འཛིན་གྲྭ་བརྒྱད་པའི་བོད་ཡིག་སློབ་དེབ།

ཕྱི་ལོ་༢༠༡༠ ལོར་བཀའ་ཤག་གྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་པའྱི་གཞྱི་རྱིམ་བར་མའྱི་བོད་ཡྱིག་ བསླབ་གཞྱིའྱི་རྩ་འཛིན་གྱི་དགོངས་དོན་བཞྱིན་རྩོམ་སྒྱིག༌བྱས།

འཛིན་རིམ་བརྒྱད་པའི་སློབ་དེབ།

སྐད་ཡིག

ཤེས་རྱིག་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་རྩོམ་སྒྱིག་དང་གཏན་འབེབས་བྱས།

སྤི་ཁྱབ་འགན་འཛིན།

བསོད་ནམས་བཟང་པོ།

རློམ་སྒིག་པ།

དཀར་གཞུང་བཀྲ་ཤྱིས་རོ་རེ།

རྒྱབ་ཤ་ཇུས་འགློད་པ།

དགེ་འདུན་དོན་ཡོད།

རློམ་སྒིག་འགན་འཁུར་བ།

དགེ་འདུན་དོན་ཡོད།

དེབ་གཟུགས་ཇུས་འགློད་པ།

དཀར་གཞུང་བཀྲ་ཤྱིས་རོ་རེ།

ཞུ་དག་པ།

མིང་ཆུང་།

འཇམ་དབྱངས། དགེ་འདུན་དོན་ཡོད།

བསྐྱར་ཞིབ་ཚོགས་མི།

དྷ་ས་བོད་ཁྱིམ་གྱི་བོད་ཡྱིག་རྒྱུས་སོན་པ།

ཨ་གནམ་བཟློད་པ།

ས་རཱ་མཐོ་སློབ་ཀྱི་རྩོམ་རྱིག་དགེ་རྒན།

བཟང་པློ།

རཱཇ་པུར་བོད་ཁྱིམ་སློབ་གྲྭའྱི་དགེ་རྒན།

ངག་དབང་སྦིན་པ།

དྷ་ཤོད་བོད་ཁྱིམ་སློབ་གྲྭའྱི་དགེ་རྒན།

པདྨ་བསམ་གྲུབ།

ས་སྐྱ་སློབ་གཉེར་ཁང་གྱི་དགེ་རྒན།

བྱམས་པ་བཀྲ་ཤིས།

རྩོམ་སྒྲིག་ཐེངས་དང་པྩོ།

ཀོ་ལེ་གྷལ་སཾ་བོ་ཊ་སློབ་གྲྭའྱི་དགེ་རྒན།

ཕྲི་ལྩོ་༢༠༢༠ ཟླ་༡༢

First Edition

December 2020

དཔར་ཐེངས་དང་པྩོ།

ཕྲི་ལྩོ་༢༠༢༠ ཟླ་༡༢

First Printing

December 2020

དཔར་གྲངས། ༢༠༠༠།

2000 Copies

མངགས་ཉྩོའྲི་ཁ་བང་།

Printed and Distributed by: Sherig Parkhang R-27 & 28, Ramesh Park Laxmi Nagar, New Delhi-110092 Ph: +91-11-2245 3672 Email: shepardelhi@gmail.com Web: www.sherigparkhang.com

ཤེས་རྲིག་ལས་ཁུངས་ཀྲི་དྲ་ཚིགས། www.bodyiglobjong.com ནས་ལྟ་ཀྩོག་དང་ཕབ་ལེན་བེད་ཐུབ།

© Department of Education, CTA

FUNDED BY: DANIDA THROUGH CICED

ཤེས་ཡོན་སོབ་སྦོང་སྤོད་པའི་དམིགས་ཡུལ། ༡ སྩོབ་ཕྲུག་རྣམས་རང་རང་གྲི་རྣམ་འབེད་ཀྲི་ཤེས་རབ་ཡྩོངས་སུ་སད་དེ་བླང་དྩོར་གྲི་གནས་ལ་རང་སྩོབས་ཀྲིས་ ལེགས་ཉེས་འབེད་ནུས་པ་དང༌། དེ་ལ་བརེན་ནས་ཐག་གཅྩོད་བེད་ནུས་པའྲི་བསམ་སྤྩོད་ཀྲི་རང་དབང་དང༌། འཚོ་བ་དགྩོས་མཁྩོ་དང་འཚམས་པའྲི་ཐྩོག་གཞན་ཁྩོ་ནར་བརེན་པའམ་གཞན་ལ་བཤུ་གཞྩོག་བེད་མ་དགྩོས་

པར། རང་གྲི་འབད་རྩོལ་གྲིས་བསྒྲུབས་པའྲི་ཐྩོན་སྐེད་ཀྲི་སྩོ་ནས་ཡང་དག་པར་འཚོ་ནུས་པའྲི་འཚོ་བའྲི་རང་ དབང༌། འཚེ་མེད་ཞྲི་བའྲི་ཐབས་ལམ་ལ་བརེན་ནས་རང་དང་རང་གྲི་སྤྲི་ཚོགས་ཀྲི་རང་དབང་སྲུང་སྐྩོབ་བེད་ ནུས་པའྲི་སྲུང་སྐྩོབ་ཀྲི་རང་དབང་བཅས'རང་དབང'དང༌།

༢ རང་ལས་གཞན་གཅེས་པར་བཟུང་སེ་གཞན་གྲི་དྩོན་དུ་རང་ཉྲིད་བླྩོས་བཏང་ནས་སྲི་ཞུ་སྒྲུབ་ནུས་པའྲི'གཞན་ཕན།

༣ འབྱུང་འགྱུར་མྲི་རབས་རྣམས་ཀྲི་ཆེད་ཁྩོར་ཡུག་དང་ཐྩོན་ཁུངས་ལ་གནྩོད་སྐྩོན་མྲི་གཏྩོང་བར་ས་ཡྲི་གྩོང་བུ་

འདྲི་ཞྲི་བདེ་རྒྱུན་གནས་ཐུབ་པ་དང༌། རང་གྲི་ཕ་མེས་ནས་བྱུང་བའྲི་རྲིག་གཞུང་བཟང་པྩོ་རྣམས་བརྒྱུད་འཛིན་ བེད་ནུས་པའྲི'རྒྱུན་འཛིན།

༤ འཇྲིག་རེན་སྤྲིའྲི་ཕན་བདེ་དང་འབེལ་ཞྲིང་ཡུལ་དུས་ཀྲི་དགྩོས་མཁྩོ་དང་འཚམས་པའྲི་ལྟ་གྲུབ་དང་ལམ་

ལུགས། དངྩོས་པྩོ། ལས་འགུལ་སྩོགས་གསར་གཏྩོད་བེད་ནུས་པའྲི'གསར་གཏྩོད'བཅས་བཞྲི་དང་ལྡན་ པའྲི་ཡུལ་མྲི་བསྐྲུན་རྒྱུ་དེ་ཡྲིན།

ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་

DEPARTMENT OF EDUCATION Central Tibetan Administration

Phone: Email: Web:

+91-1892-222572/222721 education@tibet.net www.tcewf.org www.sherig.org

GANGCHEN KYISHONG DHARAMSALA - 176215 DISTT. KANGRA (H.P) INDIA

ཆེད་བརློད། ༄༅། །བཙན་བྩོལ་བྩོད་མྲིའྲི་ཤེས་ཡྩོན་ལྷན་ཚོགས་ཡྲིག་ཚང་ནས་སྩོབ་དེབ་ཁག་ལྩོ་ལྔ་རེའྲི་མཚམས་སུ་བསྐར་

ཞྲིབ་གནང་རྒྱུའྲི་དམྲིགས་ཚད་བཟུང་བ་ལྟར། གཞྲི་རྲིམ་བར་མ་འཛིན་རྲིམ་དྲུག་པ་དང་། བདུན་པ། བརྒྱད་

པ༌བཅས་ཀྲི་སྐད་ཡྲིག་སྩོབ་དེབ་འདྲི་ནྲི། བཙན་བྩོལ་བྩོད་མྲིའྲི་གཞྲི་རྲིམ་ཤེས་ཡྩོན་སྲིད་བྱུས་ཀྲི་དགྩོངས་དྩོན་

བཞྲིན་ཕྲི་ལྩོ་ ༢༠༡༠ ལྩོར་བཀའ་ཤག་གྲིས་གཏན་ལ་ཕབ་པའྲི་གཞྲི་རྲིམ་བར་མའྲི་སྐད་ཡྲིག་བསབ་གཞྲིའྲི་ར་

འཛིན་གཞྲིར་བཟུང་། ཕྲི་ལྩོ་ ༢༠༡༢ ལྩོར་རྩོམ་སྒྲིག་དང་གཏན་འབེབས་ཟྲིན་ཏེ། ཕྲི་ལྩོ་ ༢༠༡༧ བར་ལྩོ་དྲུག་ རྲིང་གཞྲི་རྲིམ་སྩོབ་གྲྭ་ཁག་ཏུ་ལག་བསར་ཞུས་པའྲི་བྩོད་ཡྲིག་སྩོབ་དེབ་རྨང་གཞྲིའྲི་སེང་། ད་ཡྩོད་གཞྲི་རྲིམ་བར་

མའྲི་བྩོད་དགེ་རྣམས་ཀྲི་དགྩོངས་འཆར་བསྡུ་ལེན་དང་། ཉམས་མྩོང་ཕྩོགས་བསྩོམས། བཙན་བྩོལ་ནང་གྲི་བྩོད་

ཡྲིག་སྩོབ་དེབ་དང་བྩོད་ནས་ཐྩོན་པའྲི་བྩོད་ཡྲིག་སྩོབ་དེབ་བཅས་སྩོ་ཀུན་ནས་ལེགས་ཆ་བླངས་ཏེ། གཙོ་བྩོ་བྩོད་ མྲིའྲི་སྩོབ་གྲྭ་ཁག་གྲི་ད་ལྟའྲི་སྩོབ་སྦྩོང་དང་སྩོབ་ཁྲིད་ཀྲི་དགྩོས་མཁྩོར་དམྲིགས་ཏེ་རྩོམ་སྒྲིག་བས།

གཞྲི་རྲིམ་བར་མའྲི་བསབ་གཞྲིའྲི་ར་འཛིན་ནང་གསལ་ལྟར་རྒྱལ་རབས་ཆྩོས་འབྱུང་གྲི་ནང་དྩོན་རྣམས་སྤྲི་ཚོགས་

ཚན་རྲིག་གྲི་ཆ་ཤས་སུ་བསྒྲིལ་བ་དང་། སྐད་ཡྲིག་དང་། རྲིགས་ལམ་ནང་ཆྩོས་བཅས་ཆ་ཤས་གཉྲིས་སུ་བགྩོས་ ནས་སྩོབ་དེབ་རྩོམ་སྒྲིག་བས་ཏེ། བྩོད་ཡྲིག་དགེ་རྒན་གྲིས་སྐད་ཡྲིག་སྩོབ་ཁྲིད་གནང་དགྩོས་པ་དང་། ལྟ་གྲུབ་

དགེ་རྒན་གྲིས་རྲིགས་ལམ་ནང་ཆྩོས་གཙོ་འགན་བཞེས་རྒྱུ།

ཉྲིན་རེར་བྩོད་ཀྲི་སྐད་ཡྲིག་ལ་ཚོགས་ཐུན་ ༡ ལས་མ་ཉུང་བ་དང་། རྲིགས་ལམ་ནང་ཆྩོས་ལ་བདུན་རེར་ཚོགས་

ཐུན་ ༢ ལས་མྲི་ཉུང་བའྲི་ཐྩོག སྔ་དགྩོང་གྲི་དུས་ཚོད་གང་འྩོས་སུ་ལྟ་གྲུབ་དགེ་རྒན་བརྒྱུད་འཁྲིད་སྦྩོང་གྲི་ལས་

རྲིམ་གྩོ་སྒྲིག་བེད་དགྩོས་པའྲི་གཏན་འབེབས་ཡྩོད་པ་ལྟར་གནང་གལ་ཆེ།

སྐད་ཡྲིག་སྩོབ་དེབ་འདྲི་ཉྲིད་སྩོབ་ཁྲིད་བེད་སྐབས་ཐུགས་སྣང་གནང་དགྩོས་པའྲི་དྩོན་གནད་ཆེ་ཁག་གཉྲིས་ནྲི། སྩོབ་དེབ་ར་བར་འཛིན་པའྲི་རྒྱུན་སྩོལ་དང་། ཡྲིག་རྒྱུགས་གཙོ་བྩོར་འཛིན་པའྲི་བེད་ཐབས་ཀྲི་རེས་སུ་འབང་མྲི་

དགྩོས་པར། དངྩོས་ཡྩོད་སྩོབ་ཁྲིད་ཀྲི་ལག་ལེན་ཁྩོད་དགེ་རྒན་རྣམ་པས་གཞྲི་རྲིམ་བར་མའྲི་སྐད་ཡྲིག་བསབ་

གཞྲིའྲི་ར་འཛིན་གྲི་གཙོ་གནད་གཙིགས་སུ་བཟུང་སེ་སྩོབ་ཁྲིད་ཀྲི་ཁ་ཕྩོགས་དང་། གཙོ་ཕལ་གྲི་དབེ་བ། གཞྲི་ རའྲི་ལྟ་གྲུབ། ལག་ལེན་གྲི་གྩོ་རྲིམ། གདེང་འཇྩོག་གྲི་ཐབས་ལམ་བཅས༌ཀྲི་གལ་གནད་དམ་འཛིན་བས་ཏེ་སྐད་

ཡྲིག་སྩོབ་ཁྲིད་ཀྲི་སྤུས་ཚད་མཐྩོར་འདེགས༌གནང་དགྩོས།

སྩོབ་དེབ་འདྲི་ནྲི་འཛིན་རྲིམ་བརྒྱད་པའྲི་བསབ་གཞྲིའྲི་ར་འཛིན་གྲི་དགྩོངས་དྩོན་བཞྲིན་སྩོབ་སྦྩོང་དང་སྩོབ་ཁྲིད་ཀྲི་

གཞྲི་རའྲི་དམྲིགས་ཡུལ་སྒྲུབ་ཐབས་ཀྲི་དཔེ་མཚོན་བཀྩོད་པ་ཙམ་ལས། འཛིན་རྲིམ་བརྒྱད་པའྲི་བྩོད་ཡྲིག་སྩོབ་ ཁྲིད་ཀྲི་ར་འཛིན་མྲིན་པ་དང་། སྩོབ་ཚན་གྲི་ཨང་རྲིམ་བཀྩོད་པ་རྣམས་ལས་གཞན་རྣམས་དངྩོས་གཞྲིའྲི་སྩོབ་ཚན་

མྲིན་པས། རྒྱུ་ཆ་དང་དཔེ་མཚོན་གཞན་ཡང་གང་འྩོས་སྤྩོད་ཆྩོག་ལ། སྩོབ་གྲྭ་སྩོ་སྩོའྲི་ས་གནས་དང་། སྩོབ་མ།

ཁྩོར་ཡུག ཆ་རྐེན་སྩོགས་མྲི་འདྲ་བའྲི་གནས་སངས་འྩོག་དངྩོས་གཞྲིའྲི་སྩོབ་ཚན་ལའང་ནང་དྩོན་དང་། གྩོ་རྲིམ།

ཐབས་ལམ། ཟབ་ཚད་བཅས་ལ་སྩོབ་ཁྲིད་ཀྲི་དགྩོས་མཁྩོར་གཞྲིགས་ཏེ། སྐབས་བསྟུན་དགེ་རྒན་གྲིས་སྣྩོན་འཕྲི་ བརེ་བསྒྱུར་གང་འྩོས་གནང་སེ་སྐད་ཡྲིག་སྩོབ་ཁྲིད་ཀྲི་སྤུས་ཚད་གཙོ་བྩོར་འཛིན་ཐུབ་པ་གནང་དགྩོས།

ང་ཚོའྲི་སྩོབ་ཁྲིད་དང་སྩོབ་སྦྩོང་གྲི་དམྲིགས་ཡུལ་ནྲི་སྩོབ་ཚན་བེ་བག་པ་དང་། སྩོབ་དེབ་བེ་བག་པ་ཙམ་མ་ཡྲིན་

པར། སྩོབ་ཕྲུག་གྲི་བྩོད་ཡྲིག་གྲི་གནས་ཚད་ཡར་རྒྱས་གཏྩོང་རྒྱུ་དེ་ཡྲིན༌སབས། གཅྲིག་གྱུར་ལམ་ལུགས་ཀྲི་ དཔྱད་ཞྲིབ་ལ་བརེན་ནས་སྩོབ་མའྲི་སྐད་ཡྲིག་གྲི་གནས་ཚད་ལ་དཔྱད་ཞྲིབ་གནང་དགྩོས།

སྩོབ་དེབ་ནྲི་ལག་ཆ་དང་ཤེས་ཡྩོན་ནྲི་དམྲིགས་ཡུལ་ཡྲིན་པར་བརེན། སྩོབ་དེབ་འདྲི་ཉྲིད་བེད་སྤད་ནས་གཞྲི་རྲིམ་

བར་མའྲི་སྩོབ་ཕྲུག་གྲི་བྩོད་ཡྲིག་ཤེས་ཚད་ཡར་རྒྱས་ཡྩོང་ཐབས་སྤྲི་དང་། ཁྱད་པར་འབྲི་ཀྩོག་བཤད་གསུམ་དང་།

གྩོ་སྩོབས་ནུས་རལ་བཅས་ཕྩོགས་ཡྩོངས་ནས་གྩོང་མཐྩོར་གཏྩོང་བའྲི་རེ་འདུན་བཅས། ཤེས་རྲིག་ལས་ཁུངས་ ནས། ཕྲི་ལྩོ་ ༢༠༢༠ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༡ ཉྲིན།

དཀར་ཆག བསབ་བྱའི་སེ་ཚན།

༡. ཁྩོར་ཡུག་སྲུང་སྐྩོབ། ..................................................................................................... 2 ༢. ལེགས་བཤད་ཁག་བཅུ་གཅྲིག ........................................................................................ 6 ཀ) དག་ཡིག

བརྡ་སྤློད་སེ་ཚན།

༣. གྩོ་དྩོན་ཉེ་བ། ............................................................................................................ 11 ཁ) རྟགས་འཇུག

༤. ཡྲི་གེ་སྤྲིའྲི་རགས་ཀྲི་དབེ་བ། ....................................................................................... 16

༥. སྔྩོན་འཇུག་རགས་ཀྲི་དབེ་བ་དང་འཇུག་ཚུལ། .................................................................. 20 ༦. བ་བེད་ལས་གསུམ། .................................................................................................. 27 ༧. བདག་གཞན་དུས་གསུམ། ........................................................................................... 31 ༨. སྔྩོན་འཇུག་ལྔ་དགྩོས་པ་ཅྲིའྲི་ཕྲིར་འཇུག་པ། ..................................................................... 37 ༩. རེས་འཇུག་གྲི་རགས་ཀྲི་དབེ་བ། ................................................................................... 46 ༡༠. མ་ནྲིང་ན་ར་ལ་གསུམ། ............................................................................................. 51 ༡༡. རེས་འཇུག་དྩོན་གྲི་འཇུག་ཚུལ། ................................................................................... 58

རློམ་རིག་སེ་ཚན།

ཀ) བསྡུས་བརོད་རོམ་ཡིག་གི་ཤེས་བྱ།

༡༢. བསྡུས་བརྩོད་རྩོམ་ཡྲིག་སྤྲི་བཤད། ............................................................................... 66 ཁ) བསྡུས་བརོད་རོམ་དཔེ།

༡༣. བ་ཡྲིས་ལག་རལ་སྦྩོང་བ། ......................................................................................... 71

༡༤. ཉྲི་དགའ་མེ་ཏྩོག ...................................................................................................... 76 ༡༥. ས་སྨྱུག་དང་ཐ་མག .................................................................................................. 81 ༡༦. མེ་ཏྩོག་གྲི་རང་གཏམ། .............................................................................................. 86

༡༧. སྤུ་མདྩོག་མཛེས་པའྲི་བ་ཕྩོ། ....................................................................................... 89 ག) མངོན་བརོད།

༡༨. མངྩོན་བརྩོད། .......................................................................................................... 96

༡༩. དཔའ་བྩོའྲི་མེ་ཏྩོག སྩོད་ཆ། ..................................................................................... 100 ༢༠. དཔའ་བྩོའྲི་མེ་ཏྩོག སྨད་ཆ། ..................................................................................... 106 ༢༡. མགུར་གླུ་ཁག་གསུམ། ............................................................................................ 113 ང) སྙན་ངག

༢༢. སྙན་ངག་གྲི་སྤྲི་ཁྩོག ................................................................................................ 119

༢༣. རང་བཞྲིན་བརྩོད་པའྲི་རྒྱན། (དང་པྩོ།) ....................................................................... 122 ༢༤. རང་བཞྲིན་བརྩོད་པའྲི་རྒྱན། (གཉྲིས་པ།) .................................................................... 127 ཀ) རྒྱུན་སྤོད་ཡིག་རིགས།

ལག་ལེན་སེ་ཚན།

༢༥. བརྡ་ཐྩོ་འབྲི་ཚུལ། ................................................................................................... 133

༢༦. མགྲྩོན་བརྡ་འབྲི་ཚུལ། ............................................................................................. 138 ༢༧. ངྩོ་སྤྩོད་ཡྲི་གེ་འབྲི་ཚུལ། .......................................................................................... 143 ཁ) མཚར་གཏམ།

༢༨. གཉྲིས་ཀ་མྲིག་ཆུ་ཤྩོར་བ། ........................................................................................ 148

༢༩. མཚར་གཏམ་ཁག་གཉྲིས། ....................................................................................... 153

གཞློགས་འདེགས་སེ་ཚན།

ར་དང་རྔ་མྩོང་། .............................................................................................................. 157 རྲི་བྩོང་རྲི་བྩོང་ཤྩོར། སྩོམ་པ་སྩོམ་པ་ཤྩོར། ......................................................................... 159 དབང་པྩོ་ལྔའྲི་རྩོད་གེང༌། .................................................................................................. 161 སེམས་དཔའ་རྒྱལ་དང་གཞྩོར་སེའུ་མགྩོ .............................................................................. 166 རྲི་བྩོང་ཁ་ཤྩོར་གྱུར་ཚུལ། ................................................................................................ 170 གཡྩོ་སྒྱུ་ཆེ་བའྲི་ཆུ་སྐར། .................................................................................................. 173 མདའ་གཞུའྲི་གཏམ་རྒྱུད། ................................................................................................ 178

བྩོང་བུས་སྤང་ཀྲི་བཏུལ་བ། .............................................................................................. 180 རྲི་བྩོང་དང་། ཝ། སྤེལ། ར་བཅས་ཀྲི་གཏམ་རྒྱུད། .............................................................. 183 གཡུ་ཡྲི་རྲིལ་མ་གཏྩོང་བའྲི་གཡང་ལུག ............................................................................... 186 རྲི་དྭགས་བསེ་རུའྲི་གཏམ་རྒྱུད། ........................................................................................ 188 རྲི་བྩོང་བླྩོ་ལྡན། ............................................................................................................. 191 ཨ་ཁུ་དེ་ཕྩོ་དང་གཡྩོ་ཅན་ཝ་མྩོ། ........................................................................................ 193 བྩོད་ཀྲི་གསྩོ་བ་རྲིག་པའྲི་བྱུང་བ་བརྩོད་པ། ........................................................................... 195

བསབ་བྱའི་སེ་ཚན།

1

༡. ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐོབ།

ཁོར་ཡུག་ངོས་འཛིན་དང་གནས་སྟངས།

ཁོར་ཡུག་ཅེས་པ་ནྱི་ང་རང་ཚོ་འཚོ་སོད་བྱེད་སའྱི་ས་གཞྱི་དང༌། མཁའ་རླུང༌། རྩྱི་ཤྱིང༌། ཆུ། ཉྱི་

འོད། རྱི་རབ། ཁང་ཁྱིམ་སོགས་རང་བྱུང་ཁམས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཡོད་ཚད་ལ་ཟེར།

དངོས་པོ་འདྱི་དག་ཚང་མ་གཅྱིག་ལ་གཅྱིག་བརེན་གྱི་ཚུལ་དུ་གནས་ཡོད། ཁོར་ཡུག་གྱི་དངོས་པོ་ ཚང་མའྱི་གནས་སངས་དོ་མཉམ་པ་ཞྱིག་བྱུང་ན། ཁོར་ཡུག་དེའྱི་ནང་འཚོ་སོད་བྱེད་པའྱི་སྐྱེ་འགོ་

རྣམས་ལའང་ཕན་བདེ་འབྱུང་ཞྱིང༌། ཁོར་ཡུག་གྱི་དངོས་པོ་རྣམས་ལས་གཅྱིག་གྱི་གནས་སངས་དོ་

མཉམ་མ་བྱུང་ན། དེས་དངོས་པོ་གཞན་དག་གྱི་གནས་སངས་ལ་ཤུགས་རྐེན་ཐེབས་ཏེ། སྐྱེ་འགོའྱི་ འཚོ་སོད་ལ་གནོད་འཚེ་འབྱུང་ངེས་ཡྱིན། དེར་བརེན། ང་ཚོས་རང་ཉྱིད་འཚོ་སོད་བྱེད་སའྱི་ཁོར་ ཡུག་ལ་བདག་གཅེས་བྱ་རྒྱུ་གལ་འགངས་ཤྱིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཡྱིན། ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐོབ་བྱེད་སྟངས།

རང་རང་གྱི་སོད་གནས་ཉེ་འཁོར་དང༌། སྤྱི་སྤོད་ཀྱི་གནས་གཞྱི་གང་དུའང༌། ཤྱིང་འབྲས་ཀྱི་ཤུན་

པ་དང༌། ཤོག་བུ། འགྱིག་ཤོག ཤེལ་དམ། གོས་རྱིང༌། ཟས་ལྷག འཐུང་ལྷག་སོགས་གང་བྱུང་ གཡུག་མྱི་རུང་བ་མ་ཟད། ཉེ་འཁོར་དུ་གང་བྱུང་བཙོག་གཅྱིན་གཏོང་བ་སོགས་གཏན་ནས་བྱེད་མྱི་

རུང༌། དེ་བཞྱིན་ཤྱིང་ནགས་ཚོད་མེད་གཅོད་འབྲེག་བྱེད་པ་དང༌། རྱི་དྭགས་སོགས་སེམས་ཅན་ 2

གང་བྱུང་གསོད་པ། ས་གཏེར་གང་བྱུང་སོག་འདོན་བྱེད་པ་སོགས་ཁོར་ཡུག་ལ་དོ་ཕོག་ཆེ་བས། བྱ་ སྤོད་འདྱི་དག་ཚང་མར་དོ་སྣང་བྱས་ནས་སོང་དགོས།

རང་ཉྱིད་གནས་སའྱི་སོད་ཁང་དང༌། ལྷ་ཁང༌། སློབ་གྲྭ། སྨན་ཁང༌། བཟོ་གྲྭ། ཟ་ཁང༌། འགྲུལ་ཁང་

སོགས་ཀྱི་ཉེ་འགམ་དུ་ཤྱིང་སྣ་དང༌། མེ་ཏོག་བཅས་འདེབས་འཛུགས་བྱེད་དགོས་པ་མ་ཟད། ཤྱིང་ ནགས་གཅོད་འབྲེག་བྱས་པའྱི་རྱི་ཀླུང་རྣམས་ལ་ཤྱིང་ཚབ་གསར་འཛུགས་བྱེད་དགོས། ཁོར་ཡུག་ལ་གཏོར་སྐོན་ཕོག་པའི་གནོད་འཚེ།

ས་གཏེར་གང་བྱུང་སོག་འདོན་དང༌། ཤྱིང་ནགས་གང་བྱུང་གཅོད་འབྲེག་བྱས་པ་སོགས་ཀྱི་རྐེན་

པས་ཡུལ་གྱི་ས་བཅུད་ཉམས་པ་དང༌། ཆར་ཆུ་དུས་སུ་མྱི་འབབ་པ། ཡུལ་དུ་ཆུ་ལོག་འབྱུང་བ། རྱི་ ཉྱིལ་བ། ས་རྱིབ་པ་བཅས་ཡོང་གྱི་ཡོད།

གད་སྱིགས་གང་བྱུང་གཡུགས་པའྱི་རྐེན་གྱིས་མྱིག་ལམ་དུ་མྱི་མཛེས་པ། ནད་རྱིགས་འཕེལ་བ་ སོགས་སྐྱེ་འགོའྱི་འཕོད་བསེན་ལ་གནོད་ཚབས་ཤྱིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཡྱིན།

དེང་སང་འཛམ་གྱིང་ནང་རང་བྱུང་ཁོར་ཡུག་གྱི་གནས་སངས་དོ་མ་མཉམ་པའྱི་རྐེན་གྱིས་ཡུལ་ ལུང་མང་པོར་ཐན་པ་དང༌། ཆུ་ལོག ས་གཞྱི་བྱེ་ཐང་དུ་འགྱུར་བ་སོགས་ཀྱི་རྐེན་ངན་ཡོང་བཞྱིན་ ཡོད།

སྤི་སོམ།

ཁོར་ཡུག་གྱི་གནས་ཚུལ་འདྱི་ནྱི་རྒྱལ་ཁབ་དང་ཡུལ་ལུང་བྱེ་བྲག་སོ་སོའྱི་གནད་དོན་ཙམ་ཞྱིག་མ་

ཡྱིན་པར། འཛམ་གྱིང་ཐོག་ཡོད་པའྱི་སྐྱེ་འགོ་ཚང་མའྱི་ཁེ་ཕན་ལ་རག་ལས་ཡོད་པས་དམྱིགས་ བསལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་ཀྱི་ཡོད།

དེར་བརེན། ང་ཚོས་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པའྱི་ཁེ་ཕན་དང༌། མ་བྱས་པའྱི་ཉེས་དམྱིགས་རོགས་

པར་བྱས་ནས། ཁོར་ཡུག་ལ་བདག་གཅེས་ལེགས་པར་བྱས་ཏེ། སྐྱེ་འགོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཞྱི་བདེ་དང༌། ཡྱིད་དུ་འོང་བའྱི་ཁོར་ཡུག་ཅྱིག་བསྐྲུན་དགོས་སོ། །

3

སྡུག་བསྔལ་འདྩོར་འདྩོད་སེམས་ཡྩོད་ཀང༌། །སྡུག་བསྔལ་ཉྲིད་ལ་མངྩོན་པར་རྒྱུག ། བདེ་བ་འདྩོད་ཀང་གཏྲི་མུག་པས། །རང་གྲི་བདེ་བ་དགྲ་ལྟར་འཇྩོམས། །

རྒྱལ་སས་ཞྲི་བ་ལྷས།

སྐྱེ་དངོས་ཚང་མ་ནྱི་གནས་ཡུལ་གྱི་ཁོར་ཡུག་དང་བསྟུན་ནས་རང་གྱི་གཟུགས་པོར་འགྱུར་བ་ཆེན་ པོ་འགོ་ཡྱི་རེད།

བྱིའུ་གསློད་ཀི་གློད་གཞི།

ཌར་ཝྲིན།

བམས་སྙྲིང་རེ་དང༌། ཁྩོར་ཡུག་སྲུང་སྐྩོབ་ཟེར་བ་རྣ་བས་ཐྩོས་མྩོང་མེད་པའྲི་མྲི་ཞྲིག་གྲིས། བྲིའུ་གསུམ་གྩོག་

སྐུད་སེང་སྐད་ཆ་ལ་མགྩོ་འཁྩོར་བའྲི་སྐབས་དང་བསྟུན་ནས་མེ་མདའ་བརྒྱབ་སེ་བྲིའུ་གཅྲིག་བསད་པ་རེད།

མེ་མདའ་ཕྩོག་པའྲི་བྲིའུ་དེ་སར་ལྷུང་བ་དང་གཤྩོག་པ་ལྷེབ་ཙམ་ལྷེབ་ཙམ་བས་ནས་མྲི་སྣང་བར་གྱུར། བྲིའུ་

གཅྲིག་གྩོག་སྐུད་སེང་རང་འཇགས་བསད་པ་དང༌། བྲིའུ་གཞན་དེ་གྲྩོང་ཚོ་ཞྲིག་གྲི་ཕྩོགས་སུ་ཁ་གཏད་ནས་ འཕུར་ཏེ་སྩོང༌། དྲ​ྲི་བ།

མེ་མདའ་ཕྩོག་པའྲི་བྲིའུ་དེ་སར་ལྷུང་བ་དང་གཤྩོག་པ་ལྷེབ་ཙམ་ལྷེབ་ཙམ་བས་ནས་མྲི་སྣང་བར་

གྱུར་པ་དང༌། བྲིའུ་གཅྲིག་གྩོག་སྐུད་སེང་རང་འཇགས་བསད་པ། བྲིའུ་གཞན་དེ་གྲྩོང་ཚོ་ཞྲིག་གྲི་ཕྩོགས་སུ་ཁ་ གཏད་ནས་འཕུར་བ་བཅས་ཀྲི་རྒྱུ་མཚན་ཅྲི། ཅྲི་སེ་ཁྱྩོད་ཀྲིས་མ་ཤེས་ན་ཤྩོག་གྲངས། 69 ལ་གཟྲིགས།

4

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། ཚིག་སྒྲུབ་བཟློས།

ཁོར་ཡུག བདག་གཅེས། སྤྱི་སྤོད། ཆར་ཆུ། འཕོད་བསེན། ཐན་པ།

གཉིས་པ། མིང་ཚིག་རྣམས་ཁ་ཕྲལ་ནས་ཚིག་གློགས་ཚོལ། དཔེར་ན། འཚོ་སློད། འཚོ་རེན། འཚོ་གནས། ལློག་འཚོ།

ཤུགས་རྐེན། གཅོད་འབྲེག སོག་འདོན། བཙོག་གཅྱིན།

སློད་གནས། སློད་གུར། གཏན་སློད།

གསུམ་པ། དི་བར་ལན་ཐུང་ངུ་རེ་བིས། ༡། ཅྱི་ཞྱིག་ལ་ཁོར་ཡུག་ཟེར་རམ།

༢། དངོས་པོ་ཚང་མའྱི་གནས་སངས་གང་འདྲ་ཞྱིག་ཡྱིན་ནམ།

༣། རང་ཉྱིད་འཚོ་སོད་བྱེད་སའྱི་ཁོར་ཡུག་དེར་ཅྱི་ཞྱིག་བྱེད་དགོས་སམ། ༤། ཤྱིང་ནགས་གཅོད་འབྲེག་བྱས་ན་གང་ཡོང་ངམ།

བཞི་པ། དི་བར་ལན་རྒྱས་པ་རེ་བིས།

ཀ) ཁོར་ཡུག་གྱི་དངོས་པོ་ཚང་མའྱི་གནས་སངས་དོ་མ་མཉམ་པ་ཞྱིག་བྱུང་ན་གང་འབྱུང་ངམ། ཁ) ཁོར་ཡུག་ལ་གནོད་སྐྱོན་མྱི་འགོ་བར་སང་བྱ་གང་དག་ཡོད་དམ། ག) ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པར་བླང་བྱ་གང་དག་ཡོད་དམ། ང) ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་དགོས་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅྱི།

ལྔ་པ། ཁྱློད་ཀིས་ལློ་འདིའི་ནང་ཁློར་ཡུག་ལ་ཕན་པའི་ལས་ཀ་གང་དག་བྱེད་ཐུབ་བམ། 5

༢. ལེགས་བཤད་ཁག་བཅུ་གཅིག

ལེགས་ཉེས་སྤང་བླང་གྲི་གནས་ལུགས་རྩོགས་ཚེ། བ་བའྲི་འཇུག་ལྡྩོག་ལ་རྨྩོངས་པར་མྲི་

འགྱུར་བ་དང༌། འཇྲིག་རེན་མྲི་ཆྩོས་ཀྲི་གདམས་ངག་ཁྩོང་དུ་ཆུད་ཚེ། ཡང་དག་པའྲི་མྲི་

ཚེའྲི་ལྟ་ཚུལ་ཞྲིག་ཆགས་ཐུབ། ཟྩོལ་དང་བཅྩོས་མའྲི་རང་བཞྲིན་ལ་བརག་ཤེས་ཚེ། བ་ བ་ཐམས་ཅད་ལེགས་ལམ་དུ་བསྒྱུར་བར་ནུས།

༈ ལེགས་པར་བཤད་པ་ཆུའི་བསྟན་བཅློས་ལུགས་གཉིས་རླབས་ཕྲེང་བརྒྱ་ལྡན། (གུང་ཐང་བསན་པའྱི་སྒོན་མེ། ༡༧༦༢ - ༡༨༢༣)

ཡྩོན་ཏན་དང་པྩོར་བསབ་དཀའ་ལ། །ཤེས་བཞྲིན་མེད་ན་ཉམས་པ་ས། །

ཆུ་ཐྲིགས་བསགས་པས་འགེངས་དཀའ་ཡང༌། །བྩོ་ན་ཅྲིག་ཅར་ཉྲིད་དུ་འཛད། །

ལེགས་པར་བཤད་པ་ཤིང་གི་བསྟན་བཅློས་ལུགས་གཉིས་ཡལ་འདབ་བརྒྱ་ལྡན། གཡྩོག་འཁྩོར་རྒུད་པའྲི་སེ་དཔྩོན་ནྲི། །རང་ཉྲིད་འབྩོར་ཡང་ངྩོ་ཚའྲི་རྒྱུ། ། སྩོང་པྩོ་ཅྲི་ཙམ་སྩོམ་ན་ཡང༌། །ཡལ་འདབ་མེད་ན་གཅེར་བུ་ཡྲིན། ། 6

༈ ལེགས་པར་བཤད་པ་རླུང་གི་བསྟན་བཅློས། (དཀྱིལ་ཟུར་བློ་བཟང་སྦྱིན་པ། ༡༨༢༡ - ༡༨༩༠) རང་གཞན་སུ་ལའང་མྲི་ཕན་པའྲི། །བ་བ་ངན་པ་བཤྩོལ་ན་ལེགས། །

དགུན་གྲི་ཁ་རླུང་འཚུབ་པའྲི་དུས། །ས་བྩོན་བཏབ་ཀང་ཕན་པ་མེད། །

ལེགས་པར་བཤད་པ་ཟླ་བའི་བསྟན་བཅློས།

ཤེས་ལྡན་སྩོབ་ཚེ་ངལ་ན་ཡང༌། །རྲིམ་གྲིས་ཡྩོན་ཏན་ལྡན་པར་འགྱུར། །

ཟླ་བ་མར་ངྩོ་འགྲ​ྲིབ་གྱུར་ཀང༌། །དཀར་པྩོའྲི་ཕྩོགས་སུ་རྲིམ་གྲིས་འཕེལ། །

༈ ལེགས་པར་བཤད་པ་སའི་བསྟན་བཅློས་ལུགས་གཉིས་འློད་བརྒྱ་འབར་བ། (པཎ་ཆེན་བློ་བཟང་ཐུབ་བསན་ཆོས་ཀྱི་ཉྱི་མ། ༡༨༨༣ - ༡༩༣༧)

ས་རུལ་མང་དག་རྨྩོས་བས་ཀང༌། །འབས་བུ་འབྱུང་བར་མྲི་འགྱུར་ལྟར། །

བླྩོ་སྩོབས་བརྩོན་འགྲུས་མེད་པ་ཡྲིས། །བ་བ་གང་བརམས་དྩོན་མྲི་འགྲུབ། །

ལེགས་པར་བཤད་པ་ཆུའི་བསྟན་བཅློས་ལུགས་གཉིས་བླང་དློར་ཀུན་གསལ། ཆུ་ཕན་འབུམ་ཕག་རྒྱུན་བབས་པས། །རྒྱ་མཚོ་རབ་ཏུ་འཕེལ་བ་ལྟར། །

ལེགས་བཤད་ཆེ་ཆུང་ཅྲི་འདྲ་ཡང༌། ཁེངས་པར་མྲི་བ་བླྩོ་ཡྲིས་ཟུངས། །

7

༈ ལེགས་པར་བཤད་པ་མེའི་བསྟན་བཅློས།

(ནོམ་ཆྱི་མཁན་པོ་ངག་དབང་ཕུན་ཚོགས། ༡༨༨༢ - ༡༩༥༤)

རྲིན་ཆེན་སྒྩོན་མེ་བསེན་བས་ན། །མུན་པ་སེལ་ཞྲིང་སྣང་བ་གསལ། །

དེ་བཞྲིན་དམ་པའྲི་བཤེས་ལ་བསེན། །གཏྲི་མུག་མུན་སེལ་ཤེས་རབ་གསལ། །

ལེགས་པར་བཤད་པ་ལྕགས་ཀི་བསྟན་བཅློས།

མེ་ཡྲིས་དྲྩོས་ཙམ་བས་པ་ཡྲིས། །ལྕགས་ལ་ངར་ནྲི་ཆེར་མྲི་འབྱུང༌། །

ལེགས་བཤད་ཅུང་ཟད་ཐྩོས་ཙམ་གྲིས། །སེམས་ལ་དད་པ་གཏྲིང་སྐེས་དཀའ། །

ལེགས་པར་བཤད་པ་རིན་པློ་ཆེའི་བསྟན་བཅློས།

བརྩོན་པ་ཤུགས་དྲག་རྒྱུན་རྲིང་བས། །རྲིན་ཆེན་རྲི་བྩོ་འབྲིགས་པར་སྣང༌། །

མྲི་ལྡྩོག་བརན་པའྲི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྲིས། །གང་བརམས་ལས་ཀྲི་མཐའ་རྣམས་འགྲུབ། །

༈ ལེགས་པར་བཤད་པ་རྡློའི་བསྟན་བཅློས། (རོ་བུམ་སྤྲུལ་སྐུ།)

ས་རུལ་མང་དག་རྨྩོ ས་བས་ཀང༌། །འབས་བུ་འབྱུང་བར་མྲི ་འགྱུར་ལྟར། གཡྩོ་མེད་དྲང་པྩོར་སྨྲ་བ་དེ ར། །ཀུན་ཀང་མགུ་ཞྲི ང་བསྩོད་པར་བེ ད། ། །

བླྩོ སྩོབས་བརྩོན་འགྲུས་མེད།་པ་ཡྲི ས། །བ་བ་གང་བརམས་དྩོ ན་མྲི་འགྲུབ། ཇྲི་ལྟར་བག་ལས་བག་ཆ་ནྲི །འབྱུང་བ་དངྩོ ས་པྩོའྲི་གཤྲིས་ལུགས་བཞྲི ན། །།

ལེགས་པར་བཤད་པ་སའི་བསྟན་བཅློས།

རྒྱུ་དང་མྲི་རྒྱུའྲི་འགྲྩོ་བའྲི་གནས། །ས་གཞྲི་ཉྲིད་ཡྲིན་དེ་བཞྲིན་དུ། །

ཡྩོན་ཏན་ཀུན་གྲི་གཞྲི་རེན་ཡང་། །ཚུལ་ཁྲིམས་ལགས་པར་རྒྱལ་བས་གསུངས། ། 8

སྦོང་ཚན། 

དང་པློ། ཚིག་སྒྲུབ་བཟློས།

ཤེས་བཞྱིན། གཅེར་བུ། བཤོལ། ཟླ་བ་མར་ངོ་། བཤེས། གཏྱི་མུག འཁྱི་ཤྱིང་། མགུ། བྲག་ཆ། གཤྱིས་ལུགས།

གཉིས་པ། ཚིགས་བཅད་འདིས་ང་ཚོར་གང་བྱེད་དགློས་པ་བསྟན་ནམ།

ལྕགས་ཀྱི་གདུང་མ་སོམ་ན་ཡང༌། །བརྩོན་པས་བརར་བས་རྱིམ་གྱིས་གཅོད། ། མྱི་ཤེས་དྲ་བ་དཔུང་མཐུག་ཀང༌། །ཐོས་ལ་བརྩོན་པས་རྱིམ་གྱིས་གཞོམ། །

གསུམ་པ། འགེལ་བཤད་རྒྱློབ།

དཀའ་སྤད་ཁུར་དུ་འཁེར་ནུས་ན། །བྱ་བ་གང་ཡང་དཀའ་བ་མེད། །

ཆུ་ཡྱི་ནང་དུ་ཞུགས་པ་དེར། །ཆར་གྱིས་ལྷག་པར་གནོད་མྱི་འགྱུར། །

བཞི་པ། དི་བར་ལན་བིས།

༡། ལེགས་བཤད་ཅེས་པའྱི་གོ་དོན་གང་ཡྱིན་ནམ། ༢། ཤེས་བཞྱིན་མེད་ན་སྐྱོན་གང་ཡོད་དམ།

༣། ལེགས་བཤད་སྦོང་དགོས་དོན་གང་ཡྱིན་ནམ།

ལྔ་པ། གཤམ་གི་དློན་སྟློན་པའི་ལེགས་བཤད་གློང་གི་སློབ་ཚན་ནས་འཚོལ་དགློས།

༡། དམ་པའྱི་ཆོས་དང་མྱི་མཐུན་པའྱི་ལས་གང་ཡྱིན་ཡང་གཅྱིག་ལ་ཕན་ནའང་རང་ལ་གནོད་པ། ཤོ་ལོ་ཀ་ གང་གྱིས་བསན་ཏམ།

༢། རང་ཉྱིད་ཅྱི་འདྲའྱི་མ་རྱིག་པའྱི་བླུན་རོངས་ཤྱིག་ཡྱིན་ནའང༌། ཐོས་བརྩོན་མཐར་ཆགས་སུ་བསེན་ན་ ངེས་པར་འགྲུབ་པ་ཤོ་ལོ་ཀ་གང་གྱིས་བསན་ཏམ།

༣། ལེགས་བཤད་བྱ​ྱིས་པ་དག་ལས་ལེན་ཟེར་བ་བཞྱིན་ཁེངས་རོམ་མེད་པར་ལེགས་བཤད་ཆེ་ཕ་ཀུན་སྦང་ དགོས་པ་ཤོ་ལོ་ཀ་གང་གྱིས་བསན་ཏམ།

༤། ཡོན་ཏན་ཀུན་གྱི་གཞྱི་རེན་དེ་ཚུལ་ཁྱིམས་ཡྱིན་པ་ཤོ་ལོ་ཀ་གང་གྱིས་བསན་ཏམ།

དྲུག་པ། བསབ་ཟིན་པའི་ལེགས་བཤད་ཁག་ལ་དཔེར་བལྟས་ནས་རང་གིས་ལེགས་བཤད་ཤློ་ལློ་ཀ་ ཞིག་རློམ་དགློས།

9

བརྡ་སྤློད་སེ་ཚན། བརྡ་སྤློད་སེ་ཚན།

སུམ་ཅུ་པའྲི་རེས་འཇུག་ལ་ལྟྩོས་པའྲི་ཕད་རྣམ་དབེ་དང་བཅས་པ་དང་། རེས་འཇུག་ལ་མ་ལྟྩོས་པའྲི་ཕད་ རང་དབང་ཅན་གཉྲིས་འཛིན་གྲྭ་དྲུག་པ་དང་བདུན་པའྲི་ནང་སྦངས་ཟྲིན། སེ་ཚན་འདྲིར་དག་ཡྲིག་སྩོབ་

ཚན་གཅྲིག་དང་། རགས་འཇུག་དཀའ་གནད་གསལ་བའྲི་མེ་ལྩོང་གྲི་ར་ཚིག་ལ་འྩོ ས་འཚམས་ཀྲིས་

འགྲེལ་བཤད་དཔེ་མཚོན་དང་བཅས་བཀྩོད་ཡྩོད། སུམ་ཅུ་པ་དང༌། རགས་འཇུག དག་ཡྲིག་བཅས་ནྲི་

དག་ཡིག ལ་བ་དམ་ཟབ་ཡྩོད་པས་སེ་ཚན་གཅྲིག་ བྩོད་ཀྲི་བརྡ་སྤྩོད་པའྲི་གཞུང་ཡྲིན་པ་དང་། ཀ) དེ་དག་ཕན་ཚུན་འབེ ཏུ་བཞག

10

༣. གོ་དོན་ཉེ་བ།

དག་ཡྱིག་སློབ་ཚན་འདྱི་བཞྱིན་འཛིན་རྱིམ་བདུན་པའྱི་སློབ་ཚན་མུ་མཐུད་པ་ཡྱིན། མཆྱིས་

ཡོད་

རྒྱུག་པ་

ཡོག་པ་

དམག་ས་

གཡུལ་ས་

སྡུག་གུ་

མཚར་སྡུག་

རྩ་མེད་

རེག་མེད་

མཐུ་

མཉན་པ་

གྲུ་པ་

མཚར་པོ་

འཁྲུག་ས་

སྱིང་རེ་པོ།

གཙང་དག

ཞེ་འཁོན་

ནུས་པ་

སྤོ་སྣང་།

འགལ་ཟླ། རྩལ།

དེད་དཔོན།

ཞབས་ཏོག་

ཡང་བསྐྱར་

འཛིང་ས།

མཛེས་པོ་

མཉེས་ཚོར་

གྲུ་དཔོན་

བདོག

དབྱུག་པ།

ཤུལ་མེད་

ཤུགས་

བཀུར་བསྱི་

བསྐྱར་དུ་

འདུག་

དབྱུ་གུ་

འཁོན་འགས་

སོབས་

བསེན་བཀུར་ སླར་ཡང་

འཐབ་ས་

དགའ་སྣང་

དགེས་ཚོར་

ཞེ་འགས་

གདའ་

སྱི་ཞུ་

བསྐྱར་ཟློས་

11

གུས་བཀུར་ ཡང་ཡང་།

གུས་ཞབས།

གངས་ལོངས་

བསྱིལ་ལོངས་

སློབ་གསོ་

བསླབ་བྱ་

ཐུག་པ་

འཕད་པ་

མཐུན་པ་

དེ་མ་ཐག་

འགྱིག་པ་

གཙིགས་ཆེ་བ་

སྤྱིངས་

སྤང་པོ་

བཞེད་པ་

ཞལ་ཏ་

གྲུང་པོ་

དགོངས་པ་

འཆམ་པ་

བཅར་བ།

མཐོང་ཆེ་བ་

གལ་ཆེ་བ་

ལམ་སང་

བཏང་

བློ་རྣོ་བ།

བསམ་པ་

བག་གཡེང་

ལྷོད་གཡེང་

འབད་བརྩོན་

འབད་འབུངས་

སྤྱི་འབངས་

རྣམ་གཡེང་

ཆབ་འབངས་

དམན་པ་

ཞན་པ་

སྐྱོ་པོ་

བཙུན་པ་

གྲྭ་པ་

རབ་བྱུང་

ཅུང་ཟད་

ཉུང་ཤས་

འགངས་ཆེ་བ།

བརྫངས།

དྲན།

ལྷོད་པོ་

ཧུར་བརྩོན་

འདྲྱིས་པ།

དེ་མུར།

བསྱིངས་

སྐྱེན་པོ་

ཁ་བའྱི་ལོངས།

གདམས་ངག

མཇལ་བ་

འཕལ་མ་ཉྱིད་ རྩ་ཆེ་བ་

བོ་ཊ་

ཁ་ཏ་

འདུམ་པ་

བསྐུར་

མངའ་འབངས་

ཁ་བ་ཅན་

སྡུག་པ་

བག་ཡངས།

མྱི་སེར་

སྦང་བརྩོན་

ཐ་ཤལ།

དམངས།

བརྩོན་འགྲུས།

རད་བྱུང་ ངོ་མཚར་ ཕུལ་བྱུང་ ཁད་འཕགས་ མཆོག་གྱུར་ རྩེ་ག་ ཡང་རྩེ།

བཀའ་བསོས་ འབྲངས་

སང་ལོངས་

བཀའ་བཏང་བ་

ཕྱིན་

ན་ཁ་

ཕན་བུ་

བསེགས་

གསྱིང་མ་

དགེ་འདུན་

སེར་མོ་བ།

ཕན་ཙམ་

ཉུང་ངུ་།

ལས་འགན་སྤད་པ་ འགོ་

12

དེད།

སང་ཐང་།

བཀོད་ཁབ།

གདུང་རྒྱུད་ བྱ​ྱིང་

ཆས་

དཔྲལ་བ་

བཞེངས་པ་ ཚོས་གཞྱི་

རུས་རྒྱུད་

སྱིམ་པ་ ཐོན་

ཐོད་པ་

ཐྱིམ་པ་

འགོ་

ཕག་བཏབ་

ཁ་དོག་

རྱིགས་རྒྱུད་

ནུབ་པ།

བསྐྱོད་

དཔྲལ་ཀོར།

བསྐྲུན་པ་

ཚོན་མདོག་

13

གདུང་རབས། དེངས་

བགོད།

འཛུགས་པ་

མདོག་ཁ།

བཟོས་པ།

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། ངག་ཐློག་ནས་ཚིག་སྒྲུབ་བཟློས།

ལ་ལ། གེང་མོལ། སྨྲས་པ། འཁྱིས། རང་ཅག ཐ་དད། སླར་ཡང་། བག་ཡངས། རད་བྱུང་། བཞེངས་པ།

གཉིས་པ། ཚིག་སྒྲུབ་རེ་བིས།

གཙོ་ཆེ་ཤོས། གལ་ཆེ་ཤོས། འགངས་ཆེ་ཤོས། དཔྲལ་བ། ཐོད་པ། དཔྲལ་ཀོར།

གསུམ་པ། ཚིག་རྣམས་གཞི་ལ་སྦར་ཏེ་བིས། དཔེར་ན། རྒྱུག་པ་

ཡོག་པ་

དབྱུ་གུ་

དབྱུག་པ།

རྒྱུག་པས་ལེབ་བརྡུང་བྱས། ཡོག་པས་མེ་དཀྲུགས། ལག་ལ་དབྱུ་གུ་བཟུང་། ཁྱི་ལ་དབྱུག་པ་གཞུས། རེག་མེད་

རྩ་མེད་

ཤུལ་མེད་

གཙང་དག

སློབ་གསོ་

བསླབ་བྱ་

ཞལ་ཏ་

ཁ་ཏ་

གདམས་ངག

ཅུང་ཟད་

ཉུང་ཤས་

ཕན་བུ་

ཕན་ཙམ་

ཉུང་ངུ་།

མཐུ་

སོབས་

མངའ་འབངས་

ཤུགས་

ནུས་པ།

སྤྱི་འབངས་

ཆབ་འབངས་

མྱི་སེར།

བཞི་པ། དཔེ་བསྟན་པ་བཞིན་གློ་དློན་ཉེ་བའི་ཚིག་རྣམས་ལ་བརློད་པ་བཟློས། དཔེར་ན། མཉན་པ་

གྲུ་པ་

གྲུ་དཔོན་

དེད་དཔོན།

མཉན་པའམ་གྲུ་པ་ན་གཞོན་འགའ་ཞྱིག་གྱིས་གྲུ་གཏོང་སྐབས། མྱི་རྒན་ཞྱིག་གྱིས་ཁེད་རྣམས་གྲུ་དཔོན་གྱི་ ངག་ལ་ཉན། དེད་དཔོན་གྱི་བཀའ་ལྟར་གནང་ན། རྒྱ་མཚོ་ནས་ནོར་བུ་ལེན་ཐུབ་ངེས་ཡྱིན་ཞེས་བཤད། ཐུག་པ་

འཕད་པ་

འབྲངས་

ཕྱིན་

བཞེད་པ་ ཚོས་གཞྱི་

དགོངས་པ་ ཁ་དོག་

མཇལ་བ།

བསམ་པ།

བསེགས་

འགོ།

ཚོན་མདོག་

མདོག་ཁ།

14

ཁ) རགས་འཇུག

ཁ) རགས་འཇུག

འཛི ན ་རྲི མ ་བརྒྱད་པའྲི ་ སྐབས་ འདྲིར་རགས་འཇུག་དཀའ་ གནད་གསལ་བའྲི ་ མེ ་

ལྩོ ང ་སྩོ བ ་ཚན་བརྒྱད་དུ་

བགྩོས་ནས་སྦང་བར་བཞག

བྩོད་ཀྲི་བརྡ་སྤྩོད་རྲིག་པའྲི་གཞུང་

ལས་རགས་ཀྲི་འཇུག་པའྲི་ནང་དྩོན་

གཙོ་བྩོ་ནྲི་ཡྲི་གེ་སྤྲིའྲི་རགས་ཀྲི་དབེ་བ་

དང་། བེ་བག་སྔྩོན་རེས་ཀྲི་ཡྲི་གེ་གང་ལ་

འཇུག་པ་དང་། གང་གྲིས་འཇུག་པ། ཇྲི་ལྟར་

འཇུག་པ། ཅྲི་ཕྲིར་འཇུག་པ་བཞྲི་སེ། རགས་ཀྲི་

དབེ་བ་དང་། འཇུག་ཚུལ་སྩོན་པའྲི་གཞུང་ཡྲིན་པས་ན་

རགས་འཇུག་ཟེར།

15

༤. ཡི་གེ་སྤིའི་རྟགས་ཀི་དབྱེ་བ། སྤྱིར་བོད་ཀྱི་བར་སྤོད་པའྱི་གཞུང་ནྱི་མྱིང་ལ་མྱི་རོངས་པར་བྱེད་པ་དག་ཡྱིག་གྱི་གཞུང་དང་། ཕད་ དང་རྣམ་དབྱེ་ལ་མྱི་རོངས་པར་བྱེད་པ་སུམ་ཅུ་པའྱི་གཞུང༌། ངག་གྱི་སྒ་རྩོལ་དང་བྱ་ཚིག་ལ་མྱི་ རོངས་པར་བྱེད་པ་རགས་འཇུག་གྱི་གཞུང་བཅས་གསུམ་ལས་འདྱིར་རགས་འཇུག་གྱི་སྱིང་པོ་

འཆད་པར་བྱའོ། །

འདྱི་ལ་རགས་ཀྱི་འཇུག་པ་ཞེས་མྱིང་དུ་འདོགས་དོན་ཅྱི་ཡྱིན་ནམ་ཞེ་ན། སྤྱིར་བོད་ཀྱི་ཡྱི་གེའྱི་

རགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་སོན་རེས་མྱིང་གསུམ་གྱི་རགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་། དེ་ཡྱི་འཇུག་ པ་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པས་ན་རགས་འཇུག་ཅེས་བརོད་བྱའྱི་སོ་ནས་བཏགས་པ་ཡྱིན། དཀའ་གནད་གསལ་བའྱི་མེ་ལོང་ལས།

སྤྲིར་ན་དབངས་མྩོ་གསལ་བེད་ཕྩོ། །

སྤྱིར་བོད་ཀྱི་ཡྱི་གེ་ལ་ཕོ་མོ་གཉྱིས་སུ་དབྱེ་བའྱི་དབང་དུ་བཏང་ན། དབྱངས་བཞྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་ བཞྱིན་མོ་དང༌། གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུ་པོ་ཐབས་ཀྱི་རང་བཞྱིན་ཡྱིན་པས་ཕོ་ཡྱི་ཡྱི་གེའ།ོ ། དེ་ཕྲིར་ཀཱ་ལྲི་སུམ་ཅུ་པྩོ། །

ཕྩོ་ཡྲི་ཡྲི་གེ་འབའ་ཞྲིག་ལ། །

ནང་གསེས་སེ་ཚན་ལྔར་དབེ་སེ། །

རྒྱུ་མཚན་དེའྱི་ཕྱིར་སྤྱིར་བོད་ཀྱི་ཡྱི་གེ་ཕོ་མོ་གཉྱིས་སུ་དབྱེ་བའྱི་དབང་དུ་བཏང་བས་གསལ་བྱེད་སུམ་ པོ་ཕོ་ཡྱིག་འབའ་ཞྱིག་ཡྱིན་མོད། ཕོ་ཡྱིག་དེ་དག་ལའང་ནང་གསེས་སེ་ཚན་ལྔར་དབྱེ་ན་ཞེས་པའོ། ། 16

ཀ་ཅ་ཏ་པ་ཙ་རྣམས་ཕྩོ། ། ཁ་ཆ་ཐ་ཕ་ཚ་མ་ནྲིང༌། ། ག་ཇ་ད་བ་ཛ་ཝ་ཞ། །

ཟ་འ་ཡ་ཤ་ས་རྣམས་མྩོ། ། ང་ཉ་ན་མ་ཤྲིན་ཏུ་མྩོ། །

ར་ལ་ཧ་ཨ་མྩོ་གཤམ་སེ། །

ཨ་ནྲི་མཚན་མེད་ཅེས་ཀང་བ། །

དེ་ལྟར་ནང་གསེས་སེ་ཚན་ལྔ་ནྱི། ཀ་ནས་ཨ་བར་རེ་རེ་ནས་ཀོག་པའྱི་ཚེ་སྒ་རྩོལ་དྲག་ཞན་གྱི་དབྱེ་

བ་ཡོད་པར་བརེན་ནང་གསེས་སེ་ཚན་ལྔ་སེ། ཕོ་དང༌། མ་ནྱིང༌། མོ། ཤྱིན་ཏུ་མོ། མོ་གཤམ་བཅས་ སུ་དབྱེ། དེ་དག་ནྱི། གསལ་བྱེད་ཀྱི་ཡྱི་གེ་ཀ་ཅ་ཏ་པ་ཙ་རྣམས་ཕོ་དང༌། ཁ་ཆ་ཐ་ཕ་ཚ་རྣམས་མ་

ནྱིང༌། ག་ཇ་ད་བ་ཛ་ཝ་ཞ་ཟ་འ་ཡ་ཤ་ས་རྣམས་མོ། ང་ཉ་ན་མ་བཞྱི་ཤྱིན་ཏུ་མོ། ར་ལ་ཧ་ཨ་བཞྱི་ནྱི་ མོ་གཤམ་ཡྱིན། དེ་དག་ལས་ཨ་ལ་མཚན་མེད་ཅེས་ཀང་ཟེར་རོ། །

དེ་ནས་སེ་ཚན་ལྔ་པོ་རེ་རེའྱི་སྒ་རྩོལ་དྲག་ཞན་ཇྱི་ལྟར་ཡྱིན་ནམ་ཞེ་ན། ཕོ་ཡྱིག་རྣམས་སྒ་རྩོལ་དྲག་ པ་དང༌། མ་ནྱིང་རྣམས་སྒ་རྩོལ་རན་པའམ་འབྲྱིང་བ། མོ་ཡྱིག་རྣམས་ཞན་པ་དང༌། ཤྱིན་ཏུ་མོ་

རྣམས་ཤྱིན་ཏུ་ཞན་པ་དང༌། མོ་གཤམ་རྣམས་དེ་ལས་ཀང་ཞན་པ་མ་ཟད། ཨ་ཡྱིག་ནྱི་སྒ་རྩོལ་ཧ་

ཅང་ཞན་པས་མཚན་མེད་ཀང་ཟེར་རོ། །

གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུའྱི་རགས་ཀྱི་དབྱེ་ཚུལ་གྱི་རེའུ་མྱིག ཨང་། རགས།

གསལ་བྱེད་ཀི་ཡི་གེ

སྒ་རློལ།

༢

ཁ་ཆ་ཐ་ཕ་ཚ།

རན་པ།

༡

ཕྩོ།

༣

མྩོ།

༤ ༥

༦

མ་ནྲིང༌། ཤྲིན་ཏུ་མྩོ། མྩོ་གཤམ།

ཀ་ཅ་ཏ་པ་ཙ།

ག་ཇ་ད་བ་ཛ་ཝ་ཞ་ཟ་འ་ཡ་ཤ་ས། ང་ཉ་ན་མ།

ར་ལ་ཧ་ཨ།

མཚན་མེད། ཨ།

དྲག་པ། ཞན་པ།

ཤྲིན་ཏུ་ཞན་པ།

དེ་ལས་ཀང་ཞན་པ།

17

ཧ་ཅང་ཞན་པ།

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། བར་སྟློང་སློངས།

སྤྱིར་བོད་ཀྱི་བར་སྤོད་པའྱི་གཞུང་ནྱི་མྱིང་ལ་མྱི་རོངས་པར་བྱེད་པ་

མྱི་རོངས་པར་བྱེད་པ་

གསུམ་ཡོད།

གཞུང༌། ངག་གྱི་སྒ་རྩོལ་དང་བྱ་ཚིག་ལ་མྱི་རོངས་པར་བྱེད་པ་

འདྱི་ལ་རགས་ཀྱི་འཇུག་པ་ཞེས་མྱིང་དུ་ སྤྱིར་བོད་ཀྱི་ཡྱི་གེ་ལ་

གཞུང་བཅས་

ཅྱི་ཡྱིན་ནམ་ཞེ་ན། ཡྱི་གེའྱི་ཕོ་མོ་མ་ནྱིང་གྱི་

རྒྱ་ཆེར་བཤད་པས་ན་རགས་འཇུག་ཅེས་

དང༌། དེ་ཡྱི་

གཞུང་དང་། ཕད་དང་རྣམ་དབྱེ་ལ་ ཀྱི་དབྱེ་བ་

སོ་ནས་བཏགས་པ་ཡྱིན།

གཉྱིས་སུ་དབྱེ་བའྱི་དབང་དུ་བཏང་ན། དབྱངས་བཞྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞྱིན་

དང༌། གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུ་པོ་ཐབས་ཀྱི་རང་བཞྱིན་ཡྱིན་པས་

ཡྱི་ཡྱི་གེའ།ོ །

གཉིས་པ། གསལ་བྱེད་ཀི་ཡི་གེ་རྣམས་ཀི་རགས་ངློས་བཟུང་སྟེ་རེའུ་མིག་ནང་བིས། ཀ

ཝ།

ཁ།

ཚ།

པ།

ཙ།

ཕ།

ཛ།

ཨང་། རགས། ༡

ཕྩོ།

༤

ཤྲིན་ཏུ་མྩོ།

༢

༣ ༥

བ།

མ།

ཇ།

ཨ།

ཆ། ཞ

འ།

ག

ཅ།

ང༌།

གསལ་བྱེད་ཀི་ཡི་གེ

མ་ནྲིང༌། མྩོ།

མྩོ་གཤམ།

གསུམ་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡། རགས་འཇུག་ཅེས་མྱིང་དུ་འདོགས་དོན་ཅྱི།

18

ཧ།

ཡ།

ཟ།

ཏ།

ཤ

ད།

ཉ།

ལ།

ར།

ཐ།

ན།

ས།

༢། སྤྱིར་བོད་ཀྱི་ཡྱི་གེའྱི་རགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཇྱི་ལྟར་ཡྱིན་ནམ།

༣། མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་རྣམས་ཀྱི་ནང་གསེས་རགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཇྱི་ལྟར་ཡྱིན་ནམ།

༤། གསལ་བྱེད་ཀྱི་ཡྱི་གེ་རྣམས་སེ་ཚན་ལྔ་རུ་དབྱེ་དགོས་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡྱིན་ནམ།

བཞི་པ། གཤམ་གསལ་མིང་གཞིའི་ཡི་གེ་རྣམས་ཀི་རགས་གང་ཡིན་ངློས་འཛིན་གིས།

བསམ་པ་བཟང་ན་ས་དང་ལམ་ཡང་བཟང༌། ། བསམ་པ་ངན་ན་ས་དང་ལམ་ཡང་ངན། །

ཕྩོ། པ་

མྩོ།

ས་ཟ་ད་ཡ་

མ་ནྲིང་། མྩོ་གཤམ། ཤྲིན་ཏུ་མྩོ།

ཐམས་ཅད་བསམ་པ་དག་ལ་རག་ལས་པས། །

ནམ་ཡང་བསམ་པ་དག་ལ་གཟབ་པར་འཚལ། །

ལྔ་པ། ཤློ་ལློ་ཀའི་ནང་གི་མིང་གཞི་མློ་ཡིག་རྣམས་ངློས་འཛིན་གིས།

དཀར་མཛེས་ཨ་ཡྱིག་ལས་འཁྲུངས་ཤེས་བློའྱི་གཏེར། ། ཕས་རྒོལ་ཝ་སྐྱེས་ཟྱིལ་གནོན་གདོང་ལྔ་བཞྱིན། །

ཆགས་ཐོགས་ཀུན་བྲལ་མཚུངས་མེད་འཇམ་དབྱངས་མཐུས། ། མ་ཧཱ་མཁས་པའྱི་གཙོ་བོ་ཉྱིད་གྱུར་ཅྱིག །

19

ལ་

ན་

༥. སོན་འཇུག་རྟགས་ཀི་དབྱེ་བ་དང་འཇུག་ཚུལ།

དཀའ་གནད་གསལ་བའྱི་མེ་ལོང་ལས། སྔྩོན་འཇུག་ལྔ་ཡྲི་བ་ཡྲིག་ཕྩོ། ། ག་ད་མ་ནྲིང་འ་མྩོ་ཡྲིག །

མ་ནྲི་ཤྲིན་ཏུ་མྩོ་ཡྲིན་ནྩོ། །

ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སོན་འཇུག་ལྔ་སེ་ག་ད་བ་མ་འ་རྣམས་ལས་བ་ཡྱིག་ཕོ་དང༌། ག་ད་གཉྱིས་ མ་ནྱིང༌། འ་མོ། མ་ཡྱིག་ནྱི་ཤྱིན་ཏུ་མོ་ཡྱིན། འདྱི་ལ་སོན་འཇུག་གྱི་རགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཞེས་ཟེར།

སོན་འཇུག་ལ་རགས་དེ་ལྟར་དབྱེ་བའྱི་རྒྱུ་མཚན་ནྱི། སོན་འཇུག་རྣམས་རང་གྱི་འཇུག་ཡུལ་མྱིང་ གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་དང་སྦར་ནས་ངག་ཏུ་འདོན་པའྱི་ཚེ་སྒ་རྩོལ་དྲག་ཞན་དུ་འགྱུར་བའྱི་ཆ་ནས་བཞག་ པའོ། །

དེ་རྣམས་གང་ལ་གང་འཇུག་ན། ། ཕྩོ་ཡྲིག་བ་ནྲི་ཀ་ཅ་ཏ། ། ཙ་ག་ང་ཇ་ཉ་ད་ན། །

ཛ་ཞ་ཟ་ར་ཤ་སར་འཇུག །

20

སོན་འཇུག་གྱི་ཡྱི་གེ་ལྔ་པོ་དེ་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་གང་དང་གང་ལ་འཇུག་གམ་ཞེ་ན། ༡། སོན་འཇུག་ཕོ་བ་ཡྱིག་ནྱི།

མྱིང་གཞྱིའྱི་ཕོ་ཡྱིག་ཀ་ཅ་ཏ་ཙ་བཞྱི་དང༌། མྱིང་གཞྱིའྱི་མོ་ཡྱིག་ག་ང་ཇ་ཉ་ད་ན་ཛ་ཞ་ཟ་ར་ཤ་ས་

བཅས་བཅུ་གཉྱིས་ཏེ་ཁོན་བསོམས་ཡྱི་གེ་བཅུ་དྲུག་ལ་རྐང་འདོགས་བརྩེགས་གསུམ་གང་རུང་གྱིས་ འཇུག དཔེར་ན།

བ།

བཀོལ། བཅོལ། བཏོད། བཙལ། བགོས། བསགས། བརོད། བརན། བསད། བསྣམས། བརྫེས། བཞད། བཟའ། བརགས། བཤད། བསལ། ལྟ་བུ།

མ་ནྲིང་ག་ནྲི་ཅ་ཏ་ཙ། ། ཉ་ད་ན་ཞ་ཟ་ཡ་ཤ །

སར་འཇུག་ ... ... ...

