འཛིན་གྲྭ་བཅུ་གཉིས་པའི་བོད་ཡིག་སློབ་དེབ།

ཕྱི་ལོ་༢༠༡༦ ལོར་རྒྱ་གར་དབུས་འབྱིང་རྱིམ་ཤེས་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་(CBSE)ཀྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་ པའྱི་གཞྱི་རྱིམ་གོང་མའྱི་བསླབ་གཞྱིའྱི་རྩ་འཛིན་གྱི་དགོངས་དོན་ལྟར་བསྒྱིགས།

འཛིན་རིམ་བཅུ་གཉིས་པའི་སློབ་དེབ།

སྐད་ཡིག

ཤེས་རྱིག་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་རྩོམ་སྒྱིག་དང་གཏན་འབེབས་བྱས།

ཕྱི་ལོ་༢༠༡༦ ལོའྱི་གཞྱི་རྱིམ་གོང་མའྱི་བོད་ཡྱིག་བསླབ་གཞྱི་བསྐྱར་ཞྱིབ་ཚོགས་ཆུང༌།

རྒྱ་གར་དབུས་འབྱིང་རྱིམ་ཤེས་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་(CBSE)ཀྱིས་བསོ་འཛུགས་གནང་བའྱི་གཞྱི་རྱིམ་གོང་མའྱི་བསླབ་གཞྱི་ བསྐྱར་ཞྱིབ་ཚོགས་ཆུང་གྱི་མཚན་ཐོ། ༡ Shri Al Hilal Ahmed ༢ ཨཙཱརྱ་རྱིན་ཆེན། ༣ ཌོག་ཊར་པདྨ་དགའ་དབང་།

༤ མཁན་པོ་ཌོག་ཊར་ཨཙཱརྱ་ཆོས་དབང་། ༥ ཨཙཱརྱ་ཚུལ་ཁྱིམས་རྒྱ་མཚོ།

རོམ་སྒྱིག་ཐེངས་དང་པོ།

ཕྱི་ལོ་༢༠༡༦ ཟླ་༡༡

First Edition

Nov. 2016

དཔར་ཐེངས་དང་པོ།

ཕྱི་ལོ་༢༠༡༦ ཟླ་༡༢

First Printing

Dec. 2016

དཔར་གྲངས་ ༤༠༠༠།

4000 Copies

Joint Director, CBSE, Delhi (སློབ་སོན་པ།) འབས་ལོངས་དཔལ་འབོར་རྣམ་རྒྱལ་བུ་མོའྱི་འབྱིང་རྱིམ་སློབ་གྲྭའྱི་ བོད་ཡྱིག་དགེ་རྒན། (ཚོགས་གཙོ།) འབས་གཞུང་སྔ་འགྱུར་རྱིང་མའྱི་ཆེས་མཐོ་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ ཁང་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ། (ཚོགས་མྱི།) འབས་གཞུང་སྔ་འགྱུར་རྱིང་མའྱི་ཆེས་མཐོ་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ ཁང་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ། (ཚོགས་མྱི།) རྣམ་རྒྱལ་བོད་ཀྱི་ཤེས་རྱིག་ཉམས་ཞྱིབ་ཁང་གྱི་ཉམས་ཞྱིབ་པ། (ཚོགས་མྱི།)

མངགས་ཉོའྱི་ཁ་བང་།

Printed and Distributed by: Sherig Parkhang R-27 & 28, Ramesh Park Laxmi Nagar, New Delhi-110092 Ph: +91-11-2245 3672 Fax: +91-11-2245 5634 Email: shepardelhi@gmail.com Web: www.sherigparkhang.com

སྤྱི་ཁྱབ་འགན་འཛིན། རོམ་སྒྱིག་འགན་ཁུར། རོམ་སྒྱིག་པ། རོམ་སྒྱིག་ལས་རོགས། དེབ་གཟུགས་ཇུས་འགོད། རྒྱབ་ཤ་ཇུས་འགོད་པ། ཞུ་དག་པ། བར་འཇུག་རྱི་མོ་འབྱི་མཁན།

དྲུང་འཕར་ཚེ་རྱིང་བསམ་གྲུབ། དགེ་འདུན་དོན་ཡོད། དཀར་གཞུང་བཀྲ་ཤྱིས་རོ་རེ། བསན་འཛིན་ཆོས་སྐྱབས། དཀར་གཞུང་བཀྲ་ཤྱིས་རོ་རེ། དགེ་འདུན་དོན་ཡོད། བོ་བཟང་ལེགས་སྒྲུབ། འཇམ་དབངས། རྣམ་རྒྱལ། བཀྲ་ཤྱིས་ཉྱི་མ།

སློབ་དེབ་བསྐྱར་ཞྱིབ་ཚོགས་ཆུང་། དངོས་གྲུབ་བསན་པ། བསོད་ནམས་བཟང་པོ། མྱིང་ཆུང་། སལ་བཟང་ཆོས་སྒོན། བསན་འཛིན་ཆོས་སྐྱབས། ཚེ་རྱིང་བཀྲ་ཤྱིས། བཟང་པོ་ཐུབ་བསན། དགེ་འདུན་དོན་ཡོད། དཀར་གཞུང་བཀྲ་ཤྱིས་རོ་རེ།

(ཤེས་རྱིག་བོད་ཡྱིག་ཤེས་ཡོན་འགན་འཛིན།) (ཤེས་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་དྲུང་གཞོན།)

(དྷ་སེང་བོད་ཁྱ​ྱིམ་གྱི་བོད་ཡྱིག་རྒྱུས་སོན་པ།) (སོན་ཊ་སམ་བྷོ་ཊའྱི་དགེ་ཆེ།)

(སུ་ཇཱ་བོད་ཁྱ​ྱིམ་གྱི་གཞྱི་རྱིམ་གོང་མའྱི་བོད་དགེ།)

(གོ་པལ་པུར་བོད་ཁྱ​ྱིམ་གྱི་གཞྱི་རྱིམ་གོང་མའྱི་བོད་དགེ།) (མ་སུ་རྱི་བོད་ཁྱ​ྱིམ་གྱི་གཞྱི་རྱིམ་གོང་མའྱི་བོད་དགེ།) (བོད་ཡྱིག་སློབ་དེབ་རོམ་སྒྱིག་པ།) (བོད་ཡྱིག་སློབ་དེབ་རོམ་སྒྱིག་པ།)

ཤེས་རྱིག་ལས་ཁུངས་ཀྱི་དྲ་ཚིགས། www.www.sherig.org or www.bodyiglobjong.com

ནས་ལྟ་ཀོག་དང་ཕབ་ལེན་བེད་ཐུབ།

© Department of Education, CTA

FUNDED BY: Danish International Development Agency through CICED.

ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦོང་སྤོད་པའྱི་དམྱིགས་ཡུལ། ༡ སློབ་ཕྲུག་རྣམས་རང་རང་གྱི་རྣམ་འབེད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཡོངས་སུ་སད་དེ་བང་དོར་གྱི་གནས་ལ་རང་ སོབས་ཀྱིས་ལེགས་ཉེས་འབེད་ནུས་པ་དང༌། དེ་ལ་བརེན་ནས་ཐག་གཅོད་བེད་ནུས་པའྱི་བསམ་སྤོད་ཀྱི་རང་ དབང་དང༌། འཚོ་བ་དགོས་མཁོ་དང་འཚམས་པའྱི་ཐོག་གཞན་ཁོ་ནར་བརེན་པའམ་གཞན་ལ་བཤུ་གཞོག་བེད་ མ་དགོས་པར། རང་གྱི་འབད་རོལ་གྱིས་བསྒྲུབས་པའྱི་ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་སོ་ནས་ཡང་དག་པར་འཚོ་ནུས་པའྱི་འཚོ་ བའྱི་རང་དབང༌། འཚེ་མེད་ཞྱི་བའྱི་ཐབས་ལམ་ལ་བརེན་ནས་རང་དང་རང་གྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་རང་དབང་སྲུང་སྐྱོབ་ བེད་ནུས་པའྱི་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་རང་དབང་བཅས་“རང་དབང་”དང༌།

༢ རང་ལས་གཞན་གཅེས་པར་བཟུང་སེ་གཞན་གྱི་དོན་དུ་རང་ཉྱིད་བོས་བཏང་ནས་སྱི་ཞུ་སྒྲུབ་ནུས་པའྱི་ “གཞན་ཕན།”

༣ འབྱུང་འགྱུར་མྱི་རབས་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་ཁོར་ཡུག་དང་ཐོན་ཁུངས་ལ་གནོད་སྐྱོན་མྱི་གཏོང་བར་ས་ཡྱི་ གོང་བུ་འདྱི་ཞྱི་བདེ་རྒྱུན་གནས་ཐུབ་པ་དང༌། རང་གྱི་ཕ་མེས་ནས་བྱུང་བའྱི་རྱིག་གཞུང་བཟང་པོ་རྣམས་བརྒྱུད་ འཛིན་བེད་ནུས་པའྱི་“རྒྱུན་འཛིན།”

༤ འཇྱིག་རེན་སྤྱིའྱི་ཕན་བདེ་དང་འབེལ་ཞྱིང་ཡུལ་དུས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་དང་འཚམས་པའྱི་ལྟ་གྲུབ་དང་ལམ་ ལུགས། དངོས་པོ། ལས་འགུལ་སོགས་གསར་གཏོད་བེད་ནུས་པའྱི་“གསར་གཏོད་”བཅས་བཞྱི་དང་ལྡན་པའྱི་ ཡུལ་མྱི་བསྐྲུན་རྒྱུ་དེ་ཡྱིན།

ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་

DEPARTMENT OF EDUCATION Central Tibetan Administration

Cable: Phone: Fax: Email: Web:

SHERIG +91-1892-222572/222721 +91-1892-223481 education@tibet.net www.tcewf.org www.sherig.org

GANGCHEN KYISHONG DHARAMSALA - 176215 DISTT. KANGRA H.P INDIA

ཆེད་བརློད། ༄༅། །གཞྱི་རྱིམ་གོང་མའྱི་འཛིན་རྱིམ་བཅུ་པ་དང་བཅུ་གཉྱིས་ཀྱི་ཐོན་རྒྱུགས་སྐབས་རྒྱ་གར་དབུས་

འབྱིང་རྱིམ་ཤེས་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་(CBSE) ཁོངས་ཞུགས་དགོས་པ་དང་། འཛིན་རྱིམ་དགུ་པ་ནས་

བཅུ་གཉྱིས་བར་གོང་གསལ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་བསྐྱར་ཞྱིབ་དང་གཏན་འབེབས་བྱས་པའྱི་སློབ་ཚན་

གཞྱིར་བཟུང་བསྒྱིགས་དགོས་སྟབས། ཕྱི་ལོ་༢༠༠༨ ལོར་ཤེས་རྱིག་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་རྒྱབ་གཉེར་

གནང་བའྱི་ཚོགས་ཆུང་གྱིས་བསྐྱར་ཞྱིབ་གཏན་འབེབས་གནང་བའྱི་རེས་ད་བར་དུ་སྐད་ཡྱིག་སློབ་

ཚན་བསྐྱར་ཞྱིབ་མ་བྱུང་ཞྱིང་། ཤེས་རྱིག་ལས་ཁུངས་ནས་ལོ་ངོ་དུ་མའྱི་རྱིང་འབེལ་ཡོད་རྒྱ་གར་

དབུས་ལས་ཁུངས་དང་སེ་ཚན་ཁག་ལ་ཞུ་སྐུལ་བགྱིས་འབས། རྒྱ་གར་དབུས་འབྱིང་རྱིམ་ཤེས་

ཡོན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་གཞྱི་རྱིམ་གོང་མའྱི་བསླབ་གཞྱི་བསྐྱར་ཞྱིབ་དང་གཏན་འབེབས་གནང་བའྱི་ དགོངས་དོན་བཞྱིན། སེ་ཚན་བརྒྱད་དུ་ཆ་བགོས་ཀྱིས་རྩོམ་སྒྱིག་བྱས་ཡོད།

སྐད་ཡྱིག་སློབ་དེབ་འདྱི་ཉྱིད་སློབ་ཁྱིད་བྱེད་སྐབས་ཐུགས་སྣང་གནང་དགོས་པའྱི་དོན་གནད་ཆེ་ ཁག་གཉྱིས་ནྱི། སློབ་དེབ་ཁོ་ན་ལས་མྱི་སློབ་པ་དང་། དེ་ཡང་བརོད་དོན་བསླབ་བྱ་ལས་སྐད་ཡྱིག་

གཙོ་བོར་མྱི་འཛིན་པའྱི་རྒྱུན་སོལ་དང་། ཡྱིག་རྒྱུགས་གཙོ་བོར་འཛིན་པའྱི་བྱེད་ཐབས་ཀྱི་རེས་སུ་

མྱི་འབང་རྒྱུ་དེ་ཡྱིན། དངོས་ཡོད་སློབ་ཁྱིད་ཀྱི་ལག་ལེན་ཁོད་དགེ་རྒན་རྣམ་པས་གཞྱི་རྱིམ་གོང་

མའྱི་སྐད་ཡྱིག་བསླབ་གཞྱི་རྩ་འཛིན་གཙོ་བོར་བཟུང་སྟེ། གཞྱི་རྩའྱི་ལྟ་གྲུབ་དང་། སློབ་ཁྱིད་ཀྱི་ཁ་

ཕོགས། གཙོ་ཕལ་གྱི་དབྱེ་བ། ལག་ལེན་གྱི་གོ་རྱིམ། གདེང་འཇོག་གྱི་ཐབས་ལམ་བཅས༌ཀྱི་གལ་ གནད་དམ་འཛིན་བྱས་ཏེ་སྐད་ཡྱིག་སློབ་ཁྱིད་ཀྱི་སྤུས་ཚད་མཐོར་འདེགས༌བྱ་དགོས།

སློབ་དེབ་འདྱི་ནྱི་གཞྱི་རྱིམ་གོང་མའྱི་བསླབ་གཞྱི་རྩ་འཛིན་གྱི་དགོངས་དོན་བཞྱིན་སློབ་སྦོང་དང་

སློབ་ཁྱིད་ཀྱི་གཞྱི་རྩའྱི་དམྱིགས་ཡུལ་སྒྲུབ་ཐབས་ཀྱི་སློབ་དེབ་ཡྱིན་པ་ཙམ་ལས། གཞྱི་རྱིམ་གོང་ མའྱི་འཛིན་རྱིམ་ཁག་གྱི་བོད་ཡྱིག་སློབ་ཁྱིད་ཀྱི་རྩ་འཛིན་མྱིན་སྟབས། ས་གནས་དང་། སློབ་མ།

ཁོར་ཡུག ཆ་རྐེན། ཤེས་ཡོན་ལམ་སོལ་མྱི་འདྲ་བའྱི་གནས་སྟངས་འོག་གཞྱི་རྱིམ་གོང་མའྱི་འཛིན་

རྱིམ་ཁག་གྱི་སློབ་དེབ་འདྱིའྱི་ནང་དོན་དང་། གོ་རྱིམ། ཟབ་ཚད་བཅས་ལ་དགེ་རྒན་རང་ངོས་ནས་ སྐབས་བསྟུན་ཚོད་འཛིན་གྱིས་སྐད་ཡྱིག་སློབ་ཁྱིད་ཀྱི་སྤུས་ཚད་གཙོ་བོར་འཛིན་ཐུབ་པ་བྱ་དགོས། འོན་ཀང་གཞྱི་རྱིམ་གོང་མའྱི་བསླབ་གཞྱིའྱི་རྩ་འཛིན་གྱི་དགོངས་དོན་དང་མ་འགལ་བ་དགོས་པ་ ཡྱིད་འཇགས་འཚལ།

འཛིན་རྱིམ་བཅུ་པ་དང་བཅུ་གཉྱིས་ཀྱི་ལོ་འཁོར་ཡྱིག་རྒྱུགས་ཕུད། དེ་བྱ​ྱིངས་ཡྱིག་རྒྱུགས་སྐབས་ སུ་དངོས་གཞྱིའྱི་སློབ་ཚན་ཁག་གྱི་ནང་དོན་ཁོ་ན་ཙམ་མ་ཡྱིན་པར། དམྱིགས་ཡུལ་དང་བྱེད་ནུས་

མཚུངས་པའྱི་ནང་དོན་རྒྱུགས་ཞྱིབ་ཁོངས་སུ་བཅུག་ནའང་འཐུས། ང་ཚོའྱི་སློབ་ཁྱིད་དང་སློབ་སྦོང་ གྱི་དམྱིགས་ཡུལ་ནྱི་སློབ་ཚན་བྱེ་བག་པ་དང་། སློབ་དེབ་བྱེ་བག་པ་ཙམ་མ་ཡྱིན་པར། སློབ་མའྱི་

བོད་ཡྱིག་གྱི་གནས་ཚད་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་དེ་ཡྱིན༌སྟབས། ཁོན་ཡོངས་རྒྱུན་མཐུད་བརྟག་ཞྱིབ་

(CCE)ཀྱི་ཐབས་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་སློབ་མའྱི་སྐད་ཡྱིག་གྱི་གནས་ཚད་ལ་གདེང་འཇོག་བྱ་དགོས།

སློབ་དེབ་ནྱི་ལག་ཆ་དང་ཤེས་ཡོན་ནྱི་དམྱིགས་ཡུལ་ཡྱིན་པར་བརྟེན། སློབ་དེབ་འདྱི་ཉྱིད་བེད་ སྤྱད་ནས་གཞྱི་རྱིམ་གོང་མའྱི་སློབ་ཕྲུག་གྱི་བོད་ཡྱིག་ཤེས་ཚད་ཡར་རྒྱས་དང་གོང་མཐོར་གཏོང་

བའྱི་རེ་འདུན་ཞུ་རྒྱུ་དང་། འབེལ་ཡོད་སློབ་དགེ་དང་། ཐུགས་སྣང་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ལེགས་སེལ་ ཉེས་འགོག་གྱི་དགོངས་འཆར་ཡྱིག་ཐོག་ནས་གནང་སྐྱོང་ཡོང་བ་ཞུ་རྒྱུ་བཅས། ཤེས་རྱིག་ལས་

ཁུངས་ནས། ཕྱི་ལོ་༢༠༡༦ ཟླ་༡༡ ཚེས་༡༠ ཉྱིན།

དཀར་ཆག 1. 2. 3. 4. 5.

6.

7. 8.

9.

བརྡ་སྤྲོད།

མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ། ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་2 སོན་འཇུག་གྱི་རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པ། ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་6

བདག་གཞན་དུས་གསུམ། ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་16 རེས་འཇུག་གྱི་རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པ། ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་22 མྱིང་མཐའ་འདྲེན་ཚུལ། ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་32

གྲོ་རྲོགས་ནུས་རྩལ།

བོད་དུ་རྱིག་གནས་དར་ཚུལ་མདོར་བསྡུས་བཤད་པ། ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་ 38

རྒྱུན་སྤྲོད་ཡིག་རིགས།

རྒྱུན་སྤྱོད་ཡྱིག་རྱིགས་དང་པོ། ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་53 རྒྱུན་སྤྱོད་ཡྱིག་རྱིགས་གཉྱིས་པ། ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་57

རྩྲོམ་འབིའི་ཤེས་བྱ།

ཀོ་ལྷམ། ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་63

10. ཤུབས་སུ་འཛུལ་བའྱི་མྱི། ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་68 11. དཔེ་ཚབ་སྤོད་པ། ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་81

ལྷུག་རྩྲོམ།

12. བྱ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད། (སྟོད་ཆ།) ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་90 13. བྱ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད། (སྨད་ཆ།) ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་101 14. ལེགས་བཤད་བོ་གསར་མྱིག་འབྱེད། ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་113 15. ལེགས་བཤད་བོ་གསར་མྱིག་འབྱེད། ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་120

སྙན་ངག 16. སྙན་ངག (དང་པོ།) ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་131 17. གཟུགས་རྒྱན་གྱི་རྩོམ་དཔེ། ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་137 18. སྙན་ངག (གཉྱིས་པ།) ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་143

ཟྲོས་གར།

19. རྱི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གྱི་ཕོ་ཉ། ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་152

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

20. ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (དང་པོ།)་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་169 21. ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།) ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་181 22. ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གསུམ་པ།) ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་213 23. ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (བཞྱི་པ།) ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་224

24. ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (ལྔ་པ།) ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་235

བརྡ་སྤྲོད།

སེ་ཚན་འདྱིའྱི་ནང་དུ་བར་སྤོད་ཀྱི་གཞུང་ལས་རགས་ཀྱི་འཇུག་པའྱི་

མྱིང་གཞྱིའྱི་རགས་ཀྱི་དབེ་བ་དང་། སྔོན་འཇུག་གྱི་རགས་ཀྱི་དབེ་བ།

བདག་གཞན་དུས་གསུམ། རེས་འཇུག་གྱི་རགས་ཀྱི་དབེ་བ། མྱིང་ མཐའ་འདྲེན་ཚུལ་བཅས་སློབ་ཚན་ལྔ་བཀོད་སྒྱིག་ཞུས་ཡོད།

སེ་ཚན་འདྱི་ཁྱིད་པ་བརྒྱུད། མྱིང་གཞྱི་དང་། སྔོན་འཇུག རེས་

འཇུག་གྱི་རགས་ཀྱི་དབེ་བ་དང་། བདག་གཞན་དུས་གསུམ། མྱིང་ མཐའ་འདྲེན་ཚུལ་རྣམས་ཤེས་པར་བེད་དགོས།

བདག་གཞན་དུས་གསུམ་དབེ་ཚུལ་སོགས་འཛིན་རྱིམ་བཅུ་གཅྱིག་

གྱི་བ་ཚིག་ལ་དཔོད་པ་ཞེས་པའྱི་སློབ་ཚན་ལ་གཞྱི་འཇོག་དགོས། བར་སྤོད་སློབ་ཚན་སབས་སོ་ཁྱ​ྱིམ་༼ ཁ་སོན་དུ་བཀོད་པ་ཡྱིན།

1

༽འདྱིའྱི་ནང་ཡོད་པ་རྣམས་

བརྡ་སྤྲོད།

སློབ་ཚན་དང་པློ།

མིང་གཞིའི་ཡི་གེ་རྟགས་ཀི་དབེ་བ།

༄༅། །གཉྱིས་པ་རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པ་བཤད་པ་ལ་གསུམ། མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་སྤྱ​ྱིའྱི་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་

བཤད་པ། སོན་འཇུག་གྱི་རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པ་བཤད་པ། རེས་འཇུག་གྱི་རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པ་བཤད་ པའོ། །དང་པོ།

ཕོ་ཡྱི་ཡྱི་གེ་འབའ་ཞྱིག་ལ། །

སེ་པ་ཕེད་དང་བརྒྱད་གནས་པའང༌། །

ཤྱིན་ཏུ་མོ་དང་བཞྱི་བཞྱི་རུ། །

སེ་པ་བཞྱི་པ་ཡན་ཆད་དབྱེ། །

སེ་ཚན་ལྔ་རུ་དྲྱིལ་བྱས་ནས། ། ལྷག་མ་བཅུ་བཞྱི་གནས་པ་ལ། ། ཝ་ནྱི་བ་དང་སྦར་བར་བྱ། ། ར་ལ་ཧ་ནྱི་མོ་གཤམ་སྟེ། །

ཕོ་དང་མ་ནྱིང་མོ་དང་ནྱི། །

ཙ་སོགས་གསུམ་ནྱི་ཅ་སོགས་སྦར། ། ལྷག་མ་དྲུག་ནྱི་མོ་རུ་སྦར། །

ཨ་ནྱི་མཚན་མེད་ཅེས་ཀང་བྱ། །ཞེས་པ་སྟེ།

སྤྱ​ྱིར་བོད་ཀྱི་ཡྱི་གེ་རྣམས་ལ་ཕོ་མོ་གཉྱིས་སུ་དབྱེ་བའྱི་དབང་དུ་བྱས་ན། དབྱངས་ཡྱིག་མཚོན་བྱེད་ ཨྱི་ཨུ་ཨེ་ཨོ་བཞྱི་ནྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞྱིན་མོ་དང༌། ཀ་ནས་ཨའྱི་མཐར་ཐུག་པའྱི་གསལ་བྱེད་ སུམ་ཅུ་པོ་རྣམས་ནྱི་ཐབས་ཀྱི་རང་བཞྱིན་ཕོར་ཤེས་པར་བྱའོ ། ། 2

མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་རགས་ཀྱི་དབེ་བ།

དེས་ན་ཕོའྱི་ཡྱི་གེ་འབའ་ཞྱིག་སྟེ་གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུ་པོ་ཁོ་ན་ལ། སེ་པ་ཕེད་དང་བརྒྱད་དུ་གནས་

ཏེ༑ སེ་པ་དང་པོ། ཀ་ཁ་ག་ང༌། གཉྱིས་པ། ཅ་ཆ་ཇ་ཉ། གསུམ་པ། ཏ་ཐ་ད་ན། བཞྱི་པ། པ་ཕ་བ་

མ༑ ལྔ་པ། ཙ་ཚ་ཛ་ཝ། དྲུག་པ། ཞ་ཟ་འ་ཡ། བདུན་པ། ར་ལ་ཤ་ས། ཕེད་པ། ཧ་ཨ་རྣམས་སོ། ། དེ་རྣམས་སེ་ཚན་ལྔ་རུ་དྲྱིལ་པ་ནྱི། སྒ་དྲག་པ་ཕོ་དང༌། རན་པ་མ་ནྱིང༌། ཅུང་ཟད་ཞན་པ་མོ་དང༌། དེ་ལས་ཀང་ཅུང་ཟད་ཞན་པ་ཤྱིན་ཏུ་མོ་དང༌། ཤྱིན་ཏུ་ཞན་པ་མོ་གཤམ་སྟེ་རྣམ་པ་ལྔའོ། །

དེའང་སེ་པ་དང་པོ་བཞྱི་པོ་རྣམས་ཀྱི་དང་པོ། ཀ་ཅ་ཏ་པ་རྣམས་ཕོ་དང༌། གཉྱིས་པ། ཁ་ཆ་ཐ་ཕ་

རྣམས་མ་ནྱིང་དང༌། གསུམ་པ། ག་ཇ་ད་བ་རྣམས་མོ་དང༌། བཞྱི་པ། ང་ཉ་ན་མ་རྣམས་ཤྱིན་ཏུ་

མོར་དབྱེ་བར་བྱའོ། དེར་མ་ཕེ་བའྱི་ལྷག་མ་ཙ་སེ་ཕྱིན། ཡྱི་གེ་བཅུ་བཞྱི་གནས་པ་ལ། ཙ་ལ་སོགས་ པ་སྟེ་ཙ་ཚ་ཛ་གསུམ་ནྱི། རྱིམ་བཞྱིན་སར་བསྟན་པའྱི་ཅ་ལ་སོགས་པ་གསུམ་དང་སྦར་བར་བྱ་སྟེ།

ཙ་ཕོ་དང༌། ཚ་མ་ནྱིང་དང༌། ཛ་མོར་ཤེས་པར་བྱའོ ། །དེ་བཞྱིན་དུ་ཝ་ནྱི་བ་དང་སྦར་བས་མོ་དང༌། ལྷག་མ། ཞ་ཟ་འ་ཡ་ཤ་ས་དྲུག་ཀང་མོའྱི་ཡྱི་གེར་སྦར་བར་བྱའོ ། །ར་ལ་ཧ་གསུམ་ནྱི་མོ་གཤམ་གྱི་ཡྱི་ གེ་ཞེས་བྱ་ཞྱིང༌། ཨ་ཡྱིག་ནྱི་མོ་གཤམ་གྱི་ཡྱི་གེ་ཡྱིན་པར་མ་ཟད་ར་ལ་ཧ་གསུམ་ལས་ཀང་རྩོལ་བ་ ཤྱིན་ཏུ་ཞན་པའྱི་ཕྱིར་ན་མཚན་མེད་ཀྱི་ཡྱི་གེ་ཞེས་ཀང་བྱའོ། །ཞེས་སོ། །

དེ་ཡང་གཞུང་ཕལ་མོ་ཆེར། མ་ནྱིང་མཚན་མེད་ཅེས་ཀང་བྱ། །ཞེས་འབྱུང་བ་ནྱི་ཡྱི་གེ་ཉམས་པའོ། ། ༼དེ་རྣམས་སེ་ཚན་ལྔ་རུ་དྲྱིལ་པ་ནྱི།༽ རགས།

བྱེད་རྩྲོལ།(ཆེ་ཆུང་།)

སྒྲ་གདངས།(དྲག་ཞན།)

མ་ནྱིང་།

འབྱིང་བ།

རན་པ།

ཕོ། མོ།

ཤྱིན་ཏུ་མོ། མོ་གཤམ།

ཆེ་བ།

དྲག་པ།

ཆུང་བ།

ཞན་པ།

ཅུང་ཟད་ཆུང་བ།

ཅུང་ཟད་ཞན་པ།

ཤྱིན་ཏུ་ཆུང་བ།

ཤྱིན་ཏུ་ཞན་པ།

3

བརྡ་སྤྲོད།

སྦྲོང་ཚན།

དང་པྲོ། གཤམ་གི་བརྲོད་པ་རྣམས་ལ་འགིག་རགས་དང་ནྲོར་རགས་རྒྲོབས། ༡ ཕོ་ཡྱི་ཡྱི་གེ་འབའ་ཞྱིག་ལ། །ཞེས་པའྱི་ཕོ་ཡྱིག་དེ་གསལ་བྱེད་ཁོ་ན་ལ་གོ། ༢ ཕོ་ཡྱིག་གསལ་བྱེད་རྣམས་སེ་པ་བརྒྱད་དང་ཕེད་ལ་ཕེ་ཡོད། ༣ སེ་པ་ཕེད་དང་བརྒྱད་ཅེས་པ་སེ་པ་བདུན་དང་ཕེད་ལ་གོ། ༤ སེ་པ་ཕེད་དང་ཉྱི་ཤུ་ཞེས་པ་སེ་པ་ཉྱི་ཤུ་དང་ཕེད་ཀ་ལ་གོ། ༥ ཝ་དང་བ་གཉྱིས་ཀའྱི་སྐྱེས་གནས་མཆུ་ཡྱིན།

༦ ཅ་སོགས་གསུམ་ནྱི་ཅ་ཆ་ཇ་གསུམ་གོ་བ་ཡྱིན།

༧ ཙ་སོགས་གསུམ་ནྱི་ཙ་ཚ་ཛ་གསུམ་ལ་གོ་བ་ཡྱིན།

༨ མྱིང་གཞྱི་རྟགས་ལྔ་རུ་འབྱེད་སྐབས་མོ་ཡྱིག་བཅུ་གསུམ་ཡོད། ༩ ར་ལ་ཧ་ཨ་ནྱི་སྒ་རྩོལ་ཆུང་ཤོས་ཡྱིན་པས་མོ་གཤམ་ཟེར།

༡༠ ཨ་ནྱི་སྒ་རྩོལ་ཧ་ཅང་ཞན་པས་མཚན་མེད་ཅེས་ཀང་ཟེར།

གཉིས་པ། གཤམ་གསལ་རེའུ་མིག་ཁ་སྲོངས།

ང་ཉ་ན་མ།

མིང་གཞི།

རགས།

བྱེད་རྩྲོལ།(ཆེ་ཆུང་།)

ར་ལ་ཧ་ཨ།

ག་ཇ་ད་བ་ཛ་ཝ་ཞ་ཟ་འ་ཡ་ཤ་ས། ཀ་ཅ་ཏ་པ་ཙ།

ཁ་ཆ་ཐ་ཕ་ཚ།

གསུམ་པ། དྲི་བར་ལན་ཐུང་ངུ་རེ་ཐྲོབས།

༡ རྟགས་འཇུག་གྱི་བརོད་བྱ་གཙོ་བོ་གང་དང་གང་ཡྱིན་ནམ།

༢ སྤྱ​ྱིར་བོད་ཀྱི་ཡྱི་གེར་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་གང་དང་གང་ཡོད་དམ། 4

སྒྲ་གདངས།(དྲག་ཞན།)

༣ མྱིང་གཞྱིའམ་གསལ་བྱེད་ཀྱི་ཡྱི་གེ་རྣམས་རྟགས་ག་ཚོད་ལ་ཕེ་ཡོད་དམ།

ལྔ་པ། དྲི་བར་ལན་རྒས་པ་རེ་ཐྲོབས།

༡ རྟགས་འཇུག་ཅེས་པའྱི་དོན་གང་ཡྱིན་ནམ།

༢ སྤྱ​ྱིར་མྱིང་གཞྱི་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཇྱི་ལྟར་ཕེ་ཡོད་དམ།

༣ སྤྱ​ྱིར་མྱིང་གཞྱི་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་མཛད་དགོས་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་བྱིས། ༤ ལྷག་མ་དྲུག་ཅེས་པའྱི་ཡྱི་གེ་རྣམས་གང་དང་གང་ཡྱིན་ནམ།

༥ ལྷག་མ་བཅུ་བཞྱི་ཞེས་པའྱི་ཡྱི་གེ་རྣམས་གང་དང་གང་ཡྱིན་ནམ།

5

མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་རགས་ཀྱི་དབེ་བ།

བརྡ་སྤྲོད།

སློབ་ཚན་གཉིས་པ།

སློན་འཇུག་གི་རྟགས་ཀི་འཇུག་པ།

གཉྱིས་པ་སོན་འཇུག་གྱི་རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པ་བཤད་པ་ལ་གསུམ། མྱིང་གཞྱི་ལས་སོན་རེས་དབྱུང་ ཚུལ་བཤད་པ། སོན་འཇུག་གྱི་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་བཤད་པ། སོན་འཇུག་གྱི་རྟགས་ཀྱི་འཇུག་ཚུལ་

བཤད་པའོ། །

³ དང་པོ་ནྱི།

མོ་ཡྱི་ཡྱི་གེའྱི་ནང་ནས་ནྱི། །

འཇུག་པ་བཅུ་ཡྱི་ནང་ནས་ནྱི། །

འཇུག་པའྱི་ཡྱི་གེ་བཅུ་དབྱུང་བྱ། །

སོན་འཇུག་ཡྱི་གེ་ལྔ་དབྱུང་བྱ། །ཞེས་པ་སྟེ།

མོའྱི་ཡྱི་གེ་ལ་བཤད་མ་ཐག་པ་ལྟར་མོ་ཙམ་དང༌། ཤྱིན་ཏུ་མོ་དང་། མོ་གཤམ་སྟེ་གསུམ་དུ་གནས་ པ་སོ་སོར་མ་ཕེ་བའྱི་ནང་ནས་སར་སུམ་ཅུ་པར་བཤད་པ་ལྟར། རེས་འཇུག་གྱི་ཡྱི་གེ་ག་ང་ད་ན་བ་ མ་འ་ར་ལ་ས་སྟེ་བཅུ་པོ་རྣམས་དབྱུང་བར་བྱ་ཞྱིང༌། དེའྱི་ནང་ནས་ཀང་སོན་འཇུག་གྱི་ཡྱི་གེ་ག་ད་ བ་མ་འ་སྟེ་ལྔ་པོ་རྣམས་དབྱུང་བར་བྱའོ ་ཞེས་སོ། །

³ གཉྱིས་པ་ནྱི། སོན་འཇུག་གྱི་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་བཤད་པ་ནྱི། 6

སོན་འཇུག་ཡྱི་གེ་ལྔ་པོ་ལ། །

ཤྱིན་ཏུ་མོ་དང་བཞྱི་རུ་དབྱེ། །

སྔོན་འཇུག་གྱི་རགས་ཀྱི་འཇུག་པ།

ཕོ་དང་མ་ནྱིང་མོ་དང་ནྱི། ། ཞེས་པ་སྟེ།

བཤད་མ་ཐག་པའྱི་སོན་འཇུག་གྱི་ཡྱི་གེ་ལྔ་པོ་དེ་ལ།

མྱིང་གཞྱི་དང་སྦར་ནས་ཀོག་པའྱི་ཚེ་སྒ་

གདངས་དྲག་ཞན་དུ་འགྱུར་བའྱི་ཆ་ནས་བ་ཡྱིག་སྒ་དྲག་པས་ཕོ་དང༌། ག་ད་གཉྱིས་སྒ་རན་པས་མ་

ནྱིང་། འ་ཡྱིག་ཞན་པས་མོ། མ་ཡྱིག་སྒ་ཆེས་ཞན་པས་ཤྱིན་ཏུ་མོ་སྟེ་བཞྱིར་དབྱེ་བར་བྱའོ ་ཞེས་སོ། ། གསུམ་པ། སོན་འཇུག་གྱི་རྟགས་ཀྱི་འཇུག་ཚུལ་བཤད་པ་ལ་གཉྱིས། མདོར་བསྟན་པ་དང༌། རྒྱས་ པར་བཤད་པའོ། ། ³ དང་པོ་ནྱི།

དེ་དག་རེ་རེའང་བཞྱི་བྱེད་དེ། །

ཇྱི་ལྟར་འཇུག་བྱེད་ཅྱི་ཕྱིར་བྱེད། །

གང་ལ་འཇུག་བྱེད་གང་གྱིས་བྱེད། ། ཅེས་པ་སྟེ།

སོན་འཇུག་གྱི་ཡྱི་གེ་ཕོ་སོགས་དེ་དག་རེ་རེའྱི་འཇུག་ཚུལ་ལའང་རྣམ་པ་བཞྱི་བྱེད་པ་སྟེ། བྱེད་པ་

བཞྱི་བཞྱིའྱི་སོ་ནས་རྟོགས་དགོས་ཏེ། འཇུག་ཡུལ་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་གང་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ དང༌། འཇུག་པ་པོ་སོན་འཇུག་གྱི་ཡྱི་གེ་གང་གྱིས་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དང༌། སྒའྱི་འཇུག་ཚུལ་ཇྱི་

ལྟ་བུས་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དང༌། དགོས་པ་ཅྱིའྱི་ཕྱིར་འཇུག་པར་བྱེད་པ་རྣམས་སོ། །ཞེས་པའོ། །

གཉྱིས་པ། རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་གསུམ། གང་ལ་འཇུག་པ་དང་གང་གྱིས་འཇུག་པ་མཐུན་མོང་དུ་ བཤད་པ། ཇྱི་ལྟར་འཇུག་པ་བཤད་པ། ཅྱི་ཕྱིར་འཇུག་པ་བཤད་པའོ། །

དང་པོ་ལ་གཉྱིས། དྲྱི་བས་མཚམས་སྦོར་བ་དང༌། ལན་གྱིས་བསྙད་པའོ། ། ³ དང་པོ་ནྱི།

གང་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་ཅེ་ན། །ཞེས་པའོ། །

གཉྱིས་པ། ལན་གྱིས་བསྙད་པ་ལ་གཉྱིས། ལན་གྱིས་བསྙད་པ་དངོས་དང༌། ཞར་བྱུང་མྱི་འཇུག་པ་ 7

བརྡ་སྤྲོད།

བཤད་པའོ། །

³ དང་པོ་ནྱི།

ཕོ་ནྱི་ཕོ་དང་མོ་ལ་འཇུག །

མོ་ནྱི་མོ་དང་མ་ནྱིང་ལ། །

མོ་དང་ཤྱིན་ཏུ་མོ་ཉྱིད་ལའོ ། །

ཞེས་པ་སྟེ།

མ་ནྱིང་ཡང་ནྱི་ཕོ་མོ་ལའོ། །

ཤྱིན་ཏུ་མོ་ནྱི་མ་ནྱིང་དང༌། །

དེ་ལ་གང་གྱིས་འཇུག་པར་བྱེད་པ་པོ་ཕོའྱི་ཡྱི་གེ་བ་ནྱི། རང་གྱི་སེ་པ་མ་ཡྱིན་པའྱི་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཕོ་ ཡྱིག་ཀ་ཅ་ཏ་ཙ་བཞྱི་དང༌། མོ་ཡྱིག་ག་ང་ཇ་ཉ་ད་ན་ཛ་ཞ་ཟ་ར་ཤ་ས་བཅུ་གཉྱིས་དེ་བཅུ་དྲུག་ལ་ འཇུག་གོ། །

༼སོན་འཇུག་ཕོ་བ་ཡྱིག་གྱིས་འཇུག་ཡུལ་མྱིང་གཞྱི་རྐང་འདོགས་བརྩེགས་གསུམ་ལ་འཇུག་པའྱི་ དཔེར་བརོད།༽

མྱིང་ རྐང་པ།

གཞྱི།

འདོགས། ཡ་

ར་

བརྩེགས། ལ་

བཏགས། བཏགས། བཏགས། ཀ

ཅ།

བཀའ།

བཅད།

ཏ།

བཏང་།

ག

བགད།

ཙ། ང་། ཇ།

བཙན།

བཀག

བཀྲ།

བཀག

ར་མགོ།

བརོས།

ལ་

མགོ།

བརྩེགས་འདོགས། ས་མགོ།

བསྐོ།

ས་

མགོ་ར་

བཏགས།

ར་ས་མགོ་ཅན་ ལ་ཡ་བཏགས།

བསྐྲད།

བརྐང་། བསྐྱལ།

བསྒལ།

བརྒྱུད། བསྒྱུར།

བརྟོལ། བལྟས། བསྟན།

བགྱི།

བགོད།

བརྩོན།

བསྩལ།

བརྔ།

བསལ།

བརྒལ། བརེས། 8

བསོས།

ཉ།

ད།

ན།

ཛ། ཞ།

ཤ

བཤད།

ས།

བསད།

བསྙད།

བརྡ།

བསད།

བརྣན།

བསྣན།

བརྱི།

བཞེས།

བཟང་།

ར།

བརྙས།

བདུན།

ཟ།

སྔོན་འཇུག་གྱི་རགས་ཀྱི་འཇུག་པ།

བཟླས བརླ།

བསོ།

བསླབ།

དེ་བཞྱིན་དུ། སོན་འཇུག་གྱི་མོ་འ་ཡྱིག་ནྱི། མྱིང་གཞྱིའྱི་མོ་ཡྱིག་ག་ཇ་ད་བ་ཛ་ལྔ་དང༌། མ་ནྱིང༌ཁ་ ཆ་ཐ་ཕ་ཚ་ལྔ་སྟེ་བཅུ་ལ་འཇུག་གོ། །

༼སོན་འཇུག་མོ་འ་ཡྱིག་གྱིས་འཇུག་ཡུལ་མྱིང་གཞྱི་རྐང་འདོགས་ལ་འཇུག་པའྱི་དཔེར་བརོད།༽ མྱིང་གཞྱི།

རྐང་པ།

ག

འགན།

ད།

འདྱི།

ཇ། བ།

འགྱུར།

ར་བཏགས། འགོ།

འདྲྱི།

འབད།

འབྱམས།

འབྱི།

འཁོར།

འཁྱིལ།

འཁེང་།

འཕྱི།

འཕོས།

འཛད།

ཆ།

འཆད།

ཕ།

འཕོས།

ཐ།

ཡ་བཏགས།

འཇམ།

ཛ། ཁ།

འདོགས།

འཐད།

9

བརྡ་སྤྲོད།

ཚ།

འཚོ།

སོན་འཇུག་གྱི་མ་ནྱིང་ག་ཡྱིག་ནྱི། མྱིང་གཞྱིའྱི་ཕོ་ཡྱིག་ཅ་ཏ་ཙ་གསུམ་དང༌། མོ་ཡྱིག་ཉ་ད་ན་ཞ་ཟ་ ཡ་ཤ་ས་བརྒྱད་དེ་བཅུ་གཅྱིག་ལ་འཇུག་ཅྱིང༌།

༼སོན་འཇུག་མ་ནྱིང་ག་ཡྱིག་གྱིས་འཇུག་ཡུལ་མྱིང་གཞྱི་རྐང་པ་ལ་འཇུག་པའྱི་དཔེར་བརོད།༽ མྱིང་གཞྱི།

རྐང་པ།

མྱིང་གཞྱི།

རྐང་པ།

ཙ།

གཙང་།

ཉ།

གཉན།

ཞ།

གཞལ།

ཅ། ད།

ཡ། ས།

གཅམ།

ཏ།

གཏོང་།

གདན།

ན།

གནོད།

གཡས།

ཤ

གཤམ།

ཟ།

གསལ།

གཟན།

ད་ཡྱིག་ནྱི། མྱིང་གཞྱིའྱི་ཕོ་ཡྱིག་ཀ་པ་གཉྱིས་དང༌། མོ་ཡྱིག་ག་ང་བ་མ་བཞྱི་སྟེ་དྲུག་ལ་འཇུག་གོ། །

༼སོན་འཇུག་མ་ནྱིང་ད་ཡྱིག་གྱིས་འཇུག་ཡུལ་མྱིང་གཞྱི་རྐང་འདོགས་གཉྱིས་ལ་འཇུག་པའྱི་དཔེར་

བརོད།༽

མྱིང་གཞྱི། ཀ

རྐང་པ།

ཡ་བཏགས།

དཀར།

པ།

དཔག

ང་།

དངུལ།

ག

འདོགས།

དཀྱུས།

དཔྱད།

དགོད།

དགེས། 10

ར་བཏགས།

དཀྲྱིས།

དཔྲལ། དག།

བ།

མ།

དབུལ།

དབྱེ།

དམར།

དབལ།

དམྱལ།

སྔོན་འཇུག་གྱི་རགས་ཀྱི་འཇུག་པ།

སོན་འཇུག་གྱི་ཤྱིན་ཏུ་མོ་མ་ཡྱིག་ནྱི། མྱིང་གཞྱིའྱི་མ་ནྱིང་ཁ་ཆ་ཐ་ཚ་བཞྱི་དང༌། མོ་ཡྱིག་ག་ཇ་ད་ ཛ་བཞྱི་དང༌། ཤྱིན་ཏུ་མོ་ང་ཉ་ན་གསུམ་སྟེ་བཅུ་གཅྱིག་ལ་འཇུག་གོ། །ཞེས་སོ། །

༼སོན་འཇུག་ཤྱིན་ཏུ་མོ་མ་ཡྱིག་གྱིས་འཇུག་ཡུལ་མྱིང་གཞྱི་རྐང་འདོགས་གཉྱིས་ལ་འཇུག་པའྱི་ དཔེར་བརོད།༽

མྱིང་གཞྱི།

རྐང་པ།

ཁ།

མཁར།

ཆ།

མཆན།

ཚ།

མཚོ།

ཐ། ག

ཛ།

མཛད།

ཉ།

མཉེས།

ན།

ར་བཏགས།

མགོགས།

མགོན།

མཁེན།

མགར།

མཇལ།

ང་།

ཡ་བཏགས།

མཁྱིས།

མཐོ།

ཇ། ད།

འདོགས།

མདའ། མངའ།

མནོལ།

དེའང་བསྐྱེད་ཅེས་པ་ལྟ་བུའྱི་འཕུལ་རྟེན་གྱི་བ་དང་དའྱི་འཇུག་ཡུལ་སྤྱ​ྱིར་ས་ཀ་ཡ་གསུམ་ག་ཡྱིན་ 11

བརྡ་སྤྲོད།

ཀང་། འཇུག་ཡུལ་གཙོ་བོ་ནྱི་ཀ་ཡྱིག་ཉྱིད་ཡྱིན་པས་སྐབས་འདྱིར་ཡང་གང་ལ་འཇུག་པ་དེ་འཇུག་

ཡུལ་གཙོ་བོ་དེ་ལ་བྱེད་དགོས་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡྱིན་ན་འགེད་ཅེས་པ་ལྟ་བུའྱི་ཚེ་འ་ཡྱིག་རང་སེའྱི་ཡ་

ཡྱིག་ལ་འཇུག་པར་ཁས་ལེན་དགོས་པས་སོ། །

³ གཉྱིས་པ། ཞར་བྱུང་མྱི་འཇུག་པ་བཤད་པ་ནྱི། ཕོ་ནྱི་མ་ནྱིང་ལ་མྱི་འཇུག །

མོ་ནྱི་ཕོ་ལ་འཇུག་པ་མྱིན། །

ཕོ་ཡང་མོ་ལ་འཇུག་མྱི་འགྱུར། །

མ་ནྱིང་མོ་ཡང་དེ་བཞྱིན་ནོ། །ཞེས་པ་སྟེ།

མ་ནྱིང་རང་ལ་རང་མྱི་འཇུག །

རང་གྱི་སེ་དང་འཕད་པ་ན། །

སོན་འཇུག་གྱི་ཕོ་བ་ཡྱིག་ནྱི། མྱིང་གཞྱིའྱི་མ་ནྱིང་ཁ་ཆ་ཐ་ཕ་ཚ་རྣམས་ལ་མྱི་འཇུག་ཅྱིང༌།

སོན་འཇུག་གྱི་མོ་འ་ཡྱིག་དང༌། དེའྱི་ཤུགས་བསྟན་ཤྱིན་ཏུ་མོ་མ་ཡྱིག་དག་ནྱི། མྱིང་གཞྱིའྱི་ཕོ། ཀ་

ཅ་ཏ་པ་ཙ་རྣམས་ལ་མྱི་འཇུག་པ་དང༌།

སོན་འཇུག་གྱི་མ་ནྱིང་ག་ད་གཉྱིས་ནྱི། མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡང་མ་ནྱིང༌། ཁ་ཆ་ཐ་ཕ་ཚ་རྣམས་ལ་མྱི་

འཇུག་གོ །

ཡང་སར། ཕོ་ནྱི་ཕོ་དང་མོ་ལ་འཇུག །ཅེས་སོགས་ཀྱི་དམྱིགས་བསལ་སོན་འཇུག་རྣམས་བཞྱི་ཚན་

དུ་ཕེ་བའྱི་མྱིང་གཞྱི་རྣམས་དང་འཕད་པའྱི་ཚེ་ན། སོན་འཇུག་གྱི་ཕོ་བ་ཡྱིག་ནྱི། མྱིང་གཞྱིའྱི་མོ་བ་ མ་དག་ལ་མྱི་འཇུག་ཅྱིང༌། ཡང་སྒས་ཕོ་ཡྱིག་པ་ལའང་མྱི་འཇུག་པར་བསྟན་པ་དང༌།

དེ་བཞྱིན་དུ་སོན་འཇུག་གྱི་མ་ནྱིང་ག་ད་གཉྱིས་ཀང་རང་སེའྱི་ཕོ་མོ་དག་ལ་མྱི་འཇུག་པས། ག་

ཡྱིག་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཀ་ག་ང་རྣམས་དང༌། ད་ཡྱིག་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཏ་ད་ན་རྣམས་ལ་མྱི་འཇུག་ཅྱིང༌།

སོན་འཇུག་གྱི་མོ་ཡྱིག་འ་ནྱི། རང་སེའྱི་མྱིང་གཞྱིའྱི་མོ་ཞ་ཟ་འ་ཡ་རྣམས་ལ་མྱི་འཇུག་པ་དང༌།

ཡང་སྒས་སོན་འཇུག་གྱི་ཤྱིན་ཏུ་མོ་མ་ཡྱིག་ནྱི། རང་སེ་མྱིང་གཞྱིའྱི་མ་ནྱིང་ཕ་དང༌། མོ་བ་དང༌།

ཤྱིན་ཏུ་མོ་མ་རྣམས་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡྱིན་ནོ་ཞེས་སོ། ། 12

སྔོན་འཇུག་གྱི་རགས་ཀྱི་འཇུག་པ།

གཉྱིས་པ། ཇྱི་ལྟར་འཇུག་པ་བཤད་པ་ལ་གཉྱིས། དྲྱི་བས་མཚམས་སྦར་བ་དང༌། ལན་གྱིས་བསྙད་ པའོ། །

³ དང་པོ་ནྱི།

ཇྱི་ལྟར་འཇུག་པར་བྱེད་ཅེ་ན། ། ཞེས་པའོ། །

³ གཉྱིས་པ། ལན་གྱིས་བསྙད་པའོ། ། ཕོ་ནྱི་དྲག་པའྱི་ཚུལ་གྱིས་ཏེ། ། མོ་ནྱི་ཞན་པའྱི་ཚུལ་གྱིས་ཏེ། །

མ་ནྱིང་རན་པར་འཇུག་པ་ཡྱིན། །

ཤྱིན་ཏུ་མོ་ནྱི་མཉམ་པས་སོ། ། ཞེས་པ་སྟེ།

སོན་འཇུག་གྱི་ཕོ་ཡྱིག་བ་ནྱི། མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་རང་གྱི་འཇུག་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་སྒ་དང་

བྱེད་རྩོལ་དྲག་པའྱི་སོ་ནས་འཇུག་པ་དང༌།

མ་ནྱིང་ག་ད་གཉྱིས་ནྱི་སྒ་རྩོལ་རན་པར་འཇུག་པ་དང་། མོ་ཡྱིག་འ་ནྱི་སྒ་རྩོལ་ཞན་པས་འཇུག་པ་དང་།

ཤྱིན་ཏུ་མོ་མ་ནྱི་སྒ་རྩོལ་མཉམ་པ་སྟེ་ཤྱིན་ཏུ་ལྷོད་ཅྱིང་ཉམ་ཆུང་བའྱི་ཚུལ་གྱིས་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། ། ཞེས་སོ། །

13

བརྡ་སྤྲོད།

སྦྲོང་ཚན།

དང་པྲོ། སྲོན་འཇུག་རགས་གང་གིས་མིང་གཞི་རགས་གང་ལ་འཇུག་པ་ངྲོས་འཛིན་གིས།

བཀོལ། གདོང་། དཀའ། འཇའ། མཁས། བསགས། གསལ། དགའ། འཁོར། མཉེན། བཀོན། གཡོན། དངོས། འཚེར། མཇུག བཞད། གནམ། དབུས། འཕུར། མངར། བསྣམས། གཞོན། དཔའ། འཐད། མཛོད།

གཉིས་པ། གཤམ་གསལ་རེའུ་མིག་ཁ་སྲོངས། སྲོན་འཇུག

རགས། ཕོ།

འ།

མ་ནྱིང་།

མ།

བྱེད་རྩྲོལ། (ཆེ་འབྱིང་ཆུང་།) ཆེ་བ།

སྒྲ་གདངས་དྲག་ཞན། (དྲག་ཞན་རན།) རན་པ།

ཤྱིན་ཏུ་ཆུང་བ།

ཞན་པ།

གསུམ་པ། འགིག་རགས་དང་ནྲོར་རགས་རྒྲོབས།

༡ མྱིང་གཞྱི་མ་ནྱིང་ཡྱིན་ན་སོན་འཇུག་ཕོ་ཡྱིག་གྱིས་མྱི་འཇུག་པས་ཁབ།

༢ མྱིང་གཞྱི་མོ་ཡྱིག་ཡྱིན་ན་སོན་འཇུག་མ་ནྱིང་གྱིས་མྱི་འཇུག་པས་ཁབ།

༣ མྱིང་གཞྱི་མ་ནྱིང་ཡྱིན་ན་སོན་འཇུག་མོ་ཡྱིག་གྱིས་མྱི་འཇུག་པས་ཁབ།

༤ སོན་འཇུག་ལྔ་པོ་རང་གྱི་སེ་པ་གཅྱིག་པའྱི་མྱིང་གཞྱི་ལ་འཇུག་པས་ཁབ། ༥ མ་ནྱིང་མོ་ཡང་དེ་བཞྱིན་ནོ། །ཞེས་པའྱི་མ་ནྱིང་དེ་སོན་འཇུག་ཡྱིན།

བཞི་པ། དྲི་བར་ལན་ཐྲོབས།

༡ སོན་འཇུག་ལྔའྱི་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཇྱི་ལྟར་ཡྱིན་ནམ།

༢ རྒྱུ་མཚན་གང་ཞྱིག་ལ་བརྟེན་ནས་སོན་འཇུག་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཕེ་ཡོད་དམ། ༣ མོ་ཡྱི་ཡྱི་གེའྱི་ནང་ནས་ནྱི། །ཞེས་པའྱི་མོ་ཡྱིག་གང་ལ་གོ་དགོས་སམ། 14

སྔོན་འཇུག་གྱི་རགས་ཀྱི་འཇུག་པ།

༤ སོན་འཇུག་ལ་འཇུག་པ་ག་ཚོད་ཡོད་པ་རེ་རེ་ནས་བྱིས།

ལྔ་པ། གཤམ་གསལ་རེའུ་མིག་ལ་བལྟས་ནས་འྲོག་གི་བར་སྲོང་འགེངས་དགྲོས། སྲོན་འཇུག

བྱེད་རྩྲོལ། (ཆེ་ཆུང་།)

སྒྲ་གདངས། (དྲག་ཞན།)

མ་ནྱིང་ག་ད་གཉྱིས།

འབྱིང་བ།

རན་པ།

ཤྱིན་ཏུ་མོ་མ་ཡྱིག

ཤྱིན་ཏུ་ཆུང་བ།

ཕོ་བ་ཡྱིག

མོ་འ་ཡྱིག

༡) སོན་འཇུག་ཕོ་བ་ཡྱིག་གྱི་ ༢)

༣) སོན་འཇུག་གའྱི་བྱེད་རྩོལ་ ༤) སོན་འཇུག་

༥) སོན་འཇུག་ད་ཡྱིག་གྱི་

ཆེ་བ།

དྲག་པ།

ཆུང་བ།

ཞན་པ།

ཆེ་བ་ཡྱིན།

ཤྱིན་ཏུ་ཞན་པ།

གྱི་སྒ་གདངས་ཞན་པ་ཡོད།

ཡྱིན།

སྒ་གདངས་ཤྱིན་ཏུ་ཞན་པ་ཡོད། རན་པ་ཡོད།

དྲུག་པ། རང་ཚིག་ཐྲོག་བིས། (ལན་མཚུངས་ལ་དྲི་བ་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བ།)

༡ སོན་འཇུག་ཕོ་བ་ཡྱིག་གྱི་འཇུག་ཡུལ་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་ག་ཚོད་ཡོད་པ་རེ་རེ་ནས་བྱིས། ཡང་ན། ཕོ་ནྱི་ཕོ་དང་མོ་ལ་འཇུག །ཅེས་པའྱི་འགེལ་བཤད་བྱིས།

༢ སོན་འཇུག་མ་ནྱིང་ག་ད་གཉྱིས་ཀྱི་འཇུག་ཡུལ་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་ག་ཚོད་ཡོད་པ་རེ་རེ་ནས་བྱིས། ཡང་ན། མ་ནྱིང་ཡང་ནྱི་ཕོ་མོ་ལའོ། །ཞེས་པའྱི་འགེལ་བཤད་བྱིས།

༣ སོན་འཇུག་མོ་འ་ཡྱིག་གྱི་འཇུག་ཡུལ་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་ག་ཚོད་ཡོད་པ་རེ་རེ་ནས་བྱིས། ཡང་ན། མོ་ནྱི་མོ་དང་མ་ནྱིང་ལ། །ཞེས་པའྱི་འགེལ་བཤད་བྱིས།

༤ སོན་འཇུག་ཤྱིན་ཏུ་མོ་མ་ཡྱིག་གྱི་འཇུག་ཡུལ་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་ག་ཚོད་ཡོད་པ་རེ་རེ་ནས་བྱིས།

ཡང་ན། ཤྱིན་ཏུ་མོ་ནྱི་མ་ནྱིང་དང་། །མོ་དང་ཤྱིན་ཏུ་མོ་ཉྱིད་ལའོ ། །ཞེས་པའྱི་འགེལ་བཤད་བྱིས།

15

བརྡ་སྤྲོད།

སློབ་ཚན་གསུམ་པ།

བདག་གཞན་དུས་གསུམ།

གསུམ་པ། ཅྱི་ཕྱིར་འཇུག་བཤད་པ་ལ་གཉྱིས། དྲྱི་བས་མཚམས་སྦར་བ་དང༌། ལན་གྱིས་བསྙད་

པའོ། །

³ དང་པོ་ནྱི།

ཅྱི་ཕྱིར་འཇུག་པར་བྱེད་ཅེ་ན། ཞེས་པའོ། །

³ གཉྱིས་པ། ལན་གྱིས་བསྙད་པ་ནྱི།

བ།

ཕོ་ནྱི་འདས་དང་གཞན་བསྒྲུབ་ཕྱིར། ། མ་ནྱིང་གཉྱིས་ཀ་ད་ལྟར་ཆེད། ། མོ་ནྱི་བདག་ད་མ་འོངས་ཕྱིར། །

ཤྱིན་ཏུ་མོ་ནྱི་མཉམ་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་སྟེ།

སོན་འཇུག་གྱི་ཕོ་ཡྱིག་བ་ནྱི། དགོས་པ་དུས་གསུམ་ལས། ལྷ་བསྒྲུབས་སོ། །ལྕགས་གསེར་དུ་ བསྒྱུརད་ཏོ། །ལྟ་བུ་བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་དངོས་སུ་འབེལ་བའྱི་བྱ་བ་བྱས་ཟྱིན་པ་འདས་པ་བསྒྲུབ་ པའྱི་ཕྱིར་དང༌།

16

བདག་གཞན་དུས་གསུམ།

དངོས་པོ་བདག་གཞན་གཉྱིས་ལས། གཞན་ཏེ། བཏུང་བ། བདུག་པ། བསྒྲུབ་བྱ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ། བསྒྲུབ་བྱའྱི་ལྷ། བསྒྱུར་བྱ། བསྒྱུར་བར་བྱ་བ། བསྒྱུར་བྱའྱི་ལྕགས་ལྟ་བུ་བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་དངོས་ སུ་འབེལ་བའྱི་བྱ་བའྱི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་དང༌།

བསྒྲུབ་པར་བྱ། བསྒྲུབ་བྱ། བསྒྱུར་བར་བྱ། བསྒྱུར་རོ། །ལྟ་བུ་བྱ་བའྱི་ཡུལ་དང་འབེལ་བའྱི་བྱ་བ་ གསལ་བྱེད་ཀྱི་སྒ་ཉྱིད་བསྒྲུབ་པའྱི་ཕྱིར་འཇུག་གོ། །

ག་ད།

སོན་འཇུག་གྱི་མ་ནྱིང་ག་ད་དག་ནྱི། ཤྱིང་གཅོད་པ་པོ། གཅོད་བྱེད། སྐྱོན་དགག་པ་པོ། དགག་ བྱེད་ ༼འགོག་པ་པོ། འགོག་བྱེད།༽ ལྟ་བུ་བྱེད་པ་པོའྱི་དངོས་པོ་དང༌།

གཅོད་པར་བྱེད། གཅོད་དོ། །དགག་པར་བྱེད། དགག་གོ། ། ༼འགོག་པར་བྱེད། འགོག་གོ། །༽ ལྟ་བུ་བྱེད་པ་པོ་དང་འབེལ་བའྱི་བྱེད་ལས་གསལ་བྱེད་ཀྱི་སྒ་གཉྱིས་བདག་གྱི་དངོས་པོ་དང༌།

གདམ་པ། གཟུང་བ། གཅད་བྱ། གཅད་པར་བྱ་བ། གཅད་བྱའྱི་ཤྱིང༌། དགག་བྱ། དགག་པར་བྱ་བ། དགག་བྱའྱི་སྐྱོན་ལྟ་བུ་བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་དངོས་སུ་འབེལ་བའྱི་བྱ་བའྱི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་དང༌།

གཅད་པར་བྱ། གཅད་དོ། །དགག་པར་བྱ། དགག་གོ། །ལྟ་བུ་བྱ་བའྱི་ཡུལ་དང་འབེལ་བའྱི་བྱ་

བ་གསལ་བྱེད་ཀྱི་སྒ་གཉྱིས་གཞན་གྱི་དངོས་པོ་སྟེ། དངོས་པོ་བདག་དང་གཞན་གཉྱིས་ཀ་བསྒྲུབ་ པའྱི་ཕྱིར་འཇུག་པ་དང༌། དེར་མ་གཏོགས་པའྱི་དུས་གསུམ་ལས། གཅོད་ཀྱིན་འདུག གཅོད་བཞྱིན་

པའོ། །དགག་གྱིན་འདུག དགག་བཞྱིན་པའོ། །ལྟ་བུ་བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་དངོས་སུ་འབེལ་བའྱི་བྱ་ བ་བྱེད་བཞྱིན་པ་ད་ལྟར་བ་བསྒྲུབ་པའྱི་ཆེད་དུ་འཇུག་སྟེ། ད་ལྟར་བ་ནྱི། བྱེད་ལས་གསལ་བྱེད་ཀྱི་

སྒ་ཉྱིད་ཚིག་གོགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་བའོ། །

འ།

སོན་འཇུག་གྱི་མོ་ཡྱིག་འ་ནྱི། མདུད་པ་འགོལ་པ་པོ། འགོལ་བྱེད། ཡོས་འཐག་པ་པོ། འཐག་བྱེད་ 17

བརྡ་སྤྲོད།

ལྟ་བུ་བྱ་བྱེད་ཐ་དད་དུ་སྣང་བའྱི་བྱེད་པ་པོའྱི་དངོས་པོ་དང༌།

མདུད་པ་འགོལ་པ་བྱེད། འགོལ་ལོ། ཡོས་འཐག་པར་བྱེད། འཐག་གོ། །ལྟ་བུ་བྱེད་པ་པོ་དང་འབེལ་ བའྱི་བྱེད་ལས་གསལ་བྱེད་ཀྱི་སྒ་སྟེ། དེ་རྣམས་དངོས་པོ་བདག་ཡྱིན་པས་དེ་བསྒྲུབ་པའྱི་ཕྱིར་དང༌།

