Issuu

Scholarly Research Journal for Humanity Science & English Language, Online ISSN 2348-3083, SJ IMPACT FACTOR 2017: 5.068, www.srjis.com PEER REVIEWED JOURNAL, JUNE-JULY 2018, VOL- 6/28

tmaaSaa …… maharaYT/acaI laaokklaa Tak rivaSaa Qanaraja

P`aacaaya-, ga`amaaonnatI maMDLacao iSaxaNaSaas~ mahaivad\yaalaya, narayaNagaava. ta. jaunnar, ija. puNao. Scholarly Research Journal's is licensed Based on a work at www.srjis.com

laaokaMsaazI inamaa-Na kolaolaI klaa mhNajao laaokklaa haoya.tmaaSaa hI maharaYT/acaI laaokklaa Aaho.laaokSaahI yaa Sabdacyaa ]dyaanaMtr laaokgaIt, laaokklaa, laaoknaaTya Asao Anaok Sabd $Z Jaalao.pNa laaoksaaih%yaatIla tmaaSaa yaa p`mauK klaap`karakDo janamaaNasaaMcaa maaozyaa p`maaNaat kla Aaho.maharaYT/acao vaOBava mhNaUna tmaaSaacaa ]llaoK kolaa jaatao.pUvaI-cyaa kaLI manaaorjM anaacaI saaQanao kmaI haotI .%yaamauLo hI ‘raMgaDI’ gaMmat pahNyaasaazI t%kalaIna pu$Ya maMDLIcyaa ]Dyaa pDt Asat.ASaa yaa tmaaSaacaI jaDNaGaDNa gaaoMQaL, jaagarNa yaaMsaar#yaa ‘ivaQaI’ klpnaa vajaa k$na ‘naaTya’ tovaZo saadr kolao jaa} laagalao.yaaca naaTyaalaa laaok tmaaSaa mhNaU laagalao.Aqaa-t manaaorjM anaabaraobarca tmaaSaa samaajap`baaoQana krtao.saamaaijak p`Sna hataLtao.]da.laok vaacavaa, ,laok iSakvaa, huMDabaLI, saamaaijak isqatI, Aqa-karNa, rajakarNa, SaotkrI Aa%mah%yaa [%yaadI Asao Anaok p`Sna tmaaSaacyaa maaQyamaatUna samaajaasamaaor maaMDlao jaatat. tmaaSaa ha mauL ArbaI Sabd Aaho va %yaacaa Aqa- p`oxaiNaya dRSya Asaa Aaho.tmaaSaa ha Sabd ArbaI AsalyaamauLo mausalamaanaaMcyaa p`BaavaatUna ]gama pavalaa Asaavaa Asaa kahI ivadvaanaaMcaa kyaasa Aaho.tr naamadova vhTkr mhNatat, ‘tmaaSaa ha mauL pSaI-yana Sabd Aaho’.toqaUna tao ]du- BaaYaot Aalaa va %yaanaMtr marazI BaaYaot Aalaa.yaat %yaaMnaI tmaaSaacaa Aqa- maaOjaocaa AanaMd doNaaro ikMvaa AaScaya-kark dRSya Asaa saaMigatlaa Aaho.tsaoca tmaaSaa ha poSavaa[-cyaa kaLat ]dyaalaa Aalaa Asao kahI ivaWanaaMcao mhNaNao Aaho. yaacabaraobar 1898 pya-Mt ha ‘gaMmat' naavaanao AaoLKlaa jaat haota.%yaanaMtr ANNaaBaa} saazo yaaMnaI tmaaSaalaa ‘laaoknaaTya' Asao naava idlao. gaayana ,vaadna ,naR%ya va naaTya yaaMnaI yau@t Asaa laaoknaaTyaacaa AivaYkar mhNajao tmaaSaa haoya.SaotatIla va [tr kYTacaI kamao krt Asatanaa kama hlako vaaTavao mhNaUna svat:SaIca mhTlaolaI gaaNaI saNaasaudIcyaa vaoLI AanaMdanao sava-jaNa ek~ jamalyaavar ]%saahanao KoLlaolao KoL yaatUna laaokklaocaa janma Jaalaa AaiNa puZo yaa laaokklaa eka ipZIkDUna dusa-yaa ipZIkDo ]%saija-t Jaalyaa Asao kahI AByaasakaMnaa vaaTto Copyright © 2017, Scholarly Research Journal for Interdisciplinary Studies