༢། སོན་འཇུག་མ་ནྱིང་ག་ཡྱིག་ནྱི།

མྱིང་གཞྱིའྱི་ཕོ་ཡྱིག་ཅ་ཏ་ཙ་གསུམ་དང༌།

མོ་ཡྱིག་ཉ་ད་ན་ཞ་ཟ་ཡ་ཤ་ས་བརྒྱད་བཅས་ཁོན་

བསོམས་ཡྱི་གེ་བཅུ་གཅྱིག་ལ་འཇུག དཔེར་ན།

ག

གཅོད། གཏོང༌། གཙང༌། གཉེན། གདོང༌། གནམ། གཞོན། གཟའ། གཡོན། གཤམ། གསལ། ལྟ་བུ། 21

... ... མ་ནྲིང་ད་ཡྲིག་ནྲི། ། ཀ་པ་ག་བ་ང་མར་འཇུག །

༣། སོན་འཇུག་མ་ནྱིང་ད་ཡྱིག་ནྱི།

མྱིང་གཞྱིའྱི་ཕོ་ཡྱིག་ཀ་པ་གཉྱིས་དང༌།

དཔེར་ན།

མོ་ཡྱིག་ག་ང་བ་མ་བཞྱི་བཅས་དྲུག་གྱི་སོན་དུ་འཇུག

ད།

དཀའ། དཔའ། དགའ། དངོས། དབུས། དམའ། ལྟ་བུ།

མྩོ་ཡྲིག་འ་ནྲི་ག་ཇ་ད། ། བ་ཛ་ཁ་ཆ་ཐ་ཕ་ཚར། །

༤། སོན་འཇུག་མོ་ཡྱིག་འ་ནྱི།

མྱིང་གཞྱིའྱི་མོ་ཡྱིག་ག་ཇ་ད་བ་ཛ་ལྔ་དང༌། མ་ནྱིང་ཁ་ཆ་ཐ་ཕ་ཚ་ལྔ་བཅས་ཁོན་བསོམས་ཡྱི་གེ་ བཅུ་ལ་འཇུག དཔེར་ན།

འ།

འགོས། འཇའ། འདའ། འབའ། འཛད། འཁོར། འཆར། འཐད། འཕུར། འཚེར། ལྟ་བུ།

22

ཤྲིན་ཏུ་མྩོ་ཡྲི་མ་ཡྲིག་ནྲི། ། ཁ་ཆ་ཐ་ཚ་ག་ཇ་ད། །

ཛ་ང་ཉ་ན་རྣམས་ལ་འཇུག །

༥། སོན་འཇུག་ཤྱིན་ཏུ་མོ་མ་ཡྱིག་ནྱི།

མྱིང་གཞྱིའྱི་མ་ནྱིང་ཁ་ཆ་ཐ་ཚ་བཞྱི་དང༌། མོ་ཡྱིག་ག་ཇ་ད་ཛ་ང་ཉ་ན་བདུན་བཅས་ཁོན་བསོམས་ ཡྱི་གེ་བཅུ་གཅྱིག་ལ་འཇུག དཔེར་ན།

མ།

མཁས། མཆྱིས། མཐའ། མཚར། མགོན། མཇུག མདོག མཛོད། མངར། མཉེན། མནན། ལྟ་བུ།

ཇྲི་ལྟར་འཇུག་པར་བེད་ཅེ་ན། ། ཕྩོ་ནྲི་སྒ་རྩོལ་དྲག་པར་འཇུག །

མ་ནྲིང་རན་པར་འཇུག་པ་ཡྲིན། ། མྩོ་ནྲི་ཞན་པའྲི་ཚུལ་གྲིས་ཏེ། །

ཤྲིན་ཏུ་མྩོ་ནྲི་མཉམ་པས་སྩོ། །

སོན་འཇུག་གྱི་ཡྱི་གེ་རྣམས་སྒའྱི་ཚུལ་ཇྱི་ལྟ་བུར་འཇུག་གམ་ཞེ་ན། སོན་འཇུག་ཕོ་བ་ཡྱིག་ནྱི་རང་

གྱི་འཇུག་ཡུལ་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་རྣམས་ལ་སྒ་རྩོལ་དྲག་པའྱི་སོ་ནས་འཇུག་པ་དང༌། མ་ནྱིང་ག་

ད་གཉྱིས་སྒ་རྩོལ་རན་པའྱི་སོ་ནས་འཇུག མོ་ཡྱིག་འ་ནྱི་སྒ་རྩོལ་ཞན་པའྱི་སོ་ནས་འཇུག་པ་དང༌།

ཤྱིན་ཏུ་མོ་མ་ཡྱིག་ནྱི་སྒ་རྩོལ་མཉམ་པ་སེ་ཤྱིན་ཏུ་ལྷོད་ཅྱིང་ཞན་པའྱི་སོ་ནས་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། ། 23

སོན་འཇུག་སོ་སོས་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་གང་དང་གང་ལ་འཇུག་པའྱི་རེའུ་མྱིག སློན་འཇུག

མིང་གཞི།

ཕྩོ།

བ།

ཀ་ཅ་ཏ་ཙ།

ད།

ཀ་པ།

ག

འ།

མ་ནྲིང༌།

ཅ་ཏ་ཙ།

མ།

ཁ་ཆ་ཐ་ཕ་ཚ། ཁ་ཆ་ཐ་ཚ།

མྩོ།

གྲངས།

ཉ་ད་ན་ཞ་ཟ་ཡ་ཤ་ས།

༡༡

ག་ཇ་ང་ཉ་ད་ན་ཛ་ཞ་ཟ་ར་ཤ་ས། ག་ང་བ་མ།

༡༦ ༦

ག་ཇ་ད་བ་ཛ།

༡༠

ག་ང་ཇ་ཉ་ད་ན་ཛ།

༡༡

སོན་འཇུག་སོ་སོས་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་གང་དང་གང་ལ་མྱི་འཇུག་པའྱི་རེའུ་མྱིག སློན་འཇུག

ཕོ།

བ།

པ།

ད།

ཅ་ཏ་ཙ།

ག

འ།

མ།

ཀ་པ།

ཀ་ཅ་ཏ་པ་ཙ།

མ་ནྱིང༌།

མིང་གཞི།

མོ།

ཁ་ཆ་ཐ་ཕ་ཚ། བ་མ་འ་ཡ་ཝ་ལ་ཧ་ཨ།

ཁ་ཆ་ཐ་ཕ་ཚ། ག་ང་ཇ་བ་མ་ཛ་ཝ་འ་ར་ལ་ཧ་ཨ།

ཁ་ཆ་ཐ་ཕ་ཚ། ཇ་ཉ་ད་ན་ཛ་ཝ་ཞ་ཟ་འ་ཡ་ར་ལ་ཤ་ས་ཧ་ཨ།

ཀ་ཅ་ཏ་པ་ཙ། ཕ།

ང་ཉ་ན་མ་ཝ་ཞ་ཟ་འ་ཡ་ར་ལ་ཤ་ས་ཧ་ཨ། བ་མ་ཝ་ཞ་ཟ་འ་ཡ་ར་ལ་ཤ་ས་ཧ་ཨ། 24

གངས། ༡༤ ༡༩

༢༤ ༢༠

༡༩

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། བར་སྟློང་རྣམས་འགེངས་དགློས།

སོན་འཇུག་གྱི་ཡྱི་གེ་རྣམས་སྒའྱི་ཚུལ་ཇྱི་ལྟ་བུར་འཇུག་གམ་ཞེ་ན། སོན་འཇུག་ཕོ་བ་ཡྱིག་ནྱི་རང་གྱི་འཇུག་ ཡུལ་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་རྣམས་ལ་སྒ་རྩོལ་ ནས་འཇུག མོ་ཡྱིག་འ་ནྱི་སྒ་རྩོལ་

སོ་ནས་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །

སོ་ནས་འཇུག་པ་དང༌། མ་ནྱིང་ག་ད་གཉྱིས་སྒ་རྩོལ་

སོ་ནས་འཇུག་པ་དང༌། ཤྱིན་ཏུ་མོ་མ་ཡྱིག་ནྱི་སྒ་རྩོལ་

སོ་

སེ་ཤྱིན་ཏུ་

གཉིས་པ། སློན་འཇུག་བ་དང༌། ག ད། འ། མ་བཅས་ལྔ་ཡི་སློ་སློའི་འཇུག་ཡུལ་གི་མིང་གཞིའི་ཡི་ གེ་རྣམས་རེའུ་མིག་ནང་བིས།

སློན་འཇུག བ།

འཇུག་ཡུལ་མིང་གཞི།

ག

ད། འ།

མ། གསུམ་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡། སོན་འཇུག་གྱི་རགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཇྱི་ལྟར་ཡྱིན་ནམ།

༢། རྒྱུ་མཚན་གང་ཞྱིག་ལ་བརེན་ནས་སོན་འཇུག་གྱི་རགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཕེའམ། ༣། སོན་འཇུག་ཕོ་བ་ཡྱིག་མྱི་འཇུག་པའྱི་ཡྱི་གེ་གང་དག་ཡྱིན་ནམ།

༤། སོན་འཇུག་མ་ནྱིང་ག་ཡྱིག་མྱི་འཇུག་པའྱི་ཡྱི་གེ་གང་དག་ཡྱིན་ནམ། ༥། སོན་འཇུག་མ་ནྱིང་ད་ཡྱིག་མྱི་འཇུག་པའྱི་ཡྱི་གེ་གང་དག་ཡྱིན་ནམ། 25

༦། སོན་འཇུག་མོ་འ་ཡྱིག་མྱི་འཇུག་པའྱི་ཡྱི་གེ་གང་དག་ཡྱིན་ནམ།

༧། སོན་འཇུག་ཤྱིན་ཏུ་མོ་མ་ཡྱིག་མྱི་འཇུག་པའྱི་ཡྱི་གེ་གང་དག་ཡྱིན་ནམ།

བཞི་པ། སློན་འཇུག་ཕློ་བ་ཡིག་རྐྱང་འདློགས་བརེགས་གསུམ་ལ་འཇུག་པ་དཔེ་བསྟན་པ་བཞིན། སློན་ འཇུག་གཞན་བཞི་ལ་སྦློང་བརྡར་བྱེད་དགློས།

མིང་གཞི།

༡། ཕོ་ཡྱིག་བ་འཇུག་ཚུལ། རྐྱང་པ།

ར་མགློ

ཀ

བཀའ།

བརྐུས།

ཏ

བཏང་།

བརན།

ག

བགྩོས།

ཅ

ཙ ང

བཅད།

བཙན།

ཇ ཉ

ད

ན

ཛ ཞ

བདག བཞག

བཟྩོས།

ཤ

བཤད།

ས

བརྒལ། བརྔས། བརེད།

ཟ

ར

བརེགས།

བསད།

བརེགས།

ལ་མགློ

བལྟས།

འདློགས།

ས་མགློ

ཡ་བཏགས། ར་བཏགས། ལ་བཏགས།

བསྐལ།

བཀགས།

བཀྲ།

བགྲིས།

བགྲངས།

བཀགས།

འདློགས། བསྐངས།

བསན།

བསྩལ།

བསྩོམས། བསྔགས།

བརེས།

བསྙམས།

བརྣན།

བསྣུབས།

བསྒྲིགས།

བརྡབས། བལྡགས། བསྩོམས། བརྲིས།

བརེགས་

བཟླས།

བརླབས།

26

བསྲུངས།

བསབས།

༦. བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ།

བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་ཞེས་པའྱི་དོན་ནྱི། བྱ་ཞེས་པ་བྱ་བ་དང༌། བྱེད་ཅེས་པ་བྱེད་པ་པོ་དང་བྱེད་པ།

ལས་ཞེས་པ་བྱ་བའྱི་ཡུལ་ལ་གོ་དགོས། དཔེར་ན། བཟོ་པས་ཤྱིང་གཅོད་ཅེས་པར་མཚོན་ན། བཟོ་ པ་ནྱི་བྱེད་པ་པོ་དང༌། ཤྱིང་ནྱི་ལས་སམ་བྱ་བའྱི་ཡུལ། གཅོད་པ་ནྱི་བྱ་བ་ཡྱིན།

བྱ་བ་ལ་དབྱེ་ན་གཉྱིས་ཏེ། བྱེད་པ་པོ་ལ་ཡོད་པའྱི་བྱ་བ་སེ་བྱེད་པའྱི་ལས་དང༌། བྱ་བའྱི་ཡུལ་ལ་ ཡོད་པའྱི་བྱ་བ་སེ་བྱ་བའྱི་ལས་གཉྱིས་ཡྱིན།

ཀ) བྱེད་པ་པོ་ལ་ཡོད་པའྱི་ལས་སམ་བྱེད་པའྱི་ལས་ནྱི། ལས་ཀ་བྱེད་བཞྱིན་པའྱི་སྐབས་བྱེད་པ་

པོའྱི་སེང་དུ་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པའྱི་བྱ་བ་ཞྱིག་ལ་ཟེར། དཔེར་ན། ཤྱིང་གཅོད་སྐབས་བྱེད་པ་ པོས་ས་རེ་འདེགས་འཇོག་བྱེད་པའྱི་རྩོལ་བ་ལྟ་བུ། བྱེད་ལས་གསལ་བྱེད་ཀྱི་སྒ་ནྱི་གཅོད་པར་

བྱེད། གཅོད་དོ་ལྟ་བུ་ཡྱིན།

ཁ) བྱ་བའྱི་ཡུལ་ལ་ཡོད་པའྱི་ལས་སམ་བྱ་བའྱི་ལས་ནྱི། བྱ་བའྱི་ཡུལ་གྱི་སེང་དུ་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་

པའྱི་བྱ་བ་ཞྱིག་ལ་ཟེར། དཔེར་ན། ཤྱིང་དུམ་བུར་སོང་བའྱི་ཆ་ལྟ་བུ། བྱ་ལས་གསལ་བྱེད་ཀྱི་ སྒ་ནྱི་གཅད་པར་བྱ། གཅད་དོ་ལྟ་བུའོ། །

བྱེད་པ་པོ་ལ་དབྱེ་ན་བྱེད་པ་པོ་དང་བྱེད་པ་གཉྱིས་ཡོད། བྱེད་པ་པོ་ནྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་གྱི་གང་ ཟག་དང༌། བྱེད་པ་ནྱི་ལས་ཀ་བྱེད་སྤད་ཀྱི་ཡོ་བྱད་ལྟ་བུར་གོ་བ་ཡྱིན། 27

ལས་ནྱི། ལས་ཀ་བྱ་ཡུལ་ལམ་གཞྱི་དེ་ལ་ཟེར།

(རྣམ་དབྱེ་གཉྱིས་པའྱི་སྐབས་ཀྱི་བྱ་བའྱི་ཡུལ་དང་སྐབས་འདྱིའྱི་བྱ་བའྱི་ཡུལ་གཉྱིས་མྱི་འདྲའོ། །)

དཔེར་ན། ཤྱིང་གཅོད་པ་ལྟ་བུར་མཚོན་ན། ཤྱིང་ནྱི་བྱ་བའྱི་ཡུལ་ཡྱིན་ནོ། ། བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་གྱི་རེའུ་མྱིག བྱ།

བེད་པ་པྩོ་ལ་ཡྩོད་པའྲི་བ་བ། བ་བའྲི་ཡུལ་ལ་ཡྩོད་པའྲི་བ་བ། བེད་པ་པྩོ། བེད་པ་པྩོའྲི་རྩོལ་བ།

བ་བའྲི་ཡུལ་གྲི་རྣམ་འགྱུར།

གཅྩོད་པར་བེད།

གཅད་པར་བ།

བྱེད།

བེད་པ།

བ་ཡུལ།

གཅྩོད་བེད།

གཅད་བ།

བེད་པ་པྩོ་གཙོ་བྩོ། བེད་པ་པྩོ་ཕལ་པ། ཤྲིང༌། གཅྩོད་པ་པྩོ།

བེད་པ་པྩོ། བེད་པ་པྩོ་ལ་ཡྩོད་པའྲི་བ་བ། བ་ཡུལ།

བེད་པ་པྩོ་ཕལ་པའམ་བེད་པ། བ་བའྲི་ཡུལ་ལ་ཡྩོད་པའྲི་བ་བ། 28

ལས།

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། དཔེ་བསྟན་པ་བཞིན་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་ངློས་བཟུང་སྟེ་མཇུག་གི་རེའུ་མིག་ནང་སློངས། ༡། དགེ་རྒན་གྱིས་ཡྱི་གེ་འབྲྱི་བར་བྱེད། ༢། ཐོ་བས་ལྕགས་བརྡུང་བར་བྱ།

༣། ཞྱིང་པས་འཇོར་གྱིས་ས་བརོ་བར་བྱ། ༤། སློབ། ༥། སྒྲུག

ཨང༌། ༡

༢

བྱ།

འབྲི་བ།

འབྲི་པ་པྩོ།

བྱེད།

འབྲི་བེད།

ལས།

བྲི་བ།

༣

༤ ༥

གཉིས་པ། བྱ་ཚིག་རྣམས་ལས་བྱ་ལས་དང་བྱེད་ལས་གཉིས་སློ་སློར་ཕེ་སྟེ་བིས།

ཀོག་པར་བྱེད། བཀག་པར་བྱ། བསྒྲུབ་པར་བྱ། སྒྲུབ་པར་བྱེད།

བསྐུར་བར་བྱ། སྐུར་བར་བྱེད།

གསུམ་པ། བྱེད་པ་པློ་དང་བྱེད་པ་གཉིས་དབྱེ་བ་ཕེ་སྟེ་རེའུ་མིག་སློངས། ཀ) སློབ་མས་སྨྱུ་གུས་རྱི་མོ་བྲྱིས། ཁ) ཁོ་བོས་རྣ་བས་ཉན།

29

ག) བསན་འཛིན་གྱིས་རང་པས་སོ་ལོར་གཞུས།

བྱེད་པ་པློ།

བྱེད་པ།

བཞི་པ། དཔེ་བསྟན་པ་བཞིན་དཔེར་བརློད་ལྔ་བིས་ཏེ་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་ངློས་ཟུངས། དཔེར་ན། རྱིན་ཆེན་སྒོལ་མ་ཡྱིས་ལྡུམ་རྭའྱི་ནང་ནས་མེ་ཏོག་བཏུས། ༡།

༢། ༣། ༤།

༥།

ལྔ་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡། ཅྱི་ཞྱིག་ལ་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་ཟེར་རམ།

༢། བྱ་བའྱི་ལས་དང་བྱེད་པའྱི་ལས་ཞེས་པའྱི་གོ་དོན་ཅྱི། ༣། བྱེད་པ་པོ་ལ་དབྱེ་ན་གང་དག་ཡོད་དམ།

༤། བྱ་བ་ལ་དབྱེ་ན་གང་དག་ཡོད་དམ།

དྲུག་པ། གཤམ་གསལ་བརློད་པ་ལས་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་ངློས་འཛིན་བྱེད་དགློས། གཞོན་ནུ་དྲུག་གྱི་རོགས་བརོད་ལས།

དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་བཀའ་བསྒགས་ཏེ། བཙོན་པ་བརྒྱ་ཕག་མང་པོ་བཅྱིངས་པ་ལས་གོལ། ... 30

༧. བདག་གཞན་དུས་གསུམ།

དཀའ་གནད་གསལ་བའྱི་མེ་ལོང་ལས།

ཅྲིའྲི་ཕྲིར་འཇུག་པར་བེད་ཅེ་ན། །

ཐྩོག་མར་འདྲི་ལྟར་ཤེས་དགྩོས་ཏེ། །

ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སོན་འཇུག་རྣམས་དགོས་པ་ཅྱིའྱི་ཕྱིར་འཇུག་པ་ཤེས་པ་ལ་ཐོག་མར་འདྱི་ ལྟར་ཤེས་དགོས་ཏེ།

ལས་གང་ཞྲིག་ལ་བེད་པ་པྩོ། །

གཞན་དང་དངྩོས་སུ་འབེལ་བ་ཡྲི། ། དབང་དུ་བས་ནས་བེད་པྩོ་དང༌། ། དེ་ཡྲི་བེད་པ་གཉྲིས་པྩོ་ནྲི། །

དངྩོས་པྩོ་བདག་ཡྲིན་བ་ཡུལ་དང༌། ། བ་བ་གཉྲིས་པྩོ་དངྩོས་པྩོ་གཞན། །

སྤྱིར་བྱ་ཚིག་ལ་བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པ་དང༌། བྱ་བྱེད་ཐ་མྱི་དད་པ་གཉྱིས་ཡོད། བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པ་ནྱི། ལས་གང་ཞྱིག་བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་དངོས་སུ་འབྲེལ་བ་ཞྱིག་ལ་ཟེར། དཔེར་ན། བསྒྲུབ། བཅད། བསྒྱུར་ལྟ་བུ་དང༌།

བྱ་བྱེད་ཐ་མྱི་དད་པ་ནྱི། ལས་གང་ཞྱིག་བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་དངོས་སུ་མ་འབྲེལ་བ་ཞྱིག་ལ་ཟེར། 31

དཔེར་ན། འགྲུབ། འགྱུར། འཁོར་ལྟ་བུ། བྱ་བྱེད་ཐ་མྱི་དད་པ་ལ་བདག་གཞན་དབྱེ་བ་མེད་དོ། ། བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་དངོས་སུ་འབྲེལ་བའྱི་བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པའྱི་ལས་གང་ཞྱིག་གྱི་བྱེད་པ་པོ་དང༌།

བྱེད་པ། བྱེད་པའྱི་ལས་རྣམས་དངོས་པོ་བདག་ཡྱིན། དཔེར་ན། ཤྱིང་བཟོ་བས་ས་རེས་ཤྱིང་ གཅོད་ལྟ་བུར་མཚོན་ན། ཤྱིང་གཅོད་པ་པོ་དང༌། གཅོད་བྱེད། གཅོད་པར་བྱེད་པའྱི་ལས་གསུམ་ ནྱི་དངོས་པོ་བདག་དང༌།

བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་དངོས་སུ་འབྲེལ་བའྱི་བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པའྱི་ལས་གང་ཞྱིག་གྱི་བྱ་བའྱི་ཡུལ་དང་ བྱ་ལས་གཉྱིས་ལ་དངོས་པོ་གཞན་ཟེར། དཔེར་ན། གོང་གསལ་དཔེར་བརོད་ནས་གཅད་བྱའྱི་ཤྱིང་ དང༌། དེ་གཅད་པར་བྱ་བའྱི་ལས་གཉྱིས་ནྱི་དངོས་པོ་གཞན་ཡྱིན།

བེད་པ་པྩོ།

དངློས་པློ་བདག

བེད་པ།

གཅྩོད་པ་པྩོ། གཅྩོད་བེད།

བེད་ལས།

གཅྩོད་པར་བེད།

དངློས་པློ་གཞན།

བ་བའྲི་ཡུལ།

གཅད་བ།

བ་ལས།

གཅད་པར་བ།

དེ་བཞྲིན་བེད་པ་པྩོ་གཞན་དང༌། །

དངྩོས་སུ་འབེལ་མྲིན་ཇྲི་ལྟར་ཡང༌། ། བ་བ་བས་ཟྲིན་འདས་པ་དང༌། །

བ་བ་བེད་འགྱུར་མ་འྩོངས་དང༌། ། བེད་བཞྲིན་པ་ནྲི་ད་ལྟ་བ། །

དུས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ་ནྱི། བཅད། བསྒྲུབས། བསྒྱུར་ལྟ་བུ་བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་དངོས་སུ་འབྲེལ་

བའམ། ཆད། གྲུབ། གྱུར་ལྟ་བུ་བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་དངོས་སུ་མ་འབྲེལ་བ་གང་ཡྱིན་ཡང་བྱ་བ་ བྱས་ཟྱིན་པ་ནྱི་དུས་འདས་པ་དང༌། བྱ་བ་བྱེད་འགྱུར་ནྱི་དུས་མ་འོངས་པ། བྱ་བ་བྱེད་བཞྱིན་པ་ནྱི་ དུས་ད་ལྟ་བ་ཡྱིན་ནོ། །

32

དཔེར་ན། བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པ་ལ། ཤྱིང་བཅད། ལས་ཀ་བསྒྲུབས། སྐད་བསྒྱུར་ལྟ་བུ་དུས་འདས་པ་

དང༌། ཤྱིང་གཅོད། ལས་ཀ་སྒྲུབ། སྐད་སྒྱུར་ལྟ་བུ་དུས་ད་ལྟ་བ། ཤྱིང་གཅད། ལས་ཀ་བསྒྲུབ། སྐད་ བསྒྱུར་ལྟ་བུ་དུས་མ་འོངས་པ་ཡྱིན་ནོ། །

བྱ་བྱེད་ཐ་མྱི་དད་པ་ལ། ཤྱིང་ཆད། ལས་ཀ་གྲུབ། སྐད་གྱུར་ལྟ་བུ་དུས་འདས་པ་དང་། ཤྱིང་འཆད། ལས་ཀ་འགྲུབ། སྐད་འགྱུར་ལྟ་བུ་དུས་ད་ལྟ་བ། ཤྱིང་འཆད། ལས་ཀ་འགྲུབ། སྐད་འགྱུར་ལྟ་བུ་དུས་

གཅྩོད་བེད།

གཅད་བ།

དངློས་པློ་གཞན།

དངློས་པློ་བདག

མ་འོངས་པ་ཡྱིན་ནོ། །

གཅྩོད་པ་པྩོ།

གཅྩོད་པར་བེད།

གཅད་པར་བ།

33

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པ་དང༌། བྱ་བྱེད་ཐ་མི་དད་པའི་བྱ་ཚིག་ངློས་བཟུང་སྟེ་རེའུ་མིག་སློངས།

བཀང༌། འགོར། སར། འབར། བསྐྱངས། ལྷུང༌། བཅག འགྱུར། གང༌། བཀར། བསྟུངས། ཆད། བཅོས། འཕངས། སད། སློང༌། བཞད། འགོད།

བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པ།

བྱ་བྱེད་ཐ་མི་དད་པ།

གཉིས་པ། བར་སྟློང་ནང་དུ་བསབ། སློབ། བསབས། སློབས་རྣམས་ལས་གང་འློས་རེ་སློངས། ༡། ཟླ་བ་སོན་མའྱི་ནང་ལ་སུམ་རགས་ ༢། ད་ལྟ་སན་ངག་

ཀྱི་ཡོད།

༣། ཟླ་བ་རེས་མར་རྒྱལ་རབས་

༤། རྱིག་གནས་ཐམས་ཅད་

།

།

དགོས།

གསུམ་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས། ༡། བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པའྱི་གོ་དོན་ཅྱི།

༢། བྱ་བྱེད་ཐ་མྱི་དད་པའྱི་གོ་དོན་ཅྱི།

༣། ཅྱི་འདྲ་ཞྱིག་ལ་དངོས་པོ་བདག་ཟེར་རམ། ༤། ཅྱི་འདྲ་ཞྱིག་ལ་དངོས་པོ་གཞན་ཟེར་རམ།

34

བཞི་པ། བདག་གཞན་དབྱེ་བ་འབྱེད་སྟངས་ལ་བལྟས་ཏེ་བདག་གཞན་དབྱེ་རྒྱུ་ཡློད་པ་རྣམས་ལ་དབྱེ་བ་ཕེས།  རྡུང་པ་པྩོ། 

བཟྩོ་པ་ 

རྡུང་བེད།

བརྡུང་བ།









འཕྲུལ་འཁྩོར་

ལྕགས་

(བེད་པ་པྩོ།) (བེད་པ།)

གཞན།

བདག

རྡུང་པ་པྩོ། མགར་བ།

གཞན།

རྡུང་བེད། འཕྲུལ་འཁྩོར།

རྡུང་པར་བེད། བེད་ལས།



བརྡུང༌། 

(བ་བའྲི་ལས།)

བདག

བ་ཚིག (བ་བ།)

བརྡུང་བ། ལྕགས།

བརྡུང་པར་བ། བ་ལས།

 ཀུན་དགས། པྲིར་གྲིས། རྲིག་ལྡེབས་ལ། རྲི་མྩོ། འབྲི་བར་བེད། 









ཀུན་དགའ་

པྲིར་

རྲིག་ལྡེབས་

རྲི་མྩོ་

འབྲི།











(བེད་པ་པྩོ།) (བེད་པ།) (བ་བའྲི་ཡུལ།) (བ་བའྲི་ལས།) (བེད་ཚིག) བདག བདག

གཞན།

འབྲི་པ་པྩོ། ཀུན་དགའ། འབྲི་བེད། པྲིར།

གཞན།

འབྲི་བར་བེད། བེད་ཚིག 35

བྲི་བ། རྲི་མྩོ།

བྲི་བར་བ། བ་ཚིག

༡། ཤྲིང་མཁན་གྲིས་ས་རེས་ནགས་སུ་ཤྲིང་སྩོང་གཅྩོད།

༢། ཞྲིང་པས་ཟྩོར་བས་ཞྲིང་ཁར་ལྩོ་ཏྩོག་འབེག་པར་བེད། ༣། འཛིན་ཁང་གྲི་ཤེལ་སྩོ་ཆག

༤། དགེ་རྒན་གྲིས་ལག་པས་ནག་པང་ལ་རྲི་མྩོ་བྲིས། ༥། མཚོ་མྩོ་ནང་ལ་ལྩོག

ལྔ་པ། བྱ་ཚིག་གང་རུང་ལྔ་བིས་ཏེ་དེ་དག་གི་དུས་གསུམ་སྐུལ་ཚིག་དང་བཅས་པ་བིས།

36

༨. སོན་འཇུག་ལྔ་དགོས་པ་ཅིའི་ཕིར་འཇུག་པ།

དཀའ་གནད་གསལ་བའྱི་མེ་ལོང་ལས། དེ་ལྟར་ངེས་ནས་ ... ...

གསུངས་པ་ལྟར། གོང་གྱི་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་དང༌། བདག་གཞན་དུས་གསུམ་གྱི་གནད་འགག་ རྣམས་ཞྱིབ་ཕ་ངེས་པར་བྱས་ནས། སྐབས་འདྱིར་སོན་འཇུག་ལྔ་པོ་བདག་གཞན་དུས་གསུམ་གང་

ལ་འཇུག་པ་དང༌། དགོས་པ་ཅྱིའྱི་ཕྱིར་འཇུག་ཚུལ་བཤད་པ་ལ། ༡། སོན་འཇུག་ཕོ་ཡྱིག་བ་དགོས་པ་ཅྱིའྱི་ཕྱིར་འཇུག་པ་ནྱི། ... ... ཕྩོ་ཡྲིག་བ། །

བསྒྲུབས་སྩོ་ལྟ་བུ་འདས་པ་དང༌། །

བསྒྲུབ་བའྲི་ལྷ་དང་བསྒྲུབ་པར་བ། །

ཞེས་སྩོགས་དངྩོས་པྩོ་གཞན་ལ་འཇུག །

ཀ) སོན་འཇུག་ཕོ་ཡྱིག་བ་ནྱི་དུས་གསུམ་ལས་དུས་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པར་འཇུག་པ་ཡྱིན། དུས་འདས་པ་དང་། དུས་མ་འོངས་པ་ལ་འཇུག་པའྱི་རེའུ་མྱིག 37

བྱ་ར།

མ་འློངས་པ། ད་ལྟ་བ། འདས་པ། སྐུལ་ཚིག

གཡྩོག་ཏུ།

བཀྩོལ།

འཁྩོལ།

བཀྩོལད།

ཁྩོལད།

ལམ་དུ།

བསྒུག

སྒུག

བསྒུགས།

སྒུགས།

དེབ་སྩོགས། བ་བ།

སྤྲིན་གྲིས། ཕག་ཏུ།

གྲ​ྲི་སྩོགས། དབུགས།

བརེ་བས།

ཀྩོག

བཀག

སྒྲུབ།

བསྒྲུབ།

སྒྲིབ།

བསྒྲིབ།

སྣྩོམ།

བསྣམ།

རྡར།

བརྡར།

རྔུབ།

བརྔུབ།

སྐྩོང༌།

བསྐང༌།

སྐྩོབ།

སྡུག་བསྔལ་ལས། བསྐབ། མེ་ལ།

ལེགས་བཤད། དགྲ་བྩོ།

ཁ་དྩོག་སྩོགས།

སེག

བསེག

རྩོམ།

བརམ།

སྒྩོལ།

བསྒལ།

སྒྱུར།

བསྒྱུར།

བཀགས། བསྒྲུབས།

བསྒྲིབས།

བསྣམས། བརྡརད།

བརྔུབས།

བསྐངས།

བསྐབས།

ཀྩོགས། སྒྲུབས།

སྒྲིབས།

སྣྩོམས། རྡྩོརད།

རྔུབས།

སྐྩོངས།

སྐྩོབས།

བསེགས། སེགས། བརམས། བསྒལད། བསྒྱུརད།

རྩོམས། སྒྩོལད། སྒྱུརད།

ཁ) བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་དངོས་སུ་འབྲེལ་བའྱི་དངོས་པོ་གཞན་ལ་འཇུག་པ།

སོན་འཇུག་ཕོ་བ་ཡྱིག་དངོས་པོ་གཞན་ཏེ་བྱ་བའྱི་ཡུལ་བསྒྲུབ་པའྱི་ཕྱིར་འཇུག་པ་དཔེར་ན། བཀག་ བྱ། བཙོ་བྱ། བསྒྲུབ་བྱ། བསྐོ་བྱ། བསྐྱང་བྱ། བརྡུང་བྱ། བརར་བྱ། བཏག་བྱ། བཞོ་བྱ། ལྟ་བུའོ། ། ༢། སོན་འཇུག་མ་ནྱིང་ག་ད་གཉྱིས་དགོས་པ་ཅྱིའྱི་ཕྱིར་འཇུག་པ་ལ། མ་ནྲིང་ག་ད་གཉྲིས་པྩོ་ནྲི། །

གཅྩོད་པ་པྩོ་དང་གཅྩོད་པར་བེད། ། གཅྩོད་པར་འགྱུར་དང་དཀྲ​ྲི་བ་པྩོ། །

དཀྲ​ྲི་བར་བེད་དང་དཀྲ​ྲི་བར་འགྱུར། །

ཞེས་སྩོགས་དངྩོས་པྩོ་བདག་དྩོན་དང༌། །

38

དངོས་པོ་བདག་གཞན་གཉྱིས་དང་། དུས་ལྟ་བ་དང་མ་འོངས་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡྱིན། ཀ) དངོས་པོ་བདག་ལ་འཇུག་པ་ནྱི། དཔེར་ན།

དཀྲྱི་བ་པོ། དཀྲྱི་བྱེད། གཅོད་པ་པོ། གཅོད་བྱེད། གནོད་པ་པོ། གནོད་བྱེད། གཏུབ་པ་པོ།

གཏུབ་བྱེད། ལྟ་བུ་དང༌།

གཅད་བའྲི་ཤྲིང་དང་གཅད་པར་བ། ། དཀྲ​ྲི་བའྲི་སྣལ་མ་དཀྲ​ྲི་བར་བ། །

ཞེས་སྩོགས་དངྩོས་པྩོ་གཞན་དྩོན་དང༌། །

ཁ) དངོས་པོ་གཞན་ལ་འཇུག་པ་ནྱི། དཔེར་ན།

དཀྲྱི་བྱ། དཀྲྱི་བར་བྱ། གཅད་བྱ། གཅད་པར་བྱ། དགག་བྱ། དགག་པར་བྱ། ལྟ་བུའོ། ། གཅྩོད་བཞྲིན་པ་དང་དཀྲ​ྲི་བཞྲིན་པ། །

ཞེས་སྩོགས་ད་ལྟ་བསྒྲུབ་ཆེད་འཇུག །

ག) དུས་ད་ལྟ་བ་དང་། མ་འོངས་པར་འཇུག་པའྱི་རེའུ་མྱིག བྱ་ར།

མ་འློངས་པ། ད་ལྟ་བ།

འྩོག་ཏུ།

མནན།

ཤྲིང་སྩོགས།

འྩོ་མ་སྩོགས།

སྐུད་པ་སྩོགས། དགྲ་སྩོགས། རྒྱུ་ནྩོར།

འཕྲིན་སྩོགས། མཉམ་དུ།

ཁ་སྩོགས།

གཅད།

གཅྩོད།

དཀྲ​ྲི།

དཀྲ​ྲི།

དཀྲྩོག

གསད། གསག

གཏང༌།

བཤྲིབ།

གདང༌།

གནྩོན། དཀྲྩོག

གསྩོད། གསྩོག

གཏྩོང༌།

གཤྲིབ། གདང༌།

39

འདས་པ། སྐུལ་ཚིག བཅད།

ཆྩོད།

དཀྲ​ྲིས།

དཀྲ​ྲིས།

མནན།

དཀྲྩོགས། བསད།

བསགས། བཏང༌།

བཤྲིབས། གདངས།

ནྩོན།

དཀྲྩོགས། སྩོད།

གསྩོགས། ཐྩོངས།

གཤྲིབས། གདྩོངས།

༣། སོན་འཇུག་མོ་འ་ཡྱིག་ནྱི།

མྩོ་ཡྲིག་འ་ནྲི་འཆད་པ་པྩོ། །

འཆད་པར་བེད་དང་འཆད་པར་འགྱུར། །

ཞེས་སྩོགས་དངྩོས་པྩོ་བདག་དངྩོས་དང༌། ། དངོས་པོ་བདག་གཞན་གཉྱིས་ལས་བདག་ལ་འཇུག་པ་ཡྱིན། དཔེར་ན།

འཆད་པ་པོ། འཆད་བྱེད། འཆད་པར་བྱེད།

འཛིན་པ་པོ། འཛིན་བྱེད། འཛིན་པར་བྱེད།

འཁུར་བ་པོ། འཁུར་བྱེད། འཁུར་བར་བྱེད། ལྟ་བུ་དང༌། འགྲྩོ་བ་པྩོ་དང་འགྲྩོ་བར་བེད། །

ཅེས་སྩོགས་བདག་དྩོན་ཕལ་པ་དང༌། །

བདག་དོན་ཕལ་པ་ལ་འཇུག་པ་ནྱི། ལམ་དུ་འགོ་བ་པོ་དང་འགོ་བར་བྱེད། མགོ་ཡོམ་འཁོར་བ་པོ་

དང་འཁོར་བར་བྱེད་སོགས་ཡྱིན། འདྱི་ལ་བྱ་བྱེད་གཉྱིས་ངོ་བོ་གཅྱིག་ཏུ་སོང་སེ་ཐ་དད་དུ་དབྱེ་རྒྱུ་

མེད་པས་བདག་དོན་ཕལ་པ་ཞེས་བརོད་པ་ཡྱིན། འཁྱྲིལ་ལྩོ་ཞེས་སྩོགས་ད་ལྟ་དང༌། །

འཁྱྲིལ་བར་འགྱུར་སྩོགས་མ་འྩོངས་འཇུག །

དུས་ད་ལྟ་བ་དང་མ་འོངས་པར་འཇུག་པའྱི་རེའུ་མྱིག 40

བྱ་ར།

མ་འློངས་པ། ད་ལྟ་བ། འདས་པ། སྐུལ་ཚིག

བསམ་དྩོན།

འགྲུབ།

རྒྱབ་ཏུ།

འཁུར།

འཁུར།

ཁུར།

འཆག

འཆག

ཆག

འཁྱུད།

རེད་པར།

དཀར་ཡྩོལ།

གཟུང༌།

བླྩོ་ལ།

འཛད།

རྒྱུ་ནྩོར།

གདམ།

མང་པྩོ་ལས།

འགྲུབ། འཁྱུད། འཛིན། འཛད།

འདེམ།

གྲུབ།

འཁྱུད།

བཟུང༌། ཟད།

བདམས།

ཁུར།

འཁྱུད།

ཟུངས།

འདེམས།

༤། སོན་འཇུག་ཤྱིན་ཏུ་མོ་མ་ཡྱིག་ནྱི། ཤྲིན་ཏུ་མྩོ་ཡྲི་མ་ཡྲིག་ནྲི། །

བདག་གཞན་དུས་གསུམ་མཉམ་པར་འཇུག །

དངོས་པོ་བདག་གཞན་གཉྱིས་ཀ་དང་། དུས་གསུམ་གར་མཉམ་པ་སེ་མཚུངས་པར་འཇུག་པ་ཡྱིན། ཀ) བདག་གཞན་གཉྱིས་ལ་འཇུག་པ་ནྱི། དཔེར་ན།

མངགས་པ་པོ། མངག་བྱ། མཁེན་པ་པོ། མཁེན་བྱ། མཆོད་པ་པོ། མཆོད་བྱ། ལྟ་བུ་དང་། ཁ) དུས་གསུམ་གར་མཉམ་པ་སེ་མཚུངས་པར་འཇུག་པའྱི་རེའུ་མྱིག བྱ་ར།

མ་འློངས་པ། ད་ལྟ་བ། འདས་པ། སྐུལ་ཚིག

ཐུགས་ཀྲིས།

མཁྱེན།

དངྩོས་སུ།

མངྩོན།

རྲིག་གནས་ལ། མཁས།

མཁས།

མཁས།

མཇལ།

མཇལ།

མཇལ།

གྲ​ྲི་སྩོགས། བླ་མ།

མགར།

མཁྱེན།

མགར། མངྩོན། 41

མཁྱེན།

མགར། མངྩོན།

མགྩོར།

མཇྩོལ།

འྩོན་ཀང་བེད་པྩོ་གཞན་དངྩོས་དང༌། །

འབེལ་བའྲི་འདས་ལ་འའྲི་སྔྩོན་འཇུག ། མེད་པར་ངེས་ཤྲིང་ག་ད་ཉུང༌། །

འོན་ཀང་སྤྱིའྱི་ཆ་ནས་བྱེད་པོ་གཞན་དང་དངོས་སུ་འབྲེལ་བའྱི་བྱ་ཚིག་ལས། འདས་ཚིག་རྱིགས་

ལ་སོན་འཇུག་འ་མྱི་ཐོབ་པར་མ་ཟད། སོན་འཇུག་ག་ད་གཉྱིས་ཀང་འཇུག་ཡུལ་ཉུང་ངུ་ལས་མེད་ ཅེས་པའོ། །

ད་ལྟ་བ་ལ་བའྲི་སྔྩོན་འཇུག །

ཉུང་ཞྲིང་མགྩོ་ཅན་ད་ལྟ་བར། །

བས་འཕུལ་མེད་པར་ངེས་པ་ཙམ། །

དུས་ད་ལྟ་བའྱི་བྱ་ཚིག་ལ་སོན་འཇུག་བ་འཇུག་པ་ཉུང་བ་མ་ཟད། ར་ལ་ས་ཡྱི་མགོ་ཅན་གྱི་བྱ་ཚིག་ རྣམས་ལ་བ་ཡྱིག་འཇུག་པ་ཆེས་ཉུང་བས། བས་འཕུལ་མེད་པར་ངེས་པ་ཙམ་ཞེས་པའོ། ། གཞན་ཡང་བས་འཕུལ་ཅན་ཕལ་ཆེར། ། བེད་པ་པྩོ་ནྲི་ད་ལྟ་དང༌། །

བ་ཡུལ་མ་འྩོངས་པར་བསྡུས་ནས། །

གཞན་ཡང་སོན་འཇུག་བ་ཡྱིག་ཅན་བསྐྲུན་བྱ། སྐྲུན་པ་པོ། བསྒྲུབ་བྱ། སྒྲུབ་པ་པོ་ལྟ་བུའྱི་སྐབས་

སུ་བྱེད་པ་པོ་དང་བྱ་ཡུལ་གཉྱིས་ལས་བྱེད་པ་པོ་སོན་བྱེད་སྐྲུན་པ་པོ་ཞེས་པའྱི་སྐྲུན་དེ་ད་ལྟ་བའྱི་

ཁོངས་དང་། བྱ་ཡུལ་སོན་བྱེད་བསྐྲུན་བྱ་ཞེས་པའྱི་བསྐྲུན་དེ་མ་འོངས་པའྱི་ཁོངས་སུ་བསྡུས་པའོ། ། འདས་ལ་བས་འཕུལ་ཡང་འཇུག་ཡྩོད། །

མགོ་ཅན་གྱི་འདས་ཚིག་རྣམས་ལ་བ་ཡྱི་སོན་འཇུག་དང་ཡང་འཇུག་ཡོད་པའྱི་དོན་ཡྱིན། དཔེར་ན། བསྒྲུབས། བསྒགས། བརྒལད། བསྐུངས། བསྐངས་སོགས་མང་། 42

ད་ལྟ་བ་ལ་གཉྲིས་ཀ་མེད། །

མགོ་ཅན་ད་ལྟ་བའྱི་ཚིག་རྣམས་ལ་སོན་འཇུག་དང་ཡང་འཇུག་གཉྱིས་ཀ་མྱི་འཇུག་པའྱི་དོན་ཏེ། དཔེར་ན། སྒྲུབ་པ་པོ། སྒྲུབ་བྱེད། སྒྲུབ་པར་བྱེད། སྒྲུབ་བོ་ལྟ་བུ་མང་། མ་འྩོངས་འཕུལ་ཡྩོད་ཡང་འཇུག་མེད། །

མགོ་ཅན་མ་འོངས་པའྱི་ཚིག་རྣམས་ལ་སོན་འཇུག་བ་ཡྱིག་ཡོད།

དཔེར་ན། བསྒྲུབ་བྱ། བསྒྲུབ་བྱའྱི་ལས་སོགས་མང་།

ཡང་འཇུག་མེད་ཅེས་པ་སེ།

སྐུལ་ཚིག་འཕུལ་མེད་ཡང་འཇུག་ཡྩོད། །

སྐུལ་ཚིག་སྐབས་སོན་འཇུག་བ་ཡྱིག་མེད་ཅྱིང་ཡང་འཇུག་ཡོད་པ་དཔེར་ན། སྒྱིབས་ཤྱིག སྲུངས་ ཤྱིག སོལད་ཅྱིག་ལྟ་བུ་ཡྱིན།

སྐབས་འགར་འདས་དང་སྐུལ་ཚིག་ལ། ། ས་རྐང་སྦར་བས་འཐུས་པའང་ཡྩོད། །

སྐབས་འགར་དུས་འདས་པ་དང་སྐུལ་ཚིག་ལ་རེས་འཇུག་ས་ཡྱིག་ཁོ་ན་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེའྱི་རེས་ སུ་སྦར་བས་ཀང་ཆོག་པ་སེ། ཟློས། སས་ལྟ་བུ་ཡྱིན།

43

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། དཔེ་བསྟན་པ་བཞིན་རེའུ་མིག་སློངས།

དཔེར་བརློད།

མ་འློངས།

ཡྲི་གེར།

དགྩོད།

གཞན་ལུགས། ཤེས་བ།

དགག

བཀའ་སྩོགས།

གདུང་མ་སྩོགས།

མྲིང་དང་རྒྱན་སྩོགས། སྦྲིན་པ་སྩོགས།

གདགས།

ཉུལ་མ་སྩོགས།

མེ་མདའ་སྩོགས། གནས་གཞན་དུ། མཆྩོད་རེན་ལ།

བསྐལ།

དངྩོས་པྩོ་ས་ལ།

ལམ་སྩོགས་མྲིག་ལ། གསར་ཤྩོག་སྩོགས། ལྩོགས་སུ།

བ་བ་སྩོགས།

བཀག

ད་ལྟ།

འགྩོག སྩོབ།

འདས་པ།

བཀག ཕབ།

གཏྩོང༌།

སྐྩོར།

བཟུང༌།

བཀྲམ།

འགེར།

44

བསྒྲུབས།

སྐུལ་ཚིག

ཁྩོགས།

ཐེག

རྒྱྩོབ།

སྩོན།

གཉིས་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡། སོན་འཇུག་ཕོ་ཡྱིག་བ་དུས་གསུམ་ལས་གཙོ་བོ་གང་ལ་འཇུག་གམ།

༢། སོན་འཇུག་མ་ནྱིང་ག་ད་གཉྱིས་དུས་གསུམ་ལས་གཙོ་བོ་གང་ལ་འཇུག་གམ། ༣། སོན་འཇུག་མོ་ཡྱིག་འ་དུས་གསུམ་ལས་གཙོ་བོ་གང་ལ་འཇུག་གམ། ༤། སོན་འཇུག་ཤྱིན་ཏུ་མོ་མ་ཡྱིག་དུས་གསུམ་ལས་གང་ལ་འཇུག་གམ།

གསུམ་པ། དངློས་པློ་བདག་གཞན་སློ་སློར་ངློས་ཟུངས།

དགར་བྱ། གསོད་པར་བྱེད། གསོད་པ་པོ། གདབ་པར་བྱ། འགོག་པར་བྱེད། བཀྲོལ་ཟྱིན་པ།

བཞི་པ། འདེམས་སློང་གིས།

ཀ) གཅོད། གཅད། བཅད། ཆོད།

བྱའྱི་ཤྱིང་སོང་མཁེགས་དྲགས་པའམ་ དཀའ།

ཁ) བརོད། རོད།

བྱེད་ཀྱི་ས་རེ་རྟུལ་དྲགས་པ་གང་ལྟར། ཇྱི་ལྟར་

སན་ཚིག་འདྱི་ནྱི་

བྱེད་ཀྱི་ཚིག་ཉམས་ཐོན་ཞྱིང༌།

ཁ་སང་ལས་ཀ་

པ་ཡྱིན། དེ་རྱིང་ལས་ཀ་

བསོད་ནམས་ཀྱིས་

བྱེད་སྨྱུག་གུས་ཡྱི་གེ་

ག) བྱས། བྱ། བྱེད། ང) འབྲྱི། བྲྱིས།

བྱའྱི་དོན་ཤྱིན་ཏུ་ཟབ་པ་ཞྱིག་རེད།

བཞྱིན་ཡོད། སང་ཉྱིན་ཡང་ལས་ཀ་ །

ལྔ་པ། གཤམ་གསལ་ཤློ་ལློ་ཀ་ནས། བདག་གཞན་དུས་གསུམ་གི་དབྱེ་བ་ཕེས། དམངས་གཞས།

བརྡུང་ས་ཀུན་དགའ་ར་བ་ཡྱིན། །བརྡུང་རྒྱུ་འབྲུ་སན་སྣ་ལྔ་ཡྱིན། །

རྡུང་མྱི་ན་གཞོན་བུ་ཚ་ཡྱིན། །རྡུང་བྱེད་དབྱུག་སྐོར་ཙན་དན་ཡྱིན། །

45

དགོས།

ཀང་

༩. རེས་འཇུག་གི་རྟགས་ཀི་དབྱེ་བ།

དཀའ་གནད་གསལ་བའྱི་མེ་ལོང་ལས། རེས་འཇུག་ཡྲི་གེ་བཅུ་པྩོ་ཡྲི། ། ག་ད་བ་ས་བཞྲི་རྣམས་ཕྩོ། །

ང་མ་འ་གསུམ་མྩོ་ཡྲིན་ཅྲིང༌། ། ན་ར་ལ་གསུམ་མ་ནྲིང་སེ། །

མྲིང་གཞྲིའྲི་ཡྲི་གེ་ཀུན་ལ་འཇུག །

རེས་འཇུག་ཡྱི་གེ་བཅུ་པོས་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་ལ་འཇུག་པའྱི་ཚེ་སྒ་རྩོལ་དྲག་ཞན་བར་མ་གསུམ་དུ་ གྱུར་པའྱི་ཆ་ནས་ཕོ་མོ་མ་ནྱིང་གསུམ་དུ་དབྱེ་བ་སེ། ག་ད་བ་ས་བཞྱི་ཕོ་དང༌། ང་མ་འ་གསུམ་མོ།

ན་ར་ལ་གསུམ་མ་ནྱིང་ཡྱིན། རེས་འཇུག་རེ་རེས་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་ཀུན་ལ་འཇུག་པ་ཡྱིན། ཇྲི་ལྟར་འཇུག་ཚུལ་གཉྲིས་ཡྲིན་ཏེ། ། དང་པྩོ་སྒ་ཡྲི་འཇུག་ཚུལ་ནྲི། །

རེས་འཇུག་རྣམས་ཇྱི་ལྟར་འཇུག་པའྱི་ཚུལ་ལ་གཉྱིས་ཏེ། སྒ་ཡྱི་འཇུག་ཚུལ་དང་དོན་གྱི་འཇུག་ ཚུལ་གཉྱིས་ཡྱིན།

དང་པོ་སྒ་ཡྱི་འཇུག་ཚུལ་ནྱི།

རེས་འཇུག་རྣམས་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་ལ་འཇུག་པའྱི་ཚེ་སྒ་རྩོལ་དྲག་ཞན་གྱི་འཇུག་ཚུལ་ལམ་སྒ་ 46

འདོན་ཚུལ་དེ་ལ་སྒ་ཡྱི་འཇུག་ཚུལ་ཟེར། རེས་འཇུག་ནང་ཕན་ཚུན་འཕད་སོབས་ཀྱིས་དབྱེ་བ་ ཕེས་ན། ཕོ་ལ་སྐྱེས་བུ་རབ་འབྲྱིང་ཐ་གསུམ་ཡོད། ཕྩོ་ཡྲིག་ག་ཡྲིག་ཡང་འཇུག་ཅན། ། སྐེས་བུ་རབ་དང་ ... ...

ཞེས་རེས་འཇུག་ཕོ་ག་ཡྱིག་ལ་ཡང་འཇུག་ས་ཞུགས་ན་སྐྱེས་བུ་རབ་ཡྱིན། དཔེར་ན།

རགས། ལུགས། རོགས། གཟུགས། རྱིགས། ... ... ཕྩོ་ཡྲིག་བ། །

ཡང་འཇུག་ཅན་ནྲི་སྐེས་བུ་འབྲིང༌། །

ཞེས་རེས་འཇུག་ཕོ་བ་ཡྱིག་ལ་ཡང་འཇུག་ས་ཞུགས་ན་སྐྱེས་བུ་འབྲྱིང་ཡྱིན། དཔེར་ན། སྐབས། སྐྱབས། བབས། ཐབས། སོབས། ག་བ་ཡང་འཇུག་མེད་པ་དང༌། ། ད་སའྲི་མཐའ་ཅན་ཐ་མ་སེ། །

ཞེས་རེས་འཇུག་ཕོ་ག་བ་གཉྱིས་ལ་ཡང་འཇུག་མེད་པ་དང༌། ད་དང་སའྱི་རེས་འཇུག་ཅན་རྣམས་ སྐྱེས་བུ་ཐ་མ་ཡྱིན། (ཕག བྲག)

དཔེར་ན།

(ཆབ། ཐབ།)

(ཤད། དགོད།)

དྲག་པ་ཕྩོ་ལའང་ནང་གསེས་ཀྲིས། ། དྲག་ཞན་བར་མ་གསུམ་དུ་དབེ། །

47

(གོས། ཆོས།)

རེས་འཇུག་ཕོ་ཡྱིག་ག་ད་བ་ས་བཞྱི་རྣམས་སྒ་གདངས་དང་བྱེད་རྩོལ་དྲག་པ་ཡྱིན་ཡང་། ནང་ གསེས་ཀྱི་སྒ་རྩོལ་དྲག་པ་རྣམས་སྐྱེས་བུ་རབ་དང༌། དེ་ལས་ཅུང་ཞན་པ་རྣམས་སྐྱེས་བུ་འབྲྱིང༌། དེ་ ལས་ཀང་ཤྱིན་ཏུ་ཞན་པ་སྐྱེས་བུ་ཐ་མ་སེ་གསུམ་དུ་དབྱེ་ཞེས་པའོ ། ། དེ་བཞྲིན་ཞན་པ་མྩོ་ལ་ཡང༌། །

ནང་གསེས་དྲག་ཞན་གཉྲིས་དབེ་སེ། །

རེས་འཇུག་ཕོ་ལ་ནང་གསེས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཕེ་བ་བཞྱིན་མོ་ཡྱིག་ལའང་རེས་འཇུག་ནང་ཕན་ཚུན་ འཕད་སོབས་ཀྱིས་ནང་གསེས་དབྱེ་ན། མོ་ཙམ་དང་ཤྱིན་ཏུ་མོ་བཅས་དྲག་ཞན་གཉྱིས་དབྱེའོ་ཞེས་

པའོ། །

ང་མ་ཡང་འཇུག་ཅན་མྩོ་དང༌། །

རེས་འཇུག་མོ་ཡྱིག་ང་མ་གཉྱིས་ཀྱི་མཐར་ཡང་འཇུག་ས་ཞུགས་ཚེ་སྒ་ཞན་པའྱི་དྲག་པ་མོ་ཙམ་ཡྱིན། དཔེར་ན།

(གངས། ཡངས། ཚངས།)

(རྱིམས། ཁམས། གོམས།)

ང་མ་ཡང་འཇུག་མེད་པ་དང༌། །

འ་མཐའ་ཅན་རྣམས་ཤྲིན་ཏུ་མྩོ། །

རེས་འཇུག་མོ་ཡྱིག་ང་མ་གཉྱིས་ཀྱི་མཐར་ཡང་འཇུག་མེད་པ་དང༌། འ་མཐའ་ཅན་ནྱི་སྒ་ཞན་པའྱི་ ཞན་པ་ཤྱིན་ཏུ་མོ་ཡྱིན།

(ལོང༌། གང༌། གོང༌།)

དཔེར་ན། (དམ། ཐམ། ཟམ།)

(འགའ། འཇའ། བདའ།)

48

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། རེས་འཇུག་གི་ནང་གསེས་རགས་ཀི་དབྱེ་བ་ངློས་བཟུང་ནས་རེའུ་མིག་ནང་སློངས།

གང༌། གངས། འཕང༌། འཕངས། དོག དོགས། ཐབ། ཐབས། རྱིག རྱིགས། རབ། རབས། གོམ།

གོམས། གོང༌། གོངས། ཁམ། ཁམས། རག རགས། ཡང༌། ཡངས། ནག ནགས། ཞག ཞགས། སབས། འཇོག བསོད། གསོད། མཉེས། བཤད། ཆབས། བསགས། ཆབ། བཀུག ཐབ། རྒྱས།

སྐེས་བུ་རབ།

རེས་འཇུག་ཕློ་ཡིག སྐེས་བུ་འབྲིང༌།

སྐེས་བུ་ཐ་མ།

རེས་འཇུག་མློ་ཡིག

མྩོ་ཙམ།

ཤྲིན་ཏུ་མྩོ།

གཉིས་པ། དཔེར་བརློད་ལྔ་རེ་འབི་དགློས། སྐེས་བུ་རབ།

རེས་འཇུག་ཕློ་ཡིག

སྐེས་བུ་འབྲིང༌། སྐེས་བུ་ཐ་མ།

49

རེས་འཇུག་མློ་ཡིག

མྩོ་ཙམ།

ཤྲིན་ཏུ་མྩོ།

གསུམ་པ། གཤམ་གསལ་བརློད་པ་ལས་སྐྱེས་བུ་རབ་འབིང་ཐ་གསུམ་དང་། མློ་ཙམ། ཤིན་ཏུ་མློ་ བཅས་ཀི་དཔེར་བརློད་གསུམ་རེ་ངློས་འཛིན་གིས།

རོ་རྱིང་པཎྱི་ཏའྱི་རྣམ་ཐར་ལས།

ངེད་རྣམས་ལ་ལམ་ཆས་སྤོད་རྒྱུའྱི་མཚོན་བློ་སེམས་མགུ་ཐབས་སོགས་མྱི་མངོན་ཤུགས་ཀྱིས་འགྱིག་ཐབས་ འབད་འབུངས་བྱེད་ཀྱི་འདུག

བོད་ཀྱི་དུས་ཆེན་ངོ་སྤོད་ལས།

གཞུང་ཆེན་བཀའ་པོད་ལྔ་ལ་སྦངས་པ་མཐར་སོན་པའྱི་གདན་ས་སེ་འབྲས་དགའ་གསུམ་གྱི་མཁས་པ་རྣམས་ དགེ་བཤེས་ལྷ་རམས་པའྱི་དམ་བཅའ་འཇོག་ལམ་གསར་གཏོད་མཛད། ༸གོང་ས་མཆོག་གྱི་རབས་ཆེའྱི་ དགོངས་བཞེད་འོག་དོན་དང་མཐུན་པའྱི་ལེགས་བཅོས་རད་དུ་བྱུང་བ་མཛད། སྐྱེས་བུ་རབ།

སྐྱེས་བུ་འབྲྱིང༌། སྐྱེས་བུ་ཐ་མ། མོ་ཙམ།

ཤྱིན་ཏུ་མོ།

བཞི་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡། རེས་འཇུག་བཅུ་རྒྱུ་མཚན་ཅྱི་ཞྱིག་ལ་བརེན་ནས་ཕོ་མོ་མ་ནྱིང་གསུམ་དུ་དབྱེ་བ་ཡྱིན་ནམ། ༢། རེས་འཇུག་གྱི་ཕོ་ཡྱིག་གང་དག་ཡྱིན་ནམ།

༣། རེས་འཇུག་གྱི་ཕོ་ཡྱིག་ལ་ནང་གསེས་དབྱེ་བ་གང་དག་ཡོད་དམ། ༤། རེས་འཇུག་གྱི་མོ་ཡྱིག་གང་དག་ཡྱིན་ནམ།

༥། རེས་འཇུག་གྱི་མོ་ཡྱིག་ལ་ནང་གསེས་དབྱེ་བ་གང་དག་ཡོད་དམ།

50

༡༠. མ་ནིང་ན་ར་ལ་གསུམ།

རེས་འཇུག་ནང་གསེས་རགས་ཀྲི་དབེ་བའྲི་སྐབས་རེས་འཇུག་ཕྩོ་མྩོ་གཉྲིས་ནྲི་རེས་འཇུག་ནང་ཕན་ཚུན་

འཕད་སྩོབས་ཏེ། ཡང་འཇུག་ས་ཞུགས་ཡྩོད་མེད་ཁྩོ་ན་ལ་ལྟྩོས་པ་ལས་འཇུག་ཡུལ་གྲི་མྲིང་གཞྲི་ལ་མྲི་ལྟྩོས་ པ་ཡྲིན། རེས་འཇུག་མ་ནྲིང་ན་ར་ལ་གསུམ་གྲི་སྐབས་གྩོང་གྲི་རེས་འཇུག་ཕྩོ་མྩོ་གཉྲིས་དང་མྲི་འདྲ།

མ་ནྲིང་ན་ར་ལ་གསུམ་ནང་གསེས་རགས་ཀྲི་དབེ་བའྲི་སྐབས་རེས་འཇུག་ནང་ཕན་ཚུན་འཕད་སྩོབས་ཏེ་རེས་

འཇུག་མ་ནྲིང་ན་ར་ལ་གསུམ་ལ་ཡང་འཇུག་ད་ཞུགས་ཡྩོད་མེད་དང་། རེས་འཇུག་དེ་གསུམ་འཇུག་ཡུལ་

མྲིང་གཞྲི་ཕྩོ་མྩོ་མ་ནྲིང་གང་ཡྲིན་ལ་ལྟྩོས་ཏེ། འགྱུར་བ་མ་ནྲིང་དང༌། མཚན་གཉྲིས་མ་ནྲིང༌། མཚན་མེད་མ་ ནྲིང་བཅས་གསུམ་ཡྩོད།

འགྱུར་བ་མ་ནྲིང་ལ་ནང་གསེས་གཉྲིས་ཡྩོད། དྲག་འཕད་དྲག་འགྱུར་དང་། ཞན་འཕད་ཞན་འགྱུར་ཡྲིན། ཡང་

དྲག་འཕད་དྲག་འགྱུར་ལའང་ནང་གསེས་དབེ་བ་གཉྲིས་ཡྩོད། དང་པྩོ། འགྱུར་བ་མ་ནྲིང་།

དཀའ་གནད་གསལ་བའྱི་མེ་ལོང་ལས། བར་མ་མ་ནྲིང་ན་ར་ལ། །

ཡང་འཇུག་ཡྩོད་དམ་མེད་ཀང་རུང༌། །

51

མྲིང་གཞྲི་ཕྩོ་ཡྲིག་མཐར་ཡྩོད་དང༌། །

རེས་འཇུག་མ་ནྱིང་ན་ར་ལ་གསུམ་སྒ་ཡྱི་ཚུལ་ཇྱི་ལྟར་འཇུག་ཅེ་ན། མྱིང་གཞྱི་ཕོ་ཡྱིག་གྱི་རེས་སུ་ ཡང་འཇུག་ཡོད་མེད་གཉྱིས་ཀ་དྲག་དང་འཕད་པས་དྲག་པར་འགྱུར་བ། དཔེར་ན། སྔྩོན་འཇུག བ

ག སྔྩོན་འཇུག

བ

བ

བ

མིང་གཞི་ཕློ་ཡིག་རེས་སུ་ཡང་འཇུག་མེད་པ། མྲིང་གཞྲི།

རེས་འཇུག

ཅྩོ

ལ།

ཀུ

ན།

ཏ

ཡང་འཇུག

ར།

མིང་གཞི་ཕློ་ཡིག་རེས་སུ་ཡང་འཇུག་ཞུགས་པ། མྲིང་གཞྲི།

རེས་འཇུག

ས

ན

ཀ

ར

ཅ

ལ

ཡང་འཇུག

ད།

ད།

ད།

མྲིང་གཞྲི་མ་ནྲིང་རེས་སུ་ནྲི། །

ཡང་འཇུག་དང་བཅས་ཞུགས་པ་ན། །

དྲག་དང་འཕད་པས་དྲག་པར་འགྱུར། །

མ་ནྱིང་ན་ར་ལ་གསུམ་མྱིང་གཞྱི་མ་ནྱིང་གྱི་རེས་སུ་ཡང་འཇུག་དང་བཅས་ཞུགས་པ་ན་སྒ་དྲག་

དང་འཕད་པས་དྲག་པར་འགྱུར་བ། དཔེར་ན། སྔྩོན་འཇུག

མིང་གཞི་མ་ནིང་རེས་སུ་ཡང་འཇུག་ཞུགས་པ། མྲིང་གཞྲི།

ཕི

རེས་འཇུག

ན

52

ཡང་འཇུག

ད།

ཐ

འ

ར

ཕྲུ

ད།

ལ

ད།

མྲིང་གཞྲི་མྩོ་ཡྲིག་རེས་སུ་ནྲི། །

ཡང་འཇུག་མེད་པར་ཞུགས་པ་ན། །

ཞན་དང་འཕད་པས་ཞན་པར་འགྱུར། །

མྱིང་གཞྱི་མོ་ཡྱིག་གྱི་རེས་སུ་ན་ར་ལ་གསུམ་ཡང་འཇུག་མེད་པར་ཞུགས་པ་ན་སྒ་ཞན་དང་འཕད་

པས་ཞན་པར་འགྱུར་བ། དཔེར་ན།

མིང་གཞི་མློ་ཡིག་རེས་སུ་ཡང་འཇུག་མེད་པར་ཞུགས་པ།

སྔྩོན་འཇུག

མྲིང་གཞྲི།

རེས་འཇུག

འ

གྱུ

ར།

མ

རྒྱུ

ན།

ཇ

ཡང་འཇུག

ལ།

དེ་གཉྲིས་འགྱུར་བ་མ་ནྲིང་ཡྲིན། །

དེ་གཉྱིས་ཏེ་གོང་གྱི་མྱིང་གཞྱི་ཕོ་ཡྱིག་གྱི་རེས་སུ་ཡང་འཇུག་ཡོད་མེད་གཉྱིས་ཀ་དང་། མྱིང་གཞྱི་

མ་ནྱིང་རེས་སུ་ཡང་འཇུག་ཡོད་པའྱི་དྲག་འཕད་དྲག་འགྱུར་དང་། མྱིང་གཞྱི་མོ་ཡྱིག་རེས་སུ་ཡང་ འཇུག་མེད་པའྱི་ཞན་འཕད་ཞན་འགྱུར་གཉྱིས་ནྱི་འགྱུར་བ་མ་ནྱིང་ཡྱིན་ཞེས་པའོ། ། གཉྲིས་པ། མཚན་གཉྲིས་མ་ནྲིང་།

མྲིང་གཞྲི་མྩོ་ཡྲིག་རེས་སུ་ནྲི། །

ཡང་འཇུག་དང་བཅས་ཞུགས་པ་ན། ། དྲག་ཞན་གཉྲིས་ཀའྲི་ཆ་ལྡན་ཕྲིར། །

མཚན་གཉྲིས་མ་ནྲིང་ཞེས་སུ་གྲགས། །

53

མ་ནྱིང་ན་ར་ལ་གསུམ་མྱིང་གཞྱི་མོ་ཡྱིག་གྱི་རེས་སུ་ཡང་འཇུག་དང་བཅས་ཞུགས་པ་ན་སྒ་དྲག་

ཞན་གཉྱིས་ཀའྱི་ཆ་དང་ལྡན་པས་མཚན་གཉྱིས་མ་ནྱིང་ཟེར་བ་ཡྱིན། དཔེར་ན། མིང་གཞི་མློ་ཡིག་རེས་སུ་ཡང་འཇུག་ཞུགས་པ།

སྔྩོན་འཇུག

མྲིང་གཞྲི།

རེས་འཇུག

ཡང་འཇུག

འ

བྩོ

ར

ད།

བ

བ

རྒྱ

རྒ

ན

ལ

ད།

ད།

གསུམ་པ། མཚན་མེད་མ་ནྲིང་།

མྲིང་གཞྲི་མ་ནྲིང་རེས་སུ་ནྲི། །

ཡང་འཇུག་མེད་པར་ཞུགས་པ་ན། །

དྲག་ཞན་གང་དུའང་མྲི་འགྱུར་བས། ། མཚན་མེད་མ་ནྲིང་ཞེས་སུ་འདྩོད། །

མ་ནྱིང་ན་ར་ལ་གསུམ་མྱིང་གཞྱི་མ་ནྱིང་གྱི་རེས་སུ་ཡང་འཇུག་མེད་པར་ཞུགས་པ་ན་དྲག་ཞན་

གང་དུའང་མྱི་འགྱུར་བས་མཚན་མེད་མ་ནྱིང་ཟེར་བ་ཡྱིན། དཔེར་ན།

མིང་གཞི་མ་ནིང་རེས་སུ་ཡང་འཇུག་མེད་པར་ཞུགས་པ།

སྔྩོན་འཇུག

མྲིང་གཞྲི།

རེས་འཇུག

འ

ཕེ

ལ།

འ

འ

ཁྩོ ཕུ

54

ན།

ར།

ཡང་འཇུག

ཀ་ཁ་ག་ང་ཅ་ཆ་ཇ་ཉ་ཏ་ཐ་ད་ན་པ་ཕ་བ་མ་ཙ་ཚ་ཛ་ཝ་ཞ་ཟ་འ་ ཡ་ར་ལ་ཤ་ས་ཧ་ཨ།

ཕྩོ།

མྩོ།

ར་

རེས་འཇུག་གྲི་ནང་གསེས་དྲ​ྲིལ་ཚུལ།

ཤྲིན་ཏུ་མྩོ།

ཁ་

ང༌

ཆ་

ད་བ་

ཉ་

པ་

ཕ་

ཞ་ཟ་

མ། ཨ།

ཙ། ཕྩོ།

ཐ་

ཛ་ཝ་

ཚ། འ་ཡ་

ཤ་ས།

མ་ནྲིང་།

ཏ་

ན་

མྩོ།

སེ་ཚན་གསུམ་དུ་དྲ​ྲིལ་ཚུལ།

ལ་ ཧ་

མྩོ།

ག་ད།

འ།

ཤྲིན་ཏུ་མྩོ། མ།

སྐེས་བུ་རབ། སྐེས་བུ་འབྲིང༌། སྐེས་བུ་ཐ་མ།

ཕྩོ།

ཅ་

བ།

ག ྾།

མྩོ་ཙམ།

མྩོ།

ག་ཇ་

ཕྩོ།

བ ྾།

ཤྲིན་ཏུ་མྩོ།

ག་བ་ད་ས།

ང ྾། མ ྾། ང་མ་འ། འགྱུར་བ།

མ་ནྲིང༌།

ཀ་

མྩོ།

སྔྩོན་འཇུག་ནང་གསེས་དྲ​ྲིལ་ཚུལ།

མ་ནྲིང༌།

མ་ནྲིང༌།

ཕྩོ།

སེ་ཚན་ལྔ་རུ་དྲ​ྲིལ་ཚུལ།

ཨྲི ཨུ ཨེ ཨྩོ།

མྩོ་གཤམ།

སྤྲིར།

ཡི་གེའི་རྟགས་ཀི་དབྱེ་བ་སྟོན་པའི་རེའུ་མིག

ན་ར་ལ།

མཚན་གཉྲིས། མཚན་མེད།

ན ྾ར ྾ལ ྾། ན་ར་ལ།

མ་ནྲིང་ནྲི་མྲིང་གཞྲི་དང་རེས་འཇུག་ནང་འཕད་གཉྲིས་ ཀར་ལྟྩོས་ཡྩོད།

55

སྦོང་ཚན། 

ཀུན།

གྱུརད།

སྩོནད།

འཁེལ།

སྨྲིནད།

འཁྩོར།

སྤེལད།

གཞན།

ཚརད།

ཁྩོལད།

འཕེན།

མཁྱེནད།

འབྩོར།

འབུལ།

སྐུརད།

སྐྩོར།

སྤྲུལ།

རྩོལད།

གཉིས་པ། རྒྱུ་མཚན་བིས།

༡། གཏན། ཕྱིནད་གཉྱིས་དྲག་འཕད་དྲག་འགྱུར་ཡྱིན་ཏེ། ༢། འགྱུར་ཞེས་པ་འདྱི་ཞན་འཕད་ཞན་འགྱུར་ཡྱིན་ཏེ།

༣། བརྒལད་ཅེས་པ་འདྱི་མཚན་གཉྱིས་མ་ནྱིང་ཡྱིན་ཏེ། ༤། འཕེལ་ཞེས་པ་འདྱི་མཚན་མེད་མ་ནྱིང་ཡྱིན་ཏེ།

56

མཚན་མེད་མ་ནྲིང་།

མཚན་གཉྲིས་མ་ནྲིང་།

ཞན་འཕད་ཞན་འགྱུར།

བ་ར།

དྲག་འཕད་དྲག་འགྱུར།

མཚན་མེད་མ་ནྲིང་།

མཚན་གཉྲིས་མ་ནྲིང་།

ཞན་འཕད་ཞན་འགྱུར།

བ་ར།

དྲག་འཕད་དྲག་འགྱུར།

དང་པློ། མ་ནིང་ནང་གི་གསེས་གང་ཡིན་རགས་རྒྱློབ།

གསུམཔ། གཤམ་གསལ་བརློད་པ་ལས་འློག་ཐིག་ཡློད་པ་རྣམས་འགྱུར་བ་མ་ནིང་དང༌། མཚན་ གཉིས་མ་ནིང་། མཚན་མེད་མ་ནིང་གང་ཡིན་ངློས་འཛིན་གིས།

བྱ་མགྱིན་སོན་ཟླ་བའྱི་རོགས་བརོད་ལས།

ཀེ་མ་ཀེ་ཧུད་ཡུམ་ཁོད་གང་དུ་བཞུགས། །བདག་གྱི་ངང་ཚུལ་འདྱི་ལ་གཟྱིགས་སུ་གསོལ། །

ཁོད་ཀྱིས་བདག་ལ་ཕན་པར་གསུངས་གྱུརད་ཀང༌། །སྱིང་མེད་ཁོ་བོས་མ་ཉན་སྱིད་ལ་ཆགས། །

བསླུ་མེད་དཀོན་མཆོག་རྱིན་ཆེན་བདེན་པའྱི་མཐུས། །ཇྱི་ལྟར་བཏབ་པའྱི་སྨོན་ལམ་འགྲུབ་གྱུརད་ཅྱིག །

གོགས་པོ་བཙལ་ཏེ་ཆུ་བོའྱི་ཕ་རོལད་ཏུ་འགོ་སམ་ནས་ཡུན་རྱིང་བཙལ་བས་མ་རེད་པས་གོགས་པོ་ལ་བར་ ཆད་བྱུང་བ་ཡྱིན་སམ་དུ་དགོངས།

སྣང་ས་འོད་འབུམ་གྱི་རྣམ་ཐར་ལས།

བྱ​ྱིས་པ་གཞན་གྱི་ལོ་བསྐྱེད་ལས་དེའྱི་ཟླ་བསྐྱེད་ཆེ། གཞན་གྱི་ཟླ་བསྐྱེད་ལས་དེའྱི་ཞག་བསྐྱེད་ཆེ་ཞྱིང་། སྐུ་ འབྲས་མཛེས་པ། ཐུགས་རྒྱུད་དུལ་བ་སོགས་མྱིའྱི་བུ་མོ་དང་མྱི་འདྲ་བ་ལྷ་ཡྱི་སས་མོ་འདྲ་བ་ཞྱིག་བྱུང་བ་ལ་ བརེན་ནས་ཡབ་ཡུམ་ཤྱིནད་ཏུ་མཉེས། སག་གྱིང་གཡུལ་འཁྲུག་ལས།

འབུམ་དཔོན་ཁོང་ནས་མདའ་རྒྱངས་མྱི་སོབ་ཙམ་ནས་ལྕགས་གཞུ་ལེབ་ཆེན་ནང་ལྕགས་མདའ་ཟངས་སྒོ་མ་

ཞྱིག་བཞག ཡོབ་ལོང་ཞྱིག་བྱས་ནས་ཡ་ཁོ་རེ། མྱི་ཕོ་ར་དཀར་སྐྱ་ཁོད་ཕར་ཕར་མ་བྲོས་གླུ་ལ་ཉོནད། གོམ་ གསུམ་ཕན་ལ་གཏོང་རྒྱུ་མྱིན་ཟེར། འགྱུར་བ་མ་ནྱིང༌།

མཚན་གཉྱིས་མ་ནྱིང༌། མཚན་མེད་མ་ནྱིང༌།

བཞི་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡། རེས་འཇུག་མ་ནྱིང་གང་དང་གང་ཡྱིན་པ་དང༌། ནང་གསེས་རགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ག་ཚོད་ཡོད་དམ།

༢། རེས་འཇུག་མ་ནྱིང་གྱི་ནང་གསེས་རགས་ཀྱི་དབྱེ་སངས་རེས་འཇུག་ཕོ་མོ་གཉྱིས་དང་མྱི་འདྲ་བའྱི་ཁད་ པར་གང་ཡོད་དམ།

57

༡༡. རེས་འཇུག་དོན་གི་འཇུག་ཚུལ།

དཀའ་གནད་གསལ་བའྱི་མེ་ལོང་ལས།

གཉྲིས་པ་དྩོན་ལ་གཉྲིས་ཡྩོད་པའྲི། ། སྔ་མ་གང་ལྟར་འགྱུར་བ་ནྲི། །

གཉྱིས་པ་དོན་གྱི་འཇུག་ཚུལ་ལ་གཉྱིས་ཡོད་དེ། ས་མ་གང་ལྟར་འགྱུར་བ་དང་། ཕྱི་མ་ཇྱི་ལྟར་ འགྱུར་བ་གཉྱིས་ཡོད།

༡། ས་མ་གང་ལྟར་འགྱུར་བ་ནྱི།

རེས་འཇུག་གང་ལ་ཞུགས་པ་ཡྲི། །

མྲིང་དེས་བདག་གཞན་སྩོགས་གང་སྩོན། ། ཕལ་ཆེར་མྲིང་དེའྲི་སྔྩོན་འཇུག་གྲི །

ནུས་པར་སྦར་ནས་རྩོགས་པར་བ། །

རེས་འཇུག་རྣམས་གང་ལ་ཞུགས་པའྱི་མྱིང་དེ་ཉྱིད་ཀྱིས་བདག་གཞན་སོགས་གང་དང་གང་སོན་ པའྱི་ཚུལ་ནྱི་ཕལ་ཆེ་བ་མྱིང་དེའྱི་སོན་འཇུག་གྱི་ནུས་པ་དང་སྦར་ནས་རོགས་དགོས་ཞེས་པའོ། ། ༢། ཕྱི་མ་ཇྱི་ལྟར་འགྱུར་བ་ནྱི།

ཕྲི་མ་ཇྲི་ལྟར་འགྱུར་བ་ནྲི། །

58

རེས་འཇུག་ཕྩོ་ཡྲིས་ཕྩོ་ཡྲིག་གྲི ། མྲིང་མཐའ་གཞན་དྲངས་ ... ...