འགོལ་གྱིན་འདུག འཐག་བཞྱིན་པའོ། །འགྱུར་གྱིན་འདུག འགྲུབ་བཞྱིན་པའོ། །ལྟ་བུ་བདག་

གཞན་གྱི་དབྱེ་བས་མ་བསྡུས་པའྱི་དུས་ད་ལྟར་བ་བསྒྲུབ་པའྱི་ཕྱིར་དང༌།

འཁོར་ལོ་འཁོར་བར་འགྱུར། དོན་འགྲུབ་པར་འགྱུར། ལྟ་བུ་བྱེད་པ་པོ་གཞན་དངོས་སུ་མེད་པར་ བྱ་བྱེད་ཐ་མྱི་དད་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བའྱི་བྱ་བ་བྱེད་འགྱུར་མ་འོངས་པའྱི་དུས་བསྒྲུབ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིར་ འཇུག་གོ། །

མ།

སོན་འཇུག་གྱི་ཤྱིན་ཏུ་མོ་མ་ཡྱིག་ནྱི། མཁས་པར་བྱས། མཁས་པ། མཁས་པར་བྱེད། མཁས་བྱ།

མཁས་པར་བྱ། མཁས་པར་གྱུར། མཁས་བཞྱིན་པ། མཁས་པར་འགྱུར། ལྟ་བུ་སར་བཤད་པའྱི་

བདག་གཞན་དང༌། དུས་གསུམ་གྱི་བྱེ་བག་མེད་པར་ཐམས་ཅད་ལ་མཉམ་པ་སྟེ་མཚུངས་པ་ཉྱིད་ བསྒྲུབ་པའྱི་ཕྱིར་འཇུག་གོ། །

དེ་ཡང་དུས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བས་ནྱི། བྱ་བྱེད་ཀྱི་ལས་དང་འབེལ་བའྱི་ངག་གྱི་སྦོར་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ ཁབ་སྟེ། བྱ་བའྱི་ལས་ཐམས་ཅད་མ་འོངས་པ་དང༌། བྱེད་པའྱི་ལས་ཐམས་ཅད་ད་ལྟ་བ་ཡྱིན་པས་སོ། །

བདག་གཞན་གྱི་དབྱེ་བས་ནྱི། བྱ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཐམས་ཅད་ལ་མ་ཁབ་སྟེ། བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་

དངོས་སུ་མ་འབེལ་བའྱི་བྱ་བྱེད་ཀྱི་ལས་རྣམས་ལ་མ་ཁབ་པའྱི་ཕྱིར་རོ། །

དེས་ན་བདག་གཞན་གྱི་དབྱེ་བ་མཛད་པ་ནྱི། བྱེད་པ་པོ་དང༌། བྱ་བའྱི་ཡུལ་གྱི་སྒ་རྣམས་བསྡུ་

བའྱི་ཕྱིར་དུ་ཡྱིན་ཅྱིང༌། དེའྱི་ཞོར་ལ་བདག་གཞན་དང་འབེལ་བའྱི་བྱ་བྱེད་ཀྱི་སྒ་ཕན་ཚུན་ཤེད་

མཚུངས་པ་རྣམས་ཀང་བསྡུས་པ་ཡྱིན་ལ། དུས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ་མཛད་པ་ནྱི། བདག་གཞན་གྱི་ 18

བདག་གཞན་དུས་གསུམ།

དབྱེ་བས་མ་ཁབ་པའྱི་བྱ་བྱེད་ཀྱི་སྒ་ལྷག་མ་རྣམས་བསྡུ་བའྱི་ཕྱིར་དུ་ཡྱིན་ནོ། །

འོ་ན་བྱེད་པ་པོ་མེད་པའྱི་བྱ་བྱེད་ཐ་མྱི་དད་པ་དེ་གང་ཡྱིན་ཞེ་ན། བྱ་བ་བྱེད་པའྱི་གནས་སྐབས་སུ་

བྱེད་པ་པོ་གཞན་དངོས་སུ་མྱི་སྣང་བ་ཞྱིག་སྟེ། དེ་ཡང་བྱེད་པ་པོ་གཞན་མྱི་སྣང་ཞེས་པས། དཔེར་

ན། བདག་འགོའ ོ ོ། །ལྟ་བུའྱི་ཚེ། འགོ་བ་དེ་བྱ་ཚིག་ཡྱིན་ཀང༌། འགོ་བྱ་འགོ་བྱེད་གཉྱིས་ཀ་བདག་

ཡྱིན་པས། འགོ་བྱ་ལས་གཞན་པའྱི་འགོ་བྱེད་མེད་པས་ན་འདྱི་ལ་བདག་གཞན་གྱི་དབྱེ་བའང་མྱི་ བྱེད་པ་ཡྱིན་ནོ། །

ཡང་། བྱ་བ་བྱེད་པའྱི་གནས་སྐབས་སུ་བྱེད་པ་པོ་གཞན་མྱི་སྣང་ཞེས་པས། དཔེར་ན་ར་མཁན་གྱི་

འཁོར་ལོ་འཁོར་རོ། །ལྟ་བུའྱི་ཚེ། དང་པོར་སྐོར་བྱེད་གཞན་ཡོད་ཀང༌། འཁོར་བཞྱིན་པའྱི་གནས་

སྐབས་སུ་སྐོར་བྱེད་གཞན་མེད་པར་རང་གྱི་ངང་གྱིས་འཁོར་བས་གནས་སྐབས་དེར་བྱ་བྱེད་ཐ་མྱི་ དད་པའྱི་ཆ་ནས་བསྐོར་ཞེས་མྱི་བརོད་པར་འཁོར་ཞེས་བརོད་པ་ཡྱིན་ནོ། །

ཡང་། བྱེད་པ་པོ་གཞན་དངོས་སུ་མྱི་སྣང་ཞེས་པས། དཔེར་ན། སྐྱེས་བུ་ཞྱིག་གྱི་མདུན་དུ་ལྕགས་

ཤྱིག་རང་བཞྱིན་གྱིས་གསེར་དུ་གྱུར་པའྱི་ཚེ། སྐྱེས་བུ་དེའྱི་བསོད་ནམས་ཉྱིད་བྱེད་པ་པོ་གཞན་ ཡྱིན་མོད་ཀྱི་དེ་དངོས་སུ་མྱི་སྣང་བ་དང་། ལྕགས་རང་ཉྱིད་ཀྱི་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པས་འགྱུར་

བའྱི་ཆ་ནས། ལྕགས་གསེར་དུ་བསྒྱུར་ཅེས་མྱི་བརོད་པར་གྱུར་ཅེས་བརོད་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ཞྱིབ་ཏུ་

དཔྱོད་པའྱི་ཚེ་དངོས་པོའྱི་རང་མཚན་སོ་སོ་ནས་རང་གྱིས་རང་ལ་བྱ་བ་བྱེད་པ་འགལ་ཡང༌། སྤྱ​ྱི་

ལོག་རགས་པ་ནས་ཐ་སྙད་ཙམ་ལ་འགལ་བ་མེད་དོ། །དེ་དག་གྱིས་མཚོན་ནས་སྐབས་འདྱིར་ཕ་ ཞྱིང་ཞྱིབ་པས་བོས་བརྟག་དགོས་པ་མང་དུ་སྣང་ངོ༌། །

19

བརྡ་སྤྲོད།

སྦྲོང་ཚན།

དང་པྲོ། རྩ་ཚིག་རྣམས་རང་ཚིག་ཐྲོག་འགེལ་བརྲོད་གིས།

༡ ཕོ་ནྱི་འདས་དང་གཞན་བསྒྲུབ་ཕྱིར། །ཞེས་པར་འགེལ་བརོད་གྱིས། ༢ མ་ནྱིང་གཉྱིས་ཀ་ད་ལྟར་ཆེད། །ཞེས་པར་འགེལ་བརོད་གྱིས། ༣ མོ་ནྱི་བདག་ད་མ་འོངས་ཕྱིར། །ཞེས་པར་འགེལ་བརོད་གྱིས། ༤ ཤྱིན་ཏུ་མོ་ནྱི་མཉམ་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པར་འགེལ་བརོད་གྱིས།

གཉིས་པ། དཔེར་བརྲོད་བི་རྒྱུ།

༡ ཕོ་བ་ཡྱིག་གྱིས་དུས་འདས་པ་དང་། དངོས་པོ་གཞན་ལ་འཇུག་པའྱི་དཔེར་བརོད་གཉྱིས་རེ་བྱིས།

༢ མ་ནྱིང་ག་ད་གཉྱིས་ཀྱིས་དངོས་པོ་བདག་གཞན་གཉྱིས་དང་། དུས་ད་ལྟ་བར་འཇུག་པའྱི་དཔེར་བརོད་ གཉྱིས་རེ་བྱིས།

༣ མོ་འ་ཡྱིག་གྱིས་དངོས་པོ་བདག་དང་། དུས་ད་ལྟ་བ་དང་མ་འོངས་པར་འཇུག་པའྱི་དཔེར་བརོད་གཉྱིས་རེ་ བྱིས།

༤ ཤྱིན་ཏུ་མོ་མ་ཡྱིག་གྱིས་བདག་གཞན་དུས་གསུམ་ལ་མཉམ་པར་འཇུག་པའྱི་དཔེར་བརོད་གཉྱིས་རེ་བྱིས།

གསུམ་པ། དྲི་བར་ལན་ཐྲོབས།

༡ བྱ་ཚིག་ལ་དབྱེ་ན་གང་དག་ཡོད་དམ།

༢ བྱེད་འབེལ་ལས་ཚིག་དང་བྱེད་མེད་ལས་ཚིག་ཅེས་པ་ག་འདྲ་ཞྱིག་ལ་ཟེར་རམ།

༣ བྱ་བྱེད་ཐ་དད་དང་བྱ་བྱེད་ཐ་མྱི་དད་པ་ཞེས་པ་དཔེ་དང་བཅས་འགེལ་བཤད་གྱིས། ༥ དུས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ་མཛད་པའྱི་དགོས་པ་གང་ཡྱིན་ནམ།

༦ བདག་གཞན་གྱི་དབྱེ་བ་མཛད་པའྱི་དགོས་པ་གང་ཡྱིན་དམ།

བཞི་པ། བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པ་དང་། བྱ་བྱེད་ཐ་མི་དད་པའི་བྱ་ཚིག་གང་ཡིན་ངྲོས་ཟུངས།

བཀང་། འགོར། སྦར། འབར། བསྐྱངས། ལྷུང་། བཅག འགྱུར། གང་། བཀར། བསྟུངས། ཆད། གཅད།

འཕད། གནོན། དཀྲོགས། ཟད། དཀྲྱིས། བརྡར། བརྔུབས། འཁོར། བསེག འཁུར། མཆོང་། གུག ཁེར། བཀུག འཁྲུད། མཁེན། གཡོག ཁེབས། མགར། འཛེར། མཇལ། མངོན། ཤར། སླེབས། འཐོར། ལོན། ཐྱིམ། ཐུག ལེན། འཚིག འདུས། རུལ། བསླད། མྱོས། བསམ། བྱུང་། ཐོས། བསྐྱོད། འབྱོར། བྱིས། 20

འཛེགས། ཉལ། བསད། གཏུགས། རེག འཁེལ། འཕུར། དོར། འཐེན།

ལྔ་པ། བདག་གཞན་དང་། དུས་གསུམ་གི་དབྱེ་བ་ཕེས།

༡ དགེ་རྒན་གྱིས་འཛིན་གྲྭ་རུ་བདག་གཞན་དུས་གསུམ་བསླབས། ༢ དེ་རྱིང་ང་ཚོས་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་སྦངས། ༣ བ་མས་ཆོས་རར་ཆོས་གསུངས།

21

བདག་གཞན་དུས་གསུམ།

བརྡ་སྤྲོད།

སློབ་ཚན་བཞི་པ།

རེས་འཇུག་གི་རྟགས་ཀི་འཇུག་པ།

གསུམ་པ་རེས་འཇུག་གྱི་རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པ་བཤད་པ་ལ་གཉྱིས། རེས་འཇུག་གྱི་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་

བཤད་པ་དང༌། རེས་འཇུག་གྱི་རྟགས་ཀྱི་འཇུག་ཚུལ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉྱིས། སྤྱ​ྱིར་རྟགས་ གསུམ་དུ་དབྱེ་བ་དང༌། ནང་གསེས་བརྒྱད་དུ་དབྱེ་བའོ། ། ³ དང་པོ་ནྱི།

རེས་འཇུག་ཡྱི་གེ་བཅུ་པོ་ལ། །ཕོ་མོ་མ་ནྱིང་གསུམ་དུ་དབྱེ། །ཞེས་པ་སྟེ།

རེས་འཇུག་གྱི་ཡྱི་གེ། ག་ང་ད་ན་བ་མ་འ་ར་ལ་ས་སྟེ་བཅུ་པོ་དེ་རྣམས་ལ། ཕོ་ཡྱིག་ག་ད་བ་ས་བཞྱི་ དང༌། མོ་ཡྱིག་ང་མ་འ་གསུམ་དང༌། མ་ནྱིང་ན་ར་ལ་གསུམ་སྟེ་གསུམ་དུ་དབྱེ་བར་བྱའོ་ཞེས་སོ། ། 22

³ གཉྱིས་པ། ནང་གསེས་བརྒྱད་དུ་དབྱེ་བ་ནྱི། ཕོ་ལ་སྐྱེས་བུ་རབ་འབྱིང་གསུམ། །

མ་ནྱིང་འགྱུར་དང་མཚན་གཉྱིས་དང༌། ། ཅེས་པ་སྟེ།

རེས་འཇུག་གྱི་རགས་ཀྱི་འཇུག་པ།

མོ་ལ་མོ་དང་ཤྱིན་ཏུ་མོ། །

མཚན་མེད་དག་དང་གསུམ་དུ་འདོད། །

རེས་འཇུག་ལ་རྟགས་གསུམ་དུ་ཕེས་པ་དེ་ལ། སླར་ཡང་ནང་གསེས་ཀྱིས་བརྒྱད་དུ་དབྱེ་སྟེ། ཕོ་

ཡྱིག་བཞྱི་ལ་ག་མཐའ་སའྱི་ཡང་འཇུག་ཅན་སྐྱེས་བུ་རབ་དང༌། བ་མཐའ་སའྱི་ཡང་འཇུག་ཅན་ སྐྱེས་བུ་འབྱིང་དང༌། ག་ད་བ་སའྱི་མཐའ་ཅན་ཡང་འཇུག་མེད་པ་སྐྱེས་བུ་ཐ་མ་སྟེ་གསུམ་དུ་འདོད་

པ་དང༌།

མོ་ཡྱིག་གསུམ་ལ་ང་མ་སའྱི་ཡང་འཇུག་ཅན་མོ་ཙམ་དང༌། ང་མ་འའྱི་མཐའ་ཅན་ཡང་འཇུག་མེད་ པ་ཤྱིན་ཏུ་མོ་སྟེ་གཉྱིས་སུ་འདོད་པ་དང༌།

མ་ནྱིང་གསུམ་ནྱི། མྱིང་གཞྱི་ཕོ་ཡྱིག་གྱི་མཐར་དའྱི་ཡང་འཇུག་ཡོད་མེད་གཉྱིས་ཀ་དང༌། མོ་ཡྱིག་ གྱི་མཐར་ཡང་འཇུག་མེད་པ་ཁོ་ན་དང༌། མ་ནྱིང་གྱི་མཐར་ཡང་འཇུག་ཡོད་པ་ཁོ་ན་སྟེ་གསུམ་ནྱི་

འགྱུར་བ་མ་ནྱིང་དང༌། མྱིང་གཞྱིའྱི་མོ་ཡྱིག་གྱི་མཐར་ཡང་འཇུག་ཡོད་པ་ནྱི་མཚན་གཉྱིས་མ་ནྱིང་ དང༌། མྱིང་གཞྱིའྱི་མ་ནྱིང་གྱི་མཐར་ཡང་འཇུག་མེད་པ་ནྱི་མཚན་མེད་མ་ནྱིང་སྟེ་གསུམ་དུ་དབྱེ་

བར་འདོད་དོ་ཞེས་སོ། །

གཉྱིས་པ། རེས་འཇུག་གྱི་རྟགས་ཀྱི་འཇུག་ཚུལ་བཤད་པ་ལ་གཉྱིས། མདོར་བསྟན་པ་དང༌། རྒྱས་ པར་བཤད་པའོ། ། ³ དང་པོ་ནྱི།

དེ་ཡང་བྱེད་པ་བཞྱི་བྱེད་དེ། །

གང་ལ་འཇུག་བྱེད་གང་གྱིས་བྱེད། །

ཇྱི་ལྟར་འཇུག་བྱེད་ཅྱི་ཕྱིར་བྱེད། །ཅེས་པ་སྟེ།

དེའང་རེས་འཇུག་ཕོ་མོ་མ་ནྱིང་གསུམ་པོ་རེ་རེ་ལའང་བྱེད་པ་བཞྱི་བཞྱིའྱི་སོ་ནས་འཇུག་ཚུལ་ཤེས་ 23

བརྡ་སྤྲོད།

པར་བྱ་སྟེ། འཇུག་ཡུལ་ཡྱི་གེ་གང་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དང༌། འཇུག་པ་པོ་གང་གྱིས་འཇུག་པར་

བྱེད་པ་དང༌། ཚུལ་ཇྱི་ལྟར་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དང༌། དགོས་པ་ཅྱིའྱི་ཕྱིར་འཇུག་པར་བྱེད་པ་རྣམས་

ཀྱིས་སོ་ཞེས་པའོ། །

གཉྱིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་བཞྱི། གང་ལ་འཇུག་པ་བཤད་པ། གང་གྱིས་འཇུག་པ་བཤད་པ། ཇྱི་ལྟར་འཇུག་པ་བཤད་པ། ཅྱི་ཕྱིར་འཇུག་པ་བཤད་པའོ། ། ³ དང་པོ་ནྱི།

གང་ལ་ཡྱི་གེ་ཐམས་ཅད་ལ། །ཞེས་པ་སྟེ།

རེས་འཇུག་གྱི་ཡྱི་གེ་བཅུ་པོ་དེ་དག་འཇུག་ཡུལ་གྱི་ཡྱི་གེ་གང་ལ་འཇུག་ཅེ་ན། ཀ་ནས་ཨའྱི་བར་ གྱི་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་ཐམས་ཅད་ལ་བྱེ་བག་མེད་པར་འཇུག་གོ། །

འོ་ན་རེས་འཇུག་གྱི་འཇུག་ཡུལ་ཡྱིན་ན། འདྱིར་བསྟན་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་ཡྱིན་པས་ཁབ་བམ་ཞེ་ན། མ་ཁབ་སྟེ། ཆོས་རེ་ས་པཎ་གྱིས། མཁས་པའྱི་ཁ་རྒྱན་དུ། ད་ས་དག་ནྱི་ཡང་འཇུག་པ་དག་གོ། །ད་ ནྱི་ན་ར་ལ་རྣམས་ཀྱིའ།ོ །ས་ནྱི་ག་ང་བ་མ་རྣམས་ཀྱིའ།ོ །ཞེས་གསུངས་པའྱི་ཕྱིར་རོ། ། ³ གཉྱིས་པ། གང་གྱིས་འཇུག་པ་བཤད་པ་ནྱི།

གང་གྱིས་བཅུ་པོ་དེ་དག་གྱིས། །ཞེས་པ་སྟེ།

ཡྱི་གེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རེས་སུ་འཇུག་པ་པོ་ཡྱི་གེ་གང་དང་གང་ཞྱིག་གྱིས་འཇུག་པར་བྱེད་ཅེ་ན། སར་བཤད་པའྱི་རེས་འཇུག་གྱི་ཡྱི་གེ་བཅུ་པོ་དེ་དག་གྱིས་འཇུག་གོ་ཞེས་སོ། །

གསུམ་པ་ཇྱི་ལྟར་འཇུག་པ་བཤད་པ་ལ་གཉྱིས། མདོར་བསྟན་པ་དང༌། རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། ། ³ དང་པོ་ནྱི།

ཇྱི་ལྟར་རྣམ་པ་གཉྱིས་ཡྱིན་ཏེ། །སྒ་ཡྱི་འཇུག་ཚུལ་དོན་གྱི་ཚུལ། །ཞེས་པ་སྟེ།

རེས་འཇུག་རྣམས་ཚུལ་ཇྱི་ལྟར་འཇུག་པའང་རྣམ་པ་གཉྱིས་ཀྱི་སོ་ནས་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། རེས་འཇུག་ 24

རེས་འཇུག་གྱི་རགས་ཀྱི་འཇུག་པ།

ཞུགས་ཚུལ་གྱི་སྒ་དྲག་ཞན་དུ་འགྱུར་བ་སྒའྱི་འཇུག་ཚུལ་དང༌། དེ་ལྟར་ཞུགས་པས་དོན་ཅྱི་ཞྱིག་ སྟོན་པ་དོན་གྱི་འཇུག་ཚུལ་ལོ་ཞེས་སོ། །

གཉྱིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་གཉྱིས། སྒའྱི་འཇུག་ཚུལ་བཤད་པ་དང༌། དོན་གྱི་འཇུག་ཚུལ་ བཤད་པའོ། །

དང་པོ་ལ་གཉྱིས། དྲག་ཞན་སྤྱ​ྱིར་འཇུག་ཚུལ་བཤད་པ་དང༌། ནང་གསེས་ཞྱིབ་ཏུ་འཇུག་ཚུལ་ བཤད་པའོ། །

³ དང་པོ་ནྱི།

ཕོ་གསུམ་མོ་གཉྱིས་མ་ནྱིང་གསུམ། །དྲག་ཞན་བར་མ་གསུམ་དུ་འཇུག །ཅེས་པ་སྟེ།

རེས་འཇུག་གྱི་ཡྱི་གེ་བཅུ་ལས། ཕོ་སྐྱེས་བུ་རབ་འབྱིང་ཐ་གསུམ། མྱིང་གཞྱིའྱི་ཡྱི་གེ་གང་ལ་ཞུགས་

ཀང་བརོད་པའྱི་སྒ་གདངས་དྲག་པར་དང༌། དེ་བཞྱིན་དུ་མོ་ཙམ་དང་ཤྱིན་ཏུ་མོ་གཉྱིས་ཞུགས་ན་ ཞན་པར་དང༌། འགྱུར་བ་དང་མཚན་གཉྱིས་དང་མཚན་མེད་མ་ནྱིང་གསུམ་ཞུགས་ན་བར་མ་སྟེ་ རན་པར་འཇུག་པ་ཡྱིན་ནོ་ཞེས་སོ། །

³ གཉྱིས་པ། ནང་གསེས་ཞྱིབ་ཏུ་འཇུག་ཚུལ་བཤད་པ་ནྱི། དྲག་པ་གསུམ་ཉྱིད་ནང་ཕད་དམ། །

གལ་ཏེ་ཞན་པ་ནང་ཕད་ན། །

མ་ནྱིང་གསུམ་དུ་གང་གཏོགས་པ། །

དྲག་དང་ཕད་ན་དྲག་པར་འགྱུར། །

དེ་ལའང་ནང་གྱི་ཆ་ཤས་ཀྱིས། །

དེ་ཡང་དྲག་ཞན་གཉྱིས་སུ་དབྱེ། །

ཞན་དང་ཕད་ན་ཞན་པར་འགྱུར། །

གཉྱིས་ཀ་དག་དང་ཕད་འགྱུར་ན། །

དེ་ནྱི་གཉྱིས་ཀ་ཅན་དུ་འགྱུར། །

གཉྱིས་ཀ་དག་དང་མ་ཕད་ན། །

གང་དུ་ཡང་ནྱི་མྱི་འགྱུར་རོ། །

དེས་ན་འགྱུར་དང་མཚན་གཉྱིས་དང༌། །

མཚན་མེད་དག་དང་གསུམ་དུ་འདོད། ། དེ་ནྱི་སྒ་ཡྱི་འཇུག་ཚུལ་ལོ། །ཞེས་པ་སྟེ།

གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར། སྒ་གདངས་དྲག་པ་རེས་འཇུག་ཕོ་ཡྱིག་ལ་སྐྱེས་བུ་རབ་འབྱིང་ཐ་གསུམ་ 25

བརྡ་སྤྲོད།

ཉྱིད་དུ་དབྱེ་བ་ནྱི་རེས་འཇུག་ཕན་ཚུན་ནང་ཕད་མ་ཕད་ཀྱིས་ཡྱིན་ཏེ། དམ་ཞེས་པ་སྡུད་པའྱི་ཚིག་ ཡྱིན་པས་གང་སྡུད་ཅེ་ན། ནང་གྱི་ཆ་ཤས་དྲག་ཞན་གཉྱིས་སུ་དབྱེ་བ་སྡུད་པ་ཡྱིན་ནོ། །

དབྱེ་ཚུལ་ནྱི། སྐྱེས་བུ་རབ་འབྱིང་གཉྱིས་ལ་ནང་འཕད་ཡོད་པས་སྒ་དྲག་པའྱི་དྲག་པ་དང༌། སྐྱེས་ བུ་ཐ་མ་ལ་ནང་འཕད་མེད་པས་སྒ་དྲག་པའྱི་ཞན་པ་གཉྱིས་སུ་དབྱེ་ཞྱིང༌། དང་པོ་ལའང་སྐྱེས་

བུ་རབ་སྒ་ཤྱིན་ཏུ་དྲག་པ་དང༌། འབྱིང་དེ་ལས་ཅུང་ཟད་ཞན་པ་གཉྱིས་སུ་དབྱེ་བས་ནང་གསེས་

གསུམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན། སྐྱོགས། སྐྱབས། སྐས། སྐད། བཀག བཀབ། ལྟ་བུའོ། ། ༼རེས་འཇུག་ནང་འཕད་སྟོབས་ཀྱིས་སྐྱེས་བུ་རབ་འབྱིང་ཐ་གསུམ།༽ རྟགས་འཇུག་དཀའ་གནད་གསལ་བའྱི་མེ་ལོང་ལས།

ཕོ་ཡྱིག་ག་ཡྱིག་ཡང་འཇུག་ཅན། །སྐྱེས་བུ་རབ་དང་ཕོ་ཡྱིག་བ། །

ཡང་འཇུག་ཅན་ནྱི་སྐྱེས་བུ་འབྱིང། །ག་བ་ཡང་འཇུག་མེད་པ་དང་། ། ད་སའྱི་མཐའ་ཅན་ཐ་མ་སྟེ། །དྲག་ཞན་བར་མ་གསུམ་དུ་དབྱེ། ། སྐྱེས་བུ་རབ།

སྐྱོགས། གགས།

སྐྱེས་བུ་ཐ་མ།

བཀག ཡོད། བཀབ། སྐས།

སྐྱེས་བུ་འབྱིང་།

སྐྱབས། གབས།

དེ་བཞྱིན་དུ་གལ་ཏེ་སྒ་གདངས་ཞན་པ་རེས་འཇུག་མོ་ཡྱིག་ལ་མོ་ཙམ་དང༌། ཤྱིན་ཏུ་མོ་གཉྱིས་སུ་

དབྱེ་བའང་རེས་འཇུག་ཕན་ཚུན་ནང་ཕད་ན་སྟེ་ཕད་མ་ཕད་ཀྱིས་ཡྱིན་པས། དེ་ལའང་ནང་གྱི་ཆ་ ཤས་ཀྱིས་མོ་ཙམ་ལ་ནང་འཕད་ཡོད་པས་སྒ་ཞན་པའྱི་དྲག་པ་དང༌། ཤྱིན་ཏུ་མོ་ལ་ནང་འཕད་མེད་

པས་སྒ་ཞན་པའྱི་ཞན་པ་གཉྱིས་སུ་དབྱེ་སྟེ། དཔེར་ན། བསྐངས། བསྐུམས། སྐོང༌། སྐོམ། བཀའ། ལྟ་བུའོ། །

26

༼རེས་འཇུག་ནང་འཕད་སྟོབས་ཀྱིས་མོ་ལ་མོ་ཙམ་དང་ཤྱིན་ཏུ་མོ།༽

རེས་འཇུག་གྱི་རགས་ཀྱི་འཇུག་པ།

རྟགས་འཇུག་དཀའ་གནད་གསལ་བའྱི་མེ་ལོང་ལས།

དེ་བཞྱིན་ཞན་པ་མོ་ལ་ཡང་། །ནང་གསེས་དྲག་ཞན་གཉྱིས་དབྱེ་སྟེ། ། ང་མ་ཡང་འཇུག་ཅན་མོ་དང་། །ང་མ་ཡང་འཇུག་མེད་པ་དང་། ། འ་མཐའ་ཅན་རྣམས་ཤྱིན་ཏུ་མོ། ། མོ་ཙམ།

བསྐངས། བསྐུམས།

ཤྱིན་ཏུ་མོ།

སྐོང༌། སྐོམ། བཀའ།

སྒ་གདངས་བར་མ་རེས་འཇུག་མ་ནྱིང་ལ་འགྱུར་བ་དང༌། མཚན་གཉྱིས་དང༌། མཚན་མེད་གསུམ་ དུ་གང་གཏོགས་པའྱི་དབྱེ་བ་བྱས་པ་ནྱི། མྱིང་གཞྱིར་འཇུག་ཚུལ་དང༌། རེས་འཇུག་ཕན་ཚུན་ནང་

ཕད་མ་ཕད་གཉྱིས་ཀའྱི་སོ་ནས་ཡྱིན་ཏེ། བསྟནད། བསྐོརད། སྩལད། རྐུན། བསྟར། བཙལ། ལྟ་ བུ་མྱིང་གཞྱི་ཕོ་ཡྱིག་གྱི་མཐར་ཡང་འཇུག་ཡོད་མེད་གཉྱིས་ཀ་དང༌། ཕྱིནད། ཐརད། འཕྲུལད། ལྟ་

བུ༑ མ་ནྱིང་གྱི་མཐར་ཡང་འཇུག་ཡོད་པ་གཉྱིས་ནྱི། སྒ་གདངས་དྲག་པ་དང་ཕད་པའྱི་དབང་གྱིས་ དྲག་པར་འགྱུར་བ་དང༌།

འགན། འགོར། འགུལ། ལྟ་བུ་མོ་ཡྱིག་གྱི་མཐར་ཡང་འཇུག་མེད་པ་ནྱི། སྒ་གདངས་ཞན་པ་དང་ ཕད་པའྱི་དབང་གྱིས་ཞན་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། དེས་ན་དེ་གཉྱིས་ནྱི་འགྱུར་བ་མ་ནྱིང་དང༌།

འཛིནད། འབྱོརད། བསལད། ལྟ་བུ་མོ་ཡྱིག་གྱི་མཐར་ཡང་འཇུག་ཡོད་པ་ནྱི་སྒ་གདངས་དྲག་ཞན་

གཉྱིས་ཀ་དང་ཕད་པའྱི་དབང་གྱིས་དྲག་ཞན་གཉྱིས་ཀ་ཅན་དུ་འགྱུར་བས་མཚན་གཉྱིས་མ་ནྱིང་ དང༌།

མཐུན། འཐོར། འཁྲུལ། ལྟ་བུ་མ་ནྱིང་གྱི་མཐར་ཡང་འཇུག་མེད་པ་ནྱི། སྒ་གདངས་དྲག་ཞན་ 27

བརྡ་སྤྲོད།

གཉྱིས་ཀ་དང་མ་ཕད་པའྱི་དབང་གྱིས་དྲག་ཞན་གང་དུའང་མྱི་འགྱུར་བར་སྒ་གདངས་མཉམ་པར་ གནས་པས་མཚན་མེད་མ་ནྱིང་སྟེ་དབྱེ་བ་གསུམ་དུ་འདོད་དེ། དེ་དག་ནྱི་སྒ་དྲག་ཞན་བར་མ་ གསུམ་དུ་འཇུག་ཚུལ་གྱི་དབྱེ་བ་ཡྱིན་ནོ་ཞེས་སོ། །

༼མ་ནྱིང་ནྱི་རེས་འཇུག་ནང་འཕད་སྟོབས་ཁོ་ན་མྱིན་པར། འཇུག་ཡུལ་གྱི་མྱིང་གཞྱི་ལའང་ལྟོས་ དགོས།༽

རྟགས་འཇུག་དཀའ་གནད་གསལ་བའྱི་མེ་ལོང་ལས། བར་མ་མ་ནྱིང་ན་ར་ལ། །

ཡང་འཇུག་ཡོད་དམ་མེད་ཀང་རུང་། །

ཡང་འཇུག་དང་བཅས་ཞུགས་པ་ན། །

དྲག་དང་འཕད་པས་དྲག་པར་འགྱུར། །

མྱིང་གཞྱི་ཕོ་ཡྱིག་མཐར་ཡོད་དང་། །

མྱིང་གཞྱི་མ་ནྱིང་རེས་སུ་ནྱི། །

མྱིང་གཞྱི་མོ་ཡྱིག་རེས་སུ་ནྱི། །

ཞན་དང་འཕད་པས་ཞན་པར་འགྱུར། ། མྱིང་གཞྱི་མོ་ཡྱིག་རེས་སུ་ནྱི། །

དྲག་ཞན་གཉྱིས་ཀའྱི་ཆ་ལན་ཕྱིར། །

ཡང་འཇུག་དང་བཅས་ཞུགས་པ་ན། ། ཡང་འཇུག་མེད་པར་ཞུགས་པ་ན། །

དྲག་ཞན་གང་དུ་འང་མྱི་འགྱུར་བས། །

མཚན་གཉྱིས་མ་ནྱིང་།

དེ་གཉྱིས་འགྱུར་བ་མ་ནྱིང་ཡྱིན། །

མཚན་གཉྱིས་མ་ནྱིང་ཞེས་སུ་གགས། །

མྱིང་གཞྱི་མ་ནྱིང་རེས་སུ་ནྱི། །

འགྱུར་བ་མ་ནྱིང་།

ཡང་འཇུག་མེད་པར་ཞུགས་པ་ན། །

མཚན་མེད་མ་ནྱིང་ཞེས་སུ་འདོད། ། བསྟནད། བསྐོརད། སྩལད། རྐུན། བསྟར།

དྲག་ཕད་དྲག་འགྱུར།

བཙལ། ཕྱིནད། ཐརད། འཕྲུལད།

ཞན་ཕད་ཞན་འགྱུར།

འགན། འགོར། འགུལ།

འཛིནད། འབྱོརད། བསལད།

མཚན་མེད་མ་ནྱིང་།

མཐུན། འཐོར། འཁྲུལ། 28

རེས་འཇུག་གྱི་རགས་ཀྱི་འཇུག་པ།

སྦྲོང་ཚན།

དང་པྲོ། གཤམ་གསལ་མིང་ཚིག་རྣམས་རེས་འཇུག་ཕྲོ་མྲོ་གཉིས་ནང་གསེས་རགས་ཀི་དབྱེ་བ་ ངྲོས་འཛིན་གིས་རེའུ་མིག་སྲོངས།

བསགས། ཉམ། དད། ཚངས། སྟོབས། ནང་། གངས། མཐའ། དེབ། བཟང་། རྟགས། དམ། གསེས།

ཁམས། འགའ། འཐབ། འཇུག ནམ། ཐབས། བག སེམས། གཟུགས། རེས། ཡངས། སྐབས། བཤད། ཁམས།

སྐྱེས་བུ་རབ།

རེས་འཇུག་ཕྲོ་ཡིག སྐྱེས་བུ་འབྱིང་།

སྐྱེས་བུ་ཐ་མ།

རེས་འཇུག་མྲོ་ཡིག

མོ་ཙམ།

གཉིས་པ། དཔེར་བརྲོད་བི་རྒྱུ།

༡ འགྱུར་བ་མ་ནྱིང་ཞེས་པ་ག་འདྲ་ཞྱིག་ལ་ཟེར་བར། དཔེ་གཉྱིས་བྱིས།

༢ མཚན་ཉྱིད་མ་ནྱིང་ཞེས་པ་ག་འདྲ་ཞྱིག་ལ་ཟེར་བར། དཔེ་གཉྱིས་བྱིས།

༣ མཚན་མེད་མ་ནྱིང་ཞེས་པ་ག་འདྲ་ཞྱིག་ལ་ཟེར་བར། དཔེ་གཉྱིས་བྱིས།

གསུམ་པ། གཤམ་གི་བརྲོད་པ་དག་ལ་འགིག་རགས་དང་ནྲོར་རགས་རྒྲོབས། ༡ རེས་འཇུག་ག་ལ་ཡང་འཇུག་ས་ཞུགས་ན་སྐྱེས་བུ་འབྱིང་ཡྱིན། ༢ རེས་འཇུག་ས་མཐའ་ཅན་ནྱི་སྐྱེས་བུ་ཐ་མ་ཡྱིན།

༣ སྐྱེས་བུ་རབ་ནྱི་རེས་འཇུག་ག་བ་མཐའ་ཅན་ལ་ཟེར། ༤ རྟགས་ཞེས་པ་ནྱི་སྐྱེས་བུ་ཐ་མ་ཡྱིན།

༥ རེས་འཇུག་ག་ང་གཉྱིས་ལ་ཡང་འཇུག་ཞུགས་ན་མོ་ཙམ་ཡྱིན། ༦ ཤྱིན་ཏུ་མོ་ནྱི་རེས་འཇུག་འ་མཐའ་ཅན་ཁོ་ནའོ ། །

༧ སྐྱེས་བུ་རབ་འབྱིང་ཐ་གསུམ་མྱིང་གཞྱི་ལ་འབེལ་བ་མེད། 29

ཤྱིན་ཏུ་མོ།

བརྡ་སྤྲོད།

༨ མོ་ཙམ་དང་ཤྱིན་ཏུ་མོ་མྱིང་གཞྱི་ལ་འབེལ་བ་ཡོད། ༩ སྐྱེས་བུ་རབ་ནྱི་སྒ་རྩོལ་དྲག་པའྱི་དྲག་པ་ཡྱིན།

༡༠ རེས་འཇུག་ཕོ་མོ་གཉྱིས་ནང་ཕད་ནས་ནང་གསེས་རྟགས་སུ་ཕེ་བ་ཡྱིན།

བཞི་པ། རེའུ་མིག་ལ་གཟིགས་ནས་འྲོག་གི་བར་སྲོང་སྲོངས། མ་ནིང་ནང་གསེས་དབྱེ་བ། མིང་གཞི། རེས་འཇུག་མ་ནིང་། ཡང་འཇུག དྲག་དང་

འགྱུར་ བ་མ་ ནྱིང་།

ཕད་པས་ དྲག་པར་ འགྱུར་བ།

ཞན་དང་

ཕད་པས་ ཞན་པར་ འགྱུར་བ།

མཚན་གཉྱིས་མ་ནྱིང་།

ཕོ།

མོ།

མོ།

ན་ར་ལ།

ན་ར་ལ།

ན་ར་ལ།

ཡོད་

མེད་གང་ རུང་། མེད།

ཡོད།

སྒྲ་རྩྲོལ།

དྲག་དང་

ཕད་ནས་ དྲག་པར་ འགྱུར་བ།

མ་ནྱིང་།

ན་ར་ལ།

མེད།

ཏན།

གཞན།

ཞན་པར་

དལ།

ཕད་ནས་ འགྱུར་བ།

འབར།

དྲག་ཞན་

བསྒྱུརད།

ཀའྱི་ཆ་

རོལད།

གཉྱིས་

དང་ལན་

འཛིནད། གྱུརད།

དྲག་ཞན་

མཁན།

ཀའྱི་ཆ་

ཕལ།

གཉྱིས་

མྱི་ལན་ པ།

ཡོད། ༡ རེས་འཇུག་མ་ནྱིང་ལ་ནང་གསེས་རྟགས་དབྱེ་ ༢ མ་ནྱིང་ལ་འགྱུར་སྟངས་མྱི་འདྲ་བ་གཉྱིས་ཡོད། 30

བཅར།

ཞན་དང་

པ།

མཚན་མེད་མ་ནྱིང་།

དཔེར་བརྲོད།

ཆར།

རེས་འཇུག་གྱི་རགས་ཀྱི་འཇུག་པ།

༣ མཚན་གཉྱིས་མ་ནྱིང་ནྱི་

གཉྱིས་ཀའྱི་ཆ་དང་ལན་པ་ཡྱིན།

ཟེར། ༤ དྲག་ཞན་གང་གྱི་ཆ་དང་མྱི་ལན་པ་ལ་ ༥ རེས་འཇུག་ནང་འཕད་སྟོབས་ཀྱི་རེས་འཇུག་མ་ནྱིང་ནང་གསེས་གསུམ་དུ་ཕེ།

ལྔ་པ། གཤམ་གསལ་རྣམས་ཀི་རྒྱུ་མཚན་བིས།

༡ བཅར། ཞན། གཉྱིས་འགྱུར་བ་མ་ནྱིང་ཡྱིན་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་བྱིས།

༢ བསྒྱུརད། རོལད། འབྱོརད། གསུམ་མཚན་གཉྱིས་མ་ནྱིང་ཡྱིན་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་བྱིས། ༣ ཕལ། ཞེས་པ་མཚན་མེད་མ་ནྱིང་ཡྱིན་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་བྱིས།

དྲུག་པ། དྲི་བ་ཁག་ལ་ལན་རྒས་པ་རེ་བིས།

༡ རེས་འཇུག་གྱི་བྱེད་པ་བཞྱི་གང་དང་གང་ཡྱིན་ནམ།

༢ རེས་འཇུག་ཕོ་ཡྱིག་གང་དག་ཡྱིན་པ་དང་། དེ་ལ་ནང་གསེས་དབྱེ་བ་ཅྱི་ཡོད། དེ་ལྟར་དབྱེ་བའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅྱི།

༣ རེས་འཇུག་མོ་ཡྱིག་གང་དག་ཡྱིན་པ་དང་། དེ་ལ་ནང་གསེས་དབྱེ་བ་ཅྱི་ཡོད། དེ་ལྟར་དབྱེ་བའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅྱི།

༤ རེས་འཇུག་མ་ནྱིང་གང་དག་ཡྱིན་པ་དང་། དེ་ལ་ནང་གསེས་དབྱེ་བ་ཅྱི་ཡོད། དེ་ལྟར་དབྱེ་བའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅྱི།

31

བརྡ་སྤྲོད།

སློབ་ཚན་ལྔ་པ།

མིང་མཐའ་འདེན་ཚུལ།

གཉྱིས་པ་དོན་གྱི་འཇུག་ཚུལ་བཤད་པ་ལ་གཉྱིས། མདོར་བསྟན་པ་དང༌། རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། ། ³ དང་པོ་ནྱི།

དོན་ནྱི་རྣམ་པ་གཉྱིས་ཡྱིན་ཏེ། །ས་མ་གང་ལྟར་འགྱུར་བ་དང༌། ། ཕྱི་མ་གང་ལྟར་འགྱུར་བའོ། །ཞེས་པ་སྟེ།

རེས་འཇུག་རྣམས་དོན་གང་དང་གང་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་བའྱི་ཚུལ་ནྱི་རྣམ་པ་གཉྱིས་ཡྱིན་ཏེ། ས་

མ་རེས་འཇུག་ཉྱིད་གང་ལ་ཞུགས་ཤྱིང་གནས་པའྱི་མྱིང་དེའྱི་དོན་གང་ལྟར་ཏེ། ཇྱི་ལྟ་བུ་ཞྱིག་ཏུ་

འགྱུར་བ་དང༌། ཕྱི་མ་རེས་འཇུག་གམ་མཐའ་དེས་མྱིང་མཐའ་ལ་སོགས་པ་འདྲེན་ཚུལ་གྱིས་དོན་

གང་ལྟར་འགྱུར་བའོ་ཞེས་སོ། །

གཉྱིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་གཉྱིས། ས་མ་གང་ལྟར་འགྱུར་བ་བཤད་པ་དང༌། ཕྱི་མ་གང་ལྟར་ འགྱུར་བ་བཤད་པའོ། །

32

མྱིང་མཐའ་འདྲེན་ཚུལ།

³ དང་པོ་ནྱི།

ས་མ་སོན་འཇུག་ལྔ་བཞྱིན་སྦར། །ཞེས་པ་སྟེ།

རེས་འཇུག་རྣམས་གང་ལ་ཞུགས་པའྱི་མྱིང་དེ་ཉྱིད་མྱིང་མཐའ་སོགས་ལ་ལྟོས་ནས་ས་མར་གྲུབ་ པས། དེས་བདག་གཞན་སོགས་དོན་ཅྱི་ཞྱིག་སྟོན་པ་ནྱི་མྱིང་དེའྱི་སོན་དུ་གནས་པ་སོན་འཇུག་ལྔ་

ལས་གང་ཞྱིག་ཡྱིན་པ་དེའྱི་ནུས་པ་དང་ཇྱི་ལྟ་བ་བཞྱིན་དུ་སྦར་ནས་བདག་གཞན་དང་དུས་གསུམ་

སོགས་གང་ཡྱིན་པ་རྟོགས་དགོས་ཏེ། དཔེར་ན། འཇོག་བྱེད། བརྡེག་བྱ། བཀག་གོ། །འགག་པར་

འགྱུར། དགག་༼འགོག་༽བཞྱིན་པ། བདག བསྟོད་ཅྱིག ལྟ་བུའོ། །

འོན་ཏེ་སོན་འཇུག་མེད་ཀང༌། རྡེག་བྱེད། སྒུག་༼བསྒུག་༽བྱ། ཕོག་གོ། །སྒུག་པར་འགྱུར། རྡེག་ བཞྱིན་པ། རྟག་པ། ཤོག་ཅྱིག ལྟ་བུ་རེས་འཇུག་རྣམས་བདག་གཞན་དང་དུས་གསུམ་ལ་འཇུག་

པ་ལྟ་བུར་སྣང་མོད་ཀྱི། ཞུགས་སོ། །གས་སོ། །ཕྱིནད་ཏོ། །ལྟ་བུ་སའྱི་འཇུག་ཡང་འཇུག་གཉྱིས་ ཀ་དང་དའྱི་ཡང་འཇུག་ཙམ་ཁོ་ནས་འདས་པ་རང་དབང་དུ་སྒྲུབ་པ་དང༌། འ་མཐའ་འདས་པ་ལ་

གཏན་ནས་མྱི་འཇུག་པའྱི་ཁད་པར་ཙམ་ལས་གཞན་མ་ཚིག་གོགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་བའྱི་ནུས་པས་མ་ གཏོགས་རེས་འཇུག་གྱིས་རང་དབང་དུ་བདག་གཞན་དང་དུས་གསུམ་ལ་འཇུག་པ་ནྱི་མེད་དོ། །

གཉྱིས་པ་ཕྱི་མ་གང་ལྟར་འགྱུར་བ་བཤད་པ་ལ་གཉྱིས། མདོར་བསྟན་པ་དང༌། རྒྱས་པར་བཤད་

པའོ། །

³ དང་པོ་ནྱི།

ཕྱི་མ་དག་གྱི་འདྲེན་ཚུལ་ནྱི། །ཞེས་པ་སྟེ།

ཕྱི་མ་མྱིང་མཐའ་དང་རྣམ་དབྱེ་སོགས་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་གྱི་དོན་ཇྱི་ལྟར་འཇུག་པར་འགྱུར་བའྱི་ཚུལ་ནྱི།

ས་མའྱི་རེས་འཇུག་དང༌། ཕྱི་མའྱི་བརོད་བྱ་དག་ལ་ཅྱི་རྱིགས་པར་ལྟོས་པའྱི་སོ་ནས་འདྲེན་པའྱི་ ཕྱིར་དེའྱི་ཚུལ་སྨོས་པ་ནྱི། ཞེས་སོ། །

གཉྱིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་གཉྱིས། མྱིང་མཐའ་འདྲེན་ཚུལ་བཤད་པ་དང༌། རྣམ་དབྱེ་སོགས་ 33

བརྡ་སྤྲོད།

འདྲེན་ཚུལ་བཤད་པའོ། ། ³ དང་པོ་ནྱི།

ཕོ་ཡྱིས་ཕོ་ཡྱི་མྱིང་མཐའ་དྲང༌། །མོ་ཡྱིས་མོ་ཡྱི་མྱིང་མཐའ་དྲང༌། ། མ་ནྱིང་གྱིས་ནྱི་མ་ནྱིང་ངོ༌། །ཞེས་པ་སྟེ།

དེ་ཡང༌། ཅྱིག་ཅར། ཐད་ཀ སྒྲུབ་པ། གཉྱིས་ཀ མཁེནད་པ། འབྱོརད་པ། བསྐལད། ཐུགས་

ཀ བསྒྲུབས་པ། དགོངས་པ། གོམས་པ། ལྟ་བུ་མྱིང་ས་མའྱི་མཐའྱི་རེས་འཇུག་ཕོ་ཡྱིག་གྱིས་མྱིང་

དེ་ཉྱིད་ཀྱི་ཆ་ཤས་ཡྱིན་པས་མཐར་སྦོར་དགོས་པའྱི་མྱིང་མཐའ་གཞན་གྱི་མྱིང་གཞྱིའྱི་ཕོ་ཡྱིག་དྲང་ བར་བྱ་ཞྱིང༌།

དེ་བཞྱིན་དུ། གསྱིང་མ། ཐམ་ག དགའ་བ། ལྟ་བུ་མོ་ཡྱིག་གྱིས་མྱིང་གཞྱིའྱི་མོའྱི་མྱིང་མཐའ་དྲང་ བ་དང༌།

དགུན་ཁ། དབྱར་ཁ། གསལ་ཁ། ལྟ་བུ་མ་ནྱིང་གྱིས་མྱིང་གཞྱིའྱི་མ་ནྱིང་གྱི་མྱིང་མཐའ་དྲང་བར་ བྱའོ་ཞེས་སོ། །

དེ་ཡང་མྱིང་མཐའ་རྟགས་མཚུངས་ཁོ་ན་འདྲེན་པ་ལྟ་བུར་གསུངས་པ་ནྱི།

གཙོ་ཆེ་བ་ཙམ་ལ་

དགོངས་པ་ཡྱིན་པས་དེ་ཁོ་ནར་མ་ངེས་ཏེ། སྟག་མ། ཚད་མ། ཚབ་མ། ལྷས་མ། ལྟ་བུ་ཕོས་མོ་དང༌།

རང་པ། དམ་པ། མདའ་པ། ལྟ་བུ་མོས་ཕོ་དང༌། སྟོན་མོ། བསྟར་བ། རྒྱལ་བ། ལྟ་བུ་མ་ནྱིང་གྱིས་ མོ་དྲངས་པ་ཡང་མང་དུ་འབྱུང་ཞྱིང༌། དེ་ཉྱིད་རྟགས་མ་མཐུན་ཀང་བརོད་བདེ་གཙོ་བོར་བྱས་ནས་ སྒ་མཐུན་དྲངས་པ་ཡྱིན་པས་སུམ་རྟགས་གཉྱིས་ཀའྱི་དངོས་བསྟན་གྱི་དགོངས་པར་གནས་སོ། །

གཞན་ཡང་སར་ན་ར་ལ་གསུམ་ཡང་འཇུག་ཅན་མ་ནྱིང་དང༌། ང་མ་ཡང་འཇུག་ཅན་མོར་བཞག་

པ་ནྱི། འཇུག་ཡང་འཇུག་བསེབས་པའྱི་སྒ་གདངས་ཀྱི་ནུས་པ་འཆད་པའྱི་སྐབས་དང༌། འདྱིར་དེ་

རྣམས་ཕོ་རྟགས་སུ་བཞག་པ་ནྱི། ཡང་འཇུག་གྱི་རྟགས་ཀྱིས་མྱིང་མཐའ་འདྲེན་པ་སྐབས་དོན་ཡྱིན་ པས་མྱི་འགལ་ལོ། །

34

མྱིང་མཐའ་འདྲེན་ཚུལ།

གཞན་ཡང་དཀོནད་ཅོག །རྱིནད་ཅེན། ལྷནད་ཅྱིག ལནད་ཅྱིག ཐབས་ཅྱིག ཆབས་ཅྱིག སྟོད་

ཀོར། ཀད་ཀོར། པད་ཀོར། ཡུངས་ཀར། རྒྱ་གར། ལྟ་བུ་བརྡ་རྙྱིང་ལ་རྟགས་མཚུངས་འདྲེན་པ་ཤྱིན་ ཏུ་མང་ཡང་ཕལ་ཆེར་སྐད་གསར་བཅད་ཀྱི་ཞུ་དག་མང་བས་ནུབ་པར་མངོན་ནོ། ། ³ ༼རྟགས་མཚུངས་འདྲེན་པ།༽ ཕོ་ཡྱིས་ཕོ་འདྲེན་པ།

ཅྱིག་ཅར། ཐད་ཀ སྒྲུབ་པ། མཁེནད་པ། ཐུགས་ཀ

མ་ནྱིང་གྱིས་མ་ནྱིང་འདྲེན་པ།

དགུན་ཁ། དབྱར་ཁ། གསལ་ཁ། ཞན་ཆ།

མོ་ཡྱིས་མོ་འདྲེན་པ།

³ ༼བརོད་བདེ་འདྲེན་པ།༽

གསྱིང་མ། ཐམ་ག དགའ་བ།

ཕོས་མ་ནྱིང་དང་མོ་འདྲེན་པ།

སྟག་མ། ཚད་མ། ལྷས་མ། ལག་ཆ། སྐད་ཆ།

མོས་ཕོ་དང་མ་ནྱིང་འདྲེན་པ།

རང་པ། དམ་པ། མདའ་པ། ལམ་ཐྱིག ཤྱིང་ཕོར།

མ་ནྱིང་གྱིས་ཕོ་དང་མོ་འདྲེན་པ།

ཆེན་པོ། འཕལ་ཀ སྐར་མ། ཁལ་མ།

35

བརྡ་སྤྲོད།

སྦྲོང་ཚན།

དང་པྲོ། དྲི་བར་ལན་ཐྲོབས།

༡ རེས་འཇུག་དོན་གྱི་འཇུག་པ་ལ་དབྱེ་བ་གང་དག་ཡོད་དམ། ༢ ཅྱི་ཞྱིག་ལ་རྟགས་མཚུངས་འདྲེན་པ་ཟེར་རམ། ༣ ཅྱི་ཞྱིག་ལ་བརོད་བདེ་འདྲེན་པ་ཟེར་རམ།

གཉིས་པ། གཤམ་གསལ་མིང་ཚིག་རྣམས་ངྲོས་བཟུང་ནས་འྲོག་གི་རེའུ་མིག་ནང་སྲོངས།

རོལ་མོ། འཁོར་ལོ། ལྐུགས་པ། ཞྱིང་པ། བཙུན་མོ། མུན་པ། རྒྱལ་ཁབ། རྐུན་པོ། ལེགས་པོ། མཁས་པ། བོད་ ཁྱིམ། བཟང་པོ། དྲག་པོ། རྒྱལ་པོ། རྒྱལ་མོ། གསར་མ། རྙྱིང་མ། དགེ་བ། སེ་ཚན། སྱིད་པ། དམྱིགས་པ། དམྱིགས་བུ། རྣམ་དག ཤྱིནད་ཏུ། ལམ་ཆས། མགོགས་མྱུར། ཀུནད་ཏུ།

རགས་མཚུངས་འདྲེན་པ།

ཕོས་ཕོ།

མོས་མོ།

མ་ནྱིང་གྱིས་ མ་ནྱིང་།

བརྲོད་བདེ་འདྲེན་པ།

ཕོས་མོ།

ཕོས་མ་ ནྱིང་།

36

མོས་མ་ ནྱིང་།

མ་ནྱིང་

གྱིས་ཕོ།

མ་ནྱིང་གྱིས་ མོ།

མྱིང་མཐའ་འདྲེན་ཚུལ།

གྲོ་རྲོགས་ནུས་རྩལ།

སེ ་ཚན་འདྱིའྱི་ནང་དུ་གོ་རོ གས་ནུས་རལ་ཆེད་སློ བ་ཚན་ཞྱིག་བཀོད་ སྒྱིག་བས་ཡོད། སློབ་ཚན་འདྱིའྱི་ནང་དུ་གླང་དར་མའྱི་རེས་སུ་ལྷ་བ་མ་ ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འོ ད་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་།

རྱིག་གནས་ཉམས་པ་སླར་

གསོའྱི་ཆེད་སྐུ་སོག་ཕུལ་བ་དང་། ལྷ་བ་མ་བང་ཆུབ་འོད་ཀྱིས་ཇོ་བོ་རེ་

དཔལ་ལྡན་ཨ་ཏྱི་ཤ་བོད་དུ་གདན་དྲངས་ནས་བསན་པ་སེལ་བར་མཛད་ པ་དང་།

ལོ་ཙཱ་བ་རྣམས་ཀྱིས་སྐུ་ངལ་བསྐྱོན་པའྱི་བརྒྱུད་རྱིམ་ཚིག་གྱི་

ཕེང་བར་སེལ་ཡོད་སབས། སང་བེད་དགོས།

ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་བྱུང་རབས་འབྱི་སངས་ལ་དོ་

སློབ་ཚན་འདྱི་དགེ་རྒན་གྱི་ལམ་སོན་འོག སློབ་ཕྲུག་ཁག་བགོས་སམ། སློབ་ཕྲུག་སོ་སོར་ཀོག་ཏུ་བཅུག་སེ། ལེན་སངས་དང་།

རོམ་ཡྱིག་གྱི་སྤྱི་ཁོག་གྱི་གོ་བ་

ནང་གསེས་ཀྱི་དོན་གནད་ཟྱིན་བྱིས་སུ་བཀོད་དེ།

གོ་རོགས་ཀྱི་ནུས་པ་མཐོར་འདེགས་ཆེད་སྦོང་བརར་སྤོད་དགོས།

37

གྲོ་རྲོགས་ནུས་རྩལ།

སློབ་ཚན་དྲུག་པ།

བློད་དུ་རིག་གནས་དར་ཚུལ་མདློར་བསྡུས་བཤད་པ།

གདན་དྲངས། ཞལ་བར། གཞུང་ལུགས། དག་ཐེར། ཚར་བཅད། སྐུ་གདུང་། བུམ་པ་གང་བོ། གྲུབ་མཐའ། མན་ངག རྒྱགས་ཆད་པ། སྒོ་འདོགས། སོལ་འབེད་པ། དབོན་པོ།

བསྟན་པ་ཕི་དར་གི་སྐབས་སུ་བློད་དུ་རིག་གནས་དར་ཚུལ།

༄༅། །བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་སྐབས་སུ་རྱིག་གནས་དར་ཚུལ་བཤད་པ་ལ། སྤྱ​ྱིར་ས་དར་དང་ཕྱི་དར་

ཟེར་བ་ནྱི། གླང་དར་མས་དབུས་གཙང་དུ་བསྟན་པ་བསྣུབས་པའྱི་སོན་ལ་ས་དར་དང༌། དེས་

བསྟན་པ་བསྣུབས་ནས་ལོ་བདུན་ཅུ་ཡར་མར་ཞྱིག་ལ། རྱིག་གནས་དང་ཆོས་ལ་སྦང་བརྩོན་བྱེད་

པ་ཆེར་མེད་ལ། སྟོད་མངའ་རྱིས་ཀྱི་དཔོན་བཙུན་ལྷ་བ་མ་ཡེ་ཤེས་འོ ད་ཀྱི་རྱིང་ཡར་མར་ནས་རྱིམ་ གྱིས་རྱིག་པའྱི་གནས་དང་མདོ་རྒྱུད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆེས་ཆེར་དར་བ་མན་ལ་ཕྱི་དར་ཟེར། དེ་ཡང་

དབུས་གཙང་དུ་ཡྱིན་གྱི། མདོ་ཁམས་སོགས་ས་མཐའ་དག་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དང་ས་ཐག་རྒྱང་གཤྱིས་ རྱིག་པའྱི་གནས་དང་མདོ་སགས་ཀྱི་བཤད་པ་སོགས་ཀང་ནམ་དར་བ་ནས་བཟུང༌། ད་ལྟའྱི་བར་ 38

བོད་དུ་རྱིག་གནས་དར་ཚུལ་མདོར་བ་ས་བཤད་པ།

དུ་བར་མ་ཆད་པར་ཡོད་པ་འདྱི་ཡྱིན་སྟབས། དེའྱི་དུས་སུའང་མདོ་སྨད་དུ་བོད་རྒྱལ་གྱིས་གནོད་ འཚེ་བྱེད་མྱི་ཐུབ་སྟབས། བོད་ཀྱི་མཁས་པ་མྱི་གསུམ་ཡང་མདོ་ཁམས་སྨད་ཀྱི་གནས་དན་ཏྱིག་ཏུ་

བཞུགས། དེའྱི་སྐབས་ཙོང་ཁ་བདེ་ཁམས་སུ་མུ་ཟུ་གསར་འབར་ཞེས་བྱ་བའྱི་བྱ​ྱིས་པ་རྱིག་པ་ཅན་

ཞྱིག་འཁྲུངས་པ་ནར་སོན་ནས་ཡྱིག་རྩྱིས་སོགས་རྱིག་པའྱི་གནས་སྦངས་ཏེ་མཁས་པར་གྱུར། ནོན་

འཇམ་དཔལ་ཞེས་བྱ་བའྱི་སློབ་དཔོན་ཞྱིག་ཡོད་པའྱི་མདུན་ནས་ཆོས་དང་རྱིག་པའྱི་གནས་དུ་ མ་ཞྱིག་གསན། ཁང་རྱིན་ཆེན་རྡོ་རེ་ཞེས་བྱ་བའྱི་བ་མ་སྙན་གགས་ཅན་ཞྱིག་ཡོད་པ་དེའྱི་མདུན་ ནས་སེམས་བསྐྱེད་ཞུས། སྐྱ​ྱི་རྒྱལ་བའྱི་གཙུག་ཏོར་ཞེས་བྱ་བའྱི་མཁས་པ་ཆེན་པོ་ཞྱིག་ཡོད་པ་དེའྱི་ མདུན་ནས་དབུ་མ་དང་ཚད་མའྱི་གཞུང་སོགས་ལ་སྦངས། དེ་ནས་ཕྱུགས་རྱི་ཞྱིག་གྱིས་བོད་དབུས་

ནས་བྱོན་པའྱི་སོམ་པ་བ་གསུམ་(མཁས་པ་མྱི་གསུམ་)ཡོད་ཚུལ་བཤད་པས། དེར་བྱོན་ནས་མཇལ་ བས་དད་པ་སྐྱེས་ཏེ་རབ་ཏུ་བྱུང༌། མཚན་དགེ་བ་རབ་གསལ་དུ་བཏགས། ཕྱིས་ཐུགས་རབ་ཤྱིན་ཏུ་ ཆེ་བས་དགོངས་པ་རབ་གསལ་ཞེས་གགས་སོ། །

རབ་ཏུ་བྱུང་བའྱི་ཕྱི་ལོར་བསྙེན་པར་རོགས། གྲུམ་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་མཚན་དང༌། སྣུབས་བྱང་ཆུབ་རྒྱལ་

མཚན་སོགས་མདོ་ཁམས་པ་མང་པོ་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞྱིང་བསྙེན་པར་རོགས་ནས་འདུལ་བ་དང་མངོན་ པ་ལ་སོགས་པའྱི་བཤད་པ་མནོས། བ་ཆེན་པོ་དགོངས་པ་རབ་གསལ་ཞེས་སྙན་གགས་ཀྱིས་བོད་ ཡུལ་ཁབ།

དེ་ནས་མདོ་སྨད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡོད་པའྱི་གཏམ་དེ་དབུས་གཙང་དུ་ཁབ་པས། དབུས་ གཙང་ནས་མྱི་བཅུ་ས་ཕྱིར་འོངས་ཏེ་བ་ཆེན་གྱི་མདུན་ནས་བསྙེན་པར་རོགས། མྱི་བཅུ་ནྱི། དབུས་

ནས་ཀླུ་མེས་ཚུལ་ཁྱིམས་ཤེས་རབ། འབྱིང་ཡེ་ཤེས་ཡོན་ཏན། སྦ་ཚུལ་ཁྱིམས་བོ་གོས། རག་ཤྱི་ ཚུལ་ཁྱིམས་འབྱུང་གནས། སུམ་པ་ཡེ་ཤེས་བོ་གོས་ཏེ་དབུས་པ་ལྔ། གཙང་གྱི་མགུར་མོ་རབ་ཁ་བ་ ལོ་སྟོན་རྡོ་རེ་དབང་ཕྱུག ཤབ་སོ་ལྔའྱི་ཚོང་བཙུན་ཤེས་རབ་སེང་གེ། བོ་དོང་བ་ཨུ་བ་དེ་དཀར་བ་ སྟེ་གཙང་པ་གསུམ། མངའ་རྱིས་པ་འོ ད་བརྒྱད་སྤུན་གཉྱིས་ཏེ་བཅུའོ ། །ཀླུ་མེས་ཀྱིས་གྲུམ་ཡེ་ཤེས་

རྒྱལ་མཚན་ལས་འདུལ་བ་གསན། གཞན་རྣམས་དབུས་གཙང་དུ་བྱོན། ཕྱི་ལོར་ཀླུ་མེས་ཀང་ཡར་

བྱོན་ནས་རྱིམ་གྱིས་གནས་གཞྱི་བཟུང་ཞྱིང༌། དེ་བཞྱིན་དུ་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་ཀང་གཙུག་ལག་ 39

གྲོ་རྲོགས་ནུས་རྩལ།

ཁང་བརྩྱིགས་ཏེ་དགེ་འདུན་གྱི་སེ་སེལ། ཕྱི་ནང་གྱི་རྱིག་པའྱི་གནས་དག་ལ་སྦང་བའྱི་སོལ་དབུས་

གཙང་མངའ་རྱིས་སོགས་སུ་ཁབ་པར་མཛད། བརྒྱུད་པ་འདྱི་ལ་སྨད་འདུལ་བ་ཞེས་གགས་སོ༑

༑གཞན་ཡང་མངའ་རྱིས་སྟོད་དུ་ལྷ་བ་མ་ཡེ་ཤེས་འོ ད་ཀྱིས་ཐོ་ལྱིང་གྱི་དཔེ་མེད་ལྷུན་འགྲུབ་གཙུག་

