GD
Nieuws en mededelingen VEELBELOVEND ONDERZOEK NAAR SALMONELLA BIJ PAARDEN Royal GD werkt sinds 2024 aan een pilotonderzoek naar Salmonellainfecties bij paarden. Salmonella is een darmbacterie die bij dieren en mensen kan voorkomen. Doel van het onderzoek is om de diagnostiek bij Salmonella-infecties onder paarden te verbeteren, vast te stellen om welk subtype Salmonella het precies gaat en de gevoeligheid voor antibiotica te bepalen. Hierdoor kunnen paarden met Salmonella-infecties gericht en dus beter worden behandeld en neemt de kans op antibioticaresistentie af. Ook biedt het inzicht in welke Salmonellabacteriën een risico vormen voor de mens.
Het belangrijkste Salmonella-type dat bij paarden in Nederland voorkomt; Salmonella Typhimurium, kan ook mensen infecteren. Hoewel Salmonella
Deze pagina's zijn een bijdrage van: Royal GD Postbus 9 7400 AA Deventer 088 20 25 500 (optie 5) redactie@gddiergezondheid.nl www.gddiergezondheid.nl Redactie: Eva Dieterman dierenarts paard
geregeld voorkomt bij paarden, worden ze er niet altijd ziek van. Bij stress, bijkomende ziektes of een verminderde weerstand kunnen symptomen
Linda van den Wollenberg specialist inwendige ziekten paard
optreden zoals koorts, diarree, koliek en in ernstige gevallen bloedvergiftiging of sterfte. Vooral jonge dieren zijn erg gevoelig. De bacterie kan langdurig in de omgeving overleven. Goede hygiënemaatregelen in stallen
Emiel Schiphorst businessmanager
en klinieken zijn dus heel belangrijk.
Marije Stomps eindredacteur
GD heeft ruime ervaring in het kweken van Salmonella. Daarnaast kan met
Onze experts zijn bereikbaar voor vragen van practici over paardengezondheid, interpretatie van uitslagen en in te zetten onderzoeken. Ook geven zij graag informatie over nieuwe testen, pakketten en actuele zaken. Tips voor dit katern zijn natuurlijk ook van harte welkom.
het PCR-diarreepakket sneller dan met een kweek worden vastgesteld of diarree door Salmonella of een andere ziekteverwekker wordt veroorzaakt. In het kader van de pilot wordt onderzocht of zogenaamde e-swabs, ingezonden voor dit PCR-onderzoek, ook bruikbaar zijn voor bacteriële kweek. De eerste resultaten zijn veelbelovend.
Veelgestelde vraag: MIJN PAARD HEEFT KOORTS EN DIARREE, WAT KAN DIT ZIJN? Tara de Haan, projectleider afdeling Paard: “Koorts en diarree bij paarden kunnen verschillende oorzaken hebben. Vooral bij een combinatie van deze symptomen is de kans aannemelijk dat de oorzaak infectieus is. In dat geval lopen de andere paarden op de stal ook risico om besmet te raken en ziek te worden. Daarom is het belangrijk om contact op te nemen met je eigen dierenarts en de oorzaak te achterhalen, zeker als meerdere dieren tegelijk klachten hebben. De dierenarts kan monsters nemen van het paard en deze opsturen voor onderzoek. Dit helpt bij het stellen of bevestigen van een diagnose en het inzetten van de juiste behandeling. Als je weet of de oorzaak infectieus is, kan je maatregelen nemen om verdere verspreiding op stal tegen te gaan. Regelmatig voorkomende besmettelijke oorzaken van diarree bij volwassen paarden zijn infecties met Clostridium- of Salmonellabacteriën of het equine coronavirus. GD kan laboratoriumonderzoek uitvoeren om te bevestigen of dit speelt bij het paard. Hiervoor neemt de dierenarts een mestmonster of -swab van het paard en stuurt deze naar GD.
DE HIPPISCHE ONDERNEMER 6/2025 | 57
Tekst: Marije Stomps
KAP: hoe je als paardenpraktijk met AI in kan spelen op nieuwe generatie klanten Naast klinische onderwerpen als voeding voor het oudere paard en oogproblemen is er op de Klinische Avonden Paard begin februari ook aandacht voor hoe je als paardenpraktijk met AI kan inspelen op veranderde wensen en behoeftes van klanten. Dierenarts Mark Huis in ’t Veld doet dit al. Hij is één van de drie sprekers op de KAP.