ཕྱི་མ་ཇྱི་ལྟར་འགྱུར་བ་ནྱི་མྱིང་ས་མའྱི་རེས་འཇུག་གྱི་སྒ་དྲག་ཞན་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཕྱི་མའྱི་མྱིང་མཐའ་ དང་ཕད་འདྲེན་པ་ཡྱིན། དེ་ཡང་རགས་མཚུངས་འདྲེན་པ་དང་བརོད་བདེ་འདྲེན་པ་གཉྱིས་ཡོད། ཀ) རགས་མཚུངས་འདྲེན་པ་ནྱི།

རེས་འཇུག་ཕོ་ཡྱིས་མྱིང་མཐའ་ཕོ་འདྲེན་པ། དཔེར་ན། ༡། ཕོས་ཕོ་འདྲེན་པ།

ཅྱིག་ཅར། རྱིག་པ། བཀོད་པ། དཔྱིད་ཀ འཇབ་ཙེ། གྲུབ་པ། གཉྱིས་ཀ དགོངས་པ། དེ་བཞྲིན་དུ། །

མྩོ་ཡྲིས་མྩོ་ཡྲི་མྲིང་མཐའ་དང༌། །

རེས་འཇུག་མོ་ཡྱིས་མྱིང་མཐའ་མོ་འདྲེན་པ། དཔེར་ན། ༢། མོས་མོ་འདྲེན་པ།

དགོང་མོ། ཉུང་ངུ༌། ཁམ་བུ། ཐམ་ག དགའ་བ། མདའ་མོ། མ་ནྲིང་གྲིས་ནྲི་མ་ནྲིང་དྲངས། །

རེས་འཇུག་མ་ནྱིང་གྱིས་མྱིང་མཐའ་མ་ནྱིང་འདྲེན་པ། དཔེར་ན། ༣། མ་ནྱིང་གྱིས་མ་ནྱིང་འདྲེན་པ།

དགུན་ཁ། དབྱར་ཁ། ཞན་ཆ། དར་ཆ། མཇལ་ཁ། ཉལ་ཐ། དེ་རྣམས་རགས་མཚུངས་འདྲེན་ཚུལ་ཏེ། །

59

གོང་གྱི་ཕོས་ཕོ་དང་། མོས་མོ། མ་ནྱིང་གྱིས་མ་ནྱིང་འདྲེན་པ་བཅས་དེ་རྣམས་རགས་མཚུངས་ འདྲེན་པ་ཡྱིན།

ཁ) བརོད་བདེ་འདྲེན་པ་ནྱི།

བརྩོད་བདེ་འདྲེན་པའང་ཤྲིན་ཏུ་མང༌། །

བརོ ད ་བདེ ་ འདྲེ ན ་པ་ནྱི ་ འདྲེ ན ་བྱེ ད ་རེ ས ་འཇུག་དང་འདྲེ ན ་བྱ་མྱི ང ་མཐའ་གཉྱི ས ་རགས་མྱི ་

མཚུངས་པར་བརོད་བདེའྱི་དབང་གྱིས་མྱིང་མཐའ་ཕྱི་མ་སྒ་མཐུན་པར་འདྲེན་པ་ལ་བརོད་བདེ་ འདྲེན་པ་ཟེར། དེ་ལ་དབྱེ་ན། ཕོས་

མོ།

མ་ནྱིང་།

མོས་

ཕོ།

མ་ནྱིང་།

དཔེར་ན།

༡། ཕོས་མོ་འདྲེན་པ་ནྱི།

ཐོག་མ། དྲེད་མོ། འཐབ་མོ། ཁས་ལེན། ༢། ཕོས་མ་ནྱིང་འདྲེན་པ་ནྱི། གོག་ཆུ། སྐེད་ཐག གྲུབ་ཆེན། གེས་ཁ། ༣། མོས་ཕོ་འདྲེན་པ་ནྱི། ཞྱིང་པ། རྩམ་པ། དགའ་པོ།

60

མ་ནྱིང་གྱིས།

མོ།

ཕོ།

༤། མོས་མ་ནྱིང་འདྲེན་པ་ནྱི། ལང་ཚོ། དམ་ཚིག མཐའ་ཚར། ༥། མ་ནྱིང་གྱིས་མོ་འདྲེན་པ་ནྱི། སྨྱིན་མ། འཁོར་བ། གསོལ་བ། ༦། མ་ནྱིང་གྱིས་ཕོ་འདྲེན་པ་ནྱི། གསོན་པོ། གར་པ། ཕལ་པ།

སོགས་དྲུག་ཡོད།

མྱིང་ས་མའྱི་རེས་འཇུག་ལ་ལྟོས་ནས་སྦར་དགོས་པའྱི་ཕད་དང་རྣམ་དབྱེ་སོགས་འདྲེན་ཚུལ་ཡང་ ཇྱི་བཞྱིན་ཤེས་པར་བྱའོ ། །

61

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། རགས་མཚུངས་དང་བརློད་བདེ་འདེན་པ་གང་ཡིན་ངློས་འཛིན་བྱས་ནས་རེའུ་མིག་ཏུ་ སློངས།

རོལ་མོ། འཁོར་ལོ། ལྐུགས་པ། ཞྱིང་པ། བཙུན་མོ། མུན་པ། རྒྱལ་ཁ། མཁས་པ། ཁེམ་བུ། བཟང་པོ།

དྲག་པོ། རྒྱལ་པོ། གསར་མ། དགེ་བ། སེ་ཚན། སྱིད་པ། དམྱིགས་པ། དམྱིགས་བུ། རྣམ་དག ཀུནད་ཏུ། ཤྱིནད་ཏུ། ནམ་མཁའ། མགོགས་མྱུར།

རགས་མཚུངས་འདེན་པ།

ཕོས་ཕོ། མོས་མོ།

མ་ནྱིང་གྱིས་ ཕོས་མོ། ཕོས་མ་ མ་ནྱིང༌།

ནྱིང༌།

གཉིས་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡། རེས་འཇུག་གྱི་དོན་གྱི་འཇུག་ཚུལ་ཇྱི་ལྟར་ཡྱིན་ནམ། ༢། ཅྱི་ཞྱིག་ལ་རགས་མཚུངས་འདྲེན་པ་ཟེར། ༣། ཅྱི་ཞྱིག་ལ་བརོད་བདེ་འདྲེན་པ་ཟེར།

62

བརློད་བདེ་འདེན་པ། མོས་ཕོ།

མོས་མ་ མ་ནྱིང་ ནྱིང༌།

གྱིས་ཕོ།

མ་ནྱིང་

གྱིས་མོ།

གསུམ་པ། དཔེ་བསྟན་པ་བཞིན་རགས་མཚུངས་འདེན་པ་དང༌། བརློད་བདེ་འདེན་པའི་ཚིག་གློགས་ རེས་འཇུག

རེ་སྦློར་དགློས།

+ག་

རགས་མཚུངས།

+ང་

ལག་པ།

བརོད་བདེ། ཐོག་མ།

+ད་

+ན་ +བ་

+མ་ +འ་

+ར་

+ལ་ +ས་

བཞི་པ། གཤམ་གི་མིང་མཐའའདེན་ཚུལ་རྣམས་ལ་དཔེར་བརློད་རེ་བིས། རགས་མཚུངས་འདྲེན་པ། ཕོས་ཕོ།

བརོད་བདེ་འདྲེན་པ།

མོས་མོ།

མ་ནྱིང་གྱིས་མ་ནྱིང༌།

ཕོས་མ་ནྱིང༌།

ཕོས་མོ།

མོས་ཕོ།

མོས་མ་ནྱིང༌།

མ་ནྱིང་གྱིས་ཕོ།

མ་ནྱིང་གྱིས་མོ། 63

ལྔ་པ། འབི་རྒྱུ།

༡། ལ་དོན་དང་ཨྱི་ལྡན་གྱི་ཕད་སོ་སོའྱི་སྦོར་ཚུལ་རགས་མཚུངས་འདྲེན་པ་དང༌། བརོད་བདེ་འདྲེན་པ་གང་ ཡྱིན་རེ་རེ་ནས་བྲྱིས།

༢། རེས་འཇུག་གྱི་འཇུག་པ་བཞྱི་རེ་རེ་བཞྱིན་བྲྱིས།

དྲུག་པ། འློག་ཐིག་ཡློད་པ་རྣམས་རགས་འདེན་ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡིན་གུག་རགས་ནང་བིས། འགོ་བ་བཟང་མོའྱི་རྣམ་ཐར་ལས།

འགོ་བ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ངན་འགོའྱི་སྡུག་བསལ་དང་བྲལ་ནས། བདེ་བ་དང་ལྡན་པར་གྱུརད་ཅྱིག (

)

(

)

(

)

(

)

གཞོན་ནུ་ཟླ་མེད་ཀྱི་གཏམ་རྒྱུད་ལས།

... ཞེས་སྤོ་ཞྱིང་སྱིགས་པའྱི་ཁོ་ཚིག་རྩུབ་པོའྱི་འཕྱིན་ལན་སྤྱིངས་པ་ན།

64

(

)

རློམ་རིག་སེ་ཚན། རློམ་རིག་སེ་ཚན།

སེ་ཚན་འདྲིར་རྩོམ་རྲིག་ཤེས་བའྲི་སྩོབ་ཚན་གཅྲིག་དང༌། བསྡུས་བརྩོད་རྩོམ་དཔེ་ཁག་ཅྲིག་སྦང་

བར་བཞག་ཡྩོད།

སྤྲིར་རྩོམ་རྲིག་གྲི་གྩོ་དྩོན་འཛིན་རྲིམ་དྲུག་པའྲི་སྩོབ་དེབ་ནང་གྲི་རྩོམ་རྲིག་སེ་ཚན་སྐབས་བཤད་ཟྲིན་

མྩོད། འདྲིར་སྒ་ཡངས་དྩོག་གྲི་དབང་དུ་བཏང་ན། སྒ་ཡངས་པར་ཡྲི་གེར་བཀྩོད་པའྲི་ངག་གྲི་ཕེང་

བ་ཡྩོད་ཚད་ལ་རྩོམ་རྲིག་ཅེས་དང་། སྒ་དྩོག་པར་རྒྱུ་རྣམ་དཔྱྩོད་ཀྲི་རལ་ལས་བྱུང་ཞྲིང་། ངྩོ་བྩོ་མྲིང་

ཚིག་གྲི་སེབ་སྦྩོར་དང་། ཉམས་འགྱུར། སྒྱུ་རལ་གྲི་རྣམ་པ་མངྩོན་པའྲི་བཅད་ལྷུག་སྤེལ་མའྲི་ངག་གྲི་ རྲིག་བེད་ཅྲིག་ལ་རྩོམ་རྲིག་ཟེར།

ཀ) བསྡུས་བརློད་རློམ་ཡིག་གི་ཤེས་བྱ།

ཀ) བསྡུས་བརློད་རློམ་ཡིག་གི་ཤེས་བྱ།

རྩོམ་མཁན་རང་ཉྲིད་ཀྲི་འདྩོད་བླྩོ་མཚོན་པར་བེད་པའྲི་ཆེད་དུ་བསྡུས་བརྩོད་ཀྲི་བརྩོད་ཐབས་ལ་

བརེན་པའྲི་སྒྱུ་རལ་རྩོམ་ཡྲིག་ཅྲིག་ཡྲིན། བསྡུས་བརྩོད་རྩོམ་དཔེ་རྣམས་འགྲེལ་བཤད་བེད་སྐབས་ བསྡུས་བརྩོད་རྩོམ་ཡྲིག་གྲི་སྤྲི་བཤད་དང་སྦར་ནས་ཁྲིད་དགྩོས།

65

༡༢. བསྡུས་བརོད་རོམ་ཡིག་སྤི་བཤད།

རང་གྱི་བརོད་པར་འདོད་པའྱི་དོན་དེ་བསམ་པར་བྱས་ནས། དེ་དང་ཆོས་མཚུངས་པའྱི་དངོས་པོ་

གཞན་ཞྱིག་གམ། དཔེ་དེ་དངོས་སུ་བརོད་པའྱི་ཤུགས་ནས་བརོད་འདོད་པའྱི་དོན་དེ་བསྡུས་ནས་ གོ་བར་བྱེད་པའྱི་རྩོམ་ཐབས་ཤྱིག་ལ་བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག་ཅེས་ཟེར།

མེ་ལོང་མའྱི་རྩ་བར། བསྡུས་བརོད་རྒྱན་གྱི་གོ་དོན་འདྱི་ལྟར་བཤད་ཡོད། དངྩོས་པྩོ་འགའ་ལ་བསམ་བས་ནས། །

དེ་དང་མཚུངས་པའྲི་དངྩོས་པྩོ་གཞན། ། བསྡུས་པའྲི་ཚུལ་གྲིས་རྩོད་བེད་པ། ། དེ་ནྲི་བསྡུས་པ་བརྩོད་པར་འདྩོད། །

བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག་ལ་དབྱེ་ན་གཉྱིས་ཏེ། སེམས་ལྡན་གྱི་དངོས་པོ་ཞྱིག་ལ་སྦར་ནས་བརོད་ པའྱི་བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག་《 སྤུ་མདོག་མཛེས་པའྱི་བྱ་ཕོ།》 ལྟ་བུ་དང་། སེམས་མེད་ཀྱི་དངོས་པོ་ ཞྱིག་ལ་སྦར་ནས་བརོད་པའྱི་བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག་《 ས་སྨྱུག་དང་ཐ་མག》 ཅེས་པ་ལྟ་བུ་ཡྱིན།

དེ་ཡང་མྱི་རྣམས་ཀྱི་འཚོ་བའྱི་ཁོད་དུ་ལེགས་ཉེས་གང་གྱི་དོན་དག་ཅྱི་བྱུང་བའྱི་བྱུང་རྱིམ་དང་། མཇུག་འབྲས་ཅྱི་ལྟ་བུ་ཡྱིན་པའྱི་གནས་ཚུལ་བརོད་གཞྱིར་བྱས་ཏེ། གནས་ཚུལ་དེ་ཐད་ཀར་མྱི་

བརོད་པར། དམྱིགས་བསལ་གྱི་སོ་ནས་ཁད་ཆོས་དང་། ཕན་ནུས། ངོ་བོ། བྱེད་རྩོལ་གྱི་རང་

བཞྱིན་གང་ཞྱིག་མཚོན་པར་བྱེད་ཐུབ་པའྱི་སོག་ཆགས་དང་། དངོས་པོ་གང་མཚོན་བྱེད་དུ་འགོད་ 66

པ་དང་། མཚོན་བྱེད་དུ་བཀོད་པའྱི་སོག་ཆགས་དང་དངོས་པོ་དེའྱི་ཁད་ཆོས་གཞྱིར་བཟུང་ནས་དེ་ ལས་གནས་ལུགས་དང་། བླང་དོར་གྱི་བསླབ་བྱ། དགག་རྒྱག་ཐེར་འདོན་སོགས་གསལ་བོར་སོན་ པ་ཡྱིན། དཔེར་ན།

དགེ་རྒན་གྱིས་སློབ་ཚན་འཁྱིད་སྐབས་སློབ་ཕྲུག་གྱི་དོ་སྣང་དང་། གཟབ་ནན། རྒྱུན་སྐྱོང་བཅས་

རབ་འབྲྱིང་མཐའ་གསུམ་ལ་དཔག་པའྱི་གྲུབ་འབྲས་ཀང་རབ་འབྲྱིང་མཐའ་གསུམ་འོ ང་བར་སོན་

པའྱི་བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག་《 བྱ་ཡྱིས་ལག་རྩལ་སྦོང་བ།》 ལྟ་བུའྱི་སེམས་ལྡན་དངོས་པོ་དང་།

ཡང་། ནར་མ་སོན་པའྱི་སྐབས་ཀྱི་ཚུལ་འཆོས་དང་། ནོར་འཁྲུལ་གྱི་བསམ་བློ་དེ་ནར་སོན་སྐབས་

ངོས་འཛིན་དང་། དགེ་རྒན་གྱི་ཁད་འཕགས་རང་གཤྱིས་ལ་འབུར་འདོན་གྱིས་བསོད་བསགས་ དང་འབྲེལ་རྒྱུ་མཚན་དུ་དྲངས་ནས། སར་གྱི་བསམ་བློ་ནོར་འཁྲུལ་ཅན་དེར་འགྱུར་བ་ཕྱིན་ནས་ད་

ཆ་ཡང་དག་གྱི་བསམ་བློ་ཞྱིག་ཡོད་པར་སོན་པའྱི་བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག 《 ཉྱི་དགའ་མེ་ཏོག》 ལྟ་ བུ་སེམས་མེད་དངོས་པོ་ཡྱི་བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག་ཅྱིག་ཡྱིན།

བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག་ནང་དུ་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ཉམས་ལ་བརེན་ནས་གཟུགས་བརན་གསར་སྐྲུན་བྱས་ཏེ་ རྩོམ་མཁན་རང་གྱི་བསམ་བློའྱི་བརྩེ་དུང་མཚོན་ཐབས་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན།

《 དབང་པོ་ལྔའྱི་རྩོད་གེང་།》 ལྟ་བུ་མཚོན་ན། མྱིག་དབང་དང་། རྣ་དབང་། སྣ་དབང་། ལྕེ་དབང་།

ལུས་དབང་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱུ་མཚན་ཕོགས་རེ་བ་ཡྱིས་རང་ལྟ་མཆོག་འཛིན་དང་། ང་ཆེ་ང་བཙན་ བྱེད་པའྱི་ལྡོག་ཕོགས་མྱི་སྣའྱི་གཟུགས་བརན་བསྐྲུན་པ་དང་། ཡྱིད་དབང་གྱི་དཀེལ་ཡངས་བསམ་

སྤོད་ལ་བརེན་ནས་ཡང་དག་པའྱི་གནས་ལུགས་ངོས་འཛིན་བྱས་ཏེ་ཞྱི་འཇམ་ངང་གནས་པར་བྱེད་

པའྱི་དྲང་ཕོགས་མྱི་སྣའྱི་གཟུགས་བརན་གསར་བསྐྲུན་བྱས་པ་ལྟ་བུ་ཡྱིན།

ལྷག་པར་དུ་བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག་ནྱི་ལོ་ཆུང་བྱ​ྱིས་པར་སློབ་གསོ་སྤོད་པར་ཕན་ནུས་ཆེ།

67

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། ཚིག་གནད་མཆན་འགེལ། སྒྱུ་རྩལ།

མེ་ལོང་། གནས་ལུགས།

ལུས་ངག་གྱི་རྩལ་ཁད་དུ་འཕགས་པ་རྣམས།

གཟུགས་བརན་འཆར་བྱེད་ཡོ་བྱད་ཀྱི་མྱིང་། སྐབས་འདྱིར་མེ་ལོང་མ་ཞེས་པ་སན་ ངག་གྱི་གཞུང་ཞྱིག་ལ་གོ

དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་གཤྱིས་སམ་ངོ་བོ།

ཐེར་འདོན།

སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་འདོན་པ་ལ་ཟེར།

ཁད་འཕགས།

ཡོན་ཏན་སོགས་གཞན་ལས་ལྷག་པ།

ཚུལ་འཆོས།

འབུར་འདོན།

བསམ་སྤོད་གཉྱིས་མྱི་མཐུན་པའྱི་ཕྱིའྱི་རྣམ་འགྱུར། ཚུགས་ཀ་བཅོས་མ། མངོན་གསལ་དུ་གཏོང་བ།

གཉིས་པ། འགིག་ནློར་གི་རགས་རྒྱློབ།

༡། བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག་ཅེས་པ་ནྱི་གསལ་བཤད་རྩོམ་ཡྱིག་ཅྱིག་ཡྱིན།

(

)

༣། བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག་ཅེས་པ་ནྱི་ལེགས་ཉེས་ཀྱི་དོན་དག་དྲང་པོར་བརོད་པའྱི་རྩོམ་ཡྱིག་ཅྱིག་ཡྱིན། (

)

༢། བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག་ཅེས་པ་ནྱི་དོན་གཞན་ཞྱིག་བསྡུས་ནས་བརོད་པའྱི་རྩོམ་ཐབས་ཤྱིག་ཡྱིན། ( ༤། བསྡུས་བརོད་རྩོམ་རྱིག་ནྱི་གཟུགས་བརན་གསར་སྐྲུན་གྱིས་ཚོར་བ་སོན་ཅྱི་ཐུབ་བྱེད་པ་ཞྱིག་ཡྱིན། ( ༥། བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག་ལ་དབྱེ་བ་བདུན་ཡོད།

གསུམ་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

ཀ) ཅྱི་ཞྱིག་ལ་བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག་ཟེར་རམ།

ཁ) བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག་ལ་ཁད་ཆོས་གང་ཡོད་དམ།

ག) བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག་ལ་དབྱེ་ན་གང་དག་ཡོད་དམ། 68

(

) ) )

གསུམ་པ། ཚིག་འགེལ་བྱློས། དངོས་པོ་འགའ་ལ་བསམ་བྱས་ནས། །

དེ་དང་མཚུངས་པའྱི་དངོས་པོ་གཞན། ། བསྡུས་པའྱི་ཚུལ་གྱིས་རོད་བྱེད་པ། ། དེ་ནྱི་བསྡུས་པ་བརོད་པར་འདོད། །

 4 ལན། མེ་མདའ་ཕྩོག་པའྲི་བྲིའུ་ལྷུང་ས་དེར་མཚོ་ཆུང་ཆུང་ཞྲིག་ཡྩོད་ པས་ཆུར་ཐྲིམ་པ་རེད།

དྲ​ྲི་བ། བྲིའུ་གཅྲིག་གྩོག་སྐུད་སེང་རང་འཇགས་སྩོད་དགྩོས་དྩོན་ཅྲི། ཅྲི་སེ་ ཁྱྩོད་ཀྲིས་མ་ཤེས་ན་ཤྩོག་གྲངས། 88 ལ་གཟྲིགས།

69

ཁ) བསྡུས་བརློད་རློམ་དཔེ།

བསྡུས་བརྩོད་རྩོམ་དཔེ་ཁག་སྩོ ད་བེད་པའྲི་སྐབས། ང་གྲི།་བསྡུས་བརྩོད་རྩོམ་ཡྲིག་གྲི་ ཁ)བ་ཁྲིབསྡུས་བརློ ད་རློམགྩོ་དཔེ

ཤེས་བ་དང་སྦར་ནས་དབེ་ཞྲིབ་བེད་དགྩོས། བསྡུས་བརྩོད་རྩོམ་ཡྲིག་གྲི་སྤྩོད་སྩོ་ནྲི། གནའ་ གཏམ་དང་། སྒྲུང་ཐུང་། ཟུར་ཟ། ཀུ་རེ། གཏམ་རྒྱུད། གབ་ཚིག གླུ་གཞས་བཅས་ཡྲིན།

《 ཁྲུང་ཁྲུང་དཀར་མྩོ་གསུམ།》

《 རེའུས་ཆུ་བརྒལ་བ།》

《 བེ་ཐང་གྲི་གྲུ་གཟྲིངས།》

《 སྩོབ་དཔྩོན་བྲི་ལ།》

《 བ་རྲིག་པ་ཅན།》

《 མཇུག་མའྲི་བགྲྩོ་གེང་།》

《 རྲི་བྩོང་ཅལ་འདྲྩོགས།》

《 ཙི་ཙི་དང་སེང་གེ》

《 བྩོད་ཡྲིག་འགྲན་བསྡུར།》

《 རྲི་བྩོང་དང་རུས་སལ།》

《 འུད་ཤྩོབ་ཆེ་བའྲི་བྲི་ལ།》

《 རླུང་དང་ཉྲི་མ།》

《 ཁྭ་ཏའྲི་ཕྲུ་གུ་དང་རྨ་བའྲི་ཕྲུ་གུ།》

《 ངང་པ་དང་རུས་སལ།》

《 རྲི་བྩོང་གྲིས་སེང་གེ་བཏུལ་བ།》

《 ཞྲི་མྲི་དང་སྤེའུ།》 《 ཞྲི་མྲི་ཟྩོག་པྩོ།》

《 ཁེལ་གཞུང་མེད་པའྲི་སྤང་ཀྲི》 《 ལེ་ལྩོ་ཅན་གྲི་ཨ་བ།》

《 གཡག་དང་མ་ཧེ།》

《 ལུ་གུ་དང་སྤང་ཀྲི》

《 སྤང་ཀྲིའྲི་རྣ་བར་ཆྩོས་བཤད་པ།》

《 ཁྩོན་པའྲི་ནང་ནས་ཟླ་བ་ལེན་པ།》

《 མཐུན་པ་སྤུན་བཞྲི།》

《 འཇྩོལ་མྩོ་དང་ཤྲིང་ར་མྩོ།》

སྩོགས་སྦངས་ཟྲིན་པའྲི་སྩོབ་ཚན་རྣམས་ཀང་བསྡུས་བརྩོད་རྩོམ་ཡྲིག་ཡྲིན། 70

༡༣. བྱ་ཡིས་ལག་རལ་སྦོང་བ།

ར་བྱ་ནྱི ་ བྱ་ཡྱི ་ ནང་ནས་ཚང་བཟོ ་

མཁས་ཤོ ས ་ཤྱིག་ཡྱིན་སབས་བྱ་ རྣམས་དེ འྱི ་ དྲུང་དུ་ལག་རྩལ་སྦོ ང ་ དུ་འཛོམས།

ར་བྱས་བརོད་དོན།

“གོ་ཆོད་པའྱི་ལག་རྩལ་ཞྱིག་ཁོང་དུ་ ཆུད་དགོས་ན། སྦང་བརྩོན་མཐའ་

འཁོ ལ ་བ་ཞྱི ག ་མ་བྱས་ན་ཤེ ས ་མྱི ་

ཐུབ།” ཅེས་སྐད་ཆའྱི་འགོ་གེང་མ་ ཐག་འུག་པའྱི་བསམ་པར་ར་བྱ་ནྱི་ཕྱི་ ཚུལ་མཛེས་པ་ཙམ་ལས་དོན་དུ་ལག་

རྩལ་མཁས་པོ ་ ཡོ ད ་བཟོ ་ མྱི ་ འདུག་ སམ་ནས་འཕུར་ཏེ་སོང༌།

ར ་ བྱ ས ་ མུ ་ མ ཐུ ད ་ བ ཤ ད ་ ག ས ལ ། “དཔེར་ན། 71

ཡལ་ག་གསུམ་ལྡན་གྱི་

ཤྱི ང ་སོ ང ་ལྟ་བུ།” ཞེ ས ་སྐད་ཆ་ཤོ ད ་

མཚམས་དེ ར ་སླེ བ ས་དུས།

འཇོ ལ ་མོ འྱི ་

བསམ་པར་ཡལ་ག་གསུམ་ལྡན་གྱི་ཤྱིང་སོང་

གང་སར་ཡོ ད ་པས་དེ ་ ནྱི ་ ལས་སླ་པོ ་ ཞྱི ག ་

རེད་བསམས་ནས། གཤོག་པ་རེབ་བཞྱིན་

འཕུར་ནས་སོང༌།

ར་བྱས་མུ་མཐུད་བརོད་དོན།

“བསྒྲུགས་

ཡོ ང ་བའྱི ་ ཤྱི ང ་ཙག་གལ་བསར་འགྱི ག ་པོ ་

བརྩྱི ག ས་ནས་...”

ཞེ ས ་པའྱི ་ སྐད་ཆའྱི ་

མཇུག་མ་རྫོགས་གོང་སྐྱ་ཀའྱི་བསམ་པར་ཤྱིང་ཙག་བརྩྱིག་རྒྱུ་ཙམ་རེད་འདུག་སམ་སེ། ཁེངས་པ་ ཆེན་པོས་འཕུར་སོང༌།

ར་བྱས་མུ་མཐུད་བཤད་དོན།

“གོང་དུ་

བཤད་པའྱི ་ ཚང་དེ་རྱི ག ས་ནྱི ་ སྤུས་ཀ་ ལེ ག ས་པ་ཞྱི ག ་མ་ཡྱི ན །

ཚང་སྐྱ​ྱི ད ་པོ ་

ཞྱིག་བཟོ་དགོས་ན། ས་ཆ་ཡག་ཤོས་ནྱི་ ཁང་པའྱི་ཉ་རྒྱབ་འོག་ལ་ཡྱིན། དེར་ཆར་

ལྷགས་ཀྱི་ཉེན་ཁ་མེད་པའྱི་ཁད་ཆོས་ལྡན་ མ་ཐག་དེ་ནྱི་ང་ཡྱི་བསམ་པ་དང་ཡོངས་སུ་

མཐུན་སོང་སམ་ནས། དགའ་ཐག་ཆོད་དེ་ འཕུར་ནས་སོང༌།

བྱ་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ནས་ཁུག་ར་གཅྱིག་པུས་

བློ་རྩེ་གཅྱིག་སྒྱིམ་གྱིས་ར་བྱའྱི་བསླབ་བྱར་ ཉན་ནས་བསད།

དེ་ནས་ར་བྱས་ཁུག་ར་

འཛེམ་རྒྱུ་མེད།

སོན་ལ་མཆུ་ཏོས་འདམ་

ལ། “ཚང་སྐྱ​ྱིད་པོ་དགོས་ན་དཀའ་ངལ་ལ་

72

ཡོད།” ཅེས་བཤད་པར་ཁང་བྱ​ྱིའུ་ཡྱིས་གོ་

བག་བསྒྲུགས་པ་དང་། དེ་བརྫྱིས་ཏེ་རྱིལ་བུ་རེ་རེ་བཞྱིན་གལ་བསར་འགྱིག་པོ་བརྩྱིག་དགོས། དེ་ ལྟར་བྱས་ཚེ་གཞྱི་ནས་ཚང་སྐྱ​ྱིད་པོ་ཞྱིག་བཟོ་ཐུབ།” ཅེས་བཤད།

ཁུག་རས་ར་བྱའྱི་བསླབ་བྱ་ཡོངས་རྫོགས་རོ་ལ་རྱི་མོ་བརོས་པ་ཇྱི་བཞྱིན་ཡྱིད་ལ་བཅངས་ཏེ། སྐད་

སན་པོའྱི་ཐོག་ནས་བཀའ་དྲྱིན་གཟོ་བའྱི་བསམ་པ་མཚོན་པར་བྱས། དེར་འདུས་པའྱི་བྱ་རྣམས་

ཀྱིས་ར་བྱའྱི་དྲུང་ནས་ཚང་བཟོ་སངས་སློབ་སྦོང་བྱས་ཀང་། ལ་ལས་ནྱི་རྩ་བ་ནས་ཤེས་མེད་པ་དང༌།

ལ་ལས་ནྱི་ཕོགས་རེ་ཙམ་ལས་ཆ་ཚང་བ་ཞྱིག་ཤེས་ཐུབ་མེད། འོན་ཀང་ཁུག་རས་བཟོས་པའྱི་ཚང་ ནྱི་ཕྱི་ནས་བལྟས་ན་དབྱ​ྱིབས་མཛེས་པ་དང༌། ནང་ལ་ཉལ་ན་དྲོ་བ་དང་སྐྱ​ྱིད་པ་ཞྱིག་བྱུང་ངོ༌། །

73

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། ཚིག་སྒྲུབ་རེ་བཟློས།

གོ་ཆོད་པ། ཁོང་དུ་ཆུད། མཐའ་འཁོལ་བ། ཁང་པའྱི་ཉ་རྒྱབ། ཕོགས་རེ་ཙམ། དབྱ​ྱིབས་མཛེས་པ། གལ་ བསར། འཛེམ་རྒྱུ་མེད།

གཉིས་པ། དི་བར་ལན་ཐོབས།

༡། འུག་པའྱི་སློབ་ཚན་ཉན་སངས་དེར་སྐྱོན་གང་ཞྱིག་འདུག་གམ།

༢། འཇོལ་མོས་ར་བྱའྱི་སྐད་ཆར་མ་ཉན་པར་འཕུར་དགོས་དོན་གང་ཡྱིན་ནམ། ༣། ཁང་བྱ​ྱིའུའྱི་བསམ་པ་དང་ཡོངས་སུ་མཐུན་ན་འགྱིག་པ་ཡྱིན་ནམ།

༤། ཁུག་རས་བཟོས་པའྱི་ཚང་ཡག་ཤོས་ཡྱིན་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅྱི།

༥། བྱ་ཡྱི་ལག་རྩལ་སྦོང་བ་ཞེས་པའྱི་བསམ་བྱའྱི་དོན་གང་ཡྱིན་ནམ།

གསུམ་པ། དཔེ་བསྟན་པ་བཞིན་འློག་གི་རློམ་བྱང་གང་རུང་ཞིག་ལ་གསར་རློམ་བྱས་ནས་བིས། དཔེ། 《 མ་ཧེས་ཁ་ཡར་ལྟ་དགོས་དོན།》

མ་ཧེས་རེ་སྒུག་བྱེད་པ་ལྟ་བུས་ཁ་ཡར་ལྟ་དགོས་དོན་གང་ཡྱིན་ཞེ་ན། ང་ཚོའྱི་ངག་རྒྱུན་ལ་ཤོད་སོལ་འདྱི་

འདྲ་ཞྱིག་ཡོད། དང་པོ་མ་ཧེ་དང་གཡག་གཉྱིས་ཚ་བོ་དང་། ཞང་པོའྱི་ཉེ་འབྲེལ་ཡོད་པ་ཚ་བའྱི་རོང་དུ་སོད་

མཁན་གཅྱིག་པ་རེད། མ་ཧེ་ནྱི་གཡག་གྱི་ཨ་ཞང་དང་། གཡག་ནྱི་མ་ཧེའྱི་ཚ་བོ་ཡྱིན་པར་བརེན་གཉྱིས་ཀ་སྤུ་ བཟང་པོ་ཡོད།

ཉྱིན་ཞྱིག་གཡག་གྱིས་མ་ཧེ་ལ། ཨ་ཞང་ལགས། ང་བོད་དུ་ཚྭ་ལེན་པར་ཕྱིན་ན་ག་འདྲ་འདུག་གམ། ཞེས་

དྲྱིས་པར། ཨ་ཞང་མ་ཧེས། ཚ་བོ་གཡག་ཁོད་རང་གཟུགས་སོབས་ཆེན་པོ་དང་། ཡང་ཤ་དོད་པོ་ཡོད་པས་ཚྭ་ ལེན་དུ་འགོ་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་འདུག ཅེས་མོས་མཐུན་བྱས་པ་རེད། ཚ་བོ་གཡག་གྱིས་ཞང་པོ་མ་ཧེ་ལ། བྱས་

ན་བོད་ལ་གནམ་གཤྱིས་གང་མོ་ཡོད་ཚོད་འདུག་པས། ཨ་ཞང་རང་གྱི་སྤུ་དེ་ང་ལ་གཡར་པོ་གནང་ན། ཕྱིར་ འཁོར་མཚམས་ཆ་ཚང་ཕྱིར་འབུལ་ཐུབ་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡྱིན་ཞེས་སྨྲས་པར། མ་ཧེའྱི་བསམ་པར། ངས་ཚ་བོ་ལ་

སྤུ་གཡར་ན། ཚ་བོ་བོད་ནས་འཁོར་མཚམས་སྤུ་གཡར་ག་ཚྭ་ཡང་རག་གྱི་རེད་བསམ་པའྱི་རེ་བ་དང་བཅས་

སྤུ་གཡར་བ་རེད། ཚ་བོས་སྤུ་ཉྱིས་རྩེག་གོན་ནས་དྲོ་ཆས་བྱས་ཏེ་བོད་དུ་ཚྭ་ལེན་དུ་ཕྱིན་པ་ན། བོད་ལ་རྩྭ་ཆུ་ བཟང་པོ་ཡོད་པས། སོད་འདོད་སྐྱེས་ཏེ་ཚ་བའྱི་རོང་དུ་ཕྱིར་ལོག་མ་བྱས། མ་ཧེས་ཚ་བོས་ཚྭ་དང་སྤུ་འཁེར་ 74

ནས་ལོག་ཡོང་བའྱི་རེ་སྒུག་བྱས་ནས་ཁ་ཡར་བལྟས་ཏེ་སོད་ཀྱི་ཡོད། གཡག་ལ་སྤུ་བཟང་པོ་ཡོད་པ་དང་། མ་ཧེ་ལ་སྤུ་མེད་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དེ་ལྟར་ཡྱིན།

དེ་ལྟར་རྒྱུན་རྱིང་པོ་བསྒུགས་ཀང་ཚ་བོ་གཡག་མ་སླེབས་པར་བརེན། ད་ནྱི་ཚ་བོ་གཡག་གྱིས་མགོ་སྐོར་

བཏང་བ་རེད་བསམས་ནས་ཚྭ་དང་སྤུ་རག་པའྱི་རེ་བ་གང་ཡང་མ་བྱས། ཕྱི་ལོ་༡༩༥༩ ལོ་ཙམ་ནས་རྱིམ་པས་ གཡག་རྣམས་རྒྱ་གར་ལ་འབྱོར་འགོ་ཚུགས། ཨ་ཞང་མ་ཧེའྱི་སྤུ་ཕྱིར་སྤོད་བྱས་པར་མ་ཟད་ཚྭ་ཡང་ཁེར་ཡོད་ པས་ཨ་ཞང་མ་ཧེས་ཚ་བོ་གཡག་ངོ་ཚ་ཁེལ་མེད་དེ་འདྲ་རེད་མྱི་འདུག་བསམས་ནས། ཚ་བོ། ང་རྒྱུན་རྱིང་ པོར་སྤུ་མེད་པར་བསད་པས་རྦད་དེ་གོམས་འདུག ང་ལ་སྤུ་དེ་མྱི་དགོས། ཚྭ་དེ་གས་འགྱིག ད་ཁོད་ཕར་ མགོགས་པོ་ལོག་མཁན་ཡྱིན་ནམ་འདྱིར་ངའྱི་སར་སོད་ཀྱི་ཡྱིན། ཞེས་དྲྱིས་པར། ད་ཆ་རྱིག་རྩལ་མེད་ན་

གཡག་གལ་ལ་ཚུད་ཀྱི་མྱི་འདུག་པས། ང་ཨ་ཞང་དྲུང་དུ་སློབ་སྦོང་བྱས་ནས་སོད་མཁན་ཡྱིན། ཞེས་བཤད། ཨ་ཞང་གྱིས་ཀང་དེ་ལྟར་ཁས་བླངས་སོ། ། རྱི་བོང་དང་རུས་སལ།

ཙི་ཙི་ཁ་མཐུན་གྱི་སྒྲུང་། སྤང་ཀྱི་དང་ཁྲུང་ཁྲུང་།

བཞི་པ། སློབ་ཚན་འདི་འཁྲབ་ཚན་ཞིག་བཟློས་ནས་ཁྲློབས།

75

༡༤. ཉི་དགའ་མེ་ཏོག

བསྡུས་བརྩོད་རྩོམ་ཡྲིག་འདྲི་ལྷུག་རྩོམ་གྲི་ཁྩོངས་སུ་གཏྩོགས། རྩོམ་པ་པྩོས་ནར་མ་སྩོན་པའྲི་

སྐབས་ཀྲི་ཚུལ་འཆྩོས་དང་། ནྩོར་འཁྲུལ་གྲི་བསམ་བླྩོ་དེ་ནར་སྩོན་སྐབས་ངྩོས་འཛིན་དང་། དགེ་

རྒན་གྲི་ཁྱད་འཕགས་རང་གཤྲིས་ལ་འབུར་འདྩོན་གྲིས་མངྩོན་པར་བསྩོད་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་དྲངས་

ནས། སྔར་གྲི་བསམ་བླྩོ་ནྩོར་འཁྲུལ་ཅན་དེར་འགྱུར་བ་ཕྲིན་ནས་ད་ཆ་ཡང་དག་གྲི་བསམ་བླྩོ་

ཞྲིག་ཡྩོད་དགྩོས་པར་སྩོན་པའྲི་བསྡུས་བརྩོད་རྩོམ་ཡྲིག་ཅྲིག་ཡྲིན།

བྱ​ྱིས་པའྱི་དུས་སུ། ཁོ་བོ་ཕྱི་ཚུལ་དང་ཁ་དོག་མཛེས་པའྱི་མེ་ཏོག་པདྨ་ལ་དགའ་ནའང༌། ནར་སོན་ རེས། ཁ་ལམ་མེར་བཞད་པའྱི་མེ་ཏོག་གྱི་ཁོད་དུ་ཉྱི་དགའ་མེ་ཏོག་ལ་དགའ་ཞྱིང་དུང་བའྱི་འདུ་ ཤེས་གསར་པ་ཞྱིག་ངམ་ངམ་ཤུགས་ཀྱིས་སྐྱེས་སོ། །

ཉྱི་དགའ་མེ་ཏོག་ལ་ཆུ་སྐྱེས་པདྨ་ལྟ་བུའྱི་དྲྱི་བསུང་དང་སེག་ཉམས། མེ་ཏོག་གངས་ལྷ་ལྟ་བུའྱི་རྱིན་ ཐང་དང་སན་གགས་སོགས་མེད་མོད། འོན་ཀང་ཁོའྱི་ཚེ་སོག་གྱི་ས་བོན་ལ་རེ་སྨོན་གྱི་ལང་མྱུག་

འབུས་པ་ནས་བཟུང༌། གཡོ་ཟོལ་གྱི་ཡོ་འཁོག་དང་ལེ་ལོ་ཡྱི་བག་གཡེང༌། ཡྱིད་ཆད་ཀྱི་ཞུམ་སེམས་ དང་གཏྱི་མུག་གྱི་ཉམས་སྣང་སོགས་མེད་པར་སོབས་ཤུགས་ཡོད་ཚད་ཀྱིས་གེན་ལ་སྐྱེས་པ་ན། ང་

རང་ཁོས་ཉྱི་འོད་བཏུང་བའྱི་གསེར་མདོག་གྱི་ལོ་འདབ་དང༌། ཟེའུ་འབྲུ་ལྡན་པའྱི་ཞལ་རས་ཀྱི་ 76

དཀྱིལ་འཁོར་ལ་མོས་པར་མ་ཟད། ནམ་ཡང་འཛུམ་མདངས་ཀྱིས་ཉྱི་མ་བསུ་ཞྱིང༌། ཁེངས་སྐྱུང་

གྱིས་ཉྱི་འོད་དང་བརན་གཤེར་ལ་བརེན་ནས་ལང་ཚོ་རྒྱས་ཤྱིང་ཕུགས་བསམ་གྱི་འབྲས་བུ་སྨྱིན་

པར་བྱས་ཏེ། མྱིའྱི་རྱིགས་ལ་ཕུལ་བའྱི་སྱིང་སོབས་ལ་དེ་བས་ཀང་དགའོ། །

ཉྱི་དགའ་མེ་ཏོག་ལགས། ཁེད་ཀྱི་རབས་ཆེ་བའྱི་བྱས་རེས་དང༌། གཞུང་དྲང་བའྱི་གཤྱིས་རྒྱུད།

འོད་ཟེར་སོང་ལྡན་བསྐྲུན་པའྱི་སོབས་སེམས་ལ་ང་ཚོས་རམ་འདེགས་ཀྱི་ཆུ་ལུད་གཏོར་ངེས་ཡྱིན་

ལ༑ ང་ཚོའང་ཁེད་དང་མཚུངས་པའྱི་མེ་ཏོག་ཅྱིག་བྱས་ན་འདོད་དོ། །

དམངས་གཞས།

རྲི་མགྩོ་མཐྩོ་ལ་མ་བལྟས། །རྲི་དཔྱད་ཡག་ལ་བལྟས་ཡྩོད། །

སྐེས་གཟུགས་ཡག་ལ་མ་བལྟས། །གཤྲིས་རྒྱུད་འཇམ་ལ་བལྟས་ཡྩོད། །

77

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། ཚིག་གློགས་གཉིས་རེ་ཚོལ།

བསུང་། འབུས། འཛུམ། ལུད། ཟོལ། གཡེང་། ཆད། མུག རམ།

གཉིས་པ། ཚིག་སྒྲུབ་བཟློས།

འདུ་ཤེས། ཡྱིད་ཆད། ཟེའུ་འབྲུ། རམ་འདེགས། ཕུགས་བསམ། སྱིང་སོབས། ཁེངས་སྐྱུང་།

གསུམ་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

ཀ) ཁོ་གཞོན་ནུའྱི་དུས་སུ་གང་ལ་དགའ་བ་དང་། ནར་སོན་རེས་འགྱུར་བ་ཅྱི་ཞྱིག་བྱུང་ངམ།

ཁ) ཉྱི་དགའ་མེ་ཏོག་ལ་ཆུ་སྐྱེས་པདྨ་ལྟ་བུའྱི་དྲྱི་བསུང་དང་སེག་ཉམས། མེ་ཏོག་གངས་ལྷ་ལྟ་བུའྱི་རྱིན་ཐང་ དང་སན་གགས་སོགས་མེད་ནའང་ཁོང་ལ་ཁད་ཆོས་གང་ཞྱིག་འདུག་གམ།

ག) རམ་འདེགས་ཀྱི་ཆུ་ལུད་དང་དྲོད་གཤེར་གཏོར་ས་དེ་གང་དག་ཡྱིན་ནམ། ང) རྩོམ་ཐུང་འདྱི་བསྡུས་བརོད་ཡྱིན་པའྱི་ཁད་ཆོས་གང་ཡོད་དམ།

བཞི་པ། རིག་པ་ཅན་གི་བྱ་ཞེས་པ་འདི་བཅློས་འབི་གང་འཚམ་བྱས་ཏེ་བིས་ཡློད། དེ་བཞིན་ཞི་མི་ ཟློག་པློའི་སྒྲུང་ཐུང་འདི་ལ་བཅློས་འབི་གིས།

རིག་པ་ཅན་གི་བྱ་

ཀོང་པོའྱི་ནང་དབྱར་ཁ་ཚ་བ་ཏོག་ཙམ་ཡོད། ཉྱིན་ཞྱིག་ཕོ་རོག་ཅྱིག་ཁ་སྐོམ་ཐག་ཆོད་ནས་ཆུ་འཚོལ་དུ་ཕྱིན།

ས་ཕོགས་གང་སར་ཆུ་བཙལ་ཀང་ཐྱིགས་པ་གཅྱིག་ཀང་མ་རེད། མཐའ་མར་མྱི་ཚང་ཞྱིག་གྱི་ཁང་པའྱི་འགམ་

དུ་ཤེལ་གྱི་བུམ་པ་ཞྱིག་མཐོང་། དེའྱི་ནང་ཆུ་ཕེད་ཙམ་ཡོད་པ་དང་། བུམ་པ་དེའྱི་ནང་སྐེ་བཅུག་ཀང་མ་སོབ།

བྱེད་ཐབས་གང་ཡང་མ་བྱུང་བས། བསམ་བློ་ཞྱིག་བཏང་རེས། ཚོང་ཁང་ཆུང་ཆུང་ཞྱིག་ནང་སོང་ནས་འགྱིག་ 78

གྱི་སྦུ་གུ་ཞྱིག་ཉོས་ཏེ། དེ་ཤེལ་བུམ་ནང་བརྒྱུས་ནས་ཆུ་ངོམས་པར་བཏུངས་ཏེ་དགའ་བཞྱིན་དུ་འཕུར་ནས་ སོང་ངོ་། །

ཞི་མི་ཟོག་པོ་

ཞྱི་མྱི་རྒན་པོ་ཞྱིག་ཉྱིན་མང་པོར་ཟས་མ་རག་པར་ཉྱིན་གཅྱིག་ཁང་སོང་ཕུག་རོན་མང་པོ་ཡོད་པ་ཞྱིག་ཏུ་ག་ ལེར་ཟས་འཚོལ་དུ་ཕྱིན་པ་རེད། ཕུག་རོན་རྣམས་འཕུར་ནས་གདུང་མའྱི་སེང་བསད་པ་རེད། ཞྱི་མྱི་དེས་

ཕུག་རོན་རྣམས་ལ་གཏམ་སན་པོ་ཞྱིག་གྱིས་མགོ་སྐོར་བཏང་སེ་བསླུ་དགོས་བསམས་ནས། ཕུག་རོན་རྣམས་

ལ་སྨྲས་པ། ཁེད་ཚོ་ང་ལ་ཞེད་སྣང་བྱེད་མྱི་དགོས། སར་ཡྱིན་ན་ངས་བྱ་བྱ​ྱིའུ་མང་པོ་བསད་པ་ཡྱིན་ཀང་། ད་ ཆ་ན་སོ་རྒས་ཏེ་ལུས་སེམས་གཉྱིས་ཀའྱི་སོབས་རྩལ་ཉམས། མཆེ་བ་དང་སེར་མོའྱི་རྣོ་ཡང་ཟད་ཚར་བས།

ཁེད་རྣམས་ལ་ངས་དག་མྱི་བྱེད་པར་རོགས་རམ་གང་ཐུབ་བྱེད་ཀྱི་ཡྱིན། ཞེས་གོགས་པོ་ཡྱིན་མདོག་དང་ཞྱི་

ཞྱིང་དུལ་བའྱི་ངང་ཚུལ་བསན་པར། ཕུག་རོན་རྣམས་མགོ་འཁོར་ནས་དོགས་པ་མེད་པར་ས་ཐོག་ཏུ་བབས་ པ་ན། ཞྱི་མྱི་ཟོག་པོ་དེས་ཕུག་རོན་ཞྱིག་བཟུང་ནས་བཟས་སོ། །

དྲུག་པ། གཤམ་གི་བརློད་གཞི་གང་རུང་ཐློག་བསྡུས་བརློད་རློམ་ཐུང་ཞིག་བིས། ཀ དགུན་ཁའྱི་ཉྱི་མ།

ཁ། མེ་ཏོག་པདྨ།

79

བདུན་པ། གཤམ་གི་མུ་འབེལ་རི་མློ་ལ་བལྟས་ཏེ་བསྡུས་བརློད་རློམ་ཐུང་ཞིག་བིས།  

 

 

 

 

 

80

༡༥. ས་སྨྱུག་དང་ཐ་མག

སྩོབ་ཚན་འདྲིའྲི་རང་བྱུང་ཚན་པ་དང་པྩོ་དང་། གཉྲིས་པ། གསུམ་པའྲི་ནང་ས་སྨྱུག་ནྲི་ཚེ་ཚད་ཐུང་བ་

དང་། རྲིན་ཐང་ཆུང་བ། ཉམ་ང་བ་བཅས་ས་སྨྱུག་གྲི་རང་གཤྲིས་ཁ་གསལ་གྩོ་བདེས་བྲིས་པ་མ་ཟད། ས་ སྨྱུག་གྲི་སྙྲིང་སྩོབས་དང་། ལྷག་བསམ། བླྩོས་གཏྩོང་། བས་རེས་བཅས་ལ་བསྔགས་བརྩོད་བས་ཡྩོད།

རང་བྱུང་ཚན་པ་བཞྲི་པའྲི་ནང་ས་སྨྱུག་གྲི་རང་གཤྲིས་བཟང་པྩོ་ཁེངས་སྐྱུང་དང་རླབས་ཆེན་གྲི་མཛད་རེས་

གཉྲིས་བསྡུར་བའྲི་ཚུལ་དུ་བྲིས་ནས་ས་སྨྱུག་ལ་ཚད་མཐྩོས་གདེང་འཇྩོག་བས་ཡྩོད།

རང་བྱུང་ཚན་པ་ལྔ་པའྲི་ནང་ཁེ་གྲགས་ལ་ཆགས་ཞེན་མེད་པར་སྙྲིང་སྩོབས་དང་བས་རེས་ཡྩོད་པ་དང་།

ལེ་ལྩོའྲི་དབང་དུ་མ་སྩོང་བར་ལྷག་བསམ་དང་། བླྩོས་གཏྩོང་ཆེ་བ་བཅས་ལྡྩོག་ཕྩོགས་ཀྲི་རྒྱུ་མཚན་བཀྩོད་ ནས་སྒྲུབ་ཐབས་བས་ཡྩོད།

བརྩོད་བའྲི་དྩོན་ལ་གྩོ་བ་བླངས་པ་བརྒྱུད་ནས་ས་སྨྱུག་གྲི་མཚོན་དྩོན་ངྩོ་མ་ཅྲི་ཞྲིག་ཡྲིན་པ་དང་། རྩོམ་ ཐབས་ཅྲི་ཞྲིག་ཡྲིན་པ་ཁྲིད་སྩོན་བེད་དགྩོས།

༈ ས་སྨྱུག

ཉྱིན་ལྟར་འཛིན་གྲྭའྱི་ནང་ངའྱི་མྱིག་ལམ་དུ་འཆར་བ་ནྱི། ནག་པང་གྱི་ངོས་སུ་དགེ་རྒན་གྱིས་བྲྱིས་

པའྱི་དཀར་པོ་དང་དམར་པོ་སོགས་ཚོན་མདོག་འདྲ་མྱིན་ལས་གྲུབ་པའྱི་ཡྱིག་འབྲུ་དང་། རྱི་མོ་དེ་ 81

དག་རེད། ཡྱིག་འབྲུ་དང་རྱི་མོ་དེ་དག་ནྱི་ཚེ་ཚད་ཐུང་ལ་རྱིན་ཐང་ཆུང་བ། ཉམ་ང་བའྱི་ས་སྨྱུག་

གྱི་ཚེ་སོག་དང་ལྷག་བསམ་ལས་གྲུབ་པའྱི་ལེགས་སྐྱེས་ཤྱིག་རེད།

བྱང་ཆ་དོད་ལ་འཁྱུག་རྩལ་ཆེ་བའྱི་དགེ་རྒན་གྱི་ལག་པའྱི་འགུལ་སྐྱོད་དང་བསྟུན་ནས་ས་སྨྱུག་གྱི་

ཚེ་སོག་ཀང་རྱིམ་བཞྱིན་འཛད་འགོ། ཁོ་པའྱི་ཚེ་ཚད་ནྱི་ཧ་ཅང་ཐུང་སེ་བཟོ་གྲྭ་ནས་སློབ་གྲྭ་དང་ སློབ་གྲྭ་ནས་འཛིན་གྲྭའྱི་བར་ཡྱིན།

ཞོགས་ལྟར་གལ་བསྒྱིགས་ནས་ཁོས་ང་ཚོར་ངང་སྒུག་བྱས་པར་སྡུག་ཡུས་བཤད་མོང་མེད་ལ། དེ་

བས་ཀང་ཁོའྱི་ཚེ་སོག་དེ་ཡང་ང་ཚོའྱི་ཆེད་དུ་ཕུལ་བར་ཕངས་སེམས་གཏན་ནས་མེད། འཛིན་

གྲྭ་གོལ་རེས་གད་རེས་ཀྱིས་ནག་པང་གཙང་མ་ཕྱིས་ནའང་ཁོད་ཀྱི་སྱིང་སོབས་དང་། ལྷག་བསམ། བློས་གཏོང་བཅས་ནྱི་ནམ་ཡང་བསུབ་མྱི་ཐུབ། ས་སྨྱུག་ལགས།

ཁོད་ཆེས་ཉམ་ང་བ་ཞྱིག་ཡྱིན་ན་ཡང་གཞན་ཕན་གྱི་ལྷག་བསམ་ནྱི་སྱིད་པའྱི་གངས་རྱི་ལས་དཀར།

ཁོད་ཆེས་རྱིན་ཐང་ཆུང་ན་ཡང་མཛད་རེས་ནྱི་ས་གཞྱི་ལས་རྒྱ་ཆེ་ལ་རྒྱ་མཚོ་ལས་གཏྱིང་ཟབ། ཁོད་ཆེས་ཚེ་ཚད་ཐུང་ན་ཡང་མྱི་ཚེའྱི་ཤུལ་ལམ་ནྱི་ཤེས་བྱའྱི་གངས་ལ་ཐུག

ཁོད་ནྱི་མདུན་སྐྱོད་བྱེད་པའྱི་བཀག་རྒྱ་ལས་གོལ་ཅྱིང་དཀའ་ངལ་གྱི་མདུན་དུ་མགོ་བོ་སྒུར་རབས་

མེད། ཁོད་ནྱི་ཆགས་ཞེན་དང་ལེ་ལོ་ཡྱི་དབང་དུ་སོང་ནས་བྱ་བ་ལ་ཕྱི་བཤོལ་བྱས་པ་མེད། ཁོད་ཁེ་ གགས་ལ་སེད་ནས་འཆལ་བཤད་དང་གཡམ་རྒྱུག་གཏན་ནས་བྱེད་མོང་མེད། མདོར་ན་ཁོད་འཚོ་

བ་ནྱི་གཞན་ཕན་དང་ལྷག་བསམ་འབའ་ཞྱིག ཐ་ན་ཁོད་འདས་པའྱི་པུར་ཐལ་དེ་ཡང་ཕྱི་ནང་ཤེས་ བྱའྱི་གནས་ལུགས་དང་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་སྣང་བརན་ཞེ་གཅྱིག་རེད།

ཁོ་པའི་ཚེ་སོག་དེ་ཡང་ང་ཚོའི་ཆེད་དུ་འབུལ་བར་ ཕངས་སེམས་གཏན་ནས་མེད། 82

ཐ་མག

རང་ལུས་མེ་ཡྱིས་ཚིག་ཞོར་དུ་གཞན་སོག་ཀང་མེ་ལ་བསེགས། ཁོད་ཀྱི་རང་བཞྱིན་ནྱི་དུག་ཡྱིན་

ལ༑ རང་གཤྱིས་ནྱི་ནད་ཡྱིན། མཐོ་མྱི་དཔོན་རྒྱལ་པོ་ནས་དམའ་བ་འཁམ་པོ་ཡན་ལ་ཁོད་ཀྱིས་ མགོ་སྐོར་དང་བསླུ་བྲྱིད་མ་བྱས་པ་མེད། ཁོད་ལ་ཇྱི་ཙམ་འགོགས་འདྲྱིས་ཆེ་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་མྱི་ རྣམས་ཀྱི་ཚེ་ཚད་ཐུང་དུ་འགོ་ལ། ཇྱི་ཙམ་དུང་བ་ཟབ་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་མྱི་རྣམས་ཀྱི་བདེ་ཐང་ཉམས་

འགོ། ཐ་ན་ཁོད་ཤྱི་བའྱི་རོ་ཐལ་དེ་ཡང་ནད་གདོན་བགེགས་གསུམ་གྱི་རང་བཞྱིན་འབའ་ཞྱིག་རེད།

རང་ལུས་མེ་ཡིས་ཚིག་པའི་ཞོར་ལ་གཞན་ སོག་ཀྱང་མེ་ལ་བསེགས།

83

ཐ་མག

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། ཚིག་སྒྲུབ་བཟློས།

ངང་སྒུག སྡུག་ཡུས། སྱིད་པའྱི་གངས་རྱི། ཕྱི་བཤོལ། གཡམ་རྒྱུག བསླུ་བྲྱིད། འགོགས་འདྲྱིས།

གཉིས་པ། བརློད་དུམ་ཆ་ཚང་བར་བིས། ཁོད་ཆེས་རྱིན་ཐང་ཆུང་ན་ཡང་

ཁོད་ནྱི་ཆགས་ཞེན་དང་ལེ་ལོ་ཡྱི་དབང་དུ་སོང་ནས་

།

།

ཁོད་ཁེ་གགས་ལ་སེད་ནས་

།

ཁོད་ཀྱི་རང་བཞྱིན་ནྱི་

།

ཁོད་ལ་ཇྱི་ཙམ་འགོགས་འདྲྱིས་ཆེ་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་

།

།

རང་ལུས་མེ་ཡྱིས་ཚིག་ཞོར་དུ་ ཁོད་ཀྱིས་མགོ་སྐོར་དང་

ཇྱི་ཙམ་དུང་བ་ཟབ་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་

།

།

གསུམ་པ། སློབ་ཚན་བཀླགས་ཏེ་དི་བར་ལན་ཐློབས།

ཀ) ཚོན་མདོག་འདྲ་མྱིན་ལས་གྲུབ་པའྱི་ཡྱིག་འབྲུ་དང་རྱི་མོ་དེ་དག་གང་ལས་གྲུབ་པ་ཡྱིན་ནམ། ཁ) ས་སྨྱུག་གྱི་ཚེ་ཚད་ཇྱི་འདྲ་ཞྱིག་ཡྱིན་ནམ།

ག) ཁོས་ཞོགས་ལྟར་གལ་བསྒྱིགས་ནས་ཅྱི་ཞྱིག་བྱེད་དམ། ང) ཁོང་གྱི་པུར་ཐལ་དེ་ཡང་གང་ཞྱིག་རེད་འདུག་གམ།

ཅ) ས་སྨྱུག་ཅེས་པ་འདྱི་མྱི་སྣ་སུ་འདྲ་ཞྱིག་དང་སྦར་ན་འོས་སམ། ཆ) ཐ་མག་གྱི་རང་བཞྱིན་དེ་གང་འདྲ་ཞྱིག་ཡྱིན་ནམ།

ཇ) ཐ་མག་ཅེས་པ་འདྱི་མྱི་སྣ་སུ་འདྲ་ཞྱིག་དང་སྦར་ན་འོས་སམ།

བཞི་པ། རང་གི་ཉེར་སྤློད་ཅ་དངློས་གང་རུང་ཞིག་གི་ཁྱད་ཆློས་ལ་སྦར་ནས་མི་སྣ་མཚོན་ཐབས་ཀི་ བསྡུས་བརློད་རློམ་ཐུང་ཞིག་བིས།

84

ལྔ་པ། གཤམ་གསལ་མུ་འབེལ་རི་མློར་བལྟས་ཏེ་སྒྲུང་ཐུང་ཞིག་བིས།













85

༡༦. མེ་ཏོག་གི་རང་གཏམ།

དབྱར་གྱི་སེག་མོ་ཕ་ཡུལ་གྱི་རྩྭ་ཐང་དུ་སླེབས་ཐེངས་རེར་ང་ནྱི་རང་བྱུང་གྱི་ཆོས་ཉྱིད་ཅྱིག་གྱིས་ཁོ་

མོར་བཏགས་པའྱི་རྒྱན་ཆ་ཕལ་པ་ཞྱིག་སེ། མེ་ཏོག་ཆུང་ཆུང་ཞྱིག་ཡྱིན། དབེན་ཐྱིང་ཐྱིང་གྱི་རྩྭ་

ཐང་ཞྱིག་ནས་ང་ཡྱི་ལང་ཚོར་བཀྲག་མདངས་རྒྱས་ཤྱིང་། ག་གྱུའྱི་འགོས་དང་ལྡན་པའྱི་ཆུ་ཕན་གྱི་

