vrijwilligerskorps
De Vlaamse overheid geeft Vlaamse gemeenten de kans om een vrijwilligerskorps op te richten. Deerlijk wil die kans grijpen. Axelle, onze noodplanningscoördinator, en Annick Labeeuw van Rode Kruis Deerlijk, geven tekst en uitleg.
Wat is een vrijwilligerskorps?
Axelle: ‘Het is de bedoeling om in noodsituaties op het grondgebied van Deerlijk extra ondersteuning te bieden aan de hulpdiensten.’
Annick: ‘Een vrijwilligerskorps geeft licht logistieke ondersteuning. Ze zullen het reguliere werk van de hulpdiensten niet overnemen. Die kanttekening is heel belangrijk.’
Hoe ziet die extra ondersteuning eruit?
Annick: ‘Denk aan het helpen opkuisen van straten na een overstroming, dingen helpen verhuizen uit kelders van mensen die wateroverlast hebben enzovoort.’
Axelle: ‘Een ander voorbeeld is de politie die hulp nodig heeft bij een zoekactie naar een vermist persoon. Als je een groot gebied moet doorzoeken, dan zijn helpende handen een welgekomen aanvulling.’
Het Deerlijks vrijwilligerskorps bestaat nog niet. Wat moet er gebeuren voor dat wel zo is?
Axelle: ‘We kregen van de gemeenteraad groen licht om het vrijwilligerskorps op te richten. Daarom lanceren we nu een oproep voor vrijwilligers. Als we er minimum 10 hebben, dan kunnen we starten met ons vrijwilligerskorps. In dat geval hopen we dit najaar opleidingen te kunnen geven.’
Welke rol speelt het Rode Kruis in dit verhaal?
Annick: ‘Wij gaan de vrijwilligerskorpsen opleiden. De opleiding bestaat uit een halve dag online opleiding en een volledige dag ter plekke bij ons. Die online opleiding moet je niet in 1 keer volgen, je kan die op eigen tempo afwerken in kleinere stukken en stappen. Elke avond een kwartiertje via de gsm in de zetel de opleiding volgen, kan perfect. Tijdens de dagopleiding op locatie krijg je 6 van de 8 uren een EHBO-opleiding. Daarin leer je dingen zoals reanimeren en brandwonden verzorgen.’
Waarom is die opleiding nodig?
Annick: ‘Zo zorgen we ervoor dat de leden van het vrijwilligerskorps zichzelf kunnen helpen als er een klein accident gebeurt terwijl ze aan de slag zijn met het vrijwilligerskorps. Dan moeten ze de op dat moment al overbevraagde hulpdiensten niet direct om hulp vragen als ze bijvoorbeeld een kleine snijwonde oplopen of hun voet omslaan.’
Axelle: ‘ We zullen ook zorgen voor aanvullende opleidingen. Bijvoorbeeld over hoe je veilig kan werken langs de openbare weg. Of over hoe je efficiënt takken en ander puin opruimt.’
Wie komt er zoal in aanmerking voor het vrijwilligerskorps?
Annick: ‘Je moet minimum 16 jaar zijn, een blanco strafblad hebben, wonen in de gemeente van het vrijwilligerskorps waarin je actief bent en bereid zijn om de basisopleiding en de jaarlijkse bijscholing van een halve dag te volgen.’
Moet je als vrijwilliger altijd beschikbaar zijn voor mogelijke oproepen?
Axelle: ‘Doorgeven wanneer het past of niet is absoluut niet nodig. Als je niet beschikbaar bent op bepaalde dagen in de week, of je bent op reis, of je ziet het bericht om te helpen niet passeren, dan is dat allemaal niet erg. Je helpt wanneer je kan. Je mag wel aangeven welke taken je beter liggen. We beseffen bijvoorbeeld dat niet iedereen met takken van omgevallen bomen kan sleuren. Koffie zetten in het onthaalcentrum heeft evenveel waarde.’
Hoe vaak zullen we het vrijwilligerskorps moeten inzetten?
Annick: ‘Als ze 1 keer om de 5 jaar nodig zijn bij een acute noodsituatie, dan zal het veel zijn. Dat is dezelfde frequentie als degene waarbij we met B-FAST naar het buitenland trekken. Ik vermoed dus dat het zoiets zal zijn. Als je dat in het achterhoofd houdt als lid van het vrijwilligerskorps en je hebt daar vrede mee, dan zal je het lang volhouden. Als je elke maand in actie wil schieten, dan zal je heel snel ontgoocheld zijn.’
Axelle: ‘Het idee is wel om het vrijwilligerskorps warm te houden met taken die los staan van een acute noodsituatie. Dan hebben we het bijvoorbeeld over het sneeuwvrij maken van een voetpad voor minder mobiele Deerlijkenaren. Of water helpen bedelen bij oudere en kwetsbare mensen tijdens hittegolven. De verschillende noodplanningsdisciplines denken momenteel na over welke taken daarvoor in aanmerking komen.’
Wat is de boodschap voor ongeruste, vrijwillige brandweermannen die vrezen dat het vrijwilligerskorps taken van hen zal afnemen?
Annick: ‘Hun werk zal zeker niet afgepakt worden. Zij zijn opgeleid voor hun specifieke taken en zijn er goed in. Het vrijwilligerskorps zal trouwens maar in gang schieten na overleg met de hulpdiensten. Het is niet de bedoeling dat er bij iedere oproep voor de brandweer plots 10 vrijwilligers aan de kazerne verschijnen. We gaan het vrijwilligerskorps nodig hebben ter ondersteuning van licht logistieke taken bij grote of langdurige noodsituaties. Niet bij gewone interventies.’
Axelle: ‘Het is altijd ter ondersteuning van, nooit ter vervanging van. Als het hun wilde droom is om mee te rijden met een brandweerwagen of op de ladder te klimmen, dan moeten ze naar de opendeurdag gaan.’
Annick: ‘Of inschrijven bij de brandweer.’
Wat is de meerwaarde van het vrijwilligerskorps?
Axelle: ‘Dat we op ze kunnen rekenen voor kleine zaken die in de chaos van een noodsituatie soms vergeten worden of waarvoor er geen tijd is. We zullen daarvoor kunnen terugvallen op een groep die hun rol kent en ervoor opgeleid is.’
Annick: ‘Op buitenlandse missie heb ik vaak meegemaakt dat er zich spontaan mensen aanbieden die willen helpen. Daar zit niets van coördinatie achter. Het is heel moeilijk om die mensen te sturen. Op dat vlak hebben de overstromingen in en rond Pepinster de ogen geopend. Met een vrijwilligerskorps verzamel je zo’n mensen en kan je ze wel sturen via een duidelijke structuur. Dan kan je concrete dingen afspreken met hen, loopt er niemand als een kip zonder kop rond en los je finaal sneller een noodsituatie op.’
Zie je het zitten om vrijwillig onze hulpdiensten bij te staan tijdens noodsituaties? Schrijf je dan in voor het Deerlijks vrijwilligerskorps op www.deerlijk.be/vrijwilligerskorps . Eenmaal de datums voor de opleidingen vastliggen, nemen we contact op met jou.