KLINISCHE AVONDEN PAARD 2026 Virbac, Pavo en GD organiseren de 20e editie van de KAP op dinsdag 10 en donderdag 12 februari 2026. De nascholingsbijeenkomsten voor paardenartsen zijn bij Hengstenstation van Uytert te Heerewaarden (10 februari, alleen live) en bij Paardencrematorium de Bréborgh in Bentelo (12 februari, live en online). Naast AI in de paardenpraktijk is er op de KAP ook veel aandacht voor klinische onderwerpen. Zie de onderwerpen en sprekers hieronder.
M
ark Huis in ’t Veld is gezelschapsdierenarts met eigen klinieken in Vleuten en Leidsche
Rijn. Hij signaleert dat de rol van de dierenarts en de communicatie met de klant de afgelopen jaren enorm is veranderd. Ook in de paardenpraktijk. “We studeren af als dierenarts, maar zijn soms bijna
OOGPROBLEMEN IN DE EERSTELIJNS PRAKTIJK – DR. HANNEKE HERMANS Oogproblemen bij paarden kunnen veel impact hebben. Tijdens deze lezing worden de meest voorkomende oogaandoeningen bij het paard en de behandeling daarvan in de praktijk besproken. Daarbij gaat Hanneke Hermans, oogheelkundig specialist met haar eigen praktijk Equine Eye Care, in op het herkennen van problemen, geeft ze praktische tips, vertelt welke spullen je nodig hebt en wanneer je zelf kunt behandelen of beter door kunt verwijzen.
drukker met de eigenaren dan met de dieren. Want die eigenaar neemt contact met ons op, vraagt advies, geeft ons informatie en het dier nazorg. Die ‘zachte kant’ van het vak is heel belangrijk. Maar er zijn steeds minder dierenartsen in Nederland, terwijl de vraag toeneemt. We moeten dus met minder mensen meer werk doen. Daarbij heeft de nieuwe generatie klanten, Millenials en GenZ, andere verwachtingen dan oudere generaties. Zij zien hun dier als onderdeel van het gezin, willen dat de
VOEDING VOOR OUDERE PAARDEN – DR. ANDREA ELLIS Voor paarden die op leeftijd raken is extra aandacht voor voeding geen overbodige luxe. Een goed afgestemd rantsoen kan helpen om het paard in goede conditie te houden, zeker bij aandoeningen als PPID of insulineresistentie. Andrea Ellis, gerenommeerd docent en onderzoeker op het gebied van paardenvoeding en -gedrag, laat in deze lezing zien hoe voeding bijdraagt aan een betere veterinaire zorg voor de oudere paardenpatiënt.
dierenarts 24/7 beschikbaar is, appen in plaats van bellen en de dierenarts moet hen eigenlijk ook nog bij naam kennen. Ik dacht: daar moeten we wat mee doen”, legt Huis in ’t Veld uit. DIGITALE ASSISTENT Hij bedacht een digitale dierenartsassistent met kunstmatige intelligentie (AI) die de klant te woord kan staan. De klant kan deze ‘Sophie’ 24/7 appen met vragen
58 | DE HIPPISCHE ONDERNEMER 6/2025
GD
over hun dier en krijgt meteen antwoorden.
VOOR PAARDENPRAKTIJK
administratieve taken automatiseert,
Huis in ’t Veld: “Wat blijkt: veel problemen
Om Sophie zo goed mogelijk te laten
communicatie stroomlijnt en zorgt dat de
met huisdieren worden pas ’s avonds
werken, zijn zo’n 10.000 vragen van
drie systemen goed samenwerken.
ontdekt, omdat mensen overdag druk zijn.
huisdiereigenaren aan dierenklinieken
Maar als je denkt dat er iets mis is, wil je
ingevoerd. De antwoorden zijn niet,
Meer weten over wat AI voor jou kan doen
meteen antwoord. Dan kan je googelen of
zoals bij Google, afkomstig van open,
in de paardenpraktijk? Kom dan naar de
het aan een kennis vragen, maar een
maar van gesloten bronnen. De
KAP en luister naar het verhaal van Mark
objectief onafhankelijk antwoord van de
verstrekte informatie klopt dus altijd.
Huis in ’t Veld.
dierenkliniek is natuurlijk beter.”