ང་ལ་བསོད་པའྱི་གླུ་དབྱངས་གེར་མོང་ལ། དར་དྱིར་གླུ་ཆུང་ལེན་པའྱི་རང་དྲུག་གྱི་ཚོགས་རྣམས་

ང་ཡྱི་མགོན་དུ་ཕེབས་ནས་ང་ལ་དུང་སེམས་ཀྱི་སོ་མོ་ཕེ་མོང་། ལང་མདོག་གྱི་ལང་ཚོ་རྒྱས་པའྱི་

དབྱར་གསུམ་གྱི་དཔལ་ཡོན་ཁོད་ང་ལ་དེ་བས་ཀང་མཛེས་སྡུག་ལྡན་རུང༌། སོན་མཇུག་གྱི་སོང་ ལོ་ཐོལ་གྱིས་ཟགས་དུས། ང་ལ་སད་སེར་གྱི་བསླུ་བྲྱིད་ཐེབས་ཏེ་ཚེ་སོག་གྱི་དར་སྐུད་གཅོད་འགོ་ བརྩམས། ཡྱིན་ན་ཡང༌། ངས་གངས་ལོངས་དང་རྩྭ་ཐང་ལ་ བཅངས་པའྱི་བརྩེ་སེམས་ནྱི་ནམ་ཡང་འགྱུར་མ་མོང༌། སང་ ལོའྱི་དབྱར་དུས་སུ་ང་རང་སླར་ཡང་རྩྭ་ཐང་གྱི་གྲུ་ཟུར་འདྱི་ རུ་སྐྱེ་རྒྱུའྱི་འདུན་པ་བརན་པོ་བཅངས་ཡོད།

ལོ་རེའྱི་ལང་མདོག་གྱི་རེ་སྨོན་ཁོད། ངས་ཕ་ཡུལ་གྱི་རྩྭ་ཐང་

ལ་བརྩེ་སེམས་ཀྱི་ལེགས་སྐྱེས་རེ་འབུལ་རྒྱུའྱི་འདུན་པ་ཡྱིད་

ལ་བཅངས་ཏེ།

རྱིགས་མཐུན་གྱི་གཞོན་ནུ་ཚོར་བརྩོན་

འགྲུས་ཀྱི་སོབས་པ་རེ་སྣོན་དགོས་སམ་སེ། དུས་གཏན་དུ་

ཁོ་ཚོར་གསོན་ཤུགས་ལྡན་པའྱི་འཛུམ་ཆུང་བསན་པ་ཡྱིན། 86

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། གཤམ་གསལ་དཔེ་བསྟན་པ་བཞིན་ཚིག་འགེལ་བིས་ཏེ་བརློད་པ་རེ་བཟློ་དགློས།

དབར་གྲི་སེག་མྩོ་ནྲི། ནམ་དུས་བཞྲིའྲི་ཡ་གལ་དབར་ཁ་ལ་གྩོ་དགྩོས། དཔེར་ན། དཔྱྲིད་ཀྲི་ཁུ་བྱུག་རྲི་ཀླུང་ཀུན་ ནས་གྲགས་ཏེ་དབར་གྲི་སེག་མྩོ་བསུ་བའྲི་ལས་ལ་བེལ།

དབེན་ཐྲིང་ཐྲིང་། བཀྲག་མདངས་རྒྱས། ག་གྱུའྲི་འགྲྩོས། གླུ་དབངས་གེར། ཐྩོལ་གྲིས་ཟགས། འཛུམ་ཆུང་མངྩོན།

གཉིས་པ། གཤམ་གི་ཚིག་རྣམས་བེད་སྤད་དེ་རློམ་ཐུང་ཞིག་བིས།

རང་དྲུག དབར་གྲི་སེག་མྩོ། རྩྭ་ཐང་། འདུན་པ། ལེགས་སྐེས། གསྩོན་ཤུགས། བཀྲག་མདངས། ལྗང་མདྩོག གངས་ལྗྩོངས། ཚེ་སྩོག བརེ་སེམས། རེ་སྨྩོན།

གསུམ་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

ཀ) རྩོམ་ཐུང་འདྲིའྲི་ནང་ང་ནྲི་ཞེས་པའྲི་ང་དེ་གང་ལ་གྩོ་དགྩོས་སམ།

ཁ) སྩོན་མཇུག་གྲི་སྩོང་ལྩོ་ཐྩོལ་གྲིས་ཟགས་དུས་ཁྩོའྲི་ལས་དབང་ལ་འགྱུར་བ་ཅྲི་ཞྲིག་བྱུང་ངམ། ག) གངས་ལྗྩོངས་དང་རྩྭ་ཐང་ལ་བཅངས་པའྲི་བརེ་སེམས་འགྱུར་མ་མྩོང་མཁན་དེ་སུ་རེད་དམ། ང) སང་ལྩོའྲི་དབར་དུས་སུ་ཁྩོས་འདུན་པ་ཅྲི་ཞྲིག་བཅངས་ཡྩོད་དམ། ཅ) དུས་གཏན་དུ་གསྩོན་ཤུགས་ལྡན་པའྲི་འཛུམ་ཆུང་མངྩོན་དྩོན་ཅྲི།

བཞི་པ། གཤམ་གི་སྒྲུང་ཐུང་བཀླགས་ཏེ་བརློད་དློན་འབི་དགློས།

རྔ་མོང་དང་ར་རྒན།

རྔ་མོང་ནྱི་གཟུགས་སོབས་ཆེ་བ་དང༌། ར་རྒན་ནྱི་གཟུགས་སོབས་ཆུང༌། རྔ་མོང་གྱིས་ར་རྒན་ལ་གཟུགས་ཆེ་ན་

དགེ་མཚན་ཆེ་བའྱི་ཆེ་ལུགས་བཤད་པ་དང༌། ར་རྒན་གྱིས་གཟུགས་ཆུང་ན་དགེ་མཚན་ཆེ་བའྱི་ཆེ་ལུགས་བཤད། རྔ་མོང་གྱིས་གཟུགས་ཆེ་ན་དགེ་མཚན་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ངས་ཁོད་ལ་ར་སྤད་ཆོག་ཅེས་བཤད་པར། ར་རྒན་གྱིས་ ཀང་། གཟུགས་ཆུང་ན་དགེ་མཚན་ཡོད་པ་ངས་ཁོད་ལ་ར་སྤད་ཆོག ཅེས་བཤད་དོ། །

དེ་ནས་རྔ་མོང་དང་ར་རྒན་གཉྱིས་པོ་རྩོད་གེང་བྱེད་བཞྱིན་དུ་ར་བས་བསྐོར་བའྱི་ལྕང་གྱིང་ཞྱིག་གྱི་འཁྱིས་སུ་

སླེབས། རྔ་མོང་གྱིས་སྐེ་བརྐངས་ནས་ར་བའྱི་ནང་གྱི་ལྕང་མའྱི་ལོ་འདབ་བཟས། ར་རྒན་གྱིས་ལྕང་མའྱི་ལོ་མ་ཟ་

རྩྱིས་བྱས་ཀང་མ་སོབ། སྐབས་དེར་རྔ་མོང་གྱིས་ཁོད་རང་གྱིས་མཐོང་ངམ། གཟུགས་ཆེ་ན་མྱི་ལེགས་སམ། ཞེས་ བཤད་པས་ར་རྒན་ཡྱི་མ་རངས་བཞྱིན་སྐད་ཆ་དེ་ཁས་མ་བླངས་སོ། ། 87

དེ་ནས་ཁོ་གཉྱིས་རྩོད་གེང་བྱེད་བཞྱིན་བསྐྱོད་པས་སོ་ཆུང་ཆུང་ཡོད་པའྱི་ར་བ་ཞྱིག་གྱི་འགམ་དུ་སླེབས། ར་རྒན་ གྱིས་དེ་མ་ཐག་སོ་ཆུང་ནང་འཛུལ་ནས་རྩྭ་བཟའ་བར་ཕྱིན། རྔ་མོང་གྱིས་མགོ་སྒུར་སྒུར་བྱས་ཏེ་འཛུལ་རྩྱིས་བྱས་ ཀང་ཐར་མ་ཐུབ་པས། ར་རྒན་གྱིས། ད་ཁོད་རང་གྱིས་མཐོང་ངམ། གཟུགས་ཆེ་བ་ལས་ཆུང་ན་ལེགས། ཞེས་

བཤད། འོན་ཀང་རྔ་མོང་གྱི་བློ་ལ་མ་བབས་པར་མགོ་གཡུག་གཡུག་བྱས་ཏེ། ད་འོ་ན་ངེད་གཉྱིས་སུ་ལ་བདེན་པ་ ཡོད་མེད་གཞན་ལ་འདྲྱི་བར་འགོ། ཞེས་བཤད་དེ་ཕྱིན་པས། གང་རྒན་ཞྱིག་དང་འཕད་དེ་དེར་དྲྱིས། གང་རྒན་

དེས། སོ་སོ་རང་ཉྱིད་ཀྱི་དགེ་མཚན་ཁོ་ན་མཐོང་བ་ལས་སྐྱོན་ཆ་མ་མཐོང་ན་མྱི་འགྱིག་པ་ཞྱིག་རེད་ལ། གཞན་གྱི་ སྐྱོན་ཆ་ཁོ་ན་མཐོང་བ་ལས། དགེ་མཚན་མ་མཐོང་ནའང་མྱི་འགྱིག་པ་ཞྱིག་རེད་ཅེས་བསླབ་བྱ་བྱས་སོ། །

 69 ལན། བྲིའུ་གསྩོད་གྩོད་གཞྲི་དཔང་པྩོ་བེད་པའྲི་ཆེད་དེར་བསད་ པ་རེད།

དྲ​ྲི་བ། བྲིའུ་གཞན་དེ་གྲྩོང་ཚོ་ཞྲིག་གྲི་ཕྩོགས་སུ་ཁ་གཏད་ནས་འཕུར་བའྲི་ རྒྱུ་མཚན་ཅྲི། ཅྲི་སེ་ཁྱྩོད་ཀྲིས་མ་ཤེས་ན་ཤྩོག་གྲངས། 131 ལ་ གཟྲིགས།

88

༡༧. སྤུ་མདོག་མཛེས་པའི་བྱ་ཕོ།

སོན་ཆད། སྤུ་མདོག་མཛེས་པའྱི་བྱ་ཕོ་ཞྱིག་ཡོད། ཁོས་རང་ཉྱིད་ཧ་ཅང་མཛེས་པར་རོམ་ནས།

རྒྱུན་དུ་ང་རྒྱལ་གྱི་སོ་ནས་གླུ་འདྱི་ལྟར་ལེན་ནོ། ། ང་ཡྲི་པྩོག་ཟེ་མེ་ལས་དམར། །

སྤུ་མདྩོག་མཛེས་ལ་ཚོན་མདངས་བཀྲ། ། སེར་མྩོ་གཉྲིས་པྩོ་གསེར་གྲི་མདྩོག ། ང་ལས་མཛེས་པ་སུ་ཞྲིག་ཡྩོད། །

ཉྱིན་ཞྱིག་ལ། བྱ་ཕོ་རྒུམ་བུ་བཟས་ནས་ལྟོ་བ་འགངས་རེས། མགོ་འཕང་བསད། མགྱིན་པ་བཏེགས། གླུ་ལེན་བཞྱིན་སོང་རྒན་ཞྱིག་གྱི་འོག་ཏུ་ཡོང༌། ཁོས་སོང་པོའྱི་མགོ་ན་ཤྱིང་ར་མོ་ཞྱིག་ཡོད་པ་མཐོང་ སེ ༑

“མཆུ་ཏོ ་ རྱི ང ་བའྱི ་ ཤྱི ང ་ར་མོ །

ཁོད་ཀྱིས་ང་དང་སུ་མཛེས་འགན་ཕོད་

དམ།” ཞེས་དྲྱིས་པར། ཤྱིང་ར་མོས། “སྐུ་རླུང་མ་བཞེངས།

སོང་རྒན་གྱི་

ཁོག་ཏུ་གནོད་འབུ་ཞུགས་འདུག་པས། ངས་གནོད་འབུ་འཛིན་དགོས།” ཞེས་ བཤད་པས།

སོང་ངོ༌། །

བྱ་ཕོས་གླུ་ལེན་བཞྱིན་ 89

དེ ་ ནས་བྱ་ཕོ ་ མེ ་ ཏོ ག ་ལྡུམ་རའྱི ་ ནང་དུ་ སླེབས་ཤྱིང༌། དེར་སྦྲང་མ་ཞྱིག་ཡོད་པ་

མཐོང་སེ། “སྦྲང་མ་མྱིག་འབུར། ཁོད་

ཀྱིས་ང་དང་སུ་མཛེས་འགན་ཕོད་དམ།” ཞེས་དྲྱིས་པར། སྦྲང་མས། “སྐུ་རླུང་མ་ བཞེངས།

ད་ལྟ་ནྱི་མེ་ཏོག་བཞད་པའྱི་

དུས་ཚིགས་ཡྱིན་པས། ངས་ཟྱིལ་དངར་

ལེན་དགོས།” ཞེས་ལན་བཏབ་པས། བྱ་ ཕོ་གླུ་ལེན་བཞྱིན་སོང་ངོ༌། །

ཡང་བྱ་ཕོ་ཞྱིང་འགམ་ཞྱིག་ཏུ་སླེབས་པ་དང༌། དེར་སལ་པ་ཞྱིག་དང་འཕད་དེ། “སལ་པ་གོད་ ལུག ཁོད་ཀྱིས་ང་དང་སུ་མཛེས་འགན་ ཕོད་དམ།” ཞེས་དྲྱིས་པར།

སལ་པས།

“སྐུ་རླུང་མ་བཞེངས། ང་ལོ་ཏོག་ནང་གྱི་ གནོད་འབུ་འཛིན་པར་འགོ་དགོས།” ཞེས་

སྨྲས། བྱ་ཕོ་ལ་མཛེས་སྡུག་འགན་མཁན་ གཅྱིག་ཀང་མ་བྱུང་བས།

ཁོ་ཕྱིར་ལོག་

པའྱི་ལམ་བར་དུ། འབྲུ་སྒེ་འཁུར་བའྱི་ར་

རྒན་ཞྱིག་འཕད་པ་དང༌། ར་རྒན་ལ་ཁོས་

ཤྱིང་ར་མོ་དང་། སྦྲང་མ། སལ་པ་བཅས་ལ་སུ་མཛེས་འགན་སྐུལ་བྱས་པའྱི་གནས་ཚུལ་བཤད་ རེས། བྱ་ཕོས་སེམས་སྐྱོ་བའྱི་སོ་ནས། “ཨ་

ཁུ་ར་རྒན་ལགས། ངས་ཁོ་ཚོ་དང་སུ་མཛེས་ འགན་བསམས་ཀང༌། ཁོ་ཚོས་ང་ལ་ཁ་ཡ་མྱི་

བྱེད་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅྱི་ཡྱིན།” ཞེས་དྲྱིས་པར།

ར་རྒན་གྱིས། “མཛེས་དང་མྱི་མཛེས་ནྱི་ཕྱི་ ཚུལ་ཁོ་ནར་བལྟ་བ་མ་ཡྱིན་པར། གཞན་

ལ་ཕན་ཐོགས་པའྱི་བྱ་བ་སྒྲུབ་མྱིན་ལ་བལྟ་

90

དགོ ས ་པའྱི ་ དོ ན ་དེ ་ ཁོ ་ ཚོ ས ་ཤེ ས ་ཀྱི ་ ཡོད་པས་རེད།” ཅེས་བཤད།

བྱ་ཕོ ས ་གཏམ་དེ ་ ཐོ ས ་ནས་ཧ་ཅང་ངོ ་

ཚ་ཞྱིང༌། དེ་ནས་བཟུང་སེ་སུ་མཛེས་ འགན་པར་གཏན་ནས་མྱི་འགོ་བར་མ་

ཟད། ཉྱི་མ་རེ་རེར་སྐྱ་རེངས་མ་གསལ་

གོང་ནས་ཡར་ལངས་ཏེ། སྐད་གསང་ མཐོན་པོས་བྱ་སྐད་བརྒྱབ་སེ་ནམ་ཚོད་

འཛིན་པ་དང༌། མྱི་རྣམས་མལ་ལས་ལང་ བར་སྐུལ་བར་གཏོང་གྱི་ཡོད།

(བ་ཕྩོས་ཐྩོ་རངས་ལ་བ་སྐད་རྒྱག་པ་ཡང་དུས་དེ་ནས་བྱུང་བ་རེད་ཟེར།)

91

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། དཔློད་བིས་བཏང་སྟེ་ཚིག་སྒྲུབ་རེ་བཟློས།

པྲོག་ཟེ། རྒུམ་བུ། ལྟོ་བ། མཆུ་ཏོ། སྐུ་རླུང་། ཟྱིལ་དངར། སྐྱ་རེངས། སྐུལ་བར། འབྲུ་སྒེ།

གཉིས་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡། བྱ་ཕོས་གླུ་གཞས་ཅྱི་འདྲ་ཞྱིག་བླངས་ཡོད་དམ།

༢། བྱ་ཕོའྱི་དྲྱི་བར་ཤྱིང་ར་མོས་ལན་གང་འདྲ་ཞྱིག་བཏབ་ཡོད་དམ། ༣། བྱ་ཕོའྱི་དྲྱི་བར་སྦྲང་མས་ལན་གང་བཏབ་ཡོད་དམ། ༤། བྱ་ཕོའྱི་དྲྱི་བར་སལ་པས་ལན་གང་བརྒྱབ་བམ།

༥། ར་རྒན་གྱིས་བྱ་ཕོར་གསལ་བཤད་གང་དག་གནང་ཡོད་དམ།

༦། སློབ་ཚན་འདྱིར་བསྡུ་བྱའམ་བརོད་དོན་གང་ཞྱིག་མཚོན་ཐབས་བྱས་ཡོད་དམ།

གསུམ་པ། བསྡུས་བརློད་རློམ་ཐུང་གང་རུང་ཞིག་བཅློས་འབི་གིས།

(དྲང་ལྡོག་མྱི་སྣ་བརེ་བ། མྱི་སྣ་ཁ་སྣོན་རྒྱག་པ། ཡུལ་ལོངས་བརེ་བ་སོགས་རྩོམ་སངས་གང་ཞྱིག་བྱས་ཀང་ ཆོག)

《 ཁྭ་ཏ་དང་ར་བྱ།》 《 རྱི་བོང་དང་རུས་སལ།》

《 རྱི་བོང་ཅལ་འདྲོགས།》

བཞི་པ། 《 རློ་མློ་འདློད་རྔམ་ཅན་གི་སྒྲུང་》དེ་བསྡུས་བརློད་རློམ་ཐུང་ཞིག་ཏུ་བཅློས་ཡློད།

དེ་

བཞིན་《 གློགས་པློ་གསུམ་གི་སྒྲུང་ཐུང་》དེ་བསྡུས་བརློད་རློམ་ཐུང་ཞིག་ཏུ་བཅློས་དགློས།

རོ་མོ་འདོད་རྔམ་ཅན་གི་སྒྲུང་ རོ་མོ་ཞྱིག་ལ་བྱ་མོ་གཅྱིག་ཡོད་པ་རེད། བྱ་མོ་དེས་ཉྱིན་ལྟར་སོ་ང་རེ་གཏོང་གྱི་ཡོད་པས། རོ་མོ་དེ་ལ་ཡུན་

རྱིང་པོར་སོ་ང་ཟ་རྒྱུ་དང་འཚོང་རྒྱུ་བྱུང་བ་རེད། ཉྱིན་གཅྱིག་རོ་མོ་དེས། བྱ་མོ་འདྱིས་ཉྱིན་རེ་ལ་སོ་ང་རེ་རེ་ ལས་གཏོང་གྱི་མྱི་འདུག འདྱིའྱི་ཁོག་པ་བསོགས་ན་སོ་ང་ཚང་མ་སེབ་ལ་རག་གྱི་རེད་བསམས་ནས་བྱ་མོ་

གསོད་གབས་བྱས་པ་དང་། བྱ་མོ་དེས། སྦྱིན་བདག་ལགས། ཁེད་རང་ལྐུགས་རགས་དེ་འདྲ་མ་བྱེད། ངའྱི་ ཁོག་པའྱི་ནང་ཉྱིན་རེ་སོ་ང་རེ་འབྱུང་བ་ལས་སོ་ང་ཚང་མ་ངའྱི་ཁོག་པའྱི་ནང་ཕུང་གསོག་བྱས་མེད། ཁོད་ 92

ཀྱིས་ངའྱི་ཁོག་པ་བསོགས་ནའང་སོ་ང་གཅྱིག་ཀང་རག་གྱི་མ་རེད། ཅེས་བབས་གསེད་བྱས་ཀང་མ་ཉན་པར་ བྱ་མོ་བསད་པ་ན། སོ་ང་གཅྱིག་ཀང་མ་ཐོབ་པས། མོ་རང་འགོད་པ་ཆེན་པོ་སྐྱེས་པ་རེད།

གོགས་པོ་གསུམ་གི་སྒྲུང་

གོང་གསེབ་ཅྱིག་ནང་གོགས་པོ་གསུམ་ཡོད་པ་རེད། གོགས་པོ་རྣ་མཆོག་སངས་པོས་ཐག་རྱིང་པོ་ནས་གོ་ཐུབ་ པ་དང་། གོགས་པོ་རང་པ་རྱིང་པོ་མགོགས་པོར་འགོ་ཐུབ་པ། གོགས་པོ་མྱིག་གསལ་པོས་ཐག་རྱིང་པོ་མཐོང་ ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། མྱིག་གསལ་པོས། “ཀྭ་ཡེ། གོགས་པོ་གཉྱིས། ངས་རྱི་འདྱིའྱི་ཕར་ཕོགས་ལ་བྲག་ཕུག་ཅྱིག་

མཐོང་གྱི་འདུག དེའྱི་ནང་སམ་གཅྱིག་འདུག སམ་གྱི་ནང་དུ་གསེར་མང་པོ་མཐོང་གྱི་འདུག” ཟེར། གོགས་

པོ་རྣ་མཆོག་སངས་པོས། “བྲག་ཕུག་གྱི་ཉེ་འགམ་དུ་ཆུ་ཆེན་པོ་འབབ་པ་དང་། ཤྱིང་ནགས་ཀྱི་ནང་སག་དང་། གཟྱིག་གྱི་སྐད་གོ་ཡྱི་འདུག” དེ་ནས་རང་པ་རྱིང་པོས། “ད་གོགས་པོ་གཉྱིས་ངའྱི་སལ་པར་ཞོན་ཤོག ངས་ དེ་ལ་ཁྱིད་ཆོག” ཟེ​ེར་ནས། གོགས་པོ་གསུམ་པོ་ཕྱིན་པ་དང་། བྲག་ཕུག་དེར་སོ་མྱི་འདུག མྱིག་གསལ་

པོས། རང་པ་རྱིང་པོ་ལ། “ཆུའྱི་ནང་ལ་ཉ་གཅྱིག་གྱི་ཁོག་པར་ས་རེ་གཅྱིག་འདུག ཉ་དེ་བསད་ནས་ས་རེ་དེ་ འཁེར་ཤོག” ཟེར་བ་དང་། རང་པ་རྱིང་པོ་ཆུའྱི་གཏྱིང་དུ་ཕྱིན་ནས་ཉ་དེ་བསད་དེ་ས་རེ་ཁེར་ནས། གོགས་

པོ་གསུམ་པོས་བྲག་དེ་གཤགས། ལྟོ་ཆས་རྫོགས་དུས་རང་པ་རྱིང་པོས་ཤྱིང་ཏོག་བཀོག་ནས་འཁེར་ཡོང་། སག་ དང་གཟྱིག་ཡོང་དུས། མྱིག་གསལ་པོས་མཐོང་སེ་ཐག་རྱིང་པོ་ནས་མདའ་བརྒྱབ་སེ་བསད། མཐར་བྲག་སོ་ ཕེས་ཏེ་གསེར་ཚང་མ་གོགས་པོ་གསུམ་ལ་ཐོབ། ཡུལ་དུ་ལོག་ནས་ཡུལ་མྱི་རྣམས་ལ་ཁང་པ་མང་པོ་དང་། སློབ་གྲྭ། སྨན་ཁང་སོགས་བརྒྱབ་སེ་ཚང་མ་དགའ་ཞྱིང་སྐྱ​ྱིད་པའྱི་ངང་གནས་པ་རེད།

ལྔ་པ། གཤམ་གི་རི་མློར་བལྟས་ནས་བསྡུས་བརློད་རློམ་ཐུང་ཞིག་བིས།

93

ག) མངློན་བརློད། ག) མངློན་བརློད།

༈ འདྲིར་བརྩོད་པར་བ་བ་ནྲི་བྩོད་ལ་བཅུ་ཕག་རྲིག་གནས་ཞེས་ཡྩོངས་སུ་གྲགས་པའྲི་ཡ་གལ་མྲིང་འདྩོགས་ཚུལ་

དང་། འཇུག་ཚུལ། མྲིང་གྲི་རྣམ་གྲངས་སྩོགས་ཀྲི་རྣམ་གཞག་གསལ་བར་སྩོན་པའྲི་རྲིག་པ་སེ་མངྩོན་བརྩོད་ཀྲི་ གཞུང་དང་། མངྩོན་བརྩོད་དང་འབེལ་བའྲི་སྩོབ་ཚན་ཁག་ཅྲིག་གྩོ་སྒྲིག་བས་ཡྩོད།

མངྩོན་བརྩོད་ཀྲི་མྲིང་ཡྲིན་ན་རེས་གྲུབ་ཡྲིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་བ་དང་། ཡང་འདྩོད་རྒྱལ་དང་རེས་གྲུབ་གཉྲིས་སུ་དབེ་

བ་མྲི་འདྲ་བ་ཡྩོད་ཀང་མངྩོན་བརྩོད་ཀྲི་མྲིང་འདྩོད་རྒྱལ་ཡྲིན་པ་ཆེར་མྲི་སྣང་།

མངྩོན་བརྩོད་ལ། མྲིང་གྲི་མངྩོན་བརྩོད་དང་གྲངས་ཀྲི་མངྩོན་བརྩོད་བཅས་རྲིགས་གཉྲིས་ཡྩོད།

མངྩོན་བརྩོད་ཀྲི་དཔེ་དེབ་འགའྲི་མཚན་གཞུང་།

དཔེ་དེབ།

རློམ་པློ།

མངྩོན་བརྩོད་རྒྱ་མཚོའྲི་ཆུ་ཐྲིགས།

དངུལ་ཆུ་དྷརྨ་བྷ་དྲ།

མངྩོན་བརྩོད་འཆྲི་མེད་མཛོད།

སྩོབ་དཔྩོན་འཆྲི་མེད་སེང་གེ

མངྩོན་བརྩོད་མཁས་པའྲི་རྣ་རྒྱན། མངྩོན་བརྩོད་ཚིག་གྲི་གཏེར། མྲིང་གྲི་མངྩོན་བརྩོད།

མངྩོན་བརྩོད་གསེར་གྲི་ལྡེ་མྲིག

སྩོབ་མའྲི་རྒྱུན་མཁྩོའྲི་མངྩོན་བརྩོད་ལག་དེབ། མངྩོན་བརྩོད་ཀྲི་འགྲེལ་པ་བཏུས་བསྒྲིགས་ ལེགས་བཤད་འདྲེན་པའྲི་དུང་སྒ།

མངྩོན་བརྩོད་སྙྲིང་ཐྲིག་གཅེས་བཏུས་བླྩོ་གསར་ མགུལ་རྒྱན།

རྲིན་སྤུངས་པ་ངག་དབང་འཇྲིགས་གྲགས། ས་སྐ་པཎྲི་ཏ་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན། དཔལ་ཁང་ལྩོ་ཙཱ་བ།

བསན་འཛིན་རྒྱལ་མཚན། སྐལ་བཟང་ལྷ་མྩོ།

གཞྲིས་རེ་དགེ་འྩོས་སྩོབ་གྲྭ། རྣམ་གྲྭ་ཐུབ་བསན་ཡར་འཕེལ། 94

མངྩོན་བརྩོད་ཉེར་མཁྩོ་གཅེས་བཏུས་བླྩོ་གསར་ འབས་བླྩོ ་ གྲི ང ་ཆྩོ ས ་རྲི ག ་འཛི ན ་སྐྩོ ང ་སྩོ བ ་གྲྭའྲི ་ འཛི ན ་རྲི མ ་ འཇུག་ངྩོགས།

བཅུ་པ།

༈ འདྱིར་མངོན་བརོད་འབྲེལ་བའྱི་རྩོམ་དཔེར་ 《 དཔའ་བོའྱི་མེ་ཏོག》 སོད་སྨད་གཉྱིས་སུ་བགོས་ཏེ་སློབ་ཚན་ལ་ བཞག་ཡོད།

1. མངོན་བརོད་སློབ་ཚན་འཁྱིད་སྐབས་དཔེ་མཚོན་རྣམས་ 《 དཔའ་བོའྱི་མེ་ཏོག》 ནས་འདྲེན་པ་དང་། 《 དཔའ་ བོའྱི་མེ་ཏོག》 གྱི་སློབ་ཚན་འཁྱིད་སྐབས་མངོན་བརོད་ལ་གང་ཐུབ་སྦར་བ་བཅས་མདོར་ན་ཕན་ཚུན་གཞོགས་ འདེགས་ཡོང་ཐབས་བྱེད་དགོས།

2. རྩོམ་ཡྱིག་འདྱི་དོན་གྱི་བྱུང་བ་བརོད་པའྱི་བཅད་ལྷུག་སེལ་མ་ཞྱིག་ཡྱིན་པས། རྩོམ་ལུས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་དང་ སྦར་ཆོག

95

༡༨. མངོན་བརོད། ལྷ་ལམ་སྤྲིན་ལམ་རྒྱུ་སྐར་ལམ། །

ཀུན་གསལ་ཆུ་མཐྩོངས་ལྷའྲི་རྲིང་རྲིང༌། །

ཆུ་འཛིན་སྒ་ལྡན་ཚ་ཟེར་འཇྩོམས། །

ཆུ་ཁུར་མཁའ་གང་སྤྲིན་གྲི་མྲིང༌། །

སྤྲིན་གྲི་སྒ་དང་དབར་སྐེས་རྔ། །

སྒ་བརྒྱ་པ་རྣམས་འབྲུག་སྐད་མྲིང༌། །

གནམ་དགུང་ཀུན་ཁྱབ་ནམ་མཁའྲི་མྲིང༌། །

འཇུག་པ་བརྒྱ་པ་གཞྲི་སྔྩོན་སྐེས། །

གྲུ་ཆར་སྦྲང་ཆར་སྤྲིན་བཅུད་དང༌། །

ལུས་ཕ་བདེ་འཐུང་གྩོག་གྲི་མྲིང༌། །

སྤྲིན་གྲི་མེ་ཏྩོག་ཆར་པའྲི་མྲིང༌། །

རླུང་གྲི་རྒྱལ་མཚན་རྒན་པྩོའྲི་ཐྲིག །

དྲང་འཁྱྩོག་གཞའ་རྲིས་བརྒྱ་བྲིན་གཞུ། །

དག་བེད་ངན་སེལ་འབྲུ་ཕན་དང༌། །

བཏུང་བ་ཉལ་འགྲྩོ་ཆུ་ཡྲི་མྲིང༌། །

སྩོས་ཀ་བཞད་རྣམས་འཇའ་ཚོན་མྲིང༌། ། འདབ་ལྡན་རང་འཐུང་ཡལ་ག་ཅན། ། རེ་མྩོ་ཅན་རྣམས་ལྗྩོན་ཤྲིང་མྲིང༌། །

རླན་སྐེས་ས་སྐེས་ཆུར་མྲི་ལྟུང༌། ། 96

ལག་ལྡན་གཉྲིས་འཐུང་མྩོས་བུམ་ཅན། །

དབྱུག་པའྲི་སྣ་ཅན་གང་པྩོའྲི་མྲིང༌། །

ལྗྩོན་ཤྲིང་ལྡུམ་ར་བཅྩོས་མའྲི་ནགས། །

ཉེ་བའྲི་ཚལ་རྣམས་སྐེད་ཚལ་མྲིང༌། །

ནགས་ཀླུང་དང་ནྲི་ཚང་ཚིང་ཅན། །

འཐྲིབས་པྩོ་ཤྲིང་ལྡན་ནགས་ཚལ་མྲིང༌། །

འཕྩོག་བེད་གདྩོང་ལྔ་རལ་པ་ཅན། །

སེར་ཆགས་རྒྱལ་པྩོ་སེངེའྲི་མྲིང༌། །

ལུས་བཀྲ་དྲ​ྲི་སྣྩོམ་ངར་སྐད་ཅན། །

ནགས་ཀྲི་ཤྭ་ན་སག་གྲི་མྲིང༌། །

སྩོང་སྐེས་ཚངས་སྐེས་གཉྲིས་སྐེས་དང༌། ། མཁའ་འགྲྩོ་འདབ་ཆགས་བ་སྤྲིའྲི་མྲིང༌། །

ཡན་ལག་དྲུག་པ་ནམ་མཁའྲི་ར། །

མྲིག་མཛེས་དབངས་སྙན་གཞན་གྲིས་གསྩོས། ། སྤྲིན་སེག་མགྲ​ྲིན་སྔྩོན་འདབ་བརྒྱ་པ། །

འབྲུག་སྒ་མངལ་འཛིན་རྨ་བའྲི་མྲིང༌། ། གང་ཟག་ཤེད་བུ་མ་ནུའྲི་བུ། །

ཡན་ལག་མཆྩོག་མ་གང་ཆེན་འགྲྩོས། །

རྲི་དྭགས་མྲིག་ཅན་མཛེས་མའྲི་མྲིང༌། །

དཔྱྲིད་ཀྲི་ཕྩོ་ཉ་ཁུ་བྱུག་མྲིང༌། །

མདྩོངས་མཐའ་གཙུག་ལྡན་སྤྲིན་ལ་དགའ། ། རང་གཉྲིས་ཤེས་ལྡན་མྲི་སྤྲིའྲི་མྲིང༌། ། ལུས་ཕ་སེག་མྩོ་སྐེད་མེད་མ། །

97

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། ཚིག་སྒྲུབ་བཟློས།

རྒྱུ་སྐར་ལམ། མཁའ་གང༌། ས་སྐྱེས། དབྱུག་པའྱི་སྣ་ཅན། ལུས་ཕ། འདབ་ཆགས། གསེར་ལྡན་མ། དག་བྱེད། གཉྱིས་སྐྱེས། འཕོག་བྱེད། རང་གཉྱིས།

གཉིས་པ། མངློན་བརློད་ཀི་མིང་སློ་སློའི་སྒ་བཤད་བིས།

ལྷ་ལམ། ཆུ་འཛིན། ནོར་འཛིན། ས་འཛིན། ཉལ་འགོ། རང་འཐུང༌། གཉྱིས་འཐུང༌། གཉྱིས་སྐྱེས།

གསུམ་པ། ནམ་མཁའ་དང༌། ལློན་ཤིང་གཉིས་ལ་མངློན་བརློད་ཀི་མིང་ག་ཚོད་ཡློད་པ་རྣམས་བིས། བཞི་པ། གཤམ་གསལ་རློམ་ཐུང་ནང་གི་མངློན་བརློད་རྣམས་ངློས་འཛིན་བྱས་ཏེ་ཟུར་འདློན་གིས།

ཤེས་བྱའི་དགའ་ཚལ་འགིམ་པའི་སྐྱིད་གླུ།

ལྷ་ལམ་ར་བདུན་ནོར་འཛིན་ཕང་པ་རུ་འཕོ་དུས། །

ལེགས་བཤད་སན་འཇེབས་ངག་གྱི་དབྱངས་ར་ལ་འགུགས་བཞྱིན། ། རོངས་མུན་འཇོམས་པའྱི་སློབ་གྲྭའྱི་ནགས་ཀླུང་གྱི་ཕོགས་སུ། ། དགའ་སྤོས་གོམ་སབས་སྒྱུར་བའྱི་སྣང་ཚུལ་འདྱི་སྐྱ​ྱིད་པ། །

ཕུགས་འདུན་ལང་ཚོ་རྒྱས་པའྱི་ཤེས་བྱའྱི་བཅོས་མའྱི་ནགས། ། བཅུད་ལྡན་ཤེས་བྱའྱི་བདུད་རྩྱི་གྲུ་ཆར་ལྟར་བསྱིལ་བའྱི། །

རོངས་པའྱི་ཤེས་མུན་སེལ་མཛད་སློབ་དཔོན་མཆོག་ཉྱིད་ཀྱིས། ། རྱིག་གནས་འཛད་མེད་སྦྱིན་པའྱི་སྣང་ཚུལ་འདྱི་སྐྱ​ྱིད་པ། །

བློ་རྱིག་གསལ་བའྱི་ལང་ཚོ་དང་རང་དྲུག་གྱི་ཚོགས་ཀྱིས། ། གནའ་དེང་རྱིག་གནས་ཀུན་གྱི་ཟེའུ་འབྲུ་ཡྱི་ཉྱིང་བཅུད། ། འདོད་པ་ཚིམ་མེད་རོལ་པའྱི་སྣང་ཚུལ་འདྱི་སྐྱ​ྱིད་པ། །

ཤེས་རྱིག་དྲྱི་བསུང་འཐུལ་བའྱི་སློབ་གྱིང་གྱི་ཁོད་དུ། །

བཅུ་ཕག་གནས་ལ་འབད་པའྱི་བློ་གསལ་གྱི་སློབ་མས། །

སྣ་མང་ཤེས་བྱ་སྦོང་བའྱི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་མགོགས་འགོ། ། བློ་གོས་ལྕག་གྱིས་སྐུལ་བའྱི་སྣང་ཚུལ་འདྱི་སྐྱ​ྱིད་པ། །

98

ལྔ་པ། རློམ་ཐུང་འདིའི་ནང་གི་མིང་ཚིག་བཅུ་ཟུར་འདློན་གིས་དེ་དག་གི་མངློན་བརློད་ཀི་མིང་གང་ ཡིན་པ་བིས།

རྩྭ་ཁང་ཆུང་ཆུང་ཞིག ཀག་ཀོག་གྱི་ལམ་ཕན་ཞྱིག་གྱི་འགམ་ན་ལོ་ཟླའྱི་ཆར་རླུང་གྱིས་གཙེས་པའྱི་རྩྭ་ཁང་ཆུང་ཆུང་ཞྱིག་ཡོད། ལམ་

ཕན་དེར་མྱི་རྣམས་ཕར་འགོ་ཚུར་འོང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ནའང༌། རྩྭ་ཁང་ཆུང་ཆུང་དེ་ཁོ་ཚོའྱི་མྱིག་གྱི་སྤོད་ཡུལ་དུ་ གཏན་ནས་གྱུར་མ་མོང༌།

ཉྱིན་ཞྱིག་ལ་ཆར་པ་བབས་བྱུང༌། ཆར་པ་ནྱི་ནམ་མཁའྱི་ངོ་གདོང་སྒྱིབ་བྱེད་ཀྱི་ཡོལ་བ་ཇྱི་བཞྱིན་མྱིག་མདུན་ གྱི་འཇྱིག་རེན་རབ་རྱིབ་ཏུ་གཡོགས། སྐབས་དེར། མྱི་རྣམས་ཀྱིས་ད་གཟོད་ལོག་གྱུར་དུ་གནས་པའྱི་རྩྭ་ཁང་ ཆུང་ཆུང་དེ་མཐོང་བྱུང༌། ཁོ་ཚོ་གཅྱིག་རེས་གཉྱིས་མཐུད་དུ་རྩྭ་ཁང་ཆུང་ཆུང་དེའྱི་ནང་ལ་ཆར་གཡོལ་བྱེད་

དུ་སོང༌། ཅུང་མ་འགོར་བར་རྩྭ་ཁང་ཆུང་ཆུང་དེར་མྱི་ཇེ་མང་ནས་ཇེ་མང་དང༌། སྐད་སྒ་ཡང་ཇེ་མཐོ་ནས་ཇེ་ མཐོར་གྱུར།

“ད་རྩྭ་ཁང་ཆུང་ཆུང་འདྱི་ཞྱིག་གསོ་བྱེད་དགོས།”

“འོ་རེད། ང་ཚོས་ནམ་རྒྱུན་འདྱི་རུ་ཆར་གཡོལ་བྱེད་དགོས་པར་བརེན། ང་ཚོས་རྩྭ་ཁང་འདྱི་ཞྱིག་གསོ་བྱེད།” “རྩྭ་ཁང་ཆུང་ཆུང་འདྱི་ཞྱིག་གསོ་བྱེད་སྐབས་ངེས་པར་དུ་སར་ལས་ཇེ་ཆེར་གཏོང་དགོས།” “...”

ཅུང་མ་འགོར་བར་ཆར་པ་དེ་འབབ་མཚམས་ཆད་སོང༌། མྱི་རྣམས་སླར་ཡང་འཚང་ཁ་ཤྱིག་ཤྱིག་གྱིས་རྩྭ་ཁང་ ཆུང་ཆུང་དེ་ལས་ཕྱིར་བུད་དེ། ཁ་རྒོད་རྩེད་མཚར་དང་མཉམ་དུ་རྩྭ་ཁང་ཆུང་ཆུང་དེ་དང་ཐག་ཇེ་རྱིང་ནས་ ཇེ་རྱིང་དུ་གྱུར།

ཡྱིན་ནའང༌། ལམ་ཕན་དེའྱི་འགམ་ངོགས་སུ་གནས་པའྱི་རྩྭ་ཁང་ཆུང་ཆུང་དེ་ལོ་ཟླའྱི་ཆར་རླུང་གྱིས་གཙེས་

ཤྱིང་ཉྱི་འོད་ཀྱིས་གདུང་བས་སར་ལས་ཀང་ཉམ་ཐག་པ་ཞྱིག་ཏུ་གྱུར་འདུག ལམ་ཕན་དེའྱི་སེང་དུ་མྱི་རྣམས་ སར་བཞྱིན་ཕར་འགོ་ཚུར་འོང་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད་ལ། རྩྭ་ཁང་ཆུང་ཆུང་དེའང་སར་ལྟར་གནས་དེ་ན་ལྷྱིང་ འཇགས་སེ། དལ་ཅག་གེར་གནས་འདུག

99

༡༩. དཔའ་བོའི་མེ་ཏོག སྟོད་ཆ།

ཚིག་གནད་མཆན་འགེལ། རབས་ཕེང་།

ཆུའྱི་རྦ་རབས་ཀྱི་རྒྱུན།

དམར་འཛིང་།

ཕན་ཚུན་ཁག་འདོན་རེས་བྱས་ནས་འཛིང་བའྱི་དོན།

ཞུམ།

ཁོད་སོམས། ཨར་འདམ། སབ།

ཉ་མཚོ་ཆུ་བོ། རྩྭ་ལྷས། རྫ་བུམ།

མཁར་སོ། ངང་ཚུལ། འཐུལ། སྤུད།

རེག་བྱ།

འཐག་རྱིས། རྫོང་རྱི།

དཔའ་ངར་གྱི་ལྡོག་ཟླ་སེ་འཇྱིགས་པ་དང་འདྲ།

མཐོ་དམའ་ཆ་མཉམ་པར་བྱས་པའྱི་དོན་ཏེ་ས་ཆ་ཁོད་སོམས་ལྟ་བུ། དེང་རབས་རྩྱིག་ལས་ལ་མཁོ་བའྱི་རོ་ཐལ་གྱི་རྱིགས།

ར་དྲེལ་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བྱེད། མཐུག་པོའྱི་ལྡོག་ཕོགས་ལའང་འཇུག གཙང་ཁུལ་གྱི་གཙང་པོ་ཞྱིག་གྱི་མྱིང་། རྩྭ་ཐང་དང་ལྷས་རའྱི་བསྡུས་མྱིང་།

རྫའྱི་བུམ་པ། སྐབས་འདྱིར་མེ་ཏོག་གྱི་ཁོག་མ་ལ་གོ མཁར་གྱི་རྒྱལ་སོ།

རང་བཞྱིན་ནམ་གཤྱིས་ཀ

བཏུལ་བའྱི་ད་ལྟ་བ་དང་མ་འོངས་པ། སྐབས་འདྱིར་དྲྱི་མ་བྲོ་བ་ལ་གོ བརྒྱན་པ། རྒྱན་གྱིས་སྤུད་ལྟ་བུ།

ལུས་ཀྱི་དབང་པོའྱི་སྤོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའྱི་འཇམ་རྩུབ་ཚ་གང་སོགས་ཀྱི་སྤྱི་མྱིང་། ཐག་གྱི་ངོས་ལ་ཡོད་པའྱི་རྱི་མོ་སེ་བཏགས་པའྱི་རྱི་མོ། རྒྱལ་རྩེ་རྫོང་ཆགས་སའྱི་དེའུ་འབུར་ཞྱིག 100

རྒྱལ་རེར་ལྟ་སློར་དུ་ཕིན་པ། དྲ​ྲི་བཞྩོན་བསྲིལ་མས་ཆུ་འཛིན་ལ་བསྐུལ་བར་སྣང་ཁམས་སུ་ལང་ལྩོང་སྐྩོད། །

ས་མཐྩོའྲི་སང་གྲི་ནས་ཞྲིང་གྲུ་བཞྲི་གསེར་མདངས་བཀྲ་ཞྲིང་རླབས་ཕེང་འཕྱུར། ། འབྲུ་རྲིགས་སྣ་ལྔའྲི་ལྩོ་ཏྩོག་རབ་སྨྲིན་འགྲྩོ་བའྲི་གདྩོང་ལ་འཛུམ་ཤར་བའྲི། །

འབས་ལྡན་དུས་ཀྲི་དཔལ་མྩོ་འདྲི་ཉྲིད་ནྩོར་འཛིན་ཡངས་པྩོའྲི་རྒྱན་དུ་གྱུར། །

ཅེས་བསོད་ཚིག་གྱི་མེ་ཏོག་གཏོར་བར་འོས་པའྱི་དུས་བཟང་འདྱི་ཉྱིད་ལ་ལྷ་ས་ནས་ལམ་ལ་ཆས་

ཏེ་གནའ་རབས་བོད་རྱིགས་མྱི་མང་གྱིས་དཔའ་ངར་ཞུམ་པ་མེད་པར་ཨྱིན་ཇྱིའྱི་དམག་ལ་ཛ་དྲག་ ཆེན་པོས་དམར་འཛིང་བྱས་མོང་བའྱི་གནས་ཏེ་རྒྱལ་རྩེ་ལ་ལྟ་སྐོར་དུ་སོང༌།

ལྷ་ས་དང་རྒྱལ་རྩེའྱི་བར་ལ་སྤྱི་ལེ་ཉྱིས་བརྒྱ་དང་དྲུག་ཅུ་ཡོད། གཞུང་ལམ་གྱི་ངོས་ནྱི་ས་དཀར་དང་

བྱེ་མ་འདྲེས་མ་ཞྱིག་ཡྱིན་ཡང༌། ལམ་ངོས་ཁོད་སོམས་ཤྱིང་སང་འབུར་གཤོང་གསུམ་མེད་ལ་རངས་ འཁོར་རྒྱུ་བར་ཧ་ཅང་བདེ་སབས། ཨར་འདམ་ལས་བཟོས་པའྱི་གཞུང་ལམ་ཞྱིག་དང་ཁད་པར་མྱི་

འདུག དེ་འདྲའྱི་ཀག་ཀོག་ཉུང་བའྱི་གཞུང་ལམ་སེང་དུ་ང་ཚོ་སོད་པའྱི་འགྲུལ་བཞུད་རངས་འཁོར་

དེ་སབ་མེད་ཀྱི་ཅང་ཤེས་བཞྱིན་རྒྱུག་གྱིན་གདའ། དེ་ལྟར་ལ་ལུང་འགའ་བརྒལ་ཏེ། ཕྱི་དྲོའྱི་ཆུ་

ཚོད་དང་པོའྱི་ཐོག་ཏུ་ང་ཚོ་རྒྱལ་རྩེ་གོང་ཁེར་དུ་སླེབས། གནའ་བོའྱི་རྒྱལ་རྩེ་གོང་ཁེར་གྱི་འགམ་

ནས་ཉ་མཚོ་ཆུ་བོ་ལང་ལོང་དུ་རྒྱུ་བ་དང༌། གོང་ཁེར་གྱི་མཁར་ཡོད་དོ་ཅོག་ལ་ས་རྩྱི་དཀར་པོ་བྱུག་

ཡོད་པ་དེ་དག་རྒྱང་ནས་བལྟས་ན་གཡང་དཀར་ལུག་ཁྱུ་ཞྱིག་རྩྭ་ལྷས་སུ་བསྐོར་ཡོད་པ་དང་གཉྱིས་

སུ་མ་མཆྱིས། གོང་ཁེར་ཆགས་པའྱི་གཞྱི་ནྱི་མཐའ་བཞྱི་མྱི་མངོན་པའྱི་རྒྱལ་རྩེའྱི་ཐང་ཆེན་ཡྱིན་ལ།

མཐོང་སའྱི་ཕོགས་ཀུན་ཏུ་ནས་ཞྱིང་ནྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་གྱི་ཁུ་བའྱི་མཚོ་མོ་འཁྱིལ་བ་ཇྱི་བཞྱིན་དྲྱི་བཞོན་ ལྡང་བ་དང་བསྟུན་ནས་རབས་ཕེང་ཆེ་ཆུང་བར་མེད་དུ་གཡོ་ཞྱིང༌། མགོ་བོ་བཏེགས་ཏེ་མཁའ་

རུ་བལྟས་ཚེ་དབྱ​ྱིངས་རྱིམ་ལྷག་པར་མཐོ་བའྱི་ཚོར་སྣང་ཞྱིག་སེར། ཀུན་གསལ་དབྱ​ྱིངས་སུ་སྤྱིན་

དཀར་ལང་ལོང་རྒྱུ་བའྱི་འོག་ཏུ་བྱ་འོལ་བའྱི་ཚོགས་ཀྱིས་གཤོག་འགྱུར་གྱི་གར་ལ་བྲེལ་བཞྱིན་བྲང་

ཁའྱི་དུང་དཀར་ངོམ་པ་དང༌། སྐབས་རེར་ལྡྱིང་ཞྱིང་འཁོར་ལ་མཚམས་རེར་ནམ་འཕང་གཅོད་

བཞྱིན་དབྱ​ྱིངས་རྱིམ་དུ་ཡལ་ཞྱིང་། ཙི་ལྷང་ལྷང་གྱི་མགྱིན་གླུ་དེ་ཐོས་འཕལ་ཨ་སོན་དབྱ​ྱིངས་ལས་ དྲྱིལ་ཆུང་ཞྱིག་ཁོལ་བ་ལྟ་བུའྱི་ཉམས་སྣང་འཆར་ཡོང༌།

101

རྩོ མ ་པ་པྩོ ས ་ཐྩོ ག ་མར་སྙན་ངག་གྲི ་ ཉམས་ཅུང་ཡྩོ ད ་ལ་མངྩོ ན ་བརྩོ ད ་ཐར་ཐྩོ ར ་ལྡན་པའྲི ་ སྩོ ན ་དུས་ལ་

བསྔགས་པའྲི་ཚིགས་བཅད་ཅྲིག་གྲིས་རྩོམ་འདྲིའྲི་འགྩོ་བཙུགས་ཡྩོད།

རང་བྱུང་ཚན་པ་དང་པྩོ་དང་གཉྲིས་པའྲི་ནང་། གྲྩོང་ཁྱེར་དང་ཡུལ་ལུང་གྲི་བཀྩོད་པ་བསྡུས་ཙམ་བྲིས་ནས་

རྩོམ་འདྲིའྲི་རྒྱུན་སྲིང་ཐབས་བས་ཡྩོད།

གནའ་བོའྱི་རྒྱལ་རྩེའྱི་གོང་ཁེར་འདྱིར་སྐོར་བ་ཞྱིག་བརྒྱབ་ན་རང་ཐང་གྱིས་ཆུ་ཚོད་གཅྱིག་ལས་མྱི་ དགོས་པས། མྱིང་ལ་གོང་ཁེར་ཟེར་ཡང་དོན་དུ་སེ་པ་ཆུང་ཆུང་ཙམ་ཞྱིག་ལས་མེད། རྫོང་དང་།

སློབ་གྲྭ། སྨན་ཁང་གསུམ་པོ་ཨར་འདམ་ལས་བཟོས་ཡོད་པས་དེང་རབས་ཀྱི་ཁད་ཆོས་ཙམ་མཚོན་

པ་ལས་གཞན་དག་ནྱི་གནའ་སོལ་གྱི་ཁད་ཆོས་ཡལ་མེད་པར་གནས་འདུག གོང་ཁེར་གྱི་མཁར་སོ་

དང་སོད་ཁང་གྱི་སེའུ་ཁུང་སེང་དུ་མེ་ཏོག་བཙུགས་པའྱི་རྫ་བུམ་བཞག་ཡོད་པ་མ་ཟད། ར་བ་དང་

ཁང་ཁྱིམ་གྱི་མཐའ་སྐོར་ཀུན་ཏུ་མེ་ཏོག་གྱི་དྲ་བས་སྦྲེལ་ཡོད་པ་ལས་རྒྱལ་རྩེའྱི་མྱི་མང་ཚོས་མེ་ཏོག་

ལ་དགའ་ཞེན་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་པ་ཤེས་ཐུབ་ཅྱིང༌། རྒྱ་ནག་ནང་ཁུལ་གྱི་ཀོང་ཀྲྱིག་ལ་མེ་ཏོག་

གྱི་གོང་ཁེར་ཞེས་འབོད་ཀང༌། ས་འདྱིའྱི་མེ་ཏོག་གྱི་ཞྱིང་ཁམས་འདྱི་མཐོང་མ་ཐག་ཀོང་ཀྲྱིག་ཀང་ འདྱི་ལས་ལྷག་པ་ཞྱིག་ཡྱིན་མྱི་སྱིད་ཅེས་སམ་པར་བྱེད། མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་འདབ་བརྒྱ་རྣམ་པར་

བཞད་པའྱི་ཁོད་ན་སྐལ་བཟང་མེ་ཏོག་དང་། སྒོལ་མའྱི་མེ་ཏོག རྱིགས་གསུམ་མེ་ཏོག མེ་ཏོག་

སེར་ཆེན། རྒྱ་གར་མེ་ཏོག་སོགས་བགང་ལས་འདས་པའྱི་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་རང་རང་གྱི་ལང་

ཚོའྱི་དཔལ་ཡོན་ངོམ་བཞྱིན་ཡོད་ཅྱིང༌། དེ་དག་ལ་ས་ཞྱིང་བརན་པའྱི་གཞུང་ར་དང་། སོ་ཞྱིང་

ལང་བའྱི་འདབ་མ། མཛེས་ཤྱིང་སྡུག་པའྱི་ཁ་དོག གང་སར་ཁབ་པའྱི་དྲྱི་ཞྱིམ་དང་ལྡན་པས་ན་ མེ་ཏོག་འདྱི་དག་ནྱི་ཆར་རླུང་དྲག་པོ་སོགས་འབྱུང་བཞྱིའྱི་གནོད་པར་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པའྱི་དཔའ་

བོའྱི་ངང་ཚུལ་དང་ལྡན་ནོ་སམ། ངས་ཁྱིམ་ཚང་ཞྱིག་གྱི་ར་བ་ནས་མེ་ཏོག་ཅྱིག་བཏོགས་ཏེ་སྣོམ་ པའྱི་ཚེ་དབྱེ་བ་འབྱེད་དཀའ་བའྱི་དྲྱི་ཞྱིམ་སྣ་ཁུང་དུ་འཐུལ་བྱུང༌། གལ་ཏེ་མེ་ཏོག་འདྱིའྱི་དྲྱི་ཞྱིམ་ནྱི་

མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པའྱི་ཁ་དོག་ལྟ་བུ་ཞྱིག་ཡྱིན་ཚེ། དེའྱི་ནང་དུ་མཛེས་སྡུག་གྱི་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་ཤྱིག་

འདུས་ཡོད་ངེས་རེད་ཅེས་པའྱི་ཚོར་སྣང་སྐྱེས། བར་སྣང་ན་ཕུག་རོན་དཀར་པོ་ཁྱུ་གཅྱིག་འཕུར་ བའྱི་གཤམ་དུ་བང་རྱིམ་བཅུ་གསུམ་གྱིས་ལེགས་པར་སྤུད་པའྱི་དཔལ་འཁོར་མཆོད་རེན་དེ་རྔམ་

བརྱིད་ལྡན་པའྱི་ངང་ཀྲོང་ངེར་འགྱིང་འདུག བོད་རྱིགས་ཀྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའྱི་མཛེས་རྩལ་ 102

གྱི་ཁད་ཆོས་ལྡན་པའྱི་མཆོད་རེན་ཆེན་པོ་འདྱི་དང་གནའ་བོའྱི་གོང་ཁེར་འདྱིའྱི་ཁོར་ཡུག་ལ་ལྟ་ བཞྱིན་ངའྱི་ཡྱིད་ཀྱི་མེ་ལོང་ངོར་སོན་བྱུང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རྱི་མོ་འགའ་དབང་མེད་དུ་འཆར་བྱུང༌།

རང་བྱུང་ཚན་པ་གསུམ་པའྲི་ནང་། ཡུལ་དེར་མེ་ཏྩོག་གང་སར་འདེབས་འཛུགས་བས་ཡྩོད་པ་དང་། མེ་ཏྩོག་

སྣ་ཁ་མང་བ། མེ་ཏྩོག་དེ་དག་ལ་འགྲེལ་བརྩོད་གང་འཚམ་རེ་བས་ཏེ། མེ་ཏྩོག་ཅེས་པའྲི་ཡྲིག་འབྲུ་དེ་ཡང་

ཡང་བཀྩོལ་ཏེ་རྩོམ་འདྲིའྲི་བརྩོད་བ་གཙོ་བྩོ་མཚོན་བེད་དཔའ་བྩོའྲི་མེ་ཏྩོག་རྣ་ལ་འཇགས་པ་དང་། ཡྲིད་ལ་ གྩོམས་པ་བས་ཡྩོད།

ལོ་ངོ་ཆྱིག་སོང་སུམ་བརྒྱའྱི་སོན་འདྱི་ནྱི་བོད་གཞུང་དཔོན་ཁག་གྱི་སྱིད་འཛིན་ས་ཚིགས་ཤྱིག་རེད།

ལོ་བཞྱི་བརྒྱ་ལྷག་འགོར་རེས་གོང་གསར་རབ་བརན་པས་འགོ་སོང་མང་པོ་བཏང་སེ་འདུ་ཁང་ཆེན་ མོ་བཞེངས།

མྱིང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་དུས་སུ་རྒྱལ་རྩེའྱི་རྫོང་དཔོན་ཆོས་རེ་རབ་བརན་སྐལ་བཟང་

དང༌། པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕེང་དང་པོ་མཁས་གྲུབ་རེ་རྣམ་གཉྱིས་གཙོ་བྱས་ཏེ་མྱི་ཉྱིས་ཁྱི་ཙམ་གྱིས་དཔལ་

ཆོས་དགོན་པ་དང༌། དཔལ་འཁོར་མཆོད་རེན་གཉྱིས་གསར་བཞེངས་གནང༌། བློ་རྱིག་ལྡན་ཞྱིང་

སྱིང་རུས་ཆེ་བའྱི་རྒྱལ་རྩེའྱི་མྱི་མང་གྱིས་ལག་ཟུང་ལ་བརེན་ཏེ་མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའྱི་ཕ་ཡུལ་ཞྱིག་

འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་པ་དང༌། རང་སོབས་རང་སེལ་དང་རང་ཁ་རང་གསོ་བྱེད་པའྱི་འཚོ་བའྱི་གོ་རྱིམ་ ཁོད་དུ་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རྱི་མོ་འོད་སོང་འབར་བ་ཞྱིག་བྲྱིས་ཡོད་པ་རེད།

རང་བྱུང་ཚན་པ་བཞྲི་པའྲི་ནང་། རྒྱལ་རེ་ནྲི་ཆྩོས་སྲིད་གང་གྲི་ཆ་ནས་ས་གནས་རང་ག་བ་ཞྲིག་མྲིན་པར་ གནད་འགག་ཆེ་བའྲི་གྲྩོང་ཁྱེར་ཞྲིག་ཡྲིན་པ་ངྩོ་སྤྩོད་བས་ཡྩོད། 103

རྒྱལ་རྩེ་ནྱི་མཛེས་རྩལ་ཁད་དུ་འཕགས་པའྱི་ས་གདན་བཟོ་ས་གགས་ཅན་ཞྱིག་ཡྱིན་ལ། གདན་ བཟོས་ནས་ལོ་དྲུག་བརྒྱ་ལྷག་འགོར་བའྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད། དེ་གའྱི་ས་གདན་རེག་བྱ་འཇམ་ཞྱིང་དྲོ་བ།

ཚགས་དམ་ཞྱིང་སྤུས་ཁ་ལེགས་པ། མྱི་རྱིགས་ཀྱི་ཁད་ཆོས་བཅས་ལྡན་ལ། སོག་ཆགས་དང་སྐྱེ་ དངོས་སོགས་འཐག་རྱིས་སུ་ཕབ་པའྱི་མཛེས་རྩལ་ལ་གསོན་ཉམས་རབ་ཏུ་ལྡན་པར་ཞྱིབ་ཏུ་བལྟས་ པ་ན། ས་གདན་ཆུང་བ་དག་གྱི་སེང་དུ་གངས་སེང་དཀར་མོ་དང་། དོམ་ཁ། ངང་པ་དཀར་པོ།

པད་མའྱི་སོང་བུ་སོགས་ཕབ་འདུག ཁ་ཚོམ་མེ་ཏོག་གྱི་རྱིས་ལས་ཟྱིལ་པ་ཁ་རྱིལ་རྱིལ་འཐོར་ལ་ ཁད་ཀྱི་ཉམས་ཤྱིག་ལྡན་པས་རེག་ན་འབོ་ཨེ་འགོ་སམ་པའྱི་ཚོར་སྣང་ཞྱིག་ཅྱིག་ཅར་དུ་སེར་རོ། །

ས་གདན་ཆེན་པོ་དག་ནྱི་ཚོགས་ཁང་དང་སྣེ་ལེན་ཁང༌། གཟྱིམ་ཤག་བཅས་གལ་ཆེན་གྱི་གདན་ས་

དག་ལ་བཀོལ་གྱིན་ཡོད་པས། དེའྱི་སེང་དུ་གཅན་གཟན་གྱི་རྒྱལ་པོ་སེང་གེ་དང༌། འདབ་ཆགས་ ཀྱི་མཆོག་གྱུར་ར་བྱ། མེ་ཏོག་གྱི་མཆོག་གྱུར་སྐལ་བཟང་མེ་ཏོག་སོགས་བཀོད་ན་ཧ་ཅང་འགྱིག་

མོད། འོན་ཀང་མེ་ཏོག་ངོ་མྱི་ཤེས་པ་དག་བཀོད་དེ། ས་གདན་ཆུང་བ་དག་ལ་སེང་གེ་སོགས་

བཀོད་འདུག་པ་ནྱི་ཤྱིན་ཏུ་ངོ་མཚར་བ་ཞྱིག་རེད། དེ་ནྱི་ཟླ་བ་དང་སྐར་ཆེན་གཉྱིས་གོ་ལྡོག་པའྱི་

ཚུལ་དུ་མྱིན་ནམ་སམ་སེ་ས་གདན་བཟོ་གྲྭའྱི་གཙོ་བོ་ལྷ་མོར་རྒྱུ་མཚན་ཞྱིག་དྲྱིས་པ་ན། ཁོ་མོས་

གདོང་མདོག་ཅུང་ཟད་འགྱུར་ཏེ། དེའྱི་རྒྱུ་མཚན་རྫོང་རྱིར་ཕྱིན་ན་ཤེས་ངེས་ཡྱིན་ཟེར། དེ་ནས་

རྫོང་རྱི་དེ་གང་ཡྱིན་ནམ་སམ་སེ་ཕྱིན་ཙ་ན་ལོ་ན་བདུན་ཅུ་ཙམ་ལོན་པའྱི་རྒན་མོ་ཞྱིག་དང་ཕད་དེ། དེར་དྲྱིས་ཤྱིང་ཁོ་མོས་མཛུབ་མོས་སོན་ཕོགས་སུ་ཕྱིན།

རང་བྱུང་ཚན་པ་ལྔ་པ་དང་དྲུག་པའྲི་ནང་། གྲ་ནང་སྣམ་བུ་དང་རྒྱལ་རེའྲི་རུམ་གདན་ཞེས་བྩོད་ཁམས་ཀུན་

ལ་གྲགས་པ་བཞྲིན། སྐབས་འདྲིར་རྩོམ་པ་པྩོས་རྒྱལ་རེའྲི་ས་གདན་ཁྱད་ཆྩོས་ཀྲིས་ལབ་སྣེ་བླངས་ཏེ།

ངྩོ་མྲི་ཤེས་པའྲི་མེ་ཏྩོག་ཅྲིག་ས་གདན་ཆེ་བའྲི་ཐགས་རྲིས་སུ་ཕབ་པའྲི་གྩོ་ལྡྩོག་པའྲི་གནས་ལུགས་གསལ་

འགྲེལ་དང་བཅས་ངྩོ་མྲི་ཤེས་པའྲི་མེ་ཏྩོག་གྲི་མཚོན་དྩོན་དང་གྩོང་གྲི་མེ་ཏྩོག་ཅེས་པའྲི་ཡྲིག་འབྲུ་ཡྲི་ མཚོན་དྩོན་ལ་ཀྩོག་པ་པྩོའྲི་བླྩོ་ངྩོར་ཡལ་མྲི་ཐུབ་པའྲི་དྩོགས་སྩོང་བས་ཡྩོད།

དེས་མ་ཚད་ད་དུང་ཁྩོས་ས་གདན་བཟྩོ་གྲྭའྲི་གཙོ་བྩོ་ལྷ་མྩོར་སྐད་ཆ་དྲ​ྲིས་པར། དྲ​ྲིས་ལན་སྐབས་སུ་ལྷ་

མྩོའྲི་རྣམ་འགྱུར་དང་སྐད་ཆ་དེས་ཁྩོ་ལ་མཚོན་ན་ལྩོག་གྱུར་གྲི་གནས་ཚུལ་ཞྲིག་ཡྩོད་པ་བསན་ཡྩོད། 104

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། གཤམ་གི་མིང་གི་མངློན་བརློད་ཚོལ། གནམ། ཆུ་བོ། སྤྱིན་པ། བྱ། ར་བྱ།

གཉིས་པ། གཤམ་གསལ་མངློན་བརློད་ཀི་དློན་སློ་སློར་བིས།

དྲྱི་བཞོན། ཆུ་འཛིན། འབྲས་ལྡན། ནོར་འཛིན། ཅང་ཤེས། ས་ལེ་སྦྲམ། ཀུན་གསལ།

གསུམ་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡། དཔའ་བོའྱི་མེ་ཏོག་ཅེས་པ་འདྱིའྱི་རྩོམ་ལུས་གང་ཡྱིན་ནམ། ༢། སློབ་ཚན་འདྱིར་རང་བྱུང་ཚན་པ་ག་ཚོད་འདུག་གམ།

༣། རྒྱལ་རྩེའྱི་ཡུལ་ལོངས་ཀྱི་བཀོད་པ་འབུར་དུ་ཐོན་པའྱི་དཔེ་མཚོན་གཉྱིས་བྲྱིས། ༤། རྩོམ་པ་པོས་ཅྱི་ཞྱིག་ཤེས་ཆེད་ལྷ་མོ་ལ་སྐད་ཆ་དྲྱིས་ཡོད་དམ།

༥། རྩོམ་ཡྱིག་འདྱི་བསྡུས་བརོད་རྩོམ་ཡྱིག་ཅྱིག་ཡྱིན་དང་མྱིན། རྒྱུ་མཚན་ཅྱི།

བཞི་པ། སྦངས་ཟིན་པའི་མངློན་བརློད་བེད་སྤད་དེ་ལྷུག་རློམ་ཞིག་བིས།

105

༢༠. དཔའ་བོའི་མེ་ཏོག སྨད་ཆ། ཚིག་གནད་མཆན་འགེལ། མེས་པོ།

རང་ཉྱིད་ཀྱི་ཕའྱི་ཕ་སེ་མྱི་རྒྱུད་གོང་མ་རྣམས་ལ་ཟེར།

དཔུང་འཇུག

དམག་བཏང་སེ་འཐབ་འཛིང་བྱས་པའྱི་དོན།

རྩྱིག་ཐེམ། བསྐྱུར།

སྒོགས།

འཕུར་མདའ།

མ་ཁར་སོ་བཏབ།

དབྱ​ྱིབས་འབུར་དུ་ཐོན་པའྱི་སེགས་བུ་ལྟ་བུའྱི་མྱིང་སེ། དཔེར་ན། སོ་ཐེམ་ལྟ་བུ། དོར་བའྱི་དོན་ཏེ། དཔེར་ན། གད་སྱིགས་དོང་ལ་སྐྱུར་ལྟ་བུ། འཕེན་བྱེད་ཀྱི་མཚོན་ཆའྱི་རྱིགས་ཤྱིག་སེ། མེ་སྒོགས་ལྟ་བུ།

མེ་སོགས་ཀྱིས་ཤུགས་ལ་བརེན་ནས་འཕེན་པའྱི་མཚོན་ཆའྱི་རྱིགས། ཨམ་གཙིགས་བསམས་པ།

འཛུམ་དྲུག

གཅན་གཟན་སག་གྱི་རྱི་མོ་སེ། དཔེར་ན། སག་འཛུམ་དྲུག་ཅན་ལྟ་བུ།

ཞེ་འཁོན།

སེམས་ཀྱི་གཏྱིང་ནས་འཁོན་ཞུགས་པ་སེ། གཞན་ལ་མྱི་དགའ་བ།

སོན་གཤེགས། རད་དུ་བྱུང་། སད།

བསེགས།

དྲྱི་བསུང་།

གཡུལ་འགེད། ཨེ་མ་རད། ཡོལ་བ། འབྱིག

སོན་ཆད་ཤྱི་ཟྱིན་པ་ལ་གོ

ཁད་པར་དུ་འཕགས་ཤྱིང་ཡྱིད་དུ་འོ ང་བ་སེ། རད་དུ་བྱུང་བའྱི་མཛད་པ། གོ་རོགས་གསལ་པོ་བྱུང་བ། མྱི་དམངས་གོ་རོགས་སད་ཅེས་པ་ལྟ་བུ། རེས་སུ་འབྲངས་པའམ་དེད་པ། རེས་སུ་བསེགས་ལྟ་བུ།

སྣའྱི་ཡུལ་དུ་བསྣམ་བྱའྱི་དྲྱི་མ། དཔེར་ན། དྲྱི་བསུང་འཐུལ་ལྟ་བུ། དམག་འཐབ་བྱས་པའྱི་དོན་ཏེ། མོན་གྱིང་གཡུལ་འགེད་ལྟ་བུ།

ཡ་མཚན་པའམ་ངོ་མཚར་བའྱི་དོན། ཨེ་མ་རད་བྱུང་ལྷ་ཡྱི་སས། སྒྱིབ་བྱེད་དེ། སོ་ཡོལ་དང་ཁ་ཡོལ་ལྟ་བུ།