ལག་ཁང་བཞེངས། རྒྱ་གར་ཤར་ཕོགས་ནས་པཎྱི་ཏ་ངྷརྨ་པཱ་ལ་དང༌། དེའྱི་མཁན་བུ་སཱ་ངྷུ་པཱ་ལ་ དང༌། གུ་ཎ་པཱ་ལ། པྲ་ཛྙཱ་པཱ་ལ་སྟེ་པཱ་ལ་རྣམ་གསུམ་དུ་གགས་པ་དང་བཅས་པ་སྤྱན་དྲངས་ནས་མང་

པོ་བསྙེན་པར་རོགས། ཞང་ཞུང་བ་རྒྱལ་བའྱི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་པཎྱི་ཏ་མང་པོ་བསྟེན་ཏེ། སྒ་དང་སྐད་

སོགས་རྱིག་པའྱི་གནས་མང་པོ་ལ་སྦངས་ནས་མཁས་པ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དེས་ངྷརྨ་པཱ་ལའྱི་མདུན་ ནས་འདུལ་བ་བསླབས། པྲ་ཛྙཱ་པཱ་ལ་ལས་བསྙེན་པར་རོགས། ཕྱིས་སུ་ཡང་ཁོང༌། ནེ་པ་ལ་སྟེ་བལ་

ཡུལ་དུ་ཕེབས་ནས་འདུལ་འཛིན་བེ་ཏ་ཀ་ར་ལས་འདུལ་བའྱི་ལག་ལེན་ཐམས་ཅད་བསླབས་ཤྱིང༌། ཁ་ཆེ་ཛྙཱ་ན་ཤྲྱི་དང༌། ཁ་ཆེ་པཎ་ཆེན་དུ་གགས་པ་ཤྲྱི་སུ་ཏྱི་ཤནྱི་དང༌། ས་མན་ཤྲྱི་ཛྙཱ་ན་དང༌། ན་ར་ མ་དེ་ཝ་རྣམས་ལས་ཀང་འདུལ་བ་གསན་ནས་སེལ་བ་ལ་སྟོད་འདུལ་བ་ཞེས་གགས་སོ། །

གཞན་ཡང་མངའ་རྱིས་ཀྱི་ལྷ་བ་མ་ཡེ་ཤེས་འོ ད་ཀྱིས་རྱིན་ཆེན་བཟང་པོ་ལ་སོགས་པའྱི་བྱ​ྱིས་པ་ཉྱི་

ཤུ་རྩ་གཅྱིག་རྒྱ་གར་དུ་སློབ་གཉེར་ལ་བཏང་བ་ལས། རྱིན་ཆེན་བཟང་པོ་དང་ལེགས་པའྱི་ཤེས་ རབ། ལོ་ཆུང་གགས་འབྱོར་གསུམ་མ་གཏོགས་གཞན་རྣམས་ས་མ་ཐུབ་པས་ཤྱི། ལོ་ཙཱ་བ་རྱིན་ཆེན་

བཟང་པོ་ནྱི་མེ་མཁའ་རྒྱ་མཚོའྱི་འདས་ལོ་༢༢༤ ས་རྟ་(ཕྱི་ལོ་༩༥༨) ལོ་ལ་འཁྲུངས། ཁོང་ཁ་ཆེར་

ལན་གསུམ་བྱོན། པཎྱི་ཏ་བདུན་ཅུ་རྩ་ལྔ་བསྟེན། སགས་མཚན་ཉྱིད་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་མང་པོ་ལ་

སྦངས། མཁེན་རབ་ཤྱིན་ཏུ་ཆེ་བས་མདོ་སགས་ཀྱི་ཆོས་མང་པོ་བསྒྱུར། འདྱི་ནས་བཟུང་སྟེ་བསྒྱུར་

བའྱི་སགས་ལ་གསང་སགས་གསར་མ་ཟེར། གནས་གཞྱི་དང་གཙུག་ལག་ཁང་མང་དུ་བཞེངས། གུར་ཤྱིང་བརྩོན་འགྲུས་ལ་སོགས་པའྱི་སློབ་མ་མཁས་གྲུབ་མང་པོ་དང༌། ཞུ་ཆེན་ཕེར་བའྱི་ལོ་ཙཱ་བ་

ཡང་བཅུ་ལྷག་བྱུང༌། ཁོང་དགུང་ལོ་ག་ལྔ་བཞེས་པའྱི་དུས། ཇོ་བོ་རེ་བོད་དུ་བྱོན། སྤྱ​ྱིར་ལོ་ཆེན་ འདྱིའྱི་ཕག་རེས་གཞན་ལས་ཆེ། དགུང་ལོ་གོ་བརྒྱད་ཐོག་སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །ལོ་ཆེན་གྱི་

སློབ་མ་མཁས་ཆེན་མང་པོ་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་གཞུང་ལུགས་མང་པོ་བསྒྱུར། ཁད་པར་དུ་རྨ་དགེ་ བའྱི་བོ་གོས་ཀྱིས་ཚད་མ་རྣམ་འགེལ་དང༌། དེའྱི་རང་འགེལ་དང༌། ལྷ་དབང་བོའྱི་འགེལ་བ་དང༌། 40

བོད་དུ་རྱིག་གནས་དར་ཚུལ་མདོར་བ་ས་བཤད་པ།

ཤཱཀ་བོའྱི་འགེལ་བཤད་ལ་སོགས་པ་མང་དུ་བསྒྱུར་ཅྱིང༌། འཆད་ཉན་གྱིས་གཏན་ལ་ཕབ། དེ་ལས་

མཆེད་ནས་དབུས་གཙང་གྱི་ཕོགས་སུ་ཚད་མའྱི་འཆད་ཉན་བྱུང་ཞྱིང༌། དེའྱི་ཚེ་ཁྱུང་པོ་གགས་སེ་ ཞེས་བྱ་བ་མཁས་པར་གགས་པ་དེས་ཚད་མའྱི་བཤད་པ་མང་དུ་མཛད། ལོ་དག་ལ་ཚད་མ་རྙྱིང་

མ་ཞེས་ཟེར། ཕྱིས་ལོ་ཙཱ་བ་བོ་ལན་ཤེས་རབ་ནས་ཚད་མ་གསར་མར་གགས་པ་རྣམས་བྱུང་བར་ གགས་ལ་ཁྱུང་པོ་དེ་བོ་ཏོ་བ་དང་དུས་མཚུངས་པར་སྣང་གསུངས་སོ། །

ལྷ་བ་མ་ཡེ་ཤེས་འོ ད་ཀྱི་དུས་སུ་པཎྱི་ཏ་ ་ཏྱི་དང་ཕ་ལ་རྱིང་བ་བྱ་བ་གཉྱིས་བལ་པོ་པད་མ་རུ་རྩེ་བ་

ཞེས་བྱ་བའྱི་ལོ་ཙཱ་བ་དེས་གདན་དྲངས་འོངས་པས། ལོ་ཙཱ་བ་བལ་པོར་ཕོ་ལོག་གྱིས་ཤྱི་སྟེ། པཎྱི་ ཏ་གཉྱིས་པོས་བོད་སྐད་མྱི་ཤེས་པས་དབུས་གཙང་ན་མར་འཁམས་ཏེ།

་ཏྱིས་རྟ་ནག་ཏུ་ལུག་

རྱི་མཛད། ཕྱིས་དཔྱལ་སེ་ཙ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་སྨན་ལུང་དུ་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་ཆོས་ཞུས། ཁམས་སུ་བྱོན་ནས་འདན་ཀོང་ཐང་དུ་མངོན་པ་མཛོད་ཀྱི་བཤད་པ་བཙུགས། ཕྱིས་བོད་སྐད་མཁས་

པར་མཁེན་ཏེ། གདན་བཞྱི་དང་འཇམ་དཔལ་གསང་ལན་ལ་སོགས་པ་འགྱུར་མང་པོ་མཛད། ཕྱིས་ ལྱིང་ཆུ་གསེར་ཁབ་ཏུ་བྱོན་ཏེ་སྨྲ་སོ་མཚོན་ཆ་ཞེས་བྱ་བའྱི་བརྡ་སྤོད་པའྱི་གཞུང་དེ་བརྩམས། ལོ་ཙཱ་ བ་རྱིན་ཆེན་བཟང་པོ་དགུང་ལོ་ལྔ་བཅུར་ཉེ་བའྱི་སྐབས་སུ་འབོག་མྱི་དང་སྟག་ལོ་གཞོན་ནུ་བརྩོན་

འགྲུས་གཉྱིས་རྒྱ་གར་དུ་ཆས། དེ་གཉྱིས་ཀྱིས་བོད་དུ་བྱི་ཝརྟ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀང་བསླབས། བལ་

པོར་ལོ་གཅྱིག་བཞུགས་ནས་ཤཱནྱི་བའྱི་སློབ་མ་བལ་པོའྱི་པཎྱི་ཏ་ཤཱནྱི་བྷ་དྲ་ལས་སྐད་ལེགས་པར་

བསླབས། ཁོང་གྱིས་ཞལ་བརྡ་མཛད་པ་བཞྱིན་བྱི་ཀྲ་མ་ལ་ཤཱྱི་ལའྱི་མཁས་པ་སོ་དྲུག ཤར་ན་ཤཱནྱི་

བ༑ ལྷོ་ན་ངག་གྱི་དབང་ཕྱུག་གགས་པ། ནུབ་ན་ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་བོ་གོས། བྱང་ན་ནཱ་རོ་པཎ་

ཆེན། དབུས་ན་རྱིན་ཆེན་རྡོ་རེ་དང༌། ཛྙཱ་ན་ཤྲྱི་རྣམས་བཞུགས་པ་ལས། ཤཱནྱི་བ་ལ་གཏུགས་ཤྱིང་

སྟག་ལོ་རྡོ་རེ་གདན་དུ་སྐོར་བ་བྱེད་ཅྱིང་བཞུགས་ཏེ། སློབ་གཉེར་ཆེར་མ་བྱས། འབོག་མྱིས་པཎྱི་ཏ་ མང་པོའྱི་མདུན་ནས་གཞུང་ལུགས་མང་པོར་སྦངས། ལྷོ་བལ་དུ་ལོ་བཅུ་གསུམ་ལ་སློབ་གཉེར་བྱས་

ཏེ་སླར་བོད་དུ་ཕེབས། མཁས་པ་ཆེན་པོར་གྱུར་ཡོད་པས་འཆད་སེལ་གྱིས་སློབ་མ་ཤྱིན་ཏུ་མང་པོ་ བསྐྱངས་པ་ནྱི་ས་སྐྱ་འདེབས་པ་བོ་འཁོན་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་པོ་སོགས་སོ། །(ཇོ་བོ་བོད་དུ་ཕེབས་དུས་ འབོག་མྱི་ལོ་ལྔ་བཅུ།)

41

གྲོ་རྲོགས་ནུས་རྩལ།

མངའ་རྱིས་ཀྱི་རེ་བོ་ལྷ་བ་མ་ཡེ་ཤེས་འོ ད་དང་བྱང་ཆུབ་འོ ད་ཀྱི་རྱིང་ལ་རྒྱ་གར་ནས་པཎྱི་ཏ་མང་

པོ་སྤྱན་དྲངས་ཀང་བསྟན་པ་སྤྱ​ྱི་ལ་དག་ཐེར་མཐའ་ཆོད་པ་ཞྱིག་བྱེད་མཁན་མ་བྱུང་བས། ལོ་ཙཱ་

བ་རྒྱ་བརྩོན་སེང་སོགས་མྱི་ལྔ་རྒྱ་གར་དུ་མངགས་ནས་བྱི་ཀྲ་མ་ལ་ཤཱྱི་ལའྱི་པཎྱི་ཏ་ཆེན་པོ་ཇོ་བོ་རེ་

དཔལ་ལན་ཨ་ཏྱི་ཤ་མཚན་དངོས་མར་མེ་མཛད་དཔལ་ཡེ་ཤེས་བྱ་བ་སྤྱན་དྲངས། ཁོང་ནྱི་རྒྱ་གར་

ཤར་ཕོགས་བྷང་ག་ལའྱི་ཡུལ་གྱི་ཟ་ཧོར་རྒྱལ་པོའྱི་སས་སུ་རབ་བྱུང་གོང་གྱི་ཆུ་རྟ་(ཕྱི་ལོ་༩༨༢)ལ་ འཁྲུངས། དགུང་ལོ་ཉེར་གཅྱིག་ཚུན་ལ་ཐུན་མོང་གྱི་རྱིག་གནས་སྒ་ཚད་བཟོ་གསོ་ལ་མཁས་པར་

གྱུར་ནས་ལོ་བཅོ་ལྔའྱི་དུས་རྟོག་གེ་བ་མཁས་པ་ཞྱིག་ཀང་རྩོད་པས་ཚར་བཅད། དེའྱི་རེས་རྒྱལ་

སྱིད་སངས་ནས་མདོ་སགས་ཀྱི་གཞུང་ལ་སྦངས། རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་བསྙེན་པར་རོགས། གསེར་གླྱིང་

བ་སོགས་བ་མ་མང་པོ་བསྟེན། སྙན་གགས་ཀྱིས་འཛམ་གླྱིང་ཁབ་པ་དེ་ཉྱིད་ལྷ་བ་མ་བྱང་ཆུབ་འོད་

ཀྱི་རྱིང་ལ་ནག་ཚོ་ལོ་ཙཱ་བ་ཉེར་བདུན་ཐོག་སླར་རྒྱ་གར་དུ་མངགས་ཏེ་སྤྱན་དྲངས། བྱང་ཆུབ་འོད་ ཀྱིས་བསྐུལ་ངོར་ཆོས་མཛད་ཡོངས་ཀྱི་ལམ་ཡྱིག་ལྟ་བུའྱི་བྱང་ཆུབ་ལམ་གྱི་སྒོན་མ་མཛད། ཁུ་རྔོག་ འབོག་གསུམ་སོགས་སློབ་མ་ཤྱིན་ཏུ་མང་པོ་བསྐྱངས། གསུང་རྩོམ་ཀང་སྨན་དཔྱད་འཚོ་བའྱི་སྙྱིང་

པོ་དང་དྲྱི་མ་མེད་པའྱི་འཕྱིན་ཡྱིག ས་དཔྱད་ལས་རྣམ་འབྱེད། ལམ་སྒོན་དཀའ་འགེལ། དབུ་མའྱི་

མན་ངག་སོགས་མང་པོ་བརྩམས། དགུང་ལོ་དོན་གསུམ་ཐོག་སྙེ་ཐང་དུ་གཤེགས་ཏེ་སྐུ་གདུང་དེ་ གར་བཞུགས། ཇོ་བོ་ལ་བརྟེན་ནས་ལོ་ཆེན་དང་ལོ་ཆུང་གགས་འབྱོར་ཤེས་རབ། ནག་ཚོ་ལོ་ཙཱ་བ། ཤཱཀ་འོད། ཡོལ་ལྕགས་རྡོ་རེ་དབང་ཕྱུག དགེ་བོ་སོགས་ཀྱིས་གཞུང་ལུགས་མང་པོ་བསྒྱུར་ཏོ། །

ཇོ་བོ་རེའྱི་སློབ་མ་གགས་ཆེ་བ་ནྱི། གཙང་ན་འགར་འགོས་ཡོལ་གསུམ། དབུས་ན་ཁུ་རྔོག་འབོག་ གསུམ་ཟེར། གཙོ་བོ་འབོམ་སྟོན་པ་ནྱི་རྟེན་དགེ་བསྙེན་ཡྱིན་ལ་རབ་བྱུང་གོང་གྱི་ཤྱིང་འབྲུག་(ཕྱི་ལོ་

༡༠༠༤)ལ་འཁྲུངས། དགུང་ལོ་བཅུ་དགུའྱི་ཐོག་ཁམས་འདན་མར་བྱོན་ནས་ཇོ་བོ་སེ་བཙུན་དབང་ ཕྱུག་གཞོན་ནུ་ཞེས་པ་ལོ་ཉྱི་ཤུར་བསྟེན་ནས་གཞུང་ལུགས་མང་པོར་སྦངས་ཤྱིང༌། པཎྱི་ཏ་སྒའྱི་

ཚེར་མ་(སྨྲ་སོ་རྩོམ་པ་པོ་ ་ཏྱིའྱི་མཚན་གཞན།)ལས་བྱི་ཝར་ཏ་སོགས་དང་སྒ་ལ་སྦངས། འདྱི་བ་ལོ་སོ་

དགུའྱི་ཐོག་ཇོ་བོ་བོད་དུ་ཕེབས་ཟེར། ལོ་ཞེ་གཅྱིག་གྱི་སྟེང་ཇོ་བོ་དང་མཇལ། ལོ་བཅུ་གཅྱིག་གྱི་

བར་དུ་བསྟེན་ཏེ་ཇོ་བོའྱི་གདམས་པ་མ་ལུས་པ་བུམ་པ་གང་བྱོའྱི་ཚུལ་དུ་གསན་ནས་ཇོ་བོའྱི་ཡོན་ 42

བོད་དུ་རྱིག་གནས་དར་ཚུལ་མདོར་བ་ས་བཤད་པ།

ཏན་ཐམས་ཅད་རོགས་པར་མཁེན་པའྱི་མཁས་པ་ཆེན་པོར་གྱུར། དགུང་གངས་ང་བཞྱིའྱི་ཐོག རྭ་ སྒེང་དགོན་བཏབ་སྟེ་སློབ་མ་མང་པོ་བསྐྱངས་པས་བཀའ་གདམས་སྐུ་མཆེད་གསུམ་སོགས་མཁས་

པ་ཤྱིན་ཏུ་མང་པོ་བྱུང་སྟེ་ཇོ་བོ་བཀའ་གདམས་པ་ཞེས་བྱ་བའྱི་གྲུབ་མཐའ་དེ་བྱུང༌། རེ་གཅྱིག་ཐོག་ རབ་བྱུང་དང་པོའྱི་ཤྱིང་འབྲུག་(ཕྱི་ལོ་༡༠༦༤) ལོར་འདས་སོ། །

ཇོ་བོའྱི་སློབ་མ་ཁུ་སྟོན་བརྩོན་འགྲུས་གཡུང་དྲུང་གྱིས་ཀང་ཐང་པོ་ཆེར་བཞུགས་ནས་སློབ་མ་ཤྱིན་

ཏུ་མང་པོ་བསྐྱངས། རྔོག་ལེགས་པའྱི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་གསང་ཕུ་ནེའུ་ཐོག་གྱི་དགོན་པ་བཏབ། དེའྱི་

དབོན་པོའམ་ཚ་བུ་ནྱི་རྔོག་ལོ་བོ་ལན་ཤེས་རབ་བོ། །ཇོ་བོའྱི་སློབ་མ་གཙང་སྨད་རྟ་ནག་གྱི་འགོས་

ལོ་ཙཱ་བ་འགོས་ཁུག་པ་ལྷས་བཙས་ཞེས་གགས་པ་དེ་དང་པོར་འབོག་མྱི་དང་ཟུར་ཆེན་ལ་གཏུགས་

ཤྱིང་ཐུགས་ཚིམ་པ་ཞྱིག་མ་བྱུང་བས་རྒྱ་བལ་དུ་ལན་བཅུ་གཉྱིས་བྱོན། ལོ་མང་པོར་བཞུགས། པཎྱི་

ཏ་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉྱིས་བསྟེན་ཏེ་གདམས་པ་མང་པོ་གསན་ནས་བོད་དུ་བྱོན་ཏེ་འདུས་པ་སོགས་

དར་བར་མཛད། སློབ་མ་མདར་སེང་རྒྱན་སོགས་དྲུག སྟོད་ལུང་གནམ་གྱི་རྱིང་ཁ་བ་དང་ཡོལ་ མཆེད་གསུམ་སོགས་མང་ལ། ས་སྐྱ་བ་འཁོན་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་པོས་ཀང་བ་མར་བསྟེན་ཏེ་འདུས་ པའྱི་སྐོར་སོགས་གསན་ནོ། །

བྱང་ཆུབ་འོད་ཀྱི་སྤུན་ཟླ་མངའ་བདག་འོ ད་སེས་པཎྱི་ཏ་སུཎྱ་ཤྲྱི་སྤྱན་དྲངས། དེའྱི་སས་རྩེ་ལེས་ཁ་

ཆེ་ཛྙཱ་ན་ཤྲྱི་སྤྱན་དྲངས་ཏེ། ཁྱུང་པོ་ཆོས་བརྩོན་གྱིས་ལོ་ཙཱ་བྱས་ནས། ཚད་མ་རྣམ་ངེས། དེའྱི་ཊྱིཀ་ ཁོང་ཉྱིད་ཀྱིས་མཛད་པ་ལ་སོགས་པ་མང་པོ་བསྒྱུར། གཞན་ཡང་ཙནྡྲ་རཱ་ཧུ་ལ་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་ལོ་ཙཱ་

བ་ཏྱིང་ངེ་འཛིན་བཟང་པོས་ཚད་མ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལ་སོགས་བསྒྱུར། གྱི་ཇོ་ཟླ་བའྱི་འོད་ཟེར་

གྱིས་ཀང་དུས་འཁོར་སོགས་མང་པོ་བསྒྱུར། ལྷོ་བག་མར་པ་ཆོས་ཀྱི་བོ་གོས་རྒྱ་གར་དུ་ལན་གསུམ་ ཕེབས་ཏེ་ནཱ་རོ། མཻ་ཏྱི། ཞྱི་བ་བཟང་པོ། ཕམ་ཐྱིང་བ་སོགས་བསྟེན་ནས་མན་ངག་མང་པོ་ཞུས་ཤྱིང་ བསྒྱུར་བས་སློབ་མ་ཀ་ཆེན་བཞྱི་སོགས་བྱུང་བ་གགས་ཆེ། འདྱི་བ་རབ་བྱུང་དང་པོའྱི་གོང་གྱི་ཤྱིང་

བྱ​ྱི་(ཕྱི་ལོ་༡༠༢༤) ལོར་འཁྲུངས། ཟངས་དཀར་ལོ་ཙཱ་བ་འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཀང་པཎྱི་ཏ་ཁ་ ཆེ་དགོན་པ་བ་དང༌། ཏེ་ཛ་དེ་བ། པ་ར་ཧྱི་ཏ་བྷ་དྲ་ལ་སོགས་པ་བསྟེན་ནས་སྤྱོད་འཇུག་གྱི་འགེལ་

ཆེན་དང་ཡོ་ག་སོགས་མང་པོ་བསྒྱུར། གཉན་དར་མ་གགས་རྒྱ་གར་དུ་ལོ་བཅུ་གཉྱིས་བཞུགས་ཏེ་ 43

གྲོ་རྲོགས་ནུས་རྩལ།

པཎྱི་ཏ་མ་ཏྱི་བསྟེན། པཎྱི་ཏ་སུཎྱ་ཤྲྱི་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་སྤྱོད་འཇུག་འགེལ་ཆེན་དང་སྒོལ་མ་སོགས་

བསྒྱུར། ཁེའུ་གད་པ་འཁོར་ལོ་གགས་དང༌། སང་ཞོ་གསལ་བ་གགས། རྩོད་ཀ་མྱི་ཉག རྩ་མྱི་སངས་

རྒྱས་གགས་རྣམས་ཀྱིས་པཎྱི་ཏ་ཨ་བྷ་ཡ་ཀཱ་ར་བསྟེན་ནས་དུས་འཁོར་ཕེང་བ་སྐོར་གསུམ། ཐུབ་པ་

དགོངས་རྒྱན། མན་ངག་སྙེ་མ་ལ་སོགས་པ་བསྒྱུར། ཀྲེ་བོ་ལོ་ཙཱ་བ་ཤེས་རབ་དཔལ་གྱིས་ཀང་ཨ་

བྷ་ཡ་ཀཱ་ར་གུཔ་བསྟེན་ནས་གནད་ཀྱི་ཟླ་ཟེར་ལ་སོགས་པ་བསྒྱུར། བ་རྱི་ལོ་ཙཱ་བ་རྱིན་ཆེན་གགས་ ཀྱིས་པཎྱི་ཏ་དོན་ཡོད་རྡོ་རེ་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་དོན་ཞགས་ལ་སོགས་པ་བསྒྱུར། གགས་ཀྱིས་མཚན་བརོད་དང་དབུ་མ་འཇུག་པ་སོགས་བསྒྱུར་རོ། །

ཀོག་སྐྱ་ཤེས་རབ་

པ་ཚབ་ལོ་ཙཱ་བ་ཉྱི་མ་གགས་ཁ་ཆེར་ཕེབས་ནས་ལོ་ཉྱི་ཤུ་རྩ་གསུམ་ལ་གཞུང་ལུགས་མཐའ་དག་

ལ་སྦངས། བོད་དུ་ཕེབས་ནས་པཎྱིཏ་ཀ་ན་ཀ་ཝརྨ་སྤྱན་དྲངས་ནས་དབུ་མའྱི་སྐོར་རྣམས་བསྒྱུར། བཤད་པ་རྒྱ་ཆེར་མཛད་པས་སློབ་མ་པ་ཚབ་བུ་བཞྱི་ལ་སོགས་པ་བྱུང་ངོ༌། །

འབོ་ལོ་ཙཱ་བ་ཤེས་རབ་གགས་ཁ་ཆེར་བྱོན་ཏེ་སློབ་གཉེར་མཛད། པཎྱི་ཏ་ཟླ་བ་མགོན་པོ་སྤྱན་ དྲངས་ཏེ་དུས་འཁོར་ཆ་ལག་རྒྱས་པ་དང༌། རྡོ་རེ་སྙྱིང་འགེལ། ཕག་རྡོར་སྟོད་འགེལ་ལ་སོགས་པ་

བསྒྱུར། བ་རེག་ཐོས་པ་དགའ། རྨ་བན་ཆོས་འབར། མཚུར་ལོ་ཙཱ་བ་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་ཕག་ན་ རྡོ་རེ་བསྟེན་ནས་ཆོས་མང་པོ་བསྒྱུར། དཔྱལ་ལོ་ཙཱ་བ་ཀུན་དགའ་རྡོ་རེས་བལ་པོ་ཧང་དུ་དཀར་པོ་

བསྟེན། པཎྱི་ཏ་སྟོང་ཉྱིད་ཏྱིང་ངེ་འཛིན་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་མན་ངག་མང་པོ་ཞུས་སོ། །རྭ་རྡོ་རེ་གགས་

ཀྱིས་བལ་པོ་བྷ་རོ་བསྟེན། བལ་པོ་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོ་ཡང་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་གཤེད་སྐོར་དང་ཧེ་རུ་ཀ་

མངོན་འབྱུང་གྱི་སྐོར་སོགས་བསྒྱུར། དེའྱི་དབོན་པོ་ཆོས་རབ་ཀྱིས་པཎྱི་ཏ་ས་མན་ཤྲྱི་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་

དུས་འཁོར་སོགས་བསྒྱུར། ཞང་ཤེས་རབ་བ་མས་པཎྱི་ཏ་ཨ་མོ་གྷ་བཛྲ་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་ཆོས་མང་པོ་

བསྒྱུར། རྒྱུས་ལོ་ཙཱ་བ་སྨོན་ལམ་གགས་ཀྱིས་པཎྱིཏ་གཞན་ལ་ཕན་པ་བསྟེན་ཏེ་སོམ་འབྱུང་སོགས་

བསྒྱུར། ལོ་ཙཱ་བ་ཞ་མ་སེང་རྒྱལ་གྱིས་པཎྱིཏ་ནོར་བཟང་སྲུང་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟེན་ནས་ཚད་མ་ ཀུན་ལས་བཏུས་པ་རྩ་འགེལ་སོགས་བསྒྱུར་རོ། །

རྔོག་ལེགས་པའྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབོན་པོ་རྔོག་ལོ་ཙཱ་བ་བོ་ལན་ཤེས་རབ་ནྱི། ལོ་ཆེན་རྱིན་ཆེན་བཟང་ 44

བོད་དུ་རྱིག་གནས་དར་ཚུལ་མདོར་བ་ས་བཤད་པ།

པོ་ལོ་ལྔ་བཅུ་རྩ་བཞྱིའྱི་ཐོག་ནག་ཚོ་ལོ་ཙཱ་བ་འཁྲུངས། ནག་ཚོ་ལོ་བཞྱི་བཅུ་ཞེ་དགུའྱི་ཐོག་(ཕྱི་ལོ་

༡༠༥༩) རྔོག་ལོ་བོ་ལན་ཤེས་རབ་འཁྲུངས་པ་ཡྱིན་གསུངས། ཁོང་གཞོན་ནུའྱི་དུས་ནས་ཁུ་བོ་

ལེགས་པའྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་དྲུང་ནས་ཡོན་ཏན་ལ་སྦངས། ཁོང་ཤེས་རབ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་ལ་ཁུ་བོ་

མཉེས་ནས་ལོ་བཅུ་བདུན་ལོན་ཚེ་ཁ་ཆེར་སློབ་གཉེར་ལ་བརངས། དེའྱི་ཚེ་རྭ་ལོ། གཉན་ལོ། ཁྱུང་ པོ་ཆོས་བརྩོན། རྔོ་སྟོན། བཙན་ཁ་བོ་ཆེ་རྣམས་དང་འགོགས་ནས་ཁ་ཆེར་བྱོན། པཎྱི་ཏ་དྲུག་ཙམ་

བསྟེན་ནས་སློབ་གཉེར་གནང༌། བར་སྐབས་སུ་རྒྱགས་ཆད་ནས་མངའ་རྱིས་སུ་གསེར་སློང་བའྱི་ཡྱི་ གེ་བཏང༌། རྩེ་ལེའྱི་སས་དབང་ལེས་གསེར་མང་པོ་བསྐུར། ཚད་མ་རྒྱན་སྒྱུར་ཅྱིག་ཅེས་བསྐུལ་བས་ པཎྱི་ཏ་སྐལ་ལན་རྒྱལ་པོ་དང་ཁོང་གཉྱིས་ཀྱིས་ལེགས་པར་བསྒྱུར། ཁ་ཆེར་ལོ་བཅུ་བདུན་དུ་ཡང་

དག་པར་སྦངས་ནས་སླར་བོད་དུ་ཕེབས། བོད་དུ་ཡང་པཎྱི་ཏ་འབུམ་ཕག་གསུམ་པ་དང་སུ་མ་ཏྱི་

ཀཱྱིརྟྱིཿགཉྱིས་ལ་ཡང་ཆོས་གསན་ཞྱིང༌། ཡང་བལ་པོར་བྱོན་ཏེ། ཨ་ཏུ་ལྱ་བཛྲ་དང་བ་རེནྡྲ་རུ་ཙི་ལ་ སོགས་པ་ལ་གདམས་པ་མང་པོ་གསན། སླར་བོད་དུ་བྱོན། འགྱུར་མང་པོ་མཛད་པ་ཡང་དག་ཅྱིང་

ཤྱིན་ཏུ་བཟང༌། འགྱུར་མཛད་པའྱི་ཚད་ནྱི་གོ་ལུང་བའྱི་གསུང་ལས། དམ་ཆོས་བསྒྱུར་ལ་མངའ་ བརྙེས་པས། །རྒྱལ་ཡུམ་གཉྱིས་དང་བསྟན་བཅོས་གཞུང༌། །འབུམ་ཕག་གཅྱིག་དང་ཁྱི་ཕག་གསུམ།

།སྟོང་ཕག་བདུན་ནྱི་ལྷག་བཅས་བསྒྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །ཚད་མ། བྱམས་ཆོས། དབུ་མ་སོགས་ ཀྱི་རྣམ་བཤད་སོགས་གསུང་རྩོམ་མང༌། སློབ་མ་བུ་ཆེན་བཞྱི་སོགས་ཤྱིན་ཏུ་མང༌། བུ་ཆེན་བཞྱི་ནྱི།

ཞྱིང་ཚེ་སོང་བ་ཆོས་ཀྱི་བ་མ། ཞྱིང་གོ་ལུང་བ་བོ་གོས་འབྱུང་གནས། ཁྱུང་རྱིན་ཆེན་གགས། འབྱི་ ཤེས་རབ་འབར་བཞྱིའ།ོ །

གོ་ལུང་བ་བོ་གོས་འབྱུང་གནས་ཀྱི་སློབ་མ་ཆ་བ་ཆོས་ཀྱི་སེང་གེ་ནྱི་རབ་བྱུང་གཉྱིས་པའྱི་ཆུ་མོ་ལུག་

(ཕྱི་ལོ་༡༡༠༣) ལ་འཁྲུངས། ཁྱུང་རྱིན་གགས་ཀྱི་སློབ་མ་རྒྱ་དམར་བ་དང་གོ་ལུང་བ་ཆེན་པོ་ལ་

སོགས་པ་བ་མ་དུ་མ་བསྟེན། ལུང་རྱིགས་ཀྱིས་སྒོ་འདོགས་བཅད། གཙང་ནེའུ་ཐོག་གྱི་གདན་ས་ལོ་

བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུ་མཛད། ཚད་མ་རྣམ་ངེས་ལ་སོགས་པའྱི་གཞུང་མང་པོ་ལ་འགེལ་བ་བརྩམས། མདོ་སེ་བའྱི་རྱིགས་པ་ལ་བསྟེན་པའྱི་བསྡུས་གྲྭ་ཞེས་པའྱི་རྱིགས་ལམ་གྱི་སོལ་འབྱེད་པ་བོ་ཡང་སློབ་

དཔོན་འདྱི་ཡབ་སས་ཡྱིན་ཟེར། ཚད་མའྱི་བསྡུས་པ་ཡྱིད་ཀྱི་མུན་སེལ་རྩ་འགེལ་ལ་སོགས་པའྱི་ 45

གྲོ་རྲོགས་ནུས་རྩལ།

རང་གཞུང་མང་དུ་བརྩམས། སྙན་གགས་ཀྱི་གདུགས་དཀར་པོ་བ་ན་འཁོར་བ་དེའྱི་སས་ཀྱི་གཙོ་བོ་

སེང་ཆེན་བརྒྱད་དུ་གགས་པ་ནྱི། གཙང་ནག་པ་བརྩོན་འགྲུས་སེང་གེ། དན་འབག་པ་སྨྲ་བའྱི་སེང་

གེ༑ འབྲུ་ཤ་བསོད་ནམས་སེང་གེ། རྨ་བྱ་རྩོད་པའྱི་སེང་གེ། རྩགས་དབང་ཕྱུག་སེང་གེ། ཉྱིང་བན་ ཆོས་ཀྱི་སེང་གེ། ལན་མ་དཀོན་མཆོག་སེང་གེ། གཉལ་བ་ཡོན་ཏན་སེང་གེ་སྟེ་བརྒྱད། འཁོན་ཇོ་ སས་(ས་སྐྱ་དཀར་པོ་རྣམ་གསུམ་གྱི་གཉྱིས་པ་ས་སྐྱ་སློབ་དཔོན་བསོད་ནམས་རྩེ་མོ་ཡྱིན་ལ་ཁོང་གཙང་ནེའུ་ཐོག་

གྱི་གྲྭ་སར་ལོ་བཅུ་གཅྱིག་ལ་བཞུགས་གསུངས)། རྔོག་ཇོ་སས་ར་མོ། ཁུ་ཇོ་སས་ནེ་ཙོ། གཉོས་ཇོ་སས་

དཔལ་ལེ་དང་བཞྱི་ལ་ཇོ་སས་བཞྱི་ཟེར། (ཇོ་སས་རྣམས་གོས་སྦུ་གུ་ཅན་དེ་རབ་བྱུང་མྱིན་འདུག)འགར་ བ་དབང་གྲུབ། ཀོང་པོ་འཇག་ཆུང༌། ལྷོ་བ་སོག་ཟན། བར་ཕུ་བ་དང་བཞྱི་ལ་ཤེས་རབ་ཅན་བཞྱི་ ཟེར། གཞན་ཡང་འཛད་པ་སྟོན་སྐྱབས་དང་རྡོ་རེ་འོད་ཟེར་ལ་སོགས་པ་དང༌། ཀརྨ་དུས་གསུམ་ མཁེན་པ་ཡང་སློབ་མ་ཡྱིན། ཁོང་ནེའུ་ཐོག་གྱི་གྲྭ་སར་ལོ་དགུར་བཞུགས། གཞན་ཡང་བ་མ་ཞང་

ཚལ་བ་ལ་སོགས་པ་སློབ་མ་ཤྱིན་ཏུ་མང་ངོ༌། །ཡང་ཡར་འབོག་གྱི་མར་པ་དོ་བ་ཆོས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་

གྱིས་ཀང་གཞུང་མང་པོ་བསྒྱུར། དཔྱལ་ལོ་ཙཱ་བ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ་རྒྱ་གར་དུ་ལོ་བཅུར་བཞུགས། བ་ མ་རྡོ་རེ་གདན་པ་དང་ཁ་ཆེ་པཎ་ཆེན་སོགས་བསྟེན། ཆོས་མང་པོ་བསྒྱུར། ཁོ་ཕུ་ལོ་ཙཱ་བ་བྱམས་པ་

དཔལ་གྱིས་ས་ཕྱིར་ཤྲྱི་ཛཱ་ག་ཏ་མྱི་ཏ་ཨཱ་ནནྡ་ཞེས་པ་མྱི་ཏ་ཛོ་གྱི་ཞེས་གགས་པ་དང་པཎྱི་ཏ་བུད་དྷ་ ཤྲྱི་ཛྙཱ་ན། ཁ་ཆེ་པཎ་ཆེན་ཤཱཀ་ཤྲྱི་བྷ་དྲ་རྣམས་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་གཞུང་མང་པོ་བསྒྱུར། པན་ཆེན་ཤཱཀ་

ཤྲྱི་ལ་འཁོར་པཎ་ཆུང་བྱི་བྷུ་ཏྱི་ཙནྡྲ་དང་ད་ན་ཤཱྱི་ལ་དང་བལ་པོ་སཾ་གྷ་ཤྲྱི་དང་སུ་ག་ཏ་ཤྲྱི་ལ་སོགས་ པ་དགུ་བྱོན་ཏེ། བྱི་བྷུ་ཏྱི་དང་ད་ན་ཤཱྱི་ལ་གཉྱིས་བོད་དུ་ཡུན་རྱིང་པོར་བཞུགས། བོད་ཀྱི་སྐད་ཡྱིག་ ལ་ཡང་མཁས་པར་གྱུར་ནས་རང་འགྱུར་ཡང་མཛད་དོ། །ཆག་དག་བཅོམ་དང་དེའྱི་དབོན་པོ་ཆག་

ཆོས་རེ་དཔལ་གཉྱིས་ཀང་རྒྱ་གར་དུ་བྱོན་པཎྱི་ཏ་མང་པོ་བསྟེན་ནས་སློབ་གཉེར་གནང༌། གསར་ འགྱུར་དང་འགྱུར་བཅོས་མང་པོ་བྱས་སོ། །

གཡུ་ཐོག་གསར་མ་ཡོན་ཏན་མགོན་པོའང་རྒྱ་གར་དུ་ལན་དྲུག་ཕེབས། སྨན་དང་རྱིག་གནས་སེལ་

བའྱི་ལོ་རྒྱུས་ལོགས་སུ་བྱིས་ཡོད་ལ། ཕྱིས་སུ་བྱང་ཟུར་རྣམ་གཉྱིས་ཀྱིས་ཀང་གསོ་རྱིག་རྒྱ་ཆེར་སེལ་ བའྱི་ལོ་རྒྱུས་ལོགས་སུ་འབྱི་འདུན་ཡོད་དོ། །

46

བོད་དུ་རྱིག་གནས་དར་ཚུལ་མདོར་བ་ས་བཤད་པ།

ས་སྐྱ་པཎ་ཆེན་ནྱི་རབ་བྱུང་གསུམ་པའྱི་ཆུ་སྟག་(ཕྱི་ལོ་༡༡༨༢) ལ་འཁྲུངས། ཁ་ཆེ་པཎ་ཆེན་དང་

དཱ་ན་ཤཱྱི་ལ་ལས་སྒ་དང་རྣམ་འགེལ་བསླབས་ཏེ་རྣམ་འགེལ་ལ་འགྱུར་བཅོས་བྱས། མཁས་པ་ཆེན་

པོར་གྱུར་ནས་ཆོས་མ་དག་པ་སུན་ཕྱུང་ངོ༌། །ཁོང་གྱིས་རྱིག་གནས་སྦངས་པ་ནྱི། རྣམ་ཐར་ལས།

སེབ་སྦོར་རྱིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་དང༌། །དམར་སེང་དང་ནྱི་རྒྱལ་བའྱི་ལྷ། །བདེ་བར་གཤེགས་པའྱི་ དཔལ་ལ་ཐོས། །རྒྱན་གྱི་བསྟན་བཅོས་དཎྱི་དང༌། །དབྱངས་ཅན་མགུལ་རྒྱན་ལ་སོགས་པ། །

དགེ་འདུན་དཔལ་ལ་ལེགས་པར་བསླབས། །མངོན་བརོད་བསྟན་བཅོས་འཆྱི་མེད་མཛོད། །དེ་ ཡྱི་རྒྱ་ཆེར་འགེལ་བ་བཅས། །མཁས་པ་གསུམ་ལ་ལེགས་པར་གཏུགས། །ནག་མོ་ཁོལ་གྱི་སྙན་

ངག་གསུམ། །བདེ་བར་གཤེགས་པའྱི་དཔལ་གྱིས་བཤད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའྱི་སྐྱེ་བའྱི་

རབས། །བདག་ཉྱིད་ཆེན་པོ་གཉྱིས་ལས་ཐོས། །ཞེས་སོགས་གསུངས། འདྱི་དག་གྱི་གཞུང་ནྱི་

དེ་སྐབས་བོད་དུ་མ་འགྱུར་བས་ལེགས་སྦར་གྱི་ཡྱི་གེའྱི་སྟེང་ནས་བསླབས་ཏེ་དར་བར་མཛད་

ནའང་དེ་དག་གྱི་གཞུང་ཡོངས་རོགས་བསྒྱུར་པ་ནྱི་མེད་དོ། །ཁོང་གྱི་གསུང་རྱིག་གནས་ལ་ཡང་ དམ་པའྱི་ཆོས་ཀྱི་ལམ་སྟོན་པ། ས་སྐྱའྱི་ལེགས་བཤད། སྒ་འཇུག སྒ་ཉེ་བར་བསྡུ་བ། སེབ་སྦོར་

མེ་ཏོག་ཆུན་པོ། ཚིག་གཏེར། རོལ་མོའྱི་བསྟན་བཅོས། ཤེས་རབ་འཕོ་བ། ཤེས་རབ་ལ་འཇུག་

པ༑ མཁས་འཇུག སྙན་ངག་མཁས་པའྱི་ཁ་རྒྱན། ཟློས་གར་རབ་དགའྱི་འཇུག་པ། སྐུ་གཟུགས་ ཀྱི་བསྟན་བཅོས། བཟོའྱི་བསྟན་བཅོས། ས་བརྟག་པ། བསྟན་རྩྱིས། སྨན་དཔྱད་བསྡུས་དོན། སྨྲ་

སོའྱི་བསྡུས་དོན། ཡྱི་གེའྱི་སྦོར་བ། བྱ​ྱིས་འཇུག་འགེལ་བ། རྱིགས་གཏེར་སོགས་དང་གཞན་ཡང་ མདོ་སགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་མང་པོ་བརྩམས་སོ། །

ཤོང་ལོ་ཙཱ་བ་རྡོ་རེ་རྒྱལ་མཚན་ནྱི། བལ་ཡུལ་དུ་བྱོན་ནས་པཎྱི་ཏ་མ་ཧེན་དྲ་བྷ་དྲ་ལོ་ལྔར་བསྟེན་

ནས་རྱིག་གནས་ཆུང་བ་ལྔ་ལ་བསླབས། ཁད་པར་སྒ་རྱིག་པ་ལ་ཤྱིན་ཏུ་བྱང་བར་མཛད། པཎྱི་ཏ་

ལ་ཥ་ཤྲྱི་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་སྙན་ངག་མེ་ལོང༌། དཔག་བསམ་འཁྱི་ཤྱིང༌། ཀླུ་ཀུན་ཏུ་དགའ་བའྱི་ཟློས་

གར། བསྟོད་པ་བརྒྱ་བ། དུས་འཁོར་སོགས་གཞྱི་འགྱུར་དང་འགྱུར་བཅོས་ཀང་མཛད་དེ་རྱིག་པའྱི་

གནས་ཤྱིན་ཏུ་དར་བར་མཛད། དེའྱི་གཅུང་པོ་ཤོང་བོ་གོས་བརྟན་པས་ཀང་གཞྱི་འགྱུར་དང་འགྱུར་

བཅོས་ཀང་བྱས། ཡར་ལུང་གགས་པ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་བྱ་བ་བསྡུས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྒྱུར་ཏོ། །བུ་སྟོན་ 47

གྲོ་རྲོགས་ནུས་རྩལ།

རྱིན་པོ་ཆེའྱི་བ་མ་ཉྱི་མ་རྒྱལ་མཚན་བཟང་པོས་བལ་པོར་ལོ་བཅུ་བཞྱིར་སྦངས་པ་མཛད། རྱིའྱི་ཀུན་

ཏུ་དགའ་བའྱི་མདོ་ལ་སོགས་པ་ལོ་བཅུ་གསུམ་ཙམ་ལ་པཎྱི་ཏ་ཨཱནནྡ་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་བསྒྱུར་བ་དང་

གཞན་ཡང་གཞྱི་འགྱུར་དང༌། འགྱུར་བཅོས་ཀང་མང་པོ་མཛད་དོ། །

ཤོང་ལོའྱི་སློབ་མ་དཔང་ལོ་ཙཱ་བ་བོ་གོས་བརྟན་པ་ནྱི་རབ་བྱུང་ལྔ་པའྱི་མེ་བྱ​ྱི་(ཕྱི་ལོ་༡༢༧༦) ལ་ལ་ སྟོད་ལྷོ་རུ་འཁྲུངས། གཞོན་དུས་ནས་སྟག་སེ་བ་སོགས་བཤེས་གཉེན་དུ་མ་བསྟེན་ནས་རྱིག་གནས་

དུས་འཁོར་སོགས་ལ་སྦངས། ལོ་བཅུ་དགུའྱི་ཐོག་ལོ་ཙཱ་བ་མཆོག་ལན་ལས་སྒ་ཀ་ལཱ་པ་དང་ཙནྡྲ་བ་ བསླབས། སྙན་ངག་མེ་ལོང་ཡང་གསན། ཨ་ཙ་ར་འཕད་ཚད་ལས་འཕལ་སྐད་བསླབས། ཡུད་

ཙམ་གྱིས་ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བར་གྱུར། བལ་པོར་ལན་གསུམ་བྱོན། རྱིག་གནས་དང་སགས་མཚན་

ཉྱིད་ཀྱི་གཞུང་ཤྱིན་ཏུ་མང་པོ་ལ་གཞྱི་འགྱུར་དང་འགྱུར་བཅོས་མཛད། གཞུང་མང་པོའྱི་ཊྱིཀ་ཡང་

མང་དུ་བརྩམས། ཐུགས་རབ་ཤྱིན་ཏུ་ཆེ་སྟེ་ཁོང་གྱི་གསུང་ལས། སོན་ཚེ་སྦངས་པས་སྐྱེ་བ་འདྱིར།། གཞུང་རྣམས་རྩེད་མོའྱི་ཞར་ལ་ཤེས། །ཤོང་སྟོན་ལེགས་བཤད་ལེ་མྱིག་བངས། །ལེགས་སྦར་སྐད་

ཀྱི་གཏེར་ཁ་ཕེ། །སྣ་ཚོགས་གཞུང་ལུགས་རྱིན་ཆེན་བངས། །ལེགས་བཤད་དགའ་སྟོན་འབྱེད་ལ་

དབང༌། །ཞེས་གསུངས་པ་དང༌། མདོར་ན། ཁོང་ཞལ་བཞུགས་པའྱི་ཚེ་ཁོང་ལས་མགོ་འཕང་མཐོ་ བའྱི་མཁས་པ་སུ་ཡང་མེད་ཟེར། དེའྱི་དབོན་པོ་ལོ་ཙཱ་བ་བྱང་ཆུབ་རྩེ་མོས་ཀང་བསྒྱུར་བཤད་སོགས་

ཀྱིས་ཁུ་བོའྱི་ལུགས་ལེགས་པར་བསྐྱངས་སོ། །

བུ་སྟོན་རྱིན་པོ་ཆེ་ནྱི་རབ་བྱུང་ལྔ་པའྱི་ལྕགས་སྟག་(ཕྱི་ལོ་༡༢༩༠) ལ་འཁྲུངས། དང་པོར་ཐར་པ་

ལོ་ཙཱ་བ་ལས་ཙན་དྲ་བ་བསླབས་ནས་ལོ་ཙཱ་མཁས་པར་མཁེན། བ་མ་རྡོ་རེ་རྒྱལ་མཚན་སོགས་ཀྱི་

མདུན་ནས་དུས་འཁོར་སོགས་མདོ་རྒྱུད་མཐའ་ཡས་པ་གསན། རྩྱིས་སོགས་ལའང་ལེགས་པར་

སྦངས། དབང་མདོར་བསྟན་གྱི་འགེལ་བ་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་བ་ཡང་བསྒྱུར། དུས་འཁོར་ཤོང་འགྱུར་

ལ་འགྱུར་བཅོས་མང་དུ་གནང༌། བོད་དུ་འགྱུར་བའྱི་གཞུང་མཐའ་དག་ལ་ཞྱིབ་བརྟག་མཛད། ཆོས་ འབྱུང་རྱིན་པོ་ཆེ་དང་རྩྱིས་གཞུང་མཁས་པ་དགའ་བསྐྱེད་སོགས་གསུང་རྩོམ་པོད་སུམ་ཅུར་ཉེ་བ་

བརྩམས། འདྱི་བའྱི་གསུང་འབུམ་གྱི་པར་སར་མེད་ལ་རྒྱལ་དབང་བཅུ་གསུམ་པའྱི་རྱིང་ལ་རྩེ་པོ་ཏ་

ལའྱི་ཤོད་དུ་པར་གསར་བཞེངས་གནང་སྐབས་དགེ་བཤེས་རྱིན་པོ་ཆེ་འབས་སོ་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོས་ 48

བོད་དུ་རྱིག་གནས་དར་ཚུལ་མདོར་བ་ས་བཤད་པ།

ཞུ་ཆེན་མཛད་དོ། །བུའྱི་སློབ་མ་ལོ་ཙཱ་བ་རྱིན་ཆེན་རྣམ་རྒྱལ་(སྒ་ཚད་པ་རྱིན་ཆེན་རྣམ་རྒྱལ་ཡང་ཟེར།) གྱིས་ཀང་གཞྱི་འགྱུར་དང་འགྱུར་བཅོས་འཆད་སེལ་སོགས་ཀྱི་སོ་ནས་བུ་སྟོན་རྱིན་པོ་ཆེའྱི་རྒྱུན་

བསྐྱངས་སོ། །གཞན་ཡང་སྣར་ཐང་ལོ་ཙཱ་བ་སཾ་གྷ་ཤྲྱི། ཞ་ལུ་ལོ་ཆེན་ཆོས་སྐྱོང་བཟང་པོ།(དག་ཡྱིག་

ཟ་མ་ཏོག་རྩོམ་པ་པོ།) སྐྱོགས་སྟོན་ལོ་ཙཱ་བ་ངག་དབང་རྱིན་ཆེན་བཀྲ་ཤྱིས། (སྨྱིན་གྲུབ་ལོ་ཙཱ་བ་ཡང་ཟེར་ ལ་ལྱི་ཤྱིའྱི་གུར་ཁང་རྩོམ་པ་པོ་ཡྱིན།) ལོ་ཆེན་སྐྱབས་མཆོག་དཔལ། སྟག་ལོ་ཤེས་རབ་རྱིན་ཆེན་སོགས་

རྱིག་གནས་རྒྱ་མཚོའྱི་ཕེང་བ་འཛིན་པའྱི་ལོ་ཙཱ་བ་དང་མཁས་པ་ཤྱིན་ཏུ་མང་པོ་བྱུང་མོད་ཐམས་

ཅད་བརོད་ཀྱིས་མྱི་ལང་ངོ༌། །

49

གྲོ་རྲོགས་ནུས་རྩལ།

སྦྲོང་ཚན།

དང་པྲོ། གཤམ་གསལ་ཕག་དཔེ་རྣམས་ཀི་མཛད་པ་པྲོ་སུ་ཡིན་ཁ་སྲོངས། ཕག་དཔེའྱི་མཚན། སྨྲ་སོ་མཚོན་ཆ།

མཛད་པ་པོའྱི་མཚན།

བྱང་ཆུབ་ལམ་སྒོན།

སྨན་དཔྱད་འཚོ་བའྱི་སྙྱིང་པོ། ཐུབ་པ་དགོངས་རྒྱན།

དུས་འཁོར་ཆ་ལག་རྒྱས་པ། དབུ་མ་འཇུག་པ།

དུས་འཁོར་ཕེང་བ་སྐོར་གསུམ། མངོན་པ་མཛོད།

གཉིས་པ། གཤམ་གི་བི་ཀྲ་མ་ལ་ཤི་ལའི་མཁས་པ་སྲོ་དྲུག་རྣམས་ཕྲོགས་དང་མཐུན་སྦྲོར་གིས། ཕོགས།

མཁས་པ།

༢ དབུས།

དབང་ཕྱུག་གགས་པ།

༡ བྱང་། ༣ ལྷོ།

༤ ནུབ། ༥ ཤར།

ཤཱནྱི་བ།

ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་བོ་གོས། ནཱ་རོ་པཎ་ཆེན།

རྱིན་ཆེན་རྡོ་རེ་དང་། ཛྙཱ་ན་ཤྲྱི།

50

བོད་དུ་རྱིག་གནས་དར་ཚུལ་མདོར་བ་ས་བཤད་པ།

གསུམ་པ། གཤམ་གསལ་དྲི་བར་ལན་ཐྲོབས།

༡ བསྟན་པ་ས་དར་དང་ཕྱི་དར་གྱི་དུས་མཚམས་ཇྱི་ལྟར་ཕེ་ཡོད་དམ།

༢ དབུས་གཙང་གྱི་མྱི་བཅུ་མདོ་སྨད་དུ་བ་ཆེན་པོའྱི་དྲུང་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དེ་རྣམས་སུ་དང་སུ་ཡྱིན་ནམ། ༣ སྟོད་འདུལ་དང་སྨད་འདུལ་གཉྱིས་ཀྱི་དར་ཚུལ་ཇྱི་ལྟར་ཡྱིན་ནམ། ༤ བསྡུས་གྲྭ་སོལ་གཏོད་མཁན་སུ་ཡྱིན་ནམ།

༥ ཚད་མ་གསར་རྙྱིང་གྱི་གོ་དོན་གང་ཡྱིན་ནམ།

༦ གསང་སགས་གསར་རྙྱིང་གྱི་དབྱེ་མཚམས་ཇྱི་ལྟར་འབྱེད་དམ།

བཞི་པ། གངས་འདྲེན་གིས། ༡ ཁུ་རྔོག་འབོམ་གསུམ།

༢ མར་པ་ལོ་ཙཱ་བའྱི་སློབ་མ་ཀ་ཆེན་བཞྱི།

༣ རྔོག་ལོ་བོ་ལན་ཤེས་རབ་ཀྱི་བུ་ཆེན་བཞྱི། ༤ ཇོ་སས་བཞྱི།

༥ བཀའ་གདམས་སྐུ་མཆེད་གསུམ། ༦ བོད་ཀྱི་མཁས་པ་མྱི་གསུམ།

ལྔ་པ། གཤམ་གསལ་ལས་གང་རུང་གཉིས་བིས། ༡ ཇོ་བོ་རེའྱི་མཛད་རྣམ་སྙྱིང་བསྡུས་ཤྱིག་བྱིས།

༢ རྔོག་བོ་ལན་ཤེས་རབ་ཀྱི་མཛད་རེས་མདོར་བསྡུས་ཤྱིག་བྱིས།

༣ འབོམ་སྟོན་རྒྱལ་བའྱི་འབྱུང་གནས་ཀྱི་མཛད་རྣམ་མདོར་བསྡུས་ཤྱིག་བྱིས། ༤ ས་སྐྱ་པཎ་ཆེན་གྱི་རྣམ་ཐར་སྙྱིང་བསྡུས་ཤྱིག་བྱིས།

51

རྒྱུན་སྤྲོད་ཡིག་རིགས།

རྒྱུན་སྤྲོད་ཡིག་རིགས།

སེ་ཚན་འདྱིར་རྒྱུན་སྤོད་ཡྱིག་རྱིགས་སྙན་ཐོ་དང་། སྐྱབས་ རེན། བསྔོ་རེན། རྒྱབ་གཉེར་ཡྱི་གེ་འབྱི་སངས་རྣམས་བཀོད་ སྒྱིག་ཞུས་ཡོད་པས།

ཡྱིག་རྱིགས་དེ་དག་ལ་ཚང་དགོས་

པའྱི་དོན་ཚན་རྣམས་དཔེ་དང་བཅས་ངོ་སྤོད་བེད་དགོས།

སེ་ཚན་འདྱི་ཁྱིད་པ་བརྒྱུད་ནམ་རྒྱུན་འཚོ་བ་དང་ལས་ཀའྱི་

ཁོད་ལས་བསོམས་སྙན་ཐོ་སོགས་སྙན་ཐོ་ཁག་དང་།

བ་

མ་དང་དགེ་འདུན་འདུས་པ་རྒྱ་མཚོར་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ ཀྱི་ཆེད་དུ་སྐྱབས་རེན་དང་།

ཚེ་ལས་འདས་པ་རྣམས་ཀྱི་

ཆེད་དུ་བསྔོ་རེན་འབུལ་བའྱི་ཡྱི་གེ་དང་། རྒྱབ་གཉེར་ཡྱི་གེ་ རྣམས་འབྱི་ཐུབ་པར་བེད་དགོས།

52

རྒྱུན་སྤོད་ཡྱིག་རྱིགས་དང་པོ།

སློབ་ཚན་བདུན་པ།

རྒྱུན་སྤློད་ཡིག་རིགས་དང་པློ།

ལས་བསློམས་སྙན་ཐློ།

༄༅། །ལས་བསོམས་ནྱི། གཞུང་དོན་སྒྲུབ་ཆེད་ཕོགས་སུ་ཐོན་པའམ། ལས་དོན་ཞྱིག་བསྒྲུབས་ཏེ་

གང་འདྲ་ཞྱིག་བྱུང་ཡོད་མེད་ཀྱི་སྙན་ཐོ་ལ་ཟེར། དེ་ལ་ལས་དོན་གྱི་ངོ་བོ་དང་། རྣམ་གངས་སོགས་ ལ་ལྟོས་ནས་རྒྱས་བསྡུས་འདྲ་མྱིན་ཡོང་ཆོག

ཚང་དགློས་པའི་དློན་ཚན།

༡ ཡྱིག་རྱིགས་གང་ཡྱིན་གྱི་འགོ་བརོད།

༢ ལས་ཀ་འགོ་འཛུགས་སམ། ཕོགས་སུ་ཐོན་པའྱི་ལོ་ཟླ་ཚེས་གངས་ཁ་གསལ་འགོད་དགོས།

༣ ལས་དོན་དངོས་ཐག་གཅོད་དམ་གྲུབ་འབས་རྒྱས་བསྡུས་འཚམ་ཞྱིང་ཁ་གསལ་འགོད་དགོས། ༤ ལས་བསོམས་འབུལ་མཁན་གྱི་མྱིང་དང་ཟླ་ཚེས་ཁ་གསལ་འགོད་དགོས།

53

རྒྱུན་སྤྲོད་ཡིག་རིགས།

དཔེ་མཚོན།

54

རྒྱུན་སྤོད་ཡྱིག་རྱིགས་དང་པོ།

རྒྱབ་གཉེར་ཡི་གེ།

འགན་འཛིན་དང་ཚོགས་སེ་སོགས་ཀྱིས་སྤྱ​ྱི་སེར་གང་རུང་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་ཡྱིག་རྱིགས་ ཤྱིག་ལ་ཟེར།

ཚང་དགློས་པའི་དློན་ཚན།

༡ ཡྱིག་རྱིགས་གང་ཡྱིན་གྱི་འགོ་བརོད། ༢ རྒྱབ་གཉེར་འབུལ་ཡུལ།

༣ རྒྱབ་གཉེར་གྱི་ནང་དོན་དངོས།

༤ རྒྱབ་གཉེར་གནང་མཁན་གྱི་ལས་ཁུངས་དང་འགན་འཛིན་གྱི་མཚན། ༥ ཟླ་ཚེས།

དཔེ་མཚོན།

རྒྱབ་གཉེར།

༄༅། །དཔལ་ལན་དབུས་ཤེས་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་དྲུང་ཆེ་མཆོག་གྱི་དྲུང་དུ།

ཆེད་ཞུ། འདྱི་

ག་སློབ་གྲྭའྱི་སློབ་མ་… ལགས། ཡུལ་མྱིའྱི་ལག་ཁེར་གྱི་ཨང་… ཡྱིན་པ་དེ་ག་དབུས་ གཞུང་ནས་གསར་འཛུགས་གནང་བའྱི་སློབ་ཕྲུག་ལྷན་ཚོགས་ནང་འཇུག་གནང་ཡོང་

བའྱི་རྒྱབ་གཉེར་དུ། ཨ་སམ་འབྱིང་རྱིམ་སློབ་གྲྭའྱི་ཡྱིག་ཚང་ནས། ཕྱི་ལོ་༢༠༡༧ ཟླ་༨ ཚེས་༦ ལ།

(མཚན་རྟགས།)

སློབ་སྤྱ​ྱིའྱི་ལས་ཐམ།

55

རྒྱུན་སྤྲོད་ཡིག་རིགས།

སྦྲོང་ཚན།

དང་པྲོ། ཚིག་སྒྲུབ་བཟྲོ་རྒྱུ།

ལས་བསོམས། སྙན་ཐོ། རྒྱས་བསྡུས། བཅད་གཏུབ། རྒྱབ་གཉེར། ལྷན་ཚོགས།

གཉིས་པ། དྲི་བར་ལན་ཐྲོབས།

༡ གང་འདྲ་ཞྱིག་ལ་ལས་བསོམས་སྙན་ཐོ་ཟེར་རམ།

༢ ལས་བསོམས་སྙན་ཐོ་ལ་དོན་ཚན་གཙོ་བོ་གང་དང་གང་ཚང་དགོས་སམ། ༣ རྒྱབ་གཉེར་ཡྱི་གེ་ཞེས་པ་ག་འདྲ་ཞྱིག་ལ་ཟེར་རམ།

༤ རྒྱབ་གཉེར་ཡྱི་གེ་ལ་དོན་ཚན་གང་དག་ཚང་དགོས་སམ།

གསུམ་པ། གཤམ་གསལ་ཡིག་རིགས་ཁག་བིས།

༡ ཁེད་རང་སློབ་གྲྭའྱི་ལོ་འཁོར་དུས་དེབ་རྩོམ་སྒྱིག་པ་ཡྱིན་ཁུལ་གྱིས་དུས་དེབ་དང་འབེལ་བའྱི་ལས་བསོམས་ སྙན་ཐོ་ཞྱིག་བྱིས།

༢ རང་ཉྱིད་སློབ་གྲྭའྱི་དབུ་འཛིན་ཡྱིན་ཁུལ་གྱིས་སློབ་ཕྲུག་ཅྱིག་སློབ་གྲྭ་ཐོན་ནས་སེ་ཚན་གཞན་ཞྱིག་ཏུ་ངོས་ འཛིན་ལེགས་པར་ཡོང་ཕྱིར་རྒྱབ་གཉེར་ཡྱི་གེ་དོན་ཚན་ལྔ་ཚང་བ་ཞྱིག་བྱིས།

56

རྒྱུན་སྤོད་ཡྱིག་རྱིགས་གཉྱིས་པ།

སློབ་ཚན་བརྒྱད་པ།

རྒྱུན་སྤློད་ཡིག་རིགས་གཉིས་པ།

སྐྱབས་རྟེན།

རང་གྱི་དད་ཡུལ་དུ་གྱུར་བའྱི་བ་མ་མཁན་སྤྲུལ་རྣམས་ལ་དད་རྟེན་དང་བཅས་སྐྱབས་འཇུག་ཞུ་ བའྱི་ཡྱིག་རྱིགས་ཤྱིག་ལ་སྐྱབས་རྟེན་ཞེས་ཟེར། ཚང་དགོས་པའྱི་དོན་ཚན།

༡ ཡྱིག་རྱིགས་གང་ཡྱིན་གྱི་འགོ་བརོད། ༢ འབུལ་ཡུལ།

༣ དད་ལན་གང་གྱི་ཆེད། ༤ ནང་དོན་དངོས།

༥ མཇུག་བསྡུའྱི་གསོལ་འདེབས།

57

རྒྱུན་སྤྲོད་ཡིག་རིགས།

དཔེ་མཚོན།

སྐྱབས་རྟེན།

༄༅། །ཚེ་རབས་ཀུན་གྱི་སྐྱབས་གནས་བ་མ་རྱིན་པོ་ཆེའྱི་ྋཞབས་སེན་མངོན་ པར་མཛེས་པའྱི་དྲུང་དུ།

ཚེ་དང་ལན་པ་... ནང་མྱི་ཐུན་མོང་ནས་ཧྱིན་སོར་…དང་། མཇལ་དར་དད་རྟེན་

དང་བཅས་སྐྱབས་འཇུག་ཞུ་བ་ལགས་ན། ཚེ་འདྱིར་ནད་གདོན་བར་ཆད་ཞྱི་

ཞྱིང་བསམ་དོན་ཆོས་བཞྱིན་འགྲུབ་པ་དང་། ཚེ་རབས་ཕེང་བར་མཚན་ལན་བ་ མའྱི་རེས་སུ་བཟུང་སྟེ། རྣམ་མཁེན་རྒྱལ་བའྱི་གོ་འཕང་མ་ཐོབ་བར་དུ་རེ་བ་མས་