Tak Ravisha Dhanraj (Pg. 7887-7889)

7888

.ASaa laaokklaa maharaYT/at ]gama pavalyaa yaacao Anaok puravao saapDtat.maharaYT/at Asalaolyaa ivaivaQa laaokklaa p`karatUna tmaaSaa ha ]dyaalaa Aalaolaa klaap`kar Aaho.%yaat tmaaSaanao Anaok klaap`karaMtUna pòrNaa GaotlaI va svatM~ir%yaa ]gama pavalaa Asao jaaNavato .yaaca tmaaSaacaa p`%yaya maharaYT/atIla kanaakaop-yaat BarNaaro baajaar ,yaa~a ,]%sava yaatUna yaotao.tmaaSaa ha klaap`kar kQaI ]dyaalaa Aalaa ho saaMgaNao AvaGaD Aaho maa~ tmaaSaa hI dilat ]poixat laaokaMcaI klaa Aaho. tmaaSaacaa janma haoNyaapuvaI- marazI laaokjaIvanaat laaokrMjanaacaI AnaokivaQa maaQyamao p`cailat haotI.naMdIvaalao ,maakDvaalao ,DaoMbaarI ,gaa$DI ,bahu$pI ,kLsau~I baahulyaaMcaa KoLvaalao ,kaolhaTNaI ÊkLvaaitNaI AaiNa Bagat va Qamaao-pasak yaaMcao klaaivaYkar va yaMasaarKyaa kahI saadrIkrNaacao gauNa Gao}na tmaaSaa Aakaralaa Aalaolaa idsatao.tmaaSaacyaa jaDNaGaDNaIt gaaoMQaLI , vaaGyaa-maurLI, Baa$D, jaagarNa , ikt-na, yaaMcaI saudQaa klaa AalaolaI idsato. tsaoca maharaYT/atIla klaap`kar AsalaolaI laoJaIma ,iJammaa, daMDpTyaacao KoL, vaasaudova yaatUna tmaaSaa klaap`karacaa ]gama Jaalaolaa idsatao. tmaaSaa ha manaaorjM anaacaa hukmaI e@ka ivaSaoYat: ga`amaINa BaagaatIla krmaNaukIcao saaQana mhNaUna tmaaSaakDo pahIlao jaato.yaa tmaaSaacyaa maMcaalaa tmaaSaacyaa BaaYaot ‚baaoD-‛- mhNatat. tmaaSaacyaa eka KoLamaQyao gaNa -gaaOLNa, laavaNaI, vaga , C@kD, fasa-, maujara hI tmaaSaacaI AMgao Aahot.to puZIlap`maaNao 1. gaNa :

gaNa mhNajao gaNaptIlaa kolaolao Aavaahna tmaaSaacaa KoL inaiva-Gna par paDavaa mhNaUna tmaaSaacaa

maalak Aavaahna krtao va saaqaIdar caZyaa maaozyaa Aavaajaat Qaùpd AaLvatat va saur%yao Qa`updacaa AMtIma saur maaozyaanao mhNatat. 2.gaaOLNa :

gaNaanaMtr gaaOLNaIcaa saurvaat haoto.gaaOLNa mhNajao gaaopI AaiNa kRYNa yaaMcyaa laIlaaMivaYayaIcaI