ཨྱི་ཁུང་རོལ་བྱེད་ཀྱི་ལག་ཆ་ཞྱིག སྐབས་འདྱིར་སྣ་རྩེ་རྱིང་བ་དང་རྣོ་བ་ལ་གོ 106

རྫོང་རྱི་ནྱི་རྒྱལ་རྩེའྱི་གོང་ཁེར་གྱི་ཉེ་འདབས་ཀྱི་མཐའ་ཡས་པའྱི་ཐང་དཀྱིལ་ན་འབུར་དུ་ཐོན་ཡོད་ ལ༑ ཁོད་སོམས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལས་གཡུ་འབྲུག་ཅྱིག་དགུང་ལ་ལྡྱིང་བ་དང་ཀུན་ནས་མཚུངས།

རྱི་དེའྱི་སེང་དུ་མེས་པོ་ཚོས་ཨྱིན་ཇྱིའྱི་དམག་ལ་ཛ་དྲག་ཆེན་པོས་རྒོལ་ལན་སྤད་མོང་བ་ནྱི་ལོ་ངོ་

ཁྱི་སོང་མང་པོ་འདས་ཀང་། གཏན་ནས་བརེད་མྱི་སྱིད་ལ། འཛམ་གྱིང་མྱི་མང་གྱིས་ཀང་རོགས་ ཐུབ་པའྱི་གཡུལ་འཁྲུག་གྱི་རེས་ཤུལ་གགས་ཅན་ཞྱིག་རེད། འོན་ཀང་རྫོང་རྱི་དང་ངོས་མྱི་ཟྱིན་པའྱི་ མེ་ཏོག་དེ་གཉྱིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ནྱི་ངས་ད་རུང་ཤེས་མ་བྱུང༌།

རང་བྱུང་ཚན་པ་བདུན་པའྲི་ནང་། གྩོམ་གང་མདུན་སྤྩོས་ཀྲིས་རྩོམ་ཡྲིག་གྲི་བརྩོད་བ་གཙོ་བྩོ་ཨྲིན་དམག་

དང་གཡུལ་འཁྲུག་གྲི་བསྲི་གནས་རྩོང་རྲི་ངྩོ་སྤྩོད་བས་པ་མ་ཟད། སར་ཡང་མེ་ཏྩོག་གྲི་མཚོན་དྩོན་ལ་ དྩོགས་སྩོང་བས་ཏེ་རྩོམ་ཡྲིག་གྲི་རྒྱུན་བསྲིངས་ཡྩོད།

ང་ཚོ་རོ་སྐས་ཀྱི་རྩྱིག་ཐེམ་རེ་རེ་དང་ཀག་ཀོག་གྱི་རང་ལམ་བརྒྱུད་དེ་མཐར་རྫོང་རྱིའྱི་རྩེ་ལ་སླེབས། དེའྱི་ཕོགས་ཀུན་ཏུ་འཐབ་ར་ཐར་ཐོར་དུ་ཡོད་ཅྱིང༌། དེས་སོན་ཆད་ཀྱི་ཛ་དྲག་གྱི་འཐབ་འཛིང་ ཁོད་དུ་བོད་རྱིགས་མྱི་མང་ལ་ཡ་ང་བའྱི་ཕམ་ཉེས་བྱུང་བའྱི་ལོ་རྒྱུས་མཚོན་འདུག་པས་ངའྱི་ཡྱིད་ཀྱི་

མཚོ་མོར་སྐྱོ་གདུང་གྱི་རྦ་རབས་མྱི་སློང་བ་ག་ལ་སྱིད། ཕྱི་ལོ་༡༩༠༤ ཟླ་༣ པའྱི་ནང་དམག་མྱི་ཆྱིག་ སོང་བཞྱི་བརྒྱས་གཙང་ཁུལ་རྒྱལ་རྩེའྱི་ཉེ་འདབས་སུ་དཔུང་འཇུག་བྱས། ལོ་དེའྱི་ཟླ་བཞྱི་པའྱི་ཚེས་

བཅུ་གཅྱིག་ཉྱིན་ཨྱིན་དམག་གྱིས་དྲག་ཤུགས་ལ་བརེན་ཏེ་རྒྱལ་རྩེ་བཙན་འཕོག་བྱས། སྐབས་དེར་ བོད་རྱིགས་དམག་མང་གྱིས་རྫོང་རྱི་ནས་བཙན་ས་བཟུང་སེ། ཕོ་ཟད་མོ་ལ་ཐུག མོ་ཟད་མཐའ་

ལ་ཐུག་ཀང་རང་སྲུང་རྒོལ་ལན་མཐའ་འཁོལ་བ་གཏོང་རྒྱུའྱི་འོ ས་འགན་ནྱི་གཏན་ནས་བསྐྱུར་མ་

མོང༌། འོན་ཀང་དམག་དཔུང་གྱི་སོབས་ཤུགས་དང་ཆ་རྐེན་གྱི་ཁད་པར་ཆེ་དྲགས་པས་བོད་རྱིགས་ 107

དམག་མང་ལ་འཇྱིགས་ཤྱིང་ཡ་ང་བའྱི་དྲག་རྒོལ་བྱས། ཨྱིན་དམག་ཚོས་རྒྱང་རྱིང་ནས་སྐབས་དེའྱི་

སོན་ཐོན་གྱི་སྒོགས་མདའ་དང་འཕུར་མདའ་སོགས་བརྒྱབ་སེ་རྫོང་རྱིའྱི་སེང་གྱི་འཐབ་ར་ས་རྡུལ་དུ་

བཟོས་ཤྱིང༌། བོད་དམག་མང་གྱི་ལུས་དང་སོག་ལ་གནོད་འཚེ་དང་གོང་གུད་ཚབས་ཆེན་བཟོས།

དེ་ནས་ཨྱིན་དམག་ཚོས་བོད་མྱི་གསོན་བཟུང་བྱས་ཏེ་ལྷ་ས་དང་བརེ་རྒྱུ་ཡྱིན་ཞེས་རྫོང་རྱིའྱི་ངོས་ལ་ རྒྱུག་ཡོང་ཙ་ན། བོད་རྱིགས་དམག་མང་ཚོས་ཁག་དང་རྔུལ་ཆུས་བརན་པའྱི་གདོང་འབྱ​ྱིད་བཞྱིན་ མ་ཁར་སོ་བཏབ་སེ་དཔའ་ངར་གྱི་ངང༌།

ཝ་རྔ་མ་ཤ་ལེར་འབྩོས་པ་ལས། །

སག་འཛུམ་དྲུག་ཉྲིལ་ལེ་ཤྲི་ན་དགའ། ། ས་འདྲི་རུ་མྲིང་ཞྲིག་མ་བཞག་ན། ། ཕྩོ་ཤྲི་ལེ་དགུ་ཡྲི་མྲི་ཐུ་རྲི། །

ཞེས་སྒོགས་མདའྱི་མེ་ལྕེ་འཕྱུར་བའྱི་ནང་དུའང་ཕན་ཚུན་ལ་སྱིང་རུས་བསྐྱེད་དེ་འུ་ཐུག་པའྱི་ལས་ ནྱི་ཡེ་ནས་མ་བྱས། དེ་ལྟར་དྲག་རྒོལ་བྱས་པའྱི་མཐར་རྱི་རྩེ་ནས་དག་དམག་དང་དམར་འཛིང་བྱས། བོད་པ་ཚོས་ཨྱིན་དམག་རེ་འཐམས་ཏེ་རྱི་གཟར་གྱི་གཡང་དུ་མཆོངས་ནས་རང་སོག་བློས་བཏང༌། རང་བྱུང་ཚན་པ་བརྒྱད་པའྲི་ནང་། ཕྩོགས་ཀུན་ཏུ་འཐབ་ར་ཐར་ཐྩོར་དུ་ཡྩོད་ཅྲིང༌ཞེས་རྩོམ་པ་པྩོའྲི་མཐྩོང་

སྣང་བྲིས་ནས་དམག་འཁྲུག་གྲི་ཛ་དྲག་གྲི་གནས་སངས་མངྩོན་ཐབས་བས་པ་ཙམ་མ་ཡྲིན་པར།

དེའྲི་སྐབས་ཨྲིན་དམག་གྲི་དྲག་པྩོའྲི་སྩོབས་ཤུགས་རྲིམ་པར་བྲིས་ནས་བྩོད་དམག་གྲི་དཔའ་ངར་གྲིས་ཁ་

གཏད་བཅག་པའྲི་དངྩོས་གཞྲིའྲི་དམག་འཁྲུག་གྲི་ཛ་དྲག་གནས་བབ་མངྩོན་པར་བས་ཡྩོད། 108

དེ་ལྟར་སོན་གཤེགས་དཔའ་བོའྱི་ལོ་རྒྱུས་མཚོན་པའྱི་འཐབ་ར་དེ་དག་མཐོང་བ་ན། འབར་འབུར་ དུ་ཡོད་པའྱི་ས་རོ་དག་གྱིས་ད་ལྟའང་ཨྱིན་དམག་ལ་ཞེ་འཁོན་གཏྱིང་ནས་བཅངས་ཏེ་ཁོང་ཁོའྱི་མེ་ ལྕེ་འབར་བའྱི་ངང་ཨྱིན་དམག་ཚོས་ཅྱིའྱི་ཕྱིར་ང་ཚོར་སྒོགས་མདའ་བརྒྱབ་པ་རེད། ངེད་ཅག་གྱིས་ ཤ་ཁག་སོག་གསུམ་གྱིས་བོད་ཀྱི་རྱི་ཆུའྱི་མཛེས་ལོངས་བསྲུངས་པ་ཡྱིན་པས། ཁོད་ཚོར་ལྟ་སངས་

གང་འདྲ་ཡོད་ཅེས་དྲྱི་བ་འདོན་པ་དང་མཚུངས་པས། བདག་གྱིས་ལག་པས་དལ་བུས་ས་རོ་དག་

ལ་རེག་སྐབས། ཁག་རྔུལ་གྱིས་བརན་པའྱི་དཔའ་བོ་དག་ལ་རེག་པའྱི་ཚོར་སྣང་ཞྱིག་སྐྱེས་སོ། ། རང་བྱུང་ཚན་པ་དགུ་པའྲི་ནང་། རྩོག་བཏགས་དང་སེམས་ཚོར་གཙོ་བྩོ་བྲིས་ནས་ཨྲིན་འགྩོག་དཔའ་བྩོ་ ཚོར་བསྔགས་བརྩོད་བས་ཡྩོད།

སྐབས་ཤྱིག་བདག་གྱི་སེམས་སུ་སླར་ཡང་ས་རོ་འདྱི་དག་གྱི་འོ ག་ཏུ་སོབས་ཤུགས་བླ་ན་མེད་པ་

ཞྱིག་སས་ཡོད་རྒྱུ་རེད་སམ་སེ། མྱིག་རྱིག་རྱིག་གྱིས་བལྟས་ཚེ། གང་གོག་ཞྱིག་གྱི་གས་སྲུབས་སུ་

ངོས་མྱི་ཟྱིན་པའྱི་མེ་ཏོག་ཅྱིག་ཀྲོང་ངེར་སྐྱེས་པ་མཐོང་བྱུང༌། དེ་མཐོང་འཕལ་ངའྱི་ངག་ནས་དབང་

མེད་དུ། མེ་ཏོག་ལགས། མེ་ཏོག་ཁེད་ནྱི་ཁོ་བོས་ད་ཅྱི་རྱི་འདབས་སུ་མཐོང་བའྱི་མེ་ཏོག་དེ་མ་ཡྱིན་

ནམ་ཟེར་བཞྱིན་ཞྱིབ་མོར་བལྟས་པ་ན། འཐབ་ར་རྱིང་པའྱི་ས་རོ་དང༌། རྩྭ་ལྡུམ་གྱི་གསེབ། སང་ གཤོང་། ཉྱིན་སྱིབ་མེད་པར་མེ་ཏོག་དེས་ཁབ་འདུག མེ་ཏོག་དེ་དག་ལས་ལ་ལ་ཐར་ཐོར་དུ་སྐྱེས་

པ་དང༌། ལ་ལ་ཚོམ་བུར་སྐྱེས་ཤྱིང༌། ཁ་ཤས་ནྱི་སར་ཕེང་བསྒྱིགས་ནས་སྐྱེས་འདུག མདོར་ན་མེ་ ཏོག་དེ་དག་གྱིས་ས་མདོག་དམར་པོར་བསྒྱུར་འདུག

བདག་གྱིས་གོགས་པོ་ལྷ་ས་བ་ཞྱིག་ལ་མེ་ཏོག་འདྱིའྱི་མྱིང་ལ་ཅྱི་ཟེར་ཞེས་དྲྱིས། ཁོས་མྱིག་རྱིག་

རྱིག་གྱིས་མེ་ཏོག་ལ་ལྟ་བཞྱིན་དབུགས་རྱིང་ཞྱིག་ཕྱུང་སེ་ན་རེ། འདྱི་ལ‘དཔའ་བོའྱི་མེ་ཏོག’ཟེར།

ཟེར་རོ། །གོགས་པོ་དེའྱི་ཕྱིའྱི་རྣམ་འགྱུར་གྱིས་བདག་གྱི་སྱིང་གྱི་སོ་བརྒྱ་འཕར་བ་ཞྱིག་ཀང་བཟོས།

‘དཔའ་བོའྱི་མེ་ཏོག’ཅེས་པའྱི་སྐད་ཆ་དེས་ང་ལ་ཡ་མཚན་དང་སོབས་པ་ཞྱིག་སྐྱེ་རུ་བཅུག ཨེ་མ།

བོད་རྱིགས་མྱི་མང་གྱིས་དེ་ལ་རད་དུ་བྱུང་བའྱི་མྱིང་ཞྱིག་བཏགས་འདུག མེ་ཏོག་འདྱི་ནྱི་ངོ་མ་ དཔའ་བོའྱི་ཁད་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཞྱིག་རེད། ལྟོས་དང༌། མེ་ཏོག་འདྱིའྱི་སྐྱེ་ས་ནྱི། གང་གོག་གྱི་ས་ རོ་སྐམ་པོ་དག་ཡྱིན་ལ། དེ་རུ་གང་ངར་ཆེ་ཞྱིང་ལྷགས་པ་ལྡང་བ་དང༌། ཆུ་དང་ལུད་རྫས་དཀོན་

ཞྱིང༌། སད་དང་སེར་བ་ལྡང་ངེས་མོད། འོན་ཀང་དེ་ནྱི་རྩ་བ་བརན་ཅྱིང་ལོ་མས་ཕྱུག་ལ། མཁའ་ 109

ལ་བསེགས་པའྱི་སོང་པོའྱི་རྩེ་ནས་རབ་ཏུ་དམར་བའྱི་འདབ་བརྒྱ་གོལ་ཞྱིང་དྲྱི་བཟང་འཐུལ་བཞྱིན་ གནས་པ་ནྱི།

གཡུལ་གྱི་དཔའ་བོ་ཚོས་དག་ལ་སང་ཞྱིང་དམངས་ལ་བརྩེ་བའྱི་ངང་ཚུལ་དང་

མཚུངས་པ་མྱིན་ནམ།

ཨེ་མ་མེ་ཏྩོག་ཁྱེད་རྣམས་སྔྩོན་གཤེགས་ཀྲི། །དཔའ་བྩོ་རེས་སུ་དྲན་ནས་འཁྲུངས་མྲིན་ནམ། །

ར་བ་བརན་པྩོས་རྒྱལ་གཅེས་སྙྲིང་སྩོབས་མཚོན། །གཞུང་ར་དྲང་མྩོས་མྲི་རྲིགས་རང་བཞྲིན་མཚོན། ། སྔྩོ་ལྗང་གཡུ་ལྩོས་མ་འྩོངས་བདེ་སྐྲིད་མཚོན། །འདབ་མ་དམར་པྩོས་ཁག་གྲི་ལྩོ་རྒྱུས་མཚོན། །

དྲ​ྲི་བསུང་ཞྲིམ་པྩོས་གཞན་ཕན་ལྷག་བསམ་མཚོན། །གཡུལ་འགེད་སྐབས་སུ་དགྲ་ལ་དཔའ་རལ་ངྩོམ། ། ཞྲི་བདེའྲི་སྐབས་སུ་དམངས་ལ་མཛེས་སྡུག་སྦྲིན། །སྩོག་གྲི་དབང་པྩོ་ལྡན་པའྲི་མེ་ཏྩོག་ཁྱེད། ། ས་གདན་ཆེན་པྩོར་བཀྩོད་པ་ཨེ་མ་རྨད། །

དེར་བདག་གྱིས་གང་གོག་གྱི་ས་རོའྱི་འོག་ཏུ་རད་དུ་བྱུང་བའྱི་སོབས་ཤུགས་ཤྱིག་སས་ཡོད་པ་

གསལ་པོར་རོགས་པར་མ་ཟད། ས་གདན་ཆེན་པོ་དག་གྱི་སེང་ཏུ‘དཔའ་བོའྱི་མེ་ཏོག’གྱི་མཛེས་

རྱིས་བཀོད་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་ད་གཟོད་གསལ་པོར་ཤེས་སོང༌།

རང་བྱུང་ཚན་པ་བཅུ་པ་དང་བཅུ་གཅྲིག་པའྲི་ནང་། རྒྱལ་རེའྲི་སེའུ་ཁུང་ལ་མེ་ཏྩོག་བཏབ་པ་དང་། ས་

གདན་ཆེན་པྩོའྲི་འཐག་རྲིས་སུ་མེ་ཏྩོག་བཀྩོད་པ། རྩོང་རྲིའྲི་གང་སར་མེ་ཏྩོག་སྐེས་པ་བཅས་ཀྲི་མཚོན་

དྩོན་ཁ་གསལ་བཟྩོས་པ་མ་ཟད། ད་དུང་ཚིགས་བཅད་ཀྲི་ལམ་ནས་མེ་ཏྩོག་གྲི་ཆ་ཤས་རེ་རེའྲི་མཚོན་དྩོན་ གསལ་པྩོར་བཀྩོད་དེ་དཔའ་བྩོའྲི་མེ་ཏྩོག་ཅེས་པའྲི་གྩོ་བ་གཏྲིང་ཚུགས་པ་བས།

དེ་ནས་ཕྱིར་མགོན་ཁང་དུ་ལོག་སེ་དགོང་ཟས་བཟས་རེས། མུན་པ་ནག་པོའྱི་ཡོལ་བས་རྱིམ་བཞྱིན་

ཀུན་གསལ་མ་ཡྱི་ཞལ་རས་རྣམ་པར་གཡོགས་ཤྱིང༌། ཤར་ཕོགས་གངས་རྱིའྱི་རྩེ་ནས་དཀར་གསལ་ ཟླ་བའྱི་འོད་སྣང་ནོར་འཛིན་ཡོངས་སུ་འཕོས་པས། ང་ཚོའྱི་སོད་ཁང་གྱི་སེའུ་ཁུང་ལས་འོད་དཀར་ གྱི་ཟེར་ཕེང་འཐོར་བྱུང༌།

བྱ​ྱིས་པ་ཚོས་ར་བ་ནས་འུར་རྒྱག་བཞྱིན་མཆྱིས་པས། རྒྱུན་གོམས་ལྟར་ང་རང་དལ་བུས་བྱ​ྱིས་པ་ ཚོའྱི་སར་ཕྱིན། ཟླ་བའྱི་འོད་དཀར་གྱི་འོག་ཏུ་ཁོ་ཚོའྱི་བྲང་ལ‘དཔའ་བོའྱི་མེ་ཏོག’རེ་བཏགས་ཏེ།

ཤྱིང་གྱིས་བཟོས་པའྱི་མེ་མདའ་ཆུང་ཆུང་རེ་བཟུང་ནས་དཀྱིལ་དུ་ཡོད་པའྱི་བྱ​ྱིས་པ་སྣ་ཅུང་ཟད་ འབྱིག་པ་དེར་གཤེ་གཤེ་གཏོང་གྱིན་འདུག མཚམས་ཤྱིག་ལ། བྱ​ྱིས་པ་སྣ་འབྱིག་དེ་ངུས་བྱུང༌། 110

བྱ​ྱིས་པ་གཞན་དག་གྱིས། “མྱི་ངན་དེ་ངུས་སོང༌། ང་ཚོར་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་སོང༌།” ཞེས་འུར་བརྒྱབ་

པ་ན་བྱ​ྱིས་པ་དེས་ངུ་མཚམས་བཞག་སེ། སྣ་རྩེ་ཡྱི་ཤོག་བུ་བླངས་ཤྱིང་ཐང་ལ་གཡུགས་ཏེ། “རེས་

སུ་བདག་གྱིས་ཨྱིན་དམག་མྱི་བྱེད། ངའྱི་བྲང་ཁར་ཡང‘དཔའ་བོའྱི་མེ་ཏོག’གྱིས་བརྒྱན་དགོས།”

ཟེར། བྱ​ྱིས་པ་ཚང་མ་འུར་སེ་སོང༌། དེར་བྱ​ྱིས་པ་ཞྱིག་གྱིས། “འདྱི་ཁེར་ཞྱིག” ཅེས‘དཔའ་བོའྱི་ མེ་ཏོག’ཅྱིག་ཨྱིན་དམག་བྱེད་མཁན་གྱི་བྱ​ྱིས་པ་དེར་གཏད་བྱུང༌། ཡུད་ཙམ་ནས་བྱ​ྱིས་པ་རྣམས་ནྱི་

རླུང་བཞྱིན་ཕྱི་རོལ་ཏུ་ཐལ་སོང༌། ཁོ་ཚོའྱི་ཤུལ་ན་ཤོག་གུ་ལས་བཟོས་པའྱི་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་སྣ་དབྱ​ྱིབས་དེ་ འཕངས་འདུག་གོ །

རང་བྱུང་ཚན་པ་བཅུ་གཉྲིས་པའྲི་ནང་། རྒྱལ་རེའྲི་ཕྲུ་གུ་ཚོས་རེད་མྩོ་རེ་བའྲི་ནང་དྩོན་དང་རྣམ་འགྱུར་ལས་

རྒྱལ་རེ་མྲི་མང་གྲིས་ད་བར་ཨྲིན་དམག་ལ་མྲི་དགའ་བའྲི་འཁྩོན་སེམས་ཡྩོད་པའྲི་དྩོན་སྙྲིང་ཞྲིག་མཚོན་ ཐབས་བས་ཡྩོད།

རྩོང་རྲི།

དཔལ་ཆྩོས་དགྩོན།

111

དཔལ་འཁྩོར་མཆྩོད་རེན།

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། མངློན་བརློད་ཀི་དློན་སློ་སློར་བིས། ཀུན་གསལ། ནོར་འཛིན། འོད་དཀར།

གཉིས་པ། མངློན་བརློད་ཀི་མིང་སློ་སློའི་སྒ་བཤད་བིས།

ལྷ་ལམ། ཆུ་འཛིན། ནོར་འཛིན། ས་འཛིན། ཉལ་འགོ། རང་འཐུང༌། གཉྱིས་འཐུང༌། གཉྱིས་སྐྱེས།

གསུམ་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡། དཔའ་བོའྱི་མེ་ཏོག་ཅེས་པ་འདྱིའྱི་བརོད་བྱ་གཙོ་བོ་གང་ཡྱིན་ནམ། ༢། སློབ་ཚན་འདྱིར་རང་བྱུང་ཚན་པ་ག་ཚོད་འདུག་གམ།

༣། རྒྱལ་རྩེས་སེའུ་ཁུང་སོགས་གང་སར་མེ་ཏོག་འདེབས་འཛུགས་དང་། འཐག་རྱིས་སུ་བཀོད་པ་དེ་དག་ལ་ དོན་སྱིང་ཅྱི་ཞྱིག་འདུག་གམ།

༤། མེ་ཏོག་དེ་ལ‘དཔའ་བོའྱི་མེ་ཏོག’ཅེས་ཟེར་དོན་གང་ཡྱིན་ནམ།

༥། གཡུལ་འཁྲུག་དེའྱི་སྐབས་བོད་དམག་རྣམས་དཔའ་ངར་ཅན་ཡྱིན་པ་མཚོན་བྱེད་གང་དང་གང་བྲྱིས་ཡོད་དམ།

བཞི་པ། གློང་གི་རློམ་སྟངས་ལ་དཔེ་བལྟས་ཏེ་བྱ་བྱིའུ་དང་། རི་དྭགས། རི་ཤིང་། མེ་ཏློག་ལ་ སློགས་གང་རུང་ཞིག་མཚོན་བྱེད་དུ་བྱས་ནས་རློམ་ཡིག་ཅིག་བིས།

112

༢༡. མགུར་གླུ་ཁག་གསུམ།

ཚིག་གནད་མཆན་འགེལ། དྲང་སོང་། རུག་པ།

ལུས་ངག་ཡྱིད་གསུམ་དྲང་པོར་སོང་བ།

རྱི་ལ་སྐྱེ་བའྱི་སོག་པའྱི་རྱིགས་ཤྱིག

ཐུལ་བ།

སོག་པའྱི་རྱིགས་ཤྱིག་ཡྱིན་པ་སྨན་གཞུང་དུ་གསལ།

ཕྱི་ལ་ཤོག

རེས་ལ་ཤོག་ཟེར་བ་དང་འདྲ། རེས་འཇུག་སློབ་མ་བྱེད་པར་ཤོག་ཟེར་བ་ཡྱིན།

ངན་ངོན།

སྤུས་ཀ་དམན་པའྱི་དོན་ཏེ། ཟས་གོས་ངན་ངོན་ལྟ་བུ།

༈ རེ་བཙུན་མྱི་ལའྱི་མགུར་གླུ།

གཡའ་རྲི་དང་གངས་རྲི་ར་རྲི་གསུམ། ། འདྲི་གསུམ་མྲི་ལའྲི་སྒྲུབ་གནས་ཡྲིན། །

113

སྒྲུབ་གནས་དེ་གསུམ་གྲིས་ཡྩོང་ན་རས་པའྲི་ཕྲི་ལ་ཤྩོག །

གཡའ་མ་ཞེས་རོ་སོན་པོ་དེ་ཙམ་མཁེགས་པོ་མྱིན་པ་ཞྱིག་ཡོད་པ་དེའྱི་རྱི་དང་། གངས་རྱི། རྫ་རྱི་

གསུམ་མྱི་ལའྱི་སྒྲུབ་པ་རྒྱག་སའྱི་གནས་ཡྱིན། སྒྲུབ་གནས་དེ་གསུམ་གྱིས་ཆོག་ན་ང་མྱི་ལ་རས་པའྱི་ ཕྱིའམ་རེས་ལ་ཤོག་ཅེས་པའོ ། །

ལྷ་དང་འདྲེ་དང་དྲང་སྩོང་གསུམ། །

འདྲི་གསུམ་མྲི་ལའྲི་ཁྱྲིམ་མཚེས་ཡྲིན། །

ཁྱྲིམ་མཚེས་འདྲི་གསུམ་གྲིས་ཡྩོང་ན་རས་པའྲི་ཕྲི་ལ་ཤྩོག །

དོན་ནྱི། ཡུལ་ལྷ་དང་། གཞན་ལ་འཚེ་བ་བྱེད་མཁན་གྱི་འདྲེ། སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་ལ་བརྩོན་པའྱི་

དྲང་སོང་བཅས་ནྱི་ང་མྱི་ལ་རས་པའྱི་ཁྱིམ་མཚེས་ཡྱིན་པས། ཁྱིམ་མཚེས་དེ་གསུམ་གྱིས་ཆོག་ན་ང་ མྱི་ལ་རས་པའྱི་རེས་ལ་ཤོག་ཅེས་པའོ ། ། ཟྭ་དང་རུག་པ་ཐུལ་བ་གསུམ། །

འདྲི་གསུམ་མྲི་ལའྲི་ཁ་ཟས་ཡྲིན། །

ཟས་འདྲི་གསུམ་གྲིས་ཡྩོང་ན་རས་པའྲི་ཕྲི་ལ་ཤྩོག །

དོན་ནྱི། རྱི་སྐྱེས་སོ་ཚོད་ཟྭ་ཚོད་དང་། རུག་པ། ཐུལ་བ་དེ་གསུམ་རྒྱུན་དུ་མྱི་ལའྱི་འཚོ་རེན་ཁ་ཟས་

ཡྱིན་པས། ཁ་ཟས་དེ་གསུམ་གྱིས་ཆོག་ན་ང་མྱི་ལ་རས་པའྱི་རེས་ལ་ཤོག་ཅེས་པའོ ། ། གཡའ་ཆུ་དང་གངས་ཆུ་ར་ཆུ་གསུམ། ། འདྲི་གསུམ་མྲི་ལའྲི་བཏུང་ཆུ་ཡྲིན། །

བཏུང་ཆུ་འདྲི་གསུམ་གྲིས་ཡྩོང་ན་རས་པའྲི་ཕྲི་ལ་ཤྩོག །

གཡའ་རྱི་དང་། གངས་རྱི། རྫ་རྱི་གསུམ་ནས་བརྒྱུད་ཡོང་བའྱི་ཆུ་གསུམ་སེ་དྭངས་གཙང་གྱི་ཆུ་

རྒྱུན་དེ་གསུམ་མྱི་ལའྱི་བཏུང་ཆུ་ཡྱིན་པས། བཏུང་ཆུ་དེ་གསུམ་གྱིས་ཆོག་ན་ང་མྱི་ལ་རས་པའྱི་རེས་ ལ་ཤོག་ཅེས་པའོ ། །

114

མདོར་ན་རྱི་གསུམ་དང་། རྱིགས་གསུམ། སོ་ཚོད་གསུམ། ཆུ་གསུམ་བཅས་ནྱི་རེ་བཙུན་མྱི་ལ་

ཡྱིས་སོམ་སྒྲུབ་ལ་དཀའ་བ་སྤོད་པའྱི་སྐབས་འཚོ་བ་ངན་ངོན་གྱི་གནས་སངས་ཤྱིག་ཡྱིན་པ་དང་།

དེ་གསུམ་གྱིས་ཡོང་ན་མྱི་ལ་རས་པའྱི་ཕྱི་ལ་ཤོག་ཅེས་པ་ནྱི། དཀའ་སྤད་དེ་དག་བཟོད་ན་མྱི་ལའྱི་ རེས་འཇུག་བྱེད་པར་ཤོག་ཅེས་པའྱི་དོན་ནོ། །

༈ ཚངས་དབྱངས་རྒྱ་མཚོའྱི་མགུར་གླུ།

རང་སེམས་སྩོང་བའྲི་མྲི་དེ། །གཏན་གྲི་འདུན་མར་བྱུང་ན། ། རྒྱ་མཚོའྲི་གཏྲིང་ནས་ནྩོར་བུ། །ལྩོན་པ་དེ་དང་འདྲ་བྱུང༌། །

དོན་ནྱི། རང་སེམས་དགའ་བའྱི་མྱི་ཞྱིག་དང་གཏན་གྱི་འདུན་མ་སེ་མྱི་ཚེ་མཉམ་དུ་སྐྱེལ་རྒྱུ་བྱུང་ན།

རྒྱ་མཚོའྱི་གཏྱིང་གྱི་ནོར་བུ་རྱིན་པོ་ཆེ་རང་གྱི་ལག་ཏུ་ལོན་པ་དང་འདྲ་བྱུང་ཞེས་བརྩེ་དུང་གྱི་རྱིན་

ཐང་མངོན་པར་བྱས།

ཤྲི་དེ་དམལ་བའྲི་ཡུལ་གྲི། །ཆྩོས་རྒྱལ་ལས་ཀྲི་མེ་ལྩོང༌། །

འདྲི་ནས་ཁྲིག་ཁྲིག་མྲི་འདུག །དེ་ནས་ཁྲིག་ཁྲིག་གནང་ཞུ། །

དོན་ནྱི། མྱི་ཆོས་དྲང་བདེན་གྱི་ཁྱིམས་དང་། ལྷ་ཆོས་ལས་རྒྱུ་འབྲས་བཅས་འཇྱིག་རེན་འདྱིར་

ཁྱིག་ཁྱིག་གམ་ཏག་ཏག་གང་ཡང་མྱི་འདུག་པས། གཤྱིན་རེ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ནྱི་ལས་ཡག་སྡུག་ཀུན་ གསལ་བར་བྱེད་པར་མེ་ལོང་ལྟ་བུ་ཡྱིན་པས། སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་དམལ་བའྱི་ཡུལ་དེ་ནས་ཁྱིག་ཁྱིག་གམ་

ཏག་ཏག་ཅྱིག་གནང་རོགས་ཞུ་ཞེས་པའོ། །

115

༈ དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱི་མྱི་རག་དྲན་པའྱི་གསུང་མགུར། འབྩོར་ཚེ་ཉེ་བའྲི་དྲུང་ནས་ཞུམ་ཞུམ་དུ་འགྲྩོ་ཞྲིང༌། །

རྒུད་ཚེ་རྲིང་བའྲི་ས་ནས་མཛུབ་ཀེར་གྲིས་འཕ་བ། ། དྲ​ྲིན་བས་དྲ​ྲིན་དུ་མྲི་གྩོ་གྲྩོགས་ངན་གྲི་གཤྲིས་ལ། །

བསམ་ཞྲིང་ངུ་མ་དགྩོད་ཀྲི་སྣང་བ་ཞྲིག་ཤར་སྩོང༌། །

དོན་ནྱི། རང་ཉྱིད་ལ་འབྱོར་བ་ཡོད་དུས་སུ་ཉེ་བར་བཅར་ནས་མདུན་ནས་གུས་གུས་ཞུམ་ཞུམ་གྱིས་

འགོ་ཞྱིང་། ལག་ནས་རྒྱུ་དངོས་རག་གང་ཐུབ་བྱེད་པ་དང་། རྒུད་པ་སེ་ཉམས་དམའ་ཞྱིང་། གནས་

སངས་སྐྱོ་བའྱི་སྐབས་སུ་འཁྱིས་སུ་མྱི་འཁོར་བ་མ་ཟད། ཐག་རྱིང་བའྱི་ས་ནས་མཛུབ་མོ་ཀེར་ཏེ་ འཕ་སྨོད་བྱེད་པས། ཕར་བཀའ་དྲྱིན་གྱིས་བསྐྱངས་ཀང་དྲྱིན་དུ་མྱི་གོ་བ་དང་། རང་གཤྱིས་བརན་

པོ་མེད་པར་འགྱུར་ཆོག་ཆོག་གྱི་གོགས་ངན་པའྱི་གཤྱིས་ཀ་ཅན་དེ་ཡྱི་རང་བཞྱིན་ལ་བསམ་བློ་

གཏོང་གྱིན་གཏོང་གྱིན། ངུ་མ་ཤེས་དགོད་མ་ཤེས་པའྱི་ཡ་མཚན་པ་དང་སྐྱོ་བའྱི་སྣང་བ་ཞྱིག་ཤར་ སོང་ཞེས་པའྱི་དོན་ནོ། །

116

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། ཚིག་སྒྲུབ་བཟློས།

གཡའ་རྱི། དྲང་སོང༌། རུག་པ། འཕ་བ། ཕྱི་ལ་ཤོག

གཉིས་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡། མྱི་ལ་རས་པའྱི་འཚོ་གནས་བྱེད་སངས་ཅྱི་འདྲ་འདུག་གམ།

༢། ཚངས་དབྱངས་རྒྱ་མཚོའྱི་མགུར་གླུ་གཉྱིས་པས་ཅྱི་ཞྱིག་བསན་ཡོད་དམ། ༣། དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱི་མགུར་གླུའྱི་ནང་དོན་གང་ཞྱིག་རེད་དམ།

གསུམ་པ། མགུར་གླུ་འདི་ལ་དཔེ་བལྟས་ནས་ཚིགས་བཅད་ཅིག་བིས། རང་སེམས་སོང་བའྱི་མྱི་དེ། །གཏན་གྱི་འདུན་མར་བྱུང་ན། ། རྒྱ་མཚོའྱི་གཏྱིང་ནས་ནོར་བུ། །ལོན་པ་དེ་དང་འདྲ་བྱུང༌། །

བཞི་པ། ནང་དློན་སུའི་གསུང་དང་འབེལ་བ་ཡློད་པ་བཞིན་སྟློང་ཆའི་ནང་སློངས།

༡། གཉེན་ཉེ་བ་གོགས་ཕོ་མོ་ཟ་འཐུང་ལོངས་སྤོད་སོབས་འབྱོར་མངའ་ཐང་སོགས་འགྱུར་བའྱི་ཆོས་ཅན་ཡྱིན་ པས་སྡུག་བསལ་ལས་མ་འདས།

༢། ཆོས་པ་ཡང་དག་ཅྱིག་བྱེད་དགོས་ན་བློ་ཆོས་ལ་གཏད། གོང་ལྟོ་གོས་གཏམ་གསུམ་ལ་སེར། མྱི་ཕལ་པ་ ཞྱིག་གྱི་བྱེད་སངས་ལས་གོལ་དགོས་པ།

༣། འཇྱིག་རེན་གྱི་མྱི་ཆོས་འདྱི་ལ་གཏད་སོ་གང་ཡང་མེད་པས་ལས་འབྲས་ཁྱིམས་ཀྱིས་ཆད་པ་གཅོད་དགོས།

མི་ལ་རས་པ།

ཚངས་དབྱངས་རྒྱ་མཚོ། དགེ་འདུན་ཆློས་འཕེལ།

117

ང) སྙན་ངག ང) སྙན་ངག

མཁས་པའྲི་བ་བ་རྣམ་གསུམ་ལས། རྩོམ་པར་འཇུག་པ་ལ་སྙན་ངག་ནྲི་ཉེ་བར་མཁྩོ་བ་མ་ཟད། ཐ་ན་གྲྩོགས་ཕན་ཚུན་བར་གཏམ་གེང་བེད་པ་སྩོགས་ཀྲི་སྐབས་སུ་རང་ཚིག་སྔ་ཕྲི་མྲི་འགལ་བ་དང༌། ཚིག་དྩོན་གྲི་ཆ་ལ་སྐྩོན་མེད་པར་འབེལ་ཆགས་པ་ཞྲིག་ཡྩོང་ཐུབ། དཔེར་ན། •

ཀུ་རེའམ་བཞད་གད་ཀྲི་གཏམ་དང་འབེལ་ཚེ་ཐྩོས་པ་ཙམ་གྲིས་དགྩོད་ཤྩོར་བ།

•

དགའ་བའྲི་གཏམ་དང་འབེལ་ཚེ་ཐྩོས་པ་ཙམ་གྲིས་འཛུམ་དམུལ་བར་བེད་པ།

•

•

སྲིགས་མྩོ་དང་མཚང་འབྲུ་བའྲི་གཏམ་དང་འབེལ་ཚེ་གེང་བ་ཙམ་གྲིས་སྐྲི་གཡའ་བར་བེད་པ།

མ་ངན་གྲི་གཏམ་དང་འབེལ་ཚེ་ཐྩོས་མ་ཐག་ཏུ་སེམས་སྐྩོ་བར་བེད་པ།

བཅས་ནྲི་ནང་སེམས་ཀྲི་འགྱུར་བ་དེ་དག་ཕྲི་ལུས་ངག་གྲི་ཉམས་སུ་ཤར་བ་རེད། དེ་ལྟ་བུ་བེད་ཐུབ་ མྲིན་ནྲི་སྙན་ངག་གྲི་ཚིག་སྦྩོར་མཁས་མྲིན་ལ་རག་ལས་ཡྩོད།

རེ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པྩོས།

རྲིགས་ལམ་རྣམ་པར་ཕེད་པའྲི་རྣམ་དཔྱྩོད་དང༌། །གཞུང་ལུགས་གདམས་པར་ཤར་པའྲི་ཉམས་ལེན་དང༌། ། ཚིག་སྦྩོར་ཚུལ་ལ་མཁས་པའྲི་ངག་གྲི་དཔལ། །ས་སེང་འདྲི་ན་རྲིན་ཆེན་རྣམ་གསུམ་སྣང༌། །

ཟུར་མཁར་བླྩོ་གྲྩོས་རྒྱལ་པྩོས།

རྒྱལ་པྩོ་ལང་ཚོས་དྲེགས་གྱུར་ཀང༌། །རྒྱན་མེད་པ་ན་སྐེ་བྩོས་གེང༌། །

དེ་བཞྲིན་སྙན་ངག་མྲི་ལྡན་པའྲི། །བསན་བཅྩོས་མཁས་ལ་རྲིས་སུ་མེད། །

གསུང་འདྲི་དག་ལས་སྔྩོན་བྩོན་གྲི་དམ་པ་དག་གྲིས་སྙན་ངག་ལ་གདེང་འཇྩོག་ཅྲི་འདྲ་ཞྲིག་བས་ཡྩོད་

པ་རྩོགས་ས།

118

༢༢. སྙན་ངག་གི་སྤི་ཁོག

རྱིག་གནས་ཆེ་བ་ལྔའྱི་ཡ་གལ་སྒ་རྱིག་པའྱི་ཡན་ལག་ནྱི།

རྱིག་གནས་ཆུང་བ་ལྔ་སེ་སན་ངག

མངོན་བརོད། སེབ་སྦོར། ཟློས་གར། སྐར་རྩྱིས་བཅས་ཡྱིན། དེ་དག་གྱི་ནང་ནས་སན་ངག་ཤེས་ན་

ཚིག་རྒྱན་ལ་མྱི་རོངས། མངོན་བརོད་ཤེས་ན་མྱིང་ལ་མྱི་རོངས། སེབ་སྦོར་ཤེས་ན་ཚིགས་བཅད་ལ་

མྱི་རོངས། ཟློས་གར་ཤེས་ན་སྐད་རྱིགས་ལ་མྱི་རོངས། སྐར་རྩྱིས་ཤེས་ན་གངས་ལ་མྱི་རོངས་ཞེས་ བསགས།

འདྱིར་ཚིག་རྒྱན་སྦོར་ཚུལ་གྱི་སན་ངག་ནྱི་གང་བཤད་པར་བྱ་བའྱི་གཞྱི་ཡྱིན་ཞྱིང༌། དེ་སོན་བོད་ཀྱི་

སན་ངག་གྱི་འགེལ་པ་མང་ཆེ་བའྱི་ནང༌། ས་པཎ་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་མཛད་པའྱི་མཁས་ པ་འཇུག་པའྱི་སོ་ཞེས་པའྱི་ནང་དུ་སློབ་དཔོན་དཎྱིས་བརྩམས་པའྱི་སན་ངག་མེ་ལོང་མའྱི་ཚིག་

མང་ཙམ་ཞྱིག་རྒྱ་གར་སྐད་ནས་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་བ་དང༌། འགོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པའྱི་ དུས་སུ་ཤོང་སོན་ལོ་ཙཱ་བ་རོ་རེ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་ས་སྐྱའྱི་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་སན་ངག་མེ་ལོང་མའྱི་

གཞུང་འདྱི་ཆ་ཚང་བར་བསྒྱུར།

དེའྱི་སོན་ལ་བོད་དུ་སན་ངག་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཞྱིག་སྨྲ་བ་དེ་ནྱི། སན་ངག་ཇྱི་ལྟར་རྩོམ་ཚུལ་གྱི་རྱིག་ པའྱི་གཞུང་ལུགས་མེད་པའྱི་དོན་ཡྱིན་གྱི། དེའྱི་གོང་དུ་བོད་ལ་སན་ངག་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་དང་

རྩོམ་མྱི་ཤེས་པའྱི་དོན་མྱིན་ཏེ། སན་ངག་ནྱི་ཐོག་མར་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཚོ་བ་དངོས་ཀྱི་ནང་ནས་བྱུང་

བ་དང༌། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཚོ་བ་དངོས་དེ་མྱི་རྣམས་ཀྱི་བསམ་བློར་འཆར་བའྱི་རྱིག་རྩལ་གྱི་རྣམ་པ་ ཞྱིག་ཡྱིན་པ་མ་གཏོགས། རྩོམ་པ་པོ་སུ་ཞྱིག་གྱིས་སྐྱེས་ཐོབ་ཀྱི་ཤེས་རབ་ལ་བརེན་ནས་གོ་བུར་དུ་ 119

གསར་གཏོད་བྱས་པ་ཞྱིག་མྱིན།

སྤྱིར་བཏང་སན་ངག་ནྱི། རྣ་བར་སན་ཞྱིང་ཡྱིད་འཕོག་པའྱི་ཚིག་སྦོར་ལ་ཟེར་ཞྱིང༌། དེའྱི་བསན་

བཅོས་ལ་སན་ངག་གྱི་མཚན་ཉྱིད་སོན་པའྱི་གཞུང་དང༌། གཞུང་དེ་དང་མཐུན་པར་སྦར་བའྱི་སན་

ངག་གྱི་བསན་བཅོས་གཉྱིས་ཡོད་པས། སན་ངག་མེ་ལོང་མ་ནྱི། སན་ངག་གྱི་གཞུང་ཡྱིན་གྱི་སན་

ངག་དངོས་མྱིན་ལ། སྐྱེས་རབས་དཔག་བསམ་འཁྱི་ཤྱིང་ལྟ་བུ་ནྱི་སན་ངག་ཡྱིན་ཡང་སན་ངག་གྱི་ གཞུང་མྱིན་ནོ། །

སན་ངག་མེ་ལོང་མའྱི་གཞུང་ལ་ལེའུ་གསུམ་ཡོད་ཅྱིང༌། ལེའུ་དང་པོར་ཤོ་ལོ་ཀ་༡༠༥། གཉྱིས་པར་

༣༦༥། གསུམ་པ་ལ་༡༨༦ སེ་ཁོན་བསོམས་ཤོ་ལོ་ཀ་༦༥༦ ཡོད་ཅྱིང༌། ཚིགས་བཅད་རྣམས་ལ་རང་ པ་རྱིང་ཐུང་ཅྱི་རྱིགས་པར་སྣང་ལ། དེ་དག་གྱི་དོན་བསྡུས་ན། ལུས་དང༌། རྒྱན་དང༌། སྐྱོན་སེལ་ བཅས་གསུམ་དུ་འདུས་སོ། །

• སན་ངག་གྱི་ལུས་ཞེས་པ་ནྱི།

རང་གྱི་བརོད་འདོད་མཚོན་པར་བྱེད་པའྱི་མྱིང་ཚིག་ཡྱི་གེ་

གསུམ་ཚོགས་པའྱི་རང་བཞྱིན་ཅན་གྱི་ངག་གྱི་རྒྱུན་དེ་ལ་ཟེར།

• རྒྱན་ཞེས་པ་ནྱི། སན་ངག་གྱི་ལུས་དེ་ལ་དོན་རྒྱན་དང༌། སྒ་རྒྱན། གབ་ཚིག་གྱི་རྒྱན་སོགས་

ཉམས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་སྦར་བ་ལ་ཟེར། མེ་ལོང་མ་ལས། སན་ངག་མཛེས་པར་བྱེད་པ་ ཡྱི། ཆོས་རྣམས་རྒྱན་ཞེས་རབ་ཏུ་བརོད། །

• སྐྱོན་སེལ་ཞེས་པ་ནྱི། ཚིག་དོན་ས་ཕྱི་འགལ་བ་དང༌། འབྲེལ་མ་ཆགས་པ། ཟློས་སྐྱོན། སྒོ་ འདོགས་གཅོད་མྱི་ནུས་པ། ཡུལ་དུས་ལུང་རྱིགས་སོགས་དང་འགལ་བའྱི་སྐྱོན་སངས་པ་ཟེར།

དཔེར་ན། སན་ངག་གྱི་ལུས་ནྱི་སྐྱེས་བུ་གཟུགས་དང་ལང་ཚོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའྱི་ལུས་དང་འདྲ་

བ་དང༌། དེའྱི་རྒྱན་ནྱི། དེ་འདྲའྱི་སྐྱེས་བུ་དེར་བཞྱིན་རས་ནག་ནོག་དང༌། མྱིག་གྱི་ལྟ་སངས། ཀུན་

སྤོད། རྒྱན་གོས་ཀྱི་གོ་རྱིམ་སོགས་སྐྱོན་ཕ་མོ་ཙམ་ཡང་སེལ་ན་སར་ལས་ཀང་མཛེས་ཤྱིང་ཡྱིད་དུ་

འོང་བར་འགྱུར་བ་དེ་དང་འདྲ་བས། ལུས་རྒྱན་སྐྱོན་སེལ་གསུམ་ནྱི་སན་ངག་གྱི་གཞུང་འདྱིའྱི་ བརོད་བྱ་གཙོ་བོ་ཡྱིན་ནོ། །

120

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། ཚིག་སྒྲུབ་བཟློས།

ཡ་གལ། ཚིག་རྒྱན། རོངས། གཞུང་ལུགས། སྐྱེས་ཐོབ།

གཉིས་པ། འབེལ་ཡློད་མཐུན་སྦློར་བྱེད་རྒྱུ། སན་ངག

སྐད་རྱིགས།

སེབ་སྦོར།

གངས།

མངོན་བརོད། ཟློས་གར།

སྐར་རྩྱིས།

ཚིགས་བཅད། མྱིང་།

ཚིག་རྒྱན།

གསུམ་པ། འགིག་ནློར་རགས་རྒྱློབ། () ༡། བོད་ལ་རྱིག་གནས་ཆེ་བ་བཞྱི་ཡོད།

(

)

༣། སན་ངག་ཤེས་ན་ཚིག་རྒྱན་ལ་མྱི་རོངས།

(

)

༢། བོད་ལ་རྱིག་གནས་ཆུང་བ་ལྔ་ཡོད།

(

༤། སན་ངག་མེ་ལོང་མ་སློབ་དཔོན་དཎྱིས་བརྩམས།

༥། ས་པཎ་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་སན་ངག་མེ་ལོང་མའྱི་གཞུང་ཆ་ཚང་བསྒྱུར། ༦། སན་ངག་དང༌། སན་ངག་གྱི་གཞུང་གཉྱིས་ལ་ཁད་པར་མེད། ༧། སན་ངག་མེ་ལོང་མའྱི་ལེའུ་དང་པོར་ཤོ་ལོ་ཀ་༡༠༥ ཡོད།

༨། ལུས་དང༌། རྒྱན། སྐྱོན་སེལ་བཅས་གསུམ་ནྱི་སན་ངག་མེ་ལོང་མའྱི་གཞུང་གྱི་བརོད་བྱ་ཡྱིན།

བཞི་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡། རྱིག་པའྱི་གནས་བཅུ་གང་དང་གང་ཡྱིན་ནམ། ༢། ཅྱི་ཞྱིག་ལ་སན་ངག་ཟེར་རམ།

༣། སན་ངག་མེ་ལོང་མ་མ་བསྒྱུར་གོང་ལ་བོད་དུ་སན་ངག་ཡོད་ཚུལ་ཇྱི་ལྟར་ཡྱིན་ནམ། ༤། སན་ངག་མེ་ལོང་མའྱི་གཞུང་གྱི་བརོད་བྱ་གཙོ་བོ་གསུམ་གང་དག་ཡྱིན་ནམ།

༥། སན་ངག་མེ་ལོང་མའྱི་རྩོམ་པ་པོ་སུ་ཡྱིན་དང༌། དེ་ཐོག་མར་བོད་སྐད་དུ་སྒྱུར་མཁན་སུ་ཡྱིན། 121

( ( ( ( (

) ) ) ) ) )

༢༣. རང་བཞིན་བརོད་པའི་རྒྱན། (དང་པོ།)

དང་པོ། རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་གྱི་གོ་དོན་ནྱི།

དངྩོས་པྩོའྲི་རང་བཞྲིན་གནས་སྐབས་སྩོགས། ། གང་ཡྲིན་དེ་ལས་གཞན་དུ་ནྲི། །

སྒྩོ་འདྩོགས་མེད་པར་དྲང་པྩོ་རུ། །

བརྩོད་པ་རང་བཞྲིན་བརྩོད་པའྲི་རྒྱན། །

ཞེས་བརོད་བྱའྱི་དངོས་པོ་གང་ཞྱིག་གྱི་རྱིགས་དང༌། བྱ་བ། ཡོན་ཏན། རྫས་བཅས་བཞྱི་པོ་གང་

ཡང་རུང་བའྱི་ཁད་གཞྱི་དེའྱི་གནས་སྐབས་གཅྱིག་ཙམ་མ་ཡྱིན་པར་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའྱི་སོ་ནས་ རང་བཞྱིན་གང་ཡྱིན་པ་དེ་ལས་གཞན་དུ་སྒོ་མ་བཏགས་པར་གནས་ཚུལ་དྲང་པོར་བརོད་པ་ཞྱིག་

ལ་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་ཞེས་བྱ་བ་ཡྱིན་ནོ། །

གཉྱིས་པ། དབྱེ་བ་ནྱི།

དབེ་བ་རྲིགས་དང་བ་བ་དང༌། །

ཡྩོན་ཏན་རས་དང་བཞྲི་རུ་འདྩོད། །

ཅེས་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་གྱི་དབྱེ་བ་ནྱི། རྱིགས་རང་བཞྱིན་བརོད་པ་དང༌། བྱ་བ་རང་ བཞྱིན་བརོད་པ། ཡོན་ཏན་རང་བཞྱིན་བརོད་པ། རྫས་རང་བཞྱིན་བརོད་པ་བཅས་རྣམ་པ་བཞྱིར་ འདོད་དོ། །

122

གསུམ་པ། རྒྱན་སོ་སོའྱི་ངོས་འཛིན་ལ། རྱིགས་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་ནྱི།

རྲིགས་སྤྲིའྲི་ཆྩོས་རྣམས་དྲང་པྩོར་བརྩོད། ། རྲིགས་ཀྲི་རང་བཞྲིན་བརྩོད་པར་འདྩོད། །

ཅེས་རྱིགས་མཐུན་གྱི་དངོས་པོ་སྤྱི་ལ་ཁབ་པའྱི་ཁད་ཆོས་འགའ་ཞྱིག་སོན་དུ་བཀོད་ནས། ཁད་ཆོས་

དེ་དང་ལྡན་པའྱི་ཁད་གཞྱི་སྤྱི་ཙམ་ཞྱིག་དངོས་སུ་བརོད་པའྱི་ཤུགས་ལ་ཁད་གཞྱི་དེ་དང་མཚུངས་

པའྱི་རྱིགས་ཅན་གཞན་ལ་ཡང་ཁད་ཆོས་དེ་དག་ཡོད་པར་གོ་ནུས་པ་ཞྱིག་སེ། དཔེར་ན། མེ་ལ་ ཚ་བ་དང༌། ཆུ་ལ་གཤེར་བ། ལོན་ཤྱིང་ལ་ཡལ་ག་ལོ་འདབ་དང་ལྡན་པ་སོགས་དངོས་པོ་དེའྱི་ཆོས་ ཉྱིད་དང་རང་བཞྱིན་གསལ་པོར་བརོད་པ་ལྟ་བུའོ། ། དེའྱི་མཚན་གཞྱིར་རྩ་བ་ལས།

མཆུ་ནྲི་དམར་ཞྲིང་གུག་པ་དང༌། །

གཤྩོག་པ་ལྗང་ཞྲིང་མཉེན་པ་དང༌། །

མགྲ​ྲིན་པ་ཁ་དྩོག་གསུམ་ཕེང་ཅན། ། ནེ་ཙོ་འདྲི་དག་ཚིག་འཇམ་ལྡན། །

ཞེས་གང་གྱི་མཆུ་ནྱི་ཁ་དོག་དམར་ཞྱིང་དབྱ​ྱིབས་གུག་པ་དང༌། གཤོག་པ་ལང་ཞྱིང་འཇམ་ལ་

མཉེན་པ་དང༌། མགྱིན་པ་ན་དཀར་སོ་དམར་བའྱི་ཁ་དོག་གསུམ་གྱི་ཕེང་བ་ཅན་ནེ་ཙོ་འདྱི་དག་ ཚིག་འཇམ་པོར་སྨྲ་བའྱི་སྒ་དང་ལྡན་པ་ཡྱིན་ནོ། །ཞེས་གོང་གསལ་གྱི་ཁད་ཆོས་དེ་དག་དང་ལྡན་

པའྱི་རྱིགས་ནེ་ཙོ་ཞེས་པའྱི་སྒ་དང༌། རྱིགས་ཅན་གྱི་སྒ་འདྱི་དག་ཅེས་དངོས་སུ་བརོད་དེ། ཚིག་ འཇམ་ལྡན་ཞེས་ངོ་བོ་གསལ་པོར་བརོད་པ་ལྟ་བུའོ། །དཔེར་བརོད་གཞན། ཕྩོགས་མཚམས་གངས་ཀྲི་ས་འཛིན་ཕེང་བས་བསྐྩོར། ། དུས་བཞྲིར་དྲྩོད་སྐྲིད་ལྡན་པའྲི་ཉྲི་འྩོད་གསལ། །

རྣམ་མང་རྲིན་ཆེན་གཏེར་བརྒྱས་ཡྩོངས་ཕྱུག་པའྲི། ། བྩོད་ལྗྩོངས་ནྩོར་འཛིན་འཛམ་གྲིང་སྤྲི་བྩོའྲི་རྒྱན། །

དཔེར་བརོད་འདྱི་དགེ་སློབ་ཟུང་འབྲེལ་གྱིས་འགེལ་ཐུབ་པར་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས།

123

བྱ་བ་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་ནྱི།

བ་བ་གཙོར་སྩོན་དྲང་པྩོའྲི་ངག །

བ་བའྲི་རང་བཞྲིན་བརྩོད་པར་འདྩོད། །

ཅེས་ཁད་གཞྱི་བྱེད་པ་པོ་དངོས་སུ་སོན་པའྱི་སོ་ནས་དེས་བྱ་བ་བཟང་ངན་གང་བྱས་པ་རྣམས་དྲང་

པོར་བརོད་པ་ཞྱིག་ལ་བྱ་བ་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་ཞེས་བྱ་སེ། དེའྱི་མཚན་གཞྱིར་རྩ་བ་ལས།

མགྲ​ྲིན་པའྲི་ནང་ནས་སྙན་སྒྩོགས་ཤྲིང༌། ། མྲིག་ནྲི་ཀུན་ཏུ་འཕྲུལ་བ་ཡྲི། །

ཕུག་རྩོན་རེ་འདྩོད་དགའ་མ་ལ། །

ཡྩོངས་སུ་བསྐྩོར་ནས་མཆུ་དག་སྦྩོར། །

ཞེས་པ་སེ། གོ་དོན་ནྱི། གང་གྱི་མགྱིན་པའྱི་ནང་ནས་ཅུང་ཟད་གསལ་ལ་མྱི་གསལ་བའྱི་སྒ་སན་

པོ་སྒོགས་ཤྱིང༌། ཆགས་པས་མོས་པའྱི་མྱིག་ནྱི་ཀུན་ཏུ་འཕྲུལ་ཞྱིང་གཡོ་བའྱི་ཕུག་རོན་ནྱི། རྩེ་ཞྱིང་

དགའ་བར་འདོད་པས་རང་གྱི་དགའ་མ་ལ་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ནས་ཕན་ཚུན་མཆུ་དག་སྦོར་བར་ བྱེད་དོ། །ཞེས་པར་བྱེད་པ་པོ་ནྱི་ཕུག་རོན། བྱ་བ་ནྱི་མགྱིན་པའྱི་ནང་ནས་སྐད་གསལ་ལ་མྱི་གསལ་

བར་སྒོགས་པ་དང༌། མྱིག་གཡོ་ཞྱིང་འཕྲུལ་བ། དགའ་མར་བསྐོར་ཏེ་མཆུ་སྦོར་བ་བཅས་སོན་པ་ལྟ་

བུའོ། །དཔེར་བརོད་གཞན།

གྲངས་མེད་གསུམ་དུ་ཚོགས་བསགས་སྒྲིབ་པ་སྦངས། ། རྡྩོ་རེ་གདན་གྲི་བང་ཆུབ་ཤྲིང་དྲུང་དུ། །

མངྩོན་སངས་རྒྱས་རྣམས་གདུལ་བ་འདུལ་བའྲི་ཕྲིར། ། འཇྲིག་རེན་ཁམས་འདྲིར་ཆྩོས་ཀྲི་འཁྩོར་ལྩོ་བསྐྩོར། །

དཔེར་བརོད་འདྱི་དགེ་སློབ་ཟུང་འབྲེལ་གྱིས་འགེལ་ཐུབ་པར་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས།

124

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། གཤམ་གསལ་རྣམས་ལ་ཚིག་གློགས་སྦར་ཏེ་གང་རུང་ལྔ་ལ་ཚིག་སྒྲུབ་བཟློས། བརྫེས།—རྫས། རྒྱན།—རེན། འཇྱིབ།—དབྱ​ྱིབས། གུག—སྒུག ཉྱིད།—གཉྱིད། ཉོས།—མོས། མཉེན།—གཉེན། མགྱིན།—བྲྱིན། འཆུ།—མཆུ།

གཉིས་པ། འློག་གི་དློན་རྣམས་འབེལ་ཡློད་བཞིན་རེའུ་མིག་ཏུ་སློངས།

རྲིགས་སྤྲིའྲི་ཆྩོས་རྣམས་དྲང་པྩོར་བརྩོད། །རྲིགས་ཀྲི་རང་བཞྲིན་བརྩོད་པར་འདྩོད། ། མགྲ​ྲིན་པའྲི་ནང་ནས་སྙན་སྒྩོགས་ཤྲིང༌། །མྲིག་ནྲི་ཀུན་ཏུ་འཕྲུལ་བ་ཡྲི། །

ཕུག་རྩོན་རེ་འདྩོད་དགའ་མ་ལ། །ཡྩོངས་སུ་བསྐྩོར་ནས་མཆུ་དག་སྦྩོར། ། མཆུ་ནྲི་དམར་ཞྲིང་གུག་པ་དང༌། །གཤྩོག་པ་ལྗང་ཞྲིང་མཉེན་པ་དང༌། ། མགྲ​ྲིན་པ་ཁ་དྩོག་གསུམ་ཕེང་ཅན། ། ནེ་ཙོ་འདྲི་དག་ཚིག་འཇམ་ལྡན། །

རྒྱན།

བ་བ་གཙོར་སྩོན་དྲང་པྩོའྲི་ངག །བ་བའྲི་རང་བཞྲིན་བརྩོད་པར་འདྩོད། །

རིགས།

གློ་དློན།

དཔེར་བརློད།

བྱ་བ།

125

གསུམ་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡ ཅྱི་ཞྱིག་ལ་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་ཟེར་རམ།

༢ རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་ལ་ནང་གསེས་དབྱེ་བ་གང་དག་ཡོད་དམ། ༣ ཅྱི་ཞྱིག་ལ་རྱིགས་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་ཟེར་རམ། ༤ ཅྱི་ཞྱིག་ལ་བྱ་བ་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་ཟེར་རམ།

༥ རྱིགས་རང་བཞྱིན་བརོད་པ་དང་བྱ་བ་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་གྱི་ཁད་པར་གང་ཡྱིན་ནམ།

བཞི་པ། རང་བཞིན་བརློད་པ་གང་གི་དཔེར་བརློད་ཡིན་པ་ངློས་ཟུངས།

ཀ)

ཁ)

དུས་བཞྲི་ཀུན་ཏུ་དཀའ་སྤད་ཀྲིས། ། ས་ཤུན་མ་ལུས་ཞྲིང་དུ་སྩོལ། །

འདེབས་བསྡུའྲི་བ་བ་རྒྱུན་མཐུད་དུ། ། བེད་པ་ཞྲིང་པའྲི་བརྩོན་ཤུགས་ཆེ། ། མགྲ​ྲིན་པ་རྲིང་ཞྲིང་ཕ་བ་དང༌། ། ལྟྩོ་བ་ལྡྲིར་ཞྲིང་ཆེ་བ་དང༌། །

མཆུ་ནྲི་འཕང་ཞྲིང་ཞབས་ཞུམ་པའྲི། ། ཀ་ལ་ཤ་འདྲི་བདུད་རྲིའྲི་སྣྩོད། །

ལྔ་པ། རིགས་དང་། བྱ་བ་རང་བཞིན་བརློད་པའི་རྒྱན་གཉིས་ཀི་དཔེར་བརློད་རེ་བིས།

126

༢༤. རང་བཞིན་བརོད་པའི་རྒྱན། (གཉིས་པ།)

ཡོན་ཏན་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་ནྱི།

ཡྩོན་ཏན་གཙོར་སྩོན་དྲང་པྩོའྲི་ངག །

ཡྩོན་ཏན་རང་བཞྲིན་བརྩོད་ཅེས་བ། །

ཞེས་ཁད་གཞྱི་གང་ལ་བརེན་ནས་བྱུང་བའྱི་ཡོན་ཏན་ནམ་ཁད་ཆོས་གཙོ་བོར་བརོད་པ། དཔེར་ན།

ཉྱི་འོད་ཕོག་པ་ལས་མེ་ཏོག་གྱི་འདབ་མ་ཁ་ཕེ་བ་དང༌། ཚེར་མ་ཟུག་པ་ལས་ན་ཟུག་བསྐྱེད་པར་ སོན་པ་ལྟ་བུ་ཞྱིག་ལ་སྐབས་འདྱིའྱི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བརོད། ཡོན་ཏན་དེ་དག་ཚིག་གྱི་རྒྱན་དུ་བྱས་པ་ ཞྱིག་ལ་ཡོན་ཏན་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་ཞེས་བྱ་བ་ཡྱིན། དེའྱི་མཚན་གཞྱིར་རྩ་བ་ལས།

དགའ་མ་ཡྲི་ནྲི་རེག་པ་འདྲིས། ། ལུས་ལ་སྤུ་ལྩོང་རྒྱས་པ་དང༌། །

ཡྲིད་ནྲི་བདེ་བར་བེད་པ་དང༌། །

མྲིག་དག་ཟུམ་པར་བེད་ཅྲིང་འཇུག །

ཅེས་པ་སེ།

དགའ་མའམ་ཡྱིད་དུ་འོ ང་བའྱི་བུད་མེད་ལ་རེག་པ་འདྱིས་འཁྱུད་པ་པོའྱི་ལུས་ལ་

ཆགས་པའྱི་སྤུ་ལོང་རྒྱས་པ་དང༌། ཡྱིད་ནྱི་ཚོར་བ་བདེ་བས་སྱིམ་པར་བྱེད་པ་དང༌། ཆགས་པས་

མོས་པའྱི་མྱིག་དག་ཀང་ཟུམ་པར་བྱེད་ཅྱིང་འཇུག་གོ །ཞེས་དགའ་མའྱི་ལུས་ཀྱི་རེག་བྱའྱི་ཡོན་ཏན་ 127

ཁད་གཞྱི། ཁད་ཆོས་ཆགས་པའྱི་སྤུ་ལོང་རྒྱས་པ་དང༌། ཡྱིད་བདེ་བར་བྱེད་པ། མྱིག་ཟུམ་པར་བྱེད་

པ་སོགས་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་སྣ་ཚོགས་དངོས་སུ་དྲང་པོར་བརོད་པ་ལྟ་བུ་ཡྱིན།

སྐབས་འདྱིར་ཡོན་ཏན་ཞེས་པ་ནུས་པ་ཞྱིག་ལ་གོ་དགོས། དཔེར་ན། དགའ་མའྱི་ལུས་ལ་རེག་པས་

ཆགས་པའྱི་སྤུ་ལོང་རྒྱས་པ། ཡྱིད་བདེ་བར་བྱེད་པ། མྱིག་ཟུམ་པར་བྱེད་པ་བཅས་ནྱི་དགའ་མའྱི་

ལུས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཡྱིན། དཔེར་བརོད།

དབངས་ལྡན་ངག་དབང་ལྷ་མྩོའྲི་འཛུམ་དཀར་ཞལ། ། མཐྩོང་བས་བདག་བླྩོའྲི་རྨྩོངས་པའྲི་དྲ་བ་བཅྩོམ། །

རྒྱ་ཆེན་ལྔ་རྲིག་ཤེས་བའྲི་གནས་ཀུན་ལ། །

འཇྲིགས་མེད་སྨྲ་བའྲི་ངག་གྲི་དངྩོས་གྲུབ་ཐྩོབ། །

དཔེར་བརོད་འདྱི་དགེ་སློབ་ཟུང་འབྲེལ་གྱིས་འགེལ་ཐུབ་པར་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས།

རྫས་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་ནྱི།

རས་ཀྲི་དངྩོས་པྩོ་དྲང་པྩོར་བརྩོད། །

རས་བརྩོད་རང་བཞྲིན་རྒྱན་ཞེས་བ། །

ཞེས་ཁད་གཞྱི་གང་གྱི་ངོ་བོ་དང་ནུས་པ་གང་ཡང་མྱི་སོན་པར་ཁད་གཞྱི་གང་དང་འབྲེལ་བའྱི་རྫས་ ཀྱི་དངོས་པོ་ཙམ་སོན་པ་ཞྱིག་སེ། དེའྱི་མཚན་གཞྱིར་རྩ་བ་ལས།

མགྲ​ྲིན་སྔྩོན་ལག་ན་ཐྩོད་པ་ནྲི། །

གནས་པ་ཟླ་བའྲི་ཅྩོད་པན་དང༌། །

སྣུམ་ཞྲིང་དམར་བའྲི་རལ་པ་ཅན། །

ཁྱུ་མཆྩོག་རྒྱལ་མཚན་འཁྲུངས་པར་གྱུར། །

ཅེས་པ་སེ། གོ་དོན་ནྱི་གང་གྱི་མགྱིན་པ་ནྱི་དུག་གྱིས་སོན་པོར་གྱུར་པ་དང༌། ལག་ན་དུར་ཁོད་ ཀྱི་ཐོད་པ་གནས་པ་སེ་ཐོགས་ཤྱིང༌། རལ་པའྱི་རྩེར་ཟླ་བའྱི་ཅོད་པན་འཆང་བ་དང༌། སྣུམ་ཞྱིང་ཁ་ 128

དོག་དམར་པོའྱི་མདངས་དང་ལྡན་པའྱི་རལ་པ་ཅན། ཁྱུ་མཆོག་གྱི་མགོ་བོའྱི་ཏོག་ཡོད་པའྱི་རྒྱལ་ མཚན་འཆང་བས་ན་ཁྱུ་མཆོག་རྒྱལ་མཚན་ཅན་དེ་ཉྱིད་འཁྲུངས་པ་སེ་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་ཁད་

གཞྱི་དབང་ཕྱུག་དང༌། ཁད་ཆོས་དེའྱི་ལག་ན་ཡོད་པའྱི་ཐོད་པ་སོགས་རྫས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཙམ་ཞྱིག་

བརོད་པ་ལྟ་བུའོ། ། དཔེར་བརོད།

མཐྩོན་མཐྲིང་རལ་པའྲི་ལན་བུ་རླུང་གྲིས་སྐྩོད། །

ཨུཏྤལ་ལྟེ་བར་སྙྩོམས་ཞུགས་གེགས་བམ་འཆང་། །

མཐྲིང་སྔྩོན་ཟུར་ཕུད་ལྔ་བཅྲིངས་རྲིན་པྩོ་ཆེའྲི། །

རྒྱན་ལྡན་བརན་པའྲི་འཁྩོར་ལྩོ་ཞྲིང་འདྲིའྲི་དཔལ། །

དཔེར་བརོད་འདྱི་དགེ་སློབ་ཟུང་འབྲེལ་གྱིས་འགེལ་ཐུབ་པར་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས།

རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་བཞྱིའྱི་སོམ།

གོང་དུ་བཤད་པའྱི་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་བཞྱི་པོ་དེ་དག་གྱི་དོན་མདོར་བསྡུས་ན། དངོས་