ཐུགས་རེས་འཛིན་པར་མཁཻན། མཁེན།

ཞེས་གསོལ་བ་འདེབས་པ་ལགས།

58

རྒྱུན་སྤོད་ཡྱིག་རྱིགས་གཉྱིས་པ།

བསློ་རྟེན།

༄༅། །ཚེ་འདས་ཤྱིག་གྱི་ཆེད་དུ་དད་ཡུལ་དུ་གྱུར་བའྱི་བ་མ་མཁན་སྤྲུལ་རྣམས་ལ་དད་རྟེན་དང་ བཅས་བར་དོའྱི་འཇྱིགས་སྐྲག་ལས་གོལ་བ་དང་། མགོགས་ནས་མྱུར་དུ་གཏན་བདེའྱི་གོ་འཕང་ ཐོབ་པའྱི་སྐྱབས་འཇུག་ཞུ་བའྱི་ཡྱིག་རྱིགས་ཤྱིག་ལ་བསོ་རྟེན་ཞེས་ཟེར། ཚང་དགོས་པའྱི་དོན་ཚན།

༡ ཡྱིག་རྱིགས་གང་ཡྱིན་གྱི་འགོ་བརོད། ༢ འབུལ་ཡུལ།

༣ ཚེ་འདས་གང་གྱི་ཆེད།

༤ འབུལ་རྟེན་གྱི་རྣམ་གངས།

༥ མཇུག་བསྡུའྱི་གསོལ་འདེབས། དཔེ་མཚོན།

བསོ་རྟེན།

༄༅། །འདྱི་ཕྱི་གཏན་གྱི་སྐྱབས་གནས་བ་མ་རྱིན་པོ་ཆེ་མཆོག་གྱི་༸ཞབས་དྲུང་དུ་ གུས་གསོལ།

འཇྱིག་རྟེན་འདྱི་ནས་ཕྱི་མའྱི་ལྔ་ལམ་དུ་གྱུར་པ། ཁང་གསར་ཚང་གྱི་ཕ་རྒན་དམ་པ་དེ་

ཉྱིད་ཀྱི་ཆེད་དུ་མཇལ་དར་དང་བསོ་རྟེན་སོར་བརྒྱ་བཅས་འབུལ་བ་ལགས་ན། ཚེ་འདས་

དེ་ཉྱིད་ཀྱི་ཚེ་རབས་ཕེང་བ་ཐོག་མེད་ནས་བྱས་ཤྱིང་བསགས་པའྱི་སྱིག་ལྟུང་བག་ཆགས་

དང་བཅས་པ་བྱང་ཞྱིང་དག་ནས་བར་དོའྱི་འཁྲུལ་སྣང་འཇྱིགས་སྐྲག་ཡ་ང་བ་ལས་གོལ་ཏེ་

དལ་རྟེན་རྱིམ་བརྒྱུད་ཀྱིས་སྐུ་བཞྱི་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ལན་གྱི་གོ་འཕང་མྱུར་དུ་འཐོབ་པའྱི་བསོ་སྨོན་ སྐྱབས་འཇུག་བརྩེ་བས་གཟྱིགས་པ་མཁཻན། མཁེན།

59

ཞེས་གསོལ་བ་འདེབས་པ་ལགས།

རྒྱུན་སྤྲོད་ཡིག་རིགས།

ཡང་ན།

བསོ་རྟེན།

༄༅། །སྐྱབས་གནས་བ་མ་རྱིན་པོ་ཆེའྱི་ྋཞབས་དྲུང་དུ།

ཞུ་གསོ ལ ། ཚེ ་ ལས་འདས་པ་

... དམ་པ་དེ་ཉྱིད་ཀྱི་སྱིག་སྒྱིབ་མཐའ་དག་བྱང་ཞྱིང་དག་ནས་བར་དོའྱི་

འཇྱིགས་སྐྲག་འཁྲུལ་སྣང་སྡུག་བསལ་ཡ་ང་བ་ལས་མྱུར་དུ་གོལ་ཏེ། ཐེག་

མཆོག་འཁོར་ལོ་བཞྱི་ལན་གྱི་རྟེན་བཟང་རྱིམ་པར་བརྒྱུད་བ་མེད་རོགས་བྱང་ མྱུར་དུ་འཐོབ་པའྱི་ཞུ་རྟེན་ལྷ་དར་དང༌།

དངུལ་སོར་བརྒྱ་ཐམ་པ་བཅས་

འབུལ་བ་ལགས་ན། བསོ་སྨོན་སྐྱབས་འཇུག་བརྩེ་བས་གཟྱིགས་པ་མཁཻན། མཁེན།

ཞེས་གསོལ་བ་འདེབས་པ་ལགས།

60

རྒྱུན་སྤོད་ཡྱིག་རྱིགས་གཉྱིས་པ།

སྦྲོང་ཚན། དང་པྲོ། ཚིག་སྒྲུབ་བཟྲོས།

བསོ་རྟེན། ཕྱི་མ། ལྔ་ལམ། སྱིག་ལྟུང་། འཁྲུལ་སྣང་། དལ་རྟེན། བསོ་སྨོན། ཚེ་རབས།

གཉིས་པ། དྲི་བར་ལན་ཐྲོབས།

༡ སྐྱབས་རྟེན་ཞེས་པ་གང་འདྲ་ཞྱིག་ལ་ཟེར་རམ།

༢ སྐྱབས་རྟེན་ལ་དོན་ཚན་གང་དང་གང་ཚང་དགོས་སམ། ༣ བསོ་རྟེན་ཞེས་པ་གང་འདྲ་ཞྱིག་ལ་ཟེར་རམ།

༤ བསོ་རྟེན་ལ་དོན་ཚན་གང་དང་གང་ཚང་དགོས་སམ།

གསུམ་པ། གཤམ་གསལ་ཡིག་རིགས་ཁག་བིས།

༡ རང་ཉྱིད་ཀྱི་འབེལ་ཡོད་གང་ཞྱིག་ནད་ཀྱིས་མནར་ནས་ཡུན་རྱིང་སོང་བར་དྲག་སྐྱེད་གང་མྱུར་ཡོང་ཕྱིར་ མཚན་ལན་བ་མ་ཞྱིག་ལ་སྐྱབས་རྟེན་ཞྱིག་བྱིས།

༢ སོ་སོའྱི་གཉེན་ཚན་ཞྱིག་འཇྱིག་རྟེན་འདྱི་ནས་ཕྱི་མའྱི་ལྔ་ལམ་དུ་གྱུར་པའྱི་ཆེད། མཚན་ལན་བ་མ་ཞྱིག་ལ་ བསོ་རྟེན་དོན་ཚན་ཚང་བ་ཞྱིག་བྱིས།

61

རྩྲོམ་འབིའི་ཤེས་བྱ།

རྩྲོམ་འབིའི་ཤེས་བྱ།

སེ་ཚན་འདྱིར་སྒྲུང་རོམ་གྱི་སློབ་ཚན་གསུམ་སེ། ཀོ་ལྷམ། ཤུབས་སུ་འཛུལ་བའྱི་མྱི། དཔེ་ཚབ་སྤོད་པ་བཅས་བཀོད་ ཡོད།

སེ་ཚན་འདྱི་ཁྱིད་པ་བརྒྱུད་མྱི་ས་ཞྱིབ་འབྱི་དང་།

ལྡོག་

འབྱི་ཡྱི་ལམ་ནས་སྒྲུང་གཏམ་འབྱི་སངས་གོམས་པར་བེད་ དགོས།

62

ཀོ་ལྷམ།

སློབ་ཚན་དགུ་པ།

ཀློ་ལྷམ།

༄༅། །ཉྱི་མ་གཅྱིག་སོང་གཉྱིས་སོང་གྱིས་དུས་ཚོད་ཟླ་བ་གཅྱིག་སོང་ཟྱིན་ཅྱིང་། ཉྱིན་ལྟར་ཉྱི་མ་

ནུབ་རྱིར་བཞུད་འགོ་བའྱི་སྐབས་སུ། ལྷམ་གཟེར་རྒྱག་མཁན་ཆུང་ཆུང་གྱིས་འདུག་བཟོད་མྱི་བདེ་

བར་ལམ་མདོར་རྒྱང་ལྟ་བྱེད་བཞྱིན་ཉྱི་མ་བཞུད་འགོ་བའྱི་ཟེར་འོད་ཀྱི་ཕོགས་ནས་གཟུགས་སྟོབས་ ཆེ་བའྱི་ལུས་ཀྱི་གྱིབ་མ་ཞྱིག་མཐོང་རྒྱུའྱི་རེ་སྒུག་བྱས་ཀང་ཁོས་མཐོང་ཐུབ་མེད།

ཡང་། ཉྱིན་ཞྱིག་གྱི་དགོང་དྲོར། དམག་མྱི་ཤ་སྐམ་ཞྱིག་ལྷམ་གཟེར་རྒྱག་སའྱི་ཁོམ་སྟེགས་ཀྱི་འཁྱིས་

63

རྩྲོམ་འབིའི་ཤེས་བྱ།

སུ་ཡོང་ནས་“... ཟླ་བ་གཅྱིག་ལྷག་ཙམ་གྱི་གོང་དུ་དམག་མྱི་གཟུགས་ཆེན་ཞྱིག་འདྱིར་འོངས་ནས་ ཀོ་ལྷམ་ཆ་གཅྱིག་ལ་ལྷམ་གཟེར་བརྒྱབ་རྒྱུ་བཞག་སོང་ངམ་”ཞེས་དྲྱིས། “འོ་... བཞག་སོང་བཞག་སོང་ལྷམ་གཟེར་ཡང་བརྒྱབ་ཚར།” “རྱིན་འབབ་དངུལ་ག་ཚོད་སྤོད་དགོས་སམ།”

ལྷམ་གཟེར་རྒྱག་མཁན་ཆུང་ཆུང་གྱིས་བསམ་མནོ་ཞྱིག་བཏང་སྟེ། “ལྷམ་གཟེར་བརྒྱབ་གླར་སོར་

གཅྱིག་དང་ཟུར་ལྔ་དང་། ཟླ་བ་གཉྱིས་ལ་ཉར་བའྱི་གླར་ཟུར་ལྔ་བཅས་བསོམས་པས་ཁེད་ཀྱིས་ང་ ལ་སོར་གཉྱིས་སྤད་ན་འགྱིག་”ཅེས་བཤད།

དམག་མྱི་དེས་ཁོ་ལ་སོར་གཉྱིས་སྤད། ལྷམ་གཟེར་རྒྱག་མཁན་ཆུང་ཆུང་གྱིས་དངུལ་ལག་ཏུ་བངས་

ཏེ༑ “གཟུགས་ཆེན་དེ་མ་སླེབས་པ་ཅྱི་ཞྱིག་ཡྱིན་”ཞེས་དྲྱིས།

“ཁོང་... གཡུལ་སར་ཕེབས་སོང་”ཞེས་བཤད་རེས། དམག་མྱི་དེ་ཁ་ཕྱིར་འཁོར་ནས་འགོ་གབས་ བྱས། ལྷམ་གཟེར་རྒྱག་མཁན་ཆུང་ཆུང་དེས་ལག་ཏུ་ཀོ་ལྷམ་བཟུང་སྟེ། “ཝེ། ལྷམ་འདྱི། ལྷམ་འདྱི་ འཁེར་གྱི་མྱིན་ནམ་”ཞེས་བོས་ནས་བཤད།

64

ཀོ་ལྷམ།

དམག་མྱི་དེས་གོམ་པ་སོ་མཚམས་བཞག་ཅྱིང་། སྐྱོ་བའྱི་སྐད་གདངས་དང་བཅས་ལྷམ་གཟེར་རྒྱག་

མཁན་ཆུང་ཆུང་དེར་“དགོས་མཁོ་མྱི་འདུག ཁོང་གྱི་རང་པ་གཉྱིས་གཡུལ་སར་རྨས་སྐྱོན་ཤོར་ནས་

སྨན་ཁང་དུ་གཅོད་དགོས་བྱུང་འདུག ཁོང་གྱིས་ཆེད་དུ་ང་ལ་ཡྱི་གེ་བསྐུར་ནས་ངས་དངུལ་འདྱི་ ཁེད་ལ་ཕུལ་ནས་ཐུགས་རེ་ཆེ་ཞེས་ཞུ་རོགས་གསུངས་འདུག་”ཅེས་བཤད་རེས། དམག་མྱི་དེས་

གོམ་སྟབས་ཆེན་པོ་སོ་བཞྱིན་བསྐྱོད་དོ། །

ལྷམ་གཟེར་རྒྱག་མཁན་ཆུང་ཆུང་དེས་དམག་མྱི་ཤ་སྐམ་པོ་དེའྱི་སྐད་ཆ་གོ་བ་དང་། ལག་ཏུ་ཀོ་

ལྷམ་ཆ་གཅྱིག་དེ་བཟུང་ནས་དམག་མྱི་ཤ་སྐམ་གྱི་གོམ་པའྱི་འདེགས་འཇོག་ལ་ལྟ་བཞྱིན་སེམས་

མེད་ཀྱི་འདྲ་གཟུགས་ཤྱིག་དང་གཉྱིས་སུ་མ་མཆྱིས།

65

རྩྲོམ་འབིའི་ཤེས་བྱ།

སྦྲོང་ཚན།

དང་པྲོ། ཚིག་སྒྲུབ་རེ་བཟྲོས།

ལྷམ་གཟེར། ཀོ་ལྷམ། ཁོམ་སྟེགས། གཡུལ་ས། དགོས་མཁོ། རེ་སྒུག བཞུད་པ། རྨས་སྐྱོན། གཉྱིས་སུ་མ་ མཆྱིས།

གཉིས་པ། དཔེ་བསན་པ་བཞིན་མཉམ་སེབ་བྱས་ནས་བརྲོད་པ་རེ་བཟྲོས། བཞུད། རེ་སྒུག དཔེར་ན། (བཞུད་པའྱི་ཉྱི་མ་སླར་ཡང་འཆར་བར་རེ་སྒུག་བྱས།) རྱིན་འབབ། བསམ་མནོ། གཡུལ་ས། རྨས་སྐྱོན།

གོམ་སྟབས། སྨན་ཁང་།

དམག་མྱི། འདུག་བཟོད།

གསུམ་པ། གཤམ་གསལ་དྲི་བར་ལན་འདེབས་དགྲོས། ༡ སྒྲུང་ཐུང་འདྱིར་མྱི་སྣ་གཙོ་བོ་སུ་རེད་དམ།

༢ རྩོམ་ཡྱིག་འདྱི་ཡྱིས་བརོད་དོན་སྙྱིང་པོ་གང་མཚོན་ནམ།

བཞི་པ། གཟུགས་སྲོབས་ཆེ་བའི་དམག་མི་དེ་ཁེད་རང་ཡིན་ཁུལ་གིས་སྒྲུང་འདི་མཇུག་སྐྲོངས།

འཐབ་ས་མདུན་མའྱི་གཡུལ་འགེད་ཀྱི་ཁོད་དུ་རྒྱལ་ཁབ་དང་མྱི་རྱིགས་ཀྱི་དོན་དུ་རང་སོག་བསོས་ནས་གཡུལ་ སར་དམག་འཐབ་བྱེད་བཞྱིན་པའྱི་སྐབས། རང་དམག་ལ་ཕམ་ཉེས་ཆེན་པོ་བྱུང་ནས་དམྱིགས་ཚད་ཀྱི་ས་

ཁོངས་སུ་མདུན་སྐྱོད་བྱེད་མྱི་ཐུབ། ང་དག་བོའྱི་མདུན་ལ་ཐོན་ནས་མེ་མདའ་རྦག་རྦག་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་

བརྒྱབ་པས་དག་མགོ་ཅུང་ཙམ་ནོན་ནས་རང་དམག་རྣམས་དམྱིགས་ཚད་ཀྱི་ས་ཁོངས་ལ་འཛུལ་ཐུབ་ཙམ་བྱུང་། དེ་བཞྱིན་ཛ་དྲག་གྱི་དྲག་འཐབ་བྱེད་བཞྱིན་པའྱི་སྐབས་ང་རང་དང་ཉེ་འགང་གོམ་པ་གསུམ་བཞྱི་ཙམ་གྱི་སར་ འབར་རས་ཤྱིག་གས་གཏོར་བྱུང་བ་དང་སྦྲགས་ང་རང་དྲན་མེད་དུ་བརྒྱལ།

དུས་ཚོད་ཅྱི་ཙམ་འགོར་མྱིན་ནྱི་ཆ་མ་འཚལ་མོད། ང་རང་དྲན་པ་སོས་སྐབས་སྨན་ཁང་གྱི་ཉལ་ཁྱིའྱི་སྟེང་དུ་

སླེབས་ཡོད་ཅྱིང་། ཉལ་ཆས་ཀྱི་འོག་ཏུ་ལུས་སྨད་ཡོངས་རོགས་སྦྲྱིད་ནས་ཧ་ལམ་ཚོར་སྣང་མེད་པ་ལྟ་བུར་གྱུར་ འདུག ངས་ཉལ་ཆས་ག་ལེར་ཡར་བཀགས་ནས་ལྟ་སྐབས་...མཚམས་འདྱི་ནས་མཇུག་སྐྱོང་བྱོས། 66

ལྔ་པ། རང་ཉིད་ཀིས་བསམ་གཞིག་བྱས་ནས་བི་རྒྱུ།

ཀོ་ལྷམ།

༡ རྩོམ་ཡྱིག་འདྱི་བཀགས་ནས་གཟུགས་སྟོབས་ཆེ་བའྱི་དམག་མྱི་དེའྱི་མྱི་གཤྱིས་ཀྱི་སྐོར་ལ་ཁེད་རང་གྱིས་གང་ ཤེས་བྱིས།

༢ གལ་ཏེ་མྱི་ཤ་སྐམ་པོ་དེ་ཁེད་རང་ཡྱིན་ན་ཀོ་ལྷམ་དེ་འཁེར་མྱིན་སྐོར་རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པ་བྱིས།

༣ རྩོམ་ཡྱིག་འདྱི་ཡྱི་ནང་ནས་སེམས་ཚོར་ཆེ་ཤོས་སྤོད་མཁན་གྱི་བརོད་དུམ་ཞྱིག་བཏོན་ནས་སེམས་ཚོར་བྱུང་ སྟངས་བྱིས།

དྲུག་པ། བརྲོད་གཞི་གང་རུང་ཞིག་བདམས་ཏེ་སྒྲུང་ཐུང་ཞིག་བིས། མེ་ཏོག དེབ། དཔེ་མཛོད། གཙང་པོ། མོ་ཊ།

67

རྩྲོམ་འབིའི་ཤེས་བྱ།

སློབ་ཚན་བཅུ་པ།

ཤུབས་སུ་འཛུལ་བའི་མི།

༄༅། །བདག་གྱི་ལས་རོགས་གྷྱི་རྱི་སྱི་སྐད་ཡྱིག་དགེ་རྒན་བྷེ་ལེ་ཁོབ་(Byelikov)དེ་ཟླ་གཉྱིས་ཀྱི་ སོན་དུ་རང་རེའྱི་གོང་ཁེར་འདྱིར་ཚེ་ལས་འདས། ཁེད་ཀྱིས་ཁོའྱི་གནས་ཚུལ་གསན་ཡོད་ཤག་རེད།

ཁོ་ནྱི་མྱི་ཡ་མཚན་ཅན་ཞྱིག་རེད། ནམ་མཁའ་སོ་ཞྱིང་དྭངས་པའྱི་སྐབས་སུའང་ཁོས་ཆུ་ལྷམ་གོན་ ཞྱིང་ལག་ཏུ་ཆར་གདུགས་ཁེར་བར་མ་ཟད། ལུས་ལ་དྲོད་ལན་བར་འཚང་ཅན་གྱི་ཤམ་ལྭ་གོན་གྱི་

ཡོད། ཁོས་རྣམ་ཀུན་ཆར་གདུགས་དེ་ཤུབས་སུ་བཅུག་ནས་ཁེར་འགོ་བ་དང་། ཆུ་ཚོད་ཀང་ཐལ་

མདོག་གྱི་ཤྭ་ལྤགས་ཀྱི་ཤུབས་ཤྱིག་ཡོད་པ་དེའྱི་ནང་དུ་འཇུག ཐ་ན་ཞ་སྨྱུག་གཞོག་བྱེད་ཀྱི་གྱི་ཡང་ སྟོད་ཐུང་གྱི་གོང་བ་བསླངས་པའྱི་ནང་དུ་སྦེད་ཀྱིན་ཡོད་པས་གདོང་པ་ཡང་ཤུབས་སུ་བཅུག་པ་

དང་འདྲ། ཁོས་མྱིག་ཤེལ་ནག་པོ་ཞྱིག་རྒྱག་པ་དང་། བལ་གྱི་སྟོད་ཐུང་ཞྱིག་གོན། ཤྱིང་བལ་གྱིས་ 68

ཤུབས་སུ་འཛུལ་བའྱི་མྱི།

རྣའྱི་བུ་ག་བཀག ཤྱིང་རྟར་བསད་ན་ཡང་ཁ་ལོ་བར་གུར་ཕུབ་དགོས་ཞེས་བཤད་ཀྱི་ཡོད། མདོར་

ན་ཁོས་རང་ལ་ཕྱི་ཐུམ་ཞྱིག་བཟོས་ནས་དུས་རྟག་ཏུ་འབུ་ཤུབས་སུ་འཛུལ་བ་ལྟར་རང་ཉྱིད་ཕྱི་ཐུམ་

དེའྱི་ཁོག་ཏུ་བསྒྱིལ་ཏེ་འཇྱིག་རྟེན་དང་འབེལ་རྒྱུན་བཅད་ཅྱིང་ཕྱི་རོལ་ཡུལ་དུས་ཀྱི་བག་ཆགས་ ཕ་མོ་ཙམ་ཡང་མྱི་ཐེབས་པར་བྱེད། དེ་ནྱི་དངོས་ཡོད་ཀྱི་འཚོ་བས་ཁོ་ལ་ཕོག་ཐུག་དང་འཇྱིགས་ སྣང་བསྐུལ་ཏེ། ཅྱི་བྱ་གཏོལ་བལ་གྱི་གནས་སུ་གར་བར་བརྟེན་རང་ཉྱིད་དཔའ་ཞུམ་པའྱི་ཚུལ་དང་

དོན་དངོས་ལ་འཚིག་པ་ཟ་ཞྱིང་ཞེ་སང་བྱེད་པའྱི་ངང་ཚུལ་ལ་འགེབས་སྲུང་བྱེད་པ་ཞྱིག་ཡྱིན་ཤས་

ཆེ༑ ཁོས་དུས་རྒྱུན་དུ་འདས་དོན་ལ་བསྟོད་བསགས་བྱེད་པ་དང་། གཏན་ནས་མེད་པའྱི་རྱིགས་ལ་ བསྟོད་བསགས་བྱེད་པ་ཡྱིན། དོན་དམ་དུ་ཁོས་སློབ་ཁྱིད་བྱེད་པའྱི་གནའ་བོའྱི་སྐད་ཡྱིག་དེ་ཡང་

ཁོ་རང་ལ་མཚོན་ན་ཁོའྱི་ཆུ་ལྷམ་དང་ཆར་གདུགས་དང་འདྲ་བས། ཁོས་ལག་ཆ་དེར་བརྟེན་ནས་ འཚོ་བ་དངོས་ལ་གཡོལ་ཐབས་བྱེད།

བྷེ་ལེ་ཁོབ་ཀྱིས་ཁོའྱི་བསམ་བོ་དེ་ཡང་ཐབས་བརྒྱ་ཇུས་སྟོང་གྱིས་ཤུབས་ཀྱི་ནང་དུ་སྦས་གང་ཐུབ་ བྱེད། སྱིད་གཞུང་གྱི་བསྒགས་ཡྱིག་དང་ཚགས་པར་ཐོག་གྱི་རྩོམ་ཡྱིག་ནང་དུ་དགག་བྱའྱི་རྱིགས་

69

རྩྲོམ་འབིའི་ཤེས་བྱ།

བཀོད་པ་རྣམས་ཁོས་གསལ་པོར་རྟོགས་ཀྱི་ཡོད། བསྒགས་ཡྱིག་གྱི་ཐོག་ནས་སློབ་འབྱིང་སློབ་མ་

མཚན་མོ་ཆུ་ཚོད་དགུ་པ་ཡོལ་རེས་ཁོམ་གཞུང་དུ་འགོ་མྱི་ཆོག་པའྱི་བརྡ་ཐོ་མཐོང་སྐབས། ཁོ་ནྱི་

རྱིག་པ་ཧ་ཅང་གསལ་པོར་གྱུར་ཏེ་བྱ་བ་འདྱི་རྱིགས་བཀག་པ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག་སྙམ། འོན་ཀང་ ཁོའྱི་བོ་ངོར་གཞུང་ཕོགས་ཀྱི་ཆོག་མཆན་ནམ། ཡང་ན་སྨྲ་མེད་ཁས་ལེན་བྱས་པ་དེ་རྱིགས་ལ་

དོགས་པའྱི་ཆ་ཡོད་ལ། དོན་གསལ་པོ་མྱིན་པའམ་གསལ་ལ་མྱི་གསལ་བ་ཞྱིག་བཤད་ནས་ཚར་

མེད་པའྱི་ཆ་ཡོད་པར་ངེས་སོ་སྙམ་གྱི་ཡོད། གཞུང་ཕོགས་ཀྱིས་གོང་ཁེར་གྱི་ནང་དུ་ཟློས་གར་སྤོ་

རྩེད་ཁང་ངམ། ཡང་ན་དཔེ་དེབ་ལྟ་ཀོག་ཁང་དང་། ཇ་ཁང་སོགས་གང་རུང་ཞྱིག་གཉེར་ཆོག་པའྱི་

ཆོག་མཆན་བཀོད་པ་མཐོང་རྱིམ་བཞྱིན་ཁོ་པས་མགོ་གཡུགས་གཡུགས་བྱས་ཏེ་སྐད་ཤུགས་ཆུང་

ངུས་“བྱ་བ་འདྱི་འགྱིག་ཅྱིང་ཡག་པོའང་རེད་མོད། འོན་ཀང་གནད་དོན་མྱི་འབྱུང་བ་བྱེད་དགོས་ ”ཞེས་བཤད་ཀྱི་ཡོད།

བཀའ་ཁྱིམས་ལས་འགལ་བ་དང་། རྒྱུན་སོལ་ལས་འདས་པ། ལུགས་སོལ་དང་མྱི་མཐུན་པ་བཅས་ ཀྱི་བྱ་བའྱི་རྱིགས་ཁོ་དང་འབེལ་བ་ཏྱིལ་འབྲུ་ཙམ་ཡང་མེད་མོད། འོན་ཀང་ཁོ་འཚིག་པ་ཟོས་ཏེ་

སེམས་མྱི་སྐྱ​ྱིད་པ་རེད། དཔེར་ན། ཁོའྱི་ལས་རོགས་ཤྱིག་ལྷ་ཁང་དུ་སྨོན་ལམ་འདེབས་པར་འགོ་རྒྱུ་

འཕྱི་དྲགས་པའམ། ཡང་ན། སློབ་འབྱིང་སློབ་མས་ཟྱིང་ཆ་བསླངས་འདུག་ཟེར་བ་སོགས་ཀྱི་གཏམ་ འཆལ་ཐོས་ཚེ་ཁོ་དངངས་སྐྲག་ཆེན་པོ་སྐྱེས་ཏེ་ཟྱིང་ཆ་གཏན་ནས་སློང་མྱི་རུང་ཞེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

སློབ་གྲྭའྱི་ལས་དོན་ཚོགས་འདུའྱི་ཐོག་ཁོ་པའྱི་གཟབ་ནན་དང་། དོགས་པ་ཆེ་ཞྱིང་རོད་ཚུལ་ཡྱིག་

སྐད་ཤ་སྟག་ཏུ་གྱུར་པས་ང་ཚོའྱི་རྣ་བར་གོ་དཀའ་བའྱི་ཚོར་བ་ཞྱིག་སྟེར། ཁོས་སློབ་འབྱིང་སློབ་

མ་གཞོན་ནུ་དེ་ཚོའྱི་སྤྱོད་པ་མྱི་ལེགས་པ་དང་། སློབ་ཁང་ནང་དུའང་ཟང་ཟྱིང་སྐད་ཅོར་རྒྱག་པའྱི་ གནས་ཚུལ་འདྱི་དག་སྱིད་གཞུང་གྱིས་མ་ཤེས་ན་ལེགས་སོ། །གནད་དོན་འདྲ་མ་བྱུང་ན་ལེགས་སོ་ ཟེར་བ་རེད།

ཁོའྱི་བོ་ངོར་ལོ་རྱིམ་གཉྱིས་པའྱི་སློབ་མ་པེ་ཊོབ་(Petrov)དང་། ལོ་རྱིམ་བཞྱི་པའྱི་སློབ་མ་ཡེ་

གོ ་ རོ བ ་(Yegorov)གཉྱི ས ་སློབ ་གྲྭ་ནས་ཕྱི ར ་འབུད་བྱས་ན་འཚམ་པའྱི ་ ངོ ས ་འཛིན ་བྱེ ད ་པས། 70

ཤུབས་སུ་འཛུལ་བའྱི་མྱི།

མཐར་ཅྱི་འདྲ་བྱས་མྱིན་ཁེད་ཀྱིས་ཤེས་སམ། ཁོ་པའྱི་དབུགས་རྱིང་ནར་ནར་དུ་འབྱ​ྱིན་པའྱི་ཚུལ་ དང་། མགོ་དུད་དེ་གནས་པའྱི་ཉོབ་མདངས། ཐལ་མདོག་ཅན་གྱི་ངོ་གདོང་ཆུང་ཆུང་ཐོག་མྱིག་ ཤེལ་བརྒྱབ་པའྱི་ཚུལ་དང་རྣམ་འགྱུར་དེས་ངེད་རྣམས་ཕམ་པར་བྱས། མཐར་ངེད་ཚོ་ཕྱི་བཤོལ་མྱི་

བྱེད་ཀ་མེད་བྱུང་ནས་པེ་ཊོབ་དང་། ཡེ་གོ་རོབ་གཉྱིས་ཀའྱི་སྤྱོད་ལམ་གྱི་སྐར་གངས་བཅག་ཅྱིང་། ཁོ་གཉྱིས་བཀག་སྐྱ​ྱིལ་བྱས་ནས་མཐར་ཕྱིར་འབུད་བྱས།

ངེད་ཚོ་དགེ་རྒན་ཚང་མ་ཁོ་ལ་ཤྱིན་ཏུ་སྐྲག ཡྱིད་ཆེས་བྱེད་མྱིན་ཁེད་ཀྱིས་ཤེས། ངེད་ཚོ་དགེ་རྒན་ རྣམས་ནྱི་བསམ་བོ་ཡོད་མཁན་ཚུལ་ལན་ཤ་སྟག་ཡྱིན་ལ། ཚང་མ་ཏུར་གེ་ནེབ་(1)(Turgenev)

དང་། ཤྱི་ཏེ་རྱིན་(Shtchdrin)གྱི་ཤུགས་རྐེན་བཟང་པོ་ཐེབས་མྱོང་མཁན་ཡྱིན་མོད། འོན་ཀང་

དུས་རྒྱུན་དུ་ཆུ་ལྷམ་གོན་ཞྱིང་ལག་ཏུ་ཆར་གདུགས་ཁེར་བའྱི་མྱི་ཆུང་དེས་མྱི་ལོ་བཅོ་ལྔའྱི་རྱིང་ལ་

སློབ་འབྱིང་འདྱིར་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་ཡོད། སློབ་འབྱིང་གཅྱིག་པུ་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་བར་ཧ་ལས་རྒྱུ་ཅྱི་ཡོད།

གོང་ཁེར་ཧྱིལ་པོར་ཁོས་ཁ་ལོ་སྒྱུར་གྱི་ཡོད། འདྱི་གའྱི་ལྷ་ལྕམ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོ་པས་ཐོས་པར་སྐྲག་ ནས་རང་ཤག་ཏུ་སེན་སྐྱ​ྱིད་མཚན་ཚོགས་ཚོགས་ནུས་ཀྱི་མེད་ལ། ཆོས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀང་ཁོའྱི་ མདུན་དུ་དམར་ཟས་ཟ་མྱི་ཕོད་པ་དང་ཤོ་ལ་སོགས་པ་རྒྱག་མྱི་ཕོད། གོང་ཁེར་ཡོངས་ཀྱི་མྱི་རྣམས་

བྷེ་ལེ་ཁོབ་ལྟ་བུའྱི་སྐྱེ་བོ་ཐ་མལ་པ་འདྱི་དག་གྱི་བག་ཆགས་འོག་ཏུ་ལོ་བཅུ་ནས་བཅོ་ལྔ་ཙམ་རྱིང་

ཞེད་སྣང་དང་དངངས་སྐྲག་ཁོ་ནས་དུས་འདས། སྐབས་དེར་མྱི་རྣམས་ཀྱིས་སྐད་ཤུགས་ཆེན་པོས་ སྐད་ཆ་བཤད་མྱི་ཕོད་པ་དང་ཡྱིག་འགྲུལ་བྱེད་མྱི་ཕོད་པ། དབུལ་པོ་རྣམས་ལ་སྦྱིན་པ་གཏོང་མྱི་

ཕོད་པ་གཞན་ལ་ཡྱི་གེ་འབྱི་ཀོག་སློབ་མྱི་ཕོད་པ་སོགས་བྱ་བ་གང་ལའང་ཐེ་ཚོམ་བྱེད་དགོས་པ་

ཞྱིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད།

བྷེ་ལེ་ཁོབ་དང་ཕན་རང་ཁང་པ་གཅྱིག་ནང་མཉམ་དུ་སོད་ཀྱི་ཡོད། ཁོའྱི་ཉལ་ས་ཤྱིན་ཏུ་ཆུང་བ་

ནྱི་སམ་ཞྱིག་དང་འདྲ་ལ་ཉལ་ཁྱིའྱི་ཐོག་ཉལ་གུར་ཞྱིག་ཀང་ཕུབ་ཡོད། ཁོ་པ་མལ་དུ་ཞུགས་རེས་

མགོ་བོ་བཏུམས་ནས་ཉལ་གྱི་ཡོད། ཁང་པའྱི་ནང་དུ་ཚ་བ་ཆེ་ཞྱིང་། ཕྱི་རོལ་ནས་རླུང་ལང་སྟེ་སོ་

(1) ཏུར་གེ་ནེབ་དང་། ཤྱི་ཏེ་རྱིན་ནྱི་གུ་ཡངས་ཀྱི་ལྟ་ཚུལ་འཛིན་མཁན་གྱི་ཨུ་རུ་སུའྱི་རྩོམ་པ་པོ་གཉྱིས་ཡྱིན།

71

རྩྲོམ་འབིའི་ཤེས་བྱ།

དམ་པོར་བརྒྱབ་པ་དེ་ཡང་ཕེས། ཐབ་ཀྱི་ནང་ནས་འུར་སྒ་གགས་སྐབས། ཁོ་ནྱི་རྐུན་པོ་ཞྱིག་ད་ལྟ་

ནང་དུ་སླེབ་མྱི་ཡོང་ངམ་སྙམ་པའྱི་འཇྱིགས་སྣང་གྱིས་མལ་གྱི་ནང་དུ་མགོ་བཏུམས་རང་བཏུམས་ བྱས་ཏེ་ཉལ། ཁོ་ནྱི་མཚན་གང་བོར་རྨྱི་ལམ་ངན་པ་ཁོ་ནས་གཙེས་ཏེ། ཕྱི་ཉྱིན་ཞོགས་པར་ངེད་ཚོ་

དང་མཉམ་དུ་སློབ་གྲྭར་སྐྱོད་སྐབས་ཁོའྱི་གདོང་ཉོབ་མདངས་ཀྱིས་གཟྱིར་ཞྱིང་སྐྱ་བོར་གྱུར་འདུག ཁོ་པ་མྱི་ཚོགས་ཆེ་བའྱི་སློབ་གྲྭ་དེར་སྐྱོད་དགོས་པས་སེམས་ལ་འཇྱིགས་སྣང་དང་ཁོང་ཁོ་སྐྱེས་པ་

གོར་མ་ཆག ཁེར་སོད་སྨྲ་ཉུང་གྱི་གཤྱིས་ཀ་ལན་པའྱི་སྐྱེ་བོ་འདྱི་ལྟ་བུར་མཚོན་ན། ང་དང་མཉམ་ དུ་འགོ་དགོས་པ་དེ་ཡང་ཁོ་ལས་ངན་ཞྱིག་ཡྱིན་པར་ངེས།

ཡྱིན་ན་ཡང་། ཤུབས་སུ་འཛུལ་བའྱི་སྐྱེ་བོ་དེ་གཉེན་སྒྱིག་བྱེད་ལ་ཁད་དུ་གྱུར།

ཕ་ཡུལ་

ཡུ་ཁེ་རན་གྱི་ཡྱིན་པའྱི་ལོ་རྒྱུས་དང་ས་ཁམས་ཀྱི་དགེ་རྒན་གསར་པ་ཀོ་ཝ་ལེན་ཀོ་ (Kovalen-

ko) ཞེས་པ་ང་ཚོའྱི་སློབ་གྲྭར་མངགས། ཁོས་རང་གྱི་གཅེན་མོ་ཝ་རྱིན་ཀ་(Varinka)ཁྱིད་ནས་

སློབ་གྲྭར་སླེབས། སློབ་སྤྱ​ྱིའྱི་སྐྱེ་དམན་གྱིས་ཝ་རྱིན་ཀ་ལ་བྷེ་ལེ་ཁོབ་ངོས་སྦོར་བྱས་པས། ཝ་རྱིན་ ཀས་བྷེ་ལེ་ཁོབ་ལ་དགའ་བའྱི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་འགོ་བརྩམས། སློབ་སྤྱ​ྱིའྱི་སྐྱེ་དམན་གྱིས་བྷེ་ལེ་ཁོབ་

ལ་ཝ་རྱིན་ཀ་གཟུགས་བྱད་འགྱིག་ཙམ་ཡོད་ལུགས་དང་། ཁོང་ནྱི་རྱིམ་པ་ལྔ་པའྱི་གཞྱི་དཔོན་གྱི་

བུ་མོ་ཡྱིན་པས་ས་ཞྱིང་དང་རྒྱུ་ནོར་ཡོད་ལུགས། ལྷག་པར་དུ་བུ་མོ་དེ་ནྱི་ཁོད་ལ་ཟོལ་མེད་ཀྱི་བརྩེ་

སེམས་ཐོག་མ་འཆང་མཁན་གྱི་བུད་མེད་ཡྱིན་ལུགས་སོགས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་བརོད་ནས་བུ་མོ་དེ་དང་

གཉེན་སྒྱིག་བྱེད་དགོས་པའྱི་ཁ་ཏ་བྱས་པ་ན། ཁོ་ཡང་མགོ་བོ་གདུགས་ལྟར་འཁོར་ནས་གཉེན་སྒྱིག་ བྱེད་རྒྱུ་ཐག་བཅད།

འོན་ཀང་། ཝ་རྱིན་ཀའྱི་གཅུང་པོ་ནྱི་བྷེ་ལེ་ཁོབ་མཐོང་བའྱི་ཉྱིན་དེ་ནས་བཟུང་ཁོ་ལ་ཞེན་པ་ལོག དེའྱི་རེས་སུ་དོན་དག་ཅྱི་ཞྱིག་བྱུང་ཡོད་པ་གཤམ་ནས་ཁེད་ཀྱིས་གསན་པར་མཛོད།

མྱི་ཆོབ་

ཚ་པོ་ཞྱིག་ཡོད་པ་དེས་ཉྱིན་ཞྱིག་ཟུར་ཟའྱི་རྱི་མོ་ཞྱིག་བྱིས་ཡོད། ད་ནྱི་བྷེ་ལེ་ཁོབ་ཀྱིས་ལག་ཏུ་ཉྱི་ གདུགས་འཁེར། རང་པར་ཆུ་ལྷམ་གོན། གོས་ཐུང་བརེས། ལག་གཡས་པས་ཝ་རྱིན་ཀ་ཁྱིད་ནས་ འགོ་བཞྱིན་པ་ཞྱིག་བཀོད་ཡོད། གཤམ་དུ་“དགའ་རོགས་སྒྱིག་བཞྱིན་པའྱི་མྱི་”ཞེས་པའྱི་ཡྱི་གེའང་ 72

ཤུབས་སུ་འཛུལ་བའྱི་མྱི།

བཀོད་ཡོད། རྱི་མོ་ཡང་ཧ་ཅང་འདྲ་པོ་བྱིས་ཡོད། རྱི་མོ་དེ་འབྱི་བར་མཚན་ཁ་ཤས་འགོར་ཡོད་

ངེས་རེད། གང་རེད་ཅེ་ན་རྱི་མོ་དེ་སློབ་འབྱིང་གྱི་བུ་བུ་མོ་དང་། དགེ་རྒན། ཆོས་ལུགས་སློབ་གྲྭའྱི་

དགེ་རྒན། སྱིད་གཞུང་གྱི་དཔོན་རྱིགས་བཅས་ཚང་མའྱི་ལག་ཏུ་འབྱོར་ཡོད་པར་མ་ཟད། བྷེ་ལེ་

ཁོབ་རང་ཉྱིད་ཀྱི་ལག་ཏུའང་རྱི་མོ་གཅྱིག་འབྱོར་ཡོད། ཟུར་ཟའྱི་རྱི་མོ་དེས་ཁོ་པ་ངོ་ཚ་ཁ་སྐྱེངས་ཀྱི་ གནས་སུ་ལྷུང་བར་བྱས།

ཟླ་ལྔ་པའྱི་ཚེས་གཅྱིག་ཉྱིན་གཟའ་ཉྱི་མ་ཡྱིན་པས། དགེ་སློབ་རྣམས་སློབ་གྲྭར་འཛོམས་ནས་ཚང་

མ་མཉམ་དུ་གོང་ཁེར་འདབས་རོལ་གྱི་གླྱིང་ག་ཞྱིག་ཏུ་འགོ་རྒྱུར་སོན་ནས་ཁ་ཆད་བྱས་པ་བཞྱིན་

ངེད་རྣམས་འགོ་བའྱི་སྐབས། བྷེ་ལེ་ཁོབ་ཀྱི་གདོང་གཤྱིས་ལོག་སྟེ་ངོ་གདོང་ར་རྱི་ལས་ཀང་ནག་ པར་གྱུར་འདུག

ཁོ་པས་མཆུ་འདར་བའྱི་ངང་ནས་“འཛམ་གླྱིང་ཐོག་ཏུ་སྐྱེ་བོ་སྡུག་པ་ཅན་འདྱི་ལྟ་བུའང་ཡོད་པ་

རེད་ཨང་”ཞེས་ཟེར།

ཐ་ན་བདག་ཀང་ཁོ་པར་སྙྱིང་རེ་སྐྱེས། ངེད་ཚོ་སོང་སོང་བ་ན་གློ་བུར་དུ་ཁེ་ཝ་རེན་ཁ་རང་འཁོར་ 73

རྩྲོམ་འབིའི་ཤེས་བྱ།

བཞོན་ནས་སླེབས་བྱུང་། ཁོའྱི་མཇུག་ཏུ་ཝ་རྱིན་ཀ་ཡང་རང་འཁོར་བཞོན་ནས་སླེབས། མོ་ནྱི་ངོ་

གདོང་དམར་ཆྱིལ་ཆྱིལ་དུ་གྱུར་ཅྱིང་། ངལ་བས་ཡོངས་སུ་དུབ་ན་ཡང་སྐྱ​ྱིད་སྣང་དང་དགའ་ཚོར་ ཆེན་པོ་བྱེད།

མོས་“ང་ཚོ་སོན་ལ་འགོ་ཡྱི་ཡྱིན་ནོ་”ཞེས་དང་། “གནམ་གཤྱིས་འདྱི་སྐྱ​ྱིད་པ་ལ། འདྱི་འདྲའྱི་གནམ་ གཤྱིས་སྐྱ​ྱིད་པ་ལ་”ཞེས་ཟེར་བཞྱིན་དུ་སོང་།

ཁོང་གཉྱིས་རྒྱང་རྱིང་པོ་ཆོད་ནས་མྱི་སྣང་བར་གྱུར། བྷེ་ལེ་ཁོབ་ཀྱི་ངོ་གདོང་ར་རྱི་ལྟ་བུ་དེ་སྐྱ་ཐེར་

ཐེར་དུ་གྱུར་ཅྱིང་རང་སར་ལངས་ནས་ང་ལ་བལྟས་འདུག...

ཁོས་“འདྱི་འདྲ་ཅྱི་རེད། ཡང་ན་བདག་གྱི་མྱིག་འཕྲུལ་བ་མྱིན་ནམ། སློབ་འབྱིང་གྱི་དགེ་རྒན་དང་ ལྕམ་ཆུང་རང་འཁོར་ལ་བཞོན་ནས་འགོ་བ་འདྱི་དཔེ་སྱིད་དམ་”ཞེས་ཟེར།

བདག་གྱིས་“དཔེ་མྱི་སྱིད་པ་ཅྱི་ཡོད།” ཅེས་ལན་བཏབ་པ་དང་ཆབས་ཅྱིག “ཁོང་གཉྱིས་རང་གྱི་

74

ཤུབས་སུ་འཛུལ་བའྱི་མྱི།

རང་འཁོར་ལ་བཞོན་ནས་གང་དགའ་གང་སྐྱ​ྱིད་གཏོང་བ་རེད་”ཅེས་བཤད་པ་ཡྱིན།

བདག་གྱིས་དོན་དེ་སྣང་མེད་དུ་བཏང་བར་ཁོ་ཡ་མཚན་ཆེན་པོ་སྐྱེས་ནས་“འདྱི་འདྲ་ག་ལ་འགྱིག་ ”ཅེས་དང་། “ཁེད་ཀྱིས་ཅྱི་གསུངས་པ་ཡྱིན་”ཞེས་སྐད་ཅོར་བརྒྱབ།

ཁོའྱི་སེམས་ཤྱིན་ཏུ་འཁྲུགས་ནས་མདུན་དུ་འགོ་མཚམས་བཞག་སྟེ་ཕྱིར་ཁྱིམ་དུ་ལོག

ཕྱི་ཉྱིན་ཁོ་ནྱི་སེམས་རྣལ་དུ་མྱི་ཕབ་ལ་ལག་པ་ཕུར་ཕུར་བྱེད་པ་དང་། ལུས་འདར་སྱིག་སྱིག་བྱེད་

པ་བཅས་ལ་བལྟས་ན་ལུས་ནད་ཀྱིས་གདུང་བ་དང་། གང་ལྟར་སློབ་གྲྭ་མ་གོལ་གོང་ནས་ཁོ་ལོག་ སོང་། འདྱི་འདྲ་བྱེད་པ་དེ་ཁོ་པའྱི་མྱི་ཚེའྱི་ནང་དུ་ཐེངས་དང་པོ་རེད། དེ་ཉྱིན་ཁོས་གུང་ཟས་ཀང་ མ་ཟོས། དགོང་མོ་ཟྱིན་ལ་ཉེ་སྐབས་ཁོས་གོན་ཆས་དྲོན་པོ་ཞྱིག་གོན་ནས་ཁེ་ཝ་རེན་ཁའྱི་ཁྱིམ་དུ་

སོང་། འོན་ཀང་དེ་ནུབ་ཝ་རྱིན་ཀ་བསད་མེད་པས་མོའྱི་གཅུང་པོ་མ་གཏོགས་ཐུག་འཕད་མ་བྱུང་།

ཁེ་ཝ་རེན་ཁས་རྣམ་འགྱུར་གང་ཤུར་ཤུར་གྱི་སོ་ནས་“བཞུགས་”ཞེས་བཤད་པ་དང་བཞྱིན་གཉེར་ བསྡུས། བྷེ་ལེ་ཁོབ་དེ་གར་ངག་བསམས་ནས་སྐར་མ་བཅུ་ཙམ་བསད་རེས་གཞྱི་ནས་སྨྲ་སོ་ཕེ།

ཁོས་“དེ་རྱིང་ཁེད་ཀྱི་སར་བཅར་དོན་ནྱི་བདག་ལ་སེམས་ནད་ཅྱིག་ཡོད་པ་དེ་ཞུ་བར་ཡོང་བ་ཡྱིན།

བདག་སེམས་པ་སྐྱ​ྱིད་པོ་མྱི་འདུག སེམས་པ་སྐྱ​ྱིད་པོ་མྱི་འདུག ངན་སེམས་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བོ་ཞྱིག་གྱིས་ ཁུངས་ལུང་མེད་པའྱི་ཟུར་ཟའྱི་རྱི་མོ་ཞྱིག་བྱིས་འདུག་པ་དེའྱི་ནང་མྱི་གཉྱིས་ཡོད་པ་གཅྱིག་ནྱི་ཁོ་

བོ་དང་ཅྱིག་ཤོས་ནྱི་ཁེད་དང་ངེད་གཉྱིས་ཀར་འབེལ་བ་ཤྱིན་ཏུ་ཟབ་པའྱི་མྱི་ཞྱིག་རེད། ཁེད་ལ་ ཞུ་ཆོག་པར་ཞུ་... ང་ལ་ཟུར་ཟ་འཕ་སྨོད་འདྱི་ལྟ་བུ་བྱེད་དགོས་པའྱི་བྱ་བ་ཞྱིག་བདག་གྱིས་གཏན་

ནས་བྱེད་མ་མྱོང་། དེ་ལས་ལོག་སྟེ་ཁོ་བོ་ནྱི་འགོ་འདུག་གཏམ་གསུམ་གང་ཅྱིར་ཚད་འཛིན་ཕེར་ བའྱི་མྱི་ཞྱིག་ཡྱིན་”ཞེས་བཤད།

ཁེ་ཝ་རེན་ཁ་ནྱི་ཁོང་ཁོ་ལངས་ནས་སྐད་ཆ་ཚིག་གཅྱིག་ཀང་མ་བཤད་པར་བསད། བྷེ་ལེ་ཁོབ་ཀྱིས་

ཡུད་ཙམ་ངང་སྒུག་བྱས་རེས། ཁོས་སྐད་ཤུགས་ཆུང་ལ་སྐྱོ་གླུ་ལྟ་བུའྱི་སྒ་གདངས་དང་བཅས་ན་རེ། 75

རྩྲོམ་འབིའི་ཤེས་བྱ།

“ངས་ཁེད་ལ་དེ་མྱིན་གྱི་གནད་དོན་ཞྱིག་ཞུ་རྒྱུ་ཡོད། བདག་ནྱི་འདྱི་གར་ལས་ཀ་བྱས་ཏེ་ལོ་མང་ སོང་། ཁེད་ནྱི་ཉེ་ལམ་ཕེབས་མ་ཐག་པ་རེད། ཁོ་བོ་ནྱི་ཁེད་ལས་ན་ཚོད་རྒན་པའྱི་ལས་རོགས་ཤྱིག་ ཡྱིན་པས་ངས་ཁེད་ལ་ཟོལ་མེད་ཀྱི་ཁ་ཏ་ཞྱིག་བྱེད། ཁེད་རང་རང་འཁོར་ལ་བཞོན་ནས་སྤོ་འཆམ་ གནང་བ་འདྱི་དགེ་རྒན་ན་གཞོན་ཞྱིག་ལ་མཚོན་ན་གཏན་ནས་མྱི་འཚམ་”ཞེས་བཤད། ཁེ་ཝ་རེན་ཁས་“ཅྱི་ཡྱིན་ནམ་”ཞེས་དྲྱིས།

ཁོས་“འདྱིར་འགེལ་བཤད་རྒྱག་དགོས་དོན་ཨེ་ཡོད། སྨོས་མ་དགོས་པ་ཞྱིག་མ་རེད་དམ། གལ་

ཏེ་དགེ་རྒན་གྱིས་རང་འཁོར་ལ་བཞོན་ན་སློབ་མ་རྣམས་ལ་སློབ་གསོ་ཇྱི་ལྟར་བྱེད་དམ། དེ་ལྟར་

བྱས་ན་ཁོ་ཚོས་བསྒྲུབས་པའྱི་བྱ་བ་ཚང་མ་ཕྱིན་ཅྱི་ལོག་སྟེ་མགོ་བོ་ས་ལ་བཙུགས་ནས་འགོ་བ་དང་

གཉྱིས་སུ་མ་མཆྱིས། བྱ་བ་འདྱི་རྱིགས་བྱེད་ཆོག་པའྱི་སྱིད་གཞུང་གྱི་བཀའ་མེད་པར་ང་ཚོས་བྱེད་ མྱི་རུང་། ཁ་སང་བདག་ལ་འཇྱིགས་དངངས་ཆེན་པོ་བྱུང་། ཁེད་ཀྱི་གཅེན་མོ་མཐོང་དུས་ཡུད་ཙམ་

རྱིང་མུན་རུབ་པ་ལྟར་མྱིག་ལམ་གྱི་ས་གཞྱི་ཐམས་ཅད་མོག་མོག་པོར་སོང་། ལྕམ་ཆུང་ངམ་གཞོན་

ནུ་མ་ཞྱིག་རང་འཁོར་ལ་བཞོན་ནས་འགོ་བ་འདྱི་ནྱི་ཧང་སངས་དགོས་པ་ཞྱིག་རེད་”ཅེས་བཤད། “ཡང་སྙྱིང་ཁེད་ཀྱིས་ཅྱི་ཞྱིག་བྱེད་རྩྱིས་ཡོད་དམ།”

“བདག་གྱིས་སྒྲུབ་དགོས་པའྱི་དོན་གཅྱིག་རང་ཡོད་པ་དེ་ནྱི་སྨྱི་ཧ་དབྱ​ྱི་ ཧ་ཝེ་ཆྱི་ཁེད་ལ་ཟོལ་མེད་

ཀྱི་གཏམ་ཞྱིག་ཞུ། ཁེད་ནྱི་ན་གཞོན་ཞྱིག་རེད། མདུན་ལམ་བཟང་པོ་ཡོད་པས་ཁེད་ཀྱིས་རང་གྱི་ འགོ་འདུག་གཏམ་གསུམ་ལ་ཅྱི་ནས་ཀང་གཟབ་དགོས། འོན་ཀང་ཁེད་ཀྱིས་ཟ་རྱི་ཟྱི་རྱི་འདྱི་ལྟ་བུ་

གནང་བ་དཔེ་མྱི་སྱིད། ཁེད་ཀྱིས་མེ་ཏོག་འཚེམ་དྲུབས་མའྱི་སྟོད་ཐུང་གོན་ཏེ་འགོ་བ་དང་། རྟག་

ཏུ་དཔེ་དེབ་ཁེར་ནས་ཁོམ་གཞུང་དུ་ཕར་འགོ་ཚུར་འགོ་བྱེད་པ་སོགས་མྱི་མང་པོས་མཐོང་། ད་

ཆ་ཡང་རང་འཁོར་ལ་བཞོན་ནས་ཕྱིན་པ་རེད། ཁེད་དང་ཁེད་ཀྱི་གཅེན་མོ་གཉྱིས་རང་འཁོར་ལ་

བཞོན་ནས་འགོ་བའྱི་གནས་ཚུལ་སློབ་སྤྱ​ྱིས་ཐོས་སྱིད་པར་མ་ཟད། དེ་ནས་གནས་ཚུལ་དགེ་ཆེའྱི་ རྣ་བར་འཁོལ་རྒྱུ་རེད།... དེ་འདྲ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་ཡོང་སྱིད་དམ་”ཞེས་བཤད། 76

ཤུབས་སུ་འཛུལ་བའྱི་མྱི།

ཁེ་ཝ་རེན་ཁའྱི་གདོང་མདོག་དམར་པོར་གྱུར་ནས་ན་རེ། “བདག་དང་གཅེན་མོ་གཉྱིས་རང་འཁོར་ ལ་བཞོན་ནས་འགོ་བ་འདྱིའྱི་སྐོར་མྱི་གཞན་ལ་ཇུས་གཏོགས་བྱེད་དབང་མེད། བདག་གྱི་སེར་དོན་

ལ་མྱི་སུ་འདྲ་ཞྱིག་གྱིས་ཀང་ཇུས་གཏོགས་བྱས་ཚེ། ཕར་སོང་ཤྱིག་ཟེར་ངེས་ཡྱིན་”ཞེས་ལན་བཏབ། བྷེ་ལེ་ཁོབ་ཀྱི་གདོང་པ་ཐལ་མདོག་ཏུ་གྱུར་ཅྱིང་ཡར་ལངས།

ཁོ་ན་རེ་“ཁེད་ཀྱིས་གསུང་སྟངས་འདྱི་འདྲ་ཡྱིན་ན་བདག་གྱིས་གང་ཡང་མྱི་ཞུ། ཁེད་ཀྱིས་ངའྱི་ མདུན་དུ་གོང་རྱིམ་དཔོན་གྱི་སྐོར་གླེང་སྐབས་འདྱི་འདྲ་མ་གསུངས། ཁེད་ཀྱིས་དཔོན་ལ་གུས་ ཞབས་ཞུ་དགོས་”ཞེས་བཤད།

ཁེ་ཝ་རེན་ཁས་“ཁོ་བོས་གོང་རྱིམ་དཔོན་ལ་གཏམ་ངན་གང་བཤད་སོང་ངམ་”ཞེས་དྲྱིས་པ་དང་། དེ་མུར་ཁོང་ཁོའྱི་སང་མྱིག་ལྟ་བཞྱིན་“ཁེད་རང་ཕེབས་ཤྱིག བདག་ནྱི་ཚུལ་ལན་གཞུང་དྲང་གྱི་མྱི་

ཞྱིག་ཡྱིན། སྐུ་ཞབས་ཁེད་འདྲ་བར་གླེང་མོལ་བྱེད་འདོད་མེད་ལ། ལོག་ཏུ་མྱི་གཞན་ལ་རྒྱབ་བཤད་ རྒྱག་མཁན་གྱི་རྱིགས་ལ་ཡང་དགའ་བ་མྱིན་”ཞེས་བཤད།

བྷེ་ལེ་ཁོབ་སེམས་པ་རབ་ཏུ་འཁྲུགས་ནས་འཚབ་བེ་འཚུབ་བེར་ཤམ་ལྭ་(2)གོན་ཞྱིང་གདོང་ནས་

འཇྱིགས་དངངས་བྱུང་བའྱི་རྣམ་འགྱུར་ཡང་ཐོན། འདྱི་ལྟར་མྱི་གཞན་གྱིས་ཁོ་ལ་འཛེམ་མེད་ཀྱིས་ བསྱིགས་པ་ནྱི་ཁོ་པའྱི་མྱི་ཚེའྱི་ཁོད་དུ་ཐེངས་དང་པོ་ཡྱིན།

བྷེ་ལེ་ཁོབ་ཀྱིས་“ཁེད་ཀྱིས་གང་བཤད་ནའང་ཤོད་”ཅེས་ཤོད་བཞྱིན་ཁང་པའྱི་སོར་ཐོན་ཏེ་སྐས་ འགོར་སོང་ནས་སླར་ཡང་ན་རེ། “ངེད་གཉྱིས་ཀྱི་གཏམ་གླེང་རྣམས་ལ་མྱི་གཞན་གྱིས་ཉན་རྣ་བྱེད་

སྱིད་པས། གོ་དོན་ལོག་སྟེ་གནད་དོན་འདྲ་མྱི་འབྱུང་བའྱི་ཆེད་དུ་ངེད་གཉྱིས་ཀྱི་གཏམ་གླེང་གྱི་

ནང་དོན་རྣམས་སློབ་སྤྱ​ྱིར་སྙན་སེང་མྱི་ཞུ་ཀ་མེད་ཡྱིན་”ཞེས་བཤད། ཁེ་ཝ་རེན་ཁས་“ཁོད་ཀྱིས་སློབ་སྤྱ​ྱིར་ཞུས་ཤྱིག་”ཅེས་བཤད། (2) ཁ་གོན་རྱིང་པོ།

77

རྩྲོམ་འབིའི་ཤེས་བྱ།

ཁེ་ཝ་རེན་ཁས་ཁོའྱི་ལྟག་རྒྱབ་ནས་སྟོད་ཐུང་གྱི་གོང་བ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཤེད་ཀྱིས་འབུད་རྒྱག་བཏང་ བ་ན། བྷེ་ལེ་ཁོབ་ཁོ་རང་གྱི་ཆུ་ལྷམ་དང་མཉམ་དུ་སྐས་ཐོག་ནས་རྦབ་འདྲྱིལ་ཐེབས། སྐས་ཀ་དེ་ནྱི་

རྱིང་ལ་གཟར་བ་ཞྱིག་ཡོད་མོད། འོན་ཀང་ཁོ་ལ་རྨས་སྐྱོན་མ་བྱུང་བར་སྐས་རྟྱིང་ནས་ཡར་ལངས་

ཏེ་སྣ་ལ་ཕུར་ཕུར་བྱེད་པ་དང་མྱིག་ཤེལ་ཆག་ཡོད་མེད་བལྟས། ཁོ་སྐས་ཀ་ནས་འདྲྱིལ་བ་དང་

སྐབས་ཏག་ཏག་ལ་ཝ་རྱིན་ཀ་རོགས་པ་བུད་མེད་གཉྱིས་དང་མཉམ་དུ་དེ་གར་སླེབས་བྱུང་། ཁོ་

ཚོ་ནྱི་ཧང་སངས་ནས་བལྟས་འདུག འདྱི་ནྱི་བྷེ་ལེ་ཁོབ་ལ་མཚོན་ན་གནས་ཚུལ་གཞན་གང་བྱུང་

བ་ལས་ཀང་སྡུག ཁོས་རང་གྱི་རང་ལག་ལ་ཆག་སྐྱོན་བྱུང་ན་ཡང་རང་ཉྱིད་མྱི་གཞན་གྱི་འཕ་སྨོད་

བྱ་ཡུལ་དུ་མྱི་འགྱུར་བ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེ་བར་འཛིན་པ་གོར་མ་ཆག ཅྱི་རེད་ཅེ་ན། དེ་ལྟར་བྱུང་

ཚེ་གནས་ཚུལ་དེ་གོང་ཁེར་ཡོངས་ལ་ཁབ་རྒྱུ་མ་ཟད། མཐར་སློབ་སྤྱ​ྱི་དང་སློབ་གྲྭའྱི་དོ་དམ་པའྱི་

རྣ་ལམ་དུ་ཡང་འཁོལ་རྒྱུ་རེད་ལ། གནད་དོན་འདྲ་ཡང་ཐོན་སྱིད་ཅྱིང་། སླར་ཡང་ཟུར་ཟའྱི་རྱི་

མོ་ཞྱིག་ཀང་ཐོན་སྱིད་ལ། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་གོང་ནས་ཁོ་ལས་ཁྱུར་ངལ་གསོ་བྱེད་དུ་འཇུག་པའྱི་ གནས་ཚུལ་ཡོང་བར་དོགས་པ་རེད།

ཁོ་འགེལ་བ་ལས་ལངས་རེས། ཝ་རྱིན་ཀས་ད་གཟོད་སུ་ཡྱིན་པ་ཤེས། མོས་ཁོ་པའྱི་དགོད་བོ་བའྱི་ ངོ་གདོང་དང་། ལྟེབ་གཉེར་ཁེངས་པའྱི་ཤམ་ལྭ། རང་པར་གོན་པའྱི་ཆུ་ལྷམ་བཅས་ལ་ལྟ་བཞྱིན་ཁོ་ ལ་གནས་ཚུལ་ཅྱི་ཞྱིག་བྱུང་བ་མ་རྟོགས་པས། མོའྱི་བོ་ངོར་ཕལ་ཆེར་སྐས་ཀ་ནས་ལྷུང་བར་སྙམ་སྟེ་ དབང་མེད་དུ་གད་མོ་ཆེན་པོ་ཤོར་ཏེ་ཁང་པ་ཧྱིལ་པོར་དགོད་སྒས་ཁེངས། “ཧ་ཧ་ཧ”

གསལ་ཞྱིང་སྙན་འཇེབས་ལན་པའྱི་དགོད་སྒ་དེས་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཇུག་རོགས་པར་བྱས།

གཉེན་སྒྱིག་བྱེད་རྒྱུའྱི་ཐོག་མའྱི་བོ་དེ་མཇུག་རོགས་པ་དང་བྷེ་ལེ་ཁོབ་ཀྱི་མྱི་ཚེའྱི་མཇུག་ཀང་རོགས། ཁོས་ཝ་རྱིན་ཀའྱི་དགོད་སྒ་དང་མཐའ་འཁོར་གྱི་གནས་ཚུལ་རྣམས་གང་ཡང་མ་ཐོས་མ་མཐོང་

ཁུལ་བྱས་ནས་སོང་། ཁོ་རང་ཁྱིམ་དུ་སླེབས་རེས་བྱ་བ་དང་པོ་ནྱི་ཅོག་ཙེའྱི་སྟེང་གྱི་ཝ་རྱིན་ཀའྱི་

འདྲ་པར་བསྡུས། དེའྱི་རེས་མལ་ཁྱིའྱི་ཐོག་ཏུ་ཉལ། དུས་དེ་ནས་བཟུང་ཁོ་མལ་ལས་ལང་རྒྱུ་མ་བྱུང་། 78