Inmiddels is Huis in ’t Veld bezig met
Sophie herkent aan het telefoonnummer
het verzamelen van paardenvragen,
Paardenartsen kunnen zich nu inschrijven
waarmee wordt geappt wie de eigenaar is en
zodat Sophie ook gebruikt kan worden
voor de KAP. Vóór 1 januari geldt het vroeg-
over welke dieren het gaat. Ze beantwoordt
in paardenpraktijken. Zo’n 25 dieren-
boektarief van €75,- daarna zijn de kosten
de gestelde vragen, vraagt eventueel om
klinieken maken al gebruik van deze
€85,- per persoon.
foto’s of video’s, stuurt zo nodig klanten
AI-methode en dat aantal groeit met de
door naar de spoedlijn, laat de dierenarts
dag. Naast Sophie ontwikkelde Huis in
later terugbellen of maakt een afspraak in
‘t Veld – samen met inmiddels 25
de kliniek. “In mijn eigen praktijk zijn de
medewerkers – ook Summ, een
afgelopen maanden 5300 van deze appjes
AI-opnamesysteem dat het consult
Scan de QR-code
binnengekomen bij Sophie en de helft was
opneemt, stemmen en onderwerpen
en schrijf je
buiten openingstijd! De behoefte hieraan is
herkent en de relevante informatie in
meteen in.
dus groot, ook al is mijn kliniek zeven dagen
het patiëntdossier verwerkt en Sync,
per week open”, stelt Huis in ’t Veld.
een slimme digitaal platform dat
DE HIPPISCHE ONDERNEMER 6/2025 | 59
GD Tekst: Linda van den Wollenberg
ONDER DE LOEP:
Westnijlvirus duikt op bij paarden in Nederland Dit najaar is bij drie paarden in de regio Zuid-Holland een recente besmetting met het Westnijlvirus (WNV) aangetoond. Het is de eerste keer dat een besmetting met dit virus bij paarden die al langere tijd in Nederland verbleven, is vastgesteld. De drie paarden vertoonden klinisch neurologische verschijnselen (o.a. ataxie, spiertrillingen, koorts). Er werden bloedmonsters ingestuurd bij Royal GD, die in samenwerking met WBVR de monitoring van WNV bij paarden in Nederland uitvoert om in de gaten te houden of dit virus in Nederland circuleert. HOE VERSPREIDT HET VIRUS ZICH? WNV wordt verspreid door (trek)vogels. Muggen kunnen het virus overdragen op paarden en mensen. Zij zijn eindgastheren en kunnen het virus niet verder verspreiden. Het is dus niet mogelijk om via een paard besmet te raken. De periode waarin we infecties zien hangt samen met het muggenseizoen en loopt globaal van begin mei tot eind november. SYMPTOMEN BIJ PAARDEN Hoewel WNV-infecties bij paarden vaak zonder duidelijke klinische verschijnselen verlopen, kan een deel van de paarden aspecifieke symptomen vertonen zoals koorts, anorexie en sloomheid. Ongeveer tien procent van de geïnfecteerde paarden ontwikkelt neurologische verschijnselen zoals ataxie, spiertrillingen en zelfs verlamming. Een WNV-infectie kan lijken op de neurologische vorm van rhinopneumonie. MELDINGSPLICHT EN PREVENTIE Een infectie met WNV is een zoönose (een infectieziekte die van dier op mens kan worden overgedragen) die meldingsplichtig is, maar niet bestrijdingsplichtig. Dit betekent dat het vaststellen van een besmetting geen directe gevolgen heeft voor het paard of de locatie waar het verblijft. Paardenhouders kunnen hun dieren beschermen door jaarlijks te vaccineren tegen WNV en door preventieve maatregelen tegen muggenbeten te nemen. VERSPREIDING VAN WNV IN EUROPA WNV komt al lange tijd voor in het zuidoosten van Europa en het Middellandse Zeegebied en breidde zich de afgelopen jaren uit naar centraal Europa, waaronder het midden van Duitsland. Verdere verspreiding naar het noordwesten en dus Nederland lag in de lijn der verwachting. Hoewel de drie paarden klinisch zijn hersteld, laten de besmettingen zien dat de omstandigheden voor verspreiding van WNV in Nederland inmiddels gunstig zijn. Waakzaamheid en goede preventie blijven dus belangrijk.
Emiel Schiphorst, businessmanager
60 | DE HIPPISCHE ONDERNEMER 6/2025
Eva Dieterman, dierenarts paard
Linda van den Wollenberg, specialist inwendige ziekten
Carlijn ter Bogt, project- en productmanager
Tara de Haan, projectleider