པོ་དེའྱི་བྱ་བ་དང་། ཡོན་ཏན། རྫས་སོགས་གཙོ་བོར་བརོད་པ་མྱིན་པར། ཁད་ཆོས་དེ་དག་དང་

ལྡན་པའྱི་དངོས་པོ་དེའྱི་ངོ་བོ་སྤྱི་ཙམ་ཞྱིག་དྲང་པོར་བརོད་པ་ནྱི་རྱིགས་ཀྱི་རང་བཞྱིན་བརོད་པ་ དང༌། བྱེད་པ་པོའམ་བྱེད་པ་གང་ཡང་རུང་བས་བྱ་བ་བྱེད་ཚུལ་གཙོ་བོར་སོན་པ་ནྱི་བྱ་བ་རང་

བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན། དངོས་པོ་དེའྱི་ཁད་ཆོས་སམ་ནུས་པ་གཙོ་བོར་སོན་པ་ནྱི་ཡོན་ཏན་རང་ བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན། ཁད་གཞྱི་གང་ལ་ཡོད་པའྱི་རྫས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཙམ་གཙོ་བོར་སོན་པ་ལས་

རང་བཞྱིན་དང་ཁད་ཆོས་བཅས་གཙོ་བོར་མྱི་སོན་པ་ནྱི་རྫས་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་དུ་བཞག་ པ་ཡྱིན་ནོ། །

129

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། སློབ་ཚན་ནང་ལ་མེད་པའི་ཚིག་དེར་ཚིག་གློགས་སྦར་ཏེ་ཚིག་སྒྲུབ་བཟློས། རེག—རྱིག ཟུམ།—ཟོམ། རལ།—རས། ཅོད།—གཅོད། ཁྱུ།—ཆུ།

གཉིས་པ། འློག་གི་དློན་རྣམས་འབེལ་ཡློད་བཞིན་རེའུ་མིག་ཏུ་སློངས།

མགྲ​ྲིན་སྔྩོན་ལག་ན་ཐྩོད་པ་ནྲི། །གནས་པ་ཟླ་བའྲི་ཅྩོད་པན་དང༌། །

སྣུམ་ཞྲིང་དམར་བའྲི་རལ་པ་ཅན། ། ཁྱུ་མཆྩོག་རྒྱལ་མཚན་འཁྲུངས་པར་གྱུར། ། ཡྩོན་ཏན་གཙོར་སྩོན་དྲང་པྩོའྲི་ངག །ཡྩོན་ཏན་རང་བཞྲིན་བརྩོད་ཅེས་བ། ། དགའ་མ་ཡྲི་ནྲི་རེག་པ་འདྲིས། །ལུས་ལ་སྤུ་ལྩོང་རྒྱས་པ་དང༌། །

ཡྲིད་ནྲི་བདེ་བར་བེད་པ་དང༌། །མྲིག་དག་ཟུམ་པར་བེད་ཅྲིང་འཇུག །

རྒྱན།

རས་ཀྲི་དངྩོས་པྩོ་དྲང་པྩོར་བརྩོད། །རས་བརྩོད་རང་བཞྲིན་རྒྱན་ཞེས་བ། །

རིགས།

གློ་དློན།

དཔེར་བརློད།

བྱ་བ།

ཡློན་ཏན། རྫས།

130

གསུམ་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡ ཅྱི་ཞྱིག་ལ་ཡོན་ཏན་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་ཟེར་རམ། ༢ ཅྱི་ཞྱིག་ལ་རྫས་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་ཟེར་རམ།

༣ ཡོན་ཏན་རང་བཞྱིན་བརོད་པ་དང་རྫས་རང་བཞྱིན་བརོད་པའྱི་རྒྱན་གྱི་ཁད་པར་ཅྱི།

བཞི་པ། རང་བཞིན་བརློད་པ་གང་གི་དཔེར་བརློད་ཡིན་པ་ངློས་ཟུངས།

ཀ)

ཁ)

ཉྲི་མའྲི་འྩོད་ཟེར་འཕྩོས་པ་ཡྲིས། །

འཇྲིག་རེན་ཡྩོངས་སུ་གསལ་བེད་ཅྲིང༌། ། འབྱུང་བའྲི་དྲྩོད་དང་རྲི་ཐྩོག་རྒྱས། །

སྐེ་རྒུ་དགའ་བདེའྲི་དཔལ་ལ་སྦྩོར། །

མཐྩོན་མཐྲིང་ཐྩོར་ཚུགས་རབ་ལྡེམ་ཞྲིང༌། ། སྣ་ཚོགས་དར་གྲིས་མཛེས་སྐུ་བཀླུབས། ། ཕང་པར་རྒྱུད་མངས་སྦྲེང་བ་ཡྲི། ། དབངས་ཅན་ལྷ་མྩོ་ངག་གྲི་ལྷ། །

ལྔ་པ། ཡློན་ཏན་དང་རྫས་རང་བཞིན་བརློད་པའི་རྒྱན་གི་དཔེར་བརློད་རེ་བིས།

 88 ལན། བྲིའུ་གཞན་དེ་གྲྩོང་ཚོའྲི་ནང་ཉེན་རྩོག་པ་འབྩོད་ དུ་ཕྲིན་པ་རེད། རྩོགས།

131

ལག་ལེན་སེ་ཚན། ལག་ལེན་སེ་ཚན་འདྲིར་རྒྱུན་སྤྩོད་ཡྲི ག་རྲིགས་ཁག་གཉྲི ས་དང་། མཚར་གཏམ་ཁག་གཉྲིས་ ལག་ལེ ན་སེ་ཚན། བཀྩོད་སྒྲིག་བས་ཡྩོད།

ཀ) རྒྱུན་སྤློད་ཡིག་རིགས། ཀ) རྒྱུན་སྤློད་ཡིག་རིགས།

རྒྱུན་སྤྩོད་ཡྲིག་རྲིགས་ནྲི་སྤྲི་སེར་གང་རུང་གྲིས་རྒྱུན་དུ་བེད་སྤྩོད་པའྲི་ཡྲིག་རྲིགས་ལ་ཟེར་ཡང་། རྒྱུན་སྤྩོད་ཡྲིག་རྲིགས་ཡྲིན་ན་རྒྱུན་དུ་བེད་སྤྩོད་པའྲི་ཁྱབ་པ་མེད།

རྒྱུན་སྤྩོད་ཡྲིག་རྲིགས་ལ་རྣམ་གྲངས་མྲི་འདྲ་བ་མང་མྩོད། དེ་དག་འཛིན་རྲིམ་དྲུག་པའྲི་སྐབས་

བསན་པ་བཞྲིན་ཡྲིན།

བརྡ་ཐྩོའྲི་ནང་དྩོན་མྲི་འདྲ་བ། ཚོགས་བརྡ་དང་། མགྲྩོན་བརྡ། གསལ་བརྡ། བརྡ་ཁྱབ། གྲྩོལ་བརྡ།

འཚོལ་བརྡ། མཆན་བཀྩོད་བརྡ་ཐྩོ། ལམ་སྩོན་བརྡ་ཐྩོ། ལས་གནས་བསྐྩོ་འཐེན་གྲི་བརྡ་ཐྩོ་བཅས་ དང་། ནང་དྩོན་འདྲ་ཡང་མྲིང་མྲི་འདྲ་བ། བརྡ་ཐྩོ། 

བརྡ་སྦྩོར། གསལ་བརྡ། 

གསལ་

བསྒགས་བརྡ་ཐྩོ།  བརྡ་ཁྱབ།  ཁྱབ་བསྒགས་བརྡ་ཐྩོ། མགྲྩོན་བརྡ།  མགྲྩོན་ཤྩོག ཚོགས་

བརྡ།  ཚོགས་འདུའྲི་བརྡ་ཐྩོ་བཅས་དུ་མ་ཞྲིག་འདུག

དེ་ལས་འདྲིར་ཚོགས་བརྡ་དང་གྲྩོལ་བརྡ། མགྲྩོན་བརྡ་ལ་རྲིགས་གཉྲིས་བཅས་སྦང་བར་བཞག་

ཡྩོད།

132

༢༥. བརྡ་ཐོ་འབི་ཚུལ།

ཅི་ཞིག་ལ་བརྡ་ཐོ་ཟེར།

བར་ཐོ་ཞེས་པ་ནྱི་ལམ་སོལ་ལྡན་པའྱི་ཡྱིག་རྱིགས་ཤྱིག་སེ། དེ་ནྱི་བར་ཐོ་གཏོང་མཁན་སྤྱི་སེར་གང་ རུང་གྱིས་སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་དང་། ཚོགས་པ། མྱི་སེར་བཅས་གང་རུང་ལ་གོ་བར་བྱ་བའམ་ཤེས་སུ་ འཇུག་པའྱི་བར་སྦོར་གྱི་ཡྱི་གེ་ཞྱིག་ཡྱིན། བརྡ་ཐོའི་རིགས།

བར་ཐོ་ལ་རགས་ཙམ་དབྱེ་ན།

གོས་ཚོགས་གཙོས་ཚོགས་འདུ་ཆེ་ཆུང་རྱིགས་བསྐོངས་པ་ལ་

ཚོགས་བར་དང་། ཆང་ས་སོགས་དགའ་སོན་དང་དུས་སོན་རྱིགས། གཞས་སྣ་དང་ལུས་རྩལ་

འགན་བསྡུར་སོགས་འགན་ཚོགས་རྱིགས་ལ་གདན་འདྲེན་ཞུ་བ་ལ་མགོན་བར། བཀོད་ཁབ་སོགས་

བར་ཐོ་གཞན་བཅས་དབྱེ་བ་གསུམ་དུ་འདུས། བརྡ་ཐོ་གཏོང་ཚུལ།

བར་ཐོ་གཏོང་ཚུལ་ནྱི་འབྲེལ་ཡོད་ལ་ཐད་ཀར་གཏོང་བ་དང་། སྦར་པང་དང་གང་ལྡེབས་སུ་སྦར་ བ༑ ཚགས་པར་དུ་འགོད་པ། རྒྱང་བསྒགས་ནས་སྒོག་པ་སོགས་བྱེད། བརྡ་ཐོ་འབི་བའི་སྐབས་གཟབ་དགོས་པ།

བར་ཐོ་འབྲྱི་སྐབས་ཁ་གསལ་གོ་བདེ་བ་དང་གནད་ལ་འཁེལ་པོ་ཞྱིག་འབྲྱི་བ་ལས། འབྲེལ་མེད་

བརོད་བྱ་དང་། རོག་འཛིང་ཅན། དགོས་མེད་ཚིག་རྒྱན་གྱིས་བཅྱིངས་པ་དེ་འདྲ་ཡྱིན་མྱི་རུང་། 133

བརྡ་ཐོ་ལ་ཚང་དགོས་པའི་ཆ་རྐེན།

༡. གཏོང་ས་དང་འཚམ་པའྱི་ཆེ་བརོད། ༢. གུས་ལུགས་ཀྱི་འབེབས། ༣. བར་ཐོའྱི་ནང་དོན།

(རྱིམ་པ་འདྱི་མེད་པ་མང་།)

༤. གཏོང་མཁན་དང་ཟླ་ཚེས།

(བརྡ་ཐྩོའྲི་རྲིམ་པ་རྣམས་ཀྲི་མགྩོར‘བརྡ་ཐྩོ’ཞེས་འབྲི་སྩོལ་ཡྩོད།)

དཔེ་མཚོན་དང་པོ། ཚོགས་བརྡ།

ཚོགས་བར་ཞེས་པ་ནྱི་སྤྱི་སེར་ཚོགས་པ་གང་རུང་ནས་ཚོགས་འདུ་ཚོགས་མཁན་སུ་རུང་ལ་ཚོགས་

འདུའྱི་ནང་དོན་དང་། ཚོགས་དུས། ཚོགས་ཡུལ། ཉྱིན་གངས་བཅས་བཀོད་པའྱི་འབོད་ཡྱིག་གྱི་ རྱིགས་ཤྱིག་ཡྱིན།

(གཏོང་ཡུལ་དང་འཚམ་པའྱི་འགོ་བརོད།)

༄༅། །རང་རེ་དཔེ་སོན་སློབ་གྲྭའྱི་འཛིན་རྱིམ་ཡོངས་ཀྱི་རྒན་བདག་ཐུན་མོང་གྱི་སན་ལམ་དུ། (བར་ཐོའྱི་ནང་དོན།)

སློབ་གྲྭའྱི་འཛིན་སྐྱོང་གྱི་བཀོད་ཁབ་བཞྱིན་དགེ་རྒན་ལམ་སོན་ཚོགས་ཆུང་གྱི་ངོས་ནས་འབྲེལ་

ཡོད་གནད་དོན་རེ་ཟུང་གྱི་ཐད་གོ་སྡུར་ཞུ་རྒྱུ་ལགས་ན། འདྱི་ཟླའྱི་ཚེས་༢༥ ཕྱི་དྲོའྱི་ཆུ་ཚོད་༢.༣༠ ཐོག་སློབ་གྲྭའྱི་ཚོགས་ཁང་ནང་ཚོགས་གཏན་འཁེལ་བས་འཛིན་གྲྭའྱི་རྒན་བདག་ཚང་མ་ངེས་ ཕེབས་ཡོང་བར་ཞུ།

(གཏོང་མཁན་དང་ཟླ་ཚེས།)

དཔེ་སོན་སློབ་གྲྭའྱི་ལམ་སོན་ཚོགས་ཆུང་ནས། ཕྱི་ལོ་༢༠༢༡ ཟླ་༩ ཚེས་༢༠ ཉྱིན།

134

བརྡ་ཐོ་ཞིག་འབི་བའི་སྐབས་ཡི་གེ་མང་ཉུང་དང་ཤོག་བུའི་ཆ་ཚད་ལ་དཔག་པའི་ཇུས་འགོད་ བྱེད་དགོས། དཔེར་ན།

ཚོགས་བར།

༄༅། །མཚུངས་མེད་གཞྱིས་ཆགས་ཁག་གྱི་ས་གནས་འགོ ་ འཛི ན ་ རྣམས་ལ།

ཕྱི་ལོ་༢༠༢༡ ཟླ་༧ ཚེས་༢༨ ཉྱིན་གྱི་ཞོགས་པའྱི་ཆུ་ཚོད་བཅུ་པའྱི་

ཐོ ག ་འདྱི ་ ག་གངས་སྐྱ​ྱི ད ་སྱི ད ་སྐྱོ ང ་ཚོ ག ས་ཁང་དུ་ལོ ་ འཁོ ར ་ལས་ བསོམས་ཀྱི་ཚོགས་འདུ་འཚོག་རྒྱུ་ཡྱིན་པས།

འགན་འཛིན་རྒན་

ཁག་དང༌། བརྒྱ་དཔོན་གསུམ་བཅས་ཀྱིས་གཞྱིས་ཆགས་ཁག་གྱི་

གནས་ཚུལ་ཁ་གསལ་བསྣམས་ནས་དུས་ཐོག་ཏུ་འབྱོར་དགོས་པའྱི་

བར་ཐོར། ནང་སྱིད་ལས་ཁུངས་ནས། ཕྱི་ལོ་༢༠༢༠ ཟླ་༠༥ ཚེས་ ༠༥ ལ།

དཔེ་མཚོན་གཉིས་པ། གོལ་བརྡ།

གོལ་བར་ཞེས་པ་ནྱི་ཚོགས་འདུ་སོགས་ལ་བོས་ནས་ལས་རྱིམ་དེ་གོལ་བའྱི་སྐབས་སུ་གཏོང་རྒྱུའྱི་

བར་ཐོ་ལ་ཟེར། ཤེས་རྱིག་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་གཞྱི་རྱིམ་བར་མའྱི་བོད་ཡྱིག་སློབ་དེབ་བསྐྱར་ཞྱིབ་ ཆེད་དུ་ཚོགས་འདུ་ཉྱིན་གསུམ་རྱིང་བསྐྱངས་པའྱི་གོལ་བར་ཞྱིག་དཔེ་མཚོན་དུ་བཀོད་ཡོད། 135

༈ ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་

DEPARTMENT OF EDUCATION Central Tibetan Administration

༤་་ཊྱི་ཨེས་ (༡༣) ༡༡།༡༢ ཤེས་རྱིག-༡༠༨༩

གོལ་བར།

ཤེས་རྱིག་ལས་ཁུངས་ནས་བཙན་བྱོལ་བོད་མྱིའྱི་གཞྱི་རྱིམ་ཤེས་ཡོན་སྱིད་བྱུས་དང་མཐུན་པའྱི་གཞྱི་རྱིམ་

བར་མའྱི་བོད་ཡྱིག་སློབ་དེབ་བསྐྱར་ཞྱིབ་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཚོགས་འདུ་ཕྱི་ལོ་༢༠༡༡ ཟླ་༤ ཚེས་༢༠ ནས་ཚེས་ ༢༢ བར་ཉྱིན་གསུམ་རྱིང་བསྐྱངས་པའྱི་ནང་གཤམ་གསལ་བསྐྱར་ཞྱིབ་ཚོགས་མྱི་རྣམས་ཚོགས་འདུར་

བཅར་ནས་ཕྱི་ཟླ་༤ ཚེས་༢༢ ཀྱི་ཕྱི་དྲོ་ཆུ་ཚོད་༤:༣༠ ཐོག་ཚོགས་འདུ་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་སེ་སློབ་ཁག་

སོ་སོར་དུས་ཐོག་ལས་བཅར་དགོས་པའྱི་བཀོད་ཁབ་ཏུ། ཤེས་རྱིག་ལས་ཁུངས་ནས། ཕྱི་ལོ་༢༠༡༡ ཟླ་

༤ ཚེས་༢༢ ལ།

ཨང༌།

མཚན།

སློབ་གྲྭ།

༢།

ལྷག་པ་དྩོན་གྲུབ།

དྷ་ཤྩོད་བྩོད་ཁྱྲིམ་སྩོབ་གྲྭ།

༡།

༣། ༤།

ངོ་བཤུས།

བཟང་པྩོ།

རཱཇ་པུར་བྩོད་ཁྱྲིམ་སྩོབ་གྲྭ།

ཚེ་བརན་བཀྲ་ཤྲིས། སེལ་ཀྩོབ་དབུས་བྩོད་སྩོབ། བམས་པ་ལྷ་སྐྲིད།

སམ་བྷྩོ་ཊ་བྷུན་ཏར་གཏན་སྩོབ།

སམ་བོ་ཊའྱི་སྤྱི་ཁབ་འགན་འཛིན་དང༌། བོད་ཁྱིམ་སྤྱི་ཁབ་ཤེས་ཡོན་ངེས་སོན་པ། མ་སུ་རྱི་བོད་ཁྱིམ་ཤེས་ཡོན་འགན་འཛིན། དབུས་བོད་སློབ་ཤེས་ཡོན་ངེས་སོན་པ།

136

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། ཚིག་སྒྲུབ་བཟློས།

བར་སྦོར། བཀོད་ཁབ། རོག་འཛིང་། དགའ་སོན། རྒྱང་བསྒགས།

གཉིས་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡། བར་ཐོའྱི་གོ་དོན་གང་ཡྱིན་ནམ།

༢། ཅྱི་ཞྱིག་ལ་ཚོགས་བར་ཟེར་རམ། ༣། ཅྱི་ཞྱིག་ལ་གོལ་བར་ཟེར་རམ།

༤། བར་ཐོ་ལ་ཚང་དགོས་པའྱི་ཆ་རྐེན་གང་དག་ཡོད་དམ།

གསུམ་པ། གཤམ་གསལ་ཚོགས་བརྡ་དང་གློལ་བརྡ་གང་རུང་རེ་བིས། •

སློབ་གྲྭའྱི་ངོས་ནས་ཁོར་ཡུག་གཙང་སྦྲ་བྱ་རྒྱུ་གཏན་འཁེལ་ཡྱིན་པས། སློབ་ཕྲུག་གང་མང་མཉམ་ཞུགས་

•

ཁེད་ནྱི་འཛིན་རྱིམ་བརྒྱད་པའྱི་རྒན་བདག་ཡྱིན་པ་དང་། ཚན་རྱིག་དགེ་རྒན་གྱིས་ཟླ་གཅྱིག་རྱིང་སློབ་

• •

ཡོང་བའྱི་བར་ཐོ་ཞྱིག་བྲྱིས།

ཁྱིད་འཕར་མ་བྱ་འཆར་ཡོད་པའྱི་སྐོར། འཛིན་ཁང་དུ་འཛིན་གོགས་ཡོངས་ལ་བར་ཐོ་ཞྱིག་བྲྱིས་ཏེ། སྦར་པང་དུ་སྦོར་དགོས།

ཉྱིན་གསུམ་རྱིང་བོད་ཡྱིག་ཟབ་སྦོང་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་ནས་གོལ་བའྱི་གོལ་བར་ཞྱིག་བྲྱིས།

སློབ་གྲྭའྱི་རྒན་བདག་རྣམས་ཀྱིས་དགེ་རྒན་ཉྱིན་མོར་ཇྱི་ལྟར་བྱེད་མྱིན་གྱི་ཚོགས་འདུ་ཆུ་ཚོད་གཉྱིས་ རྱིང་ཚོགས་ནས་གོལ་བའྱི་གོལ་བར་ཞྱིག་བྲྱིས།

བཞི་པ། འགིག་རགས་དང་ནློར་རགས་རྒྱློབ།

༡) གསལ་བསྒགས་ཡྱི་གེ་ནྱི་བར་ཐོ་ཞྱིག་མ་རེད།

༢) བར་ཐོའྱི་ནང་དོན་ནྱི་ཁ་གསལ་བ་གནད་ལ་འཁེལ་དགོས། ༣) མྱི་སེར་ལ་བར་ཐོ་གཏོང་མྱི་རུང་།

༤) བར་ཐོ་ཡྱི་གེ་ནྱི་ངེས་པར་དུ་གང་ངོས་སུ་སྦོར་དགོས། ༥) བར་ཐོ་འབྲྱི་བ་ལ་འགོ་བརོད་འབྲྱི་མྱི་དགོས་པ་ཡྱིན།

ལྔ་པ། སློབ་ཚན་གི་ཚོགས་བརྡ་དང་གློལ་བརྡའི་དཔེར་བརློད་གཉིས་ལ་བརྡ་ཐློའི་ཆ་རྐྱེན་རྣམས་ཚང་ ཡློད་མེད་དབྱེ་ཞིབ་གིས།

137

༢༦. མགོན་བརྡ་འབི་ཚུལ།

ཅི་ཞིག་ལ་མགོན་བརྡ་ཟེར།

ཆང་ས་སོགས་དགའ་སོན་རྱིགས་དང་། ལོ་སར་སོགས་དུས་སོན་རྱིགས། གཞས་སྣ་འཁབ་སོན་

སོགས་མཛད་སོའྱི་རྱིགས་ལ་མགོན་དུ་འབོད་པར་སྤོད་པའྱི་ཡྱི་གེ་ཞྱིག་ཡྱིན། དེ་ལ་མགོན་ཤོག་ དང་གདན་ཞུའྱི་ཡྱི་གེར་འབོད་པའང་ཡོད། དོན་ལ་བར་ཐོའྱི་ཡྱིག་རྱིགས་ཤྱིག་ལས་མ་འདས། མགོན་བརྡ་གཏོང་ཚུལ།

མགོན་བར་གཏོང་ཚུལ་ནྱི་གོང་གྱི་བར་ཐོ་དང་འདྲ་ནའང་། མྱི་སྣ་གལ་ཆེན་རྱིགས་ལ་གུས་བཀུར་ གྱི་ཚུལ་དུ་ཆེད་དུ་བཅར་ནས་འབུལ་སོལ་ཡོད་པ་ཡྱིན། མགོན་བརྡ་འབི་བའི་སྐབས་གཟབ་དགོས་པ།

མགོན་བར་འབྲྱི་བའྱི་སྐབས་གཟབ་དགོས་པ་ནྱི་གོང་གྱི་བར་ཐོ་དང་འདྲ་ནའང་། ནང་དོན་གྱི་ཆ་ ནས་བཀའ་བཏང་བ་ལྟར་མྱིན་པར་རེ་འདུན་ཞུ་བའྱི་རྣམ་པ་ཡོད་དགོས། མགོན་བརྡ་ལ་ཚང་དགོས་པའི་ཆ་རྐེན།

༡. གཏོང་ཡུལ་དང་འཚམ་པའྱི་ཆེ་བརོད། ༢. གུས་ལུགས་ཀྱི་འབེབས། ༣. མགོན་བརའྱི་ནང་དོན།

༤. གཏོང་མཁན་དང་ཟླ་ཚེས།

138

(མགོན་བརའྱི་རྱིམ་པ་རྣམས་ཀྱི་མགོར‘མགོན་བརའམ་མགོན་ཤོག’ཅེས་འབྲྱི་སོལ་ཡོད།) དཔེ་མཚོན། མགོན་བརྡའམ་མགོན་ཤོག (གཏོང་ཡུལ་དང་འཚམ་པའྱི་ཆེ་བརོད།)

༄༅། །སྐུ་ཉྱིད་གང་གྱི་

(གུས་ལུགས་ཀྱི་འབེབས།) (མགོན་བརའྱི་ནང་དོན།)

སན་ལམ་དུ།

གསོལ་དོན། ཕ་བསོད་ནམས་དང་མ་འཛོམས་སྐྱ​ྱིད་གཉྱིས་

ཀྱི་བུ་དོན་གྲུབ་དང་། ཕ་རོ་རེ་དང་མ་མཚོ་མོ་གཉྱིས་ཀྱི་བུ་མོ་བདེ་སྐྱ​ྱིད་གཉྱིས་འཇྱིག་རེན་མཐུན་

འཇུག་གྱི་གཉེན་སྒྱིག་ལ་གཉྱིས་མོས་བྱུང་བ་བཞྱིན། ཕྱི་ལོ་༢༠༢༡ ཟླ་༡༠ ཚེས་༡༥ གཟའ་སྐར་ འཕོད་སྦོར་དགེ་བའྱི་ཉྱིན་རེན་འབྲེལ་དགའ་སོན་གྱི་མཛད་སོ་ཞྱིག་སེལ་རྒྱུ་ཡྱིན་ན། སྐུ་ཉྱིད་ནང་ མྱི་དང་བཅས་སྐུ་མགོན་དུ་ངེས་ཕེབས་ཡོང་བར་ཞུ། (གཏོང་མཁན་དང་ཟླ་ཚེས།)

ཕ་བསོད་ནམས་ཀྱི་བཟའ་མྱི་ཡོངས་ནས། ཕྱི་ལོ་༢༠༢༡ ཟླ་༠༩ ཚེས་༠༡ ལ་ཕུལ།

མཛད་རྱིམ།

ཆུ་ཚོད། ༡༠: ༠༠ ཆུ་ཚོད། ༡༡: ༠༠ ཆུ་ཚོད། ༡: ༠༠ ཆུ་ཚོད། ༢: ༠༠ ཆུ་ཚོད། ༣: ༣༠ ཆུ་ཚོད། ༧: ༠༠

སྐུ་མགོན་ལ་སྣེ་ལེན་ཞུ་རྒྱུ། རེན་འབྲེལ་ཁ་བཏགས་བསྒོན་རྒྱུ། ཉྱིན་གུང་གསོལ་ཚིགས། གཞས་སྣ་འཁབ་སོན་བྱ་རྒྱུ། ཕྱི་དྲོའྱི་གསོལ་ཇ་དང་རྩེད་རྱིགས། དགོང་དྲོའྱི་གསོལ་ཚིགས་བཅས་མཇུག་བསྒྱིལ་རྒྱུ། 139

མགོན་བརྡ་ལ་བཟོ་ལྟ་དང་མཛེས་རྒྱན་མི་འདྲ་བ་མང་ཡང་། ཡིན་ནའང་ཡི་གེ་མང་ཉུང་དང་ ཤོག་བུའི་ཆ་ཚད་ལ་དཔག་པའི་ཇུས་འགོད་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན།

ས་རཱ་བོད་ཀི་མཐོ་རིམ་སོབ་གཉེར་ཁང་། College for Higher Tibetan Studies Undertaking of the Institute of Buddhist Dialectics, Dharamsala (Recognised by the Department of Education, Central Tibetan Administration)

མགོན་བར།

༄༅། །མཁེན་རྒྱ་ཡངས་པའྱི་མ་ཡུམ་ས་རཱ་མཐོ་སློབ་ཀྱི་སློབ་ཟུར་རྣམ་པའྱི་སན་ལམ་དུ། ཆེད་ཞུ།

འདྱི་ག་ས་རཱ་མཐོ་སློབ་དབུ་བརེས་ནས་མྱི་ལོ་བཅུ་གསུམ་འཁོར་བའྱི་དུས་དྲན་དེ་བཞྱིན་ཟླ་བ་འདྱིའྱི་

ཚེས་བཅུ་གསུམ་ཉྱིན་སྲུང་བརྩྱི་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། སྐབས་དེའྱི་སྐུ་མགོན་གྱི་གཙོ་བོར་འདྱི་ག་མཐོ་སློབ་ཀྱི་ སློབ་ཟུར་རྣམས་གདན་ཞུ་བྱ་རྒྱུ་ལགས་ན། སློབ་ཟུར་རྣམས་ཐུགས་ཚོར་ཆེན་པོས་ངེས་ཕེབས་ཡོང་ བར་མགོན་བརར། ཆུ་ཚོད།

མཛད་རྱིམ།

༡༠། ༠༠

མཛད་སོ།

༨། ༠༠ ནས་ ༩། ༣༠ ཉྱིན་རྒྱབ།

དགོང་དྲོ།

ས་རཱ་མཐོ་སློབ་ཡྱིག་ཚང་ནས།

ལག་རྩེད་སོ་ལོའྱི་མཐའ་མའྱི་འགན་བསྡུར། རྩེད་འགན་སྣ་ཚོགས།

སྒྱུ་རྩལ་མཚན་ཚོགས།

140

མགོན་ཤོག

སྐུ་ཉྱིད་གང་གྱི་སན་ལམ་དུ། གསོལ་དོན།

ཕ་བསོད་ནམས་དང༌མ་འཛོམས་སྐྱ​ྱིད་ཀྱི་བུ་དོན་གྲུབ་དང༌། ཕ་རོ་རེ་དང༌མ་

ཆོས་འཛོམས་ཀྱི་བུ་མོ་བདེ་སྐྱ​ྱིད་གཉྱིས་ཚེ་རབས་ནས་བཟའ་འབྲེལ་གྱི་བག་

ཆགས་སད་སབས། གཉྱིས་མོས་ཀྱི་འཇྱིག་རེན་མཐུན་འཇུག་གྱི་ལུགས་སོལ་

ལྟར། འདྱི་ཟླའྱི་ཕྱི་ཚེས་ལྔ་གཟའ་སྐར་འཕོད་སྦོར་དགེ་བའྱི་ཉྱིན་ཆང་སའྱི་

རེན་འབྲེལ་མཛད་སོ་ཡྱིན་པས་སྐུ་ཉྱིད་མགོན་དུ་ངེས་ཕེབས་ཡོང་བར་ཞུ། ཕ་བསོད་ནམས་བཟའ་མྱི་ཡོངས་ནས། དུས་ཚོད།

ཕྱི་ལོ་༢༠༢༡ ཟླ་༠༩ ཚེས་༠༡ ལ།

ཆུ་ཚོད། ༡༠། ༠༠་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་སྐུ་མགོན་ལ་སྣེ་ལེན་ཞུ་རྒྱུ།

ཆུ་ཚོད། ༡༡། ༠༠་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་རེན་འབྲེལ་ཁ་བཏགས་བསྒོན་རྒྱུ།

ཆུ་ཚོད། ༡། ༠༠་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་ཉྱིན་གུང་གསོལ་ཚིགས།

ཆུ་ཚོད། ༣། ༠༠་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་ཕྱི་དྲོའྱི་གསོལ་ཇ།

ཆུ་ཚོད། ༨། ༠༠་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་དགོང་དྲོའྱི་གསོལ་ཚིགས་བཅས་མཇུག་བསྒྱིལ་རྒྱུ།

141

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། ཚིག་སྒྲུབ་བཟློས།

མགོན་བར། དགའ་སོན། དུས་སོན། རེ་འདུན། གཉེན་སྒྱིག སྣེ་ལེན།

གཉིས་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡། ཅྱི་ཞྱིག་ལ་མགོན་བར་ཟེར་རམ།

༢། མགོན་བར་ལ་ཚང་དགོས་པའྱི་ཆ་རྐེན་གང་དག་ཡོད་དམ།

༣། བར་ཐོ་དང་མགོན་བར་འབྲྱི་སྐབས་མྱི་འདྲ་བའྱི་ཁད་པར་གང་ཡོད་དམ།

གསུམ་པ། བརློད་གཞི་གསུམ་ལས་གཉིས་ལ་འབི་དགློས། •

སློབ་གྲྭའྱི་རྩེད་འགན་གྱི་ཉྱིན་མོ་ལ་ས་གནས་གཞྱིས་འགོ་སྐུ་མགོན་གྱི་གཙོ་བོར་གདན་འདྲེན་ཞུ་བའྱི་

•

ཁེད་ཀྱི་སྐྱེས་སྐར་ལ་འཛིན་གྲྭ་གཅྱིག་པའྱི་སློབ་གོགས་རྣམས་མགོན་འབོད་བྱེད་པའྱི་མགོན་བར་ཞྱིག་

•

མགོན་བར་ཞྱིག་བྲྱིས། བྲྱིས།

སློབ་གྲྭ་དབུ་བརེས་པའྱི་དུས་ཆེན་གྱི་སྐུ་མགོན་གཙོ་བོ་གདན་འདྲེན་པའྱི་མགོན་ཤོག་ཅྱིག་བྲྱིས།

བཞི་པ། འཛིན་ཁང་ཕན་ཚུན་མགློན་བརྡ་གཏློང་བའི་བྱེད་སློ་སེལ་དགློས།

142

༢༧. ངོ་སྤོད་ཡི་གེ་འབི་ཚུལ།

ཅི་ཞིག་ལ་ངོ་སྤོད་ཡི་གེ་ཟེར་རམ།

ངོ་སྤོད་ཡྱི་གེ་ནྱི་རྒྱུས་མངའ་འམ་གོ་རོགས་ཡོད་པ་ཞྱིག་གྱིས་མྱི་སྣ་དང་དངོས་པོ་གང་རུང་ཞྱིག་ གཞན་ལ་ཤེས་སུ་འཇུག་པའྱི་འགེལ་བཤད་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཡྱིག་རྱིགས་ཤྱིག་ལ་ཟེར། ངོ་སྤོད་བྱེད་ཚུལ།

ངོ་སྤོད་ཡྱི་གེ་ནྱི་ཡྱིག་ངག་གང་རུང་ནས་ཐད་ཀར་གཏོང་བ་མ་གཏོགས་གང་ལ་སྦར་བ་སོགས་ཤྱིན་ ཏུ་ཉུང་།

ངོ་སྤོད་བྱེད་སྐབས་གཟབ་དགོས་པ།

ངོ་སྤོད་བྱེད་སྐབས་ཁ་གསལ་གོ་བདེ་བ་དང་གོ་རྱིམ་ཡོད་པ་ཞྱིག་འབྲྱི་བ་ལས། འབྲེལ་མེད་བརོད་ བྱ་དང་། རོག་འཛིང་ཅན། དགོས་མེད་ཚིག་རྒྱན་གྱིས་བཅྱིངས་པ་དེ་འདྲ་ཡྱིན་མྱི་རུང་། ངོ་སྤོད་ཡི་གེ་ལ་ཚང་དགོས་པའི་ཆ་རྐེན།

༡. ངོ་སྤོད་བྱ་ཡུལ་དང་འཚམ་པའྱི་ཆེ་བརོད།

༢. གུས་ལུགས་འབེབས་ཀྱི་རྱིམ་པ། (ཡོད་མེད་ཅྱི་རྱིགས་ཡོད།)

༣. ངོ་སྤོད་བྱེད་རྒྱུའྱི་ནང་དོན།

༤. ངོ་སྤོད་བྱེད་མཁན་དང་ཟླ་ཚེས།

(ངོ་སྤོད་ཡྱི་གེའྱི་རྱིམ་པ་རྣམས་ཀྱི་མགོར‘ངོ་སྤོད་ཡྱི་གེ’ཞེས་འབྲྱི་སོལ་ཡོད།)

143

ངོ་སྤོད་ཡི་གེ་ཞིག་འབི་བའི་སྐབས་ཡི་གེ་མང་ཉུང་དང་ཤོག་བུའི་ཆ་ཚད་ལ་དཔག་པའི་ཇུས་ འགོད་བྱེད་དགོས། དཔེ་མཚོན་དང་པོ།

ངོ་སྤོད་ཡྱི་གེ

༄༅། །མཚུངས་མེད་དབུས་ཆུ་གོག་དོ་དམ་ཚན་པའྱི་འགན་འཛིན་མཆོག་གྱི་དྲུང་དུ། ཆེད་ཞུ། ང་

ཚོའྱི་འདྱི་ནས་ལག་རྩལ་པ་སྐུ་ཞབས་ ... དང་ ... གཉྱིས་ནྱི་ཆུ་གོག་ལས་དོན་ལ་

དམྱིགས་བསལ་སྦོང་བརར་ཡོད་པའྱི་ཁད་ལས་པ་གཉྱིས་ཡྱིན། ད་རེས་ཁོང་གཉྱིས་ དེ་གའྱི་ཆུ་གོག་དོ་དམ་སྦོང་བརར་ར་བར་ཉམས་མོང་གསོག་སླད་ཆེད་དུ་མངགས་

ཡོད་པས། དེ་ནས་སྣེ་ལེན་དང་འབྲེལ་ཟླ་བ་གསུམ་གྱི་རྱིང་ཞལ་ལག་དང་བཞུགས་

གནས་སོགས་མཐུན་སྦོར་དང་། ལྷག་པར་དུ་དེ་གའྱི་ཁད་འཕགས་ཀྱི་ཉམས་མོང་དང་

ལག་རྩལ་རྣམས་ངོ་སྤོད་གང་ལེགས་གནང་བའྱི་རེ་བ་ཞུ།

ས་གནས་ཆུ་གོག་ས་ཚིགས་ནས།

ཕྱི་ལོ་༢༠༢༡ ཟླ་༡༠ ཚེས་༢༠ ཉྱིན།

ཕུལ།

144

དཔེམཚོན་གཉིས་པ།

ངོ་སྤོད། རྒྱ་ཆེའྱི་འཛད་སྤོད་པ་ཡོངས་ལ། ནག་པོ་དགུ་སྦོར་ཞེས་པ་འདྱི་འགོག་སྨན་ཡྱིན་པ་ཙམ་ དུ་མ་ཟད། སོལ་རྒྱུན་སྨན་རྫས་ཤྱིག་ཡྱིན་པས་ནད་ཐོག་ཏུ་ལོ་བརྒྱ་ཕག་སྤད་ཡོད། ཁུངས་ལུང་།

རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ན་བ་ཀཱ་ལ་ཡོ་ག བོད་སྐད་དུ། ནག་པོ་དགུ་སྦོར་ཞེས་བྱ་བ། ཞེས་ བཤད།

སྦོར་སེབ།

གྱིའུ་ཝང་དང་། ཨ་རུ་ར། བཙན་དུག ག་རྩྱི། ཤུ་དག གུར་གུམ། མུ་ཟྱི། ཤྱིང་ཀུན། རྒྱ་ ཡྱི་སྣག་ཚྭ་བཅས་ཡྱིན། ཕན་ཡོན།

ཆམ་རྱིམས་སོགས་འགོས་ནད་ལ་སོན་འགོག་ནུས་པ་ངེས་ཅན་ལྡན་ཡོད། བེད་སྤོད་བྱེད་སྟངས།

ཕེ་མ་རྱིལ་བུ་གང་ཡང་རུང་ལུས་ལ་བྱུག་པའམ་སྐེ་ལ་འདོགས་དགོས། གསོ་རྱིག་ཡྱིག་ཚང་ནས།

ཕྱི་ལོ་༢༠༢༠ ཟླ་༠༩ ཚེས་༠༡ ལ།

145

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡། ཅྱི་ཞྱིག་ལ་ངོ་སྤོད་ཡྱི་གེ་ཟེར་རམ།

༢། ངོ་སྤོད་བྱེད་ཚུལ་ཇྱི་ལྟར་ཡྱིན་ནམ།

༣། ངོ་སྤོད་བྱེད་སྐབས་གཟབ་དགོས་པ་གང་དག་ཡོད་དམ། ༤། ངོ་སྤོད་ཡྱི་གེའྱི་ཆ་རྐེན་གང་དག་ཡྱིན་ནམ།

གཉིས་པ། པར་རིས་འདི་ངློ་སྤློད་བྱེད་པའི་ཡི་གེ་ཞིག་བིས།

གསུམ་པ། རང་ཉིད་ཀི་སློབ་གྲྭ་ངློ་སྤློད་བྱེད་པའི་ཡི་གེ་ཞིག་བིས།

146

ཁ) མཚར་གཏམ།

147

༢༨. གཉིས་ཀ་མིག་ཆུ་ཤོར་བ།

མྱི་སྣ། ༡. རྒད་པོ། ༢. ཡྱིག་སྐྱེལ་བ། ༣. དམག་དཔོན། ༤. བུ།

སོན་ཡུལ་ཞྱིག་ཏུ་རྒད་པོ་ལོ་བདུན་ཅུར་ལོན་པ་ཞྱིག་ཡོད། ཁོང་ལ་བུ་གཅྱིག་ཡོད་པ་དེ། ལུང་པ་

གཞན་དུ་སོང་ནས་ལོ་མང་པོ་འགོར་ཡང་བདེ་སྡུག་གྱི་གཏམ་ཙམ་ཡང་གོ་རྒྱུ་མ་བྱུང་། དེར་བརེན། རང་གྱི་བརྩེ་བའྱི་བུ་ལ་སེམས་ཁུར་ཆེན་པོ་གནང་གྱི་ཡོད། 148

ཨ་ ར་ ར་ ...། ངའྱི་རང་པ་འདྱི་ ...

(རང་པ་གཡས་པ་ཅུང་གོལ་བཞྱིན་ལམ་ཟུར་དུ་བསད།)

སོ་སོ་ལགས། སྐུ་ཁམས་བཟང་། ཁེད་རང་འདྱིར་བཞུགས་འདུག་ག ངས་ཁེད་རང་ ཡར་མར་གང་སར་བཙལ་བ་ཡྱིན། ཨོ་ ... ང་སྐོར་བ་ལ་ཕྱིན་པ་ཡྱིན། ཡ་ ... སོ་སོ་ལགས། འདྱི་ག་རེ་རེད།

(ལག་པ་རྒད་པོའྱི་ཕོགས་སུ་བསྱིངས་ནས་ཡྱི་གེ་ཞྱིག་སྤད།)

(ཡ་མཚན་པའྱི་སོ་ནས)

ཁེད་རང་གྱི་བུ་དོན་གྲུབ་ཀྱིས་ཡྱི་གེ་ཞྱིག་བསྐུར་འདུག ཨོ་ ... ཐུགས་རེ་ཆེ། ཐུགས་རེ་ཆེ།

མཇུག་མ་རྫོགས་གོང་།)

(དགའ་སྣང་ཆེན་པོས་)

བུའྱི་ཡྱི་གེ་ ....

(སྐད་ཆ་

ཡ་ ཡ་... སོ་ལགས། བཞུགས་ཨ། དེ་རྱིང་ང་བྲེལ་བ་ཡོད། མགོགས་པོ་འགོ་དགོས། ཨ་ཙི། ད་ངས་ཡྱི་གེ་ནྱི་ཀོག་ཤེས་ཀྱི་མེད། འདྱིའྱི་ནང་ལ་ག་རེ་བྲྱིས་ཡོད་ན། གནས་ ཚུལ་ཡག་པོ་ཞྱིག་ཡྱིན་པར་ཤོག

(མགོ་གཡུག་བཞྱིན་ཅུང་ཙམ་འགོར་རེས།)

ནྱི་ཡོད་ཀྱི་མ་རེད། དཀའ་ངལ་འདྲ་འཕད་པ་མྱིན་ནམ། 149

ངའྱི་བུ་ན་གྱི་

(དེ་ལྟར་ཁེར་ལབ་བྱས།)

ད་

... ཡྱི་གེ་འདྱི་ངས་སུ་ལ་ཀོག་ཏུ་འཇུག་དགོས་ཀྱི་རེད།

(ལབ་བཞྱིན་ཡར་མར་བལྟས།)

སྐབས་དེར་ཐག་རྱིང་དུ་དམག་དཔོན་ཞྱིག་ལངས་ནས་ཡོད། ཁོང་ནྱི་ཕར་བལྟས་ཚོད་ལ་མྱི་གཟུགས་

སོབས་ཆེན་པོ། གཟྱི་བརྱིད་ཆེ་བ། ཡོན་ཏན་ཆེ་མདོག་ཁ་པོ་ཞྱིག་ཡོད། རྒད་པོས་ཁོང་མཐོང་མ་ཐག་རང་ པ་གཡས་པ་གོལ་བཞྱིན་ཁོའྱི་ཕོགས་སུ་སོང་།

དམག་དཔོན་ལགས། སྐུ་མཁེན་སྐུ་མཁེན། ཡྱི་གེ་འདྱི་ཀོག་རོགས་གནང་དང་། ངས་ ཡྱི་གེ་ཤེས་ཀྱི་མེད་པས། དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཞེ་དྲག་འདུག

(ཨུ་ཚུགས་བརྒྱབ།)

ཨུན་ ... ཨུན་ ... (ཅུང་ཐེ་ཚོམ་གྱི་སོ་ནས་ཡྱི་གེ་ལ་ག་ལེར་ལྟ་བཞྱིན་ངུས།) དམག་དཔོན་ལགས། ག་རེ་གནང་སོང་། ཡྱི་གེ་འདྱིའྱི་ནང་ལ་ག་རེ་བྲྱིས་འདུག ངའྱི་བུ་ལ་ག་རེ་བྱུང་འདུག

(དངངས་འཚབ་ཆེན་པོས་སྐད་ཆ་དྲྱིས།)

མ་རེད། མ་རེད། ཁེད་རང་གྱི་བུ་ལ་གང་ཡང་བྱུང་མྱི་འདུག ང་རང་སོན་མ་སློབ་ གྲྭར་ཡོད་དུས་སློབ་སྦོང་ཡག་པོ་མ་བྱས་སབས། ད་ལྟ་ཡྱི་གེ་འདྱི་ཙམ་ཡང་ཡག་པོ་ ཀོག་ཤེས་ཀྱི་མྱི་འདུག་པས་ངུ་ཤོར་བྱུང་།

150

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། བརློད་པ་བཟློ་དགློས།

གཟུགས་སོབས་ཆེན་པོ། གཟྱི་བརྱིད་ཆེ་བ། དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ། སློབ་སྦོང་ཡག་པོ།

གཉིས་པ། མི་སྣ་དང་སད་ཆ་མཐུན་སྦློར་གིས།

མི་སྣ།

རྒད་པྩོ།

ཡྲིག་སྐེལ་བ།

དམག་དཔྩོན།

སད་ཆ།

སྩོབ་གྲྭར་ཡྩོད་དུས་སྩོབ་སྦྩོང་ཡག་པྩོ་མ་བས། ང་ཡྲི་བུ་ན་གྲི་ནྲི་ཡྩོད་ཀྲི་མ་རེད། ང་བེལ་བ་ཡྩོད།

གསུམ་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

༡། མཚར་གཏམ་འདྱིའྱི་ནང་མྱི་སྣ་ག་ཚོད་འདུག་གམ།

༢། མཚར་གཏམ་འདྱིའྱི་ནང་ཡ་མཚན་པའྱི་དོན་དེ་གང་ཡྱིན་ནམ། ༣། མཚར་གཏམ་འདྱིས་བསླབ་བྱ་ཅྱི་ཞྱིག་བསན་འདུག་གམ།

བཞི་པ། གཤམ་གི་མཚར་གཏམ་ལ་བཅློས་འབི་བྱས་པ་བཞིན་སློབ་ཚན་གི་མཚར་གཏམ་བཅློས་འབི་ གིས།

སྨན་འཚོང་པ།

ཐེངས་གཅྱིག་སྨན་གོས་ཆ་ཚང་གོན་པའྱི་མྱི་རང་གོལ་ཞྱིག་གྱིས་ ཁོམ་ལམ་དུ་སྨན་མང་ཐག་ཆོད་ཅྱིག་བཀྲམས་ནས། “ཁོང་ཚོ་ སྨན་ཉོ་བར་ཕེབས་ཤོག སྨན་ཉོ་བར་ཕེབས་ཤོག ང་ལ་ནད་ བརྒྱ་བཅོས་ཐུབ་པའྱི་སྨན་འཚོང་རྒྱུ་ཡོད།” ཅེས་སྐད་རྒྱག་

སྐབས། བུད་མེད་ཅྱིག་གྱིས། “འོ་ན་ཁེད་ཀྱི་སྨན་འདྱིས་ན་ 151

ཚ་གང་དང་གང་ཞྱིག་བཅོས་ཐུབ་ཀྱི་རེད་དམ།” ཞེས་དྲྱིས། རང་གོལ་དེས། “ན་ཚ་གང་ཡྱིན་རུང་ཚང་མ་

བཅོས་ཐུབ་ཀྱི་རེད།” ཟེར། བུད་མེད་དེས། “འབམ་གྲུམ་ན་ཚ་བཅོས་ཐུབ་བམ།” ལབ་པར། ཁོ་པས། “ཡྱིན་ དགོས་བྱུང་།” ལབ། “འོ་ན་དེ་ལས་ལྷག་པ་རང་ཆག་དང་ལག་ཆག་བཅོས་ཐུབ་བམ།” ལབ་པར། ཁོ་པས། “འོ་ཛི་ ...། ཡྱིན་དགོས་བྱུང་།” ཞེས་ཧམ་སེམས་ཆེན་པོས་ལབ་པར། བུད་མེད་དེས། “དེས་ན་ཁེད་ཀྱིས་

སྨན་དེ་བེད་སྤད་ནས་ཁོད་རང་གྱི་རང་པ་དེ་མྱི་བཅོས་པ་ཅྱི་ཡྱིན།” ཞེས་དྲྱིས་པར་ཁོ་ཁ་གགས་རྒྱུ་མེད་པར་ ཆགས་ཏེ་ལུས་སོ། །

སྨན་འཚོང་པ།

ཐེངས་གཅྱིག་སྨན་གོས་ཆ་ཚང་གོན་པའྱི་མྱི་རང་གོལ་ཞྱིག་གྱིས་ ཁོམ་ལམ་དུ་སྨན་མང་ཐག་ཆོད་ཅྱིག་བཀྲམས་ནས། “ཁོང་ཚོ་ སྨན་ཉོ་བར་ཕེབས་ཤོག སྨན་ཉོ་བར་ཕེབས་ཤོག ང་ལ་ནད་

རྱིགས་བཞྱི་བརྒྱ་རྩ་བཞྱི་ནས་གཅྱིག་མ་གཏོགས་བཅོས་ཐུབ་པ་

དང་དེའྱི་ཚབ་ལ་བགེགས་རྱིགས་སོང་ཕག་བརྒྱད་ཅུ་ནས་གཅྱིག་ བཅོས་ཐུབ་པའྱི་སྨན་འཚོང་རྒྱུ་ཡོད།” ཅེས་སྐད་རྒྱག་སྐབས།

བུད་མེད་ཅྱིག་གྱིས། “འོ་ན་ཁེད་ཀྱི་སྨན་འདྱིས་ན་ཚ་གང་དང་

གང་ཞྱིག་བཅོས་ཐུབ་ཀྱི་རེད་དམ།” ཞེས་དྲྱིས། རང་གོལ་དེས། “ངས་གོང་དུ་ཞུས་ཚར་ཡྱིན་པ་བཅོས་ཐུབ་ ཀྱི་རེད།” ཟེར། “ཆ་ཚང་བཅོས་ཐུབ་ཀྱི་རེད་དམ།” ཟེར་བར། ཁོ་བས། “འོ་ཛི་... ངས་གོང་དུ་ཞུས་ཚར་

ཡྱིན་པ་བཅོས་ཐུབ་ཀྱི་རེད།” ཞེས་ལབ་པར། བུད་མེད་དེས། “དེས་ན་ཁེད་ཀྱིས་སྨན་དེ་བེད་སྤད་ནས་ཁོད་

རང་གྱི་རང་པའྱི་འབམ་གྲུམ་དེ་མྱི་བཅོས་པ་ཅྱི་ཡྱིན།” ཞེས་དྲྱིས་པར། ཁོས། “འོ་... དེ་བཅོས་མྱི་ཐུབ་པའྱི་ན་ ཚ་གཅྱིག་དེ་རེད། དེའྱི་ཚབ་ལ་སྐྱེ་དམན་དྲན་རྒྱུ་རྒོད་པོའྱི་བགེགས་དེ་བཅོས་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་པས། ཁེད་རང་

སྨན་དེ་གཟྱིགས་ན་ཏག་ཏག་རེད།” ཅེས་ལབ་པར། མོ་རང་ངོ་ཚ་ནས་ཁ་གགས་རྒྱུ་མེད་པར་ཆགས་ཏེ་ལུས་ སོ། །

ལྔ་པ། མཚར་གཏམ་ཐུང་ངུ་ཞིག་བིས།

152

༢༩. མཚར་གཏམ་ཁག་གཉིས།

༈ དཀོན་མཆོག་ལ་ཐུགས་རེ་ཆེ་ཞུ།

མྱི ་ ཞྱི ག ་གྱི ས ་རང་གྱི ་ བོ ང ་བུ་བརགས་ པ་ཤེས་རེས་ལམ་སང་ལྷ་ཁང་ཡོ ད ་

སར་བརྒྱུགས་ཡོང་ནས་སྐད་ཆེན་པོས། དཀོ ན ་མཆོ ག ་མཁེ ན །

ད་རེ ས ་ཡྱི ན ་

ན་དཀོ ན ་མཆོ ག ་གྱི ་ བཀའ་དྲྱི ན ་རང་

ཡྱིན། དེ་མྱིན་ན་ང་ཚར་ཚར་བ་རེད། དཀོན་མཆོག་ལ་ཐུགས་རེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡྱིན།

ཞེས་སྨོན་ལམ་འདེབས་བཞྱིན་ཡོད་པ་

ཉེ ་ འཁོ ར ་དུ་ཡོ ད ་པའྱི ་ མྱི ་ རྣམས་ཀྱི ས ་ ཐོས་མ་ཐག མྱི་དེ་ཚོས་ཁོ་པར་བརོད་

གསལ། འོ་ཛི་...། བོང་བུ་བརགས་ནའང་ད་དུང་ཁོད་རང་གྱིས་དཀོན་མཆོག་ལ་ཐུགས་རེ་ཆེ་ཞུ་ དགོས་དོན་གང་ཡྱིན་ནམ། ཞེས་དྲྱིས་པར། མྱི་དེས་ལམ་སང༌། ཡྱིན་དང་ཡྱིན། སབས་ལེགས་པ་ ཞྱིག་ལ་ང་དེ་རྱིང་བོང་བུ་དེར་བཞོན་མེད། དེ་མ་གཏོགས་ང་རང་ཡང་བོང་བུ་དང་མཉམ་དུ་བོར་

བརག་ཤོར་ཚར་བ་རེད། འདྱི་དག་ཚང་མ་དཀོན་མཆོག་རང་གྱིས་གཟྱིགས་པ་ཐག་ཆོད། དེར་ བརེན། ངས་དཀོན་མཆོག་ལ་བཀའ་དྲྱིན་ཆེ་ཞུ་བཞྱིན་ཡོད། ཅེས་བརོད། 153

༈ ལྷམ་གོན་ནས་ཉལ་བ།

ཨ་མས་རང་གྱི་བུ་མོ་ལ། བུ་མོ་ཁེད་རང་ལྷམ་གོན་ནས་ཉལ་ན་

ཉལ་ཆས་བཙོག་པ་བཟོ་ཡྱི་མ་རེད་དམ། ལྷམ་མར་ཕུད་དགོས། ཞེས་གསུངས་པར། བུ་མོས། ཨ་མ་ལགས། མདང་དགོང་ང་རང་ རང་རེན་མར་ཤེལ་ཧྲུག་ཐོག་ཕྱིན་པའྱི་རྱི་ལམ་བཏང་བྱུང་བས་

ངའྱི་རང་པར་ན་ཟུག་ཆེན་པོ་ཞྱིག་བཏང་བྱུང༌། དེར་བརེན། དོ་ ནུབ་ངས་ལྷམ་གོན་ནས་ཉལ་ན་ཤེལ་ཧྲུག་ཐོག་ཕྱིན་པའྱི་རྱི་ལམ་

ག་ཚོད་བཏང་ན་ཡང་སྐྲག་དགོས་པ་མྱི་འདུག་བསམས་ནས་གོན་ པ་ཡྱིན། ཞེས་ཞུས་པ་རེད།

154

སྦོང་ཚན།  དང་པློ། འགིག་རགས་དང་ནློར་རགས་རྒྱློབ།

མྱི་ཞྱིག་གྱིས་རང་གྱི་བོང་བུ་བརགས་པ་ཤེས་རེས་རྐུན་མ་འཚོལ་དུ་ཕྱིན་པ་རེད།

(

)

མྱི་དེས་སྨོན་ལམ་འདེབས་བཞྱིན་ཡོད་པ་ཉེ་འཁོར་དུ་ཡོད་པའྱི་མྱི་རྣམས་ཀྱིས་ཐོས་པ་རེད།

(

)

མྱི་དེས་དཀོན་མཆོག་ལ་ཐུགས་རེ་ཆེ་ཞུས་པ་རེད།

མྱི་དེ་ཚོས་ཁོ་ལ་དཀོན་མཆོག་ལ་ཐུགས་རེ་ཆེ་ཞུ་དགོས་དོན་གང་ཡྱིན་ནམ་ཞེས་དྲྱིས་པ་རེད། མྱི་དེས་སབས་ལེགས་པ་ཞྱིག་ལ་ང་དེ་རྱིང་བོང་བུ་དེར་བཞོན་མེད་ཅེས་ལབ་པ་རེད།

གཉིས་པ། དི་བར་ལན་ཐློབས།

( ( (

) ) )

༡། མཚར་གཏམ་དང་པོའྱི་ནང་ཡ་མཚན་པའྱི་དོན་གང་ཞྱིག་འདུག་གམ།

༢། མཚར་གཏམ་གཉྱིས་པའྱི་ནང་ཡ་མཚན་པའྱི་དོན་གང་ཞྱིག་འདུག་གམ། ༣། མཚར་གཏམ་དང་པོའྱི་ནང་མྱི་སྣ་ག་ཚོད་འདུག་གམ།

གསུམ་པ། སློབ་ཚན་གི་མཚར་གཏམ་གཅིག་བཅློས་འབི་བྱས་ཡློད་པ་ལྟར་མཚར་གཏམ་གཞན་དེར་ བཅློས་འབི་གིས།

རྐང་པ་གནམ་ལ་བསངས་ནས་ཉལ་བ།

ཨ་མས་རང་གྱི་བུ་མོ་ལ། བུ་མོ་ཁེད་རང་ལྷམ་གོན་ནས་ཉལ་ན་ཉལ་ཆས་

བཙོག་པ་བཟོ་ཡྱི་མ་རེད་དམ། ལྷམ་མར་ཕུད་དགོས། ཞེས་གསུངས་པར། བུ་ མོས། ཨ་མ་ལགས། མདང་དགོང་ང་རང་རང་རེན་མར་ཤེལ་ཧྲུག་ཐོག་ཕྱིན་

པའྱི་རྱི་ལམ་བཏང་བྱུང་བས་ངའྱི་རང་པར་ན་ཟུག་ཆེན་པོ་ཞེད་པོ་ཞྱིག་བཏང་ བྱུང༌། དེར་བརེན། ལྷམ་མ་གོན་རང་གོན་རེད། ཉལ་ཆས་བཙོག་པ་བཟོ་ཡྱི་

ཡོད་ན་རང་པ་གནམ་ལ་བསླངས་ནས་ཉལ་རྒྱུ་རེད་ཟེར་ཏེ། དེ་ནས་བཟུང་བུ་ མོ་དེས་ལྷམ་གོན་ཏེ་རང་པ་གནམ་ལ་བསླངས་ནས་ཉལ་གྱི་ཡོད།

བཞི་པ། བློང་བུ་བདག་པློ་དང་བུ་མློ་གཉིས་ཀི་བསམ་བླ​ློ་གཏློང་སྟངས་ལ་སྐྱློན་ཆ་གང་ཡློད་བིས། ལྔ་པ། མཚར་གཏམ་ཐུང་ངུ་ཞིག་བིས། 155

གཞློགས་འདེགས་སེ་ཚན།

156

རྟ་དང་རྔ་མོང་།

གནའ་ས་མོ་ཞྱིག་ལ། ར་དང་རྔ་མོང་གཉྱིས་ཁོད་ཀྱིས་མྱི་ཟ་ན་ངས་མྱི་འཐུང་བའྱི་གོགས་པོ་འཆམ་ པོ་ཞྱིག་དང་། ཁོད་དགའ་ང་སྐྱ​ྱིད་ཀྱི་འཚོ་བར་རོལ་བཞྱིན་ལོ་གང་མང་འདས། ཡྱིན་ནའང་།

དངོས་པོ་གང་ཡྱིན་རུང་དེའྱི་ཕྱི་ནང་གྱི་མཛེས་ཆོས་མྱི་མཐུན་པས། ཁོ་གཉྱིས་དུས་རྒྱུན་དུས་ཆེན་ དང་སྤོ་སྐྱ​ྱིད་དུ་ཞུགས་ཚེ། དེར་ཡོད་མགོན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་རྔ་མོང་ཁོ་ནར། “ཨ་ཇོ་རྔ་མོང་སླེབས་

བྱུང་ངམ། ལམ་ནས་དཀའ་ལས་མ་བྱུང་ངམ། ཁོད་ཀྱི་རྔ་མ་མཛེས་པ་ལ།” ཞེས་འཚམས་འདྲྱི་དང་ བསོད་ཚིག་གང་མང་འབུལ་བ་དང་། དེའྱི་ལོགས་སུ་ཡོད་པའྱི་ར་ལ་ཅྱི་ཡང་ཟེར་མཁན་མེད་པས་ སེམས་ལ་སྨྲ་མྱི་ཤེས་པའྱི་སྡུག་བསལ་ཞྱིག་འབྱུང་གྱི་ཡོད།

ཉྱིན་ཞྱིག རྔ་མོང་ཆུ་ཁར་རྩེད་འཇོ་ལ་རོལ་བཞྱིན་པའྱི་ཚེ། གོགས་པོ་ར་ཚུར་རྒྱུག་ཡོང་སེ་བཤད་

རྒྱུར། ཨ་ཇོ་རྔ་མོང་ལགས། ངའྱི་ཆུང་དུས་ཀྱི་གོགས་པོ་ཞྱིག་གྱིས་དེ་རྱིང་ང་ཁོའྱི་གཉེན་སྒྱིག་ དགའ་སོན་གྱི་མགོན་དུ་བོས་ཡོད་པས། ང་འགོ་བསམས་མོད། འོན་ཀང་ཁོད་རང་གཅྱིག་པུ་ཤུལ་

དུ་བཞག་ན་མྱི་འགྱིག་པ་དང་། ཁོད་ཀྱི་བཞྱིན་རས་ཡང་མཛེས་པོ་འདུག་པས་ཁོད་རང་སོང་ན་

འགྱིག” ཅེས་བཤད་པས་སེམས་རྒྱུད་དྲང་བའྱི་རྔ་མོང་གྱིས། “དེ་ག་ལ་འགྱིག ཁོད་རང་མགོན་ པོར་བོས་ཡོད་པས། ཁེད་རང་སོང་ན་ཡག་པོ་འདུག” ཅེས་བཤད། རའྱི་སེམས་ལ་ད་ཐེངས་ཁོའྱི་

མཛེས་སྡུག་གྱི་རྔ་མ་དེ་ལེན་ཐབས་བྱེད་དགོས་སམ་སེ་བཤད་རྒྱུར། “ཨ་ཇོ་ལགས། འོ་ན་ཁེད་

ཀྱི་རྔ་མ་དེ་རྱིང་ང་ལ་གཡོར་དང་། སང་ཉྱིན་ས་མོ་ཆུ་ཁ་འདྱི་རུ་ཕྱིར་སྤོད་ངེས་ཡྱིན།” ཞེས་ཡང་

དང་ཡང་དུ་རོད་བཞྱིན་རྔ་མོང་གྱི་ལོགས་སུ་ཉམ་ཐག་གྱི་ཚུལ་དུ་བསད། སྐབས་དེར། རྔ་མོང་གྱི་ 157

བསམ་པར། དགའ་སོན་དུ་ཁོ་རང་བསུས་རུང་ང་སོང་ཟེར་བ་ལ་བལྟས་ན་གོགས་པོའྱི་སེམས་པ་ རྣམ་དག་རེད་འདུག རྔ་མ་ཉྱིན་གཅྱིག་ལ་གཡར་ན་འགྱིག་བསམས་ནས། “སང་ཉྱིན་ཕྱིར་སྤད་

ན་དེ་རྱིང་གཅྱིག་པོར་གཡར་ན་ཆོག” ཅེས་བཤད་པ་དང་། སང་ཉྱིན་ཕྱིར་སྤོད་དགོས་པའྱི་དམ་ བཅའ་བཞག་སེ་རྔ་མ་བརེས།

དེའྱི་ཕྱི་ཉྱིན། རྔ་མོང་ས་མོ་ནས་ཆུ་ཁར་སོང་ཡང་རའྱི་གྱིབ་གཟུགས་ཙམ་ཡང་མ་མཐོང་། ཉྱིན་

གུང་བར་དུ་བསད་ཀང་རའྱི་རྱིག་སྒ་ཙམ་ཡང་མ་ཐོས། དུས་དེ་ནས་བཟུང་ར་དང་རྔ་མོང་གཉྱིས་ ཡུན་རྱིང་པོར་ངོ་འཕད་མ་བྱུང་། དེ་ལྟར་རའྱི་རྔ་མ་རྱིང་ཞྱིང་མཛེས་ལ། རྔ་མོང་གྱི་རྔ་མ་ཐུང་ཞྱིང་ རྩུབ་པ་དང་། རྔ་མོང་རྒྱུན་དུ་ཆུ་ཁར་སླེབས་དུས་ཆུ་མ་འཐུང་བའྱི་སོན་ལ་ཕོགས་བཞྱིར་ལྟ་བ་ཡང་ དུས་དེ་ནས་བྱུང་བ་ཡྱིན་པའྱི་ཤོད་སོལ་བྱུང་།

རིག་པ་འདོན་པ་

ཡབ་ཀུན་བཟང་བདེ་ཆེན་ལ་བུ་གཉྲིས་ཡྩོད་པ་རེད། ཉྲིན་གཅྲིག་བུ་ཉྲི་མའྲི་རང་པར་གཉན་

འབུར་ཐྩོན་པས་པ་ལགས་ལ་བཙིར་རྩོགས་ཞུས་པའྲི་སྐབས་སུ། བུ་ཆུང་བ་པ་སངས་ཀང་ སེབས་ནས་ང་ཚོའྲི་ཤྲིང་སྩོང་སང་གྲི་ཤྲིང་ཏྩོག་ཨ་མྲ་བཀྩོག་རྩོགས་ཞེས་ཞུས་པ་རེད།

ཁྩོང་གཉྲིས་ཀྲི་རེ་བ་དེར་པ་ལགས་ཀྲིས་ལན་གཅྲིག་རང་བརྒྱབ་པ་ན། བུ་གཉྲིས་ཀྲིས། བས་ ན་པ་ལགས། རེས་སུ་གནང་རྩོགས། ཞེས་ཁྩོ་གཉྲིས་རང་རང་གྲི་སར་ལྩོག་ཕྲིན་པ་རེད།

འྩོ་ན། ཡབ་ཀུན་བཟང་གྲི་ལན་གཅྲིག་པུ་དེ་ལན་ག་རེ་གསུངས་པ་ཡྲིན་ནམ། མ་ཤེས་ན་ཤྩོག་ གྲངས། 165 ལ་གཟྲིགས།

158

རི་བོང་རི་བོང་ཤོར། སོམ་པ་སོམ་པ་ཤོར།

ཉྱིན་ཞྱིག་ལ། ཨ་མཆོད་ཅྱིག་གྱིས་ཕག་པར་ཏ་ལེན་ཞྱིག་ཁུར་ནས་ལམ་དུ་འགོ་བཞྱིན་ཡོད། རྱི་

བོང་དང་སྤང་ཀྱི ཝ་མོ། ཁྭ་ཏ་བཅས་ཀྱིས་ཏ་ལེན་ནང་དུ་ཟ་རྒྱུ་ཞྱིམ་པོ་ཞྱིག་ཡོད་སམ་སེ། ཨ་ མཆོད་ལ་བལྟས་ནས་འདུག

རྱི་བོང་གྱིས། “གོགས་པོ་ཚོ། ང་ཚོས་ཨ་མཆོད་ཀྱི་ཏ་ལེན་འཕོག་ན་ཅྱི་འདྲ་རེད།” ཅེས་བཤད་པ་ན། ཚང་མ་འཐད་པ་བྱུང༌། ཡྱིན་ནའང༌། ཇྱི་ལྟར་འཕོག་པར་ཚང་མས་བསམ་བློ་བཞྱི་གསུམ་བཅུ་ གཉྱིས་བཏང་ཡང༌། ཐབས་བཟང་པོ་ཞྱིག་མ་རེད།

དེ་ནས་རྱི་བོང་གྱིས། “ཚང་མས་ངའྱི་བཀོད་པ་ལྟར་བྱེད་ན། ང་ལ་ཐབས་བཟང་པོ་ཞྱིག་ཡོད།”

ཅེས་བཤད་པར། ཚང་མས་དེ་ལྟར་བྱེད་རྒྱུ་ཁས་བླངས་སོ། །

དེ་ནས་རྱི་བོང་གྱིས། “ང་ཨ་མཆོད་ཀྱི་སྔུན་ནས་རྱི་བོང་རས་མ་ཞྱིག་ཡྱིན་ཁུལ་བྱས་ཏེ་གོལ་གྱིན་ གོལ་གྱིན་དུ་འགོ། དེའྱི་ཚེ་ཨ་མཆོད་ཀྱིས་ཏ་ལེན་ཐང་ལ་བཞག་ནས་ང་འཛིན་ངེས་ཡྱིན། ཁོད་

ཚོས་གོ་སྐབས་དེ་དང་བསྟུན་ནས་ཏ་ལེན་ཁུར་ནས་བྲོས།” ཞེས་བཤད་པ་ལ། ཚང་མས། “ཐབས་ དེ་བཟང་།” ཟེར་ནས་དགའ་སྤོ་སྐྱེས།

ཨ་མཆོད་ལམ་དུ་འགོ་བཞྱིན་པའྱི་དུས་སུ། ལམ་འགམ་གྱི་རྩྭ་གསེབ་ནས་རྱི་བོང་རས་མ་ཞྱིག་བྲོས་ ནས་ཡོང་བ་དང༌། ཁོའྱི་སྔུན་ནས་གོལ་གྱིན་གོལ་གྱིན་སོང༌། ཨ་མཆོད་ཀྱིས་དེ་མཐོང་ནས། ཨེ།

དེ་རྱིང་མ་བསམས་ས་ནས་ཁ་གོག་ལ་འཕད་སོང་སམ་པ་དང༌། དགེ་སློང་གྱིས་སོག་གཅོད་མྱི་རུང་ 159