ཤུབས་སུ་འཛུལ་བའྱི་མྱི།

ཟླ་བ་གཅྱིག་སོང་བ་ན་བྷེ་ལེ་ཁོབ་ཚེ་ལས་འདས། ངེད་ཚོ་ཁོའྱི་ཕུང་པོ་སྐྱེལ་བར་སོང་།

ངེད་ཚོས་དྲང་པོར་བརོད་ན་བྷེ་ལེ་ཁོབ་ལྟ་བུའྱི་སྐྱེ་བོ་འཇྱིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཏུ་སོང་བ་ནྱི་མྱི་རྣམས་ དགའ་བ་སྐྱེ་འོ ས་པའྱི་བྱ་བ་ཞྱིག་རེད། ངེད་ཚོ་དུར་ས་ནས་ལོག་སྐབས་ཚང་མས་སེམས་སྡུག་དང་

ཁེངས་སྐྱུང་གྱི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་པ་ལས་སུས་ཀང་དགའ་སྣང་མྱི་སྟོན། འོན་ཀང་སེམས་ཀྱི་འཆར་

སྣང་འདྱི་ལྟ་བུ་ནྱི་སར་བྱ​ྱིས་པའྱི་དུས་སུ་ཁྱིམ་དུ་མྱི་རྒན་པ་སོད་མཁན་མེད་ཚེ། བྱ​ྱིས་པ་རྣམས་ལ་ རང་དབང་ཐོབ་ནས་ཆུ་ཚོད་རེ་གཉྱིས་ལྡུམ་རའྱི་ནང་དུ་རྩེད་མོ་རྩེ་བའྱི་སྐབས་སུ་བྱུང་མྱོང་ཡོད།

ངེད་ཚོ་དགའ་དགའ་སྤོ་སྤོའྱི་ངང་དུར་ས་ནས་ལོག་ཡོང་། འོན་ཀང་དུས་ཡུན་བདུན་ཕག་གཅྱིག་

ཀང་མ་སོང་གོང་གནས་ཚུལ་སར་རྒྱུན་ལྟར་དུ་ལོག་ནས་མྱི་རྣམས་སར་བཞྱིན་ཡྱི་མུག་པ་དང་། ཟང་ཟྱིང་བཅས་ཀྱི་ཁོད་དུ་གནས་ཤྱིང་། དུས་བབ་ཕན་བུ་ཙམ་ལ་ཡང་ལེགས་སུ་སོང་མེད།

དྲང་པོར་བརོད་ན་ང་ཚོས་བྷེ་ལེ་ཁོབ་དུར་དུ་སྦས་ཟྱིན་ནའང་། ད་དུང་ཤུབས་སུ་འཛུལ་བའྱི་མྱི་ཇྱི་ སྙེད་ཅྱིག་ཡོད་ལ། ཕྱིན་ཆད་ཀང་མྱི་དེ་རྱིགས་ཅྱི་ཙམ་ཐོན་པ་ཆ་མ་འཚལ་ལོ། །

79

རྩྲོམ་འབིའི་ཤེས་བྱ།

སྦྲོང་ཚན།

དང་པྲོ། གཤམ་གསལ་མིང་ཚིག་རྣམས་ཀི་གྲོ་དྲོན་མཚུངས་པའི་མིང་ཚིག་སྲོབ་ཚན་ནས་ཚོལ།

བྱ་ཐབས་མེད་པ། ཐབས་ཤེས་གང་ཡོད། ལྟོགས་ཅོར། ཐེ་ཚོམ་བལ། ཆང་ས། དུས་འགངས། སྐྱེས་འབས། ཐག་ཆོད། ཧ་ཅང་བོ་ཕམ་པ། ལྕགས་རྟ།

གཉིས་པ། ཡང་ཡང་བཀགས་ཏེ་དཔྲོད་བིས་ཐྲོངས།

བར་འཚང་ཅན། ཕྱི་ཐུམ། འགེབས་སྲུང་། བསྒགས་ཡྱིག གཏམ་འཆལ། ཕྱི་བཤོལ། བཀག་སྐྱ​ྱིལ། ཡྱིག་

འགྲུལ། གོར་མ་ཆག གཟུགས་བྱད། ཟོལ་མེད། ཟུར་ཟའྱི་རྱི་མོ། ངོ་ཚ་ཁ་སྐྱེངས། འདབས་རོལ། ཁ་ཆད།

ངལ་བས་ཡོངས་སུ་དུབ། སེམས་རྣལ་དུ་མྱི་ཕབ། གནམ་སོ། འཕ་སྨོད། ཕྱིན་ཅྱི་ལོག གཉྱིས་སུ་མ་མཆྱིས། མོག་མོག་པོ། འཚེམ་དྲུབས། སང་མྱིག ཉན་རྣ། རྦབ་འདྲྱིལ། ལས་ཁྱུར་ངལ་གསོ། ཁེངས་སྐྱུང་། ཡྱི་མུག ཆ་མ་འཚལ།

གསུམ་པ། རང་ངྲོས་ནས་བི་རྒྱུ།

༡ ཁེད་ཀྱིས་བྷེ་ལེ་ཁོབ་དང་ལོག་ཕོགས་ཀྱི་མྱི་སྣའྱི་ཕྱིའྱི་རྣམ་པ་ཞྱིག་ཞྱིབ་འབྱི་བྱོས།

༢ གལ་སྱིད་བྷེ་ལེ་ཁོབ་དང་ཝ་རྱིན་ཀ་གཉྱིས་ཆང་ས་རྒྱག་ཐུབ་ཡོད་ན། ཁོ་གཉྱིས་ཀྱི་བཟའ་ཚང་གྱི་མྱི་ཚེ་དེ་ གང་འདྲ་ཞྱིག་ཡོང་སྱིད་པ་བསམ་ཚོད་བཞྱིན་བྱིས།

བཞི་པ། གཤམ་གསལ་དྲི་བར་ལན་ཐྲོབས།

༡ རྩོམ་ཡྱིག་འདྱི་ཡྱི་མྱིང་ལ་《ཤུབས་སུ་འཛུལ་བའྱི་མྱི།》 ཞེས་འདོགས་དགོས་དོན་གང་ཡྱིན་ནམ།

༢ ཝ་རྱིན་ཀ་ཡྱི་གཅེན་པོ་ཁེ་ཝ་རེན་ཁ་དང་། བྷེ་ལེ་ཁོབ་གཉྱིས་དབར་གནས་ཚུལ་ཅྱི་ཞྱིག་བྱུང་ངམ། ༣ བྷེ་ལེ་ཁོབ་གོངས་ཟྱིན་པའྱི་རེས་སུ་ལས་རོགས་རྣམས་ལ་ཚོར་སྣང་གང་འདྲ་བྱུང་ཡོད་དམ།

80

དཔེ་ཚབ་སྤོད་པ།

སློབ་ཚན་བཅུ་གཅིགཔ།

དཔེ་ཚབ་སྤློད་པ།

ལྡོག་བརོད་རོམ་ཡྱིག

༄༅། །སློབ་གྲྭའྱི་ཉལ་བརྡ་བཏང་ནས་རེ་ཞྱིག་འགོར་སོང་། ངས་སློབ་མའྱི་ནང་སྦོང་ལ་ཞུ་དག་

བྱས་ནས་དེབ་བཞྱི་ལྔ་ཙམ་ལས་ལྷག་མེད་པས། ངལ་གསོ་ཅུང་ཙམ་བྱས་རེས་ལྷག་མ་དེ་དག་ཀང་

དབུགས་ཐེངས་གཅྱིག་གྱིས་རོགས་པར་བྱེད་བསམས་ནས་དེབ་གཅྱིག་བངས་ཏེ་བལྟ་བར་རྩོམ་ པའྱི་ཚེ། གློ་བུར་དུ་ཕྱི་རོལ་ནས་“ཐག་ཐག་ཐག་”ཅེས་རང་གྱི་སོ་རྡུང་བའྱི་སྒ་ཞྱིག་དང་ལྷན་དུ་

“དགེ་རྒན་གགས་པ་”ཞེས་སྐད་ཆུང་ངུས་ངའྱི་མྱིང་ནས་འབོད་པའྱི་སྒ་ཞྱིག་ཀང་རྣ་ལམ་དུ་ཐོས་

བྱུང་། ངས་ཕྱི་ལ་ཨ་ལན་སྟེར་བཞྱིན་སོང་ནས་སོ་ཕེས་ཏེ་མགོན་པོ་ནང་དུ་བསུས། གློག་འོད་ཀྱི་ འོག་ནས་ཕར་ལ་བལྟས་པ་ན། ཨ་ཙི། ཆ་མེད་རྒྱུས་མེད་ཀྱི་གཞོན་ནུ་ཞྱིག་རེད། དེའྱི་གཟུགས་

པོ་དེ་འདྲ་མྱི་ཆེ་ལ་ཤའང་དེ་འདྲ་རྒྱགས་པ་མྱིན་ཞྱིང་། སྟོད་ཐུང་སོན་པོ་ཡང་ཡང་བཀྲུས་ཏེ་མདོག་

སྐྱ་བོར་སོང་བ་ཞྱིག་དང་། སྨད་ལ་རས་ཆ་སྨུག་པོའྱི་གུ་ཐུང་གོན་ཡོད་པ་དེ་ཁོ་རང་གྱི་ལུས་དང་

འཚམ་ཞྱིང་རན་པོ་ཞྱིག་འདུག་པས། མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་གཙང་སྦྲ་དང་། བག་ཡོད། གྲུང་པོ་ བཅས་ཡྱིན་པའྱི་ཚོར་བ་ཞྱིག་སྟེར། གདོང་སོར་ཞྱིང་སྨུག་པོའྱི་སྟེང་ན། ཆེ་ཞྱིང་གསལ་བའྱི་མྱིག་

འབས་ཟུང་ཞྱིག་ཀེམ་ཀེམ་གཡོ་བའྱི་ངང་ཚུལ་དེ་ལས་གཞོན་ནུ་འདྱིའྱི་ལང་ཚོ་དར་ལ་བབ་ཅྱིང་བོ་ 81

རྩྲོམ་འབིའི་ཤེས་བྱ།

རྱིག་རྣམ་པར་བཀྲ་བའྱི་རང་བཞྱིན་མ་ཉམས་པར་ཤར་འདུག གཞོན་ནུ་དེས་ང་ལ་གུས་བཀུར་གྱི་

ཚུལ་དུ་མགོ་སྒུར་སྒུར་ཞྱིག་བྱེད་བཞྱིན་“དགེ་རྒན་གགས་པ་ལགས། ཁེད་བདེ་མོ་ཡྱིན་ནམ་”ཞེས་

འཚམས་འདྲྱི་བྱེད་པ་དང་ལྷན་ཅྱིག་བདག་གྱི་ལག་པ་དམ་པོར་འཇུས་བྱུང་། ངས་ལན་འདེབས་

བཞྱིན་ཁོ་ལ་སླར་ཡང་མགོ་ནས་རྟྱིང་པའྱི་བར་དུ་ཞྱིབ་ལྟ་ཞྱིག་བྱས་ཀང་ངས་ཁོ་ངོ་མ་ཤེས། ཁོས་ སླར་ཡང་ང་ལ་“ཁེད་ཀྱིས་ང་བརེད་སོང་ངམ། ང་བཀྲ་ཤྱིས་ཡྱིན། རྱིག་གནས་གསར་བརེ་ཆེན་

པོའྱི་སྐབས་སུ་དམའ་འབྱིང་ལོ་རྱིམ་དང་པོའྱི་སློབ་མ་ཡྱིན་”ཟེར།

ངས་ཁ་ནང་ནས་“བཀྲ་ཤྱིས། དམའ་འབྱིང་ལོ་རྱིམ་དང་པོ”“བཀྲ་ཤྱིས། དམའ་འབྱིང་ལོ་རྱིམ་དང་

པོ་”ཞེས་ཡང་ཡང་ཟློ་བཞྱིན་ཞྱིབ་ཏུ་བསམ་བོ་བཏང་བ་ན་གློ་བུར་དུ་དྲན་པ་སོས་ཏེ་སར་གྱི་གནས་ ཚུལ་ཡྱིད་ལ་གཟུགས་བརྙན་ལྟར་ཤར་བྱུང་།

ལོ་བཅུ་བཞྱིའྱི་སོན་ལ། ང་ནྱི་དམའ་འབྱིང་ལོ་རྱིམ་དང་པོའྱི་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡྱིག་གྱི་དགེ་རྒན་ཡྱིན།

ངས་རང་གྱི་སྟོབས་ཤུགས་ཡོད་རྒུ་རྩལ་དུ་བཏོན་ནས་འཛིན་གྲྭ་འདྱིའྱི་སློབ་མ་རྣམས་ལ་བོད་ཀྱི་

སྐད་ཡྱིག་ཁྱིད་པའྱི་སང་ལ་“ལས་ངན་ན་བྱ​ྱི་ལར་ཆམ་པ་ཕོག་”པའྱི་དཔེ་ལྟར་མ་བསམ་ས་ནས་

82

དཔེ་ཚབ་སྤོད་པ།

རྱིག་གནས་གསར་བརེ་ཆེན་པོ་ཟེར་བའྱི་འགུལ་སྐྱོད་ཅྱིག་ལངས་པས། སར་གྱི་སློབ་ཁྱིད་འཆར་

གཞྱི་རྩ་བ་ནས་གཏོར། “གསར་བརེ་”ཡྱི་མེ་ལྕེ་དེ་འབར་བཞྱིན་འབར་བཞྱིན་ང་དང་ང་འདྲ་བའྱི་ དགེ་རྒན་ཆུང་ཆུང་རྣམས་ཀྱི་ཡོད་ཚད་སེག་པར་བྱེད་པའྱི་ཉམས་ཉེས་ཆེན་པོ་ཞྱིག་བྱུང་སོང་།

ཉྱིན་ཞྱིག་གྱི་གུང་ཚིགས་ཀྱི་རེས་སུ། གློ་བུར་དུ་སློབ་མ་བཅུ་ཕག་འགའ་འུར་འུར་ཟྱིང་ཟྱིང་གྱིས་ ངའྱི་ཁང་པའྱི་ནང་ལ་ལྱིང་འོངས་ཏེ་“གགས་པ། ཁོད་ཀྱིས་ཉོན། ད་ལྟ་ནྱི་རྙྱིང་པ་བཞྱི་(3)གཏོར་བ་

དང་གསར་པ་བཞྱི་འཛུགས་པ། ལྷ་འདྲེ་གདོན་བགེགས་ཡོད་ཚད་གཙང་ཕགས་བྱེད་པའྱི་སྐབས་

རེད། དེ་རྱིང་ང་ཚོས་ཁོད་ཀྱི་ཁྱིམ་ལ་སོག་བཤེར་བྱས་ཏེ། བཀས་བཀོད་རྒྱུད་འཛིན་དང་། འབྱོར་ ལན་གལ་རྱིམ། དེ་མྱིན་བཟོ་བཅོས་རྱིང་ལུགས་ཀྱི་དངོས་པོ་མ་ལུས་པར་གཙང་ཕགས་བྱེད་རྒྱུ་ཡྱིན།

ཁོད་ཕར་སོང་ཞྱིག་”ཅེས་གཟུགས་པོ་ཅུང་ཆེ་བའྱི་སློབ་མ་ཞྱིག་གྱིས་སྐད་ཅོར་རྒྱག་བཞྱིན་ང་ལ་

འབུད་རྒྱག་ཅྱིག་བརྒྱབ། ངས་སློབ་མ་རྣམས་ལ་བལྟས་ཚེ་ཕལ་ཆེ་བ་རང་གྱིས་སློབ་ཁྱིད་བྱེད་པའྱི་

ཡུལ་ཏེ་དམའ་འབྱིང་ལོ་རྱིམ་དང་པོའྱི་སློབ་མ་ཡྱིན་པ་གཞྱི་ནས་མཐོང་། སར་ཡྱིན་ན་ཁོ་ཚོས་ང་ ལ་གུས་བཀུར་ཆེན་པོ་བྱེད་མོད། འོན་ཀང་དེ་རྱིང་དེ་ལས་ལོག་སྟེ་ཚང་མས་ང་ལ་སང་མྱིག་བགད་

པའྱི་རྱིག་ཉམས་ལ་བལྟས་ན། ང་ནྱི་ཁོ་ཚོས་གཏན་ནས་ངོ་མྱི་ཤེས་ཤྱིང་ཁོ་ཚོ་དང་མཐུན་ཐབས་ མེད་པའྱི་གལ་རྱིམ་དག་བོ་ཞྱིག་དང་དབྱེར་མ་མཆྱིས་པ་འདྲ། རང་ལ་ཉེར་མཁོའྱི་ཅ་ལག་འགའ་

དང་དཔེ་ཆ་འགའ་(ཡོད་པ་རྣམས་ཀང་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱིས་དཔར་སྐྲུན་བྱས་པ་ཡྱིན།)མ་གཏོགས་ཅྱི་ཡང་མེད་

པས་ཁྱིམ་སོག་བྱེད་པ་ལ་ང་སྐྲག་སྣང་ཅྱི་ཡང་མྱི་འདུག་མོད། འོན་ཀང་ཕ་གྱིའྱི་ཅོག་ཙེའྱི་སྟེང་ན་ ཡོད་པའྱི་དག་ཡྱིག་《དགེ་བཤེས་ཆོས་གགས།》དང་《གསེར་ཏོག་སུམ་རྟགས།》 《 སྙན་ངག་ཕོགས་ བསྒྱི ག ས།》བཅས་ནྱི ་སློབ ་ཁྱི ད་ཀྱི ་དཔྱད་གཞྱི ར་མེ ད ་དུ་མྱི ་ རུང་བ་ཞྱི ག་ཡྱིན ་པས་གོང་གུད་དུ་

གཏོང་མྱི་རུང་སྙམ་ནས་ཁོ་ཚོས་མཉམ་མྱི་འཇོག་པའྱི་གླགས་ཨེ་རྙེད་བལྟས་ཏེ་ཅོག་ཙེ་བྱ​ྱི་དོར་བྱེད་ ཁུལ་གྱིས་དཔེ་ཆ་དེ་དག་བངས་ནས་འཐེན་སམ་ནང་དུ་འཇོག་རྩྱིས་བྱེད་པའྱི་ཚེ། གློ་བུར་དུ་ལྟག་ རྒྱབ་ནས་“མྱི་ངན་གགས་པ། ཁོད་ཀྱིས་ད་དུང་དཔེ་ཆ་རྙྱིང་པ་དེ་དག་ཉར་ཚགས་བྱེད་འདོད་དམ་

”ཞེས་སྐད་ཕ་མོས་སྱིག་དམོད་བྱེད་པའྱི་སྒ་ཞྱིག་གགས་པ་དང་མཉམ་དུ་བསམ་ལོང་མེད་པར་ངའྱི་ (3) རྱིག་གནས་རྙྱིང་པ། བསམ་བོ་རྙྱིང་པ། གོམས་གཤྱིས་རྙྱིང་པ། ལུགས་སོལ་རྙྱིང་པ།

83

རྩྲོམ་འབིའི་ཤེས་བྱ།

ལག་ནས་དཔེ་ཆ་དེ་དག་འཕོག་སྟེ་ས་ལ་གཡུགས། ངས་སྙྱིང་གྱིས་མ་བཟོད་པར་ཕར་བརྒྱུགས་

ནས་ཡར་སྒྲུག་པར་བརྩམས་པ་ན། སློབ་མ་དེས་ངའྱི་མདུན་བངས་ཏེ། དཔེ་ཆ་དེ་དག་ལ་རྡོག་པས་ མནན། གཡོན་ལག་སྐེད་པ་ལ་བརྟེན། གཡས་ལག་གྱིས་ངའྱི་གདོང་ལ་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ཏེ་སྐད་

སང་སང་དུ་“མྱི་ངན་གགས་པ། སར་ཕན་ཆད་ཁོད་ཀྱིས་དཔེ་རྙྱིང་འདྱི་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ང་ཚོ་ འབྱོར་མེད་གལ་རྱིམ་གྱི་བུ་དང་བུ་མོ་ལ་བཀས་བཀོད་རྒྱུད་འཛིན་དང་། ཆོས་ལུགས་རྨོངས་དད་

ཀྱི་དུག་མྱི་ཉུང་བ་ཞྱིག་གཏོར་ཏེ་བསམ་པ་བསླུ་བྱིད་བྱས། དུས་ད་ལྟ་རླབས་ཆེ་བའྱི་འབྱོར་མེད་

གལ་རྱིམ་རྱིག་གནས་གསར་བརེ་ཆེན་པོའྱི་འགུལ་སྐྱོད་འདྱིའྱི་ནང་དུ་ཁོད་ཀྱིས་རང་གྱི་ཉེས་སྐྱོན་ ལ་འགོད་བཤགས་མྱི་བྱེད་པའྱི་ཐོག་ད་དུང་དུག་རྩྭ་འདྱི་དག་མཁེགས་བཟུང་བྱེད་པའྱི་དམྱིགས་ ཡུལ་ཅྱི་ཡྱིན། མ་རྩ་རྱིང་ལུགས་རོ་ལངས་རྒྱག་བསམ་པ་མྱིན་ནམ་”ཞེས་ཁ་རྡུང་དྲག་པོ་བཏང་།

ངས་མགོ་ཡར་བཀགས་ནས་བལྟས་ཙ་ན། ཀེ་མ། ཁོ་ནྱི་དེ་སོན་རྒྱུན་དུ་འདྱིར་འོངས་ནས་དྲྱི་ གཏུག་བྱེད་པའྱི་སློབ་མ་བཀྲ་ཤྱིས་ཟེར་བ་དེ་མ་ཡྱིན་ནམ། ཁོའྱི་དེ་རྱིང་གྱི་བྱ་སྤྱོད་ནྱི་སོན་ཆད་ཀྱི་

སྤྱོད་ལམ་ལས་ཏན་ཏན་ལོག་པས་བདག་ཡུད་ཙམ་ལ་ཧ་ལས་དགོས་པ་ཞྱིག་བྱུང་། ངས་ཁོའྱི་རང་ འོག་གྱི་དཔེ་ཆ་དེ་དག་ལ་བལྟས་ནས་“བཀྲ་ཤྱིས། སློབ་གོགས་ཚོ། 《དགེ་བཤེས་ཆོས་གགས།》འདྱི་ ནྱི་དག་ཡྱིག་གྱི་དཔེ་ཆ་ཞྱིག་ཡྱིན་པ་དང་། 《གསེར་ཏོག་སུམ་རྟགས།》ཞེས་པ་འདྱི་ནྱི་བརྡ་སྤོད་ཀྱི་

དཔེ་ཆ་ཞྱིག་དང་། 《 སྙན་ངག་ཕོགས་བསྒྱིགས།》ཞེས་པ་ནྱི་སྙན་ངག་ཇྱི་ལྟར་རྩོམ་པའྱི་ཐབས་སྟོན་

པའྱི་དཔེ་ཆ་ཞྱིག་ཡྱིན་པས་ང་ཚོ་རྱིག་གནས་སྦོང་མཁན་རྣམས་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་ཞྱིང་མེད་དུ་མྱི་

རུང་བ་ཡྱིན། དེས་ན་དེ་དག་ནྱི་བཀས་བཀོད་རྒྱུད་འཛིན་གྱི་རྱིགས་སུའང་འཇོག་མྱི་རུང་ལ་ཆོས་ ལུགས་རྨོངས་དད་ཀྱི་སྐོར་ཡང་མ་ཡྱིན།”

“ཧྱིན། ཁོད་ཀྱི་ཁྱི་ཁ་སུམས་ལ་སོད་”ཅེས་ངའྱི་བཤད་མཚམས་བཅད་ནས་《གསེར་ཏོག་སུམ་རྟགས།》 ཀྱི་མདུན་ཤོག་གཅྱིག་སློགས་ཏེ་ཐོན་མྱི་སམ་བྷོ་ཊའྱི་འདྲ་པར་ལ་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ནས་“ལྟོས་དང་།

འདྱིའྱི་ཆ་ལུགས་དང་འདུག་སོལ་ནྱི་གོམས་སོལ་རྙྱིང་པ་མ་ཡྱིན་ནམ། འདྱིས་བརྩམས་པའྱི་ཡྱི་གེ་

ནྱི་རྱིག་གནས་རྙྱིང་པ་མ་ཡྱིན་ནམ་”ཟེར་བཞྱིན་ཡང་ཤོག་ལྷེ་གཅྱིག་སློག་ཏེ་སུམ་ཅུ་པའྱི་རྩ་ཚིག་ གྱི་མཆོད་བརོད་ལ་མཛུབ་མོས་བསྟན་ཏེ་“ལྟོས་དང་འཇམ་པའྱི་དབྱངས་ལ་ཕག་འཚལ་ལོ་ཞེས་པ་ 84

དཔེ་ཚབ་སྤོད་པ།

འདྱི་ཆོས་ལུགས་རྨོངས་དད་མྱིན་ན་ཅྱི་ཡྱིན་”ཟེར་བཞྱིན་ཕྱིར་ས་ལ་གཡུགས་པ་དང་། ཡང་《སྙན་

ངག་ཕོགས་བསྒྱིགས།》 བངས་ནས་“འདྱི་ནྱི་སོན་ཆད་རྒྱ་གར་ནས་ཐོན་པའྱི་འབྱོར་ལན་གལ་རྱིམ་

གྱི་རྱིག་གནས་མྱིན་ནམ། ང་ཚོ་འབྱོར་མེད་གལ་རྱིམ་ལ་དགོས་མཁོ་ཅྱི་ཞྱིག་ཡོད་”ཟེར་བཞྱིན་དེ་ ཡང་ཕྱིར་ས་ལ་གཡུགས་པ་དང་། ཡང་《དགེ་བཤེས་ཆོས་གགས།》 བངས་ནས་ཕར་སློག་ཚུར་

སློག་ཙམ་བྱེད་བཞྱིན་“ལྟོས་དང་། འདྱིའྱི་ནང་གྱི་མྱིང་བརྡ་ཕལ་ཆེ་བ་ནྱི་ཆོས་ལུགས་རྨོངས་དད་ ཀྱི་རྱིགས་ཡྱིན་པས་ང་ཚོར་དགོས་པ་ཅྱི་ཞྱིག་ཡོད་”ཟེར་བཞྱིན་དེ་ཡང་ཕྱིར་ས་ལ་གཡུགས་ཤྱིང་།

ལག་པ་གཉྱིས་སྐེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་“མྱི་ངན་གགས་པ། དཔེ་ཆ་འདྱི་དག་ཆོས་ལུགས་རྨོངས་དད་

ཀྱི་རྱིགས་ཡྱིན་བཞྱིན་དུ་ཁོད་ཀྱིས་ད་དུང་གནས་ལུགས་འདྲ་ཆགས་པོ་ཞྱིག་བཤད་ནས་ང་ཚོ་ལ་ མགོ་སྐོར་གཏོང་འདོད་པ་ནྱི་སྟོང་བསམ་ཁོ་ན་རེད།” དེ་ནས་ཁོས་སློབ་གོགས་རྣམས་ལ་“སློབ་

གོགས་ཚོ། མྱི་ངན་གགས་པས་ཆོས་ལུགས་རྨོངས་དད་ཀྱི་དཔེ་ཆ་ཉར་ཚགས་བྱེད་པའྱི་རེ་ངན་

བཅངས་ཡོད་པ་ལ་བལྟས་ན། ཁོ་ནྱི་ལྷ་འདྲེ་གདོན་བགེགས་ཤྱིག་ཡྱིན་པ་བཤད་མ་དགོས་པ་རེད།

ང་ཚོས་སྣང་ཆུང་གཏན་ནས་བྱེད་མྱི་རུང་། ངེས་པར་དུ་ལྷ་འདྲེ་གདོན་བགེགས་རྩ་གཏོར་གཏོང་

དགོས། མྱི་ངན་གགས་པ་ཕམ་པར་བྱ་དགོས། དེ་རྱིང་སོག་འདོན་བྱས་པའྱི་དཔེ་ཆ་འདྱི་དག་ལ་

ཅྱི་བྱེད་”ཅེས་དྲྱིས་མ་ཐག་ཚང་མས་མགྱིན་གཅྱིག་ཏུ་“མེར་སེག་དགོས་”ཞེས་སྐད་ཆེན་པོ་བརྒྱབ་

བྱུང་།

85

རྩྲོམ་འབིའི་ཤེས་བྱ།

དེ་ནས་བཀྲ་ཤྱིས་ཀྱིས་སླར་ཡང་དཔེ་ཆ་དེ་དག་བསྒྲུགས་ནས་ལག་ལ་བཟུང་། ང་སོན་ལ་དེད་ དེ་སློབ་གྲྭའྱི་ར་བ་ཆེན་པོར་སོང་བ་ན། ར་བ་ཆེན་པོའྱི་དཀྱིལ་དུ་དཔེ་ཆ་སྣ་ཚོགས་བསེགས་པའྱི་

མེ་ཕུང་ཆེན་པོ་ཞྱིག་འདུག དེའྱི་མཐའ་ན་དགེ་རྒན་བདུན་བརྒྱད་ཙམ་ཞལ་རས་ནག་རོག་གེར་ ལངས་ནས་བསད་འདུག སློབ་མ་ཚོས་ད་དུང་ཕོགས་བཞྱི་ནས་དཔེ་ཆ་མང་པོ་ཁེར་ཡོང་སྟེ་མེ་ ནང་དུ་འཕེན་བཞྱིན་འདུག ཁོས་ཚོས་དགའ་སྣང་ཆེ་ཞྱིང་ལྷག་བསམ་ཟོལ་མེད་ཀྱི་ངང་ནས་དཔེ་

ཆ་བསེགས་པའྱི་ཚུལ་ལ་བལྟས་ན་བ་ན་མེད་པའྱི་གསར་བརེའྱི་ལས་དོན་ཆེན་པོ་ཞྱིག་སྒྲུབ་བཞྱིན་ ཡོད་པ་དང་འདྲ་བས། ངས་བསམ་ཞྱིང་བསམ་ཞྱིང་ངུ་མ་དགོད་ཀྱི་སྣང་བ་ཞྱིག་སྐྱེས་བྱུང་།

མེ་ཕུང་གྱི་གམ་དུ་སླེབས་རེས། བཀྲ་ཤྱིས་ཀྱིས་དཔེ་ཆ་དེ་དག་ངའྱི་མདུན་དུ་རེ་རེ་བཞྱིན་གཤགས་

ནས་མེ་ནང་དུ་འཕངས་པས། ངས་མྱིག་གྱིས་བལྟར་མྱི་བཟོད་ཅྱིང་རང་གྱི་སྙྱིང་བསེགས་པ་ལྟ་བུའྱི་

ཟུག་རྔུ་དྲག་པོ་ཞྱིག་སྐྱེས་བྱུང་།...

ལོ་བཅུ་བཞྱི་འགོར་སོང་། འདས་དོན་མང་པོ་ཞྱིག་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའྱི་འགོས་དང་བསྟུན་ནས་ང་ཡྱི་

ཡྱིད་ནས་གར་སོང་ཆ་མེད་དུ་ཡལ། རྱིག་གནས་གསར་བརེའྱི་ཟང་ཟྱིང་ཆེན་པོ་དེ་སྒྲུབ་དོན་ཞྱིག་

ཡོད་པའྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་ངའྱི་སེམས་ནས་ནམ་ཡང་བརེད་ཐབས་མེད་མོད། འོན་ཀང་དེའྱི་མགོ་

རྔ་མ་བར་དང་སྐེད་པའྱི་བྱུང་རྱིམ་ཕ་ཞྱིང་ཞྱིབ་པ་རྣམས་ཆད་ལྷག་མེད་པར་བརོད་མཁན་ནྱི་སུ་ གཅྱིག་ཀང་མྱི་འདུག བརྒྱ་ལ་ཡོད་ཀང་དེ་ལྟར་སེམས་ལ་འཛིན་པའྱི་དགོས་པ་ཅྱི་ཡང་མེད་པས།

ད་ལྟ་བདག་གྱི་ཡྱིད་ཀྱི་རས་གཞྱིའྱི་ངོས་ན་འདས་དོན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་གསལ་ལ་མྱི་གསལ་རེ་ ཡོད་མེད་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཤྱིག་རེད། ལྷག་པར་དུ་ཁོས་བདག་གྱི་དཔེ་ཆ་བསེགས་པ་དེ་ཡང་རྱིག་

གནས་གསར་བརེ་ཆེན་པོའྱི་ངན་འབས་སུ་གོ་དགོས་པ་ལས་ཁོ་རང་གྱི་ཉེས་སྐྱོན་དུ་བརྩྱི་ག་ལ་ རུང་སྟེ་མྱི་རུང་ངོ་། །ཡྱིན་ན་ཡང་། དེ་རྱིང་ཁོས་གློ་བུར་དུ་ང་འཚོལ་དགོས་དོན་ཅྱི་ཡྱིན་ནམ་སྙམ།

“དགེ་རྒན་གགས་པ་ལགས། ང་ནྱི་རྱིག་གནས་གསར་བརེ་ཆེན་པོའྱི་ནང་ཁེད་ཀྱི་དཔེ་ཆ་སེག་

མཁན་དེ་ཡྱིན། དེ་དུས་ང་དང་ང་འདྲ་བའྱི་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཅྱི་ཡང་མྱི་ཤེས་པས། མྱི་ངན་

ལོག་ཤོམ་ཅན་གྱི་གཡོ་འོ ག་ཏུ་ཚུད་དེ། རང་གྱི་རྱིག་གནས་ཉམས་དམས་སུ་བཏང་བ་དང་། རང་ 86

གྱི་དགེ་རྒན་ལ་གནོད་ཅྱིང་འཚེ་བའྱི་ཉེས་པ་མང་པོ་བསགས།

དཔེ་ཚབ་སྤོད་པ།

ཕྱིས་སུ་རང་ཉྱིད་ཀང་སློབ་གྲྭ་

ཆུང་ཆུང་ཞྱིག་གྱི་དགེ་རྒན་བྱས་ནས་སར་བྱས་ཀྱི་དོན་རྣམས་ལ་བསམ་མནོ་ཡང་ཡང་བཏང་བས་ གཞྱི་ནས་གོ་རྟོགས་སད་སོང་། ཧེ། དེ་དུས་ཀྱི་འགོ་ལུགས་འདུག་སྟངས་དྲན་ཚུལ་ཤོད་སྟངས་ལ་

བསམས་ན་དངོས་གནས་དགོད་བོ་ཞྱིང་། ད་ལྟ་རང་གྱིས་གང་ཡང་མ་སྦངས་ཅྱི་ཡང་མྱི་ཤེས་པའྱི་

མཐའ་འབས་འདྱི་བསམས་ན་དངོས་གནས་ངུ་བོ་བ་ཞྱིག་ཀང་འདུག ངས་རང་གྱི་ལས་གནས་སུ་

སློབ་མར་སློབ་ཁྱིད་བྱེད་ཞོར་དུ་འབད་བརྩོན་གྱིས་རང་སྦོང་བྱས་པ་བརྒྱུད་ནས་སོན་ཆད་ངས་ཁེད་ ཀྱི་ལག་ནས་འཕོག་སྟེ་མེར་བསེགས་པའྱི་དཔེ་ཆ་དེ་དག་ནྱི་ང་ཚོ་དགེ་སློབ་ཀུན་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་

བ་ཞྱིག་ཡྱིན་པ་ད་གཟོད་ཤེས་བྱུང་། དེ་ནས་བཟུང་ངས་རང་གྱིས་རང་ལ་འགོད་བཤགས་བྱེད་པ་

དང་ཆབས་ཅྱིག་བརྩོན་པ་ཆེར་སྐྱེད་ཀྱིས་རང་སྦོང་རྒྱུན་འཁོངས་བྱས་པ་དང་། དུས་ནམ་ཞྱིག་གྱི་

ཚེ་དཔེ་ཆ་འདྱི་དག་དཔར་སྐྲུན་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ངས་ཐོག་མར་དགེ་རྒན་ལ་དཔེ་ཚབ་སྤད་དེ་

བཟོད་གསོལ་ཞུ་རྒྱུ་ཡྱིན་པའྱི་སེམས་ཐག་བཅད་པ་ཡྱིན། སྟབས་ལེགས་པ་ཞྱིག་ལ། ད་ཐེངས་ང་

ཟྱི་ལྱིང་དུ་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་པའྱི་སྐབས་ལ་དཔེ་ཁང་དུ་གསར་དུ་བསྐྲུན་པའྱི་དཔེ་ཆ་འདྱི་དག་ བཙོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་སྟབས་འགྱིག་པས། འདྱི་ངས་ཁེད་ལ་དཔེ་ཚབ་ཏུ་ཉོས་པ་ཡྱིན་པས་བཞེས་

སུ་གསོལ། གཞན་ཡང་བདག་གྱི་སར་བྱས་ཀྱི་ལས་དག་ལ་ཁོད་ཀྱི་དགོངས་འཚོམས་མེད་པའྱི་སོ་

ནས་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོས་རེས་སུ་གཟུང་དུ་གསོལ་”ཟེར་བཞྱིན་རྒྱབ་ཀྱི་ལྟོ་ཕད་ནག་པོ་ཞྱིག་ལས་ ཤོག་ཐུམ་ཆེན་པོ་ཞྱིག་བངས་ཏེ་ང་ལ་སྤད།

ཨེ་མ། འདྱི་ནྱི་ཅྱི་འདྲའྱི་ཡྱིད་དུ་འོང་བའྱི་སྐད་ཆ་ཞྱིག་རེད་ཨང་། ངས་ཉན་བཞྱིན་ཉན་བཞྱིན་

བདུད་རྩྱི་འཐུངས་པ་བཞྱིན་དུ་ཡྱིད་ལ་སྨྲ་མྱི་ཤེས་པའྱི་དགའ་བདེས་ཁབ་སོང་། ཁོས་ང་ལ་ཕུལ་

བ་ནྱི་དཔེ་ཚབ་ཀྱི་དངོས་པོ་ཙམ་མ་ཡྱིན་པར་སོན་ཆད་ཁོའྱི་སེམས་དྲྱི་མས་བསླད་ཀང་ད་ལྟ་རང་ སྟོབས་ཀྱིས་དག་པའྱི་སེམས་དགེ་བ་ཅན་ཞྱིག་རེད་ཨང་།

87

རྩྲོམ་འབིའི་ཤེས་བྱ།

སྦྲོང་ཚན།

དང་པྲོ། ཡང་ཡང་ཀྲོག་འདྲོན་གིས།

བག་ཡོད་མྱི་ལ་རྐེན་དང་ཆག་སོ་ཉུང་། ཀེམ་ཀེམ་དུ་གཡོ་བའྱི་མྱིག་འབས་ཟུང་། རྱིག་གནས་གསར་བརེ་ཆེན་ མོའྱི་ལས་འགུལ། རོ་བཅུད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའྱི་གུང་ཚིགས། རྒྱ་ཡྱིས་བཏགས་པའྱི་ལྷ་འདྲེ་གདོན་བགེགས། སློབ་གྲྭའྱི་ཁོར་ཡུག་ལ་གཙང་ཕགས་བྱས།

སོག་བཤེར་བྱེད་སའྱི་ས་ཚིགས།

འབྱོར་ལན་གལ་རྱིམ་གྱི་མྱི་སྣ།

བཟོ་བཅོས་རྱིང་ལུགས་ཀྱི་ཆབ་སྱིད། སང་བའྱི་དག་ལ་སང་མྱིག་བགད། གལ་རྱིམ་དག་བོའྱི་ཞྭ་མོ་གཡོག ཉེར་ མཁོའྱི་ཅ་ལག་ཙག་ཙིག

མཉམ་མྱི་འཇོག་པའྱི་དོན་དག

ཕ་རོལ་པོ་ལ་གླགས་ཨེ་རྙེད།

ཤེལ་སོ་ལ་བྱ​ྱི་དོར་

བྱེད། སྱིག་དམོད་ཇྱི་ལྟར་བྱས་ཀང་གཉའ་མྱི་འཁུམས། ལ་ཀླུང་རྡོག་པས་མནན་ནས་ཡོང་། མ་རྩ་རྱིང་ལུགས་

ལ་དགག་པ་བརྒྱབ། མྱི་ལོག་ཤོམ་ཅན་ལ་བོ་མ་གཏོད། བཟོད་གསོལ་དང་སྦྲགས་ནས་གཏམ་བཤད་བྱས། བརྩེ་ བས་རེས་སུ་གཟུང་དུ་གསོལ།

གཉིས་པ། གཤམ་གསལ་མིང་ཚིག་རྣམས་ཀི་ལྲོག་ཕྲོགས་སྲོབ་ཚན་ནས་ཚོལ། ངོ་ཚ་མེད་པ། འཇམ་ཐྱིང་ངེ་། མར་བཞག་པ། རྫུན་མ། ཡྱི་རངས།

གསུམ་པ།

སྒྲུང་གཏམ་འདིའི་ནང་"ད་ལྟ་བདག་གི་ཡིད་ཀི་རས་གཞིའི་ངྲོས་ན་འདས་དྲོན་གི་

གཟུགས་བརྙན་གསལ་ལ་མི་གསལ་རེ་ཡྲོད་མེད་ཀི་གནས་སངས་ཤིག་རེད།" དྲོན་གི་ལེའུ་དེ་གང་ཡིན་རང་ཚིག་ཐྲོག་བིས། བཞི་པ། གཤམ་གསལ་དྲི་བར་ལན་ཐྲོབས།

༡ གང་འདྲ་ཞྱིག་ལ་གོ་རྱིམ་ལོག་པའྱི་སྒྲུང་ཟེར་རམ།

༢ སློབ་མ་བཀྲ་ཤྱིས་ཀྱི་ས་ཕྱིའྱི་བྱ་སྤྱོད་ལ་ཁད་པར་གང་འདུག་གམ།

༢ རྱིག་གནས་གསར་བརེ་ཆེན་པོ་ཟེར་བའྱི་ལས་འགུལ་དེ་གང་འདྲ་ཞྱིག་འདུག་གམ།

ལྔ་པ། དངྲོས་ཡྲོད་འཚོ་བ་དང་སྦར་ནས་སྒྲུང་ཞིག་བིས།

88

ཅེས་པའི་འདས་

དཔེ་ཚབ་སྤོད་པ།

ལྷུག་རྩྲོམ།

བ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད་ཅེས་པའྱི་རོམ་ཡྱིག་འདྱིར་ཕན་ཚུན་གཏམ་གླེང་དང་། འདེབས་བེད་སངས་ལེགས་པ་མ་ཟད།

གྲོས་

གཏམ་དཔེ་སྦར་ནས་གཏམ་གླེང་དང་གྲོས་

འདེབས་བེད་པར་འབུར་དུ་ཐོན་པའྱི་རོམ་ཡྱིག་ཅྱིག་ཡྱིན།

མདོར་ན་སློབ་ཚན་འདྱི་གཉྱིས་སྦངས་པ་བརྒྱུད་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱི་གཏམ་བཤད་དང་ གྲོས་འདེབས་ཀྱི་ནུས་སོབས་གོང་མཐོར་གཏོང་ཐབས་ལ་འབད་དགོས།

སབས་འདྱིར་ལྷུག་རོམ་གྱི་སེ་ཚན་ཡྱིན་སབས་བ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད་སོད་ཆར་ཚིགས་ བཅད་གང་མང་ཚིག་ལྷུག་ཐོག་འབྱི་དགོས་པ་དང་།

ཚིག་ལྷུག་རྣམས་སྦོང་བརར་གང་ལེགས་སྤོད་དགོས།

89

བ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད་སྨད་ཆར་

ལྷུག་རྩྲོམ།

སློབ་ཚན་བཅུ་གཉིས་པ།

བ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད། (སྟོད་ཆ།) བདག་སེར། བག་མེད། སྙན་གསོན། འཐབ་མོ། སོ་འབེག གོད་གཞྱི། ཡང་ཏྱིག འཚེམས་མེད། སྔ་རྱིང་། ་ག་ཀྲད། ཤ་ཚུགས།

མྱི་སྣ་དང་གནས་བབ་ངོ་སྤོད་བྱས་པ།

སོན་ཡུལ་བཀྲ་ཤྱིས་མཛེས་དགའྱི་ཡུལ་གྱི་རྱི་ཀུན་བཟང་ཞེས་བྱ་བ་རྩ་བ་ནགས་དང་། སྐེད་པ་སང་ རྱི༑ རྩེ་མོ་གངས་རྱི་ཡྱིན་པ་ཞྱིག་ཡོད་པར། དེའྱི་རྩེ་མོར་སེང་གེ་དཀར་མོའྱི་ཁྱུ་དང་། སང་རྱི་ལ་

ལྷ་བྱ་གོང་མོས་གཙོས་པའྱི་བྱ་སྣ་ཚོགས། རྩ་བ་ལ་སྟག་གཟྱིག་དོམ་དྲེད་ལ་སོགས་པ་གཅན་གཟན་

སྣ་ཚོགས། ནགས་ཚལ་དེའྱི་ཁུལ་ཞྱིག་ན་སྤེའུ་སྤྱིན་གྱི་སྒ་ཅན་སོགས་སྤེའུ་མང་ཙམ་གྱིས་བདག་ སེར་དུ་བཟུང་བའྱི་ཚུལ་གྱིས་གནས།

བྱ་བ་འགོ་བཙུགས་པ་སྟེ་དོན་རྐེན་བྱུང་བ།

དེ་ནས་སྤེའུ་འགའ་སང་རྱིར་ཕྱིན་ནས་མེ་ཏོག་དང་། རྩྱི་ཐོག སེར་ཤ་ལ་སོགས་བཟས། ནམ་ཞྱིག་ ན་བྱ་བྱ​ྱིའུ་སྣ་ཚོགས་འཛོམས་ནས་བདག་ཏུ་བཟུང་བའྱི་སང་རྱི་ལ་སྤེའུ་རྣམས་ཡོང་ནས་མེ་ཏོག་ 90

བ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད། (སོད་ཆ།)

སོགས་བག་མེད་དུ་ཟོས་པས་འདྱི་ལ་སྐད་ཆ་ཞྱིག་མ་ལབ་ན། མཐར་རང་རེའྱི་གནས་འདྱི་སྤེའུས་

བདག་གྱིར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གོས་བྱས་ཏེ་བྱ་རྣམས་ཀྱིས་གོང་མོ་ལ། འོ་ན་ལྷ་བྱ་གོང་མོ། ཁོད་སྐད་སྙན་ཞྱིང་གཏམ་ཤོད་མཁས་པས་ཁོད་ཀྱིས་སྤེའུ་རྣམས་ལ་ལོབས་ཤྱིག མ་མཉན་ན་དེ་

བཞྱིན་བབ་ལ་བལྟའོ་ཟེར།

དོན་རྐེན་བྱུང་ནས་བྱ་བའྱི་བརྒྱུད་རྱིམ་འཕེལ་བ།

དེར་ལྷ་བྱ་གོང་མོ་ཕྱིན་ནས་སྤེའུ་རྣམས་ལ་འདྱི་སྐད་སྨྲས་སོ། །ཀེ་ཀེ། གོགས་པོ་སྤེའུ་རྣམས་ལ་ ཟེར་རྒྱུར། རྱི་ཀུན་བཟང་ཟེར་བ་འདྱིའྱི་རྩེ་མོ་སེང་གེས་བདག་ཏུ་བཟུང་། སྐེད་པ་བྱ་ཡྱིས་བདག་

ཏུ་བཟུང་། རྩ་བ་གཅན་གཟན་གྱིས་བདག་ཏུ་བཟུང་བ་དེ་ལྟར་ལ། ཁོད་རྣམས་ངེད་འདབ་ཆགས་ ཀྱིས་བདག་ཏུ་བཟུང་བའྱི་སང་རྱི་ལ་དོན་མེད་འཁམས་སུ་འོངས་ནས། རྩ་བ་མེ་ཏོག་འབས་བུ་

སོགས་ལ་སྣང་མེད་དུ་ལོངས་སྤྱོད་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་མྱི་འོས་པས། ད་ཕྱིན་ཆད་བག་ཡངས་ཀྱི་ཚུལ་ དུ་ཡོང་ནས་བཟའ་བཏུང་ལ་བདག་སེར་དུ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པར་མྱི་རྱིགས་སོ། །ཞེས་སྨྲས་པས། སྤེའུའྱི་གཙོ་བོ་དེས་གད་མོ་ཞྱིག་བགད་ནས།

ཕན་ཚུན་དོན་དག་བགོ་གླེང་བྱེད་སྐབས་གཏམ་གླེང་བྱེད་སྟངས་དང་། གཏམ་དཔེ་སྦོར་སྟངས་སྦང་དགོས།

ཀེ་ལྷ་བྱ་གོང་མོ་སྙན་གསོན་ཅྱིག །

རྱི་ཡྱི་རྒྱལ་པོ་ཀུན་བཟང་འདྱི། །

སྤྱ​ྱི་མཐུན་ལས་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ལ། །

སེར་གྱིས་བདག་པོ་སྤོད་དོན་མེད། །

སེང་གེས་རྱིན་གྱིས་ཉོས་པ་མྱིན། །

སྐེད་པར་བྱ་ཚོགས་གནས་ན་ཡང་། །

རྩ་བ་དབང་ཆེན་གསེར་ལ་ཐུག །

སྐེད་པ་ཡན་ཆོད་ས་སྟེང་སླེབས། །

རྩེ་ལ་སེང་གེ་གནས་ན་ཡང་། །

རང་བཞྱིན་ལས་ཀྱིས་གནས་པ་ལས། །

རང་བཞྱིན་ལས་ཀྱིས་གནས་པ་དང་། །

གཅྱིག་འདུས་གཉྱིས་འདུས་ཚོགས་པ་ལས། །

ལས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་བངས་པ་ལས། །

གསེར་དང་དངུལ་གྱིས་བསྒྲུབས་པ་མྱིན། །

སུས་ཀང་ཁོད་ལ་ཕུལ་བ་མྱིན། །

རྩ་བར་གཅན་གཟན་གནས་ན་ཡང་། །

ངེད་སྤེའུ་གནས་འདྱིར་སྐྱེས་པ་ཡང་། ། སུས་ཀང་བོས་ནས་ཡོང་བ་མྱིན། །

ཚེ་སོན་ལས་ཀྱིས་འཕངས་པ་ལས། ། 91

དེས་ན་རྱི་འདྱིའྱི་རྩ་རྩེ་དང་། །

ལྷུག་རྩྲོམ།

སྐྱེད་ཤྱིང་ནགས་ཚལ་འབས་བུ་དང་། །

རྩྱི་ཐོག་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ། །

རང་ཅག་ཐུན་མོང་དབང་བ་ལས། །

སེར་གྱིས་དགག་བྱ་བྱེད་དོན་མེད། །

སྤྱ​ྱི་ནོར་སེར་གྱིས་བསྲུངས་པ་དེ། །

ཁ་མཆུ་རྩོད་པའྱི་ས་ལྟས་ཡྱིན། །

སྤྱ​ྱི་ཟས་སེར་གྱིས་ཟ་བ་དེ། །

ལྟོགས་འགོང་སྙྱིང་ལ་ཞུགས་པ་ཡྱིན། །

སྤྱ​ྱི་ཞྱིང་སེར་གྱིས་བཏབ་པ་དེ། །

འཐབ་མོའྱི་སོ་མོ་འབྱེད་པ་ཡྱིན། །

ཁོད་སྨྲ་བ་མ་མང་ཁ་རོག་སོད། །

ཁོང་འདབ་ཆགས་ཡོངས་ལ་ལན་དེ་སྐྱོལ། །

དོན་དེ་ཚོ་སེམས་ལ་མངའ་མཛོད་ལ། །

དེ་སྐད་སྨྲས་པ་དང་། དེར་ལྷ་བྱ་གོང་མོས་ལན་བཏབ་པ། ཁོད་སྤེའུའྱི་གཙོ་བོ་ཚུར་ཉོན་དང་། །

ཁོད་ཕོགས་གཅྱིག་མཐོང་སྟེ་གཉྱིས་མ་མཐོང་། །

དོན་ཉག་ལ་བཀག་ན་རང་ལ་འཁོར། །

རྱི་སྤྱ​ྱི་མཐུན་ལས་ཀྱིས་གྲུབ་མོད་ཀང་། །

དོན་རྩེ་མོ་ཤེས་ཀང་མཐྱིལ་མ་རྟོགས། །

ཧ་མ་གོ་ཧ་གོ་རྱིལ་རྱིལ་འདྱི། །

གནས་སོ་སོར་བདག་པོ་སྤད་པ་དེ། །

ཁོད་ཕ་ཆུང་མྱིག་གྱིས་མ་མཐོང་ངམ། །

ཐོས་ཆུང་རྣ་བས་མ་གོའམ། །

ཡུལ་འཛམ་བུ་གླྱིང་འདྱིར་དཔེ་མཚོན་ན། །

སྤྱ​ྱི་མཐུན་ལས་ཀྱིས་གྲུབ་ན་ཡང་། །

རང་རང་དབང་རེ་སོ་སོར་ཡོད། །

རང་རང་དབང་བའྱི་ས་ཆ་ལ། །

རང་ནོར་རང་གྱིས་བདག་པོ་སྤོད། །

དེ་ལྟར་བྱས་ན་འཐབ་རྩོད་མེད། །

གོད་དང་ཁ་མཆུ་བུ་ལོན་མེད། །

ཨེ་བདེན་མྱི་བདེན་ཁོད་རང་སོམས། །

ཞེས་སྨྲས།

སྤེའུ་གཙོ་བོ་དེས་དེ་ལ་སྐབས་ཐོག་གྱི་ལན་ཇྱི་བཞྱིན་སྨྲ་བའྱི་སོབས་པ་མེད་པར་གྱུར་ཏེ་མགོ་སྨད་ ནས་སྐད་ཆུང་ངུས་འདྱི་སྐད་དོ། །

དེ་རྱིང་ཁོད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་དེ། །

ཅུང་ཟད་བདེན་པ་ལྟར་དུ་མཆྱིས། །

འོན་ཀང་འདྱི་སྐད་གཏམ་དུ་ཐོས། །

མཁས་པ་རྩད་ཅྱིང་མ་དྲྱིས་པ། །

དེ་སྱིད་གཞན་དང་ཁད་ཅྱི་ཡོད། །

ཅེས་པ་མཁས་པའྱི་ངག་ལས་ཐོས། །

དེ་ཡྱི་བར་དུ་གཏྱིང་མྱི་དཔོག །

ལན་ཅྱིག་བདེན་པས་གོ་མྱི་ཆོད། །

རྔ་ལ་དབྱུ་གུས་མ་བསྣུན་པ། །

སྟབས་ལེགས་ཚིག་ལ་ཡྱིད་བརྟན་མེད། ། 92

བ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད། (སོད་ཆ།)

ངེད་ཅག་དེ་རྱིང་སླར་ལོག་ནས། །

སོར་མོ་རྔ་འདྲའྱི་གོས་ཤྱིག་བྱེད། །

བདེན་ན་ཁོད་ལ་བདེན་ལན་བྱེད། །

མ་བདེན་ཚིག་གྱིས་ལན་ཞྱིག་འདེབས། །

གྲུ་བཞྱི་ཤོ་འདྲའྱི་གོས་ཤྱིག་བྱེད། །

དེ་རྱིང་ཁོད་རང་བདེན་པར་འདུག །

གོས་ཐག་ཆོད་པའྱི་མཚམས་དེ་ནས། །

ཅེས་ཟེར་ནས་སྤེའུ་རྣམས་ལོག་པར་གྱུར་ཏོ། །

དེ་ནས་སྤེའུ་རྣམས་རང་གནས་སུ་ཕྱིན་ཏེ། སྤེའུའྱི་དཔོན་འབངས་ཚོགས་ནས་དང་པོའྱི་འབྱུང་

རྐེན་དང་ལྷ་བྱ་གོང་མོ་དང་ཕན་ཚུན་གཏམ་ལབ་ཚུལ་རྣམས་ཞྱིབ་ཏུ་བཤད་ནས་ཕྱིན་ཆད་ཇྱི་

ལྟར་བྱེད་དྲྱིས་པས། སྤེའུ་གཞོན་པ་ཨ་ལྱི་མ་ཟེར་བ་ལོ་གཞོན་དཔའ་རྩལ་ཅན་ཞྱིག་ཡོད་པ་དེས་

རྱི ་ ཀུན་བཟང་གྱི ་ རྩྭ་ཆུ་ཤྱི ང ་ཏོ ག ་འབས་བུ་སོ ག ས་འདབ་ཆགས་བྱ་ཡྱི ས ་བཀག་དོ ན ་མེ ད ་པར་

བཀག་བྱུང་ན། དཔའ་རྩལ་ངོམས་ཏེ་འཛིང་དགོས་ཚུལ་མང་པོ་བཤད་པ་ལ། སྤེའུ་བྱ​ྱིངས་རྣམས་ གང་ཡང་ཟེར་ངོ་མ་བཟློག་པར་མྱིག་ཅེ་རེར་འདུག སྤེལ་ཕྲུག་ཁ་ཤས་སྐྲག་ནས་ཙིག་ཙིག་ཟེར།

སྤེལ་ཕྲུག་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ཁོའྱི་དེ་རེད་ཟེར་ནས། ཁོ་བྱ་ངན་དཔུང་ཚོགས་སླེབས་བྱུང་ན། འགའ་ཞྱིག་ གྱིས་རང་པ་ནས་བཟུང་། འགའ་ཞྱིག་གྱིས་མཇུག་སྒོ་བཀོག འགའ་ཞྱིག་གྱིས་སོ་འབེག་རྒྱོབས་

ཟེར་བ་སོགས་ཙིར་ཙིར་འུར་འུར་གྱིས་ཁེངས། དེའྱི་ཚེའྱི་སྤེལ་རྒན་བོ་གོས་དང་ལན་པ། མྱིང་ལ་

བོ་བཟང་ཟེར་བ་ཞྱིག་ཡོད་པ་དེས་སྤེལ་ཕྲུག་རྣམས་ལ་ཁ་རོག་སོད་ཅེས་རྱིག་རྱིག་བཏང་། དེ་ནས་ ཚང་མ་འཇམ་ཆག་གེར་སོང་བ་དང་། ཁོས་ཁ་བྱ​ྱིལ་བྱ​ྱིལ་གསུམ་བྱས་ནས་ལག་པ་གཡས་པས་སྐེད་ གཟེར་དང་། གཡོན་པ་པུས་མོའྱི་སྟེང་དུ་བཞག་ནས་འདྱི་སྐད་དོ། །

93

ལྷུག་རྩྲོམ།

ཁོ་རེ་ཚུར་ལ་ཉོན་དང་སྤེའུའྱི་ཚོགས། །

དེའྱི་ནང་ནས་ཨ་ལྱི་མ་ཁོད་ཉོན། །

བརྟག་དཔྱད་ཀྱི་སང་ལ་འདེགས་ན་བརྟན། །

ཟ་ཨེ་ཉན་མྱི་ཉན་སྣ་ལ་སྣོམས། །

ཁོད་ན་གཞོན་དཔའ་གཏམ་ཤོད་མྱི་ཉན། །

ལས་བྱ་བ་བཟང་ངན་གང་ལ་ཡང་། །

གོན་ཨེ་ཉན་མྱི་ཉན་མྱིག་གྱིས་ལྟོས། །

བདེན་རྫུན་གྱི་བརྟག་དཔྱད་མ་བྱས་ན། །

ཕོ་གསར་གྱི་ངར་དེ་ཁྱི་ངར་ཡྱིན། །

རྡོ་དབྱུག་པ་གཉྱིས་ཀྱི་སྤྱན་འདྲེན་ཡྱིན། །

དེ་བས་སྤེལ་རྒན་ང་ཡྱི་ཁ་ལ་ཉོན། །

ལས་བྱ་བ་བཟང་ན་གང་ཡང་བཟང་། །

དོན་དྲང་པོར་སྤྱད་ན་མཛངས་པ་ཡྱིན། །

རང་འདོད་དང་གཡོ་སྒྱུ་ཧམ་པ་གསུམ། །

འཕལ་ལམ་དུ་འགོ་ཡང་ཕུགས་མྱི་བརྟན། །

ལྷ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་པོ་དབྱ​ྱིངས་ནས་ཁེལ།

ལས་རྒྱུ་འབས་འཕང་ལ་དེ་མྱི་ཐར། །

ཚེ་འདྱི་ལ་སུས་ཀང་ཆ་འཇོག་མེད། །

ཚེ་ཕྱི་མ་དམྱལ་བའྱི་སྡུག་བསལ་མྱོང་། །

ཕོ་ང་ཡྱིས་བསམ་མནོ་བཏང་བ་ན། །

དུས་ད་ལན་གོ​ོད་ཀྱི་གཞྱི་རྩ་དེ། །

དག་ཚུར་རྒོལ་མ་རེད་ཕར་རྒོལ་རེད། །

ཁོ་འདབ་ཆགས་བྱ་ཡྱི་ས་ཆ་ལ། །

ངེད་སྤེའུས་ལྷ་ལུང་འདྲེ་ལག་བརྐངས། །

དེ་མ་བྱེད་ཟེར་བ་ལོས་རེ་བདེན། །

བདེན་བཞྱིན་རྫུན་རྒྱབ་ཧམ་པ་བྱས། །

ཆུ་ཆུང་ཆུང་གྱིས་ལུང་པ་ཆུ་ཡྱིས་ཁེངས། །

རང་དབང་བའྱི་ས་དང་རྒྱུ་ནོར་ལ། །

གོད་མེད་པར་གོད་གཞྱི་འདྱི་གྱུར་ན། །

མེ་ཆུང་ཆུང་གྱིས་རྱི་བོ་མེ་ལ་བསེགས། །

ཁོ་འདབ་ཆགས་ཧམ་པ་བྱས་བྱུང་ན། །

ཤྱི་སོག་ལ་བབས་ཀང་གཏོང་མྱི་ཉན། །

གཞན་བདག་ཏུ་དབང་བའྱི་ས་ཆ་ལ། །

སྨོ་ཧམ་གྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་མྱི་ཉན། །

གོད་དང་ཁ་མཆུ་མེད་ན་དགའ། །

དེ་ཨེ་བདེན་མྱི་བདེན་ཁོད་རྣམས་སོམས། །

ཞེས་སྨྲས་སོ། །

དེར་སྤེའུ་རྣམས་ཅྱི་དྲག་གང་དྲག་གྱི་གོས་མང་བྱས་མཐར་སྤེལ་རྒན་བོ་བཟང་གྱིས་ཟེར་བ་ལྟར་

ཡྱིན་འདུག ཕུགས་ཁ་མཆུ་མེད་པ་ཞྱིག་གྱི་ཐོག་ལ་བབ་པ་བྱེད་དགོས། ས་འཕོས་ཨ་ལྱི་མའྱི་

འདོད་པ་ལྟར་གཏམ་འཇྱིགས་ཟྱིལ་ཆེ་ལ་དོན་བཅུད་ཆེ་བ་འགའ་དང་འགའ་ཐོངས་ཤྱིག བརྟག་ དཔྱད་ལེགས་པར་བྱས་ནས་རྱིམ་བཞྱིན་བལྟ་ཆོག་ཟེར་ནས་གོས་ཐག་བཅད། 94

བ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད། (སོད་ཆ།)

དེ་ནས་ཁ་སང་ཕྱིན་པའྱི་སྤེའུ་རྣམས་ཀྱིས་སླར་ཡང་ལྷ་བྱ་གོང་མོའྱི་སར་ཕྱིན་ནས།

ཀེ་ཀེ་གོགས་པོ་ལྷ་བྱ་གོང་མོ་ཚུར་གསོན་དང་། ། ཁ་སང་རང་རེ་ཕར་ཚུར་གཏམ་གླེང་བའྱི། ། དོན་དེ་རྣམས་སྤེའུའྱི་ཚོགས་སུ་སྨྲས། །

ཁོང་རྒན་གཞོན་མཐའ་དག་ཚོགས་ནས་ཀང་། །

མོ་རེ་རེས་ཁ་ནས་གླུ་རེ་བངས། །

དེ་ཐམས་ཅད་ལབ་པས་ག་ནས་ཟྱིན། །

གོས་བསྡུར་ཐེངས་མ་གསུམ་ཙམ་བྱས། ། དོན་རྡོག་རྩ་གཅྱིག་ཏུ་སྒྱིལ་བ་ལ། །

རྱི་མཐོན་པོ་རྱི་བོ་ཀུན་བཟང་འདྱི། །

དུས་དེང་སང་གློ་བུར་བྱུང་བ་མྱིན། །

ཕ་ཨ་མའྱི་ཡང་མེས་དུས་སྐྱེས་ནས། །

དུས་དེང་སང་གཞན་ནས་འོང་བ་མྱིན། ། རྩྭ་མཉམ་ཟ་ཆུ་མོ་མཉམ་འཐུང་ལ། ། དེ་ཨེ་ཡྱིན་མ་ཡྱིན་ཁོང་ཚོར་དྲྱིས། །

ཁོད་བྱ་ཚོགས་ཡོང་དང་ཡོང་བཞྱིན་ཡོད། ། ཚུར་ཟ་ཕར་ཟ་འདྲ་འདྲ་ཡྱིན། །

དེ་ཡང་ཏྱིག་གཏམ་གྱི་རྡོག་ཁ་ལ། ། བྱས་ན་གོད་དང་ཁ་མཆུ་མེད། །

ཕོ་རེ་རེས་ཁ་ནས་གཏམ་རེ་བཏང་། །

ཁོང་སྤེའུའྱི་ཚོགས་ཀྱིས་འདྱི་ལྟར་གླེང་། །

སོན་སྱིད་པ་ཆགས་པའྱི་རྱི་མ་གཏོགས། །

སེང་གེ་དང་རྱི་དྭགས་འདབ་ཆགས་སོགས། ། རྱི་འདྱི་ལ་ལས་ཀྱིས་འཁོར་བ་ལས། །

ཁོད་འདབ་ཆགས་རང་རེ་རྱི་དྭགས་རྣམས། ། ཕར་རྩོད་ཚུར་རྩོད་གང་ཡང་མེད། །

ངེད་སྤེའུ་སོད་པའྱི་ནགས་ལ་ཡང་། ། ཤྱིང་འབས་ཟ་དང་ཟ་བཞྱིན་ཡོད། ། སུས་སུ་ལ་སྡུག་ཡུས་བྱེད་རྒྱུ་མེད། ། ས་ས་ད་ལ་གནས་པ་བཞྱིན། །