gaIto. tmaaSaat gaaOLNaIMcao gaayana haot naahI tr yaat inarinaraLyaa $patIla raQaa va kRYNa , gaaOLNaI, %yaaMcaa maOi~NaI ,poMdyaa ,maavaSaIbaa[- yaa pa~aMcyaa AiBayaanaalaa vaava Asatao. 3.laavaNaI :

gaNa gaaOLNaInaMtr laavaNaIcaa k`ma Asatao.laavaNaI ha tmaaSaatIla A%yaMt vaOiYTyapuNa- Asaa

p`kar Aaho.tsaoca laavaNaI ho tmaaSaacao AakYa-Na Aaho. laavaNaImaQyao savaalajavaaba, rMgabaajaI, batavaNaI DaOlatjyaada, klagaItura, saMgaItbaarI yaaMcaa samaavaoSa Asatao.

Tak Ravisha Dhanraj (Pg. 7887-7889)

4.vaga :

7889

vaga mhNajao gaaoYT ikMvaa kqaanak Asato.vaga ha naaTkasaarKa p`%yaxa rMgamaMcaavar pa~aMkDUna

GaDvaUna daKvaayacaa Asatao.%yaasaazI pa~aMnaa klpkbaudQaI vaap$na Anau$p Asao saMvaad svayaMsfutI-nao baaolaayacao Asatat. vagaat saaMgaaDyaacaI mah%vaacaI BaUimaka Asato.kqaanakat KoLkr vaatavarNa zovaayacao kama saaoMgaaDyaa krt Asatao. 5.C@kD :

C@kD hI SaRMgaarp`Qaana tsaoca ]pdoSapr Asato. pdyamaya saMvaadacyaa saadrIkrNaalaa C@kD

Asao mhNatat.%yaacaI pirNaamakarkta AiBanayaavar va mhNaNyaacyaa SaOlaIvar AvalaMbaUna Asato . tmaaSaatIla ha ek laaokip`ya p`kar Aaho. 6.fasa- :

fasa- mhNajao gaMmat ikMvaa krmaNaUk ikMvaa ivanaaod .tsaoca fasa- maQyao ivanaaodacyaa maaQyamaatUna

saamaaijak vyaMgadSa-na saadr kolao jaato va %yaatUna &ana p`aPt haoto. 7.maujara :

tmaaSaacyaa p`ayaaoigak AMgaacaa maujara ha mah%vapuNa- Baaga Aaho.yaat sava- klaakaraMcaI naavao

GaoNyaacaI P`aqaa Aaho.tsaoca %yaat kaya-k`maalaa hjar Asalaolyaa sava- risak Eaao%yaaMcao AaBaar maanaNyaacaI p`qaa Aaho.saaQaarNat: maujara ha tmaaSaacyaa SaovaTI saadr kolaa jaatao. ASaI hI maharaYT/acaI laaokklaa laavaNaIcyaa zsa@yaavar AaiNa GauMgaraMcyaa baoQauMd krNaayaa talaavar p`%yaok marazI manaalaa gaolaI caar Satko Daolaayalaa laavato AaiNa rMjana krto.%yaasaazI SaahIr naamajaaoSaI , SaahIr p{obaapUrava ,d%taobaa taMbao ,ivazabaa[- to AgadI saurK o a puNaokr yaaMcyaapya-Mt Anaok tmaaSaa klaavaMtaMnaI Aapaplyaa kaLat yaa laaokklaolaa yaaogadana idlao. saMdBa- : doSamauKÊbaI. ,³2012´ ‘tmaaSaa pMZrI ' maO~I p`kaSana. jaaQava esa. ,³1994´ ‘tmaaSaacao AMtrMga’ , saulabaa p`kaSana. ksabao ,ema. ,³ 2007 ´ ‘tmaaSaa klaa AaiNa klaavaMt ' ,saugaavaa p`kaSana . vhTkr naamadova . ,³1975´ ‘marazIcao laaoknaaTya tmaaSaa klaa AaiNa saahI%ya’ , yaSaEaI p`kaSana www.Google.com / maharaYT/atIla tmaaSaa .