བར་སོམ་པ་སྲུང་དགོས་པའང་བརེད་ནས། རྱི་བོང་རས་མ་དེ་འཛིན་རྩྱིས་བྱས། ཨ་མཆོད་ཀྱིས་རྱི་

བོང་དེར་ལག་སོབ་ཅྱིག་བྱས་པ་ན། རྱི་བོང་བྲོས་པས་འཛིན་ལ་ཁད་བྱས་ཀང་འཛིན་མ་ཐུབ། ཡང་ ཨ་མཆོད་ཀྱིས་གོམ་པ་ཇེ་མགོགས་སུ་བཏང་ནས་རྱི་བོང་བདས་པ་ན། རྱི་བོང་ཡང་ཇེ་མགོགས་སུ་

བཏང་ནས་བྲོས་ཏེ། ཟྱིན་ལ་ཁད། ཟྱིན་ལ་ཁད་བྱས་ཀང་འཛིན་མ་ཐུབ། དེ་ནས་ཨ་མཆོད་ཀྱིས་

ཕག་གྱི་ཏ་ལེན་སར་བཞག་རེས། བརྒྱུགས་ནས་རྱི་བོང་བདས་པ་ན། རྱི་བོང་ཡང་ཇེ་མགོགས་སུ་

བཏང་ནས་བྲོས་ཏེ། ཟྱིན་ལ་ཁད། ཟྱིན་ལ་ཁད་བྱས་ཀང་འཛིན་མ་ཐུབ། དེའྱི་དུས་སུ་སྤང་ཀྱི་དང་། ཝ་མོ། ཁྭ་ཏ་བཅས་ཀྱིས་ཏ་ལེན་ཁེར་ནས་བྲོས་སོ། །

ཨ་མཆོད་ཀྱིས་རྱི་བོང་དེ་བདས་ནས་ཉག་ག་ཞྱིག་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་སོང་ཚེ། རྱི་བོང་དེ་གར་སོང་ཆ་མེད་ དུ་གྱུར་པས། ཨ་མཆོད་ཐང་ཆད་དེ་ཡྱིད་ཕངས་པའྱི་ངང་ནས་ཕྱིར་ལོག ཁོ་ཏ་ལེན་བཞག་སར་ཡོང་ ནས་ལྟ་དུས། ཏ་ལེན་མེད་པས། ད་གཟོད་རང་ཉྱིད་རྱི་བོང་གྱི་གཡོ་འོག་ཏུ་ཚུད་པ་ཤེས་སོ། །

རེས་སུ་མྱི་རྣམས་ཀྱིས་དོན་དེར་སྤྱི་སོམ་བྱས་ཏེ། རྱི་བོང་རྱི་བོང་ཤོར། སོམ་པ་སོམ་པ་ཤོར། ཞེས་ ཟེར་རོ། །

160

དབང་པོ་ལྔའི་རོད་གེང༌།

༈ འདྲེན་བྱེད་མྱིག་གྱི་དབང་པོ་དེས་མགོ་བོ་གནམ་ལ་གཏད་ནས་གཞན་རྣམས་ལ་གླུ་འདྱི་ལྟར་ བླངས་སོ། །

ཡ་ཝ་ཡེ་ཉམ་ཆུང་དབང་པྩོ་བཞྲི། །བླྩོ་རྣམ་ཤེས་བསྒྲིམས་ཏེ་ཚུར་ལ་ཉྩོན། །

ངས་མངྩོན་བརྩོད་བརྡ་རྲིང་མ་བསེས་པའྲི། །ཤ་ཚ་བའྲི་གཏམ་ཞྲིག་ཁྱྩོད་ཚོར་བརྩོད། །

དཔལ་གནས་མཆྩོག་ལྷ་ལྡན་ཞྲིང་ཁམས་སུ། །གཙོ་ཇྩོ་ཤཱཀ་རྣམ་གཉྲིས་ལ་སྩོགས་པའྲི། ། རེན་ཁྱད་འཕགས་མང་པྩོ་ཚར་དུ་དངར། །དེ་ཁྱྩོད་ཚོས་མ་མཇལ་སྙྲིང་རེ་རེ། །

གནས་སེ་འབས་དགྩོན་ནས་བླ་བང་བར། །དཔལ་གྲུབ་མཐའ་རྲིས་མེད་དགྩོན་ཁག་མང༌། ། ཆྩོས་བསན་པ་དར་བའྲི་སང་ལ་མཆྲིས། །དེ་ཁྱྩོད་ཚོས་མྲི་རྲིག་ཡྲི་རེ་མུག །

ཡུལ་གངས་ཅན་ལྗྩོངས་ཀྲི་ས་ཆ་རུ། །རྲི་མེ་ཏྩོག་ཚོན་མདངས་རྣམ་པར་བཀྲ། །

ཕྱུགས་དཀར་ནག་མང་པྩོ་གཟན་ལ་བཀྲམས། །དེ་ཁྱྩོད་ཚོས་མྲི་མཐྩོང་ཤ་རེ་ཚ། །

ལས་བསྩོད་ནམས་དམན་པའྲི་དབང་པྩོ་བཞྲི། །གསྩོན་འཇྲིག་རེན་འྩོངས་པར་དགྩོས་པ་ཆུང༌། ། ཕྲི་ཤ་ཁག་ལས་གྲུབ་ཕྩོ་བང་དུ། །ངའྲི་འཁྩོར་གཡྩོག་བེད་ན་མྲི་དགའ་འམ། ། ཞེས་གཏམ་དུག་མཚོན་འདྲ་བ་ཞྱིག་བཤད།

161

༈ མྱི་སན་པའྱི་གཏམ་དེ་རྣ་བའྱི་དབང་པོའྱི་སྱིང་གྱི་དཀྱིལ་དུ་ཕོག་པས། དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཞེ་སང་ གྱིས་གླུ་འདྱི་ལྟར་བླངས་སོ། །

ཨ་ཧམ་སེམས་ཆེན་པྩོས་སྐྩོང་བའྲི་བུ། །

ཁྱྩོད་མྲི་བསམ་དགུ་བསམ་སྣ་ཚོགས་བསམས། ། ངའྲི་གྩོང་དུ་འབུད་པའྲི་བསམ་ངན་བཅངས། ། དེ་ཉྲིན་དཀར་རྨྲི་ལམ་མ་ཡྲིན་ནམ། །

མཁས་བཟང་གསུམ་འཛོམས་པའྲི་སྩོབ་དཔྩོན་གྲིས། ། སྔྩོན་རྒྱ་གར་ཡུལ་དང་གངས་ཅན་ལྗྩོངས། །

ཆྩོས་འབྱུང་བའྲི་ལྩོ་རྒྱུས་གསུང་བའྲི་དུས། ། དྩོན་ཁྱྩོད་ཀྲིས་མྲི་གྩོ་སྙྲིང་རེ་རེ། །

བྩོད་གངས་ཅན་ལྗྩོངས་ཀྲི་ས་གཞྲིའྲི་ངྩོས། །བཟང་ལྩོ་ལེགས་བྱུང་བའྲི་དགའ་འབྩོད་གླུ། ། སྙན་ལྷང་ལྷང་ལེན་པའྲི་འཕྲིན་བཟང་གཏམ། །དེ་ཁྱྩོད་ཚོས་མྲི་ཚོར་ཡྲི་རེ་མུག །

ར་ཅང་ཤེས་དགའ་བའྲི་འཚེར་སྒ་གཅྲིག །ལུག་གཡང་དཀར་སྐྲིད་པའྲི་འབའ་སྒ་གཉྲིས། ། མཛའ་ཕྩོ་མྩོ་བརེ་བའྲི་མཐུན་གླུ་གསུམ། །དེ་ཁྱྩོད་ཚོས་མྲི་ཐྩོས་ཤ་རེ་ཚ། །

དཔེ་དེ་མཚུངས་བཤད་ན་མཐའ་ཡས་པས། །དུས་ཐུང་ཐུང་ཞྲིག་ལ་བརྩོད་པར་དཀའ། ། མདྩོར་བསྡུས་ཏེ་བརྩོད་ན་དབང་པྩོ་རྣམས། །གཞྲི་གཅྲིག་ཏུ་རུབ་ཀང་ང་མྲི་དྩོ། ། ཞེས་ཟེར་བ་ན།

༈ དྲྱི་འཛིན་སྣ་ཡྱི་དབང་པོ་དེས་དབང་པོ་ཡྱིན་ན་འདྲ་འདྲ་ཡྱིན་པས། རང་ཉྱིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ ཐམས་ཅད་ཁོ་ཚོ་ལ་མ་ངོམ་ན་ཕྱིས་སུ་འགོད་ངེས་ཡྱིན་སམ་ནས་གླུ་འདྱི་བླངས་སོ། །

བུ་ང་དང་ང་ངྩོ་མ་ཤེས་ན། །འཇྲིག་རེན་མཁས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྲིས། ། བཟང་ངན་འབེད་པའྲི་བླྩོ་གྲྩོས་ཅན། །ཨ་ཕྩོ་དྲ​ྲི་འཛིན་སྣ་ཤེས་ཡྲིན། ། 162

པད་མ་ལ་སྩོགས་མེ་ཏྩོག་དང་། །ཀུ་ཤུ་ལ་སྩོགས་ཤྲིང་ཏྩོག་གྲི །

ལྷན་སྐེས་དྲ​ྲི་བཟང་ལུས་ལ་འཕྩོད། །དེ་ཁྱྩོད་ཚོས་མྲི་ཚོར་སྙྲིང་རེ་རེ། །

བདུག་སྤྩོས་ལ་སྩོགས་བསང་རས་དང་། །དྲ​ྲི་ཞྲིམ་ཆུ་སྩོགས་བྱུག་རས་ཀྲི། ། སྦར་བྱུང་དྲ​ྲི་བཟང་སྣ་ལ་ཞྲིམ། །དེ་ཁྱྩོད་ཚོས་མྲི་ཤེས་ཡྲི་རེ་མུག །

རྩོ་བརྒྱའྲི་ཟས་ལ་དྲ​ྲི་བཟང་ཡྩོད། །འཇམ་མཉེན་གྩོས་ལ་དྲ​ྲི་བཟང་ཡྩོད། ། དྲ​ྲི་མྲི་འདྲ་སྩོང་ཕག་ར་གཉྲིས་ཡྩོད། །དེ་ཁྱྩོད་ཚོས་མྲི་མྩོང་ཤ་རེ་ཚ། ། དྲ​ྲི་ལ་དབེ་བ་མྲི་ཤེས་ན། །ལུས་ཁམས་བདེ་ཐང་ཧ་ཅང་གནྩོད། །

དེའྲི་ཕྲིར་ང་འདྲའྲི་བླྩོ་གྲྩོས་ཅན། །དབང་པྩོ་ཀུན་ལ་ཡྩོད་རེ་སྐན། ། ཧ་ཧ་ཧ་ཞེས་གད་མོ་དགོད་བཞྱིན་པའྱི་སྐབས་དེར།

༈ རོ་འཛིན་ལྕེ་ཡྱི་དབང་པོ་དེ་འདུག་མ་བཟོད་པར་ཁོང་ཁོ་རབ་ཏུ་ལངས་ནས་གླུ་འདྱི་བླངས་སོ། ། དེ་འདྲ་མ་ཟེར་ཀད་མེད་ཚོ། །མ་ལེགས་རྩོ་སྣ་འདྲ་མྲིན་དྲུག །

དཔུང་པ་བསྒྲིགས་ནས་གཞུང་ལམ་བཀག །དུས་དེར་ཁྱེད་ཚོས་འདར་སྲིག་སྲིག ། ཀ་ར་བུ་རམ་མངར་མྩོའྲི་རྩོ། །འབྲུ་རྲིགས་སྣ་ལྔ་ཞྲིམ་པའྲི་རྩོ། །

ལུས་ལ་མཁྩོ་བས་ཟས་བཅུད་བས། །དེ་ཁྱྩོད་ཚོས་མྲི་ཤེས་སྙྲིང་རེ་རེ། ། སྐྱུ་རུ་ར་ཡྲི་རྩོ་དང་གཅྲིག །ཏྲིག་ཏའྲི་རྩོ་དང་འདྲ་བ་གཉྲིས། །

ཨ་རུའྲི་རྩོ་གསུམ་ནད་ལ་ཕུལ། །དེ་ཁྱྩོད་ཚོས་མྲི་འཇྩོན་ཡྲི་རེ་མུག །

རྩོ་བརྒྱ་ལྷ་ཡྲི་ཞལ་ཟས་དང་། །སྐེམས་ཆང་བདུད་རྲིའྲི་བཏུང་བ་བཅས། ། རྩོ་དྲུག་ཟས་ཀྲི་ཞྲིམ་མངར་རྣམས། །དེ་ཁྱྩོད་ཚོས་མྲི་མྩོང་ཤ་རེ་ཚ། ། 163

ཁྱྩོད་ཚོས་པུས་མྩོ་སར་བཙུགས་ནས། །ང་ལ་སྐུ་དྲ​ྲིན་ཆེ་ཞེས་ཞུས། །

ང་ཡྲི་མཐུ་རལ་ཆེ་ལུགས་དེ། །དབང་པྩོ་རྣམས་ཀྲིས་ཤེས་ངེས་ཡྲིན། །

ཞེས་ཟེར་ནས། ང་རྒྱལ་གྱི་ཐལ་མོ་མང་ཙམ་བརབས་ནས་འཆྱི་མེད་བདུད་རྩྱིའྱི་རོ་ལ་ལོངས་སྤོད་ གབས་ཡོད་པའྱི་མོད་ལ།

༈ ཆགས་ལྡན་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་དེས་གླུ་འདྱི་བླངས་སོ། ། གྲགས་ཅན་ས་ཆུ་མེ་རླུང་བཞྲི། །

རྒྱལ་ཆེན་སེ་བཞྲིས་ཕྩོགས་བཞྲིར་སྲུངས། ། འཇམ་རྩུབ་ལྕྲི་ཡང་གྲང་བཀྲེས་སྐྩོམ། །

དཔའ་བརྟུལ་བདུན་གྲིས་མཐའ་ནས་བསྐྩོར། ། དམལ་བའྲི་མེ་ཡྲི་ཚ་གདུང་དང་། །

དྲྩོད་འཇམ་ཉྲི་མའྲི་དྲྩོད་སྐྲིད་གཉྲིས། ། ཡག་སྡུག་དབེ་བ་འབེད་པའྲི་མཐུ། ། དེ་ཁྱྩོད་ཚོར་མེད་པ་སྙྲིང་རེ་རེ། །

གྲང་རེག་དགུན་གྲི་གདུང་བ་དང་། །བསྲིལ་རླུང་བཟང་པྩོའྲི་བདེ་སྐྲིད་གཉྲིས། ། ཕན་གནྩོད་སྩོ་སྩོར་འབེད་པའྲི་བླྩོ། །དེ་ཁྱྩོད་ཚོར་མྲི་ལྡན་ཡྲི་རེ་མུག །

མདྩོར་ན་འཇམ་རྩུབ་ལྕྲི་ཡང་གྲང་། །བཀྲེས་སྐྩོམ་དང་བཅས་རེག་བ་བདུན། ། ཕན་དང་གནྩོད་པའྲི་རྣམ་དབེ་མང་། །དེ་ཁྱྩོད་ཚོས་མྲི་ཤེས་ཤ་རེ་ཚ། ། རང་སྣང་ཅན་གྲི་དབང་པྩོ་རྣམས། །ང་ལ་མ་བརེན་གཅྲིག་ཀང་མེད། ། སྐབས་འཇུག་ཁ་དྲྩོ་ཞུ་ས་ནྲི། །ཨ་ཕྩོ་མ་གཏྩོགས་ཡྩོད་པ་མྲིན། །

ཞེས་ཟེར་ནས། སོབས་པ་ཆེན་པོས་རྔམ་རྔམ་རྫྱིག་རྫྱིག་བྱས། 164

༈ དེ་ནས་དབང་པོ་ལྔ་ཡྱིས་གཅྱིག་གྱིས་གཅྱིག་ལ་ཁས་མྱི་ལེན་ཞྱིང༌། ང་ཆེ་ཁོ་བཙན་ཕོགས་ཞེན་

འཐེན་འཁེར་ཀར་ཀོར་གྱིས་དུས་འདའ་བའྱི་སྐབས་སུ། མཐོང་ན་ཡྱིད་དུ་འོང་བ། ཐོས་ན་དད་

པ་སྐྱེ་བ། རེག་ན་ང་རྒྱལ་ཞྱི་བའྱི་གཟུར་གནས་ཡྱིད་ཀྱི་དབང་པོ་དེས་ཁོ་ཚོ་ལ་སྱིང་རེ་སྐྱེས་ ཤྱིང་ཞལ་འཛུམ་པ་དང་བཅས་ལེགས་ཉེས་འབྱེད་པའྱི་གླུ་འདྱི་བླངས་སོ། །

ང་ཡྲི་སྙྲིང་ལྟར་གཅེས་པའྲི་བུ་ཕྲུག་ལྔ། །ང་རྒྱལ་ཁྩོ་དམན་ཟེར་བ་བཤད་མྲི་ཉན། །

ང་དང་མཉམ་དུ་ལྩོ་མང་གནས་པའྲི་རྐེན། །ང་ཡྲིས་བལྟས་ན་ཁྱེད་ཚོ་འདྲ་འདྲ་རེད། །

དཔེར་ན་དབྲིབས་དང་ཁ་དྩོག་དབེ་བའྲི་སྐབས། །གཅེས་ཕྲུག་མྲིག་དབང་མེད་ན་ཇྲི་ལྟར་འབེད། ། གསལ་དང་མྲི་གསལ་སྒ་ཡྲི་རྲིགས་འབེད་སྐབས། །གཅེས་ཕྲུག་རྣ་དབང་མེད་ན་ཇྲི་ལྟར་བེད། ། ཞྲིམ་དང་མྲི་ཞྲིམ་དྲ​ྲི་ཡྲི་རྲིགས་འབེད་སྐབས། །གཅེས་ཕྲུག་སྣ་དབང་མེད་ན་ཇྲི་ལྟར་བརག །

མངར་སྐྱུར་སྩོགས་ཀྲི་རྩོ་ཡྲི་རྲིགས་འབེད་སྐབས། །གཅེས་ཕྲུག་ལྕེ་དབང་མེད་ན་སུ་ལ་རེ། །

འཇམ་རྩུབ་སྩོགས་ཀྲི་རེག་བའྲི་རྲིགས་འབེད་སྐབས། །གཅེས་ཕྲུག་ལུས་དབང་མེད་ན་བེམ་རྩོ་ཡྲིན། ། དྩོན་དམ་ཞབས་འདེགས་ཞུ་ས་གཅྲིག་པ་ཡྲིན། །ཕན་ཚུན་སྤུན་ཟླ་བཞྲིན་དུ་མཐུན་སྒྲིལ་གྲིས། །

རང་རྲིགས་ལ་རྒྱ་ཟུངས་དང་འབྱུང་འགྱུར་ཆེད། །དཔུང་པ་མཉམ་གཤྲིབ་བགྲིས་ན་ལེགས་འབས་སྨྲིན། ། ཞེས་གསུངས་ནས། མཁའ་ཁབ་ཀྱི་ཐུགས་དམ་ཆེན་པོ་བཞྱིའྱི་གནས་ལ་སོམས་པར་ཞུགས་སོ། །

158 ལན། ཁྱེད་ཀྲིས་བསམ་བླྩོ་ཞྲིག་ཐྩོངས་དང༌། ཡབ་ཀུན་བཟང་བདེ་

ཆེན་གྲི་སྐད་ཆ་གཅྲིག་གྲིས་བུ་གཉྲིས་ལ་དྩོན་དང་མཐུན་པའྲི་ལན་ཏག་ཏག་ཅྲིག་ ཐེབས་པ་རེད། བས་ན་ཡབ་ཀྲི་སྐད་ཆ་ཚིག་གཅྲིག་དེ་གང་ཡྲིན་ནམ། ཅྲི་སེ་མ་ མཁྱེན་ན་ཤྩོག་གྲངས། 179 ལ་གཟྲིགས།  165

སེམས་དཔའ་རྒྱལ་དང་གཞོར་སྟེའུ་མགོ

དང་པོ་ཙ་ན། ཕ་མཐའ་མྱི་མངོན་པའྱི་ཐང་ཆེན་པོ་ཞྱིག་གྱི་དཀྱིལ་དུ་བ་ཚྭ་ཅན་གྱི་རྫྱིང་བུ་ཞྱིག་

ཡོད། དེའྱི་ནང་དུ་སལ་ཆུང་ཞྱིག་གནས། རྫྱིང་བུའྱི་ཁར་ནམ་རྒྱུན་ཕོ་རོག་ནག་ཆུང་ཞྱིག་ཡོང་

ནས་ཆུ་འཐུང་བཞྱིན་མཆྱིས། ཕོ་རོག་དེས་ཆུ་འཐུང་ཐེངས་རེར་སལ་ཆུང་དེ་ཟ་འདོད་ཀྱི་འགམ་

ཆུ་དབང་མེད་དུ་འཁོར་ན་ཡང་དེ་ཆུའྱི་འོག་ཏུ་འཛུལ་འགོ་བས་རེ་བ་འགྲུབ་རྒྱུ་དཀའ། དེ་ནས་ ཕོ་རོག་གྱི་སེམས་སུ་འདྱི་ལ་གཡོ་སྒྱུའྱི་ཚིག་གྱིས་བསླུ་བྲྱིད་བྱས་ཏེ་བཟའ་བའྱི་ཐབས་ཤྱིག་འཚོལ་ དགོས་སམ།

ཉྱིན་ཞྱིག ཕོ་རོག་ནག་ཆུང་རྫྱིང་བུའྱི་ཁར་བབས་ཏེ་ཆུ་ཁམ་འགའ་བཏུང་རེས། ཡར་དགེ་དགེ་

དང་མར་སྒུར་སྒུར་སོས་དགའ་བའྱི་རྣམ་འགྱུར་སོན་པ་དང་ཆབས་ཅྱིག “ཕྱིའྱི་སྤུ་མདོག་ནག་ཀང་།

ནང་སེམས་ཉྱིད་དཀར།” ཞེས་སྐད་འཛེར་ཡང་ངག་འཇམ་པའྱི་ཚུལ་གྱིས་འདྱི་སྐད་སྨྲས། “ཀྭ་ཡེ་གསྩོན་དང་ཆུ་ནང་གྲི་གྲྩོགས་ཆུང་། །

ཁ་སེམས་མཐུན་པའྲི་སྙྲིང་གཏམ་འགའ་མཆྲིས་པས། །

ག་ལེར་མ་འདུག་ཆུ་ཁ་འདྲིར་ཤྩོག་དང་། ། ང་ཡྲིས་ཁྱྩོད་ལ་ལྷུག་པྩོ་རུ་བཤད་ཆྩོག །”

ཅེས་ཟེར་བ་ལ། སལ་ཆུང་གྱི་སེམས་ལ་ཁོ་ནྱི་ཁ་ཡག་ཚིག་འཇམ་ཡྱིན་མོད། བཤད་པའྱི་གཏམ་དེ་

བདེན་ནམ་རྫུན་གང་ཡྱིན་ཡང་ཐོག་མར་ཁོས་བཤད་པའྱི་ཚིག་ལ་ལན་ཞྱིག་བཏབ་རེས། ད་གཟོད་ ཅྱི་བྱ་བལྟ་ཟེར་ནས་ཐེ་ཚོམ་དང་བཅས་བཤད་རྒྱུར།

166

“ཅ་ཅྩོའྲི་གཏམ་གྲི་ལབ་གེང་མང་ན་ཡང་། །

ཆ་རྒྱུས་མེད་ལ་བཤད་ན་གང་འདྲ་ལགས། ། ཇ་དང་ཤ་ལ་ཞེན་ཆགས་ཆེ་དྲགས་ན། །

ཉ་མྩོ་ལྕགས་ཀྱུའྲི་དཔེ་རུ་མྲི་འགྲྩོའམ། །”

ཞེས་ཉམས་སད་པའྱི་གཏམ་འདྱི་སྨྲས་སོ། །ཕོ་རོག་གྱིས། “དེ་འདྲ་ཞྱིག་ག་ལ་ཡྱིན། ངེད་གཉྱིས་ ཕན་ཚུན་ཕ་རུས་མ་ཁུངས་དང་འདུག་ས་གནས་ཡུལ་མྱི་གཅྱིག་པ་མ་གཏོགས། རྫྱིང་བུ་འདྱིར་ལོ་

དུ་མར་མཉམ་དུ་འགོགས་པས་ཆ་མེད་རྒྱུས་མེད་ཡྱིན་ཟེར་སོལ་ག་ལ་ཡོད། དེ་བས་ཁོད་ཀྱི་མྱིང་

ལ་ཅྱི་སྐད་ཟེར། ཕ་རུས་མ་ཁུངས་ཅྱི་འདྲ་ཡོད་པ་ཤོད་དང་། ངེད་གཉྱིས་མཛའ་མཐུན་གྱི་གོགས་

པོ་བྱས་ནས་མཉམ་དུ་རྩེད་མོར་རོལ་བ་དང་། ད་དུང་འདྱི་ལས་སྐྱ​ྱིད་པའྱི་ཡུལ་ལོངས་གཞན་དང་

དྭངས་ཤྱིང་གཙང་བའྱི་རྫྱིང་བུར་སོང་ཆོག་པས། ཁོད་རང་དོགས་པ་མ་བྱེད་ཅྱིག” ཅེས་ཟེར་ བཞྱིན་ཡང་གེ་བ་བཏེགས་ནས་གླུ་ཆུང་འདྱི་བླངས་སོ། ། “ཏ་ལ་ལ་སྩོགས་ཤྲིང་ནགས་འདྲི་རུ་མེད། ། ཐ་ན་རྩྭ་དང་མེ་ཏྩོག་ལྡུམ་བུའང་མེད། །

ད་ལྟ་རྲིང་རྩོག་འདྲི་རུ་འདུག་པ་ལས། །

ན་ཆུང་ངེད་གཉྲིས་རྒྱལ་ཁམས་བསྐྩོར་ན་ལེགས། །”

ཞེས་པ་དང་། སལ་ཆུང་གྱིས་ཉན་རེས། “བདག་ལ་ཕ་རུས་མ་ཁུངས་སོགས་ཇྱི་ལྟ་བུ་ཞྱིག་ཡོད་པ་

དེ་མྱི་ཤེས་མོད། བདག་གྱི་མྱིང་ལ་སེམས་དཔའ་རྒྱལ་ཞེས་འབོད་པ་ཡྱིན། ཁོད་དང་མཉམ་དུ་རྒྱལ་

ཁམས་འགྱིམས་ཏེ་འདྱི་ལས་ལྷག་པའྱི་ཡུལ་གྲུ་སྐྱ​ྱིད་པར་ལྟད་མོར་ཕྱིན་ཆོག་ཀང་། ཁོད་ཀྱིས་བདག་

ལ་ངན་སེམས་བཅངས་ཡོད་པ་མྱི་སྱིད་དམ། འོ་ན་ཁོད་ཀྱི་མྱིང་ལ་ག་རེ་ཟེར།” ཞེས་དྲྱིས་པ་ན། ཕོ་རོག་ནག་ཆུང་གྱིས། “ངའྱི་མྱིང་ལ་གཞོར་སེའུ་མགོ་ཟེར།” ཞེས་ལན་བཏབ་པ་དང་། སལ་པའྱི་ སེམས་སུ་འདྱིའྱི་མྱིང་ལ་བལྟས་ན་མ་རབས་ཤྱིག་གྱི་ཉམས་ཡོད་པས་ད་དུང་བློ་གཏོད་མྱི་རུང་སམ་ ནས་མུ་མཐུད་དུ་ཉམས་ལ་བརག་པའྱི་ཆེད་བཤད་རྒྱུར། “པ་ཕ་མེས་པྩོའྲི་གཞྲི་རྲིང་འདྲི་བཏང་ནས། ། ཕ་རྩོལ་ཡུལ་དུ་འཁྱམས་པ་ངྩོ་རེ་གནྩོང་། །

བ་ཚྭའྲི་རྲིང་ཆུང་འདྲི་དང་འབལ་འདྩོད་ཀང་། ། མ་རབས་གྲྩོགས་དང་འཕད་ན་ཅྲི་ཞྲིག་བ། །”

167

ཟེར་བས། ཕོ་རོག་གྱིས་ད་ནྱི་འཛིན་པའྱི་དུས་ལ་བབས་པ་ཤེས་ནས། “ཨ་ཡ། སེམས་དཔའ་རྒྱལ་

ལགས། ཁོད་རང་བདག་ལ་དེ་འདྲའྱི་ཡྱིད་མྱི་ཆེས་ན་ཡུལ་ཁམས་གཞན་དུ་མ་སོང་ཡང་ཆོག ད་

ཉྱི་མ་ཡང་ཕྱི་དྲོ་ལོན་འདུག ཆུ་ཁ་འདྱི་རུ་ཤོག་དང་། ངེད་གཉྱིས་ཡུད་ཙམ་ལ་རྩེས་རེས་ང་རང་ ཡང་ཡུལ་དུ་ལོག་འགོ།” ཞེས་བསླུ་ཚིག་སྨྲས་པ་ནྱི། “ཙ་ན་ཡྲིན་ཡང་རྫུན་གྲི་ཚིག་མྲི་སྨྲ། །

ཚ་གྲང་ལྟྩོགས་སྐྩོམ་བྱུང་ཡང་གྲྩོགས་མྲི་བསླུ། ། ཛ་ལང་སྤྩོད་པ་བདག་ལ་མྲི་ལྡན་ཞྲིང་། །

ཝ་མྩོའྲི་གཡྩོ་སྒྱུས་གྲྩོགས་ལ་ཅྲི་བར་ཡྩོད། །”

ཅེས་སྨྲས་པས་སལ་ཆུང་ཡྱིད་ཆེས་ནས། “འོ་ན་དེ་ལྟར་བྱའོ། །” ཞེས་ཆུ་ཁར་འོངས་ཤྱིང་ཁོ་གཉྱིས་ རྩེད་མོ་རྩེ་ཁུལ་གྱིས་གཡེང་བའྱི་དུས་སུ། ཕོ་རོག་གྱིས་སར་ནས་སེམས་ངན་བཅངས་ཡོད་པས་གོ་ བུར་དུ་སར་བགད་གཅྱིག་གྱིས་སལ་ཆུང་བཟུང་སེ། “ཧ་ཧ། ཞ་ར་བཞྲིན་དུ་མགྩོ་སྐྩོར་བཏང་ནས་ནྲི། ། ཟ་རྒྱུའྲི་སལ་ཆུང་དེ་རྲིང་ལག་ཏུ་སྩོན། །

འ་ཅག་མཛའ་བའྲི་གྲྩོགས་པྩོ་བེད་པ་ལས། །

ཡ་ཆུང་ཤ་ཡྲིས་རྒྱགས་ན་མྲི་ལེགས་སམ། །”

ཞེས་བཟའ་རྩྱིས་བྱས་པ་ན། སལ་ཆུང་དངངས་མ་འཚབ་ཀྱིས། “ཨ་ཕོ་ལགས། ཅུང་ཙམ་སྒུགས་ ཤྱིག བདག་ལ་སྐད་ཆ་ཚིག་གསུམ་ཞུ་དབང་བྱ​ྱིན་དང་། དེ་ནས་ཟ་ཆོག་ཆོག་ཡྱིན།” ཞེས་པ་ལ།

ཕོ་རོག་གྱིས། “འོ་ན་མགོགས་པོར་ཤོད།” ཟེར་བཞྱིན་ཉན་འདུག་པ་ལ། སལ་ཆུང་གྱི་སེམས་ལ། ལྟས་ངན་འདྱིས་བདག་ལ་ཁ་ཡག་ཚིག་བཟང་གང་མང་བཤད་དེ་གཡོ་སྒྱུའྱི་མགོ་སྐོར་བཏང་བས་

མཐའ་འབྲས་འདྱི་འདྲ་ཞྱིག་ལ་བསླེབས་མོད། ད་ལྟ་འགོད་ཀང་འཕྱིས་ནས་གདའ། དེ་བས་ཁོ་

ལའང་འཁོན་ལན་རྱིག་པས་སློག་སེ་ལག་ནས་འཆོར་ཐབས་ཤྱིག་བྱ་དགོས་སམ་ནས་འདྱི་སྐད། “ར་རྲིའྲི་དྲ​ྲི་གྩོས་བདག་གྲི་མྲི་གཙང་ལུས། ། ལ་འུར་ཁྱུར་མྲིད་གཏྩོང་ལ་མ་རྔམ་པར། །

ཤ་ཤུན་བཙོག་པྩོ་འདྲི་དག་མྲི་བཤུ་ཡང་། །

ས་འདམ་བཀྲུས་ཏེ་ཟྩོས་ན་མྲི་ཞྲིམ་མམ། །”

ཞེས་ཟེར་བ་དང་། ཕོ་རོག་གྱིས་དེ་ཡང་བདེན་པར་འདུག གང་ལྟར་ད་ཐེངས་ཁོད་རང་ཤོར་ས་ 168

མེད་པས། གཙང་མ་ཞྱིག་བཀྲུས་ནས་སྐྱུག་ལོག་པའྱི་ཤུན་པ་བཤུས་རེས་ཞྱིམ་ཤ་ཞྱིག་ཟོས་ན་མྱི་ ཆོག་རྒྱུ་ཅྱི་ཡོད་སམ་ནས་ཆུའྱི་ནང་དུ་འཁྲུད་པའྱི་དུས་སུ་སལ་ཆུང་འཕག་མཆོང་ཞྱིག་བརྒྱབ་པས་

ལག་ནས་ཤོར་ཏེ་ཆུའྱི་འོ ག་ཏུ་འཛུལ་ལོ། །དེ་ནས་ཕོ་རོག་བྲེལ་འཚུབ་ཀྱིས། “ཨ་རོག སེམས་དཔའ་

རྒྱལ། སེམས་དཔའ་རྒྱལ།” ཞེས་བོས་པ་ན། སལ་པ་ཁོང་ཁོའྱི་ངང་། “ཁོད་ཀྱི་ཁ་ནང་ལ་གཏོར་མ།

ངོ་ཚ་ཁེལ་དང་བྲལ་བ། གཞོར་སེའུ་མགོ་ཁོད་ཀྱིས་ཅུང་ཙམ་མྱིན་ན་བདག་ཟོས་སོང་བ་མ་ཡྱིན་ ནམ།” ཞེས་གཤེ་གཤེ་བཏང་བས། ཕོ་རོག་ཅྱི་བྱ་གཏོལ་མེད་དུ་གྱུར་ནས། “ཧ་བྩོ་ཧ་བྩོ་ཞྲིམ་མངར་ཅན་གྲི་ཤ །

ཨ་ཕྩོའྲི་ཁ་རུ་སྩོན་ཡང་སྣ་ནང་ནས། །

ཧ་མ་ཧང་གྲིས་ཤྩོར་བའྲི་ངང་ཚུལ་འདྲིར། །

ཨ་རྩོགས་སྐྩོ་ཡང་བ་ཐབས་ཅྲི་ཞྲིག་མཆྲིས། །”

ཞེས་སྨྲེ་ངག་འདོན་བཞྱིན་ལག་སོང་བྲང་ལ་སྦར་ཏེ་རང་གནས་པའྱི་ཚང་གྱི་ཕོགས་སུ་འཕུར་རོ། །

169

རི་བོང་ཁ་ཤོར་གྱུར་ཚུལ།

སྤང་ཀྱི་དང་། ཝ་མོ། དེ་ཕོ། རྱི་བོང་བཅས་མཛའ་གོགས་བསྒྱིགས་ཏེ། མཐུན་པ་སྤུན་བཞྱི་ལྟར་

འདྲྱིས་ཤྱིང་མཐུན་པར་ཡོད་པ་ལ། རྱི་བོང་བློ་དང་ལྡན་པར་གགས་པས་གོགས་རྣམས་ཤྱིན་ཏུ་ དགའ་བ་དང་། རྱི་བོང་རང་ཉྱིད་ཀང་དེ་ཚོའྱི་འགོ་བར་གྱུར་པས་དགའ་སྤོ་དཔག་མེད་སྐྱེས།

ཉྱིན་ཞྱིག གོགས་པོ་བཞྱི་པོ་ལྷན་ཅྱིག་ཟས་འཚོལ་བར་སོང་། ཁོ་ཚོ་ཉྱིན་ཕེད་ལ་ཡར་མར་དུ་ཉུལ་

ཀང་ལག་ཏུ་ཅྱི་ཡང་མ་ཐོབ་པས། ལྟོགས་ནས་གོད་ཁོག་ནང་བར་མེད་དུ་འུར་ཁོག་གགས་པའྱི་

དུས་སུ་རྱི་བོང་གྱིས་ཐག་རྱིང་ན་གྲྭ་པ་ཞྱིག་གྱིས་རྒྱབ་ཁུག་ལྱིད་མོ་ཞྱིག་ཁུར་ནས་འོང་བ་མཐོང་།

ཁོའྱི་ཡྱིད་ལ་ཐབས་ཤྱིག་དྲན་ནས་ཚང་མ་བོས་ཏེ་རྣ་བར་ཤུབ་ཤུབ་འགའ་བཤད། ཚང་མས་ཐབས་ དེ་བཟང་གྱི་ཟེར་ནས་ཕོགས་སོ་སོར་སོང་།

ཝ་མོས་རྱི་བོང་གྱི་ཐབས་བཀོད་ལྟར་ནགས་ཚལ་དུ་གབ་སེ་གྲྭ་པ་ལ་བསྒུགས་ནས་བསད། གྲྭ་པ་

ཉེ་སར་སླེབས་ཚེ་ཝ་མོ་ནགས་ཚལ་ནས་གོལ་བོ་ཞྱིག་ཏུ་བརྫུས་ཏེ་གྲྭ་པའྱི་མདུན་ནས་གོལ་སབས་

སུ་སོང་། གྲྭ་པས་ཝ་གོལ་བོ་ཞྱིག་ཡོང་བ་མཐོང་ནས་སེམས་ལ་དེ་རྱིང་ལས་བཟང་གྱི མྱི་འགོར་

བར་མགོ་ལ་ཝ་ཞྭ་གོན་ཐུབ་རྒྱུ་རེད་བསམས་ནས་དགའ་སྤོ་སྐྱེས་པ་དང་། ཁོས་སྐེད་པ་སྒུར་ཞྱིང་།

ལག་པ་བསྱིངས་ནས་ཝ་མོ་འཛིན་པར་བརྩམས་པ་ན་ཝ་མོ་ལྡེམ་མྱུར་ཆེ་བས་གྲྭ་པས་ཐེངས་ཁ་ཤས་ སུ་འཛིན་ལ་ཁད་བྱས་ཀང་འཛིན་མ་ཐུབ་པར་བྲོས་སོང་། དེ་ལྟར་ཡུན་རྱིང་ཞྱིག་ལ་རེས་བསེགས་

པས་གྲྭ་པ་དབུགས་འཚངས་ཤྱིང་རྔུལ་ཆུ་ཁོམ་ཁོམ་དུ་བཞུར། མཐར་ཁོས་རྒྱབ་ཁུག་ཕར་འཕངས་ པ་དང་ཞྭ་མོ་དང་ལྷམ་སོགས་ཕུད་ནས་བློ་སེམས་རྩེ་གཅྱིག་གྱིས་ཝ་མོའྱི་རེས་བསེགས། 170

སྐབས་དེར་རྱི་བོང་དང་དེ་ཕོ་སྤང་ཀྱི་གསུམ་པོ་ཡོང་ནས་བྲོ་ཁུག་སོགས་དངོས་པོ་ཡོད་ཚད་ཁེར། ཝ་མོ་དེ་གྲྭ་པས་བདས་པ་ལས་ཐར། ཕྱིར་ལོག་སེ་རྱི་བོང་སོགས་དང་མཉམ་དུ་བརྐུས་རྫས་བགོས།

རྱི་བོང་གྱིས་གྲྭ་པའྱི་ཞྭ་མོ་དེ་དེ་ཕོ་ལ་བྱ​ྱིན་ནས་སྨྲས་པ། “ཁོད་རག་ཏུ་ཞྱིང་ཁར་རྒུམ་འབུ་འཐུ་བར་

འགོ་བས་ཞྭ་མོ་འདྱི་ཁོད་ལ་སེར། ཁོད་ཀྱིས་ཞྭ་མོ་འདྱི་གོན་ན་གཞན་གྱིས་ཁོད་གསོད་མྱི་ཐུབ།” ཟེར། དེ་ཕོས། “ཡག་པོ་འདུག”ཟེར་ནས་ཞྭ་མོ་གོན་ཏེ་དགའ་དགའ་སྤོ་སྤོའྱི་ངང་འཕུར།

དེ་ནས་རྱི་བོང་གྱིས་གྲྭ་པའྱི་ལྷམ་དེ་སྤང་ཀྱི་ལ་བྱ​ྱིན་ནས། “ཁོད་དུས་རྒྱུན་དུ་རྩྭ་ཐང་ལ་ལུག་བརྐུ་

བར་འགོ་དགོས་པས་ལྷམ་འདྱི་ཁོད་ལ་སེར། ལྷམ་འདྱི་གོན་ན་རང་པར་འདམ་བག་མྱི་འགོ”ཟེར།

སྤང་ཀྱིས། “བཀའ་དྲྱིན་ཆེ།” ཟེར་ནས་ལྷམ་གོན་ཏེ་དགའ་སྤོའྱི་ངང་སོང་།

དེ་ནས་རྱི་བོང་གྱིས་བྲོ་ཁུག་གྱི་ཁ་ཕེས་པ་ན། ནང་དུ་སྦུབ་ཆ་ཞྱིག་ཡོད་པ་དེ་བླངས་ནས་ཝ་མོ་ལ་

བཤད་རྒྱུར། “ཁོད་ལ་བུ་ཕྲུག་མང་བས་སྦུབ་ཆ་འདྱི་ཁོད་ལ་སེར། ཁོད་ཀྱིས་ཁེར་སོང་ནས་བརྡུངས་ ན་དེ་ཚོ་ཚང་མ་ཧ་ཅང་དགའ།” ཟེར་ནས་བྱ​ྱིན་ནོ། །ཝ་མོས། “ཐུགས་རེ་ཆེ།” ཟེར་ནས་ཁེར་ཏེ་ ཡྱིད་ཚིམ་པའྱི་ངང་ནས་ཝ་ཚང་དུ་ལོག

མཐར་རྱི་བོང་ཁོང་འཛུམ་འཆོར་བཞྱིན་རྩམ་པ་བྲོ་ཁུག་ཕེད་ཙམ་ཡོད་པ་ཁུར་ནས་ཡུལ་དུ་ལོངས་ སྤོད་བྱེད་དུ་སོང་།

དེ་ཕོས་གྲྭ་པའྱི་ཞྭ་མོ་གོན་ནས་ཞྱིང་ཁར་རྒུམ་འབུ་འཐུ་བར་སོང་བ་ན། ཞྭ་མོ་ཆེ་དྲགས་པས་ཁོའྱི་

མྱིག་བཀབ་པས་མྱི་ཞྱིག་གྱིས་ཁོའྱི་རྔ་མ་ནས་བཟུང་། དེ་ཕོ་ཤེད་ཀྱིས་འཕུར་བས་ཐར་ཀང་མཇུག་ སྒོ་རྩ་བ་ནས་བཀོག

སྤང་ཀྱི ས ་ལྷམ་གོ ན ་ནས་ལུག་བརྐུ་བར་སོ ང ་བ་ལུག་རྫྱི ས ་མཐོ ང ་སེ ་ དབྱུག་པ་བཟུང་ནས་དེ ད ་

འོངས་པ་ན། སྤང་ཀྱིས་ལྷམ་གོན་ཡོད་པས་འབྲོ་མ་ཐུབ་པར་ལུག་རྫྱིས་དབྱུག་གུས་བརྒྱབ་ནས་རང་ བ་ཡ་གཅྱིག་བཅག་པ་དང་། ལྷམ་ཕུད་ནས་བྲོས་པས་ད་གཟོད་སོག་ཐར་ཙམ་བྱུང་།

ཝ་མོ་ལ་ཡང་ཆག་སོ་བྱུང་། ཁོས་སྦུབ་ཆ་ཁེར་ནས་ཚང་དུ་ཐོན་ཚེ་ཝ་ཕྲུག་རྣམས་ཚང་སོ་ན་རྩེད་ བཞྱིན་ཡོད་པ་མཐོང་ནས་ཁོས་སྦུབ་ཆ་བརྡུངས་ཏེ་བུ་ཕྲུག་རྣམས་དགའ་རུ་འཇུག་བསམས་མོད།

འོན་ཀང་ཝ་ཕྲུག་རྣམས་ཀྱིས་སྒ་དེ་འདྲ་གོ་མ་མོང་བས་ཚང་མ་འདྲོགས་ནས་གཡང་ལ་ལྷུང་སེ་ཤྱིའོ། ། 171

སྤང་ཀྱི་དང་། དེ་ཕོ། ཝ་མོ་རྣམས་ལྷན་དུ་འཛོམས་ནས་རྱི་བོང་གྱིས་ཁོ་ཚོ་ལ་གནོད་བསྐྱལ་བ་

ཤེས་ཏེ་ཚང་མ་ཁོང་ཁོ་ལངས་ནས། ཚང་མས་རྱི་བོང་བཙལ་ནས་སྐྱ​ྱིན་པ་ལེན་རྒྱུ་ (འཁོན་ལན་སློག་ པའྱི་དོན་ལ་གོ) ཐག་བཅད།

རྱི་བོང་གྱིས་སོ་ཁ་ན་རྩམ་པ་ཟ་བའྱི་དུས་སུ། སྤང་ཀྱི་དང་། དེ་ཕོ། ཝ་མོ་སོགས་ཁོས་ནས་ཚུར་ཡོང་

བ་མཐོང་བས་དོན་མྱི་ལེགས་པ་ཤེས་ནས། མགོགས་པོ་ཐང་ནས་རོ་ཞྱིག་བླངས་ཏེ་ཤེད་ཀྱིས་རང་

གྱི་ཁ་ལ་བརྒྱབ་པ་ན། ཐག་སྒ་དང་བཅས་རང་གྱི་མཆུ་ཏོ་ལ་ཉག་ཤོ་ཞྱིག་བཏོད་ནས་ཁག་དམར་ཙ་

ར་ར་བཞུར། སྤང་ཀྱི་སོགས་ཐག་ཉེ་སར་མ་ཐོན་གོང་དུ་རྱི་བོང་ངུ་བཞྱིན་སྨྲས་པ། ཨ་ཡ། ང་ཚོ་གྲྭ་ པའྱི་མགོ་སྐོར་གྱི་དབང་དུ་ཚུད་འདུག ཁོད་ཚོས་ལྟོས་དང་། ངས་རྩམ་པ་ཟོས་པས་ཁ་ཤོ་བར་གྱུར་ ཟེར། ཚང་མ་ཡྱིད་ཆེས་ནས་ཡྱིན་རྒྱུ་ནྱི་ང་ཚོ་ཚང་མ་གྲྭ་པའྱི་མགོ་སྐོར་འོག་ཏུ་ཚུད་པ་རེད་ཟེར།

དེའྱི་སབས་ཀྱིས་ཚང་མས་རྱི་བོང་ལ་ཡང་ཁག་མྱི་འདུག་སམ་ནས་ཁོང་ཁོ་ཞྱི་བར་གྱུར་ཏེ་རང་རང་སོ་ སོའྱི་གནས་སུ་སོང་ངོ་། །ཡྱིན་ནའང་རྱི་བོང་ནྱི་དེ་ནས་བཟུང་བུ་རབས་ཚ་རྒྱུད་དུ་ཁ་ཤོ་ནས་ཡོད་དོ། །

172

གཡོ་སྒྱུ་ཆེ་བའི་ཆུ་སྐར།

དང་པོ་ཙ་ན། ས་ཆ་ཞྱིག་ཏུ་ཆུ་སྐྱར་ཞྱིག་ཤྱིན་ཏུ་ལྟོགས་པས་ཞོགས་པ་ནས་ཉྱི་མ་མ་ནུབ་པའྱི་བར་

ལ་ཟ་རྒྱུ་བཙལ་ཀང་ཅྱི་ཡང་མ་རེད། མཐར་ཡུལ་ལོངས་རབ་ཏུ་མཛེས་པའྱི་རྫྱིང་བུ་ཞྱིག་གྱི་འགམ་ དུ་སླེབས། ཁོས་གཏྱིང་རྱིང་ཞྱིང་གསལ་བའྱི་རྫྱིང་བུའྱི་ནང་ལ་ཐོགས་མེད་དུ་རྐལ་བཞྱིན་ཡོད་པའྱི་

ཉ་རྣམས་མཐོང་འཕལ། ད་ལན་ཉ་སོགས་ཚིམ་པར་ཟ་དགོས་སམ་སེ། ཆུའྱི་ནང་དུ་མཆོངས་ཚེ་ཉ་ རྣམས་བྲོས་སོང་བས་གཅྱིག་ཀང་འཛིན་མ་ཐུབ། །

ཉྱི་མ་འགའ་འགོར་རེས། ཆུ་སྐྱར་དེ་སླར་ཡང་ས་དེར་སོང་ནས་བྲེལ་འཚུབ་མེད་པར་ཞྱི་ལྷོད་ངང་

ཆོས་ཞྭ་ཞྱིག་གོན་ཏེ། རྫྱིང་བུའྱི་འགམ་དུ་ཕར་འགོ་ཚུར་འོང་བྱེད་སྐབས། ཉ་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་

ནས་ཚང་མ་ཡ་མཚན་ཡང་། དོན་ཅྱི་ཞྱིག་ཡྱིན་པ་གཏན་ནས་མ་ཤེས། དེའྱི་ཚེ་ཉ་ཞྱིག་གྱིས་སོབས་

པ་ཆེན་པོའྱི་ངང་ནས་ཁོའྱི་དྲུང་དུ་རྐལ་ཡོང་རུང་། ད་དུང་མ་མཐོང་བ་ལྟར་བྱས་ཏེ་ཕར་འགོ་ཚུར་ འགོ་བྱས།

ཡུད་ཙམ་འགོར་ནས་ཉ་རྣམས་ལ་འདྱི་སྐད་དུ་སྨྲས། “བདག་གྲི་བུ་ཕྲུག་ཚུར་ལ་ཉྩོན། ། དེ་རྲིང་ཉྲི་མ་ཕན་ཆད་ནས། །

ཁྱྩོད་ཚོ་བདག་ལ་སྐྲག་མྲི་དགྩོས། ། བདག་ནྲི་བམས་ལྡན་ལྷ་དང་འདྲ། །

173

གཞན་ལ་གནྩོད་པའྲི་བ་བ་ནྲི། །

ནམ་ཞྲིག་ཡྲིན་རུང་བསྒྲུབ་པ་མྲིན། །”

ཞེས་བཤད། ཉ་རྣམས་ཀྱིས་སྐད་ཆ་དེ་དག་ཐོས་ནས་ཚང་མས་མགྱིན་གཅྱིག་ཏུ་བཤད་རྒྱུར། “བཀའ་དྲ​ྲིན་ཅན་གྲི་ཆྩོས་པ་ལགས། །

ང་ཚོར་དམ་ཆྩོས་གསུང་བར་མཛོད། ། ཁྱེད་ལ་ལྷག་པར་ཡྲིད་ཆེས་པས། ། ཁྱྩོད་ཀྲིས་དཔེ་ཆ་ཁྲིད་པར་ཞུ། །”

ཞེས་ཟེར། དེ་ཆུ་སྐྱར་གྱིས་ཉན་རེས་ཡང་སྨྲས་པ། “བདག་གྲི་བུ་རྣམས་ཚུར་ཉྩོན་ཅྲིག །

བདག་ནྲི་སྩོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ཀྲི། །

གྲྩོགས་མཆྩོག་ཡྲིན་པར་སྨྩོས་ཅྲི་དགྩོས། ། བདག་གྲིས་ཁྱྩོད་ཚོར་ནམ་ཡྲིན་ཡང་། ། ཉེས་སྐྩོན་གཏན་ནས་མྲི་བ་སེ། ། དེའྲི་ཕྲིར་ཁྱྩོད་ཚོས་ང་རང་ལ། །

སེམས་ནས་ཡྲིད་རྩོན་མཛད་པར་འྩོས། །”

ཞེས་བཤད་རེས་རང་གནས་སུ་འཕུར་སོང་ངོ་། །

ཡང་ཉྱིན་ཞྱིག་ལ། ཁོ་རྫྱིང་བུའྱི་འགམ་དུ་སླེབས་ནས་ཧ་ཅང་མྱི་སྐྱ​ྱིད་པའྱི་ཚུལ་བཟུང་སེ། སྐད་ཆ་ གཅྱིག་ཀང་མ་བཤད་པར། ཉ་ཞྱིག་གྱིས་ཁོའྱི་རྣམ་འགྱུར་དེ་མཐོང་འཕལ་ཕར་སོང་སེ་འདྱི་སྐད་དོ།། “བཀའ་དྲ​ྲིན་ཆེ་བའྲི་ཆྩོས་པ་ལགས། ། ཁྱྩོད་ལ་ཉེས་སྐྩོན་ཅྲི་ཞྲིག་བྱུང་། །”

ཞེས་དྲྱིས་པ་ན། ཁོས་ངུ་ངག་དང་བཅས་བཤད་རྒྱུར། “བདག་གྲི་བུ་ཕྲུག་ཚུར་ཉྩོན་ཅྲིག ། མགྩོ་ནག་མྲི་ཡྲི་རྲིང་བུ་འདྲི། །

སྐམ་པར་འགྱུར་བའྲི་ཐབས་བཀྩོད་འདུག །

174

དེའྲི་ཕྲིར་ཁྱྩོད་ཚོའྲི་ཚེ་སྩོག་དེ། །

ཐར་བའྲི་ཐབས་གཞན་གང་ཡང་མེད། ། བདག་ནྲི་ཁྱྩོད་ཚོ་ཉ་མྩོ་དང་། །

བལ་བའྲི་བསམ་པ་མེད་ན་ཡང་། །

སྔྩོན་ལས་དྲག་པྩོ་ལྡྩོག་ཐབས་མེད། །”

ཅེས་ཟེར་བས། ཉ་རྣམས་དབང་མེད་དུ་མྱིག་ནས་མཆྱི་མ་ཤོར། ཡུད་ཙམ་སོང་རེས་ཉ་ཞྱིག་གྱིས་ བཤད་རྒྱུར།

“བླྩོ་དང་ལྡན་པའྲི་ཆྩོས་པ་ལགས། ། ཁྱེད་ལ་ངེད་ཅག་སྐྩོབ་པ་ཡྲི། །

ཐབས་ཤྲིག་ངེས་པར་ཡྩོད་ཤས་ཆེ། ། ཁྱེད་ཀྲིས་ཞྲིབ་ཏུ་སྩོམས་པར་ཞུ། །”

ཞེས་བཤད་པས། ཁོ་དགའ་སྤོ་སྐྱེས་ཏེ་མདུན་ཕོགས་ཀྱི་རྱི་ཞྱིག་བསན་ཏེ་དལ་གྱིས་བཤད་རྒྱུར། “རྲི་བྩོ་འདྲི་ཡྲི་རྒྱབ་ཕྩོགས་སུ། །

མཚོ་ཞྲིག་ཡྩོད་པ་བདག་གྲིས་ཤེས། ། ས་དེར་ཁྱྩོད་ཚོ་འགྲྩོ་འདྩོད་ན། །

བདག་ལ་ཐབས་བཟང་གཅྲིག་རང་ཡྩོད། ། དེ་རྲིང་ནས་བཟུང་ཁྩོ་བྩོ་ཡྲིས། །

ཁྱྩོད་ཚོ་རེ་རེ་འཁྱེར་ནས་འགྲྩོ། །

ཨེ་ཆྩོག་མྲི་ཆྩོག་ཁྱྩོད་ཚོས་སྩོམས། །”

ཅེས་བཤད་པས་ཉ་ཡོད་ཚད་དགའ་སྤོ་སྐྱེས་ཏེ་རེས་སུ་ཆུ་སྐྱར་ལ་འཁེར་དུ་བཅུག དེ་ནས་བཟུང་

ཁོས་ཉྱིན་རེ་རེར་ཉ་རེ་རང་གྱི་ཚང་དུ་ཁེར་ནས་བཟས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡུན་རྱིང་མ་འགོར་བར་རྫྱིང་བུ་ དེའྱི་ནང་སྱིག་སྱིན་གཅྱིག་ལས་ཉ་གཅྱིག་ཀང་མ་ལྷག

175

ཡང་ཉྱིན་ཞྱིག་ལ། ཆུ་སྐྱར་དེ་རྫྱིང་བུའྱི་འགམ་དུ་སོང་ནས་སྱིག་སྱིན་ལ། “ཨ་རྩོག་སྲིག་སྲིན་བདག་ལ་ཉྩོན། །

རྲིང་བུ་འདྲིའྲི་ནང་ཁྱྩོད་མ་གཏྩོགས། ། གྲྩོགས་པྩོ་ཉ་མྩོ་གཅྲིག་ཀང་མེད། ། ད་ལྟ་ངས་ཁྱྩོད་འཁུར་ནས་འགྲྩོ། །

ཕ་གྲིར་གྲྩོགས་པྩོས་བསྒུགས་ནས་ཡྩོད། ། ཁྱྩོད་ཀྲིས་བསམ་ན་ཅྲི་འདྲ་རེད། །”

ཅེས་དྲྱིས་པས། སྱིག་སྱིན་གྱིས་སྐད་ཆ་དེ་དག་ཐོས་ནས་འདྱི་སྐད་དོ། ། “བཀའ་དྲ​ྲིན་ཅན་གྲི་ཆྩོས་པ་ལགས། །

ཁྱེད་ཀྲིས་གསུངས་པ་བདེན་མྩོད་ཀང་། ། ང་ལ་རེ་བ་ཅུང་ཞྲིག་ཡྩོད། །

ས་དེར་སྩོང་ན་ཆྩོག་པ་ཡྲིན། །

ངས་ཁྱྩོད་སྐེ་ནས་འཛིན་འདྩོད་དེ། ། བདག་གྲིས་དེ་ལྟར་མ་བས་ན། ། ས་ལ་ལྷུང་བར་གདྩོན་མྲི་ཟ། །

ཨེ་ཆྩོག་མྲི་ཆྩོག་ཁྱེད་ཀྲིས་སྩོམས། །”

ཞེས་བཤད་པས། ཆུ་སྐྱར་གྱིས་དེ་ལྟར་ཁས་བླངས་ཏེ་སྱིག་སྱིན་ཁུར་ནས་འཕུར་སོང་ངོ་། །

དེར་ཐོན་མ་ཐག་སྱིག་སྱིན་གྱིས་རོ་ལེབ་ཅྱིག་གྱི་སེང་དུ་ཉ་རུས་མང་པོ་སྤུངས་ཡོད་པ་མཐོང་བས་

སེམས་སུ། ཆོས་པ་འདྱི་ནྱི་སྱིག་ཅན་ཞྱིག་རེད་འདུག་སམ་སེ་ཅྱི་ཡང་མ་བཤད། དེའྱི་ཚེ་ཆུ་སྐྱར་

གྱིས་སྨྲས་པར།

“ཝ་ཡེ་སྤུན་ཟླ་སྲིག་སྲིན་ལགས། ། ང་ཚོ་འྩོངས་པའྲི་ས་ཆར་ཐྩོན། །

ཁྱྩོད་ཀྲིས་ལག་པ་གྩོད་པར་གྲིས། །

ངས་ཁྱྩོད་དྩོན་ཞྲིག་བཤད་པར་འདྩོད། །”

176

ཅེས་ཟེར་བར། སྱིག་སྱིན་གྱིས།

“སེམས་ནག་གཡྩོ་ཅན་ཆུ་སྐར་ཁྱྩོད། ། ཉ་མྩོ་ཚང་མ་ཁྱྩོད་ཀྲིས་བཟས། ། ད་ལྟ་ངས་བཟུང་ཚེ་སྩོག་འདྲི། །

གྩོམ་གསུམ་སྤྩོ་བའྲི་དབང་ཆ་མེད། །”

ཅེས་ཟེར་ཞྱིང་ལག་གཉྱིས་ཀྱིས་དམ་པོར་བཙིར། ཆུ་སྐྱར་བཟོད་གགས་དང་བྲལ་ཞྱིང་འདྱི་སྐད་དུ་ཞུས། “བམས་སེམས་ལྡན་པའྲི་སྲིག་སྲིན་ལགས། ། ཁྱེད་ཀྲིས་སྙྲིང་རེས་བདག་ལ་གཟྲིགས། ། ང་ཡྲི་ཚེ་སྩོག་མ་གནྩོད་འཚལ། །”

ཞེས་ཟེར་བས་སྱིག་སྱིན་གྱིས་སྨྲས་པར།

“སྲིག་ཅན་ཆུ་སྐར་འདྲིར་ཉྩོན་ཅྲིག ། ཁྱྩོད་ཀྲིས་རང་སྩོག་ཐར་འདྩོད་ན། ། ང་རང་ཁུར་ནས་ཕྲིར་སྐྩོལ་ཅྲིག །

འདྲི་ལས་ཁྱྩོད་ལ་ལམ་གཉྲིས་མེད། །”

ཅེས་ལན་བཏབ་པས་ཆུ་སྐྱར་སེམས་ཤྱིན་ཏུ་དགའ་བའྱི་ངང་སྱིག་སྱིན་ཁུར་ཏེ་ཕྱིར་རྫྱིང་བུའྱི་ཕོགས་ སུ་འཕུར། རྫྱིང་བུ་དེའྱི་འགམ་དུ་ཐོན་འཕལ་སྱིག་སྱིན་གྱིས་ཆུ་སྐྱར་གྱི་མགྱིན་པ་བཙིར་ནས་སྨྲས་པ། “བཀའ་དྲ​ྲིན་ཅན་གྲི་ཆྩོས་པ་ལགས། ། ཐར་པའྲི་ལམ་དུ་གཏྩོང་འདྩོད་ཀང་། །

བསགས་པའྲི་ཉེས་པ་མང་དྲགས་པས། ། ཚེ་ཐར་གཏྩོང་ཐབས་ཡེ་ནས་མེད། །”

ཅེས་ཟེར་བཞྱིན་སེམས་ངན་གཡོ་སྒྱུ་ཆེ་བའྱི་ཆུ་སྐྱར་དེའྱི་སྐེ་དམ་པོར་བཙིར་ནས་ལྔ་ལམ་དུ་བསྐྱལ།

177

མདའ་གཞུའི་གཏམ་རྒྱུད།

གནའ་ས་མོའྱི་དུས་སུ། ལྷ་འདྲེ་གཉྱིས་ཀྱིས་མྱི་མང་དང་མདའ་གཞུ་བཟོ་བར་ཕན་ཚུན་རྩོད་རེས་ བྱས་ནས་མཚམས་མ་བཞག མཐར་ལྷ་ཡྱིས་མེ་མདའ་དང་འདྲེ་ཡྱིས་མདའ་གཞུ་བཟོ་རྒྱུའྱི་ཐག་ བཅད།

ལྷས་མེ་མདའྱི་ལྷུ་ལག་དང་བཟོ་དབྱ​ྱིབས་ཡོད་ཚད་བཟོས་ཚར་མོད། འོན་ཀང་མེ་མདའྱི་སོར་

དོག་བཟོ་མ་ཤེས་པས་སེམས་ཁལ་གྱི་གནས་སུ་ལྷུང་། འདྲེ་ཡྱིས་ཀང་མདའ་གཞུ་བཟོས་ཚར་མོད། མདའྱི་ལྟོང་བཟོ་མ་ཤེས་པར་ལུས།

ཐབས་ཟད་འུ་ཐུག་གྱི་གནས་ཚུལ་འོག་ཁོ་གཉྱིས་ཀྱིས་མཉམ་དུ་ཕན་ཚུན་ལ་ཉམས་ཚོད་ལེན་རེས་

བྱས། ལྷ་ཡྱིས་འདྲེ་ལ། “ངས་མེ་མདའ་བཟོས་ཚར། ཁོད་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་སོབས་དང་མངོན་མཁེན་

གྱི་བློ་ཡོད་ན་ངས་བཟོས་པའྱི་མེ་མདའྱི་སོར་དོག་ནྱི་ཅྱི་འདྲ་ཞྱིག་ཡྱིན་པར་ཚོད་དཔག་ཅྱིག་བྱོས་

དང་།” ཞེས་དྲྱིས་པར། འདྲེ་ན་རེ། “དེ་ནྱི་ཚོད་དཔག་བྱེད་སླ་མོ་ཞྱིག་རེད། ཁོད་ཀྱིས་བཟོས་པའྱི་

མེ་མདའྱི་སོར་དོག་ནྱི་བག་ལ་ཉལ་བའྱི་རྔ་མོང་གྱི་སྐེ་དང་འདྲ།” ཞེས་ལན་བཏབ་པ་ལས་ལྷ་ལ་

འཕལ་དུ་བློ་རྱིག་རག དེ་ནས་འདྲེ་ཡྱིས་ལྷ་ལ། “ངས་ཀང་མདའ་གཞུ་བཟོས་ཚར། འོ་ན་ཁོད་ལ་ ཤེས་སོབས་དང་མངོན་མཁེན་ཡོད་ན། ངས་བཟོས་པའྱི་མདའ་ལྟོང་ནྱི་ཅྱི་འདྲ་ཞྱིག་ཡྱིན།” ཞེས་

དྲྱིས་པར། ལྷ་ན་རེ། “དེ་ཧ་ཅང་སླ་སེ། དེ་ནྱི་རང་ངར་གྱི་རུས་མགོ་དང་འདྲ།” ཞེས་བཤད།

དེ་ལྟར་ཁོང་གཉྱིས་ལ་རང་རང་གྱིས་བླངས་པའྱི་ཉམས་ཚོད་ལས་རང་ཉྱིད་ཀྱིས་བཟོ་མྱི་ཤེས་པ་ 178

གང་དེ་བཟོ་ཤེས་པ་བྱུང་། ཕྱིར་ལོག་རེས་གསར་དུ་རེད་པའྱི་རྱིག་པ་ལྟར་ལག་ལེན་དུ་བསར་ཏེ། ད་གཟོད་རང་ཉྱིད་ཀྱིས་བཟོ་མ་ཤེས་པ་དེ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་རེད། མེ་མདའ་དང་མདའ་གཞུ་ནྱི་དེ་ ལྟར་བཟོས་ནས་གྲུབ་པར་བཤད།

165 ལན། ད་ལྟ་ཚོས་མྲི་འདུག ཅེས་གསུངས་པ་རེ​ེད། རྩོགས།

179

བོང་བུས་སྤང་ཀི་བཏུལ་བ།

སོན་བསྐལ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པའྱི་གོང་རོལ་ལ། མེ་ཏོག་མཛེས་ལྡན་ཞེས་བྱ་བའྱི་ཡུལ་ན་མངོན་

པར་སྐྱ​ྱིད་པའྱི་གོང་ཟེར་བའྱི་སེ་པ་ཞྱིག་ཡོད། སེ་པ་དེའྱི་ནང་དུ་མགྱིན་བཟང་ཀུན་དགའ་ཟེར་ བའྱི་བོང་བུ་བགེས་པོ་ཞྱིག་ཡོད། ཉྱིན་ཞྱིག་སྤང་ཀྱི་ལྟོགས་པ་ཞྱིག་གྱིས་ནགས་ཚལ་ཉུལ་ནས་ ཟས་འཚོལ་བའྱི་ཚེ།

བོང་བུ་མགྱིན་བཟང་ཀུན་དགའ་ཡང་ནགས་ཚལ་དུ་རྩྭ་ཞྱིམ་པོ་ཟ་བར་

སླེབས། སྤང་ཀྱིས་བོང་བུ་མཐོང་བ་དང་སེམས་ལ་དགའ་སྤོ་དཔག་མེད་ཅྱིག་སྐྱེས་ནས་ཡག་པོ་

བྱུང་སོང་། དེ་རྱིང་མ་བསམས་ས་ནས་ཤ་ཞྱིམ་པོ་ཞྱིག་ཐོབ་སོང་། ང་རང་སྤང་ཀྱི་བསོད་ནམས་

ཅན་ཞྱིག་རེད་སམ་ནས་སྤང་ཀྱིས། “བོང་རྒན་ཁོད་ག་ནས་ཡྱིན།” ཞེས་དྲྱིས།

བོང་བུས། “ང་ནྱི་རང་གྱི་སེ་པ་ནས་འོང་བ་ཡྱིན།” ཞེས་ཟེར། སྤང་ཀྱིས། “ཡ། ངོ་མ་བཟང་།

ཁོད་སླེབས་པའྱི་དུས་ཚོད་བཟང་། ང་ལ་ཟས་ཟ་རྒྱུ་མེད་པར་ཉྱིན་མང་འགོར། བཀྲེས་སྐོམ་གྱི་

གདུང་བས་ཕོ་བར་མེ་འབར་གྱིན་འདུག འཇྱིག་རེན་གཏམ་གྱི་དཔེ་ལ། ཕྱུགས་ཚེ་ཟད་སྤང་ཀྱིའྱི་

ཚང་སོར་སླེབས། ཟེར་བ་དེ་ཅྱིས་མ་བདེན། དེ་རྱིང་བདག་གྱིས་ཁོད་ཟ་རྒྱུ་ཡྱིན།” ཟེར། བོང་

བུས། “ཁོད་ཀྱིས་བདག་གྱི་ཤ་ཞྱིག་ཟོས་པ་ཙམ་གྱིས་ཚེ་གང་པོར་ཕོ་བ་མྱི་འགང་། ཁོད་ཀྱིས་བདག་ མ་བཟས་ན། བདག་གྱིས་ཁོད་ལ་ལོ་གཅྱིག་ལ་འདང་བའྱི་ཤ་ཞྱིག་བཙལ་ཆོག” ཟེར། སྤང་ཀྱིས།

“ངོ་མ་ཡྱིན་ནམ། དེ་ལྟར་བདེན་ན་ངེད་གཉྱིས་ཞྱི་གོས་བྱས་ཆོག” ཅེས་ཟེར། བོང་བུས། “ངོ་མ་ ཡྱིན། སྐུ་ཞབས་སྤང་ཀྱི་ལགས། ཁེད་རང་བདག་གྱི་རྒྱབ་ལ་ཞོན་དང་། བདག་གྱིས་ཁེད་མཛེས་ སྡུག་ཡྱིད་འོང་གྱི་རྩྭ་ཐང་སེང་ལ་བསྐྱལ་ཆོག དེ་ན་གཡང་དཀར་ལུག་གྱི་ཁྱུ་ཚོགས་གངས་མེད་པ་ 180

ཡོད། ལུ་གུ་དང་། མ་མོ་རྣམས་ཀྱི་ཤ་ནྱི་ཞྱིམ་ཞྱིང་མངར་བ་ཞྱིག་ཡྱིན། ཁོད་ཀྱིས་དེ་འདྲའྱི་ལུག་ཤ་

ཞྱིམ་པོ་དེ་རྣམས་མྱི་ཟ་བར་བོང་རྒན་བདག་གྱི་ཤ་སྐམ་གོང་པོ་འདྱི་བཟས་ནས་ཅྱི་བྱེད།” ཅེས་ཟེར།