སར་མེད་གསར་སོལ་བྱེད་ཟེར་ན། །

དེ་ལུགས་ཞབས་ཕྱི་ཞུས་པས་ཆོག །

མཐོ་ལ་ཚད་ན་མཐོ་ལ་ཚད། །

དེ་ཉན་ན་རྣ་བའྱི་བུ་རམ་རེད། །

མ་ཉན་ཚིག་གྱི་དཀྲུག་ཤྱིང་རེད། །

འདོམ་ལ་འཇལ་ན་འདོམ་ལ་འཇལ། ། ཅེས་ཟེར་རོ། །

འདྱི་འདྲའྱི་ལན་ཞྱིག་སྐྱོལ་ཤོག་ཟེར། །

དེ་ནས་ལྷ་བྱ་གོང་མོ་སླར་ལོག་ཅྱིང་བྱ་ཐམས་ཅད་ཚོགས་པའྱི་དབུས་སུ་གོང་མོས་མགྱིན་པ་ཡར་ བཏེགས་ནས་འདྱི་སྐད་དུ།

95

ལྷུག་རྩྲོམ།

ཁ་སང་འདབ་ཆགས་ཚོགས་རྣམས་ཀྱིས། །

སྤེའུའྱི་ཚོགས་ལ་ལོབས་གསུངས་པའྱི། །

གོས་གོས་བསྡུར་ནས་ལན་བྱེད་ཟེར། །

གཏམ་ས་རྟྱིང་མང་ཙམ་ཟེར་འདུག་ཀང་། །

རྱི་བོ་ཀུན་བཟང་ཟེར་བ་འདྱི། །

རྩ་བ་དབང་ཆེན་ས་གཞྱིར་ཐུག །

སུས་ཀང་བདག་པོ་སྤོད་དོན་མེད། །

རྱི་འདྱིར་གནས་པའྱི་འདབ་ཆགས་དང་། །

གཏམ་རྣམས་བདག་གྱིས་འཚེམས་མེད་བཤད། ། དེ་ལ་སྤེའུ་མང་པོ་རྣམས། ། ཐམས་ཅད་ལབ་ན་ཚིག་གྱི་རོ། །

ཡང་ཏྱིག་རྡོག་ཁའྱི་སྙྱིང་པོ་ལ། །

སྐེད་པ་ཡན་ཆད་ས་སྟེང་སླེབས། །

དེ་སྤྱ​ྱི་མཐུན་ལས་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ལ། །

སེར་ཆགས་གཅན་གཟན་ལ་སོགས་པ། །

རྨྱིག་ཆགས་རྱི་དྭགས་ལ་སོགས་པ། །

ཚེ་སོན་ལས་ཀྱིས་སྐྱེས་པ་ལས། །

སུས་ཀང་མགོན་དུ་མ་བོས་ཟེར། །

ཁོད་ཚོས་རྱིན་གྱིས་ཉོས་པ་མྱིན། །

གཞན་གྱིས་ཁོད་ཚོར་བཙོངས་པ་མྱིན། །

གོད་དང་བུ་ལོན་ལབ་ལབ་མེད། །

སར་མེད་གསར་བཟོ་བྱེད་ཟེར་ན། །

དེ་བཞྱིན་ཤྱིང་གྱི་འབས་བུ་དང་། །

རྩྱི་ཐོག་དགག་བྱ་བྱེད་དོན་མེད། །

ཡང་ཏྱིག་མཉམ་ཟ་མཉམ་བདག་ཡྱིན། །

དེ་ལ་གནས་ན་ཁ་མཆུ་མེད། །

རྱིང་ན་འདོམ་ལ་འཇལ་བས་ཆོག །

ཐུང་ན་མཐོ་ལ་ཚད་པས་ཆོག །

རྔ་དང་བསྟུན་ནས་འཁབ་ལུགས་བྱེད། །

དེ་སྐད་ཟེར་བ་དགོངས་པར་འཚལ། །

ཞེས་ལབ་པ་ན། བྱ་ཆེན་རྣམས་ཁོག་པ་ཆེ་བས་རེ་ཞྱིག་ཅང་མ་ལབ་པའྱི་བར། དེར་ཁྭ་ཏ་སྐྱུང་ཀ་

96

བ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད། (སོད་ཆ།)

སོགས་བྱ་འབྱིང་རྣམས་དང་བྱ་ཆུང་རྣམས་ཀྱིས་ལྟོགས་ཅོར་སྣ་ཚོགས་བརྒྱབ། འགའ་ཞྱིག་གྱིས་དེ་ འདྲ་དཔེ་ལ་མྱི་སྱིད། ང་ཚོའྱི་ས་ཆར་སྤེའུས་ལྷ་ལུང་ལ་འདྲེ་ལག་བརྐངས། ད་དུང་མདའ་བརྒྱབ་

པས་མྱི་ཆོག་གཞུ་མཆོག་ངོམ། མདུང་བརྒྱབ་པས་མྱི་ཆོག་བ་དན་ངོམ། རྡོ་བཏང་བས་མྱི་ཆོག་ལག་

ངར་བསྒེངས། མྱིག་བལྟས་པས་མྱི་ཆོག་མྱིག་ལོག་བགད། དེ་འདྲ་ལ་ནད་འཁགས་ཐེབས་ས་མེད།

བྱ་བ་གང་ལ་ཐུག་ཀང་སོད་ཐབས་མེད། ཅེས་ཟེར་ཞྱིང་། དེ་ནས་རྒྱང་ཙམ་སོང་བ་ན། བྱ་རྒྱལ་རྒོད་ པོ་དང་གོ་བོ་ཀད་དཀར་གཉྱིས་གོས་བྱས་ནས་འདྱི་སྐད་ཟེར། ཁོ་རེ་ཉོན་དང་བྱ་ཚོགས་རྣམས། །

གཏམ་ཡང་ཏྱིག་དོན་ལ་མ་བསྒྱིལ་ན། །

ལག་ལེན་གསེར་གྱི་ཐྱིགས་པ་ཡྱིན། །

ཕོ་རྒོད་པོ་རང་གྱིས་མ་བྱུང་ན། །

ལྟོགས་ཅོར་བརྒྱབ་པས་ཅྱི་མྱི་ཕན། །

ཁ་བཤད་ཆུ་ཡྱི་ལྦུ་བ་ཡྱིན། །

མཚོན་རྣོན་པོ་མྱི་ཡྱི་ལག་ཆ་ཡྱིན། །

གཏམ་དང་རལ་གྱི་གཉྱིས་པོ་འདྱི། །

རྩེ་ནས་མྱི་འཆང་ཡུ་ནས་འཆང་། །

བརྟགས་ཤྱིང་བརྟགས་པ་མ་བྱས་ན། །

དུ་བ་རླངས་པར་ནོར་ས་ཡོད། །

ཙབ་ཙུབ་མང་པོའྱི་ལས་ཀ་དེ། །

སྐྱེས་ཁུངས་མེད་པའྱི་ལས་ཀ་ཡྱིན། །

དོན་ཆུང་འདྱི་ཀ་ཙམ་ཞྱིག་ལ། །

ཕུ་ཤོར་ཤོར་མང་པོ་བྱེད་དོན་མེད། །

སྡུག་ཀྲད་སྤེའུའྱི་ལས་ཀ་ལ། །

བ་སྤུ་གཡོ་འགུལ་གཏོང་མྱི་དགོས། །

སྤེའུ་ཁ་ལབ་མང་ན་ཡང་། །

བོ་རྩེ་ཡོད་མེད་དཔྱད་པས་ཆོག །

མདའྱི་གཙང་ཆབ་སོན་མོ་མཐོང་བས་ཤེས། ། ཚ་འཇམ་རན་པའྱི་ལན་ཞྱིག་རྒྱོབས། ། ད་དུང་དེས་ཀང་མ་འཐུས་ན། །

ཕུ་ལུང་པའྱི་ཕུ་ཐག་རྱིང་མྱི་རྱིང་། ། ད་དོན་དུ་སྤེའུའྱི་གཏམ་དེ་ལ། །

དེ་ཡྱིས་ཁ་ཕོགས་གོ་ནས་ཡོང་། །

རྦབ་རྡོ་འདྲ་བའྱི་གཏམ་ཞྱིག་ཐོངས། །

དེ་ཡྱིས་འུབ་ཀྱིས་འདུ་ངེས་ཡྱིན། །

ངེད་ཐང་དཀར་གོ་བོ་ཀད་དཀར་གཉྱིས། །

དོན་དེ་ཙམ་ཞྱིག་ལ་འདར་མྱི་དགོས། །

དེ་བྱ་ཚོགས་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ལ་ཞོག །

ནམ་མཁའ་སོན་པོའྱི་མཐོངས་དཀྱིལ་ནས། ། ཟེར་ཏེ་ནམ་འཕང་སྤྱད་ནས་སོང་ངོ་། །

97

མྱི་དུད་འགོ་ཀུན་གྱི་སྣང་ཚུལ་མཐོང་། །

ལྷུག་རྩྲོམ།

དེའྱི་ཚེ་ཁྱིམ་བྱ་དེ་ཕོ་དེ་ནམ་འཕང་གཅོད་པའྱི་གཤོག་རྩལ་མྱི་ཆེ་ན་ཡང་། བོ་གོས་དང་ཕོ་ཚོད་ཆེ་

བས་དེས་བྱ་བརྒྱའྱི་དཀྱིལ་དུ་ཨོ་ཨོ་ཟེར་བའྱི་སྐད་ཅྱིག་བརྒྱབ། གཤོག་རྡེབ་ལན་གསུམ་བྱས་ནས་ འདྱི་སྐད་དོ། །

ཁེད་བྱ་བརྒྱ་ཚོགས་པའྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གསོན། ། ནང་ཚན་བྱ་ནག་གསུམ་པོ་གསོན། །

ང་ཁྱིམ་བྱ་དེ་ཕོ་ཟེར་བ་འདྱི། །

གཤོག་རྩལ་གྱིས་ནམ་འཕང་མྱི་ཆོད་ཀང་། །

མགོ་ནག་མྱི་ཡྱི་བསམ་ཚོད་ཤེས། །

ཤེས་པ་ཁ་ནས་མ་ལབ་ན། །

ཕོ་ཚོད་ཀྱིས་ས་མཐའ་འཁོར་ལེ་ཡྱིན། །

སོད་གནས་མྱི་ཡྱི་ཁྱིམ་དུ་བསད། །

བོ་གོས་ཁོག་པའྱི་ནང་དུ་རྒས། །

ཤྱིང་བཟང་པགས་པའྱི་འོག་ཏུ་རུལ། །

ས་འོག་གསེར་གྱི་མདངས་དང་མཚུངས། །

དེས་ན་གཏམ་ལབ་ཚིག་གསུམ་ཞུ། །

ཁོང་བྱ་ཆེན་གཉྱིས་ཀྱི་དགོངས་པ་དེ། །

གོད་ཁ་མཆུ་མེད་ན་ལེགས་པར་དགོངས། །

དེ་ཡྱིན་ཡང་ཡྱིན་ཏེ་རེད་ཀང་རེད། །

ཁོང་མཐུན་པ་སྤུན་བཞྱིའྱི་རྣམ་ཐར་སོམས། །

དེ་སྐད་ཟེར་བ་དང་། དེ་ཕོའྱི་བསམ་བཟང་གྱི་གཏམ་དེ་བྱ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ལ་བབས་པར་གྱུར་ཏོ། །

98

བ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད། (སོད་ཆ།)

སྦྲོང་ཚན། དང་པྲོ། ཀ་སེ་དང་ཁ་སེ་མཐུན་སྦྲོར་གིས། ཀ་སེ། སྤེའུ་སྤྱིན་གྱི་སྒ་ཅན། ལྷ་བྱ་གོང་མོ། སྤེལ་རྒན་བོ་བཟང་།

བྱ་རྒྱལ་རྒོད་པོ་དང་གོ་བོ་ ཀད་དཀར་གཉྱིས་ཀྱིས། ཁྱིམ་བྱ་དེ་ཕོ།

ཁ་སེ།

ཁོས་ཁ་བྱ​ྱིལ་བྱ​ྱིལ་གསུམ་བྱས་ནས་ལག་པ་གཡས་པས་སྐེད་གཟེར་དང་། གཡོན་པ་པུས་མོའྱི་སྟེང་དུ་བཞག

ཁོང་བྱ་ཆེན་གཉྱིས་ཀྱི་དགོངས་པ་དེ། །གོད་ཁ་མཆུ་མེད་ན་ལེགས་པར་ དགོངས། །དེ་ཡྱིན་ཡང་ཡྱིན་ཏེ་རེད་ཀང་རེད། །ཁོང་མཐུན་པ་སྤུན་ བཞྱིའྱི་རྣམ་ཐར་སོམས། །

རྱི་ཡྱི་རྒྱལ་པོ་ཀུན་བཟང་འདྱི། །རྩ་བ་དབང་ཆེན་གསེར་ལ་ཐུག །སྐེད་ པ་ཡན་ཆོད་ས་སྟེང་སླེབས། །

གནས་སོ་སོར་བདག་པོ་སྤོད་པ་དེ། །ཁོད་ཕ་ཆུང་མྱིག་གྱིས་མ་མཐོང་ ངམ། །ཐོས་ཅུང་རྣ་བས་མ་གོའམ། །

སྡུག་ཀྲད་སྤེའུའྱི་ལས་ཀ་ལ། །བ་སྤུ་གཡོ་འགུལ་གཏོང་མྱི་དགོས། །

གཉིས་པ། གཏམ་དཔེ་རྣམས་བེད་སྤད་དེ་ཚིག་ལྷུག་ཐྲོག་བརྲོད་པ་རེ་བིས། ༡ སོར་མོ་རྔ་འདྲའྱི་གོས་ཤྱིག་བྱེད། །

གྲུ་བཞྱི་ཤོ་འདྲའྱི་གོས་ཤྱིག་བྱེད། །

༣ ཁ་བཤད་ཆུ་ཡྱི་ལྦུ་བ་ཡྱིན། །

ལག་ལེན་གསེར་གྱི་ཐྱིགས་པ་ཡྱིན། །

༢ དེ་ཉན་ན་རྣ་བའྱི་བུ་རམ་རེད། ། ༤ བོ་གོས་ཁོག་པའྱི་ནང་དུ་རྒས། །

མ་ཉན་ཚིག་གྱི་དཀྲུག་ཤྱིང་རེད། །

ཤྱིང་བཟང་པགས་པའྱི་འོག་ཏུ་རུལ། །

གསུམ་པ། ཡང་ཡང་ཀྲོག་འདྲོན་བྱས་ནས་ཚིག་ལྷུག་ཐྲོག་ནང་དྲོན་སྙིང་བསྡུས་བིས། སྤྱ​ྱི་ནོར་སེར་གྱིས་བསྲུངས་པ་དེ། །

ཁ་མཆུ་རྩོད་པའྱི་ས་ལྟས་ཡྱིན། །

སྤྱ​ྱི་ཟས་སེར་གྱིས་ཟ་བ་དེ། །

ལྟོགས་འགོང་སྙྱིང་ལ་ཞུགས་པ་ཡྱིན། །

སྤྱ​ྱི་ཞྱིང་སེར་གྱིས་བཏབ་པ་དེ། །

འཐབ་མོའྱི་སོ་མོ་འབྱེད་པ་ཡྱིན། ། 99

ལྷུག་རྩྲོམ།

ཁོད་སྨྲ་བ་མ་མང་ཁ་རོག་སོད། །

དོན་དེ་ཚོ་སེམས་ལ་མངའ་མཛོད་ལ། །

དེ་རྱིང་ཁོད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་དེ། །

ཅུང་ཟད་བདེན་པ་ལྟར་དུ་མཆྱིས། །

དེ་ཡྱི་བར་དུ་གཏྱིང་མྱི་དཔོག །

རྔ་ལ་དབྱུ་གུས་མ་བསྣུན་པ། །

འོན་ཀང་འདྱི་སྐད་གཏམ་དུ་ཐོས། ། དེ་སྱིད་གཞན་དང་ཁད་ཅྱི་ཡོད། །

མཁས་པ་རྩད་ཅྱིང་མ་དྲྱིས་པ། །

ཅེས་པ་མཁས་པའྱི་ངག་ལས་ཐོས། །

དུས་ད་ལན་གོ​ོད་ཀྱི་གཞྱི་རྩ་དེ། །

དག་ཚུར་རྒོལ་མ་རེད་ཕར་རྒོལ་རེད། །

དེ་མ་བྱེད་ཟེར་བ་ལོས་རེ་བདེན། །

བདེན་བཞྱིན་རྫུན་རྒྱབ་ཧམ་པ་བྱས། །

ཁོ་འདབ་ཆགས་བྱ་ཡྱི་ས་ཆ་ལ། །

ངེད་སྤེའུས་ལྷ་ལུང་འདྲེ་ལག་བརྐངས། །

ཁ་བཤད་ཆུ་ཡྱི་ལྦུ་བ་ཡྱིན། །

ལག་ལེན་གསེར་གྱི་ཐྱིགས་པ་ཡྱིན། །

གཏམ་དང་རལ་གྱི་གཉྱིས་པོ་འདྱི། །

རྩེ་ནས་མྱི་འཆང་ཡུ་ནས་འཆང་། །

ཕོ་རྒོད་པོ་རང་གྱིས་མ་བྱུང་ན། །

བརྟགས་ཤྱིང་བརྟགས་པ་མ་བྱས་ན། །

མཚོན་རྣོན་པོ་མྱི་ཡྱི་ལག་ཆ་ཡྱིན། ། དུ་བ་རླངས་པར་ནོར་ས་ཡོད། །

བཞི་པ། དྲི་བར་ལན་ཐྲོབས།

༡ གཏམ་རྒྱུད་འདྱི་རྩོམ་གྱི་རྱིགས་གང་ཡྱིན་ནམ།

༢ གཏམ་རྒྱུད་འདྱི་ཡྱི་མྱི་སྣ་གཙོ་གས་སུ་དང་སུ་ཡྱིན་ནམ། ༣ གཏམ་རྒྱུད་འདྱིའྱི་བྱུང་རྐེན་གང་ཡྱིན་ནམ།

༤ ཁེད་ཀྱི་ཡྱིད་ལ་འཐད་པའྱི་གཏམ་དཔེ་གང་དག་ཡྱིན་ནམ།

༥ བྱ་སྤེལ་གཉྱིས་རྩོད་པ་རྩོད་དགོས་པའྱི་གཞྱི་རྩ་གང་ལ་ཐུག་འདུག་གམ།

༦ སྤེལ་རྒན་བོ་བཟང་གྱིས་སྤེལ་ཕྲུག་རྣམས་ལ་བསླབ་བྱ་གང་བསྐྱོན་འདུག་གམ། ༧ ཁྱིམ་བྱ་དེ་ཕོས་བྱ་ཚོགས་རྣམས་ལ་བསླབ་བྱ་གང་བསྐྱོན་འདུག་གམ།

100

བ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད། (སྨད་ཆ།)

སློབ་ཚན་བཅུ་གསུམ་པ།

བ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད། (སྨད་ཆ།)

༄༅། །དེ་ནས་རྱི་བོང་གྱིས་དེ་ཕོའྱི་སར་ཕྱིན་ནས་བྱ་སྤེལ་གཉྱིས་ཀྱི་དོན་སྐོར་སར་བྱུང་བ་རྣམས་

རྒྱས་པར་ལབ་ནས། ད་དོན་དུ་གོད་འདྱི་མ་འགྱིག་ན། འདབ་ཆགས་ཕོགས་གཅྱིག་ཏུ་བསྒྱིལ་བ་ ལྟར། རྱི་དྭགས་དང་གཅན་གཟན་རྣམས་ཀང་ཕོགས་གཅྱིག་ཏུ་བསྒྱིལ་ངེས་འདུག དེ་ནས་རྩ་བ་

མེད་པའྱི་འཁྲུག་གཞྱི་རྒྱ་ཆེར་འགོ་ངེས་ལ། ང་ནྱི་རྱི་བོང་བོ་ལན་ཟེར་བ། བསམ་པ་བཟང་བའྱི་རང་

བཞྱིན་ཡྱིན་པས། སྡུམ་ཞྱིག་ཐུབ་ན་སྙམ་ཡང་། ང་གཅྱིག་པོས་ཟེར་མྱི་ཤེས་པས། གོགས་པོ་ཁོད་

ཀང་བྱའྱི་ནང་ནས་བསམ་པ་དང་བོ་གོས་ཆེ་བ་ཞྱིག་ཡྱིན་པས། རང་རེ་གཉྱིས་མཉམ་རུབ་ཀྱི་སོ་

ནས་སྡུམ་པ་ཞྱིག་བྱེད་ན་བསམས་པ་ཡྱིན། ད་ཇྱི་ལྟར་བཟང་ཟེར་བར།

དེ་ཕོས་སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་གོགས་པོས་སྨྲས་པ་ལྟར། ང་རང་ཡང་བྱ་རྣམས་ལ་ང་གཅྱིག་པོས་ཟེར་ བདེ་བ་རང་ཞྱིག་མ་བྱུང་། ད་རང་རེ་གཉྱིས་ཐུན་མོང་ནས་དེ་ལྟར་བྱུང་ཚེ་ཤྱིན་ཏུ་ལེགས་པས། ད་

དེས་ན་ས་སོར་བྱ་སྤེལ་སོ་སོར་འདྱི་ལྟར་བྱེད་རྒྱུ་ཡྱིན་གྱི་སྐད་ཆ་ཞྱིག་ལབ། དེ་ལ་ཕོགས་གཉྱིས་ཀ་

དགའ་ན་སྡུམ་བྱེད་ལུགས་ཇྱི་འགབ་བལྟས་ཆོག་ཟེར་བ་ལྟར། ཐོག་མར་ཁོང་གཉྱིས་བྱ་ཚོགས་ཀྱི་

དབུས་སུ་ཕྱིན་ནས། རྱི་བོང་བོ་ལན་གྱིས་འདྱི་སྐད་སྨྲས་སོ། ། 101

ལྷུག་རྩྲོམ།

ཀེ་ཀེ་འདབ་ཆགས་ཚོགས་རྣམས་ཚུར་ལ་གསོན། །འདྱི་ལོ་བྱ་དང་སྤེའུ་གཉྱིས། །འཁོན་དོན་མེད་ པར་འཁོན་རྩོད་བྱུང་། །ལབ་གཞྱི་མེད་པར་ལབ་གཞྱི་བྱུང་། །གོད་རྩ་ཆུང་ལ་རྩེ་མོ་རྒྱས། །དེ་འདྲ་ བྱུང་ནས་རེ་ཞྱིག་སོང་། །ད་དུང་འགྱིག་པའྱི་དུས་མ་བྱུང་། །དེ་མཐོང་རྱི་བོང་བོ་ལན་དང་། །ཁྱིམ་

བྱ་དེ་ཕོ་བོ་མ་བདེ། །མ་བདེའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཤོད་ཟེར་ན། །ལུང་པ་འདྱི་ཡྱི་བྱ་སྤེལ་གཉྱིས། །མ་འགྱིག་

ངང་ལ་ལུས་སོང་ན། །མཐའ་ཕུགས་ཡུལ་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །བྱ་སྤེལ་མ་ལུས་འཁོན་དུ་གྱུར། ། མ་ཚད་བྱ་དང་རྱི་དྭགས་སོགས། །ཕལ་ཆེར་འཁོན་པའྱི་རྒྱུ་རུ་འགོ། །དེ་འབྱུང་འཇྱིག་རྟེན་བཀྲ་མ་ ཤྱིས། །དེ་བས་སྡུམ་ཞྱིག་བྱས་གྱུར་ན། །སྤྱ​ྱི་སེར་ཀུན་ལ་དགེ་ཞྱིང་ལེགས། །དེ་བསམས་ངེད་གཉྱིས་ ཡོང་ལེ་ཡྱིན། །དེ་སྐད་ཟེར་བ་དང་།

རྱི་བོང་བོ་ལྡན་གྱིས་བ་ཚོགས་ལ་གོད་ར་ཆུང་ཆུང་ཆེན་པོ་ཆགས་ན་ཡག་པོ་མེད་པ་དང་། ངེད་

གཉྱིས་བར་་མ་བེད་པར་ཡོང་ལུགས་གསུངས།

བྱ་ཆེན་རྣམས་ཀྱི་ཐུགས་ལ་བབས་པས། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱ་འབྱིང་དང་། བྱ་ཆུང་རྣམས་གོས་མོལ་ གྱུར་ནས། གཏམ་ལན་ལྷ་བྱ་གོང་མོས་འདྱི་སྐད་ཟེར་རོ། །

ཀེ་ཀེ་རྱི་བོང་དང་དེ་ཕོ་ཚུར་ལ་གསོན། །ཁེད་རྣམ་གཉྱིས་བསམ་དཀར་གངས་རྱི་འདྲ། །གངས་

102

བ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད། (སྨད་ཆ།)

རྱི་ལས་ཆུ་རྒྱུན་བབས་པ་དེ། །རྩྭ་ཤྱིང་དང་ནགས་ཚལ་ཀུན་ལ་ཕན། །དེ་ཡྱིན་ཀང་གོད་ཀྱི་རྩ་

བ་དེ། །དང་པོ་སུ་ཡྱིས་ལན་ཟེར་ན། །བྱ་ཡྱིས་མ་ལན་སྤེའུས་ལན། །ད་སྡུམ་ལ་འགྱིག་དང་མྱི་

འགྱིག་དེ། །ཁོང་སྤེའུའྱི་ཚོགས་ལ་བཀའ་འདྲྱི་མཛོད། །ཁོང་སྤེའུས་སྡུམ་ལ་ཉན་ཟེར་ན། །ངེད་

འདབ་ཆགས་ཀྱིས་མྱི་ཉན་ཟེར་དོན་མེད། །དེ་མྱི་ཟེར་བའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཤོད་ཟེར་ན། །སྡུག་སྤེའུར་ སྐྲག་པ་མ་ཡྱིན་ཏེ། །མྱི་ལ་མྱི་དགོས་འཁྲུག་པ་རེད། །ཤྱིང་ལ་མྱི་དགོས་འཛེར་པ་རེད། །ལུས་ལ་ མྱི་དགོས་ན་ཚ་རེད། །སེམས་ལ་མྱི་དགོས་སྡུག་བསལ་རེད། །དོན་དེ་ལ་བསམས་ནས་ཟེར་བ་ ཡྱིན། །དེ་རྣམ་པ་གཉྱིས་ཀྱི་ཐུགས་ལ་ཞོག །དེ་སྐད་ཟེར་བ་དང་།

ལྷ་བ་གོང་མོས་དང་པོ་སྤེའུས་ལན་པ་དང་། ཡྱིན་ནའང་སྤེའུར་སྐྲག་པ་མྱིན་ཡང་གོད་

དང་ཁ་མཆུ་མེད་ན་དགའ་བས་་མ་འགྲྱིག་བེད་འདོད་ཡོད་པའྱི་རྣམ་འགྱུར་བསན།

ཡང་ཁོང་གཉྱིས་སྤེའུའྱི་སར་ཕྱིན་ནས་འདྱི་སྐད་ཟེར་རོ། །

ཀེ་ཀེ་སྤེའུ་རྒན་གཞོན་བར་པ་ཀུན། །ཐུགས་མ་གཡེང་དར་ཅྱིག་གསན་པར་ཞུ། །རྱི་འདྱི་ལ་

འཁོར་བའྱི་འདབ་ཆགས་ཀུན། །སེར་ཆགས་གཅན་གཟན་མ་ལུས་པ། །སུས་ཀང་བོས་པ་མ་རེད་ དེ༑ ༑ལས་ཀྱི་དབང་གྱིས་སྐྱེས་པ་རེད། །སྐྱེས་ནས་སར་ནས་འགོགས་པ་རེད། །ད་དུང་ཡུན་དུ་

འགོག་རྒྱུ་རེད། །དེ་ཡྱིན་ན་དགོས་མེད་ལབ་གཞྱི་དེ། །ད་ཕྱིན་ཆད་ཉྱི་མ་སྤྱིན་བལ་ཞྱིག །བྱུང་

ན་བསམས་ནས་ངེད་གཉྱིས་པོས། །བསམ་དཀར་དར་ཆེན་འཕར་འཕར་བྱས། །འགྱིག་པ་སྡུམ་ པ་འབྱུང་བསམས་ནས། །ཁོང་འདབ་ཆགས་རྣམས་ལ་ཞུས་པ་ལ། །མྱི་འགྱིག་མྱི་ཉན་མྱི་གསུང་ ངོ་༑ ༑ད་སྤེལ་ཚོགས་ལ་ཡང་དེ་བཞྱིན་དུ། །འོན་ཀང་ཚང་མ་བོ་སེམས་སྡུར། །བྱེད་བདེའྱི་བཀའ་ མོལ་གནང་བར་ཞུ། །ཞེས་ཟེར་བ་དང་།

ཁོང་གཉྱིས་ཀྱིས་སྤེལ་ཚོགས་ལ་གོད་ར་དེ་་མ་བེད་པར་ཡོང་ལུགས་གསུངས།

སྤེའུ་རྣམས་ས་མ་ནས་སྡུམ་འགྱིག་ཅྱིག་བྱུང་བསམ་ཡོད་པ་ལྟར་སེམས་ལ་བབས་པས་ཁ་ཚེག་ཚེག 103

ལྷུག་རྩྲོམ།

མྱིག་ཟུམ་ཟུམ། མཇུག་མ་འགྱིལ་འགྱིལ་དང་བཅས་པའྱི་སོ་ནས་འདྱི་སྐད་ཟེར་རོ། །

ཀེ་ཀེ་འདབ་ཆགས་ཁྱིམ་བྱ་དེ་ཕོ་དང་། །རྱི་བོང་བོ་ལན་ཚུར་ལ་གསོན། །ཁེད་གཉྱིས་ཐུགས་བསམ་

གསེར་དང་འདྲ། །གསེར་བཟང་པོའྱི་ཁ་དོག་ངོམ་ཡང་དགོས། །དེ་དགོས་ཀང་དགོས་ཏེ་བྱུང་ཡང་

བྱུང་། །ངེད་བྱ་སྤེལ་ཚོགས་ཀྱི་གོད་གཞྱི་འདྱི། །ཁེད་གཉྱིས་སྡུམ་པ་མཛད་ཟེར་ན། །མྱི་འགྱིག་པ་ ཡང་ཡོང་དོགས་མེད། །ཤྱིང་གས་པ་སྤྱ​ྱིན་གྱིས་སྦར་ལེ་ཡྱིན། །གོས་རལ་བ་སྐུད་པས་འཚེམ་ལེ་

ཡྱིན། །ངེད་བྱ་ལ་སྐྲག་ལེ་མ་ཡྱིན་ཏེ། །ཁོད་བོ་ལན་གཉྱིས་ལ་བསམ་པ་ཡྱིན། །མྱི་ལ་མ་རེ་གོས་

ལ་རེ། །ཁྱི་ལ་མ་རེ་ལྕགས་ལ་རེ། །དེ་ཟེར་བ་སོན་གྱི་དཔེ་ལ་ཡོད། །ད་ཁེད་གཉྱིས་གཏམ་འགྱིག་

མཛད་ཟེར་ན། །དྲང་པོ་ཚངས་པའྱི་ཐྱིག་ཤྱིང་མཛོད། །ཐག་ཆོད་སོར་མོ་རྔ་འདྲ་མཛོད། །ཉེ་སྙོམ་ གྲུ་བཞྱི་ཤོ་འདྲ་མཛོད། །དེ་བྱུང་ན་མྱི་འགྱིག་ཡོང་དོན་མེད། །ཅེས་ཟེར་རོ། ། སྤེལ་ཚོགས་ཀྱིས་ཀང་་མ་འགྲྱིག་བ་འདུན་ཡོད་པའྱི་སད་ཆ་བཤད།

དེ་ནས་རྱི་བོང་དང་དེ་ཕོ་གཉྱིས་ཕྱིར་ལོག་ནས་སྡུམ་འགྱིག་བྱེད་ལུགས་གང་འགབ་ཀྱི་སྐབས། རྱི་ བོང་གྱིས་སྨྲས་པ། གོགས་པོ་ཚུར་ལ་གསོན་དང་། ད་ལན་གྱི་ལབ་གཞྱི་འདྱི་མཐར་བདེན་པ་ཆེ་

བ་བྱ་ལ་འདུག་ཀང་ཕྱིན་ཆད་སྤེའུ་ལ་རྱི་སྐེད་ནས་ས་ཕན་བུ་ལྟོ་རྟེན་ལ་མ་སྤད་ན་ལྟོ་ཚེ་འཕྱིད་པའྱི་

ཚོད་མྱི་འདུག་པས། ས་ཆ་གསུམ་ཟུར་གཅྱིག་སྤད་ནས། དེ་ནས་ཧམ་ཟོས་བྱས་མྱི་ཆོག་པ་ཞྱིག་

བྱས་ན་འདབ་ཆགས་རྣམས་ཀྱིས་ཉན་ཨེ་ཡོང་ཇྱི་ལེགས་ཟེར་བས། དེ་ཕོས་སྨྲས་པ། ས་འཕོས་སྐད་ ཆ་གསུང་ལུགས་གོགས་པོ་རང་གྱིས་གསུངས་པ་ལྟར་གྱི་འཐུས་པ་འདུག་ཀང་། དེ་ལ་བྱ་ཁ་ཤས་

ནས་ཨེ་ཉན་མྱི་ཤེས། མ་ཉན་ན་དེའྱི་ཚབ་ཏུ་སྤེའུ་སོད་པའྱི་ནགས་ལ་ཡང་། བྱ་ཆེ་ཆུང་སྣ་ཚོགས་ ཡོད་པ་དེ་དག་ནགས་གསེབ་ཏུ་སོད་པ་དང་། བཟའ་འབྲུ་འཐུ་བ་སོགས་ལ་དགག་བྱ་མེད་པ་བྱེད་

དགོས་ལབ་ན་འགྱིག་འགོ་སྙམ་ཡང་། དང་པོ་ནས་དེ་ལྟར་ལབ་ན་ཅྱི་ཟེར་མྱི་ཤེས་པས། ས་འཕོས་ གོགས་པོ་རང་གྱིས་གསུངས་པ་ལྟར་ས་ཆ་གསུམ་ཟུར་གཅྱིག་སྤོད་དགོས་དེ་ལབ་རྒྱུ་བྱས་ན་ཟེར་བ་

ལྟར་གཉྱིས་ཀ་མཐུན་ནས་འདབ་ཆགས་ཚོགས་པའྱི་གལ་དུ་ཕྱིན་ནས་ཐོག་མར་རྱི་བོང་གྱིས་འདྱི་ སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །

104

བ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད། (སྨད་ཆ།)

ཀེ་ཀེ་རྒོད་དང་གོ་བོ་བྱ་གླག་སོགས། །བྱ་ཆེན་རྣམས་ཀྱིས་དབུས་སུ་བཞུགས། །བྱ་འབྱིང་རྣམས་

ཀྱིས་གཞུང་ནས་བསངས། །བྱ་ཕན་རྣམས་ཀྱིས་མཐའ་ནས་བསྐོར། །བྱ་གལ་སོར་མོ་རྔ་འདྲའྱི་ དབུས། །ངེད་ཁྱིམ་བྱ་དེ་ཕོ་དང་རྱི་བོང་ཞེས། །ཉམ་ཆུང་ས་འོག་འབུ་འདྲ་བས། །གཏམ་དང་

བཤད་བཤད་ཞུ་རྒྱུ་འདྱི། །དམའ་ནས་མཐོ་བཅོས་བྱས་འདྲ་བས། །བབས་མཚུངས་རང་ནྱི་མྱི་

འདུག་ཀང་། །སེམས་དཀར་པོ་གངས་རྱི་མཐོན་པོ་འདྲ། །ལུས་དཀར་པོ་དར་དཀར་ཞོ་འཐུང་ འདྲ། །གཏམ་དཀར་པོ་འོ་མ་ཞོ་ཆགས་འདྲ། །དཀར་པོ་རྣམ་གསུམ་འཛོམས་པ་ཡྱིན། །གཏམ་པྱི་

ཝང་སྙན་པོའྱི་རང་སྒ་འདྱི། །ཁེད་རྣམས་ཀྱི་སྙན་ལ་གསོན་ཅྱིང་དགོངས། །བྱ་སྤེལ་གཉྱིས་ཀྱི་གོད་

གཞྱི་འདྱི། །ཕྱིན་ཆད་འགྱིག་ཐབས་ཚུལ་ལ་གནས། །དགོངས་པ་ཨེན་ཙམ་མ་བཞེས་ན། །འགྱིག་

པའྱི་འཇོག་སོ་མ་མཆྱིས་པས། །ད་ངེད་གཉྱིས་ཀྱིས་ཞུས་པའྱི་ཚིག་ལ་གསོན། །རྱི་འདྱིར་གནས་

པའྱི་སྤེའུ་རྣམས། །སོད་ས་ནགས་ལ་གནས་ན་ཡང་། །བཟའ་རྒྱུ་སང་རྱིའྱི་ལོགས་ནས་ཟ། །སང་

རྱིར་བཟའ་ས་མེད་ཟེར་ན། །སྤེའུ་རྣམས་ལྟོ་ཚེ་འཕྱིད་ལེ་མེད། །དེ་ཡྱིན་ན་སང་རྱིའྱི་ལོགས་འདྱི་ ནས། །རྩྭ་དང་རྩྱི་ཏོག་འབས་སྣ་ཚོགས། །ཐམས་ཅད་སྤེའུས་སྤྱད་གྱུར་ནས། །འདབ་ཆགས་ཐུགས་

ནད་ག་ནས་ཐེག །དོན་དེར་རྩོད་པ་ཆུང་ཆེད་དུ། །སང་རྱི་འདྱི་ནས་སུམ་ཆ་གཅྱིག །སྤེའུ་ལ་

གསོལ་རས་གནང་རོགས་མཛོད། །ཁེད་དེ་ལས་བརྒལ་བའྱི་སང་རྱི་ལ། །སྤེའུས་ཟ་རྒྱུག་སྤྱོད་གསུམ་

པོ༑ ༑མྱི་བྱེད་སྐད་ཆ་ང་ཚོས་བཤད། །དོན་དེ་ལ་ཁེད་རྣམས་གསན་གྱུར་ན། །སྤེའུས་མྱི་ཉན་བྱེད་ དོགས་མེད། །དེ་འདྲ་དགོངས་པའྱི་དཀྱིལ་ལ་ཞོག །ཐག་ཆོད་ལན་ཞྱིག་གནང་རོགས་མཛོད། །དེ་

སྐད་སྨྲས་པ་དང་།

རྱི་བོང་གྱིས་བ་རྣམས་ལ་རྱི་ཀུན་བཟང་གྱི་སུམ་ཆ་གཅྱིག་སྤེའུ་རྣམས་ལ་འཚོ་རེན་དུ་

སྤད་དགོས་ལུགས་དང་། དེ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཉན་ན། སྤེའུའྱི་སར་ངེད་གཉྱིས་ནས་ལབ་ན་ མྱིན་ལབ་མདོག་ཁ་པོ་མ་རེད་ཅེས་དོན་སྙྱིང་དེ་ཙམ་བཤད་ཡོད།

བྱ་རྣམས་གོས་ཞྱིབ་བྱས་པའྱི་མཐར་ཁོང་གཉྱིས་པོ་བོས་ནས་གཏམ་ལན་ཕོ་རོག་ནག་ཆུང་གྱིས་འདྱི་

སྐད་ཟེར།

105

ལྷུག་རྩྲོམ།

ཀེ་ཀེ་བོ་ལན་རྣམ་གཉྱིས་ཚུར་ལ་གསོན། །ཁེད་རྣམ་གཉྱིས་ཐུགས་སེམས་གངས་རྱི་འདྲ། །འདྲ་བས་

མ་ཚད་དངོས་རང་རེད། །ཐུགས་སེམས་ལ་ལྷད་སྐྱོན་མེད་ན་ཡང་། །གསུང་དེ་ལ་མྱི་འདྲ་ཅུང་ཞྱིག་

འདུག །དེ་ཡོད་པའྱི་ཡོད་ལུགས་ཤོད་ཟེར་ན། །འདྱི་ན་བྱ་ཚོགས་ཡོད་པ་དེ། །སེམས་ཡོད་ཀུན་གྱིས་ ཤེས་གསལ་རེད། །དེ་ཡྱིན་ན་བྱ་ཡྱི་ས་ཆ་ལས། །སུམ་ཆ་གཅྱིག་སྤེའུར་སྤོད་ཟེར་བའྱི། །གཏམ་འདྱི་

འདྲ་གསུངས་པ་ཅྱི་འདྲ་རེད། །བདེན་ཡོད་བྱ་ཡྱི་ས་ཆ་དེ། །བདེན་མེད་སྤེའུར་སྤོད་ཟེར་བ། །རྐུན་ མར་དཔའ་དར་མ་ཡྱིན་ནམ། །འདྱི་འདྲའྱི་ཟུར་བཀོད་གནང་ཟེར་ནས། །ཁེད་ཤོད་མཁན་ངོ་ཚ་

ཧ་ཅང་ཆེ། །ངེད་ཉན་མཁན་ལ་ཡང་ངོ་རེ་ཚ། །གཏམ་དེ་འདྲ་ཡེ་ནས་གསུངས་མྱི་ཉན། །དེ་ལྟར་

མཛད་རྒྱུ་ཡྱིན་ཟེར་ན། །དོན་དེ་ལ་འགྱིག་ཐབས་ག་ནས་ཡོང་། །གལ་ཏེ་བྱ་ཡྱི་ས་ཕེད་དེ། །ཁོང་ སྤེའུར་ཉོ་ཚོང་བྱེད་ཟེར་ན། །རྱིན་ལ་ཅྱི་འདྲ་སྤོད་རྒྱུ་རེད། །སྐྱ​ྱིན་པ་གང་འདྲ་སྤོད་རྒྱུ་རེད། །དེ་ལན་

གསལ་པོར་གསུང་རོགས་མཛོད། །ཚད་ཚད་བསྡུར་བསྡུར་བྱས་པས་ཆོག །དེ་མྱིན་ད་ལྟའྱི་གསུང་ འཕོས་དེ། །དོན་དྲང་པོའྱི་གཏམ་ཞྱིག་ཡེ་ནས་མེད། །དེ་སྐད་ཟེར་བ་དང་།

ཕོ་རོག་ནག་ཆུང་གྱིས་དཔའ་གཏམ་དཔུང་ངོམ་གྱིས་རྱི་ཀུན་བཟང་གྱི་སུམ་ཆ་གཅྱིག་སྤོད་

དགོས་ན་དེའྱི་རྱིན་འབབ་སྤོད་དགོས་ཚུལ་བཤད་ནས་་མ་འགྲྱིག་བ་འདུན་མེད་པའྱི་སད་ཆ་བཤད།

དེའྱི་ལན་དུ་དེ་ཕོས་འདྱི་སྐད་སྨྲས་སོ། །

ཁོད་འདབ་ཆགས་བྱ་རྣམས་ཚུར་གསོན་དང་།

།དོན་ཆེ་ཆུང་གང་དང་གང་ལ་ཡང་།

།རྱིམ་

བཞྱིན་སྐད་ཆ་མ་བྱས་པས། །ཚིག་གཅྱིག་གྱིས་གོ་བརྡ་འཕོད་མྱི་ཡོང་། །གཏམ་གྱི་ཕུ་ཐག་མ་ཆོད་

པར། །ཚིག་ཟུར་གྱིས་དོན་རྩ་རྟོགས་ལེ་མྱིན། །དོན་འགོ་མཇུག་ཚང་མ་མ་གོ་བར། །ཚིག་གཅྱིག་

གྱིས་བཀའ་འགོག་མཛད་མྱི་ཉན། །ལུང་པའྱི་ཕུ་ཐག་རྱིང་ཐུང་དེ། །གོམ་གསུམ་མ་སོས་ཧ་མྱི་

གོ༑ ༑ཆུ་བོའྱི་གཏྱིང་ཚད་རྱིང་ཐུང་དེ། །ཆུ་དཀྱིལ་མ་སླེབས་ཤེས་མྱི་ཡོང་། །ལས་དྲང་དང་མྱི་དྲང་

དབྱེ་བ་དེ། །འཇོག་སོའྱི་མཐའ་ལ་སླེབས་ན་ཤེས། །ད་གསོན་དང་ཞུ་རྒྱུ་འདྱི་འདྲ་ཡོད། །འདབ་

ཆགས་བྱ་ཡྱིས་ས་ཆ་ནས། །སྤེའུར་སྤོད་དགོས་ཟེར་བ་དེ། །བྱ་ལ་སྡུག་གོང་གཏོང་རྩྱིས་མྱིན། །འགྱིག་ 106

བ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད། (སྨད་ཆ།)

ཆགས་ཀྱི་གཏམ་འགོ་འཛུགས་ལེ་ཡྱིན། །དེ་ལ་རྱིན་སྐྱ​ྱིན་དགོས་ཟེར་ན། །སྤེའུ་གནས་པའྱི་ནགས་

ཚལ་དུ། །བྱ་ཆེ་ཆུང་གངས་མེད་སྣ་ཚོགས་ཀྱི། །བྱ་ཚང་གངས་ཀྱིས་མྱི་ལང་བ། །སར་ཡང་ཡོད་ལ་ ད་ཡང་འབྱུང་། །དེ་སྤེའུའྱི་ས་ཆ་ཨེ་ཡྱིན་ལགས། །ཡྱིན་ན་དེ་ལ་རྱིན་དང་སྐྱ​ྱིན། །སར་ཕན་ཇྱི་འདྲ་

སྤད་ལེ་ཡྱིན། །ད་ཕྱིན་སྤོད་རྒྱུ་ཡོད་དམ་མེད། །མེད་ན་ནགས་ནས་འདབ་ཆགས་རྣམས། །སོད་ས་

སོ་ཐབས་ཅྱི་མྱི་ཡོང་། །སོ་ཐབས་ལར་ནས་མྱི་འདུག་ན། །སར་རྒྱུན་མྱི་སོད་ཀ་མེད་ཡྱིན། །དོན་ འདྱི་དང་འདྱི་འདྲའྱི་བྱ་བ་ལ། །རང་སར་མྱི་བཞག་བསམ་བོ་ཐོངས། །མྱི་སར་རང་བཞག་བསམ་བོ་

ཐོངས། །བཏང་ན་བདེན་རྫུན་ཤེས་ནས་ཡོང་། །ཕོགས་གཅྱིག་མཐོང་སྟེ་གཉྱིས་མ་མཐོང་། །གཡག་

ཞར་བས་རྩྭ་ཟ་མ་ཡྱིན་ནམ། །ཚིག་དེ་ཚོར་བརྟག་དཔྱད་མཛད་ཤེས་ན། །དྲང་མྱི་དྲང་གྱི་གནས་ ལུགས་ཤེས་ཡོང་ལགས། །ཞེས་ཟེར་བ་དང་།

དེ་ཕོས་སྤེའུའྱི་ས་ཆར་བ་མང་པོ་གནས་བཅས་ནས་བསད་ཡོད་པ་དང་།

དེ་དག་གྱིས་རྱིན་པ་སྤད་ཡོད་

མེད། ཕྱིན་ཆད་དེ་དག་གྱིས་རྱིན་པ་སྤོད་འཆར་ཡོད་མེད། གནས་སོ་ས་མེད་ན་སྔར་རྒྱུན་ལྟར་མྱི་སོད་ཀ་མེད་ ཡྱིན་སབས་ཕོགས་ཐམས་ཅད་ལ་བལྟ་དགོས་པའྱི་གནས་ལུགས་བཤད་ཡོད།

བྱ་གཞན་རྣམས་གང་ཡང་ཟེར་རྒྱུ་མ་བྱུང་བ་ཡོར་ཡོར་པོར་ལུས།

བྱ་རྒྱལ་རྒོད་པོ་དེ་གཏམ་ལ་ཡྱིད་ཆེས་ནས། ཐག་ཆོད་པའྱི་ཚིག་འདྱི་སྨྲས་སོ། །

ཁོ་རེ་འདབ་ཆགས་བྱ་ཚོགས་ཉོན། །ད་རེས་བྱ་སྤེལ་གླེང་གཞྱི་འདྱིར། །ཁོ་རྱི་བོང་དང་ཁྱིམ་བྱ་དེ་ ཕོ་ཡྱིས། །འགྱིག་ཆགས་བརྟག་དཔྱད་བྱས་པ་ན། །དྲང་པོ་ཚངས་པའྱི་ཐྱིག་ཤྱིང་རེད། །ལས་དེ་

ལས་དྲང་ཞྱིང་ཚད་ས་ཞྱིག །ལྷ་ཚངས་པ་འོངས་ཀང་བྱ་རྒྱུ་མེད། །དོན་དེ་ལ་ཕན་ཚུན་གནས་ཟེར་

ན༑ ༑བཀྲ་ཤྱིས་དང་ལུགས་ལེགས་གཉྱིས་ཀ་ཡོང་། །ང་མཐོན་པོ་བག་རྩེར་བསད་ན་ཡང་། །མྱིག་

རྒྱང་གྱིས་རྱི་ཀླུང་ཐམས་ཅད་མཐོང་། །སང་རྱི་དང་ནགས་རྱིའྱི་གནས་ཚུལ་ཤེས། །འདབ་ཆགས་

སྤེའུའྱི་སྐྱ​ྱིད་སྡུག་ཤེས། །དོན་དེ་ལ་སྤེའུས་ཉན་ཤག་རེད། །དེ་ཉན་ན་རང་རེ་འདབ་ཆགས་ལ། །གོང་ དང་གུན་ཞྱིག་ཡེ་ནས་མེད། །བྱ་ཆེ་ཆུང་ཀུན་ལ་ཕན་ངེས་རེད། །དེ་བྱ་ཚོགས་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ལ་

ཞོག །ཐག་གཙང་མ་དེ་ལ་ཆོད་པར་མཛོད། །ང་རྒོད་པོ་ནམ་འཕང་གཅོད་དུ་འགོ། །ཁོད་སྡུམ་པ་ 107

ལྷུག་རྩྲོམ།

གཉྱིས་ཀྱིས་སྤེའུ་ལ། །ཚིག་གཞུག་མཐའ་རུ་འཁོལ་བར་མཛོད། །བྱ་གཞན་ཡང་རང་རང་གནས་སུ་

བྱོན། །དེ་སྐད་ཅེས་ཟེར་ནས་རྒོད་པོ་ནམ་འཕང་བཅད་ནས་འཕུར་བ་དང་བྱ་གཞན་ཚང་མས་ཀང་ དེ་ལ་ཐག་བཅད་དེ་སོ་སོའྱི་གནས་སུ་སོང་ངོ་། །

བ་རྒྱལ་རྒོད་པོས་ཁྱ​ྱིམ་བ་དེ་ཕོ་དང་རྱི་བོང་བོ་ལྡན་གཉྱིས་དྲང་པོ་ཡྱིན་པ་དང་།

ཕོགས་གཉྱིས་ཀར་གོང་དང་ཁེ་མེད་པར་བཤད་ནས་་མ་འགྲྱིག་ལ་མོས་མཐུན་བས།

དེ་ནས་ཁོང་གཉྱིས་ཀྱིས་སྤེའུ་ཚོགས་པའྱི་སར་ཕྱིན་ནས། བྱ་རྣམས་ཕར་ལབ་ཚུར་ལབ་བྱེད་ལུགས། དོན་འགྱིག་ཆགས་ཀྱི་རྡོག་ཁ་འདྱི་ལྟར་ལབ་ཚུལ་དེ་ལ་བྱ་རྒྱལ་རྒོད་པོས་ཐག་བཅད་པ་ལྟར་བྱ་ཚང་

མ་མོས་ཤྱིང་ཐག་བཅད་སོང་བས། ད་ཁོད་རང་སྤེའུ་རྣམས་ནྱི་དོན་བྱ​ྱིངས་ས་ས་ད་གནས་ཀྱི་ཐོག་

སང་རྱིའྱི་སུམ་ཆ་གཅྱིག་ཕྱིན་ཆད་གཙང་དག་གྱི་ཁས་བངས་ཡོད་པས་ཉན་དགོས་པ་ཧ་ཅང་ཆེ་ ཞྱིང་། ད་ལན་ཉན་པས་མྱི་ཚད། ད་ཕྱིན་ཆད་ཀང་ཇྱི་སྱིད་བར་དེ་ལས་མྱི་འགལ་བ་བྱེད་དགོས་

སོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ན། སྤེའུ་ཚང་མ་དགའ་ཞྱིང་ཤྱིང་ཏོག་དང་། མེ་ཏོག རྩྱི་ཏོག་སོགས་ཧ་ཅང་མང་བ་ ཁོང་གཉྱིས་ལ་ལེགས་སྐྱེས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་སྤུངས་ཐོག་སྤེལ་རྒན་བོ་བཟང་གྱིས་འདྱི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །

ཀེ་ཀེ་རྱི་བོང་དང་དེ་ཕོ་ཚུར་ལ་གསོན། །ཁེད་རྣམ་གཉྱིས་བྱ་དང་རྱི་དྭགས་ཀྱི། །ཁོད་ནས་བོ་ལན་

ཡྱིན་ནོ་ཞེས། །རྣ་བ་གཉྱིས་ཀྱིས་སར་ནས་ཐོས། །དོན་ཡང་དག་ཡྱིན་པ་ད་ལན་ཤེས། །དེ་ཡྱིན་

པའྱི་ཡྱིན་ལུགས་ཤོད་ཟེར་ན། །ཁོང་འདབ་ཆགས་ཆེ་ཆུང་གངས་མེད་རེད། །ངེད་སྤེའུ་མང་ཉུང་

འདྱི་ཙམ་རེད། །དེ་རེ་ལ་བོ་སེམས་རེ་རེ་ཡོད། །དེ་ཐམས་ཅད་གཅྱིག་ཏུ་མཐུན་པ་དཀའ། །ལ་ལས་

དྲང་པོ་ཡྱིན་ནམ་བསམ། །ལ་ལས་སྐྱོ་པོ་ཡྱིན་ནམ་བསམ། །འདོད་མྱི་མཐུན་བསམ་པ་སྣ་ཚོགས་

ཀྱིས། །དོན་ཆུང་ཆུང་ཆེན་པོ་བཏང་བ་མང་། །དུས་ད་ལན་བོ་ལན་ཁེད་གཉྱིས་ཀྱིས། །ཚིག་སྙན་ པོ་མགྱིན་པའྱི་ལམ་ནས་བཤད། །ཐབས་མཁས་པས་རྒྱ་མཚོའྱི་མཐའ་ནས་བསྐོར། །དོན་ནོར་བུ་

རྒྱ་མཚོའྱི་གཏྱིང་ནས་བངས། །སྟོང་ཁྱི་འབུམ་གྱི་སེམས་པ་གཅྱིག་ཏུ་བཀུག །ཆུ་བརྒྱ་སྟོང་གྱི་ཆུ་སྣ་ གཅྱིག་ཏུ་བསྒྱིལ། །དོན་དེ་ལ་བྱ་ཡྱིས་ཉན་ཟེར་ན། །ངེད་སྤེའུས་མྱི་ཉན་ག་ལ་ཟེར། །འཕལ་ཡུན་ 108

བ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད། (སྨད་ཆ།)

དུ་གནས་པ་ལོས་ཀང་བྱེད། །ད་དུང་ཡང་བོ་ལན་ཁེད་གཉྱིས་ཀྱིས། །བྱ་སྤེལ་གཉྱིས་ཀའྱི་འདུན་

པར་གཟྱིགས། །ཡོ་འཁོག་འདུག་ན་དྲང་པོར་སོང་། །སང་གཤོང་འདུག་ན་ཁོད་ལ་སྙོམས། །རྱིང་ ཐུང་འདུག་ན་རྩ་རྩེ་སྒྱིགས། །མདུན་ནས་བསྟེན་པའྱི་འཁར་བ་མཛོད། །རྒྱབ་ནས་དྲོ་བའྱི་སློག་པ་

མཛོད། །ཐུགས་རེ་དང་བཀའ་དྲྱིན་གཉྱིས་ཀ་ཆེ། །ཞེས་ཟེར་ཏེ་ཤྱིན་ཏུ་དགའ་བར་གྱུར། ། སྤེལ་རྒན་བོ་བཟང་གྱིས་ཁོང་གཉྱིས་ལ་བསོད་བསྔགས་དང་བཅས་སྤེའུ་རྣམས་ཀྱིས་ཐག་

གཅོད་དེར་མོས་མཐུན་ཡོད་ལུགས་བཤད་ནས་ཚིག་ཐག་བཅད།

དེ་ནས་བཟུང་སྟེ་བྱ་སྤེལ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དོན་དེ་ལས་འགལ་བར་མྱི་བྱེད་པའྱི་ཁར། ཕན་ཚུན་

ཐམས་ཅད་ཤྱིན་ཏུ་མཐུན་ཞྱིང་བཀྲ་ཤྱིས་པར་གྱུར། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡུལ་དེ་ཡང་འབྱོར་པ་རྒྱས་

པ༑ ལོ་ཕྱུགས་ལེགས་པ། བཀྲ་ཤྱིས་དང་ལན་པ། བདེ་སྐྱ​ྱིད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བྱུང་བ་ཡྱིན་པར་

གདའོ། ། བཀྲ་ཤྱིས་མཛེས་དགའྱི་ཡུལ་གྱི་གཏམ་རྒྱུད་ལས་རྱི་བོང་བོ་ལན་དང་དེ་ཕོ་གཉྱིས་ཀྱིས་ གཏམ་དང་ཐབས་མཁས་པས་བྱ་སྤེལ་གཉྱིས་ཀྱི་དོན་འགྱིག་ཅྱིང་། ཕུགས་སུ་མཐའ་བཙན་པར་ བྱུང་བ་བཀྲ་ཤྱིས་པའྱི་ལེའུ་སྟེ་རོགས་སོ།། །།

109

ལྷུག་རྩྲོམ།

མཆན།

གཏམ་རྒྱུད་འདྱིའྱི་ནང་དུ།

རོམ་པ་པོས་བ་ས་བརོད་ཀྱི་རོམ་སངས་ལ་བརེན་ནས་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་

དེ་ཡང་ལོ་རྒྱུས་དངོས་ནྱི།

ཐོག་མར་གོར་ཥས་གཉའ་སྐྱ​ྱིད་རོང་གསུམ་དང་རོང་དགའ་སོགས་ལ་

སོགས་ལ་འབོར་ཀང་།

སབས་དེར་རེ་ཞྱིག་གོར་དཔུང་ལ་མཚོན་རེ་མ་གཏད་པར་ས་མཚམས་ཀྱི་

ཐོག་དངོས་སུ་བྱུང་མོང་བའྱི་གོར་ཥའྱི་བཙན་འཛུལ་སོད་ཆའྱི་སྔ་རེས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་རྣམས་ཇྱི་བཞྱིན་

མཚོན་པར་བས་ཡོད།

བཙན་འཛུལ་བས་ཏེ་ར་ཆེའྱི་རྒྱུ་དངོས་མང་པོ་འཕོག་བཅོམ་བས་པར་བརེན། བོད་མྱི་རྣམས་འདུག་མ་བཟོད་པར།

བར་དུ་དོན་འདྱི་ལ་

བོད་དམག་དང་རྒྱ་ནག་གྱི་དམག་རོགས་རྣམས་རོང་དགའ་

དོན་དག་ཞྱི་ཆྱིངས་ཡོང་ཕྱིར། ཕན་ཚུན་ཕོ་ཉ་གཏོང་བ་སོགས་ཀག་ཀོག་མང་པོ་བརྒྱུད་དེ།

མཐར་

པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕེང་བདུན་པའྱི་ཡབ་དཔལ་ལྡན་དོན་གྲུབ་དང་ས་སྐྱ་བདག་ཆེན་གྱི་མགྲོན་གཉེར་གཉྱིས་

ཀྱིས་གོར་ཥར་ཆྱིངས་མོལ་གྱི་འབེལ་བ་བཙུགས་པ་ལྟར།

ཕྱི་ལོ་༡༧༨༩ ལོར་བོད་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་རོ་

རྱིང་བསན་འཛིན་དཔལ་འབོར་སོགས་དང་གོར་ཥའྱི་སྐུ་ཚབ་སྦམ་ས་ཧེབ་ལ་སོགས་སྐྱ​ྱིད་གྲོང་དུ་ འབོར་ཏེ་གྲོས་མོལ་བས་མཐར། བོད་མྱིས་གོར་ཥར་རོང་སོ་བླུ་རྱིན་རྒྱ་དངུལ་རོ་ཚད་སུམ་བརྒྱ་སྤོད་ རྒྱུ་བས་ཏེ་ཆྱིངས་དོན་ཐག་གཅོད་བས་སོ། །

110

བ་སྤེལ་གཏམ་རྒྱུད། (སྨད་ཆ།)

སྦྲོང་ཚན། དང་པྲོ། ཡང་ཡང་ཀྲོག་འདྲོན་བྱས་ནས་ནང་དྲོན་བསྡུས་འབི་གིས།

དེ་ནས་རྩ་བ་མེད་པའྱི་འཁྲུག་གཞྱི་རྒྱ་ཆེར་འགོ་ངེས་ལ། གོགས་པོ་ཁོད་ཀང་བྱའྱི་ནང་ནས་བསམ་པ་དང་བོ་

གོས་ཆེ་བ་ཞྱིག་ཡྱིན། རང་རེ་གཉྱིས་མཉམ་རུབ་ཀྱི་སོ་ནས་སྡུམ་པ་ཞྱིག་བྱེད་ན་བསམས་པ་ཡྱིན། ང་རང་ཡང་

བྱ་རྣམས་ལ་ང་གཅྱིག་པོས་ཟེར་བདེ་བ་རང་ཞྱིག་མ་བྱུང་། ད་རང་རེ་གཉྱིས་ཐུན་མོང་ནས་དེ་ལྟར་བྱུང་ཚེ་ཤྱིན་ ཏུ་ལེགས། ད་དེས་ན་ས་སོར་བྱ་སྤེལ་སོ་སོར་འདྱི་ལྟར་བྱེད་རྒྱུ་ཡྱིན་གྱི་སྐད་ཆ་ཞྱིག་ལབ། དེ་ལ་ཕོགས་གཉྱིས་ ཀ་དགའ་ན་སྡུམ་བྱེད་ལུགས་ཇྱི་འགབ་བལྟས་ཆོག ད་ལན་གྱི་ལབ་གཞྱི་འདྱི་མཐར་བདེན་པ་ཆེ་བ་བྱ་ལ་

འདུག་ཀང་ཕྱིན་ཆད་སྤེའུ་ལ་རྱི་སྐེད་ནས་ས་ཕན་བུ་ལྟོ་རྟེན་ལ་མ་སྤད་ན་ལྟོ་ཚེ་འཕྱིད་པའྱི་ཚོད་མྱི་འདུག དེ་ ནས་ཧམ་ཟོས་བྱས་མྱི་ཆོག་པ་ཞྱིག་བྱས་ན་འདབ་ཆགས་རྣམས་ཀྱིས་ཉན་ཨེ་ཡོང་། ས་འཕོས་སྐད་ཆ་གསུང་

ལུགས་གོགས་པོ་རང་གྱིས་གསུངས་པ་ལྟར་གྱིས་འཐུས་པ་འདུག ས་འཕོས་གོགས་པོ་རང་གྱིས་གསུངས་པ་ལྟར་ ས་ཆ་གསུམ་ཟུར་གཅྱིག་སྤོད་དགོས་དེ་ལབ་རྒྱུ་བྱས་ན།

གཉིས་པ། ཁ་བསངས་ནས་བརྲོད་པ་ཆ་ཚང་བ་བཟྲོས། ༡ ཡོ་འཁོག་གྱི་གནས་ཚུལ་འདུག་ན་

༢ ས་ཆ་སང་གཤོང་གྱི་དཀའ་ངལ་ཡོད་ན་ ༣ རྱིང་ཐུང་གྱི་གནས་ཚུལ་བྱུང་སོང་ན་ ༤ རྒས་དུས་མདུན་ནས་ ༥ རྒས་དུས་རྒྱབ་ནས་

གསུམ་པ། གཤམ་གསལ་གི་ཚིག་རྣམས་བེད་སྤད་དེ་ཚིག་ལྷུག་ཐུང་ངུ་ཞིག་བིས། སྡུམ་སྒྱིག ས་སོར། ཇྱི་འགབ། འཁོན་རྩོད། ལྟོ་ཚེ་འཕྱིད། འདབ་ཆགས། རྡོག་ཁ།

བཞི་པ། རང་ཚིག་ཐྲོག་བིས།

༡ གལ་ཏེ་ཁེད་རང་སྤེའུ་སྤྱིན་གྱི་སྒ་ཅན་ཡྱིན་ན་སྤེལ་ཚོགས་ལ་ཕན་པའྱི་གཏམ་ཅྱི་ཞྱིག་བཤད་ཐུབ་བམ། ༢ གལ་ཏེ་ཁེད་རང་ལྷ་བྱ་གོང་མོ་ཡྱིན་ན་བྱ་ཚོགས་ལ་ཕན་པའྱི་ལམ་སྟོན་ཅྱི་ཞྱིག་ཞུ་ཐུབ་བམ།

༣ གལ་ཏེ་ཁེད་རང་འཛིན་གྲྭའྱི་འགན་བདག་ཅྱིག་ཡྱིན་ན་འཛིན་གྲྭའྱི་ནང་ཕན་པའྱི་བྱ་བ་གང་ཞྱིག་བྱེད་ཐུབ་བམ། 111

