Pluimvee | juni 2023
Tenosynovitis door reovirus
In de eerste maanden van 2023 was er een toename van het aantal sectie-inzendingen waarbij GD reovirus aantoonde in de peesschede. Reovirussen komen (zeer) veel voor bij kippen. Het erfelijk materiaal van reovirussen is verspreid over meerdere stukjes (een gesegmenteerd genoom) die virusstammen onderling kunnen uitwisselen, en die ook nog eens van een type zijn (RNA) dat relatief makkelijker mutaties kan verzamelen dan bijvoorbeeld ons eigen genetisch materiaal (DNA). Het gevolg is dat er een hele grote variatie is in de reovirusstammen. De meeste infecties met reovirus verlopen zonder ziekte. Er zijn echter ook stammen die kunnen vermeerderen in de peesschede en hier schade veroorzaken. De aandoening veroorzaakt door deze virussen wordt ook wel virale tenosynovitis genoemd. Kuikens met deze aandoening hebben vaak verdikte pezen aan de looppoten (zie foto 1). Om de diagnose te stellen is het nodig om naast het aantonen van het virus in deze pezen (met een PCR-test bijvoorbeeld), tevens vast te stellen dat er inderdaad een ontstekingsreactie in de pees(schede) is die past bij een virale infectie (met microscopisch onderzoek). Verdikte peesschedes kunnen namelijk ook door andere ziektes ontstaan, bijvoorbeeld door een bacteriële infectie.
Nader onderzoek op de reovirusstammen Figuur 1 toont het verhoogde aantal secties in de eerste helft van 2023 waarbij GD virale tenosynovitis door reovirus vaststelde. Om te onderzoeken of er spreiding plaatsvond vanuit een specifieke bron (bijvoorbeeld een vermeerderingskoppel), dan wel dat er een specifieke stam ontstaan was die sterk spreidde, zijn de reovirusisolaten uit de secties nader onderzocht. De isolaten uit 2023 bleken te behoren tot verschillende genogroepen: type 1, 2 en 4 werden ieder meermaals aangetoond. Er is dus geen sprake van één nieuwe stam die sterk spreidt. Daarnaast werden infecties gezien bij meerdere verschillende rassen en is er geen associatie tussen een bepaald virusgenotype en een bepaald ras. Er zijn dus geen aanwijzingen dat de verheffing van reovirus gelinkt is aan een bepaald vermeerderingskoppel. Horizontale spreiding tussen koppels is belangrijk bij reovirus. Het virus kan ook tijdens de leegstand in de stal achterblijven en een nieuw koppel infecteren.
Via Veekijkernieuws houden wij u elk kwartaal op de hoogte van nieuws uit de monitoring van diergezondheid bij pluimvee. Mocht er tussendoor iets belangrijks spelen dan sturen wij u daarover een e-mail.
Reovirus bij leghennen Virale tenosynovitis wordt vooral gezien bij vleeskuikens of vleeskuikenouderdieren. In 2023 werd echter ook een infectie gezien bij jonge leghennen (zie foto 1). Hoewel bekend is dat deze dieren de ziekte ook kunnen krijgen, is dit in de praktijk zeer zeldzaam. Aantal secties (ingezonden onder UBN) met (teno)synovitis door infectie met reovirus in de diagnose 50 45
44
aantal secties
40 35 30 25
20
19
20 15
8
10
5
4
5
13
11 4
1
1
0
Q4
Q1
Q2
0 Q1
Q2
Q3 2020
Q4
Q1
Q2
Q3 2021
2 Q3 2022
4
Q4
Q1
Q2 t/m mei 2023
Figuur 1. Aantal secties waarbij GD tenosynovitis (ontsteking van de pees en peesschede) door infectie met reovirus vaststelde >> Lees verder op volgende pagina
Aanmelden sectiemateriaal U kunt dieren bij GD 24 uur per dag, 7 dagen per week aanmelden voor pathologisch onderzoek. Dit kan via www.gddiergezondheid.nl/ ophaaldienst of via 088 20 25 500 (optie 8). Wij halen dieren die ’s avonds voor 22.00 uur zijn aange meld de eerstvolgende werkdag op. Belt u ’s ochtends? Dan bekijkt de planner of de opdracht nog in de route past. Voor een optimaal onderzoek is het van belang een goede en volledige anamnese toe te voegen en dieren in te sturen die representatief zijn voor de problemen waar u een antwoord op wilt hebben.