སྤང་ཀྱིས་བོང་བུའྱི་སྐད་ཆ་རྣམས་ཐོས་རེས་ཡྱིད་རབ་དུ་དགའ་སེ། ད་ས་ཡན་ཆད་སུ་ཞྱིག་གྱིས་ ཀང་ང་རང་ལ་སྐུ་ཞབས་ཞེས་པའྱི་མྱིང་གྱིས་བོས་མ་མོང་། སེམས་ཅན་ཞྱིག་གྱི་རྒྱབ་ལ་ཡང་ཞོན་མ་

མོང་། སུ་ཞྱིག་གྱིས་ང་རང་ལ་ལུག་ཁྱུ་ཆ་ཚང་ཡོད་པ་ཞྱིག་ཀང་བསན་མ་མོང་ལ། ད་དུང་ཤ་ཧ་ ཅང་ཞྱིམ་པོ་ཡྱིན་པའྱི་ལུ་གུ་མང་པོ་ཡོད་པའང་བརོད་མ་བྱུང་སམ་ནས་རབ་ཏུ་དགའ།

སྤང་ཀྱིས་ངོ་མ་རང་ཉྱིད་སྐུ་ཞབས་ཤྱིག་ལ་བརྩྱིས་ནས་མྱིག་ཟུར་གྱིས་བོང་བུ་ལ་བལྟས་ཏེ། “འོ་ན་ དེ་ལྟར་བྱའོ། །བདག་ཁོད་ལ་བཞོན་ནས་འགོ་རྒྱུར་འཐད་པ་ཡྱིན་མོད། འོན་ཀང་ཁོད་འགོ་དུས་ ལྡེམ་མྱི་ཆོག གལ་ཏེ་ཁོད་འགོ་དུས་ལྡེམ་ནས་བདག་མྱི་བདེ་བ་རེ་བྱས་ན། བདག་གྱིས་ཁོད་ལ་གུ་ ཡངས་མྱི་གཏོང་ཐག་ཆོད་ཡྱིན། ཁོད་ཀྱིས་གཟབ་གཟབ་བྱོས།” ཞེས་ཟེར།

བོང་བུས། “སྐུ་ཞབས་སྤང་ཀྱི་ལགས། ཁེད་ཀྱི་ཐུགས་བདེ་མོ་བྱོས། བདག་གྱིས་རང་ལག་བཞྱི་

པོ་ས་ལ་བརན་པོར་བཙུགས་ནས་ཁོད་ལ་བདེ་མོ་སྐྱ​ྱིད་པོ་ཞྱིག་འོང་བའྱི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་རྒྱུའྱི་ བསམ་པ་ཡོད།” ཟེར།

བོང་བུས་ལམ་དུ་འགོ་ཞོར་སྤང་ཀྱི་ལ། “སྐུ་ཞབས་སྤང་ཀྱི་ལགས། བདག་ལྡེམ་གྱི་མེད་དམ། བདག་

གྱི་རྒྱབ་བདེ་མོ་ཞྱིག་རེད་དམ།” ཞེས་དྲྱིས། སྤང་ཀྱིས། “ལྡེམ་གྱི་མྱི་འདུག མྱི་བདེ་རྒྱུ་ཆེན་པོ་མྱི་ འདུག” ཅེས་ཟེར།

སྤང་ཀྱིས་བོང་བུར་བཞོན་ནས་མགོ་བོ་མཐོན་པོ་བྱས་ཏེ་གཡས་གཡོན་དུ་ལྟ་བཞྱིན་ཡྱིད་དགའ་ སྤོས་ཁེངས། ཁོས་བསམ་པ་ལ་ང་ནྱི་ངོ་མ་མྱི་རྣམས་ཀྱིས་བརྩྱི་བཀུར་བྱེད་པའྱི་སྐུ་ཞབས་བཟང་པོ་ ཞྱིག་རེད་སམ།

བོང་བུས་ཡུན་རྱིང་པོར་གོམ་ཁ་བརན་པོའྱི་ངང་སོང་སེ་སེ་པ་ཞྱིག་གྱི་འདབས་ལ་ཐོན།

སྤང་

ཀྱིའྱི་ཕོ་བ་ལྟོགས་ནས་མ་བཟོད་པར་བོང་བུ་ལ། “ཡ། བོང་རྒན། ལུག་ཁྱུ་ག་པར་ཡོད།” ཅེས་

དྲྱིས། བོང་བུས་བཤད་རྒྱུར། “སྐུ་ཞབས་སྤང་ཀྱི་ལགས། ཁོད་ཀྱིས་མགོགས་པོར་མཐོང་ཐུབ་རྒྱུ་

རེད།” ཟེར། དེ་ནས་ཅུང་ཟད་འགོར་རེས་ཡང་སྤང་ཀྱིས་བཤད་རྒྱུར། “ལུག་ཁྱུ་གང་ན་ཡོད། ལུ་ གུ་གང་ན་ཡོད།” ཅེས་དྲྱིས། བོང་བུས་བཤད་རྒྱུར། “སྐུ་ཞབས་སྤང་ཀྱི་ལགས། ཁེད་ཀྱིས་ཐུགས་ 181

དོགས་གནང་མྱི་དགོས། ཅུང་ཟད་ཙམ་ནས་ཁེད་ཀྱིས་ཟ་འདོད་པའྱི་དངོས་པོ་ཚང་མ་ཟ་རྒྱུ་ཡོད།

ཤ་བཟན་དང་མ་མོ་ཡོད་ལ། ལུ་གུ་ཡང་ཡོད།” ཅེས་ཟེར་ནས་སྐད་ཆ་ཤོད་ཞོར་ལ་བོང་བུའྱི་གོམ་

ཁ་ཇེ་མགོགས་སུ་བཏང་ནས་ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་སེ་པའྱི་ནང་ལ་ཐོན། ཁོས་སྤང་ཀྱི་རྒྱབ་ལ་འཁུར་

ནས་རྒྱུགས་ཞོར་ལ་སྐད་གསང་མཐོན་པོས། “མྱི་ཚང་མས་ལྟོས་དང་། བདག་གྱིས་སྤང་ཀྱི་ཞྱིག་ རྒྱབ་ལ་ཁུར་ཡོད།” ཅེས་ཀྱི་བཏབ། མྱི་རྣམས་ཀྱིས་ཐོས་མ་ཐག་རང་རང་སོ་སོའྱི་ས་རེ་དང་།

མདུང་། རལ་གྱི་སོགས་མཚོན་ཆ་མང་པོ་ཐོགས་ནས་སོད་སོད་རྒྱོབ་རྒྱོབ་ཀྱི་སྐད་ཆེན་པོ་སྒོག་

བཞྱིན་སྤང་ཀྱིའྱི་སེང་ལ་རྒྱུག

མྱི་རྣམས་ཀྱིས། “སྤང་ཀྱི་མ་རུངས་པ་ཁོད་ཀྱིས་དེ་ས་ང་ཚོའྱི་སོ་ཕྱུགས་ཇྱི་འདྲའྱི་མང་པོ་ཞྱིག་ བསད་པ་མྱིན་ནམ། དེ་རྱིང་ཁོད་གང་ལ་འགོ་རྒྱུ་ཡྱིན། སྤང་རྒན་ཁོད།” ཅེས་གཤེ་གཤེ་གཏོང་

བཞྱིན་སྤང་ཀྱི་ལ་རྡུང་རེག་བྱེད་པར་རྒྱུག སྤང་ཀྱིས་གནས་ཚུལ་འདྱི་མཐོང་རེས་སུ་ཡག་པོ་མྱིན་

པ་ཤེས་ནས་མགོགས་པོར་བོང་བུའྱི་རྒྱབ་ནས་ས་ལ་མཆོངས་ཏེ་འབྲོ་གབས་བྱས་མོད། འོན་ཀང་མྱི་ རྣམས་རང་གྱི་ཉེ་འཁོར་དུ་བསླེབས་ཟྱིན་པས་འབྲོ་ཐབས་མ་བྱུང་བར་མྱི་རྣམས་ཀྱི་ལག་ཏུ་ལྷུང་སེ། བཟོད་བསན་མྱི་ཐུབ་པའྱི་རྡུང་རེག་ཅྱིག་མངས། སྐབས་དེར་སྤང་ཀྱིའྱི་སེམས་ལ་ངའྱི་ཕ་དང་མེས་

པོ་རྣམས་སེམས་ཅན་ཞྱིག་ལ་ཞོན་མ་མོང་། དེ་རྱིང་བདག་གྱིས་དཔོན་ཉམས་ཆེན་པོ་ཞྱིག་བསན་

ནས་བོང་བུ་ལ་བཞོན། བདེ་སྐྱ​ྱིད་མྱི་ཆུང་བ་ཞྱིག་ཐོབ་རུང་། ད་ནྱི་རང་གྱི་གཅེས་པའྱི་སོག་ཀང་ ཡལ་ལ་ཁད་གྱུར། ཨ་ཁ་ཁ་ཞེས་བསམས།

182

རི་བོང་དང་། ཝ། སྤེལ། རྟ་བཅས་ཀི་གཏམ་རྒྱུད།

ནགས་ཚལ་ནང་དུ་ཚང་མས་ཆེས་བློར་མྱི་འབབ་པ་ནྱི་གཡོ་སྒྱུ་ཆེ་བའྱི་ཝ་མོ་ཁོ་ན་རེད། ཁོས་ཚང་

མར་མགོ་སྐོར་བཏང་སེ། རང་ལ་ཁེ་བཟང་མང་ཙམ་རག་ཐབས་བྱས་ནས་ཉྱི་མ་གཏོང་བ་དང་།

གཞན་ལ་གནོད་འཚེ་དང་རྩེད་སྤད་བྱས་ནས། ཁྱིམ་མཚེས་གཡས་གཡོན་ཚང་མ་ཁོས་སྡུག་ལ་མ་ སྦར་བ་གཅྱིག་ཀང་མེད། འོན་ཀང་། ཁོ་ལ་ཉེས་ཆད་གཅོད་ཐབས་ཤྱིག་སུས་ཀང་མ་རེད་པར་དུས་ ཡུན་རྱིང་པོར་ལུས།

ནགས་འདབས་སུ་སྤེལ་ཞྱིག་འདུག་པ་དེ་ཉྱིད་སོང་པོ་ཞྱིག་གྱི་རྩེ་མོར་འགོས་ཏེ། དཔྲལ་ཐོག་གཉེར་

མས་ཁེངས་པའྱི་བར་ནས་བསམ་མནོ་བཞྱི་གསུམ་བཅུ་གཉྱིས་དང་། བློ་རྩེ་ཉྱི་ཤུ་རྩ་ལྔ་བཀོད་མཐར་

བྱ་ཐབས་ཤྱིག་རེད། ཁོའྱི་ཡྱིད་ལ་ཇུས་དེ་དྲན་མ་ཐག་ཏུ། སྤོ་སྣང་ཁོང་དུ་མ་ཤོང་བར། སོང་མགོ་ ནས་མར་མཆོངས་ཐེངས་གཅྱིག་གྱིས་སར་བབས་ཏེ། ཁོས་བསམ་ཚུལ་སོང་རྩའྱི་རྱི་བོང་ལ་བཤད།

རྱི་བོང་གྱིས་དེ་ཐོས་མ་ཐག་ཏུ། མྱིག་ནང་དུ་ཐེ་ཚོམ་གྱི་མདངས་ཤྱིག་ཤར་བྱུང་བས། སྤེལ་གྱིས་

ཀང་རྱི་བོང་ད་དུང་ཡྱིད་མ་ཆེས་པ་དེ་ཤེས་ནས་བཤད་རྒྱུར། “འགོ། ཁོད་ཀྱི་རྣ་བར་མྱི་འགོ་ན། ང་ ཝ་མོ་བཙལ་བར་འགོ། ཁོད་ཀྱིས་ཕ་གྱི་རྱི་མགོ་ནས་ལྟོས་ཤྱིག” ཅེས་ཟེར།

སྤེལ་གྱིས་ཝ་མཐོང་མ་ཐག་ཏུ། སྐད་མགོ་དམའ་ཞྱིང་སན་པོའྱི་སོ་ནས་བཤད་རྒྱུར། “ཨ་ཅེ་ཝ་མོ་ ལགས། འཇྱིག་རེན་སེང་ན་ཆེས‘ཞྱིམ་མངར་ལྡན་པའྱི’ཟས་ནྱི་གང་རེད་ལགས།” ཝ་ཡྱིས། ‘ཞྱིམ་ མངར་ལྡན་པ།’ ཞེས་པའྱི་ཚིག་དེ་ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་རྣ་ཡར་བསླངས་ནས་བཤད་རྒྱུར། “འདྱི་ནྱི་ཧ་

ཅང་སྤོ་བ་འཕེལ་བའྱི་གནད་དོན་ཞྱིག་རེད་ལ། ཅྱི་ཞྱིག་ལ‘ཆེས་ཞྱིམ་མངར་ལྡན་པའྱི’ཟས་ཡྱིན་ 183

པ་ཁོད་ཀྱིས་མྱི་ཤེས་སམ།” ཞེས་ཕྱིར་དྲྱིས་བྱུང་བ་ལ་སྤེལ་ན་རེ། “ངས་ཀང་ད་ལྟའྱི་བར་དུ་ཐོས་

མ་མོང་། ངས་དེ་རྱིང་གོ་ཚུལ་ལྟར་ན། འཇྱིག་རེན་ཐོག་ཆེས་ཞྱིམ་མངར་ལྡན་པའྱི་ཟས་ནྱི་རའྱི་ རྐུབ་ཤ་རེད་ཟེར། ཡྱིན་ནའང་། དེ་ནྱི་ཁ་ནང་ལ་ཡོང་བར་ཧ་ཅང་དཀའ་བར་འདུག སུ་ཞྱིག་ལ་ དེ་རག་འདོད་ན། ཐོག་མར་དེའྱི་རྔ་མ་རང་གྱི་མཇུག་མ་དང་ས་མོ་ཞྱིག་སྦྲེལ་དགོས་པར་འདུག”

ཟེར། “དེ་ཅྱིའྱི་ཕྱིར་ཡྱིན།” ཝ་མོ་འཚུབ་ཆ་ལངས་ནས་ཕྱིར་སྤེལ་ལ་དེ་ལྟར་དྲྱིས། “རྔ་མ་གཉྱིས་ ས་མོ་ཞྱིག་མ་མདུད་ཚེ། ར་འདྲོག་པར་གྱུར་ན་རེས་མྱི་ཟྱིན་པ་རེད།” ཅེས་བཤད་པ་དང་མཉམ་དུ།

སྤེལ་གྱིས་ཝ་ཡྱི་རྣ་བར། “ཨ་ཅེ་ཝ་མོ་ལགས། ང་འདྱིར་ཡོང་དུས་ར་རྒན་ཞྱིག་སང་གཤོང་དུ་

གཉྱིད་ཡུར་འདུག” ཅེས་གསང་གཏམ་བཤད།

ཝ་ཡྱིས་སྤེལ་གྱི་ཚིག་དེ་ཐོས་རེས། ཁོས་དེར་བསམ་བློ་གཏོང་བཞྱིན་ཡོད་ཀང་། གདོང་དུ་འགྱུར་ ལྡོག་གང་ཡང་མྱི་སོན་པར་སྣང་མེད་དུ་བཞག་ནས་དལ་ཞྱིང་ལྷོད་པའྱི་ངང་བཤད་རྒྱུར། “ཅྱི་ཞྱིག་

ལ‘ཆེས་ཞྱིམ་མངར་ལྡན་པའྱི’ཟས་ཡྱིན་པ་ཁོད་ཀྱིས་ད་དུང་རྩད་གཅོད་གང་བཟང་བྱོས། ཨ་མའྱི་ བུ་ལ་དལ་དགོས། ཞེས་པའྱི་དཔེ་ལྟར་ངང་རྒྱུད་ཐུང་ངུ་བྱ་མྱི་རུང་། ངེད་གཉྱིས་རེས་ནས་སླར་ ཐུག་དུས་ལྷོད་ལྷོད་ངང་གོས་བྱ། ཡྱིན་ནའང་དོན་དག་འདྱི་གཞན་ལ་མ་བསྒགས་ན་ལེགས།” ཞེས་ བཤད་དེ་རྔ་ཆེན་གཡུག་བཞྱིན་ཕར་ཕྱིན།

སྤེལ་གྱིས་ཚུལ་དེ་མཐོང་སེ། སླར་ཡང་ཕྱིར་མྱི་ལོག་ཐབས་མེད་དུ་གྱུར།

ཝ་ཕར་ཙམ་སོང་ནས་ཁ་ཕྱིར་འཁོར་ནས་ལྟ་དུས་སྤེལ་མེད་པ་མཐོང་སེ། མྱུར་དུ་ཕྱིར་འཇབ་ཀྱིན་ འཇབ་ཀྱིན་སྤེལ་གྱིས་བཤད་པའྱི་ར་དེ་བཙལ་བར་ཕྱིན། ར་ཉྱིན་གང་པོར་ཕར་རྒྱུག་ཚུར་རྒྱུག་གྱིས

ངལ་ཡོད་པས་གཉྱིད་དུ་ཡུར་འདུག ཝ་མོས་རང་གྱི་རྔ་མ་དང་ར་རྔ་གཉྱིས་མཉམ་དུ་དམ་པོར་

བསམས་རེས་རའྱི་རྐུབ་ལ་སོ་ཆེན་པོ་ཞྱིག་བཏབ། ར་གོ་བུར་དུ་རྐུབ་ལ་ཚ་ཤར་བརྒྱབ་པས་བསམ་

ལོང་དྲན་ལོང་མེད་པར་ཤུགས་ཀྱིས་མདུན་དུ་མཆོངས་ཤྱིང་འདྲོགས། ཝ་མོ་ར་ཡྱིས་དྲུད་པས་ཁ་ ནས། “ཨ་ཡོ། ཨ་ཡོ། ང་ཤྱི་སོང་།” ཞེས་ངུ་འབོད་བྱས།

སྤེལ་དེ་ཤྱིང་སོང་ཞྱིག་གྱི་སེང་ནས་རས་ཝ་འདྲུད་པར་བལྟས་ནས་ཡོད་པའྱི་སྐབས། སྤང་ཀྱིའྱི་ངུ་

སྐད་གོ་བས་གད་མོ་ཤོར་ཐག་ཆོད་དེ། ཤྱིང་སོང་རྩེ་ནས་མར་ལྷུང་སེ་རྐུབ་ས་ལ་བརབས་པས་རྐུབ་ དམར་པོར་གྱུར།

184

རྱི་བོང་གྱིས་སྤེལ་སར་ལྷུང་བ་དང་རྐུབ་དམར་པོར་གྱུར་པ་མཐོང་བས་གད་མོ་བྲོ་ནས་ཧབ་ཆ་ཆེན་

པོ་ཞྱིག་བརྒྱབ་པས། ཁོའྱི་ཡ་ཁ་རལ་བས་ཁ་ཤོ་རུ་གྱུར།

ར་གཉྱིད་པའྱི་སྐབས་སུ་ལངས་ནས་སོད་པ་དང་། སྤེལ་གྱི་རྐུབ་དམར་པོ་ཡྱིན་པ། རྱི་བོང་ཁ་ཤོ་བ། ཝ་མོའྱི་ལུས་སེང་དུ་སོ་ཐྱིག་ཡོད་པ་བཅས་དུས་དེ་ནས་བྱུང་བའྱི་ཤོད་སོལ་བྱུང་།

185

གཡུ་ཡི་རིལ་མ་གཏོང་བའི་གཡང་ལུག

དེ་ཡང་སོན་ཞྱིག་གྱི་དུས་སུ། སྐྱ​ྱིད་ཀྱི་མེ་ཏོག་ར་བ་ཞེས་རྩྭ་ཆུ་གཉྱིས་འཛོམས་ཀྱི་འབྲོག་པའྱི་ཡུལ་

ལོངས་ཤྱིག་ཏུ། གཡོག་རྒན་བཀྲ་ལོ་ཞེས་འབོད་པ། ཁ་བདེ་བའྱི་འབྲོག་པ་དབུལ་པོ་ཞྱིག་ཡོད་པར།

ཁྱིམ་དུ་རྒྱུ་ནོར་ར་མའྱི་རྱིལ་མ་ཙམ་ཞྱིག་ཀང་སོན་རྒྱུ་མེད་པས། དུས་རྒྱུན་ཕྱུག་ཁྱིམ་ཐམས་ཅད་ ཀྱི་ལུག་རྫྱི་ནོར་རྫྱི་ལ་སོགས་གཡོག་ལས་སྣ་ཚོགས་བྱས་ཏེ། ལྟོགས་སྐོམ་དང་འཁག་གང་གྱི་སྡུག་

བསལ་ནང་དུ་ཉྱི་མ་འཕུད་ཐབས་དང་འཚོ་བ་འཁོལ་ཐབས་བྱས།

ཉྱིན་ཞྱིག གཡོག་རྒན་བཀྲ་ལོས་སྤང་ཀྱི་ཞྱིག་གྱི་ཁ་ནས་ལུ་གུ་ཆུང་ཆུང་ཞྱིག་གྱི་སོག་བསྐྱབས་ཏེ།

རང་གྱི་ཁྱིམ་ལ་ཁེར་འོང་ནས་རྱིན་ཆེན་ནོར་བུ་ལྟར་བདག་སྐྱོང་ལེགས་པོ་བྱས། ཉྱིན་ཁ་ཤས་སོང་ རེས། ལུ་གུ་དེས་བཏང་བའྱི་རྱིལ་མ་ཐམས་ཅད་གཡུ་ཡྱི་རྱིལ་མ་རྐང་རྐང་ཡྱིན་པས། གཡོག་རྒན་

བཀྲ་ལོ་དགའ་སྤོ་སྐྱེས་ཏེ་འདྱི་སྐད་དུ། “གཡང་ལུག་འདྱི་ནྱི་གནམ་རྒན་མས་ང་ལ་གནང་བ་ཡྱིན་ ནོ༑ ༑”ཞེས་ལུ་གུ་དེའྱི་མྱིང་ལ་བཀྲ་ཤྱིས་གཡང་ལུག་ཅེས་བཏགས། འབྲོག་ཡུལ་དེའྱི་མྱི་ཚང་མས་ གཡོག་རྒན་བཀྲ་ལོ་ཚང་ལ་གཡུ་ཡྱི་རྱིལ་མ་གཏོང་བའྱི་གཡང་ལུག་ཅྱིག་ཡོད་པ་ཤེས་རེས། ཕྱུག་

ཁྱིམ་དག་གྱི་རྒྱུ་ཟོག་ར་ནོར་ལུག་གསུམ་ཁྱུ་དང་ཁྱུ་བྱས་ཏེ་དེད་འོང་ནས་གཡུ་ཚོང་བརྒྱབ་པ་མ་ ཟད། ཁོའྱི་མྱིང་ཡང་རང་ཤུགས་སུ་གཡོག་རྒན་བཀྲ་ལོ་ནས་ཨ་ཕ་བཀྲ་ལོ་རུ་གྱུར།

དེ་ནས་བཟུང་ཨ་ཕ་བཀྲ་ལོའྱི་བསམ་པ་ནམ་ཡང་གཡུ་ཚོང་ཁོ་ནའྱི་ནང་དུ་འཁོར་རྐེན། གཡུ་ཡྱི་

རྱིལ་མ་གཏོང་བའྱི་ལུག་ལ་གཅེས་སྐྱོང་བྱེད་པ་སར་ལས་ཇེ་ཞན་དུ་སོང་བར་མ་ཟད། ཉྱིན་ཞྱིག་ཨ་ ཕ་བཀྲ་ལོས་གཡང་ལུག་འདྱིས་ཉྱིན་རེར་གཡུ་ཡྱི་རྱིལ་མ་ཐེངས་གཉྱིས་གསུམ་ཙམ་ལས་གཏོང་མྱི་ 186

ཤེས། གལ་ཏེ་ཁོ་བཤས་ཚེ་གཡུ་ཡྱི་རྱིལ་མ་ཡོད་ཚད་པོ་ཐེངས་གཅྱིག་ལ་བླངས་ཆོག་ཅེས་བསམས་

ཏེ༑ གཡང་ལུག་བཤས་ནས་རྒྱུ་མ་གཤགས་པ་ན། རྒྱུ་མའྱི་ནང་དུ་རྩྭའྱི་རྱིལ་མ་ཁ་ཤས་ལས་གཡུ་ཡྱི་ རྱིལ་མ་གཅྱིག་ཀང་མྱི་འདུག དེ་ནས་བཟུང་གཡང་ལུག་མེད་པས་ཨ་ཕ་བཀྲ་ལོའྱི་རྒྱུ་ཟོག་ར་ནོར་

ལུག་གསུམ་ལ་ལ་ཇག་རྐུན་གྱིས་དེད། འཕོ་མ་ནད་ཡམས་ཀྱིས་ཤྱི་ཚར་བས་ཨ་ཕ་བཀྲ་ལོ་སར་

བཞྱིན་ཕྱུག་ཁྱིམ་རྣམས་ཀྱི་གཡོག་རྫྱི་རུ་གྱུར་པར་མ་ཟད། ཁོའྱི་མྱིང་རང་ཤུགས་སུ་ཨ་ཕ་བཀྲ་ལོ་ ནས་གཡོག་རྒན་བཀྲ་ལོ་རུ་གྱུར་ཏོ། །

187

རི་དྭགས་བསེ་རུའི་གཏམ་རྒྱུད། སོན་ས་ཆ་ཞྱིག་ན། བསམ་པ་གནག་ཅྱིང་སྦོར་བ་རྩུབ་པ། སོབས་དང་འབྱོར་བ་ཧ་ཅང་ཆེ་བའྱི་ རྒྱལ་པོ་ཞྱིག་གནས། ནུབ་ཅྱིག་ལ། རྒྱལ་པོ་དེར་རྱི་ལམ་ཡ་མཚན་ཅན་ཞྱིག་རྱིས། རང་ཉྱིད་ཀྱི་ཕོ་ བྲང་ཕྱི་ནང་ཐམས་ཅད་འོད་ཀྱིས་ཁེངས་ཤྱིང་། མངའ་ཁོངས་ཀྱི་གནམ་ས་ཀུན་ཏུ་འོ ད་ཀྱིས་ལྷག་ པར་གསལ་བར་བྱས་པ་མཐོང་སེ། འདྱི་ལྟ་བུའྱི་འོད་ངོ་མཚར་ཆེ་བ། ལྟ་བས་ཆོག་མྱི་ཤེས་པ་ཞྱིག་ གང་ནས་བྱུང་ངམ་སམ་ནས་འོད་འཕོ་སའྱི་ཕོགས་དེར་བལྟས་པ་ན། ནགས་ཚལ་ཆེན་པོ་ཞྱིག་གྱི་ དཀྱིལ་ན་གསེར་བཙོ་མ་ལྟ་བུའྱི་ལུས་ཀྱི་བ་སྤུ་རེ་ནས་འོད་ཟེར་འཚེར་ཏེ། གནས་དེ་དག་རབ་ཏུ་ གསལ་བར་བྱས་པའྱི་རྱི་དྭགས་གཅྱིག་བག་ཕབ་ཅྱིང་བདེ་བར་གནས་པ་ཞྱིག་ཡོད་པ་མཐོང་། རྒྱལ་ པོ་གཉྱིད་ལས་སད་རེས་མདང་དགོང་གྱི་རྱི་ལམ་དེ་ཡྱིད་ལ་ཤར་བཞྱིན། རྱི་དྭགས་དེའྱི་པགས་ པས་རང་གྱི་ཁྱི་ལེགས་པར་བརྒྱན་ཏེ། དེའྱི་སེང་དུ་བཞུགས་རྒྱུ་བྱུང་ན་ཅྱི་མ་རུང་སམ་པའྱི་མོད། བརྣབ་སེམས་ཀྱིས་ཡྱིད་འཁྲུགས་ཏེ། དེ་མ་ཐག་མངའ་འོ ག་གྱི་བློན་པོ་ཚང་མ་དང་། འབངས་མྱི་ སེར་རྣམས་བསྡུས་ནས་བཀའ་ཚིག་བསྒགས་དོན། “མདང་དགོང་བདག་གྱི་རྱི་ལམ་དུ་མཐོང་བའྱི་ རྱི་དྭགས་དེ་ལྟ་བུ་སུས་མཐོང་ཞྱིང་ཐོས་ན། དེ་ལ་བདག་གྱིས་རྒྱལ་སྱིད་ཀྱི་ལོངས་སྤོད་ཕེད་ཙམ་ སྦྱིན་ནོ། །”ཞེས་སྨྲས་སོ། །

དེར་བློན་པོ་ཆེ་དགུ་ཚང་མས་རྒྱལ་པོའྱི་བཀའ་ཡྱིད་ལ་བཅངས་ནས་ཡུལ་གང་ས་གང་དུ་འཚོལ་ བར་ཕྱིན་ཀང་། མ་རེད་པར་ཡྱིད་མུག་བཞྱིན་ཕྱིར་ལོག་གོ །དེའྱི་ཚེ། རྒྱལ་པོའྱི་མངའ་འོ ག་གྱི་བྲན་ གཡོག་དབུལ་པོ་ཞྱིག་ཉྱིན་རེར། ཡུལ་དེའྱི་ཉེ་འཁོར་གྱི་ནགས་ཚལ་ཆེན་པོ་ཞྱིག་གྱི་ཁོད་དུ་བུད་ ཤྱིང་འཐུ་བར་འགོ་བཞྱིན་ཡོད་ལ། ནགས་ཚལ་དེའྱི་ཁོད་ན་ཆུ་ཕན་ཆུང་ཆུང་ཞྱིག་ཡོད་པ་དེར་ ཕར་བརྒལ་ཚུར་བརྒལ་བྱེད་དགོས། 188

ཉྱིན་ཞྱིག དབུལ་པོ་དེ་ཆུར་བརྒལ་ཏེ་ནགས་འཐུ་བའྱི་སྐབས་གོ་བུར་དུ་ཆར་ཞོད་ཆེན་པོ་ཞྱིག་བབས་ བྱུང་བས། ཁོས་བྲེལ་འཚུབ་ཀྱིས་བཏུས་པའྱི་བུད་ཤྱིང་རྣམས་གཅྱིག་ཏུ་སྒྱིལ་ཏེ་ཆུ་ཁར་སླེབས་པ་ན། ཆུ་དེ་ཆེ་རུ་བྲུག་པས་བརྒལ་བའྱི་གགས་མ་རེད་པར་ཡྱིད་སྐྱོ་བཞྱིན་བསད་ཀང་། ཆུ་ཕན་ནྱི་རྱིམ་ གྱིས་ཇེ་ཆེ་ནས་ཇེ་ཆེར་སོང་བས། ཁོའྱི་བསམ་པར། ཁོ་བོ་ཆུ་འདྱི་བྲྱི་བའྱི་བར་དུ་བསྒུགས་ན་ནྱི་ ལྟོགས་གང་གྱིས་འཆྱི་ངེས་པས། དེ་ལས་ད་བརྒལ་བར་བྱས་ན་ཐར་ཐུབ་པའྱི་ངེས་པ་ཨེ་འདུག་སམ་ སེ༑ ཆུ་དེར་བརྒལ་བ་ན་རབས་ཤུགས་ཀྱིས་ཁོ་དང་བུད་ཤྱིང་རྣམས་ཆུས་འཁེར་རོ། །

དེར་དབུལ་པོ་སྐྲག་སངས་དང་གདུང་བ་དྲག་པོས་ངུ་འབོད་རབ་ཏུ་བསྒགས་པ་ན། ནགས་དེར་ གནས་པའྱི་རྱི་དྭགས་བསེ་རུས་ཐོས་ཏེ། སྱིང་རེ་དྲག་པོས་མྱུར་དུ་ཆུ་ཁར་ཕྱིན་ནས་རང་སོག་ལ་མ་ འཛེམས་པར་ཆུ་རུ་མཆོངས་ཏེ་དབུལ་པོ་དེ་བསྐྱབས་སོ། །དུས་ཡུན་རྱིང་ཙམ་འགོར་རེས་དབུལ་ པོ་དེའྱི་དྲན་པ་གཞྱི་ནས་སོས་ཏེ་བལྟས་པ་ན། རང་གྱི་མདུན་ན་འོད་ཀྱིས་གང་བའྱི་རྱི་དྭགས་ཡ་ མཚན་ཅན་ཞྱིག་འདུག་པ་མཐོང་ངོ་། །དེར་ཁོ་བོའྱི་སེམས་སུ་ད་གྱིན་རང་ཉྱིད་ཀྱི་སོག་སྐྱོབ་མཁན་ ནྱི་རྱི་དྭགས་འདྱི་ཡྱིན་པ་ཤེས་ཏེ། “དྲྱིན་ཅན་གྱི་རྱི་དྭགས་ལགས། ཁེད་ཀྱིས་ངའྱི་སོག་བསྐྱབས་ པས་བཀའ་དྲྱིན་ཅྱི་ལྟར་གཟོའམ།” ཞེས་དྲྱིས་པར། རྱི་དྭགས་བསེ་རུས། “བདག་ལ་ཁེད་ཀྱིས་ བཀའ་དྲྱིན་ནྱི་གཟོ་མྱི་དགོས་མོད། ཁོད་རང་ཕྱིར་གོང་དུ་སོང་བ་ན། རྱི་དྭགས་བསེ་རུ་ཞེས་ལུས་ ཐམས་ཅད་འོད་ཀྱིས་ཁེངས་པ་ཅན་ཞྱིག་གྱིས་དེ་རྱིང་ང་ཆུ་ལས་བསྐྱབས་སོ། །ཞེས་པའྱི་གཏམ་མ་ སྨྲ་ཞྱིག ངའྱི་ལུས་ནྱི་སྱིག་པ་ཅན་གྱིས་བཟའ་རུང་བས། འཚེ་བ་ཡོང་དོགས་ཀྱིས་གསོངས་ཤྱིག་ དང་། བཀའ་དྲྱིན་གཟོ་བ་ནྱི་དེ་ལས་ལྷག་པ་མེད་དོ། །”ཞེས་གདམས་སོ། །

དེ་ནས་དབུལ་པོ་དེ་ཉྱིན་རེར་བུད་ཤྱིང་འཐུ་བར་འགོ་སྐབས། རྱི་དྭགས་བསེ་རུས་ཆུ་བོ་དེ་ལས་ ཕར་བསྐྱལ་ཚུར་བསྐྱལ་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད་དོ། །སྐབས་དེར། རྒྱལ་པོའྱི་བཀའ་ཚིག་ཡུལ་ཕོགས་ དེར་ཁབ་པས་དབུལ་པོའྱི་རྣ་ལམ་དུའང་གཏམ་དེ་ཐོས། དེར་ཁོ་རང་རྒྱལ་པོའྱི་ལོངས་སྤོད་ཀྱི་ ཕེད་ཙམ་སེར་བ་ལ་ཤྱིན་ཏུ་སེད་ནས་མྱུར་བ་མྱུར་དུ་རྒྱལ་པོའྱི་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིན་ཏེ། “རྒྱལ་པོ་ལགས་ ཀྱིས་འཚོལ་བཞྱིན་པའྱི་རྱི་དྭགས་དེ་བདག་གྱིས་མཐོང་ངོ་། །”ཞེས་གཏམ་སྨྲས་པ་ན། རྒྱལ་པོས་ མྱི་མངགས་ཏེ་དབུལ་པོ་ཕོ་བྲང་དུ་བསུས་ནས་གཏམ་དྲྱིས་པར། དབུལ་པོས་རང་ཉྱིད་ཆུ་ལས་ བསྐྱབས་ཚུལ་སོགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཞྱིབ་ཏུ་བཤད་དོ། ། དེར་རྒྱལ་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་ནས། “དེ་ལྟ་བུའྱི་རྱི་དྭགས་གང་ན་འདུག་གམ། ཁོད་ཀྱིས་ལམ་སྣ་ཁྱིད་ དང།” ཟེར་ནས། རྒྱལ་བློན་འཁོར་དང་བཅས་པས་མདའ་གཞུ་མདུང་གསུམ་དང་ཁབ་རོག་སོགས་ 189

ལུས་སུ་དམག་ཆས་སྤས་ཏེ། དབུལ་པོའྱི་རེས་འབྲངས་ནས་ནགས་ཚལ་དུ་ཕྱིན། དབུལ་པོས་རྒྱལ་ པོར། “རྱི་དྭགས་དེ་ནགས་ཚལ་འདྱིའྱི་དཀྱིལ་དུ་མཆྱིས་སོ། །”ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། རྒྱལ་པོས་བཀའ་ ཕབ་སེ། འཁོར་དམག་རྣམས་ལ་ནགས་ཚལ་ཆེན་པོ་དེའྱི་ཕོགས་བཞྱིར་བསྐོར་དུ་བཅུག་སེ་རྱིམ་ གྱིས་ནགས་དཀྱིལ་དུ་ཕྱིན་པ་ན། དངོས་གནས་རྱི་དྭགས་དེ་ལུས་ཐམས་ཅད་འོད་ཀྱིས་ཁབ་ཅྱིང་། ཡ་མཚན་ཤྱིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཞྱིག་འདུག་པ་ཀུན་གྱིས་མཐོང་ངོ་། །རྱི་དྭགས་བསེ་རུས་ཀང་དོན་ཅྱི་བྱུང་ བ་ཤེས་ཏེ། ད་ནྱི་ཤྱི་བ་ལས་འོ ས་མེད་དོ་བསམ་བཞྱིན་གདོང་མཆྱི་མས་གང་བ་དང་། མགོ་བོ་ མཐོར་བཏེགས་ཏེ་མྱིག་རྱིག་རྱིག་བྱེད་བཞྱིན་ལྟ་བར་བྱེད།

དེར་འཁོར་དམག་ཐམས་ཅད་འཛིན་པར་ཕྱིན་པ་ན། འོད་ཀྱིས་མ་བཟོད་པར་མདུན་དུ་འགོ་ཐུབ་ མཁན་ནྱི་གཅྱིག་ཀང་མ་བྱུང་ངོ་། །རྒྱལ་པོས་དབུལ་པོར་མདའ་གཞུ་སྤད་དེ། “ཁོད་ཀྱིས་མདའ་ ཕོངས་ཤྱིག” ཅེས་བཀའ་བསོས་པས། དབུལ་པོས་ཀང་སོན་སོག་བསྐྱབས་པའྱི་དྲྱིན་ཡོངས་ སུ་བརེད་དེ། ཡྱིད་ལ་རྒྱལ་སྱིད་ཀྱི་ལོངས་སྤོད་ཉག་གཅྱིག་བསམ་བཞྱིན་མདའ་འཕངས་པ་ན། མདའ་དེས་རྱི་དྭགས་བསེ་རུའྱི་ལག་པ་གཡས་པར་ཕོག་གོ །དེ་མ་ཐག་འཁོར་དམག་རྣམས་རྒྱུག་ ནས་རྱི་དྭགས་བསེ་རུ་བསམས་ཤྱིང་བཀྱིགས་ཏེ་རྒྱལ་པོའྱི་ཕོ་བྲང་དུ་ཁེར་ཏོ། །

དེའྱི་ནུབ་མོར་རྒྱལ་པོས་དབུལ་པོ་དང་འཁོར་དམག་རྣམས་ལ་བཟའ་བཏུང་ག་ནོམ་པ་བཤམས་ཏེ། གསོལ་སོན་ལ་བག་མེད་དུ་རོལ་བར་བྱས། ནམ་ལངས་རེས་རྒྱལ་པོས་བཤན་པ་འགའ་བོས་ཏེ། རྱི་ དྭགས་བསེ་རུའྱི་པགས་པ་བཤུ་རུ་སོང་བ་ན། རྱི་དྭགས་བསེ་རུ་དེ་སར་བཞག་པའྱི་ཤུལ་དུ་མེད་ པས། རྒྱལ་བློན་རྣམས་བྲེལ་སངས་ཀྱིས་ཁང་མྱིག་རེ་རེ་དང་། བར་འཁམས་རེ་རེར་བཙལ་ཀང་ མ་རེད་དོ། །

སྐབས་དེར་ནམ་མཁའ་ནས་གོ་བུར་དུ་ཀུན་གྱིས་བལྟ་མྱི་བཟོད་པའྱི་འོ ད་ཟེར་ཆེན་པོ་ཞྱིག་དྲག་ཏུ་ འཕོས་ཏེ། ཐོག་མར་དབུལ་པོ་དེའྱི་མྱིག་གཉྱིས་ཞར་བར་གྱུར་པ་དང་། ཁ་སྣ་གཉྱིས་ལས་ཁག་ཕྱུང་ སེ་ཤྱི་བ་དང་། བསམ་སྦོར་ངན་པའྱི་རྒྱལ་བློན་རྣམས་ཀྱི་ལ་ལའྱི་མྱིག་གཉྱིས་ཞར། ལ་ལས་ལག་པ་ གཉྱིས་ཆད་དེ་ལྷུང་། ལ་ལས་གདོང་ཚིག་པར་གྱུར་ཏོ། །

190

རི་བོང་བོ་ལྡན། ཉྱིན་ཞྱིག་ལ་སྤང་ཀྱི་དང་ཝ་མོ་གཉྱིས་ནགས་ཚལ་ལས་ཐོན་ནས་མཉམ་དུ་ཆུ་འགམ་དུ་ཆུ་འཐུང་

བར་ཕྱིན། སྐབས་དེར་རྱི་བོང་དཀར་པོ་གཅྱིག་དང་། ལུ་གུ་གཅྱིག་ཀང་ལྷན་ཅྱིག་ཏུ་ཆུ་བོའྱི་འགམ་ ལ་ཆུ་འཐུང་བར་འོངས་པ་རེད།

དེ་ནས་སྤང་ཀྱིས་རྱི་བོང་དཀར་པོ་དང་ལུ་གུ་མཐོང་འཕལ། སེམས་ལ་ངན་བཀོད་ཅྱིག་བཅངས་

ཏེ༑ མེ་ལྕེའྱི་མདོག་དང་འདྲ་བའྱི་ལྕེས་སྣ་གོང་ལ་ལྡག་བཞྱིན་དུ། ཁ་ནས་ཁ་ཆུ་མཚམས་མྱི་ཆད་ པར་བཞུར། ཁོས་ཝ་མོ་ལ་གཡབ་མོ་ཞྱིག་བྱས་ཏེ། “ཀེ། གོགས་རྒན་ཁོད་ཀྱིས་ལྟོས་དང་། ང་ཚོའྱི་ བསྐལ་བ་ངོ་མ་བཟང་། མདུན་གྱི་བཟའ་ཤ་གསོན་པོ་གཉྱིས་ཁ་ལ་ཡོང་ལ་ཁད་ཡོད། མགོགས་པོ་ ལག་པ་འགུལ་བར་གྱིས་ཤྱིག”ཅེས་ཟེར། བཀྲ་མྱི་ཤྱིས་པའྱི་གཏམ་དེ། རྱི་བོང་དཀར་པོ་དང་ལུ་གུ་ གཉྱིས་འཇྱིགས་ནས་འདར་བར་བྱེད། བལྟས་ཀྱིན་བལྟས་ཀྱིན་ཆག་སོ་ཆེན་པོ་གམ་དུ་བཅར་བས།

སོག་ལ་ཉེན་ཁ་ཧ་ཅང་ཆེ། འབྲོ་གབས་བྱས་ན་འཕྱིས་སོང་བས། ལུ་གུ་ཆུང་ཆུང་གྱིས་པུས་མོ་

འདར་འདར་ངང་རྒྱུན་མྱི་ཆད་པར། “ཅྱི་བྱས་ན་བཟང་། ཅྱི་བྱས་ན་བཟང་།” ཞེས་རྱི་བོང་དཀར་ པོ་ལ་དྲྱིས། རྱི་བོང་དཀར་པོའྱི་སེམས་ལ་ཐབས་ཇུས་ཤྱིག་དྲན་ནས་ལུ་གུ་ཆུང་ཆུང་ལ་བཤད་རྒྱུར།

“གོགས་པོ་ལགས། འཇྱིགས་སྐྲག་འབའ་ཞྱིག་བྱས་ན་ཆག་སོ་ལས་གཡོལ་མྱི་ཐུབ། ངེད་གཉྱིས་ཀས་

སྱིང་སོབས་ཆེན་པོར་བསྐྱེད་ནས། དག་བོར་ཕར་རྒོལ་བྱས་ན། ད་དུང་འཆྱི་ལམ་ལས་ཐར་ནས་ གསོན་ཐབས་ཤྱིག་རེད་སྱིད།” ལུ་གུས་མཆུ་རེབ་བྱེད་བཞྱིན། རྱི་བོང་དཀར་པོ་ལ་སྐད་དམའ་མོའྱི་ ངང་། “ཕར་རྒོལ་བྱེད་པ་ནྱི། རང་ཉྱིད་རང་གྱིས་ཤྱི་ལམ་དུ་བསྐྱལ་བ་མ་ཡྱིན་ནམ།” ཞེས་ཟེར། 191

སྐབས་དེར་རྱི་བོང་གྱིས་དག་ལ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཞྱིག་བཙལ། གོ་བུར་དུ་ས་ལ་ཤོག་དྲྱིལ་

གཅྱིག་དང་ཐག་པ་ཞྱིག་བསྐྱུར་ཡོད་པ་མཐོང་བས། རྱི་བོང་དཀར་པོས་རབ་རབ་པོར་ཤོག་དྲྱིལ་

དང་ཐག་པ་བླངས་ནས་ལུ་གུ་ལ་སྤད། ལུ་གུའྱི་རྣ་བར་ཤབ་ཤུབ་ཀྱིས་ཚིག་འགའ་བཤད་དེ། ལུ་གུ་

ཧ་ཅང་བག་ཕབ་ཀྱི་ཚུལ་དུ་གནས་ནས་རྱི་བོང་དཀར་པོའྱི་རེས་སུ་དམ་པོར་འབྲངས་ཏེ། སྤང་ཀྱི་ དང་ཝ་མོ་ལ་ཁ་གཏད་ནས་ཕར་རྒོལ་བར་ཕྱིན། སྤང་ཀྱི་དང་ཝ་མོ་གཉྱིས་ཀས་ཚུགས་ཀ་དེ་མཐོང་

བས་ཡྱིད་སེམས་རོངས་པར་གྱུར། དེ་ནས་སྤང་ཀྱིས་གདུག་རྩུབ་དང་ཁེངས་དྲེགས་ཀྱིས། “ཁོད་ཚོ་ གང་ལ་འགོ་རྒྱུ་ཡྱིན།” ཞེས་དྲྱིས། རྱི་བོང་དཀར་པོས་སྐད་གསང་མཐོན་པོས། “སོད་ཅྱིག སྱིང་

ཆེ་བའྱི་ངན་ཕྲུག་ཁོད་གཏམ་གང་བྱུང་མ་ཤོད། དེ་རྱིང་རྱི་དྭགས་རྒྱལ་པོའྱི་བཀའ་ཆད་ལ་བརེན་ ནས། ཁོད་ཚོ་འཛིན་བཟུང་བྱེད་པར་ཡོང་བ་ཡྱིན།” ཞེས་བཤད། གཡོ་སྒྱུ་ཅན་གྱི་ཝ་མོས་རབ་

རབ་པོར་གྱུར་ནས། “ང་ཚོ་ལ་ཉེས་པ་ཅྱི་ཡང་མེད། ཆེད་དུ་འཛིན་བཟུང་བྱེད་པར་འོངས་པའྱི་རྒྱུ་ མཚན་ཅྱི་ཡྱིན།” ཞེས་དྲྱིས། ལུ་གུས་ཤོག་དྲྱིལ་དེའྱི་ཁ་ཕེས་ནས་འདྱི་ལྟར་བཏོན་པ། “རྱི་དྭགས་

རྒྱལ་པོའྱི་བཀའ་ཆད་ལས། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ལ་སྤང་ལྤགས་ཀྱི་ལྭ་ཆེན་ཞྱིག་བཟོ་དགོས། ད་དུང་

པགས་པ་གཅྱིག་ཆད་ལ། ལྭ་ཆེན་གྱི་གོང་བ་ཝ་ལྤགས་ཤྱིག་གྱིས་བཟོ་དགོས་ཕྱིར། ངེད་གཉྱིས་

ཆེད་དུ་བརྫངས་ནས་ཆུ་འགམ་གྱི་ཝ་རེ་དང་སྤང་ཀྱི་རེ་བཟུང་སེ་པགས་པ་བཤུ་དགོས། བཀའ་ ཆད་ལ་འགལ་བ་དེ་ཁྱིམས་ཀྱིས་ཆད་པ་གཅོད་ངེས་ཡྱིན།” ཞེས་ཟེར་བཞྱིན་རྱི་བོང་དཀར་པོ་དང་

མཉམ་དུ་ཐག་པ་འཐེན་ཞོར། ཐག་པས་བཀྱིག་གབས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་བྱས། སྤང་ཀྱི་དང་ཝ་མོས་ རྒྱལ་པོའྱི་བཀའ་ཆད་ལ་ཉན་པ་དང་། རྱི་བོང་དཀར་པོ་དང་ལུ་གུས་ཐག་པ་འཐེན་པ་མཐོང་བ་ན།

ཁོ་གཉྱིས་འཇྱིགས་སྐྲག་ཆེན་པོ་སྐྱེས་ཏེ། ཕྱིར་མྱིག་ཙམ་ཡང་མེད་པར་མགོགས་པོར་ཐག་རྱིང་དུ་ བྲོས་སོང་ངོ་། །

192

ཨ་ཁུ་དེ་ཕོ་དང་གཡོ་ཅན་ཝ་མོ།

ཉྱིན་ཞྱིག་ལ། ཝ་མོ་ཞྱིག་ལྟོགས་དྲགས་ནས་གང་སར་ཟས་འཚོལ་བར་ཕྱིན་ཡང་། ཟས་ཁམ་གང་

ཡང་མ་རེད་པ་རེད། དེ་ནས་ཁོ་ཡྱིད་ཐང་ཆད་དེ་འཁར་འཁོར་ངང་ནགས་འདབས་ཤྱིག་བརྒྱུད་

དུས། སོང་རྩེ་ཞྱིག་ན་དེ་ཕོ་ཞྱིག་གྱིས་མཆུ་ཏོ་འབྲད་བཞྱིན་ངལ་གསོས་ཡོད་པ་མཐོང་། སྐབས་

དེར་ཝ་མོའྱི་སེམས་ལ་ད་ནྱི་ཐབས་ཤེས་ཤྱིག་བཙལ་ཏེ་དེ་ཕོ་འདྱི་ཟ་དགོས་སམ། སོང་རྩར་ཕྱིན་ ནས་བཤད་རྒྱུར། “ཨ་ཁུ་དེ་ཕོ་ལགས། ཁེད་རང་སོང་རྩེར་བསད་ནས་ཅྱི་བྱ། ཁོད་ཀྱིས་ད་དུང་ང་

ཚོ་ཤྱིན་ཏུ་དགའ་འོ ས་པའྱི་འཕྱིན་གསར་དེ་མ་ཐོས་སམ།” ཞེས་སྨྲས་པས། དེ་ཕོས་ལན་དུ། “མ་

ཐོས། མ་ཐོས་ལགས། འཕྱིན་གསར་ཅྱི་ཡོད་མྱུར་བར་གསུངས་དང་།” ཞེས་སྨྲས། ཝ་མོས། “ངོ་མ་

བཤད་ན་དེ་རྱིང་བདག་འདྱིར་ཡོང་དོན་ནྱི་འཕྱིན་བཟང་དེ་ཁོད་ལ་སྒོག་ཆེད་ཡྱིན། སོག་ཆགས་ ཡོངས་ཀྱི་འཐུས་མྱི་ཚོགས་ཆེན་ཁ་སང་དངོས་སུ་གོལ་ནས། ཚོགས་འདུའྱི་སེང་ཐག་གཅོད་བྱས་པ་

ལྟར་ན། སོག་ཆགས་སོ་སོའྱི་བར་དུ་ཡུན་རྱིང་མཛའ་མཐུན་ཞྱི་བདེ་བྱས་པ་དང་། རེས་ཕོགས་ནས་

སོག་ཆགས་ཀྱི་གྱིང་འདྱིར་སུ་ཡང་གང་ལ་སྐྲག་མྱི་དགོས་པར། ཚང་མས་རང་དབང་རང་འདོད་ དང་དགའ་སྤོ་བདེ་སྐྱ​ྱིད་ངང་འཚོ་བ་རོལ་ཆོག་པ་རེད། དེའྱི་ཕྱིར་ཁེད་ཀང་མར་བོབས་དང་ངེད་ གཉྱིས་ཀས་བཀྲ་ཤྱིས་པའྱི་ཚོགས་ཆེན་དེ་བསྡུས་པར་རེན་འབྲེལ་ཞུ་ལགས།” ཞེས་བཤད། ཝ་

མོ་ནྱི་སྤང་གྲུང་འཛོམས་ལ་གཡོ་ཐབས་ཅན་ཞྱིག་ཡྱིན་པ་དེ་ཕོས་ས་ས་ནས་ཤེས་པས། ཁོས་ཝ་

མོར། “གོགས་བཟང་ཝ་མོ་ལགས། ད་ཐེངས་ཁེད་ཀྱིས་ང་ལ་འཕྱིན་བཟང་ཞྱིག་འཁེར་ཡོང་འདུག

བཀའ་དྲྱིན་ཆེ། ངོ་མའྱི་བཀའ་དྲྱིན་ཆེ།” ཟེར་ཞོར་སྐེ་བསྱིངས་ནས་ནགས་གསེབ་ཏུ་རྒྱང་ལྟ་བྱས། 193

སྐབས་དེར་ཝ་མོས་ཅྱི་ཡྱིན་འདྱི་ཡྱིན་མ་ཤེས་པར། “ཁེད་ཀྱིས་ཅྱི་ཞྱིག་ལ་ལྟ་བཞྱིན་ཡོད། མྱུར་བར་ མར་བོབས་ཤྱིག” ཅེས་སྨྲས་པས། དེ་ཕོས། “ཨོ། མྱི་རྱིང་བའྱི་ས་ན་སྤང་ཀྱི་གཉྱིས་ཁ་ཆེ་ཆེར་ གདངས་ནས་ཕོགས་འདྱིར་རྒྱུག་འོང་གྱིན་འདུག” ཅེས་བཤད་པས། ཝ་མོ་དངངས་སྐྲག་སྐྱེས་ཏེ་

ལུས་ཡོངས་འདར་སྱིག་སྱིག་བྱེད་བཞྱིན། “བདེ་མོ་བྱོས། རེས་ནས་མཇལ། ང་མྱུར་བར་འབྲོ་རན་

འདུག” ཟེར་ནས་ཕར་རྒྱུག་རྩྱིས་བྱས། མཚམས་དེར་དེ་ཕོས་མྱུར་བར། “གོགས་བཟང་ལགས། ཁོད་ཅྱིའྱི་ཕྱིར་འབྲོ་དགོས། སོག་ཆགས་ཚོགས་འདུའྱི་སེང་སུ་ཡང་གང་ལ་སྐྲག་མྱི་དགོས་པའྱི་

མཛའ་མཐུན་ཞྱི་བདེ་བྱས་པ་མ་ཡྱིན་ནམ།” ཞེས་དྲྱིས་པས། ཝ་མོས་འཚབ་འཚུབ་ངང་། “གཅན་

གཟན་སྤང་ཀྱི་ཚོས་སོག་ཆགས་བར་དུ་ཞྱི་བདེ་བྱེད་པ་ང་རང་ཡྱིད་མྱི་ཆེས།” ཟེར་ཞོར། ཁ་ཕྱིར་ འཁོར་ཏེ་དབུགས་ཐེངས་གཅྱིག་གྱིས་རྱི་སང་ཞྱིག་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་བྲོས།

194

བོད་ཀི་གསོ་བ་རིག་པའི་བྱུང་བ་བརོད་པ།

དང་པོ། བོད་དུ་གསོ་རྱིག་ཐོག་མར་དར་ཚུལ་སྐོར།

བོད་ཀྱི་གཏམ་དཔེ་ལ། ནད་ལ་ས་བ་མ་ཞུ་བ། སྨན་ལ་ས་བ་ཆུ་ཁོལ་མ་ཟེར་བ་ལྟར། ལོ་ངོ་ཁྱི་ཕག་ མང་པོའྱི་རྱིང་བོད་མྱི་རྣམས་མདོ་དབུས་མཐོ་སང་དུ་འཚོ་གནས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཁོད། ཆུ་ཁོལ་མས་

མ་ཞུ་བའྱི་ནད་བཅོས་པ་དང༌། ར་ཁ་ལ་མར་ཁུ་བྱུགས་ནས་ཁག་གཅོད་པ་སོགས་ལུས་གསོ་ནད་

བཅོས་ཀྱི་ཉམས་མོང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞྱིག་བསགས་ཡོད།

སྤྱིར་བོད་ཀྱི་གནའ་བོའྱི་ཤེས་རྱིག་གྱི་འབྱུང་ཁུངས་ནྱི། ཞང་ཞུང་ཞེས་པ་དེང་གྱི་མངའ་རྱིས་སྤུ་

ཧེང་ས་ཁུལ་ཡྱིན་ཞྱིང༌། ཕྱི་ལོ་སོན་གྱི་༡༩༡༧ ལོར་ཞང་ཞུང་འོལ་མོ་ལུང་རྱིང་དུ་སོན་པ་གཤེན་

རབ་མྱི་བོ་ཆེ་འཁྲུངས། རྱིག་གནས་སྤྱི་དང་བོན་ཆོས་ལ་མཁས་པར་གྱུར། སས་བརྒྱད་ཡོད་པ་ ལས་དཔད་བུ་ཁྱི་ཤེས་ཟེར་བ་གསོ་རྱིག་གྱི་བཀའ་སྡུད་པ་པོར་གྱུར། ཁོང་གྱིས་ཡབ་ཀྱིས་ཟྱིན་བྲྱིས་ བཏབ་པའྱི་ཉམས་ཡྱིག་ཕོགས་བསྒྱིགས་བྱས་པ་དེར་གསོ་རྱིག་མདོ་དགུ་འབུམ་བཞྱི་ཞེས་གགས།

དེང་དུས་ཀྱི་གསོ་རྱིག་འབུམ་བཞྱི་ཞེས་པ་ནྱི། སྐུ་སས་དཔད་བུ་ཁྱི་ཤེས་ཀྱིས་ཕོགས་བསྒྱིགས་བྱས་ པ་དེར་དུས་རབས་རྱིམ་བྱུང་གྱི་མཁས་པ་དུ་མས་ཁ་གསབ་བྱས་ཡོད། འདྱི་ནྱི་བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རྱིག་ པའྱི་གཞུང་ལུགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་གཞྱི་ཡྱིན།

195

གཉྱིས་པ། ཕྱི་ནང་ཟུང་སྦྲེལ་གྱིས་གསོ་རྱིག་དར་སེལ་མཛད་པའྱི་སྐོར།

བོད་རྒྱལ་སོང་བཙན་སམ་པོའྱི་སྐབས་སུ། རྒྱ་གར་ནས་བ་ར་དྷ་ཛ་དང་། རྒྱ་ནག་ནས་ཧན་ཝང་

ཧྭང༌། ཏ་ཟྱིག་ནས་ག་ལེ་ནོས་ཞེས་པའྱི་སྨན་པ་གསུམ་གདན་དྲངས། སྨན་པ་གསུམ་བགོས་ནས་

མྱི་འཇྱིགས་པའྱི་མཚོན་ཆ་ཞེས་པའྱི་སྨན་གཞུང་ཞྱིག་བརྩམས། ཕྱི་ལོ་༧༡༢ ལོར། རྒྱ་བཟའ་གྱིམ་

ཤྱིང་ཀོང་ཇོས་བོད་དུ་ཁེར་ཡོང་བའྱི་གསོ་རྱིག་གྱི་དཔེ་ཆ་དེ་ཧྭ་ཤང་མ་ཧ་ཀྱིན་ད་དང༌། ཁྱུང་པོ་ཙི་ ཙི། ཁྱུང་པོ་དོ་ཚུགས། རྒྱ་ཕྲུག་གར་མཁན། ཅོག་ལ་སྨོན་ལམ་འབར་སོགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་བར་གགས།

ཁོམ་གྱི་ཡུལ་ནས་བྱི་ཆེ་ཙན་པ་ཤེ་ལ་ཧ་ཟེར་བའྱི་སྨན་པ་མཁས་པ་ཞྱིག་གདན་དྲངས། དེས་ཀང་

སྨན་ཡྱིག་རྒྱས་འབྲྱིང་བསྡུས་གསུམ་བརྩམས་པ་དང༌། དེའྱི་བུ་རྒྱུད་བོད་དུ་གནས་བཅས་པ་ལས་ བྱི་ཇྱི་ཞེས་པའྱི་སྨན་པའྱི་རྱིགས་རྣམས་བྱུང༌། དེ་དག་རྒྱལ་པོ་མེས་ཨག་ཚོམ་གྱི་བླ་སྨན་ཡྱིན་ཞྱིང༌།

ཁྱུང་པོ་ཙི་ཙི་དང༌། དོ་ཚུགས། ཅོག་ལ་སྨོན་ལམ་འབར་སོགས་མཁས་པ་མང་པོ་བགོས་ནས་གསོ་ དཔད་གསར་འགྱུར་རྣམས་གཞྱིར་བཟུང་ནས་སྨན་དཔད་ཟླ་བའྱི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་པ་བརྩམས།

གཡུ་ཐོག་རྱིང་མ་ཡོན་ཏན་མགོན་པོ་ནྱི་ཕྱི་ལོ་༧༠༨ ལ་སྐུ་འཁྲུངས། ཕྱི་ལོ་༧༦༣ ལོར། ཀོང་

པོ་སྨན་ལུང་དུ་སྨན་གྱི་སློབ་གྲྭ་བཙུགས། ཐོག་མར་སློབ་མ་སུམ་བརྒྱ་བསྡུས་ཤྱིང༌། སློབ་ཡུན་ལོ་ བཅུ་གཏན་འབེབས་བྱས། བོད་རང་གྱི་སར་ཡོད་སོལ་རྒྱུན་གསོ་དཔད་ལ་རྒྱབ་རེན་བཅོལ་ཞྱིང༌།

སྐབས་དེའྱི་ཕོགས་རྱིས་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལུགས་ཀྱི་སྱིང་པོ་བླངས་ནས། གསོ་རྱིག་དཔལ་ལྡན་

རྒྱུད་བཞྱི་ཞེས་མྱིང་བཏགས་ནས་བསླབ་གཞྱི་གཙོ་བོ་བྱས། སློབ་མ་སོ་སོའྱི་ཤེས་ཚད་དང་བསྟུན་ པའྱི་མྱིང་བཏགས་ཀྱི་གོ་རྱིམ་གཏན་འབེབས་གནང་སེ། ཤེས་ཚད་མཐོ་ཤོས་ལ་འབུམ་རམས་པ་ དང༌། དེའྱི་འོག་མ་ལ་རབ་འབྱམས་པ། དེའྱི་འོག་མ་ལ་བཀའ་བཅུ་པ། དེའྱི་འོག་མ་ལ་བསྡུས་ར་ པ་བཅས་རྱིམ་པ་བཞྱིར་ཕེས། དུས་དེར་རྒྱ་གར་ནས་དྷར་རཱ་ཛ། རྒྱ་ནག་ནས་མ་ཧ་ཀྱིན་ད། ཏ་

ཟྱིག་ནས་ཙན་པ་ཤྱི་ལ་ཧ་སེ་སྨན་པ་ཆེན་པོ་གསུམ་བོད་དུ་ཞལ་འཛོམས་པ་ལ་སྤྲུལ་པའྱི་སས་

གསུམ་ཞེས་གགས། དེ་གསུམ་བགོས་ནས་རྒྱལ་ཁམས་སོ་སོའྱི་ལུགས་དང་བསྟུན་པའྱི་སྨན་དཔད་ ཀྱི་བསན་བཅོས་རྱིན་ཆེན་སྤུངས་པ་ཞེས་པ་བརྩམས།

རྒྱ་ཕྲུག་ཟེའུ་ཐོ་དང༌། ཞང་ཞུང་གྱི་ཁུ་ལོད་མུ་ཁན། ཧོར་གྱི་མུ་གན་ཁྱི་གཟྱིགས། བོད་ཀྱི་ཅོག་རོ་

མང་པོ་གཟྱིགས། འ་ཞའྱི་ཐ་ན་ཆུ་སྐྱེས་བཅས་ལྔ་གདན་ཞུས་ཀྱིས་ཆྱིབས་པ་ལ་སྨན་བཅོས་བྱས། སྨན་པ་དེ་རྣམས་བགོས་ནས་ཡུལ་ལུང་སོ་སོའྱི་མན་ངག་ཕོགས་བསྡུས་ཀྱིས་ནོར་ཕྱུགས་གསོ་བའྱི་ 196

གཞུང་བརྩམས་ཏེ་བོད་ཀྱི་ནོར་ཕྱུགས་གསོ་རྱིག་གྱི་གཞུང་ལུགས་ཐོག་མ་བྱུང༌།

བསན་པ་ཕྱི་དར་སྐབས་སུ་ལོ་ཙཱ་བ་རྱིན་ཆེན་བཟང་པོས་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའྱི་སྱིང་པོ་བསྡུས་པ་ སོགས་བསྐྱར་དུ་བསྒྱུར།

བོད་ཀྱི་གསོ་རྱིག་ལ་མཛད་རེས་ཆེ་བའྱི་གཡུ་ཐོག་གསར་མ་ཡོན་ཏན་མགོན་པོ་ནྱི། ཕྱི་ལོ་༡༡༢༦

ལོར་གཙང་སོད་སོ་བཞྱི་རེ་ཐང་དུ་འཁྲུངས། ཐབས་དང་རྱིག་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སོ་ནས་ཞྱིབ་འཇུག་

གནང་སེ་སྨན་གཞུང་ཆ་ལག་བཅོ་བརྒྱད་དང་སོ་འབུམ་ཆེན་མོ་སོགས་བརྩམས།

དེ་ནས་བྱང་ཟུར་ལུགས་གཉྱིས་དར་ནས་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང༌། བྱང་ལུགས་ཞེས་པ་བྱང་པ་རྣམ་རྒྱལ་

གགས་བཟང་གྱི་སློབ་བརྒྱུད་ནས་དར་འཕེལ་བྱུང་བའྱི་གསོ་རྱིག་གྱི་མན་ངག་བརྒྱུད་པ་ལ་ཟེར།

ཁོང་ནྱི་ཕྱི་ལོ་༡༣༩༥ སྐུ་འཁྲུངས་ཤྱིང༌། གསོ་བ་རྱིག་པར་མཁས་པས་གསོ་རྱིག་གྱི་བསན་བཅོས་ ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྱིང་པོ་བསྡུས་པ་དང་རྒྱུད་བཞྱིའྱི་འགེལ་པ་བརྩམས།

ཟུར་ལུགས་ཞེས་པ་ཟུར་མཁར་མཉམ་ཉྱིད་རོ་རེའྱི་སློབ་བརྒྱུད་ནས་བྱུང་བའྱི་གསོ་རྱིག་མན་ངག་ ལ་ཟེར། ཟུར་མཁར་མཉམ་ཉྱིད་རོ་རེ་ནྱི་ཕྱི་ལོ་༡༤༣༩ ལ་སྐུ་འཁྲུངས། དགུང་ལོ་བཅུ་དྲུག་པར་

གསོ་རྱིག་གྱི་བསན་བཅོས་མན་ངག་བྱེ་བ་རང་བསེལ་བརྩམས།

དེའྱི་སློབ་བརྒྱུད་དེའུ་དམར་བསན་འཛིན་ཕུན་ཚོགས་དང་སྱི་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་སོགས་བྱུང༌།

དེའུ་དམར་བསན་འཛིན་ཕུན་ཚོགས་ནྱི་༡༦༧༢ ལོར་ཁམས་གོ་འཇོ་རུ་འཁྲུངས། བོད་ཁམས་ ཡོངས་དང་རྒྱ་དཀར་ནག་འཇང་ཡུལ་སོགས་སུ་སྐྱེས་པའྱི་རྩྱི་ཤྱིང་སོ་ལྡུམ་ཐམས་ཅད་ལ་ཞྱིབ་ འཇུག་དང་ཚོད་ལྟ་མཛད་དེ། སྨན་རྫས་སྣ་ཁ་ཉྱིས་སོང་ཉྱིས་བརྒྱ་གོ་བཞྱི་ཙམ་ངོས་འཛིན་གནང་ བ་དང༌། དེ་དག་རེ་རེ་བཞྱིན་རོ་ནུས་དང༌། ཞུ་རེས། ཡོན་ཏན། སྐྱེ་ཡུལ། འདྲ་དཔེ་སོགས་རྒྱས་ པར་བཤད་པའྱི་གསོ་རྱིག་གྱི་བསན་བཅོས་དྲྱི་མེད་ཤེལ་གོང་དང་ཤེལ་ཕེང་གཉྱིས་བརྩམས།

སྱི་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ནྱི་ཕྱི་ལོ་༡༧༠༠ ཁམས་སེ་དགེ་ཨ་ལོའྱི་ཡུལ་དུ་སྐུ་འཁྲུངས། ཕྱི་ལོ་

༡༧༢༧ ལ་སེ་དགེ་དཔལ་སྤུངས་དགོན་དུ་གནས་ལྔ་རྱིག་པའྱི་སློབ་གྱིང་བཙུགས་ཤྱིང༌། དེའྱི་ནང་

གསོ་རྱིག་སེ་ཚན་བཙུགས་ཏེ། སྨན་པ་སྐད་གགས་ཅན་དབོན་པོ་ཀར་ངེས་ལེགས། ཀར་ངེས་དོན། ཀོང་སྤྲུལ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ། འཇུ་མྱི་ཕམ་སོགས་རྱིམ་པར་བྱུང༌། 197

གསུམ་པ། སྨན་པ་དང༌། ཨེམ་ཆྱི། ལྷ་རེ། བླ་སྨན་བཅས་ཀྱི་མྱིང་ཐོགས་ཚུལ།

༡། འཚོ་བྱེད་སྨན་ལ་བདག་སྒ་སྦར་བས་བདག་པོའྱི་དོན་སོན་པས་ན་སྨན་པ་ཞེས་དང༌། ༢། ཨེམ་ཆྱི་ནྱི་སོག་སྐད་ཡྱིན་པ་དང་སྨན་པ་ལ་གོ

༣། ལྷ་རེ་ནྱི་ཆོས་རྒྱལ་ཁྱི་སོང་ལྡེ་བཙན་གྱིས་སྨན་པ་ལ་གུས་བཀུར་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་གནང་ཞྱིང༌། སྤྱི་ཚོགས་ཐོག་ནས་སྨན་པ་ལ་བརྩྱི་བཀུར་བྱེད་དགོས་པའྱི་བཀའ་བསྒགས། བོད་ཀྱི་བཙན་པོ་ ལ་ལྷ་ཞེས་འབོད་ཅྱིང༌། དེས་ཀང་རེ་རུ་བཀུར་བའྱི་ཕྱིར་ན་ལྷ་རེ་ཞེས་པའྱི་མཚན་གསོལ།

༤། བླ་སྨན་ནྱི་བཙན་པོ་རྱིམ་བྱོན་སྐབས་རྒྱལ་པོ་ལ་སྨན་དཔད་མཛད་མཁན་ལ་བླ་སྨན་ཟེར་བ་ དང་། དེང་སང་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལ་སྨན་དཔད་ཞུ་མཁན་གྱི་སྨན་པ་ ལ་སྐུའྱི་བླ་སྨན་པ་ཟེར།

198