ལྷུག་རྩྲོམ།

ལྔ་པ། གཤམ་གསལ་དྲི་བར་ལན་འདེབས་དགྲོས།

༡ རྱི་བོང་དང་དེ་ཕོ་གཉྱིས་མཉམ་རུབ་བྱེད་དོན་ཅྱི་ཡྱིན་ནམ།

༢ གོད་རྩ་ཆུང་ཆུང་ཆེན་པོ་ཆགས་ན་ཡག་པོ་མེད་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅྱི་ཡྱིན་ནམ། ༣ སྤེལ་ཚོགས་ཀྱིས་སྡུམ་འགྱིག་བྱ་འདུན་ཡོད་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅྱི་ཡྱིན་ནམ།

༤ དེ་ཕོ་དང་རྱི་བོང་གཉྱིས་ཀྱིས་བྱ་སྤེལ་རྣམས་འདུམ་ཐབས་ཇྱི་ལྟར་བྱས་ཡོད་དམ།

༥ ཕོ་རོག་ནག་ཆུང་གྱི་དཔའ་གཏམ་ལ་དེ་ཕོས་ཇྱི་ལྟར་ལན་འདེབས་བྱས་འདུག་གམ།

དྲུག་པ། གཤམ་གི་ཚིགས་བཅད་ཀི་བར་དུ་ཚིག་བསངས་ཏེ་ཚིག་ལྷུག་ཏུ་ཕྲོབས།

དུས་ད་ལན་བོ་ལན་ཁེད་གཉྱིས་ཀྱིས། །ཚིག་སྙན་པོ་མགྱིན་པའྱི་ལམ་ནས་བཤད། །ཐབས་མཁས་པས་རྒྱ་མཚོའྱི་ མཐའ་ནས་བསྐོར། །དོན་ནོར་བུ་རྒྱ་མཚོའྱི་གཏྱིང་ནས་བངས། །སྟོང་ཁྱི་འབུམ་གྱི་སེམས་པ་གཅྱིག་ཏུ་བཀུག ། ཆུ་བརྒྱ་སྟོང་གྱི་ཆུ་སྣ་གཅྱིག་ཏུ་བསྒྱིལ། །དོན་དེ་ལ་བྱ་ཡྱིས་ཉན་ཟེར་ན། །ངེད་སྤེའུས་མྱི་ཉན་ག་ལ་ཟེར། །

112

ལེགས་བཤད་བོ་གསར་མྱིག་འབེད།

སློབ་ཚན་བཅུ་བཞི་པ།

ལེགས་བཤད་བློ་གསར་མིག་འབེད།

༄༅། །ཐེག་པ་ཆེན་པློ་ལས་ཕར་ཕིན་ཐེག་པའི་སྐློར།

ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ནང་གསེས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའྱི་ཐེག་པ་དང༌། གསང་སགས་རྡོ་རེ་ཐེག་པ་གཉྱིས་

ཡོད་པའྱི་དང་པོ་ཕར་ཕྱིན་ཐེག་པའྱི་ལམ་ལའང༌། ཐེག་དམན་གྱི་ལམ་བཞྱིན་དུ། ཚོགས་ལམ་ སོགས་ལྔ་ཡོད་ཅྱིང༌། དེ་ཡང་སྡུག་བསལ་གྱིས་མནར་ཅྱིང་བདེ་བས་ཕོངས་པའྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་

ཅད་ཀྱི་ཕན་བདེ་སྒྲུབ་པའྱི་ཁུར་མཐའ་དག་རང་ཉྱིད་ཀྱིས་འཁེར་བའྱི་བྱམས་པ་དང༌། སྙྱིང་རེས་

ཀུན་ནས་བསླངས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་དོན་གཉེར་གྱི་བསམ་པ་བཅོས་མྱིན་སྐྱེས་པ་ན། བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱལ་སས་བདག་ཉྱིད་ཆེན་པོ་ཞེས་ལྷ་མྱིར་བཅས་པའྱི་འཇྱིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་

ཕག་བྱ་བའྱི་འོས་སུ་གྱུར་ཅྱིང་ཐེག་ཆེན་གྱི་ཚོགས་ལམ་ཐོབ། སེམས་བསྐྱེད་མ་ཐག་ནས་སྱིག་ལྟུང་

ཤྱིན་ཏུ་མང་བ་འདག་པ་དང༌། ཚོགས་རླབས་ཆེན་མྱུར་དུ་སྡུད་པ་ལ་སོགས་པའྱི་ཡོན་ཏན་མཐའ་ ཡས་པ་མངའ་ཞྱིང༌། ཚོགས་ལམ་ཆེན་པོའྱི་དུས་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞྱི་ལ་བརྟེན་ནས་མངོན་

ཤེས་བསྒྲུབས་པའྱི་སོ་ནས་ཕོགས་བཅུའྱི་ཞྱིང་ཁམས་སུ་བྱོན་ཏེ་སངས་རྒྱས་མང་པོ་ལ་བསྙེན་བཀུར་

མཛད་ཅྱིང༌། ཆོས་རྒྱུན་གྱི་ཏྱིང་ངེ་འཛིན་འཐོབ་པའྱི་མཐུ་ལ་བརྟེན་ནས། སངས་རྒྱས་དེ་དག་ལས་ 113

ལྷུག་རྩྲོམ།

ཟབ་རྒྱས་ཀྱི་གདམས་ངག་མཐའ་ཡས་པ་ཐོས་པའྱི་དོན་ཉམས་སུ་ལེན་པ་སོགས་འབྱུང༌། དེ་ནས་

ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་པས་སྟོང་པའྱི་སྟོང་ཉྱིད་ལ་དོན་སྤྱ​ྱིའྱི་ཚུལ་གྱིས་དམྱིགས་པའྱི་ཞྱི་ལྷག་ཟུང་ དུ་འབེལ་བའྱི་སྦོར་ལམ་ཐོབ་ཅྱིང༌། སྦོར་ལམ་ལ། དྲོད། རྩེ་མོ། བཟོད་པ། ཆོས་མཆོག་བཞྱི་

ཡོད། དེ་དག་སོ་སོའྱི་སྐབས་བདེན་འཛིན་གྱི་གཉྱིས་སྣང་རགས་པ་རྣམས་ཇེ་ཕར་སོང་བས་སྟོང་ པ་ཉྱིད་ཀྱི་དོན་སྤྱ​ྱིར་གསལ་སྣང་ཁད་པར་ཅན་རྱིམ་བཞྱིན་འབྱུང་བའྱི་མཐུས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་ པའྱི་བདེན་ཞེན་གྱི་རྟོག་པ་ཉམས་སྨད་པར་བྱེད་པ་དང༌། ཉྱིན་མོར་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་རྒྱ་

ཆེ་བའྱི་དབང་གྱིས་མཚན་མོ་རྨྱི་ལམ་དུའང་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྨྱི་ལམ་ལྟར་རང་བཞྱིན་མེད་པར་

བལྟ་བ་དང༌། ཐེག་པ་དམན་པའྱི་ཡྱིད་བྱེད་གཏན་ནས་མྱི་བསྐྱེད་པ་དང༌། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ ཆོས་སྟོན་པའྱི་སེམས་སྐྱེ་བ་སོགས་དང༌། འབྱུང་བཞྱིའྱི་གནོད་པ་དང༌། ནད་གདོན་སོགས་གནོད་

འཚེ འྱི ་ རྱི ག ས་ཞྱི ་ བར་བྱེ ད ་ནུས་པའྱི ་ བདེ ན ་ཚིག ་གྲུབ་པ་ལ་སོ ག ས་པ་རྩེ ་ སྦོ ར ་ཐོ བ ་པའྱི ་ རྟགས་

རྣམས་དང༌། བྱང་སེམས་དབང་རྣོན་སྦོར་ལམ་གྱི་སྐབས་སུ་རོགས་པའྱི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མྱི་ལོག་ པའྱི་རྟགས་ཐོབ་པ་རྣམས་ལ་ངོ་མཚར་བའྱི་ཡོན་ཏན་བརོད་ཀྱིས་མྱི་ལང་བ་ཡོད། དེ་ནས་སྟོང་ཉྱིད་

མངོན་སུམ་དུ་གཟྱིགས་པའྱི་ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱིས་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉོན་ སྒྱིབ་ཀུན་བརྟགས་བརྒྱ་དང་བཅུ་གཉྱིས་དང༌། ཤེས་སྒྱིབ་ཀུན་བརྟགས་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་ཀྱི་ས་བོན་

ཅྱིག་ཅར་དུ་སོང་བར་བྱེད་ལ། དེ་འདྲའྱི་མཐོང་ལམ་ཐོབ་པའྱི་ཚེ་ལས་ཉོན་གྱི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་

པའྱི་སྐྱེ་རྒ་ན་འཆྱིའྱི་སྡུག་བསལ་སོགས་སངས་པ་དང༌། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བདེ་བར་འགོ་བ་ཞེས་

བྱ་བའྱི་ཏྱིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པས་དུག་དང་མཚོན་དང༌། མེ་ལ་སོགས་པ་ཉམ་ང་བའྱི་རྐེན་ཅྱི་འདྲ་

དང་འཕད་ཀང་བདེ་བ་ཁོ་ན་མ་གཏོགས་སྡུག་བསལ་གཏན་ནས་མྱི་འབྱུང༌། དེ་ནས་སོམ་ལམ་ གྱིས་བསྡུས་པའྱི་ས་དང་པོ་ནས་ས་བཅུ་པའྱི་བར་གྱིས་སོམ་སང་ཉོན་མོངས་བཅུ་དྲུག་དང༌། སོམ་

སང་ཤེས་སྒྱིབ་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་ཀྱི་ས་བོན་ཆེ་རྱིམ་ནས་རྱིམ་གྱིས་སོང་བར་བྱེད་པ་ལྟ་བུ་སང་བྱ་མྱི་ མཐུན་ཕོགས་འཇོམས་པའྱི་ཡོན་ཏན་གོང་འཕེལ་དུ་སོང་བ་རེད།

ས་བཅུ་ནྱི། ས་དང་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་བ། གཉྱིས་པ་དྲྱི་མ་མེད་པ། གསུམ་པ་འོད་བྱེད་པ། བཞྱི་པ་ འོད་འཕོ་བ། ལྔ་པ་སྦང་དཀའ་བ། དྲུག་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ། བདུན་པ་རྱིང་དུ་སོང་བ། བརྒྱད་པ་ 114

ལེགས་བཤད་བོ་གསར་མྱིག་འབེད།

མྱི་གཡོ་བ། དགུ་པ་ལེགས་པའྱི་བོ་གོས། བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་སྤྱིན་རྣམས་ཡྱིན།

ས་བཅུ་སོ་སོའྱི་གནས་སྐབས་སུ་བསྐལ་པ་མང་པོར་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁག་ཁྱིག་འབུམ་ཕག་དུ་མ་ལ་

ལྷག་བསམ་རྒྱ་ཆེན་པོའྱི་སོ་ནས་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་ཅྱིང་དམ་པའྱི་ཆོས་འཛིན་པ་དང༌། བསྡུ་བའྱི་

དངོས་པོ་བཞྱིས་སེམས་ཅན་མཐའ་ཡས་པ་སྨྱིན་པར་བྱེད་པ་སོགས་ས་སོ་སོའྱི་ཡོངས་སྦོང་དང་

རྟགས་ཀྱི་ཁད་པར་ལ་སོགས་ཡོན་ཏན་རྣམས་བསམ་བརོད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་འདས་པ་མངའ་ཞྱིང༌། དེ་ འདྲའྱི་ས་བཅུ་རྱིམ་གྱིས་བགོད་དེ་མཐར་ས་བཅུ་པའྱི་མཇུག་ཐོགས་སུ་རྒྱུན་མཐའྱི་བར་ཆད་མེད་

ལམ་གྱིས་ཤེས་སྒྱིབ་ཕ་མོའྱི་རྒྱུན་བཅད་དེ། ཡོན་ཏན་མཐའ་ཡས་པའྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་དེ་ འཐོབ་པར་འགྱུར་བ་ཡྱིན།

ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གསང་སགས་ཀྱི་སྐོར།

གཉྱིས་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གསང་སགས་རྡོ་རེ་ཐེག་པ་ནྱི། ཨཱཙཱརྱ་ཀ་མ་ལ་ཤཱྱི་ལས་མཛད་པའྱི་ཏྱིཤཱྱི་ ལ་དཱྱི་པ་ལས།

དོན་གཅྱིག་ན་ཡང་མ་རྨོངས་དང༌། ། ཐབས་མང་དཀའ་བ་མེད་པ་དང༌། །

དབང་པོ་རྣོན་པོའྱི་དབང་བྱས་པས། །

སགས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཁད་པར་འཕགས། །

ཞེས་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པའྱི་ཐེག་པ་ལས་ཆེས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡྱིན། འོན་ཀང་ཐེག་པ་འདྱི་དང་ཕར་

ཕྱིན་ཐེག་པ་གཉྱིས་ཀྱི་ཐོབ་བྱ་མཐར་ཐུག་འབས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ལ་བཟང་ངན་དང་

མཆོག་དམན་གྱི་ཁད་པར་གང་ཡང་མེད་ཅྱིང༌། ཐེག་པ་དེ་གཉྱིས་ཀྱི་ཁད་པར་ནྱི། འབས་བུ་སངས་

རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་འཐོབ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུའྱི་ཆ་ནས་ཁད་པར་འབྱེད་དགོས། དེ་ཡང་འབས་བུ་སངས་རྒྱས་

ཀྱི་སྐུ་དེ་ལ་ཆོས་སྐུ་དང་གཟུགས་སྐུ་གཉྱིས་ཡོད་པ་ལྟར། དེ་གཉྱིས་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡྱིན་པའྱི་རྒྱུ་ལ་

ཡང་གཉྱིས་ཡོད་དགོས་པས། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་ཟྱིན་པའྱི་སྟོང་ཉྱིད་རྟོགས་པའྱི་ཤེས་རབ་

དེ་ཆོས་སྐུའྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡྱིན་པའྱི་རྒྱུ་དང་གཟུགས་སྐུའྱི་ལྷན་ཅྱིག་བྱེད་རྐེན་ཡྱིན་པ་མདོ་སགས་ 115

ལྷུག་རྩྲོམ།

གཉྱིས་ཀ་ལ་འདྲ་བ་ཡྱིན། གཟུགས་སྐུའྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡྱིན་པའྱི་རྒྱུ་རྒྱ་ཆེ་བའྱི་ཐབས་ཡོད་པ་ནྱི།

གསང་སགས་རྡོ་རེ་ཐེག་པ་དང༌། དེ་མེད་ཅྱིང་སེམས་བསྐྱེད་དང་ཕྱིན་དྲུག་སོགས་ཀྱི་ཐབས་ཙམ་

ཡོད་པ་ནྱི། ཕར་ཕྱིན་གྱི་ཐེག་པ་ཡྱིན། དེའྱི་གནད་ཀྱིས་ཕར་ཕྱིན་ཐེག་པའྱི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་ ཚེ་རབས་མང་པོ་བརྒྱུད་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་འཐོབ་པ་མ་གཏོགས། ཚེ་གཅྱིག་ལ་སངས་

རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་འཐོབ་མྱི་ནུས་ཤྱིང༌། གསང་སགས་ཀྱི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་དབང་པོ་རབ་ཀྱིས་ཚེ་ གཅྱིག་དང༌། མྱི་ལོ་འགའ་ཞྱིག་ལའང་འཚང་རྒྱ་བ་ཡོད་པས་གསང་སགས་ཀྱི་མྱུར་ཁད་ཤྱིན་ཏུ་

ཆེ༑ གསང་སགས་རྡོ་རེ་ཐེག་པའྱི་ཁད་ཆོས་གཟུགས་སྐུའྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡྱིན་པའྱི་རྒྱུ་དེ་གང་ཡྱིན་ སྙམ་ན། འབས་བུ་གཟུགས་ཀྱི་སྐུའྱི་གནས་ལུས་སོགས་དང་རྣམ་པ་འདྲ་བའྱི་ལྷའྱི་རྣལ་འབྱོར་སོམ་

པའྱི་ཐབས་བ་ན་མེད་པ་ནྱི་ཕར་ཕྱིན་ཐེག་པ་ལ་མེད་པའྱི་རྒྱ་ཆེ་བའྱི་ཐབས་ཡྱིན། གསང་སགས་དེ་ ལའང༌། རྡོ་རེ་གུར་གྱི་ལེའུ་བཅུ་གསུམ་པ་ལས། དམན་པ་རྣམས་ལ་བྱ་བའྱི་རྒྱུད། །

བྱ་མེད་རྣལ་འབྱོར་དེ་ལྟག་ལའོ། །

རྣལ་འབྱོར་མཆོག་ནྱི་སེམས་ཅན་མཆོག ། རྣལ་འབྱོར་བ་མེད་དེ་ལྟག་ལའོ། །

ཞེས་གདུལ་བྱའྱི་དབང་པོའྱི་རྱིམ་པ་དང་བསྟུན་པའྱི་རྩ་བའྱི་རྒྱུད་སེ་བཞྱི་དང༌། དེ་རེ་རེ་ལའང་

ནང་གསེས་ཀྱི་དབྱེ་བ་མང་པོ་དང༌། དེ་དག་གྱི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་མྱི་འདྲ་བ། རྣམ་གངས་མྱི་འདྲ་བ།

རྒྱུད་སེ་ནས་གསུངས་ཚུལ་མྱི་འདྲ་བ། ལམ་ལ་མྱུར་བུལ་མྱི་འདྲ་བ་སོགས་ཤྱིན་ཏུ་མྱི་འདྲ་བ་ཡོད་

ཀང༌། དེ་དག་གྱི་གནད་ཕ་ཞྱིང་ཞྱིབ་པ་ནྱི་རྡོ་རེ་ཐེག་པའྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཞུགས་ཤྱིང་དབང་

གྱིས་རྒྱུད་སྨྱིན་པའྱི་སྣོད་ལན་གྱི་གདུལ་བྱ་ལ་གསང་བས་བསྟན་པར་འོས་པ་ལས། གང་བྱུང་ཁོམ་

བསྒག་ཏུ་བྱ་བར་མྱི་རུང་ལ། སྐབས་སུ་མ་བབ་པས་འདྱིར་མ་སྨྲས་ཤྱིང༌། མདོར་ན་གསང་སགས་

སྤྱ​ྱིའྱི་ཉམས་ལེན་གྱི་སོམ་ལྟ་བུ་ནྱི། ལམ་ཐུན་མོང་བ་ངེས་འབྱུང་དང༌། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་མྱོང་ བ་ཐོན་པའམ། དེ་ལྟ་བུ་མྱིན་ཡང་མྱོང་བ་སྣེ་ཟྱིན་ཙམ་སོན་དུ་སོང་བའྱི་གང་ཟག་གྱིས། ཐོག་མར་ མཚན་ལན་གྱི་བ་མའྱི་དྲུང་ནས་རྒྱུད་སེ་གང་ཡང་རུང་བའྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་དབང་ནོད་དེ། དམ་ 116

ལེགས་བཤད་བོ་གསར་མྱིག་འབེད།

ཚིག་དང་སོམ་པ་ཚུལ་བཞྱིན་བསྲུང་བ་གཞྱིར་བཟུང་བའྱི་ཐོག་ནས་སྣང་ཕོགས་ལྷའྱི་འཁོར་ལོ་ལ་ རྩེ་གཅྱིག་ཏུ་དམྱིགས་ནས་འབས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་སྐུ་བསྒྲུབས་ཤྱིང༌། ནང་གྱི་རླུང་དང་

རྩ་ཁམས་སོགས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པའྱི་ཐབས་མཁས་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་སྤོས་བལ་འོད་གསལ་

ཕག་རྒྱ་ཆེན་པོའྱི་དབྱ​ྱིངས་སུ་ཞུགས་པའྱི་རྣལ་འབྱོར་ལ་གཞོལ་བས་འབས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ ཤེས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡྱིན། །

117

ལྷུག་རྩྲོམ།

སྦྲོང་ཚན།

[ཀ] མིང་ཚིག་མཆན་འགེལ། སེམས་བསྐྱེད།

ཆོས་རྒྱུན་གྱི་ཏྱིང་ངེ་འཛིན། ཞྱི་ལྷག་ཟུང་འབེལ།

གཞན་དོན་དུ་རོགས་པའྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་དམྱིགས་པའྱི་འདུན་པ་དང་མཚུངས་ ལན་དུ་བྱུང་ཞྱིང་། ཐེག་ཆེན་ལམ་གྱི་འཇུག་སོར་གྱུར་པའྱི་ལམ་གྱི་རྱིགས་

སུ་གནས་པའྱི་ཐེག་ཆེན་གཙོ་བོའྱི་ཡྱིད་ཀྱི་རྣམ་རྱིག་ཁད་པར་ཅན་ལ་ཟེར། རང་གྱི་བདག་རྐེན་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞྱི་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་ཞྱིང༌།

སར་བཟུང་ཟྱིན་པའྱི་ཚིག་དོན་རྣམས་མྱི་བརེད་པའྱི་མཁེན་པ་ཞྱིག་སྟེ། ཚོགས་ལམ་ཆེན་པོའྱི་གནས་སྐབས་སུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །

ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལ་སེམས་གཡེང་བ་ཞྱི་བར་བྱས་ནས་བསམ་གཏན་གང་

སོམ་པ་དེ་ལ་སེམས་རྩེ་གཅྱིག་ཏུ་གནས་པ་ལ་ཞྱི་གནས་དང༌། དངོས་པོའྱི་ རང་བཞྱིན་ལྷག་པའྱི་ཁད་པར་ཤེས་རབ་ཀྱི་མྱིག་གྱིས་མཐོང་བ་ལ་ལྷག་

བདེན་ཞེན་གྱི་རྟོག་པ།

མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ། སོམ་སང༌། བསྡུ་བའྱི་དངོས་པོ་བཞྱི། རྒྱུན་མཐའྱི་བར་ཆད་མེད་ལམ།

མཐོང༌སྟེ། དེ་གཉྱིས་ཟུང་དུ་འབེལ་བ་ལ་ཟེར།

བདེན་གྲུབ་ཏུ་ཞེན་པའྱི་རྟོག་པ།

རང་གྱི་ངོ་སྐལ་དུ་གྱུར་པའྱི་སང་བྱ་ཀུན་བཏགས་ཀྱི་དངོས་གཉེན་བྱས་ཏེ།

ལམ་གཞན་གྱིས་བར་མ་ཆོད་པར་མཉམ་གཞག་ཐུན་གཅྱིག་ལ་སོང་བའྱི་ ལམ་མོ། །

སོམ་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་ངོ་སྐལ་དུ་གྱུར་པའྱི་སང་བྱ་ཉོན་མོངས་པ་ ལྷན་སྐྱེས་སམ་ཤེས་སྒྱིབ་ཕ་བ་རྣམས་སོ། །

ཆོས་དང་ཟང་ཟྱིང་གྱི་སྦྱིན་པ་གཏོང་བ་དང༌། གཏམ་སྙན་པར་སྨྲ་བ། དོན་ སྤྱོད་པའམ་གདུལ་བྱའྱི་འདོད་དོན་དང་མཐུན་པར་སྤྱོད་པ། དོན་མཐུན་ པའམ་གདུལ་བྱའྱི་བྱ་སྤྱོད་ལ་བསྟུན་ནས་བསྒྲུབ་པ་བཅས་སོ། །

སློབ་ལམ་གྱི་རྒྱུན་མཐར་ཐུག་པ་སྟེ། རང་དང་རང་གྱིས་འདྲེན་བྱར་གྱུར་

པའྱི་རྣམ་གོལ་ལམ་གྱི་བར་ཆོས་གཞན་གྱིས་མ་ཆོད་པས་བར་ཆད་མེད་ ལམ་ཞེས་བྱའོ། །

[ཁ] གལ་ཆེའི་མིང་ཚིག

ཀུན་ནས་བསླངས། བདེན་འཛིན། བྱང་སེམས་དབང་རྣོན། ལས་ཉོན། ཉམ་ང་བ། གཉྱིས་སྣང༌། ཤེས་སྒྱིབ། 118

ལེགས་བཤད་བོ་གསར་མྱིག་འབེད།

ཉོན་སྒྱིབ། ཕར་ཕྱིན་ཐེག་པ། གསང་སགས་རྡོ་རེ་ཐེག་པ། འཚང་རྒྱ་བ། ཁོམ་བསྒག སྣོད་ལན། ཀུན་ནས་

བསླངས། ཏྱིང་ངེ་འཛིན། བདེན་འཛིན། གཉྱིས་སྣང་རགས་པ། རབ་ཏུ་དགའ་བ། སྟོང་ཉྱིད་རྟོགས་པའྱི་ཤེས་ རབ། འཚང་རྒྱ་བ། བྱ་བའྱི་རྒྱུད། དཀྱིལ་འཁོར། སྦོར་ལམ། དབང་ནོད། ཕག་རྒྱ་ཆེན་པོ། གནད་དུ་བསྣུན།

[ག] སྲོབ་ཚན་བཀགས་ཏེ་ལན་ཕིས། 1] 2] 3] 4] 5] 6]

སྦོར་ལམ་ལ་ནང་གསེས་གང་དག་ཡོད་དམ།

རྩེ་སྦོར་ཐོབ་སྐབས་རྟགས་ཅྱི་ཞྱིག་འབྱུང་ངམ།

ས་བཅུ་ནྱི་གང་དག་ཡྱིན་ནམ།

དབང་པོ་རབ་རྣམས་ལམ་གང་ལ་བརྟེན་ནས་ཚེ་གཅྱིག་ལ་འཚང་རྒྱའམ།

གསང་སགས་རྡོ་རེ་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་ན་སྣོད་ལན་གྱི་གང་ཟག་གང་འདྲ་ཞྱིག་དགོས་སམ། མཐོང་ལམ་ཐོབ་ཚེ་འབས་བུ་ཇྱི་ལྟར་འབྱུང་ངམ།

8]

འབས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་ལ་གང་དག་ཡོད་དམ། དེ་ལྟར་ཡོང་བའྱི་རྒྱུ་གང་ཡྱིན།

9]

ཁད་པར་གཞན་གང་ཡོད་དམ།

7]

ཕར་ཕྱིན་ཐེག་པ་དང་གསང་སགས་རྡོ་རེ་ཐེག་པ་གཉྱིས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་གྱི་འབས་བུ་ལ་ཁད་པར་ཨེ་ཡོད། ཐེག་པ་གཉྱིས་ཀྱི་ལམ་གྱི་མྱུར་ཁད་ཇྱི་ལྟར་ཡྱིན་ནམ།

119

ལྷུག་རྩྲོམ།

སློབ་ཚན་བཅློ་ལྔ་པ།

ལེགས་བཤད་བློ་གསར་མིག་འབེད།

འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀི་སྐུ་བཞི་དང་ཡློན་ཏན་འཕིན་ལས་ཀི་སྐློར།

དེ་ལྟར་གོང་དུ་བཤད་པའྱི་མདོ་སགས་ཀྱི་ལམ་དེ་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་ཐོབ་པའྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་ དེ་ལ་ཡང༌། ཨཱརྱ་མེ་ཏྱིས་མཛད་པའྱི་ཨབྷྱིསམཡཨཱལངཀཱར་ལས། ངོ་བོ་ཉྱིད་ལོངས་རོགས་བཅས་དང༌། ། དེ་བཞྱིན་གཞན་པ་སྤྲུལ་པ་ནྱི། །

ཆོས་སྐུ་མཛད་པ་དང་བཅས་པ། །

རྣམ་པ་བཞྱིར་ནྱི་ཡང་དག་བརོད། །ཅེས་བཞྱི་ཡོད་དེ།

ངོ་བོ་ཉྱིད་སྐུ། ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུ། ལོངས་སྐུ། སྤྲུལ་སྐུ་དང་བཞྱི་ཡོད། དང་པོ། ངོ་བོ་ཉྱིད་སྐུ་ནྱི།

ས་བཅུའྱི་རྒྱུན་གྱི་ཐ་མ་སོམ་ལམ་རྡོ་རེ་ལྟ་བུའྱི་ཏྱིང་ངེ་འཛིན་

གྱིས་ཤེས་སྒྱིབ་ཟད་པར་སོང་ཞྱིང༌། དེ་འདྲའྱི་བར་ཆད་མེད་ལམ་དེས་དྲངས་པའྱི་རྣམ་གོལ་ལམ་

ཐོབ་པ་ན། སྒྱིབ་གཉྱིས་གློ་བུར་བའྱི་དྲྱི་མ་མཐའ་དག་སངས་པའྱི་སངས་པ་ངོ་བོ་ཉྱིད་སྐུ་འཐོབ་པ་ 120

ལེགས་བཤད་བོ་གསར་མྱིག་འབེད།

ནྱི་གློ་བུར་རྣམ་དག་གྱི་ཆ་དང༌། སར་ཐ་མལ་པའྱི་གནས་སྐབས་སུ་རང་བཞྱིན་གནས་རྱིགས་སུ་

འཇོག་པའྱི་སེམས་ཀྱི་སྟེང་གྱི་བདེན་སྟོང་དེ་ཉྱིད་གནས་འགྱུར་མཐར་ཕྱིན་པའྱི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ ཐུགས་རྣམ་མཁེན་གྱི་སྟེང་གྱི་སྟོང་པ་ཉྱིད་དུ་སོང་བ་དེ་ནྱི་རང་བཞྱིན་རྣམ་དག་གྱི་ཆ་སྟེ་དེ་འདྲའྱི་ དག་པ་གཉྱིས་ལན་གྱི་ཆོས་སྐུ་ནྱི་ངོ་བོ་ཉྱིད་སྐུ་ཡྱིན། དེ་ནྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་འཐོབ་པའྱི་

དུས་འབའ་ཞྱིག་ལ་འབྱུང་ཡང་མྱི་རྟག་པ་མ་ཡྱིན་ཞྱིང༌། རྒྱུ་རྐེན་གྱིས་འདུས་མ་བྱས་པ་དང༌། རང་ བཞྱིན་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་པ་རྟག་པའྱི་རང་བཞྱིན་ཡྱིན། གཉྱིས་པ། ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུ་ནྱི།

ཤེས་བྱ་ཇྱི་ལྟ་བ་དང་ཇྱི་སྙེད་པའྱི་ཆོས་མཐའ་དག་རང་ཉྱིད་

ཀྱི་མདུན་ན་ཡོད་པ་ལྟར་མངོན་སུམ་དུ་གཟྱིགས་པའྱི་ཀུན་མཁེན་ཡེ་ཤེས་དེ་ཡྱིན། དེ་ལའང་ལོག་

ཆས་དབྱེ་ན། བྱང་ཕོགས་སོ་བདུན་གྱི་སེ་ཚན་ནས་རྣམ་མཁེན་གྱི་བར་ཟག་མེད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སེ་ཚན་

ཉེར་གཅྱིག་ཡོད་ཚུལ་སོགས་འོག་ཏུ་ཐུགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་འཆད་པའྱི་སྐབས་སུ་གསལ་ཞྱིང་དེ་འདྲའྱི་ ངོ་བོ་ཉྱིད་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུ་ནྱི། སངས་རྒྱས་ནང་ཕན་ཚུན་ཁོ་ནའྱི་མངོན་སུམ་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ ཙམ་ཞྱིག་ཡྱིན།

གསུམ་པ། ལོངས་སྤྱོད་རོགས་པའྱི་སྐུ་ནྱི།

སློབ་པ་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་ཞྱིང་དག་སྦོར་

བ་སོམ་པའྱི་སྟོབས་ཀྱིས་འགྲུབ་པའྱི་གནས་ཁད་པར་ཅན་འོག་མྱིན་སྟུག་པོ་བཀོད་པའྱི་ཞྱིང་དུ་ ཐོག་མར་གང་གྱི་ངོ་བོར་སངས་རྒྱས་པའྱི་ངེས་པ་ལྔ་ལན་གྱི་གཟུགས་སྐུ་སྟེ་མཆོག་གྱི་སྤྲུལ་སྐུའྱི་

སྤྲུལ་གཞྱི་དེ་ལ་ཟེར། དེ་འདྲའྱི་ངེས་པ་ལྔ་ནྱི། གནས་ངེས་པ་འོག་མྱིན་སྟུག་པོ་བཀོད་པའྱི་ཞྱིང་ ཁོ་ནར་བཞུགས་པ། སྐུ་ངེས་པ་མཚན་བཟང་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉྱིས་དང༌། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་

ཅུ་གསལ་ལ་རོགས་པས་སྤས་པ། འཁོར་ངེས་པ་བྱང་སེམས་འཕགས་པ་ཤ་སྟག་གྱིས་བསྐོར་བ་མ་ གཏོགས་སོ་སྐྱེ་རྣམས་དང༌། ཉན་རང་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཇལ་བར་མྱི་ནུས་པ། ཆོས་ངེས་

པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའྱི་ཆོས་འབའ་ཞྱིག་ལས་ཐེག་དམན་གྱི་ཆོས་མྱི་གསུངས་པ། དུས་ངེས་པ་འཁོར་

བ་ཇྱི་སྱིད་མ་སྟོང་གྱི་བར་དུ་སྐྱེ་འཆྱིའྱི་རྣམ་པ་མྱི་སྟོན་པར་བཞུགས་པ་སྟེ། ངེས་པ་ལྔ་ཚང་བའྱི་

གཟུགས་ཀྱི་སྐུ། བདེན་པ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བའྱི་ཐེག་ཆེན་འཕགས་པའྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་

ཞྱིག་ལ་ལོངས་སྐུ་ཟེར།

121

ལྷུག་རྩྲོམ།

བཞྱི་པ་སྤྲུལ་སྐུ་ནྱི།

གདུལ་བྱ་སོ་སྐྱེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀང་མཇལ་བར་ནུས་ཤྱིང་ངེས་པ་ལྔ་དང་

མྱི་ལན་པའྱི་གཟུགས་སྐུ་ཞྱིག་ཡྱིན། དེ་ལའང་མཆོག་གྱི་སྤྲུལ་སྐུ། བཟོ་བོ་སྤྲུལ་སྐུ། སྐྱེ་བ་སྤྲུལ་སྐུ་

དང་གསུམ། མཆོག་གྱི་སྤྲུལ་སྐུ་ནྱི་ལོངས་སྐུས་སྤྲུལ་གཞྱིར་བྱས་ནས་འཛམ་བུའྱི་གླྱིང་ལ་སོགས་

པའྱི་འཇྱིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྣ་ཚོགས་པར་མཛད་པ་བཅུ་གཉྱིས་ཀྱི་སོ་ནས་གདུལ་བྱའྱི་དོན་མཛད་

པའྱི་སྤྲུལ་པའྱི་སྐུ་མཚན་དཔེས་བརྒྱན་པ་ཞྱིག་ལ་ངོས་འཛིན་དགོས། དཔེར་མཚོན་ན་སྟོན་པ་ཤཱཀ་ ཐུབ་པ་ལྟ་བུ་ཡྱིན།

མཛད་པ་བཅུ་གཉྱིས་ནྱི། སྟོན་པ་ཤཱཀ་ཐུབ་པར་མཚོན་ན། དགའ་ལན་གནས་ནས་འཕོ་བའྱི་

མཛད་པ། ཡུམ་གྱི་ལྷུམས་སུ་ཞུགས་པའྱི་མཛད་པ། ལུམྱི་ནཱྱིའྱི་ཚལ་དུ་སྐུ་བལྟམས་པའྱི་མཛད་པ། བཟོའྱི་གནས་ལ་མཁས་ཤྱིང་གཞོན་ནུའྱི་རོལ་རྩེད་ཀྱི་མཛད་པ། བཙུན་མོའྱི་འཁོར་དང་བཅས་ཏེ་

རྒྱལ་སྱིད་བཟུང་བའྱི་མཛད་པ། གོང་ཁེར་གྱི་སོ་བཞྱིར་ཕེབས་ནས་ཐུགས་སྐྱོ་བའྱི་ཚུལ་གྱིས་རབ་

ཏུ་བྱུང་བའྱི་མཛད་པ། ཆུ་བོ་ནཻརཛྙནར་ལོ་དྲུག་ཏུ་དཀའ་བ་སྤྱད་པའྱི་མཛད་པ། བྱང་ཆུབ་ཤྱིང་ དྲུང་དུ་གཤེགས་ཤྱིང་བཞུགས་པའྱི་མཛད་པ། བདུད་ཀྱི་སེ་མཐའ་དག་བཅོམ་པའྱི་མཛད་པ། ས་

ག་ཟླ་བའྱི་ཡར་ཚེས་བཅོ་ལྔར་མངོན་པར་རོགས་པར་སངས་རྒྱས་པའྱི་མཛད་པ། ཆུ་སྟོད་ཟླ་བའྱི་

ཚེས་བཞྱིར་བདེན་བཞྱིའྱི་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བའྱི་མཛད་པ། གོང་ཁེར་རྩྭ་མཆོག་གོང་དུ་མྱ་ངན་ ལས་འདས་པའྱི་མཛད་པ་སྟེ། མཛད་པ་བཅུ་གཉྱིས་པོ་དེ་རྣམས་ཀང་གདུལ་བྱ་ཐ་མལ་པ་རྣམས་ ཀྱི་སྣང་ངོར་འགའ་ཞྱིག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའྱི་མཛད་པ་དང༌། འགའ་ཞྱིག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་ པ་ལྟ་བུར་བསྟན་པ་ཡང༌། སངས་རྒྱས་རྣམས་གདུལ་བྱ་འདུལ་བའྱི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་དེ་འདྲའྱི་

ཚུལ་བསྟན་པ་ཙམ་མ་གཏོགས། དོན་ལ་དགའ་ལན་གྱི་གནས་ནས་འཕོ་བའྱི་མཛད་པ་ནས་བཟུང་ མཛད་པ་བཅུ་གཉྱིས་མཐའ་དག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་ཤ་སྟག་ཡྱིན།

བཟོ་བོ་སྤྲུལ་སྐུ་ནྱི། སྟོན་པ་ཤཱཀ་ཐུབ་པས་དྲྱི་ཟའྱི་རྒྱལ་པོ་རབ་དགའ་གདུལ་བའྱི་ཕྱིར་དུ། པྱི་ཝང་

མཁན་གྱི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུ། སྐྱེ་བ་སྤྲུལ་སྐུ་ནྱི། དགའ་ལན་དུ་ལྷའྱི་བུ་དམ་པ་ཏོག་དཀར་པོ་ ལྟ་བུ་ཡྱིན། སྐུ་བཞྱིའྱི་ནང་ནས་ངོ་བོ་ཉྱིད་སྐུ་དང༌། ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུ་གཉྱིས་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱིས་ མཐོང་བར་མྱི་ནུས་ཤྱིང༌། ལོངས་སྐུ་དང་སྤྲུལ་སྐུ་སྟེ་གཟུགས་སྐུ་རྣམ་པ་གཉྱིས་པོ་ཅྱི་རྱིགས་གདུལ་ 122

ལེགས་བཤད་བོ་གསར་མྱིག་འབེད།

བྱ་ལ་དངོས་སུ་སྣང་བའྱི་སོ་ནས་འགོ་བའྱི་དོན་རླབས་པོ་ཆེ་མཛད་པ་ཡྱིན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུའྱི་

རྣམ་གངས་དབྱེ་ཚུལ་ལ་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་སྐུ་བཞྱིར་དབྱེ་བ་དང༌། ཡང་སྐུ་བཞྱི་དེ་ལས་ངོ་བོ་

ཉྱིད་སྐུ་དང༌། ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུ་གཉྱིས་ཆོས་སྐུ་ཞེས་གཅྱིག་ཏུ་བསྡུས་ནས་ཆོས་ལོངས་སྤྲུལ་གསུམ་ གྱི་སྐུ་གསུམ་དུ་བྱེད་པ་དང༌། ཡང་ལོངས་སྐུ་དང་སྤྲུལ་སྐུ་གཉྱིས་ཀང་གཟུགས་སྐུ་ཞེས་གཅྱིག་ཏུ་ བསྡུས་ནས། ཆོས་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་གཉྱིས་སུ་བྱེད་པ་སོགས་ཀང་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའྱི་འབས་བུ་སངས་ རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ལ་དབྱེ་སོ་མང་ཡང༌། སྐུ་གསུང་ཐུགས་འཕྱིན་ལས་བཞྱིའྱི་སོ་ནས་བཤད་ན།

སྐུའྱི་ཡོན་ཏན་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ནྱི། ཕག་ཞབས་ཀྱི་མཐྱིལ་དུ་གསེར་གྱི་འཁོར་ལོ་རྒྱ་འབུར་གྱི་

རྱི་མོ་བཞྱིན་ཆེས་གསལ་བར་བཀྲ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའྱི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉྱིས་དང༌།

ཕག་ཞབས་ཀྱི་སེན་མོ་རྣམས་ཟངས་ཀྱི་མདོག་ལྟར་དམར་མདངས་ཆགས་པ་དང༌། མདོག་སྣུམ་པ་ ལ་སོགས་པ་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུའྱི་རྒྱན་གྱིས་ཡོངས་སུ་སྤས་པའྱི་མཛེས་སྐུ་མཐོང་བ་ཙམ་

གྱིས་ཐར་པའྱི་ས་བོན་ཁད་པར་ཅན་བསྐྲུན་ནུས་པ། མཚན་དཔེ་རང་གྱི་ངོ་བོའང་རང་རེའྱི་ཟག་

ཕུང་ལྟ་བུ་མྱིན་པར་ཀུན་མཁེན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉྱིད་ཡྱིན་པས་མཚན་དཔེ་རེ་རེ་དང༌། དབུ་སྐྲའྱི་ ཉག་མ་རེ་རེས་ཀང་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་གཟྱིགས་པ། མཐའ་ཀས་པའྱི་ཕོགས་བཅུའྱི་

ཞྱིང་ཁམས་རྣམས་སུ་འགའ་ཞྱིག་ཏུ་སྐུ་བལྟམས་པ་དང༌། འགའ་ཞྱིག་ཏུ་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་པའྱི་ ཚུལ་དང༌། ཁ་ཅྱིག་ཏུ་བྱང་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་སློབ་པའྱི་ཚུལ། ཁ་ཅྱིག་ཏུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཚུལ་

སྟོན་པ་སོགས་སྐུའྱི་བཀོད་པ་སྣ་ཚོགས་མྱིག་འཕྲུལ་བཞྱིན་དུས་ཅྱིག་ཅར་བསྟན་ནས་གང་ལ་གང་

འདུལ་གྱི་མཛད་པའྱི་སོ་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལམ་བཟང་པོ་ལ་འགོད་པ་དང༌། སྐུའྱི་བ་སྤུའྱི་ ཁུང་བུ་གཅྱིག་ཏུ་དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐུ་དང་ཞྱིང་གྱི་བཀོད་པ་དང༌། སློབ་ ལམ་གྱི་སྤྱོད་པ་མཐའ་དག་གསལ་བར་སྟོན་ནུས་པ་སོགས་སྐུའྱི་ཡོན་ཏན་དང༌།

གསུང་གྱི་ཡོན་ཏན་ནྱི། གཞན་གྱི་ཁམས་དང་མོས་པ་དང་འཚམས་པར་སོ་སོའྱི་རྒྱུད་ལ་དགེ་རྩ་

བསྐྱེད་ཅྱིང་འཕེལ་བར་བྱེད་པས་གསུང་མཉེན་པ་དང༌། ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་ཉན་པ་པོའྱི་ཡྱིད་བདེ་ བར་བྱེད་པས་གསུང་འཇམ་པ་དང༌། བདེན་པ་གཉྱིས་དང་རྟེན་འབེལ་སོགས་དོན་བཟང་པོ་སྟོན་ པས་ཡྱིད་དུ་འོང་བ་དང༌། ཚིག་འབྲུ་བཟང་བས་ཡྱིད་དུ་འཐད་པ་ལ་སོགས་པ་གསུང་དབྱངས་ཀྱི་ 123

ལྷུག་རྩྲོམ།

ཡན་ལག་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞྱིའྱི་ཡོན་ཏན་རྣམས་གསུང་གྱི་ཆ་ཤས་གཅྱིག་ཙམ་ལའང་ཡོངས་སུ་རོགས་ པར་ཚང་བ་དང༌། ཁད་པར་དེ་བཞྱིན་གཤེགས་པའྱི་གསུང་གཅྱིག་ཕྱུང་ནའང་དེར་འདུས་པའྱི་ལྷ་

ཀླུ་མྱི་དང་བྱོལ་སོང་སོགས་འགོ་བ་སོ་སོའྱི་སྐད་དུ་གོ་ཞྱིང་རང་རང་གྱི་ཐེ་ཚོམ་སེལ་བར་མཛད་པ་ སོགས་གསུང་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡྱིན།

ཐུགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ལ་ཐུགས་མཁེན་པའྱི་ཡོན་ཏན་ནྱི། ཟག་མེད་ཡེ་ཤེས་སེ་ཚན་ཉེར་གཅྱིག་ཡོད་

པ་ལས། ཉན་རང་དང་ཐུན་མོང་བའྱི་སེ་ཚན་རྣམས་བཞག་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐུན་མོང་མྱིན་ པའྱི་ཡོན་ཏན་ལ། གནས་དང་གནས་མ་ཡྱིན་པ་མཁེན་པ་དང༌། ལས་དང་རྣམ་པར་སྨྱིན་པ་མཁེན་

པ་དང༌། བསམ་གཏན་དང་རྣམ་ཐར་སོགས་མཁེན་པ་དང༌། དབང་པོ་མཆོག་དང་མཆོག་མ་ཡྱིན་

པ་མཁེན་པ་དང༌། མོས་པ་སྣ་ཚོགས་མཁེན་པ་དང༌། ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་རབ་དབྱེ་སོགས་མཁེན་

པ་དང༌། སྱིད་ཞྱི་ཐམས་ཅད་དུ་འགོ་བའྱི་ལམ་མཁེན་པ་དང༌། སོན་གནས་དྲན་པ་མཁེན་པ་དང༌། འཆྱི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་མཁེན་པ། ཟག་པ་དང་ཟད་པ་མཁེན་པ་སྟེ་སྟོབས་བཅུའྱི་ཡོན་ཏན།

གཞན་ཡང་རང་དོན་ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་མཁེན་པའྱི་རྟོགས་པ་ཕུན་ཚོགས་ཐོབ་པར་ དམ་བཅའ་བ་དང༌། སྒྱིབ་པ་མ་ལུས་པ་ཟད་པའྱི་སངས་པ་ཕུན་ཚོགས་ཐོབ་པར་དམ་བཅའ་བ་

དང༌། གཞན་དོན་ཆགས་སོགས་ཐར་པའྱི་བར་ཆད་ཡྱིན་པར་དམ་བཅའ་བ་དང༌། བདེན་བཞྱིའྱི་ གནས་ལུགས་རྟོགས་པའྱི་ལམ་ཐར་ལམ་ཡྱིན་པར་དམ་བཅའ་བ་ལ་ཆོས་མཐུན་གྱི་རྒོལ་བ་སུས་

ཀང་བརྱི་བ་མེད་པའྱི་མྱི་འཇྱིགས་པ་བཞྱི་དང༌།

ཆོས་སྟོན་པ་ན་འཁོར་རྣམས་གུས་པས་ཉན་པ་ལ་ཆགས་པ་དང༌། མྱི་གུས་པ་ལ་ཁོ་བ་དང༌། དེ་

གཉྱིས་འདྲེས་མར་གནས་པ་ལ་ཆགས་སང་གཉྱིས་ཀ་ཟད་པར་སངས་པའྱི་དྲན་པ་ཉེར་གཞག་

གསུམ་དང༌།

སོ་གསུམ་གྱི་སྐྱོན་གཞན་གྱིས་ཤེས་དོགས་ནས་བཅབ་པར་བྱའོ ་སྙམ་པའྱི་དགོངས་པ་མྱི་མངའ་

བའྱི་བསྲུང་བ་མེད་པ་གསུམ་དང༌། གཞན་དོན་དུ་སྐུ་དང་གསུང་གྱི་འཕྱིན་ལས་འཇུག་པ་ལ་དུས་ 124

ལེགས་བཤད་བོ་གསར་མྱིག་འབེད།

ཐམས་ཅད་དུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གནས་པས་བསྙེལ་བ་མྱི་མངའ་བའྱི་ཆོས་ཉྱིད་དང༌། ཉོན་མོངས་པ་ དང་ཤེས་བྱའྱི་སྒྱིབ་པའྱི་བག་ཆགས་ཡང་དག་པར་བཅོམ་པ་དང༌། སུ་ནྱི་གདུལ་བར་བྱ་སྙམ་དུ་

སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཉྱིན་མཚན་དུས་དྲུག་ཏུ་རྒྱུན་མྱི་ཆད་པར་ཕན་བདེ་བསྒྲུབ་པར་དགོངས་པའྱི་ ཐུགས་རེ་ཆེན་པོ་དང༌།

སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཁད་ཆོས་ཉན་རང་སོགས་གཞན་དང་མ་འདྲེས་པའྱི་ཡོན་ཏན་ནྱི། གོང་དང་གོང་

ཁེར། འབོག་དགོན་པ་སོགས་སུ་གཤེགས་པའྱི་ཚེ་ཆོམ་རྐུན་དང་སྟག་ལ་སོགས་པས་འཇྱིགས་པ་

ལྟ་བུའྱི་འཁྲུལ་བ་མྱི་མངའ་བ་དང༌། ལམ་ནོར་བས་སྒ་མཐོན་པོར་འདོན་པ་དང་བག་ཆགས་ཀྱི་

དབང་གྱིས་གད་མོ་དགོད་པ་ལྟ་བུ་ཅ་ཅོ་མྱི་མངའ་བ་དང༌། བརེད་ནས་བྱ་བ་ཤོར་བ་དང་བྱ་བའྱི་

དུས་ལས་ཡོལ་བ་ལྟ་བུ་དྲན་པ་ཉམས་པ་མྱི་མངའ་བ་དང༌། སྙོམས་པར་ཞུགས་རུང་མ་ཞུགས་རུང་

དུས་ཐམས་ཅད་དུ་སྟོང་པ་ཉྱིད་ཀྱི་དོན་ལ་ཐུགས་མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་མྱི་མངའ་བ་དང༌། འཁོར་

བ་ལ་མྱི་མཐུན་པ་དང་མྱང་འདས་ལ་ཞྱི་བར་ངོ་བོ་ཉྱིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའྱི་ཐ་དད་པ་ཉྱིད་

ཀྱི་འདུ་ཤེས་མྱི་མངའ་བ་དང༌། སེམས་ཅན་འདུལ་བའྱི་དུས་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་མ་བརྟགས་པར་

དེའྱི་དོན་ཡལ་བར་འདོར་བའྱི་བཏང་སྙོམས་མྱི་མངའ་བ་སྟེ་སྤྱོད་པས་བསྡུས་པ་དྲུག་དང༌། བྱམས་ པ་དང་སྙྱིང་རེ་དང༌། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པ་སོགས་ལ་རྒྱུན་མྱི་ཆད་པར་འདུན་པ་འབྱུང་བ་

དང༌། སེམས་ཅན་གཅྱིག་གྱི་ཕྱིར་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞྱིང་གངྒཱའྱི་ཀླུང་གྱི་བྱེ་མ་སྙེད་འདས་པའྱི་ གནས་སུ་གཤེགས་པར་སྤོ་བའྱི་བརྩོན་འགྲུས་དང༌། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་

དང་དེ་འདུལ་བའྱི་ཐབས་ལ་སོགས་པ་དུས་རྟག་ཏུ་མྱི་བརེད་པའྱི་དྲན་པ་དང༌། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དེ་

བཞྱིན་ཉྱིད་ལ་མཉམ་པར་འཇོག་པའྱི་ཏྱིང་ངེ་འཛིན་དང༌། གདུལ་བྱའྱི་ཉོན་མོངས་ཀྱི་སྤྱོད་པའྱི་

གཉེན་པོར་ཆོས་ཕུང་བརྒྱད་ཁྱི་བཞྱི་སྟོང་ཇྱི་ལྟར་འོས་པར་སྟོན་པ་མཁེན་པའྱི་ཤེས་རབ་དང༌། སྒྱིབ་ པ་མཐའ་དག་ཟད་པར་སངས་པའྱི་རྣམ་གོལ་ལས་ཉམས་པ་མྱི་མངའ་བ་སྟེ་རྟོགས་པས་བསྡུས་པ་

དྲུག་དང༌། འོད་འགེད་པ་དང་སྤྱོད་ལམ་བཞྱི་སོགས་སྐུའྱི་འཕྱིན་ལས་དང༌། སེམས་ཅན་གྱི་མོས་

པ་དང་འཚམས་པར་སྟོན་པའྱི་གསུང་གྱི་འཕྱིན་ལས་དང༌། བྱམས་སྙྱིང་རེ་ཆེན་པོ་དང་ལན་པའྱི་

ཐུགས་ཀྱི་འཕྱིན་ལས་ཏེ་འཕྱིན་ལས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་གསུམ་དང༌། འདས་མ་འོངས་ད་ལྟ་བྱུང་བའྱི་ 125

ལྷུག་རྩྲོམ།

ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཆགས་ཐོགས་མེད་པར་མངོན་སུམ་དུ་མཁེན་པའྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་གསུམ་

བཅས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་དང༌། ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་བསྡུས་པའྱི་

ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་གཟྱིགས་པའྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁེན་པ་ལ་སོགས་པ་བ་ན་མེད་ པའྱི་ཡོན་ཏན་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བ་མཐའ་ཡས་པ་མངའ།

བརྩེ་བའྱི་ཡོན་ཏན་ནྱི། སོན་སློབ་པ་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་སྙྱིང་རེ་ཆེན་པོ་ཡང་ཡང་གོམས་པ་དེ་

ཉྱིད་མཐར་ཕྱིན་པའྱི་དབང་གྱིས་སེམས་ཅན་སྡུག་བསལ་གྱིས་མནར་བ་ལ་སྙྱིང་རེ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ མྱི་སྐྱེ་བའྱི་གནས་མེད། དེ་ཡང་སྡུག་བསལ་གྱི་བྱེ་བག་དུ་མས་མནར་བའྱི་སེམས་ཅན་ནམ་མཁའྱི་

མཐའ་དང་མཉམ་པ་དུས་རྒྱུན་དུ་ཡོད་ཅྱིང༌། དེ་ཉྱིད་མྱི་མཁེན་པའྱི་སྐབས་ཀང་མྱི་སྱིད་པས་དེ་

དག་ལ་དམྱིགས་པའྱི་སྙྱིང་རེ་ཆེན་པོ་ཡང་དུས་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་འབྱུང་ལ། དེ་ལ་བརྟེན་ ནས་འགོ་བའྱི་དོན་རྒྱུན་ཆད་མེད་པ་དེའང་འབྱུང་བ་ཡྱིན།

འཕྱིན་ལས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ལ་གཉྱིས་ལས། ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ནྱི། མཚན་དཔེས་བརྒྱན་པའྱི་བཅོམ་

ལན་འདས་ཀྱི་གཟུགས་སྐུ་སྤྱོད་ལམ་བཞྱི་དང་ཆོ་འཕྲུལ་སྣ་ཚོགས་པས་རོལ་པ་ལ་འབད་རྩོལ་གྱི་

རྟོག་པ་མེད་ཀང༌། སྐལ་ལན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་མཐོང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ ཅྱིང་ཕྱིན་དྲུག་སོགས་བསྒྲུབས་པས་གཏན་བདེའྱི་གོ་འཕང་འཐོབ་པར་འགྱུར་བ་ནྱི་སྐུའྱི་འཕྱིན་

ལས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའྱི་ཚུལ་དང༌། སངས་རྒྱས་ལ་འདྱི་བསྟན་པར་བྱའོ་སྙམ་པའྱི་རྟོག་པ་མེད་ཀང་

གདུལ་བྱའྱི་མོས་པ་དང་འཚམས་པའྱི་ཆོས་ཀྱི་སོ་མཐའ་ཡས་པ་སྟོན་པ་ནྱི་གསུང་གྱི་འཕྱིན་ལས་

ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའྱི་ཚུལ་དང༌། རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་བརྩེ་བ་ཆེན་པོའྱི་ཐུགས་རེ་ལས་ཀུན་སློང་གྱི་རྣམ་ རྟོག་མེད་པར་འགོ་བའྱི་མངོན་མཐོ་དང་ངེས་ལེགས་སྒྲུབ་བྱེད་དམ་པའྱི་ཆོས་ཀྱི་གྲུ་ཆར་འབེབས་པ་

ནྱི་ཐུགས་ཀྱི་འཕྱིན་ལས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ཚུལ་ཡྱིན།

འཇྱིག་རྟེན་ཕལ་པ་རྣམས་ནྱི་སོ་གསུམ་གྱི་འབད་རྩོལ་མེད་པར་བྱ་བ་བྱེད་པ་གཏན་ནས་མྱི་སྱིད་

ལ༑ ས་བརྒྱད་པ་ནས་ཆོས་སྟོན་པ་སོགས་ཀྱི་ཀུན་སློང་གྱི་རྩོལ་བ་རགས་པ་ཞྱི་བས་རང་ཤུགས་

ཀྱིས་གཞན་དོན་འབྱུང་བ་ཡོད་ཀང༌། དེ་དུས་ལུས་ངག་གྱི་ལས་ཀུན་ནས་སློང་བའྱི་རྟོག་པ་ཕ་མོ་ 126

ལེགས་བཤད་བོ་གསར་མྱིག་འབེད།

མ་སངས།

གཞན་དོན་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་འཇུག་པའྱི་འགལ་རྐེན་ཕ་བ་ནྱི།

ཤེས་སྒྱིབ་ཕོགས་ཀྱི་ཡན་ལག་བཅུ་

གཉྱིས་ཀྱི་ནང་ཚན་ཟག་པ་མེད་པའྱི་ལས་ཞེས་པ་ལུས་ངག་གྱི་ལས་འདུ་བྱེད་པའྱི་ཀུན་སློང་གྱི་

རྟོག་པ་ཕ་མོ་དེ་ཡྱིན་པས། དེ་ཉྱིད་ནམ་སངས་པ་ན་གཞན་དོན་འབད་མེད་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་འབྱུང་བ་

ཡྱིན།

འཕྱིན་ལས་རྒྱུན་མྱི་ཆད་པ་ནྱི། སར་ལམ་གྱི་དུས་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའྱི་ས་བཅུ་པོ་རྱིམ་པ་

ལྟར་བགོད་དེ་ཚོགས་གཉྱིས་ཀྱིས་བསྡུས་པའྱི་ཡོན་ཏན་ཁད་པར་ཅན་རྣམས་སྐྱེ་བ་དང༌། གནས་

པ་དང༌། གོང་ནས་གོང་དུ་འཕེལ་བའྱི་རྒྱུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སོན་དུ་སོང་བའྱི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ འཕྱིན་ལས་རྒྱུན་མྱི་ཆད་པ་དང༌། དེར་མ་ཟད་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་རྣམས་རང་བཞྱིན་ལ་དྲྱི་མས་

མ་བསླད་པའྱི་བདེ་བར་གཤེགས་པའྱི་སྙྱིང་པོ་ལ་སྒྱིབ་བྱེད་ཉོན་མོངས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པའྱི་ གློ་བུར་གྱི་དྲྱི་མ་རྣམས་འཇོམས་པའྱི་རྐེན་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོས་དུས་ཀུན་ཏུ་དགོངས་ནས་དེའྱི་ཐབས་ སྟོན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཕྱིན་ལས་ལྷུན་གྲུབ་རྒྱུན་མྱི་ཆད་པ་དེ་བྱུང་བ་ཡྱིན། དེ་དག་ནྱི་གཞྱི་

བདེན་པ་གཉྱིས་ཀྱི་རྣམ་བཞག་ངེས་པར་བྱས་ནས་ཐུབ་པའྱི་བཀའ་སེ་སྣོད་གསུམ་གྱི་བརོད་བྱ་ལམ་ ཐབས་ཤེས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་བསླབ་པ་གསུམ་ལ་བརྟེན་ནས་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གྱི་ལམ་བགོད་ཚུལ་དང༌།

འབས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་བཞྱི་འཕྱིན་ལས་དང་བཅས་པའྱི་གནད་དོན་མདོར་བསྡུས་ཤྱིག་བཀོད་ པ་ཡྱིན་ཞྱིང༌། ཞྱིབ་ཅྱིང་རྒྱས་པ་ནྱི་འདྱིར་ཡྱི་གེའྱི་ལམ་དུ་འགོད་པར་མྱི་ལང་བས་མ་བཀོད།

127

ལྷུག་རྩྲོམ།

སྦྲོང་ཚན།

དང་པྲོ། མིང་ཚིག་མཆན་འགེལ། རྣམ་གོལ་ལམ། རྣམ་མཁེན། ཀུན་མཁེན།

རང་རྒྱུ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་མཇུག་ཐོགས་སུ་བྱུང་ཞྱིང༌། རང་འདྲེན་བྱེད་ཀྱི་

བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་རང་གྱི་ངོ་སྐལ་གྱི་སང་བྱ་ལས་གསར་དུ་རྣམ་པར་གོལ་བའྱི་ ལམ་ལ་ཟེར།

སངས་རྒྱས་ཁོ་ན་ལ་མངའ་བའྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁེན་པའྱི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། ཆོས་

ཐམས་ཅད་སྐད་ཅྱིག་མ་གཅྱིག་ལ་མངོན་སུམ་དུ་མཁེན་པའྱི་མཐར་ཐུག་གྱི་མཁེན་ པ་དེ་རྣམ་མཁེན་གྱི་མཚན་ཉྱིད།

ཐམས་ཅད་མཁེན་པ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཚན་གྱི་རྣམ་གངས།

བཅབ་པ།

གསང་བའམ་སྦས་པའྱི་དོན།

བག་ཆགས།

ཤེས་པས་རང་ཡུལ་འཛིན་རེས་སུ་ཤེས་པ་ཁོ་རང་འགགས་ཀང་སེམས་སྟེང་དུ་རང་

མྱང་འདས།

ཉོན་མོངས་སངས་པའྱི་སང་བ། དེ་ལ་དབྱེ་ན། ལྷག་བཅས་དང་ལྷག་མེད་མྱང་

བསྙེལ་བ།

བརེད་པའྱི་དོན།

ཡུལ་དྲན་པའྱི་དྲན་ཤེས་སྐྱེད་པའྱི་ནུས་པ་ཞྱིག་ཡོད་པ་དེ་ལ་བག་ཆགས་ཟེར། འདས་གཉྱིས་སོ། །

བྱམས་པ།

རང་གྱི་བུ་ལ་བྱམས་པ་ལྟར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་དང་ལན་འདོད་ཀྱི་

སྙྱིང་རེ།

རང་གྱི་བུ་ལ་སྡུག་བསལ་བྱུང་ན་མྱི་བཟོད་པ་བཞྱིན་དུ་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་སྡུག་

ཤེས་རབ།

རང་སྟོབས་ཀྱིས་ལེགས་ཉེས་རྣམ་པར་འབྱེད་པའྱི་སེམས་བྱུང་།

འབོག་དགོན་པ། ཆོམ་རྐུན།

མངོན་མཐོ། ངེས་ལེགས།

བསམ་པ་ནྱི་བྱམས་པ།

བསལ་ལ་སེམས་མྱི་བཟོད་པར་དེ་ལས་བལ་འདོད་ཀྱི་བསམ་པ་ནྱི་སྙྱིང་རེ་ཡྱིན།

གོང་ལས་འདོམ་ལྔ་བརྒྱས་ཐག་རྱིང་བ་ལ་དགོན་པ་དང་། དེ་ལས་ཀང་ཐག་རྱིང་ བའྱི་ས་ལ་འབོག་དགོན་པ་ཟེར།

མཐུ་ཡྱིས་བཅོམ་པའྱི་ཇག་པ་དང་འཇབ་བུས་རྐུ་བའྱི་རྐུན་མའྱི་བསྡུས་མྱིང༌།

ལྷ་དང་བཅས་པའྱི་བདེ་འགོའྱི་ཕུན་ཚོགས་དགེ་ལེགས། ལྷ་མྱིའྱི་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་

པའྱི་བདེ་བ་དང་བཏང་སྙོམས་ཅྱི་རྱིགས་ལ་ཟེར།

གཏན་དུ་བདེ་བ་སྟེ། ཐར་པ་དང༌། ཐམས་ཅད་མཁེན་པའྱི་གོ་འཕང༌། 128

ལེགས་བཤད་བོ་གསར་མྱིག་འབེད།

གཉིས་པ། གལ་ཆེའི་མིང་ཚིག

གྲུ་ཆར་འབེབས་པ། མཉམ་པར་འཇོག་པ། ཟག་པ་མེད་པའྱི་ལས། ལོངས་སྤྱོད་རོགས་སྐུ། ངོ་བོ་ཉྱིད་སྐུ། ཡེ་

ཤེས་ཆོས་སྐུ། རྡོ་རེ་ལྟ་བུའྱི་ཏྱིང་ངེ་འཛིན། བསླབ་པ་གསུམ། སྤྲུལ་སྐུ། འཕྱིན་ལས་རྒྱུན་མྱི་ཆད་པ། བཀའ་སེ་

སྣོད་གསུམ། སློབ་པ་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས། ཆོས་ཕུང་བརྒྱད་ཁྱི་བཞྱི་སྟོང༌། བཏང་སྙོམས། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ། འོག་མྱིན་སྟུག་པོ་བཀོད་པའྱི་ཞྱིང༌། ཉན་རང་འཕགས་པ། ཐེག་ཆེན་འཕགས་པ།

གསུམ་པ། སྲོབ་ཚན་བཀགས་ཏེ་ལན་ཕིས། 1] 2] 3] 4] 5] 6] 7] 8] 9] 10]

ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུ་ཡྱི་དོན་ཕྱིས།

ངེས་པ་ལྔ་གངས་འདྲེན་གྱིས།

གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱིས་མཇལ་བ་དང་མྱི་མཇལ་བའྱི་སྐུ་གང་དང་གང་ཡྱིན་ནམ། སྤྲུལ་སྐུའྱི་དབྱེ་བ་ཅྱི་ཡོད་དཔེ་མཚོན་དང་བཅས་ཏེ་ཕྱིས།

སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་འཕྱིན་ལས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་གསུམ་གང་དག་ཡྱིན་ནམ།

འབས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་འཐོབ་པ་ལ་བསླབ་པ་སློབ་གཉེར་ཇྱི་ལྟར་བྱ་དགོས་པ་སྙྱིང་བསྡུས་ཤྱིག་ཕྱིས། སྐུ་བཞྱི་གང་དང་གང་ཡྱིན་པ་ཕྱིས།

སྟོབས་བཅུ་སོ་སོར་ངོས་འཛིན་གྱིས།

མཛད་པ་བཅུ་གཉྱིས་སོ་སོར་ཕྱིས།

ངེས་པ་ལྔ་པོ་དེ་སྐུ་བཞྱིའྱི་ནང་ཚན་གང་ལ་ཚང་མྱིན་གསལ་བར་ཕྱིས།

129

སྙན་ངག

སྙན་ངག

སེ་ཚན་འདྱིར་སྙན་ངག་གྱི་སློབ་ཚན་གསུམ་སེ།

གཟུགས་རྒྱན་དང་།

གཟུགས་རྒྱན་གྱི་རོམ་ཡྱིག་འབྱི་དཔེ། བ་ས་བརོད་དང་རབ་རོག་བཅས་ སློབ་ཚན་གསུམ་བཀོད་སྒྱིག་ཞུས་ཡོད།

དཔེ་ཅན་དཔེ་ཡྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད་པའྱི་གཟུགས་རྒྱན་དང་།

རོམ་དཔེ་

རུ་འདུ་འབལ་སྙྱིང་པོ་མེད་པར་རོགས་པའྱི་གླུ། རང་གྱི་ཡྱིད་ལ་བ་དངོས་

གང་རུང་ཞྱིག་བསམས་ནས་དེ ་དང་འདྲ་བའྱི་ཆོས་ཞྱིག ་བརོད་པ་ཞྱིག ་

ཡྱིན།

ཕ་རོལ་པོར་དེ་ལྟ་བུའྱི་བསམ་བོ་མེད་ཀང་རྣམ་པ་གཞན་དུ་སྒོ་

བཏགས་ནས་བརོད་པའྱི་རབ་རོག་གྱི་རྒྱན་བཅས་དཔེ་བརོད་དང་འབེལ་ ཏེ་ཟབ་ཁྱིད་བེད་དགོས།

སེ་ཚན་འདྱི་ཁྱིད་པ་བརྒྱུད་དཔེ་ཅན་དཔེ་ཡྱི་གཟུགས་སུ་འགོད་ཚུལ་དང་།

གསང་བ་དང་བརོད་མྱི་རུང་བའྱི་གནས་ཚུལ་བ་ས་བརོད་ཀྱི་རོམ་ཐབས་

སྤད་དེ་འབྱི་ཚུལ།

རང་བྱུང་ཁམས་ཀྱི་སང་ཚུལ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་སྒོ་

བཏགས་ནས་འབྱི་ཚུལ་ལ་གོམས་པར་བེད་དགོས།

130

སྙན་ངག (དང་པོ།)

སློབ་ཚན་བཅུ་དྲུག་པ།

སྙན་ངག (དང་པློ།)

ཐ་དད། དཔེ་ཅན། འབེལ་སྒ། རེ་དགའྱི་གཉེན་གྱུར། གེ་སར། ཚར་དུ་ དངར་བ། སྨྱིན་མ། ར་ཡྱིག་གཉྱིས་པ། གར་སབས། དཔྱིད་ཀྱི་དཔལ་ མོ། ཨུཏྤལ། ལྕུག་ཕན།

གཟུགས་རྒྱན།

༄༅། །ཐ་དད་སྣང་མྱིན་གྱུར་པ་ཡྱི། །

དཔེ་ཉྱིད་དག་ནྱི་གཟུགས་ཅན་འདོད། །

ཅེས་པ་འདྱི་ནྱི་དཔེ་དང་དཔེ་ཅན་ཐ་དད་དུ་བཀོད་ནས་དེ་གཉྱིས་འདྲ་བའམ་མཚུངས་པ་ཙམ་

བརོད་པ་མ་ཡྱིན་པར། དཔེ་དང་དཔེ་ཅན་གཉྱིས་ཐ་དད་དུ་སྣང་བ་མྱིན་པ་སྟེ། སོ་སོར་མ་ཕེ་

བར་དཔེ་ཅན་དེ་དཔེའྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད་པའམ་དཔེའྱི་ངོ་བོར་འགོད་པའྱི་བརོད་ཚུལ་ཞྱིག་ལ་ གཟུགས་རྒྱན་ཟེར།

131

སྙན་ངག

༡] བསྡུས་ཤིང་མ་བསྡུས་པའི་གཟུགས་ཅན་བཤད་པ། དཔེ་དང་དཔེ་ཅན་གཉྱིས་པོ་ཡྱི། །

བར་དུ་འབེལ་སྒ་འགའ་ཞྱིག་ནྱི། །

བསྡུས་ཤྱིང་འགའ་ཞྱིག་མ་བསྡུས་པ། །

བསྡུས་ཤྱིང་མ་བསྡུས་གཟུགས་ཅན་ནོ། །

དཔེ་དང་དཔེ་ཅན་གཉྱིས་པོའྱི་བར་གྱི་འབེལ་སྒ་འགའ་ཞྱིག་བསྡུས་ལ། འགའ་ཞྱིག་མ་བསྡུས་པར་ དཔེ་ཅན་དཔེ་ཡྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད་པ་ཞྱིག་ཡྱིན། དཔེར་ན། རྩ་བ་ལས། བཞྱིན་ཟླ་འཛུམ་པའྱི་ཟླ་འོད་ཅེས། །

གཟུགས་ཅན་བསྡུས་ཤྱིང་མ་བསྡུས་པའོ ། །

ཞེས་པ་སྟེ། གོ་དོན་ནྱི། ཁོད་ཀྱི་བཞྱིན་རས་ཟླ་བ་དེས་འཛུམ་པའྱི་འོད་ཟེར་འགེད་པ་སྟེ། དཔེ་ཅན་ བཞྱིན་རས་དཔེ་ཟླ་བའྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད་ཅྱིང་། དེ་གཉྱིས་བར་གྱི་འབེལ་སྒ་བསྡུས་ཤྱིང་། དཔེ་

ཅན་བཞྱིན་རས་ཀྱི་ཁད་ཆོས་འཛུམ་པའྱི་རྣམ་འགྱུར་དེ་ཟླ་བའྱི་འོད་ཀྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད་ལ། དེ་ གཉྱིས་བར་གྱི་འབེལ་སྒ་མ་བསྡུས་པར་དོན་དེ་དཔེ་ཡྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད་པ་ལྟ་བུའོ། ། བོད་མཁས་པས།

རྩེ་དགའྱི་གཉེན་གྱུར་ཁོད་གདོང་པདྨ་དཀར། ། སོ་ཕེང་གེ་སར་ཚོགས་པས་ཚར་དངར་ལ། །

སྨྱིན་མ་འཁོག་པོའྱི་ར་ཡྱིག་གཉྱིས་པ་ཟུང་། །

འདོད་པའྱི་སྦྲང་རྩྱིས་མྱོས་པའྱི་གར་སྟབས་བསྒྱུར། །

ྋགོང་ས་ལྔ་པས།

རབ་མཛེས་ལང་ཚོའྱི་དཔྱ​ྱིད་ཀྱི་དཔལ་མོ་ལས། །

དཀར་འཇམ་ཞལ་ཁྱིམ་ཨུཏྤལ་འདབ་གཡོ་ཞྱིང་། ། སྙན་འགྱུར་གསུང་གྱི་བུང་བའྱི་གླུ་དབྱངས་ཅན། ། དབྱངས་ཅན་སྐུ་ཡྱི་པད་དཀར་སོང་བུ་ལེམ། ། 132

༢] མཐའ་དག་གཟུགས་ཅན་བཤད་པ།

སྙན་ངག (དང་པོ།)

ཆ་དང་ཆ་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀུན། །

གཟུགས་བྱས་མཐའ་དག་གཟུགས་ཅན་ནོ། །

བརོད་འདོད་ཀྱི་དོན་དེ་ཉྱིད་ཀྱི་ཆ་ཤས་དང་ཆ་ཤས་ཅན་ཡོངས་རོགས་གཟུགས་སུ་བཀོད་པ་ཞྱིག་ ཡྱིན་ཏེ། དཔེར་ན། རྩ་བ་ལས།

སོར་མོ་དམར་བའྱི་འདབ་ཕེང་དང་། ། སེན་མོའྱི་འོད་ཀྱི་གེ་སར་ཅན། ། ཁོད་ཀྱི་ཞབས་ཀྱི་ཆུ་སྐྱེས་ནྱི། །

ས་སྐྱོང་རྣམས་ཀྱི་སྤྱ​ྱི་བོར་འཛིན། །

ཞེས་པ་སྟེ། གོ་དོན་ནྱི། ཀེ་མྱིའྱི་དབང་པོ་ཞེས་རྒྱལ་པོ་ལ་བོས་ནས་ཞབས་ཀྱི་སོར་མོ་རབ་ཏུ་དམར་

བའྱི་འདབ་མའྱི་ཕེང་བ་དང་། སེན་མོའྱི་འོད་ཀྱི་གེ་སར་གསལ་བ་ཅན་ཁོད་ཀྱི་ཞབས་ཀྱི་ཆུ་སྐྱེས་

ནྱི་ས་གཞྱི་སྐྱོང་བའྱི་རྒྱལ་ཕན་རྣམས་ཀྱི་སྤྱ​ྱི་བོར་ཅོད་པན་གྱི་ཚུལ་དུ་འཛིན་ནོ། །ཞེས་པར། ཆ་ཤས་ ཅན་རྒྱལ་པོའྱི་རང་པ་ནྱི་པདྨ་དང་། རང་པའྱི་ཆ་ཤས་སོར་མོ་རྣམས་འདབ་མ་དང་། སེན་མོའྱི་

འོད་དེ་གེ་སར་གྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད་དེ་ཆ་དང་ཆ་ཤས་ཅན་ཡོངས་རོགས་གཟུགས་སུ་བཀོད་པ་ལྟ་ བུའོ། །

བོད་མཁས་པས།

འཁྱིལ་ལེམ་ལུས་ཀྱི་ལྕུག་ཕན་ཡྱིད་འོང་རྩེར། །

མཚར་སྡུག་རོགས་པའྱི་བཞྱིན་རས་མེ་ཏོག་རྒོད། ། ཟུར་མྱིག་བུང་བ་གཞོན་ནུའྱི་འཕུར་ལྱིང་བཅས། །

ལུས་མཆོག་ཡོངས་འདུའྱི་ལོན་པར་འཁྱུད་དེ་སུ། །

133

སྙན་ངག

དུང་དཀར་བོ་བཟང་འཕྱིན་ལས་ཀྱིས།

རྒྱ་ཆེ་གཏྱིང་ཟབ་རྱིག་གཞུང་པདྨའྱི་མཚོར། །

རྣམ་དཔྱོད་གཤོག་རྩལ་བསྒྱུར་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀང་། ། ཆེས་ཆེར་ཕ་བའྱི་ཤེས་ཡོན་ཆུ་ཀླུང་ངོས། །

སྦངས་བརྩོན་འཁོར་ལོའྱི་ཡན་ལག་འཇུག་འདྱི་མཛེས། །

134

སྙན་ངག (དང་པོ།)

སྦྲོང་ཚན། དང་པྲོ། གཤམ་གི་དཔེར་བརྲོད་ནས་དཔེ་དང་དཔེ་ཅན་ངྲོས་ཟུངས།

སེན་མོའྱི་འོད་ཟེར། ལག་པའྱི་ཁྱི་ཤྱིང་། བཞྱིན་ཟླ་འཛུམ་པའྱི་ཟླ་འོད། ཞབས་ཀྱི་ཆུ་སྐྱེས། ཁོད་གདོང་མཆུ་ཡྱི་ ཡལ་འདབ་གཡོ། གདོང་པའྱི་འདམ་སྐྱེས། མྱིག་གྱི་ཨཏྤལ། སྨྱིན་མའྱི་འཁྱི་ཤྱིང་། ཁོད་གདོང་ཟླ་བ།

གཉིས་པ། གཤམ་གི་གཟུགས་རྒན་འདི་ཚེག་བར་དགུ་མའི་ཐྲོག་བིས།

སྱིད་པའྱི་འབྱོར་བ་ལ་ཁའྱི་ན་བུན། །འདུས་པའྱི་གཉེན་གོགས་ཚོང་འདུས་མགོན་པོ། ། མ་ངེས་སྐྱ​ྱིད་སྡུག་མདང་གྱི་རྨྱི་ལམ། །བསམ་ཞྱིང་བསམ་ན་སྙྱིང་པོ་མྱི་འདུག །

གསུམ་པ། གཤམ་གི་ཚིགས་བཅད་རྣམས་ནས་གཟུགས་ཅན་གི་རྒན་གང་ཡིན་ངྲོས་ཟུངས། རྒྱ་གར་སྱིད་གཞུང་མ་ལ་ཡཱ་ཡྱི་ལོན། །

ཀུན་སྙོམས་དྲོ་སྐྱ​ྱིད་གྱིབ་བསྱིལ་སྣུམ་པོའྱི་འོག ། རྣམ་མང་སློབ་མ་སེམས་ཀྱི་རྱི་དྭགས་ཀུན། །

ངལ་གསོའྱི་དྲྱི་བསུང་ཕོགས་བཅུར་འགེད་འདྱི་མཚར། ། ཡུན་རྱིང་འགོགས་ཚེ་ཡོན་ཏན་ཚོགས་འགྱིབ་ལ། ། རྣམ་མང་སྐྱོན་གྱིས་འགོས་པར་འགྱུར་བ་ཡྱི། ། སྱིག་པའྱི་གོགས་པོ་གང་ཡྱིན་རྱིང་དུ་སོང་། ། སོ་གསུམ་བག་ཡོད་སྤྱོད་པས་རྟག་ཏུ་འཚོ། །

རྒྱ་ཆེ་གཏྱིང་ཟབ་རྱིག་གཞུང་པདྨའྱི་མཚོར། །

རྣམ་དཔྱོད་གཤོག་རྩལ་བསྒྱུར་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀང་། ། ཆེས་ཆེར་ཕ་བའྱི་ཤེས་ཡོན་ཆུ་ཀླུང་ངོས། །

སྦངས་བརྩོན་འཁོར་ལོའྱི་ཡན་ལག་འཇུག་འདྱི་མཛེས། ། གང་ཞྱིག་འཐུངས་ནས་ཁོང་དུ་སོང་མ་ཐག ། སྨྲ་བྱེད་གདོན་དེ་སྙྱིང་ལ་ཞུགས་གྱུར་ནས། །

135

སྙན་ངག

བརོད་པ་མང་ཞྱིང་གསང་གཏམ་ལྷུག་པོར་སྒོགས། ། མྱོས་བྱེད་ཆང་འདྱི་དེང་ནས་སོང་བར་མཛོད། །

བཞི་པ། དྲི་བར་ལན་ཐྲོབས།

༡ གང་འདྲ་ཞྱིག་ལ་གཟུགས་རྒྱན་ཟེར་རམ།

༢ བསྡུས་ཤྱིང་མ་བསྡུས་པའྱི་གཟུགས་ཅན་ཟེར་ན་ག་འདྲ་ལ་ཞྱིག་ལ་ཟེར་རམ། ༣ གང་འདྲ་ཞྱིག་ལ་མཐའ་དག་གཟུགས་ཅན་ཟེར་རམ།

ལྔ་པ། བསྡུས་ཤིང་མ་བསྡུས་པའི་གཟུགས་ཅན་དང་། མཐའ་དག་གཟུགས་ཅན་གཉིས་ལ་རང་ མྲོས་ཚིགས་བཅད་རེ་རྩྲོམས།

136

གཟུགས་རྒྱན་གྱི་རོམ་དཔེ།

སློབ་ཚན་བཅུ་བདུན་པ།

གཟུགས་རྒྱན་གི་རློམ་དཔེ།

(རྩོམ་དཔེ།) འདུ་འབལ་སྙྱིང་པོ་མེད་པར་རྟོགས་པའྱི་གླུ།

ལ་ཁའྱི་ན་བུན། ཁ་ཆད་བྱས། དུང་སེམས། འཕང་རྱིང་། ཀེང་རུས། སྙྱིང་ལ་གཟན་པ། ཕྱི་ཐག ལུས་ཟུངས། ཁོ་ཐག་ཆད། བསྱིངས།

སྱིད་པའྱི་འབྱོར་བ་ལ་ཁའྱི་ན་བུན། །

འདུས་པའྱི་གཉེན་གོགས་ཚོང་འདུས་མགོན་པོ། ། མ་ངེས་སྐྱ​ྱིད་སྡུག་མདང་གྱི་རྨྱི་ལམ། །

བསམ་ཞྱིང་བསམ་ན་སྙྱིང་པོ་མྱི་འདུག ། } སྱིད་པ་འཁོར་བ་འདྱིའྱི་དངོས་པོ་དཔལ་འབྱོར་དེ་རྱིའྱི་སང་གྱི་སྨུག་པའྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད། } }

ཚེ་འདྱིའྱི་གཉེན་ཉེ་རྣམས་ཚོང་འདུས་འགྲུལ་བའྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད།

འཁོར་བ་འདྱིར་སྐྱ​ྱིད་སྡུག་ངེས་མེད་ཡྱིན་པ་དེ་རྨྱི་ལམ་གྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད། 137

སྙན་ངག

རྒྱུས་མེད་གཤྱིན་རེའྱི་ཕོ་ཉས་ཁྱིད་ནས། །

ཕྱི་མའྱི་འཕང་རྱིང་འགྱིམ་པའྱི་གོགས་ལ། ། སྐྱབས་ཀྱི་དམ་པ་རྩ་གསུམ་ལྷ་ཡྱིས། ། }

ཐུགས་རེའྱི་སྤྱན་གྱིས་སྐྱེལ་མ་མཛོད་ཅྱིག །

ཚིགས་བཅད་འདྱིར་དུང་བརོད་ཀྱི་དོན་སྙྱིང་ལན།

སྐྱེས་ནས་འཆྱི་བ་འཁོར་བའྱི་ཆོས་ཉྱིད། ། བསྒྱུར་དུ་མེད་པ་སྒྱུ་མའྱི་རང་མདངས། །

མྱི་བཟློག་གཤྱིན་རེ་རྒྱལ་པོའྱི་བཀའ་ཡྱིག ། } }

ཉམ་ཆུང་གོགས་ཀྱི་སྟེང་དུ་སླེབས་སོང༌། །

སྐྱེས་ནས་འཆྱི་བ་འཁོར་བའྱི་ཆོས་ཉྱིད་ཡྱིན་སྟབས།

རང་མདངས་ཀྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད།

དེ་བསྒྱུར་དུ་མེད་པ་སྒྱུ་མའྱི་

བཟློག་ཏུ་མེད་པ་དེ་གཤྱིན་རེ་རྒྱལ་པོའྱི་བཀའ་ཡྱིག་གྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད།

སོན་སྨོན་ལས་ཀྱི་ཆར་ཟྱིམ་བབས་ཚེ། །

ཡོད་ཡོད་འདྲ་བའྱི་དགུང་གྱི་འཇའ་ཚོན། ། དུང་སེམས་ཉྱི་མ་གསལ་དུ་སོང་ཚེ། ། } } } }

མྱི་མཐོང་ནམ་མཁའྱི་དབྱ​ྱིངས་སུ་ཡལ་སོང༌། །

སོན་གྱི་སྨོན་ལམ་དང་ལས་དེ་ཆར་ཟྱིམ་གྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད།

སྣང་བ་ལ་ཡོད་ཡོད་འདྲ་བ་དེ་དགུང་གྱི་འཇའ་ཚོན་གྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད། གོགས་ཕན་ཚུན་ལ་དུང་བའྱི་སེམས་དེ་ཉྱི་མའྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད།

མཐོང་རྒྱུ་མེད་པའྱི་གོགས་པོ་དེ་ནམ་མཁའྱི་དབྱ​ྱིངས་སུ་ཡལ་བའྱི་གཟུགས་བཀོད་དོ། ། 138

ན་གཞོན་ལང་ཚོའྱི་མེ་ཏོག་རྒྱས་དུས། །

གཟུགས་རྒྱན་གྱི་རོམ་དཔེ།

ཡྱིད་ཀྱི་ཆུ་བོ་གཅྱིག་ཏུ་འདྲེས་པའྱི། །

འདྲྱིས་འདྲྱིས་ཆུང་གོགས་སེམས་ཀྱི་འཚེར་ཡ། ། } } }

ད་ལྟ་རྱིགས་དྲུག་གང་དུ་ཡོད་ན། །

ན་གཞོན་ལང་ཚོ་དེ་མེ་ཏོག་གྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད། ཡྱིད་དེ་ཆུ་བོའྱི་གཟུགས་སུ་བཀོད། དུང་བརོད་ཀྱི་ཉམས་ཀང་ལན།

མཚམས་འདི་ནས་གཟུགས་རྒྱན་ཡློད་མེད་དང་། ཡློད་ན་ངློས་འཛིན་གནང་གལ། སྐྱ​ྱིད་ཤོད་ལྷ་སའྱི་གོག་ཆུ་ཕ་མོར། །

ཞག་གསུམ་འཛོམས་པ་འགོགས་པའྱི་ཐ་མ། ། མྱི་རྱིང་འཕད་པའྱི་ཁ་ཆད་བྱས་པ། །

རྨྱི་ལམ་ངང་ནས་མཇལ་དུས་སླེབས་སོང༌། ། རྒན་གཞོན་བར་མའྱི་སྐྱེ་བོ་མཐའ་དག །

ངེས་མེད་འཆྱི་བའྱི་སྣང་ཚུལ་མཐོང་ཡང༌། ། ཆུང་སྐྱེས་གོགས་ཀྱིས་བོར་བའྱི་ཕོགས་ལ། ། ནང་གྱི་དུང་སེམས་ཆོད་ཐབས་མྱི་འདུག ། ཤྱི་རེས་འགོད་པ་བླུན་པོའྱི་ངང་ཚུལ། །

ལུས་སེམས་རྒུད་པའྱི་རྒྱུ་ལས་མེད་ཀང༌། །

ཡུན་རྱིང་འདྲྱིས་པའྱི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས། །

གོམས་པའྱི་ཤུགས་འདྱི་བཟློག་ཐབས་མྱི་འདུག ། 139

སྙན་ངག

ལུས་ཟུངས་ཟད་པ་ཀེང་རུས་གཟུགས་བརྙན། ། གསོན་དུ་རེ་བའྱི་ཁོ་ཐག་ཆད་དེ། །

འཆྱི་བའྱི་མྱིག་གྱིས་ཅེ་རེར་བལྟ་བའྱི། ། གཏམ་དེ་བདེན་ན་སྙྱིང་ལ་གཟན་པ། །

མ་བརྟགས་སེམས་ཀྱི་འཆར་ཚུལ་ཞྱིག་ལ། ། ད་དུང་དྲུང་ན་ཡོད་ཡོད་འདྲ་བ། །

དྲན་པའྱི་གཞུ་མོ་ནང་དུ་བཀུག་ཚེ། །

སྙྱིང་ཁོང་སྟོང་བའྱི་རྒྱུ་ལས་མྱི་འདུག ། བརྩེ་ཞྱིང་འགོགས་པའྱི་ཕྱི་ཐག་བསམས་ཏེ། ། མཆོག་གསུམ་བསླུ་བ་མེད་པའྱི་ཞྱིང་དུ། །

དགེ་བའྱི་དངོས་པོ་ཅུང་ཟད་བསྒྲུབས་པ། ། ཕྱི་མའྱི་ཡུལ་དུ་གོགས་ལ་བསྱིངས་སོ། །

140

གཟུགས་རྒྱན་གྱི་རོམ་དཔེ།

སྦྲོང་ཚན། དང་པྲོ། གཟུགས་སུ་བཀྲོད་པའི་རྒན་ཡྲོད་པ་དང་མེད་པ་སྲོ་སྲོར་ཕེས། ༡ སྱིད་པའྱི་འབྱོར་བ་ལ་ཁའྱི་ན་བུན།

༢ འདུས་པའྱི་གཉེན་གོགས་ཚོང་དུས་མགོན་པོ། ༣ འཕང་རྱིང་དེ་ནས་ཁེར་རྐང་འགོ་དུས། ༤ སྐྱབས་ཀྱི་དམ་པ་རྩ་གསུམ་ལྷ་ཡྱིས། ༥ ཡྱིད་ཀྱི་ཆུ་བོ་གེན་དུ་འཕྱུར་བྱུང་།

༦ ནང་གྱི་དུང་སེམས་ཆོད་ཐབས་མྱི་འདུག ༧ དྲན་པའྱི་གཞུ་མོ་ནང་དུ་བཀུག་ཚེ།

༨ དགེ་བའྱི་དངོས་པོ་ཅུང་ཟད་བསྒྲུབས་པ།

གཉིས་པ། ཡང་ཡང་ཀྲོག་འདྲོན་གིས་ངག་ལ་གྲོམས་པར་གིས། མ་ངེས་སྐྱ​ྱིད་སྡུག་མདང་གྱི་རྨྱི་ལམ། །

ཡུན་རྱིང་འདྲྱིས་པའྱི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས། །

སྐྱབས་ཀྱི་དམ་པ་རྩ་གསུམ་ལྷ་ཡྱིས། །

འཆྱི་བའྱི་མྱིག་གྱིས་ཅེ་རེར་བལྟ་བའྱི། །

འདྲྱིས་འདྲྱིས་ཆུང་གོགས་སེམས་ཀྱི་འཚེར་ཡ། །

དྲན་པའྱི་གཞུ་མོ་ནང་དུ་བཀུག་ཚེ། །

སྐྱ​ྱིད་ཤོད་ལྷ་སའྱི་གོག་ཆུ་ཕ་མོར། །

དགེ་བའྱི་དངོས་པོ་ཅུང་ཟད་བསྒྲུབས་པ། །

བསམ་ཞྱིང་བསམ་ན་སྙྱིང་པོ་མྱི་འདུག །

གོམས་པའྱི་ཤུགས་འདྱི་བཟློག་ཐབས་མྱི་འདུག །

ཐུགས་རེའྱི་སྤྱན་གྱིས་སྐྱེལ་མ་མཛོད་ཅྱིག །

གཏམ་དེ་བདེན་ན་སྙྱིང་ལ་གཟན་པ། །

ད་ལྟ་རྱིགས་དྲུག་གང་དུ་ཡོད་ན། །

སྙྱིང་ཁོང་སྟོང་བའྱི་རྒྱུ་ལས་མྱི་འདུག །

ཞག་གསུམ་འཛོམས་པ་འགོགས་པའྱི་ཐ་མ། །

ཕྱི་མའྱི་ཡུལ་དུ་གོགས་ལ་བསྱིངས་སོ། །

141

སྙན་ངག

གསུམ་པ། གཤམ་གི་དྲི་བར་ལན་ཐྲོབས།

༡ སློབ་ཚན་འདྱིའྱི་བརོད་བྱ་གཙོ་བོ་གང་ཡྱིན་ནམ།

༢ རྩོམ་འདྱིར་གཙོ་བོ་རྒྱན་གང་གྱིས་བཅྱིངས་ཡོད་དམ།

༣ འཇྱིག་རྟེན་འདྱིའྱི་བྱ་དངོས་རྣམས་ལ་རྩོམ་འདྱིས་ངོས་འཛིན་གང་འདྲ་ཞྱིག་བྱས་ཡོད་དམ།

བཞི་པ། གཤམ་གསལ་བརྲོད་གཞི་གང་རུང་ཞིག་ལ་སྦར་ནས་གཟུགས་རྒན་ཤྲོཀ་གསུམ་བིས། ༡ ཕ་ཡུལ་དང་བལ་བའྱི་སྐྱོ་སྣང་། ༢ ཕ་མ་དང་བལ་བའྱི་གདུང་བ།

༣ སློབ་གྲྭ་དང་བལ་བའྱི་འཁེང་སེམས།

142

སྙན་ངག (གཉྱིས་པ།)

སློབ་ཚན་བཅློ་བརྒྱད་པ།

སྙན་ངག (གཉིས་པ།) བརོད་འདོད། ཤུགས་བསན། གཞྱིབས། རྱི་བོང་འཛིན་པ་རྒྱུ་སར་ཕེང་བ་ ཅན། དྭངས་པ། བྱིས་པའྱི་བོ། རབ་རོག སྒོ་བཏགས། རེག་བ། དབང་ གཞུའྱི་རྱིས། མདོངས་མཐའ་འཛིན་པ།

བསྡུས་བརློད་ཀི་རྒྱན།

བརོད་འདོད་དཔེ་ཅན་ལ་བསམས་ནས། ། དེ་མཚོན་དཔེ་ཞྱིག་བརོད་པ་ཡྱིས། ། དཔེ་ཅན་བསྡུས་ནས་སྟོན་བྱེད་པ། །

དེ་འདྲ་བསྡུས་བརོད་རྒྱན་དུ་འདོད། །

བརོད་པར་འདོད་པའྱི་དཔེ་ཅན་དེ་ལ་བསམས་ནས།

དེ་མཚོན་པར་བྱེད་པའྱི་དཔེ་དངོས་སུ་

བརོད་དེ། དཔེ་ཅན་ཤུགས་བསྟན་གྱི་ཚུལ་དུ་བསྡུས་ནས་གོ་བར་བྱེད་པ་དེ་འདྲ་ཞྱིག་ནྱི་བསྡུས་

བརོད་ཀྱི་རྒྱན་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་པ་ཡྱིན། དཔེར་ན། རྩ་བ་ལས། བུང་བ་ཇྱི་ལྟར་འདོད་པ་བཞྱིན། །

143

སྙན་ངག

པདྨ་རྒྱས་ལ་སྦྲང་རྩྱི་འཐུང་། །

དྲྱི་ཞྱིམ་རྒྱས་པ་མ་ཡྱིན་ཡང་། །

མེ་ཏོག་ཁ་མ་ཕེ་སྦོར་ལྟོས། །ཞེས་པ་སྟེ།

དཔེར་བརོད་འདྱིའྱི་བསམ་བྱའྱི་དོན་དངོས་ནྱི། ཆགས་ལན་གྱི་སྐྱེ་བོ་འགའ་ཞྱིག་རང་གྱིས་ཇྱི་ལྟར་

འདོད་པའྱི་བུད་མེད་ལང་ཚོ་རྒྱས་པའྱི་གཞོན་ནུ་མ་རྣམས་ལ་དགའ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བཞྱིན་དུ། ད་

དུང་དེས་མ་ཚིམ་པར་ལང་ཚོ་མ་སྨྱིན་ཅྱིང་འདོད་པ་བསྟེན་པའྱི་དུས་ལ་མ་སླེབས་པའྱི་བུ་མོ་ཆུང་

ངུ་འགའ་ཞྱིག་ལའང་ཆགས་པའྱི་དབང་གྱིས་འདོད་པའྱི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་ཤྱིག་ ཅེས་པ་ཡྱིན་ཀང་། བསམ་བྱའྱི་དོན་དངོས་སྦས་ནས་ཚིག་ཟྱིན་ལ། འདྱི་ན་བུང་བ་འགའ་ཞྱིག་མེ་

ཏོག་པདྨ་རྒྱས་པ་ལ་རང་གྱི་ཇྱི་ལྟར་འདོད་པ་བཞྱིན་དུ་སྦྲང་རྩྱི་འཐུང་བ་དེས་ཀང་མ་ཚིམ་པར་དྲྱི་

ཞྱིམ་པོ་མ་སྐྱེས་ཤྱིང་ཁ་མ་ཕེ་བའྱི་མེ་ཏོག་ལ་ཡང་མཆུ་སྦར་ནས་སྦྲང་རྩྱི་གཞྱིབས་པའྱི་ཚུལ་བྱེད་པ་ འདྱི་ལ་ལྟོས་ཤྱིག ཅེས་བརོད་པ་ལྟ་བུའོ། ། ་ཏྱི་ཛྙཱ་ན་ཀྲྱི་ཏྱིས།

རྱི་བོང་འཛིན་པ་རྒྱུ་སྐར་ཕེང་བ་ཅན། །

མཚན་མོ་མཁའ་ལ་རྒྱུ་བ་མ་མཐོང་ནས། །

དྭངས་པའྱི་མཚོ་ནང་འདྱི་ན་ཟླ་བ་ཞེས། །

གཟུགས་བརྙན་ཟླ་བར་འཛིན་པ་བྱ​ྱིས་པའྱི་བོ། །

ཞེས་པ་དཔེ་ཅན་མཁས་པ་མཁས་པར་མྱི་བརྩྱི་བར་བླུན་པོ་མཁས་པར་འཛིན་པའྱི་མྱི་ལ་བརོད་རྒྱུ་ དེ༑ ཟླ་བ་དངོས་མ་ཡྱིན་པ་ཞྱིག་ཟླ་བར་འཛིན་པའྱི་དཔེར་བཀོད་ནས་བརོད་པ་ལྟ་བུའོ། ། བོད་མཁས་པས།

ཕུན་ཚོགས་འབས་བུའྱི་ཁུར་ལན་རབ་མཐོར་འཕགས། ། གྱིབ་བསྱིལ་ཁོར་ཡུག་ཡངས་པའྱི་ལོན་པ་ཆེ། ། 144

རྱིང་དུ་བཏང་ནས་ཤྱིང་སྐམ་ཡལ་ག་ལ། །

སྙན་ངག (གཉྱིས་པ།)

འགའ་ཞྱིག་བསྱིལ་བའྱི་དངོས་པོར་རེ་བ་མཐོང་། །

ཞེས་པ། བརོད་འདོད་པའྱི་ཡོན་ཏན་ཅན་གྱི་གོགས་བཟང་པོ་ལ་མ་བརྟེན་པར་ཡོན་ཏན་མེད་པའྱི་ གོགས་ངན་པ་བརྟེན་པ་བསྡུས་ནས། དཔེ་ཤྱིང་ལ་སྦར་ནས་བརོད་པ་ལྟ་བུའོ ། ། དུང་དཀར་བོ་བཟང་འཕྱིན་ལས་ཀྱིས།

གང་དང་ཉེ་བ་འཕལ་དུ་ཕུང་བྱེད་ཅྱིང་། །

རྩུབ་མོའྱི་ཚེར་མས་གང་བའྱི་ཡལ་ག་ཅན། །

རང་རྱིགས་ཀུན་ལ་འཚེ་བ་འཁོག་པོའྱི་ཤྱིང་། ། ལོ་འདབ་འབས་བུ་མཚར་ཡང་དགོས་པ་ཅྱི། །

ཞེས་པ། བརོད་འདོད་པའྱི་གོགས་པོ་ངན་པ་དང་ཉེ་པོ་བྱས་ནས་ཕུང་བར་འགྱུར་བ་བསྡུས་ནས། དཔེ་ཤྱིང་ཚེར་མ་ཅན་སྦར་ནས་བརོད་པ་ལྟ་བུའོ ། །

རབ་རྟློག་གི་རྒྱན།

སེམས་དང་ལན་པའམ་སེམས་མེད་ཀྱི། ། ཁད་ཆོས་ཇྱི་ལྟར་གནས་པ་ལས། །

རྣམ་པ་གཞན་དུ་སྒོ་བཏགས་པའྱི། ། རབ་རྟོག་སྒ་ལན་རབ་རྟོག་རྒྱན། །

སེ མ ས་དང་ལན་པའམ་སེ མ ས་མེ ད་ཀྱི ་ཁད་ཆོས་དངོ ས ་ཡོ ད ་ཇྱི ་ ལྟར་གནས་པ་དེ ་ ལས་རྣམ་པ་

གཞན་དུ་སྒོ་བཏགས་པའྱི་རབ་རྟོག་གསལ་བྱེད་ཀྱི་སྒ་དང་ལན་པ་ཞྱིག་ལ་རབ་རྟོག་གྱི་རྒྱན་ཞེས་ བརོད་པ་ཡྱིན་ནོ། །

145

སྙན་ངག

སེམས་ལྡན་རབ་རྟློག་ནི།

སེམས་ལན་ཆོས་དངོས་གཞན་ཞྱིག་ཏུ། ། སྒོ་བཏགས་སེམས་ལན་རབ་རྟོག་སྟེ། །

སེམས་ལན་གྱི་དངོས་པོ་ཞྱིག་གྱི་ཁད་ཆོས་དངོས་ཇྱི་ལྟར་གནས་པ་དེ་ལས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་སྒོ་ བཏགས་པའྱི་རབ་རྟོག་གསལ་བྱེད་ཀྱི་སྒ་དང་ལན་པ་ཞྱིག་ཡྱིན་ཏེ། དེའྱི་གོ་དོན་གྱི་དཔེར་བརོད་རྩ་བ་ལས།

ཉྱིན་གུང་ཉྱི་མས་གདུངས་པ་ཡྱི། ། གླང་པོ་དག་ནྱི་མཚོར་འཇུག་པ། ། ཉྱི་མའྱི་ཕོགས་གྱུར་པདྨ་རྣམས། །

གཞོམ་པར་འདོད་པ་ཡྱིན་ནམ་སྙམ། །ཞེས་པ་སྟེ།

གོ་དོན་ནྱི། ཉྱིན་མའྱི་གུང་ལ་ཉྱི་མ་ཤྱིན་ཏུ་ཚ་བས་གདུངས་པའྱི་གླང་པོ་ཆེ་རྣམས་པདྨའྱི་མཚོར་ འཇུག་པ་འདྱི་ཉྱི་མ་ལ་འཁོན་ལན་གློན་མ་ནུས་པར། ཉྱི་མའྱི་མཐུན་ཕོགས་སུ་གྱུར་པའྱི་པདྨ་རྣམས་ གཞོམ་ཞྱིང་བརྱི་བར་འདོད་པ་ཡྱིན་ནམ་སྙམ་མོ་ཞེས་པ་འདྱིར། ཆུ་ལ་ཁྲུས་བྱ་བ་དང་ཆུ་བཏུང་བ་

དང་པདྨའྱི་རྩ་བ་ཟ་བ་བཅས་ཀྱི་ཆེད་དུ་གླང་ཆེན་རྣམས་ཆུ་ནང་དུ་ཞུགས་པ་ནྱི་གླང་པོ་ཆེའྱི་ཁད་ ཆོས་དངོས་ཡོད་ཡྱིན་པ་དང་། རབ་རྟོག་འབྱུང་བའྱི་རྒྱུ་ཡང་ཡྱིན་པས། སྙན་ངག་མཁན་གྱིས་

དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དེར་རྣམ་པ་གཞན་དུ་སྒོ་བཏགས་ནས། གླང་པོ་ཆེས་ཉྱི་མ་ལ་འཁོན་ལན་ གློན་པའྱི་ཆེད་དུ་པདྨའྱི་མཚོ་ནང་དུ་ཞུགས་ནས་པདྨ་གཞོམ་པར་འདོད་པ་ཡྱིན་ནམ་སྙམ། ཞེས་ སེམས་ལན་གླང་པོ་ཆེའྱི་ཁད་ཆོས་དངོས་ལ་སྒོ་འདོགས་པ་ལྟ་བུའོ། ། བོད་མཁས་པས།

གངས་ལོངས་བསྱིལ་བའྱི་རེག་བྱས་དབྱངས་ལྷ་མོ། ། གང་བས་ཉེན་ཏེ་ཁོ་བོའྱི་སྙྱིང་དབུས་སུ། །

དྲྱི་ཟའྱི་འཇྱིག་རྟེན་རོགས་པའྱི་སྙན་ཚིག་གླུ། ། 146

ལེན་པའྱི་ཟོལ་གྱིས་བག་ཕབ་གནས་སམ་སྙམ། །

སྙན་ངག (གཉྱིས་པ།)

ཨ་ལགས་དུང་དཀར་གྱིས།

དབང་གཞུའྱི་རྱིས་མཚུངས་མདོངས་མཐའ་འཛིན་པ་ཡྱིས། ། མཇུག་སྒོ་གདུགས་ལྟར་བསྒེངས་པའྱི་གར་སྟབས་དང་། ། སྙན་པའྱི་གླུ་བཅས་དབྱར་གྱི་དུས་སྟོན་ཁེད། །

ཡུན་དུ་བཞུགས་ཞེས་རེ་འབོད་བྱེད་དམ་སྙམ། །ཞེས་པ་སྟེ།

རྨ་བྱ་ཡྱི ས་སྒོ་མདོངས་ཕུབ་པ་དེ་དབྱར་དུས་རྒྱུན་རྱི ང་དུ་བཞུགས་ཞེས་རེ་འབོད་བྱེ ད་པར་སྒོ་ བཏགས་ནས་བརོད་པ་ལྟ་བུའོ། །

སེམས་མེད་རབ་རྟློག་ནི།

སེམས་མེད་ཆོས་དེ་གཞན་ཞྱིག་ཏུ། །

སྒོ་བཏགས་སེམས་མེད་རབ་རྟོག་གོ། །

སེམས་མེད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཞྱིག་གྱི་ཁད་ཆོས་དངོས་ཡོད་ཇྱི་ལྟར་གནས་པ་དེ་ལས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ སྒོ་བཏགས་པའྱི་རབ་རྟོག་གསལ་བྱེད་ཀྱི་སྒ་དང་ལན་པ་ཞྱིག་ཡྱིན་ཏེ། དེའྱི་གོ་དོན་གྱི་དཔེར་བརོད་རྩ་བ་ལས།

འདྱི་ནྱི་བདག་གྱི་རྱིང་བ་དག །

འགོག་བྱེད་རྣ་བའྱི་རྒྱན་ཞེས་ཏེ། ། ཁོད་ཀྱི་མྱིག་གྱིས་རྣ་བ་ཡྱི། །

ཨུཏྤལ་ལ་ནྱི་འགོང་བ་འདྲ། །ཞེས་པ་སྟེ།

དཔེར་བརོད་འདྱི་ནྱི་སྙན་ངག་མཁན་སྐྱེས་བུ་གཞན་ཞྱིག་གྱིས་མཛེས་མ་ཨུཏྤལ་སོན་པོ་རྣ་རྒྱན་

དུ་བཅུག་པ་ཞྱི ག ་མྱི ག ་དེ ་ལ་སྨྲས་པ་ལྟར་བྱས་པ་སྟེ ། སྨྲ་ཚུལ་ནྱི ་ གནག་ཅྱི ང་དཀྱུས་རྱི ང་བའྱི ་

མྱིག་མཛེས་པ་དག་གྱི་མཛེས་པ་འགོག་པར་བྱེད་པའྱི་རྣ་རྒྱན་ཡྱིན་ནོ་ཞེས་བསམ་པར་འདུག་སྟེ། 147

སྙན་ངག

གཡོན་མྱིག་མ་ཁོད་ཀྱི་ཟུར་མྱིག་གཡོན་དུ་ལྟ་བའྱི་སྐབས་སུ་མྱིག་གྱི་འོད་ཟེར་དང་མཛེས་ཆོས་ གཉྱིས་ཀས་ཀང་རྣ་རྒྱན་ཨུཏྤལའྱི་མེ་ཏོག་གྱི་མདངས་དང་མཛེས་པ་ལས་བརྒལ་ཏེ་འགན་པ་ལྟ་

བུར་གནས་ཤྱིང་། ཁོད་ཀྱི་མྱིག་དཀྱུས་རྱིང་བ་འགོག་པར་མྱི་ནུས་པས་ན་དེ་ལྟར་བསམ་མྱི་དགོས་ སོ་ཞེས་མཛེས་མའྱི་མྱིག་ལ་སེམས་དང་ལན་པ་ལྟ་བུར་སྒོ་བཏགས་ནས་བརོད་པ་ལྟ་བུའོ། ། གུང་ཐང་བསྟན་པའྱི་སྒོན་མེས།

ལྷོ་ཡྱི་རླུང་གྱིས་བསྐྱོད་པའྱི་ཙན་དན་གྱི། །

ལོན་པའྱི་ཚོགས་རྣམས་ཡབ་འདབ་གཡོ་བ་ནྱི། ། གྲུབ་རྱིགས་ཚོགས་ཀྱི་བསྟྱི་གནས་འདྱིའ་ོ ཞེས། །

དྲང་སོང་ཆེ་རྣམས་མགོན་དུ་འབོད་པ་འདྲ། །ཞེས་པ་ལྟ་བུའམ།

དུང་དཀར་བོ་བཟང་འཕྱིན་ལས་ཀྱིས།

སོ་ལང་ལོ་མའྱི་གོས་གོན་ལོན་ཤྱིང་རྩེར། །

དམར་སེར་བཞྱིན་རས་འཛུམ་པའྱི་ཤྱིང་འབས་རྣམས། ། འཇམ་མཉེན་ཡལ་འདབ་ལག་པ་རྐོང་བཞྱིན་དུ། །

ཕོགས་བཞྱིའྱི་མགོན་ལ་བསུ་བ་ཞུས་པ་འདྲ། །ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །

148

སྙན་ངག (གཉྱིས་པ།)

སྦྲོང་ཚན།

དང་པྲོ། གཤམ་གི་ཚིགས་བཅད་རྣམས་བསྡུས་བརྲོད་དང་རབ་རྲོག་གི་རྒན་གང་ཡིན་ངྲོས་ཟུངས། འཁྱིལ་ལེམ་རྣམ་བཀྲ་མཛེས་པའྱི་ཆུ་བར་བརྟེན། །

འཇམ་མཉེན་འདབ་མའྱི་དཔལ་རྒྱས་དྲྱི་བསུང་ཞྱིམ། ། གེ་སར་ཕུན་ཚོགས་པད་དཀར་སོང་པོ་འདྱི། ། ཁོ་བོའྱི་ཉེར་སྤྱད་མཆོག་ཏུ་རྣམ་པར་རྒྱུ། ། སྤུ་སྡུག་རྣམ་བཀྲ་དཔྱ​ྱིད་ཀྱི་ཕོ་ཉ་མོས། །

སོ་ལང་གཡུ་མདངས་རྒྱས་པའྱི་ཆར་དུས་ཀྱི། །

དགའ་བའྱི་མཛེས་སྡུག་མྱུར་དུ་བཞུད་དོགས་ནས། ། བེལ་བའྱི་འབོད་གླུ་ངལ་མེད་སྒོགས་སམ་སྙམ། །

དཀར་བསྱིལ་རྱི་བོང་འཛིན་པའྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱིས། ། ག་བུར་ཟེགས་མའྱི་སྣང་བ་འབུམ་འགེད་ཚེ། །

མཛེས་ལན་ཨུཏྤལ་གཞོན་ནུས་བསྙེམས་པ་ཡྱིས། ། འདབ་སྟོང་གོལ་ཏེ་འགན་དུ་ཆས་པ་འདྲ། །

དཔག་བསམ་ཡོངས་འདུའྱི་ལོན་པའྱི་གྱིབ་བསྱིལ་ལ། ། ལོངས་སུ་སྤྱོད་པའྱི་དགའ་སྟོན་ཕྱིར་བོར་ནས། ། ཚད་པའྱི་གདུང་བ་བསྐྱབ་ཕྱིར་བླུན་པོ་འགའ། ། ཤྱིང་སྐམ་འཁོག་པོའྱི་ཡལ་ག་དག་ལ་བརྟེན། །

གཉིས་པ། གཤམ་གསལ་དྲི་བར་ལན་འདེབས་དགྲོས། ༡ གང་འདྲ་ཞྱིག་ལ་བསྡུས་བརོད་ཀྱི་རྒྱན་ཟེར་རམ།

༢ བསྡུས་རྒྱན་གྱི་ནང་དུ་དཔེ་ཅན་དང་དཔེ་གཉྱིས་ལས་ཤུགས་བསྟན་གང་དང་དངོས་བསྟན་གང་ཡྱིན་ནམ། ༣ གང་འདྲ་ཞྱིག་ལ་རབ་རྟོག་རྒྱན་ཟེར་རམ།

༤ སློབ་ཚན་དུ་རབ་རྟོག་གྱི་རྒྱན་ལ་དབྱེ་བ་ག་ཚོད་འདུག་གམ། 149

སྙན་ངག

༥ སེམས་ལན་རབ་རྟོག་དང་སེམས་མེད་རབ་རྟོག་གཉྱིས་ཀྱི་ཁད་པར་གང་ཡྱིན་ནམ།

གསུམ་པ། ཚིག་འགེལ་ཞིག་བིས།

རྱི་བོང་འཛིན་པ་རྒྱུ་སྐར་ཕེང་བ་ཅན། །

མཚན་མོ་མཁའ་ལ་རྒྱུ་བ་མ་མཐོང་ནས། །

དྭངས་པའྱི་མཚོ་ནང་འདྱི་ན་ཟླ་བ་ཞེས། །

གཟུགས་བརྙན་ཟླ་བར་འཛིན་པ་བྱ​ྱིས་པའྱི་བོ། །

བཞི་པ། བསྡུས་བརྲོད་ཀི་རྒན་དང་རབ་རྲོག་གི་རྒན་རྣམས་ལ་རང་མྲོས་ཚིགས་བཅད་རེ་བིས།

150

སྙན་ངག (གཉྱིས་པ།)

ཟྲོས་གར།

སེ་ཚན་འདྱིར་ཟློས་གར་གྱི་སློབ་ཚན་རྱི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་

གྱི་ཕོ་ཉ་ཞེས་པ་བཀོད་སྒྱིག་ཞུས་ཡོད། ཟློས་གར་འདྱི་ནྱི་རྱིག་འཛིན་

འཇྱིགས་མེད་གླྱིང་པས་བ་ས་བརོད་ཀྱི་ལམ་ནས་མཛད་པའྱི་མྱི་ཚེའྱི་

རྐེན་ངན་བར་ཆད་ནམ་ཡོང་ཆ་མྱི་འཚལ་བ་དང་།

ཡོང་ན་བཟློག་

དཀའ་བ་རོན་པ་དང་ཤ་ཁྱ​ྱི་ཡྱིས་རྱི་དྭགས་ཀྱི་སོག་ལ་རྒོལ་བ་བརོད་

གཞྱིར་བཟུང་སེ་བཀོད་འབྱི་བས་ཡོད།

སེ་ཚན་འདྱི་འཁྱིད་སབས། སོལ་རྒྱུན་གྱི་ཟློས་གར་ལས་ཡུལ་ལོངས་

བཀོད་འབྱི་དང་། མྱི་སའྱི་གཤྱིས་ཀ་དང་། སད་ཆ་ཤོད་སངས་བཅས་

ངོ ་ སྤོ ད ་བས་པ་བརྒྱུད་གཏམ་བརོ ད ་དང་འཁབ་གཞུང་རོ མ ་འབྱི ་ ལ་

གོམས་འདྲྱིས་བེད་དུ་འཇུག་དགོས།

151

ཟྲོས་གར།

སློབ་ཚན་བཅུ་དགུ་པ།

རི་དྭགས་ཀི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གི་ཕློ་ཉ།

༄༅། །རང་བྱུང་རྱིག་པའྱི་ལྷ་ལ་ཕག་འཚལ་ལོ། །དེ་ཡང་འདྱི་ལྟ་སྟེ། བག་ཆགས་སྱིད་པའྱི་གོང་ ཁེར་ཞེས་བྱ་བའྱི་ཡུལ་ལོངས་ན་རྱི་དྭགས་ཀྱི་དེད་དཔོན་རྱིག་པའྱི་ཟླ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འཁོར་རྱི་ དྭགས་ཀྱི་ཚོགས་ཤྱིན་ཏུ་མང་པོས་བསྐོར་ནས་ལོངས་དཔག་ཏུ་མེད་པར་རྒྱུ་ཞྱིང་རྩེ་བ་ལས། དུས་

རེ་ཞྱིག་གྱི་ཚེ་དེད་དཔོན་རྱིག་པའྱི་ཟླ་བས་སྨྲས་པ། ཀེ་མ་རྱི་དྭགས་ཀྱི་ཚོགས་རྣམས་ཁོ་བོའྱི་ངག་ ལ་ཉོན་དང༌། འོ་སྐོལ་རྣམས་ལ་རྩྭ་ཆུ་བཟང་པོ་དོན་དུ་གཉེར་བ་དང་། རྩེ་ཞྱིང་དགའ་མགུར་སྤྱོད་

པ་ཙམ་ལས་གཞན་ལས་ཀྱི་སྙྱིང་པོ་ཅྱི་ཡང་མྱི་གདའ། དེ་ལྟ་ནའང་བུང་བ་རྣམས་བཅུད་ལ་ཧ་ཅང་ ཆགས་པས་སོག་འདོར་བ་བཞྱིན་རང་ཅག་རྣམས་ཀང་སང་ལོངས་དང༌། ནེའུ་གསྱིང་གྱི་བཅུད་ལ་ ཆགས་ན་རྱིགས་ངན་གྱི་རྔོན་པ་ངོ་ཚ་དང་ཁེལ་གྱི་གོས་དང་བལ་བ་འགའ་ཞྱིག་དང་འཕད་ནས་

ཚེ་སོག་གློ་བུར་དུ་འདོར་བའྱི་ཉེན་ཡོད་པས་རྩྭ་ཆུའྱི་འཚོ་བས་བརྟེན་ཐུབ་ཙམ་པའྱི་ར་ཁོད་དབེན་ པར་བོས་ཏེ་བཙན་ས་འཛིན་པར་འཐད་དོ། །ཞེས་སྨྲས་པ་ན། དེའྱི་ཁོད་ན་རྱི་དྭགས་འདོད་པའྱི་ཁྱུ་ མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་སྒྱུ་རྩལ་དང་མྱིག་འཕྲུལ་ལ་ཆགས་པ་ཞྱིག་ཡོད་པ་དེས་འདྱི་སྐད་དུ། ཀེ་ཧོ།

152

རྱི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གྱི་ཕོ་ཉ།

རྱི་དྭགས་ཀྱི་དེད་དཔོན་ཆེན་པོ་ཚུར་གསོན་དང༌། ། འཁོར་བ་སྡུག་བསལ་གྱི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ན། ། ལྟོ་འགངས་གོས་ཕྱིད་ཀྱི་འཚོ་བ་ཙམ་ཞྱིག་ལ། །

བདག་ཅག་རྱི་དྭགས་ལས་སྐྱ​ྱིད་ཟོས་བདེ་བ་མེད། །

མེལ་ཚེ་བྱེད་པ་ལ་རླུང་གྱི་རྱི་ནྱི་ཡོད། །

རྱིང་པོ་བལྟ་བ་ལ་དབང་པོའྱི་མྱིག་ནྱི་ཡོད། །

རྔོན་པ་བྱུང་ན་འང་འབོས་པའྱི་བང་ནྱི་ཡོད། ། ཉེ་བོར་ཉན་པ་ལ་རྣ་བའྱི་བུ་ག་ཡོད། །

བག་མཐའ་ཆེན་པོ་ལ་གབ་པའྱི་སྐྱ​ྱིབས་ནྱི་ཡོད། ། ར་རྱི་མཐོན་པོ་ལ་སྐྱ​ྱིད་པའྱི་གོ་སྐབས་མེད། །

ཁུག་རླངས་ན་བུན་གྱིས་དབྱར་ནྱི་སྨུགས་ཤྱིང་འཐྱིབས། །ཁ་རླུང་མྱི་བཟད་པས་དགུན་ནྱི་གང་ཞྱིང་བསྱིལ། ། སྐྱ​ྱི་སེར་རླུང་པོ་ཡྱི་རེག་བྱ་ལྕགས་ལས་ངར། །

རྩྭ་ཆུ་བཟང་པོ་དང་རྒྱུ་རྐེན་འཛོམས་པ་དཀའ། །

དེ་འདྲའྱི་གནས་ངན་ལ་ཐུགས་རྩེ་མ་གཏོད་བར། ། ཤེལ་གྱི་རྱི་བོ་ལ་མར་གད་བྱུགས་པ་ལྟའྱི། །

སང་ལོངས་བཟང་པོ་ལ་རང་གྱིར་བྱེད་བཞྱིན་དུ། །དགའ་མགུར་སྤྱོད་པ་ཙམ་འདོད་ལྷའྱི་གནས་ནའང་མེད། ། གར་སྐྱ​ྱིད་ཕ་ཡུལ་ལ་སྐུ་ཚེ་བསྐྱེལ་བ་འཐད། །

གོས་བཟང་བོན་ཁ་ལ་ཉན་ན་ཇུས་ཀྱི་རྩེ། །

ཞེས་ཟེར་རོ། །དེར་དེད་དཔོན་རྱིག་པའྱི་ཟླ་བས་ཅུང་ཞྱིག་བསམས་ནས་འདྱི་སྐད་ཅེས་ཟེར་རོ། ། ཨེ་མ་ཨེ་མ་འདོད་པའྱི་ཁྱུ་མཆོག་ཉོན། །

ཁེ་ཆེན་འོག་ན་གོང་ཆེན་སྦས་ནས་ཡོད། །

ཉྱི་ཟླའྱི་མདུན་ན་སྒ་གཅན་མྱིག་རྩ་གྲུང༌། །

རྒྱལ་པོའྱི་མགུལ་ན་མཚོན་ཆའྱི་འཁོར་ལོ་གཉན། །

དུག་སྦྲུལ་མགོ་ལ་ཡྱིད་བཞྱིན་ནོར་བུ་མཆྱིས། ། བདག་ཅག་རྣམས་ལ་ཁྱི་དང་རྔོན་པ་སང༌། །

ནམ་ཞྱིག་འབོས་ཚེ་ཐར་པ་སྱིད་མཐའ་ཙམ། ། ད་རེས་ཁོ་བོའྱི་ངག་ལ་ཉན་པ་འཐད། །

བདེ་བའྱི་མཛོད་ན་སྡུག་བསལ་མུན་པ་གནག ། ད་ལྟ་བོས་ན་རང་ལ་དབང་ཡོད་དེ། །

གོས་ཁུངས་དཔོན་ལ་བཅོལ་ན་མདུན་མ་བཟང༌། །

ཅེས་སྨྲས་པས་འདོད་པའྱི་ཁྱུ་མཆོག་ཁོས་ཏེ་འདྱི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། ། ཧེ་ཧེ།

བསོད་ནམས་དབང་གྱིས་དཔོན་དུ་ཁོད་བསྐོས་ཀང༌། ། བྱ་བའྱི་ལས་ལ་འདོད་པའྱི་ཁྱུ་མཆོག་མཁས། ། འཕལ་གྱི་བདེ་སྐྱ​ྱིད་འཚོ་ཐབས་མྱི་ཤེས་པའྱི། །

153

གོས་ངན་འདོན་པ་བདེ་སྐྱ​ྱིད་འཇོམས་པའྱི་དག། །

ཟྲོས་གར།

ཤྱིན་ཏུ་བོ་ཆུང་བྱ​ྱིས་པའྱི་རྣམ་རྟོག་ལ། །

སྣང་བ་ཐམས་ཅད་དག་དང་དོགས་པ་འཆར། །

མཁོས་ཆུང་གོས་དང་བྱེ་མའྱི་ཆངས་བུ་འདྲ། །

དེ་ལ་ཉན་ན་རྱི་དྭགས་སེ་ཚོགས་འཕུང༌། །

དེ་འདྲའྱི་བོ་ཕུགས་བུང་བའྱི་གཤོག་རླབས་དངོས། ། ཁེད་རང་འབོས་ན་ར་རྱི་མཐོན་པོར་བོས། །

གང་ནའང་མེད་པའྱི་ཉེན་གྱི་རྣམ་གངས་ཀོ། ། རྱི་དྭགས་དེད་དཔོན་ཁོ་བོས་བྱས་པས་ཆོག །

ཅེས་ཚིག་ཐུང་བསྐྱུར་བས། རྱིག་པའྱི་ཟླ་བ་སྙྱིང་རེ་བཟོད་གླགས་མེད་པ་སྐྱེས་ཤྱིང་ཡྱི་མུག་པའྱི་ སེམས་ཀྱིས་འདྱི་སྐད་ཅེས་ཟེར་རོ། ། ཀེ་མ་ཀེ་ཧུད་འཁོར་བའྱི་རྒྱ་མཚོ་ན། །

ངོ་མཚར་ཅན་གྱི་ལྟད་མོ་ཅྱིར་ཡང་སྣང༌། །

རྒྱབ་ན་རྱི་བོ་བུབ་པར་མྱི་མངོན་པར། །

མདུན་གྱི་ཡུར་བའྱི་ཆུ་ལ་རགས་རྒྱག་མཁན། །

ལྟད་མོ་མཐོང་ན་དགའ་སྟེ་སྙྱིང་རླུང་སང༌། །

ངན་པའྱི་གཏམ་ལན་གཞལ་ན་ཡྱི་མུག་སྐྱེ། །

ཁོད་འདྲའྱི་སེམས་ཅན་མང་པོས་ས་སྟེང་གང༌། །ཁོ་བོས་ཕན་པར་སྨྲས་ཀང་ལོག་པར་གོ །

ལས་ཀྱིས་བདས་པའྱི་སེམས་ཅན་སྙྱིང་རེ་རེ། ། ནམ་ཞྱིག་ཤྱིན་ཏུ་འགོད་པའྱི་དུས་ཤྱིག་འོ ང༌། །

རང་ལ་ཡྱིད་ཆད་གདུང་ལས་བྱ་ཐབས་བལ། ། དེད་དཔོན་རྨྱི་ལམ་ལོག་ནས་རྱིང་ཞྱིག་ཐལ། ། ཚོད་ཡོད་རྱི་དྭགས་ཡོད་ན་ང་ཕྱིར་ཤོག །

རང་རྩྱིས་ང་རྒྱལ་ཅན་ཚོ་འདྱི་རུ་བཞུགས། །

ང་ནྱི་དུད་འགོའྱི་ལུས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས། །

བདག་པས་གཞན་གཅེས་སེམས་བསྐྱེད་བསོམ་དུ་འགོ། །

དོགས་པས་ཤྱི་བར་གྱུར་ཀང་རང་ཤྱི་ཡྱིན། །

རེ་བས་བསླུས་པ་མང་ཕྱིར་གཞན་གྱིས་གསོད། །

དྲང་པོར་བསླབས་ལ་ལོག་པར་མཐོང་བ་ཡྱིས། ། ལ་ཡོགས་སྒུག་པའྱི་དུད་འགོའྱི་ཁྱུ་ཆེན་རྣམས། ། ཕྱི་མ་ང་ཡྱི་གདུལ་བྱར་སྐྱེ་བར་ཤོག །

ཅེས་ཟེར་ཞྱིང་མཆྱི་མ་ཁམ་གྱིས་བྱུང་ནས་ར་རྱི་མཐོན་པོ་ཞྱིག་གྱི་རྩེར་རྣ་བ་ཀྲོང་ངེར་ལངས་སོང་

ངོ༌༑ ༑རྱི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གྱི་ཕོ་ཉ་ཞེས་བྱ་བ་ལས། དགེ་བའྱི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་འཁོར་ བ་ལ་སྐྱོ་བར་བརྡས་བསྐུལ་བའྱི་ལེའུ་སྟེ་དང་པོའ ོ ོ།། །།

དེ་ནས་རྱི་དྭགས་ཀྱི་གཙོ་བོ་འདོད་པའྱི་ཁྱུ་མཆོག་གྱིས་བགྱིས་ཏེ། རྱི་དྭགས་ཐམས་ཅད་ཁོའྱི་རེས་

ལ་འབང་བཞྱིན་པར་སང་ལོངས་གཡུའྱི་མཎལ་བཀོད་པ་འདྲ་བའྱི་ངོས་ཡངས་པོར་རྒྱུ་བཞྱིན་པར་ འདོད་པའྱི་རོ་ལ་རྩེ་ཞྱིང་དགའ་མགུར་སྤྱོད་པའྱི་ཚེ། དམྱལ་བ་མནར་མེད་པའྱི་གོང་ཁེར་ཆེན་པོར་ 154

རྱི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གྱི་ཕོ་ཉ།

ནྱི་འདུན་ཁང་བརྩྱིགས། དེར་བགོད་པ་ལ་ཤྱིན་ཏུ་རྱིངས་ཀང་ལས་ཀྱི་ལྷག་མ་ཅུང་ཟད་ཀྱིས་བཤོལ་ བཏབ་པའྱི་རྔོན་པ་རྒས་པོ། སྐྱེ་བ་མང་པོ་ལ་ཁ་སྤྱང་གྱི་སྱིད་པ་བརྒྱུད་མར་བཟུང་བའྱི་བག་ཆགས་

བརྟས་པ་ལས། བསོད་ནམས་མ་ཡྱིན་པའྱི་བྱ་བ་ལ་ཤྱིན་ཏུ་དཔའ་ཞྱིང་། འཆྱིང་བ་རྣམ་པ་ལྔའྱི་སྐ་

རགས་ཀྱིས་དམ་དུ་བཅྱིངས་པ་ཞྱིག་ཡོད་པ་དེ་གཉྱིད་དུ་སོང་བའྱི་རྨྱི་ལམ་ན། སང་ལོངས་གསེར་ གྱི་བྱེ་མ་བརྡལ་བ་འདྲ་བ་ལ། རྱི་དྭགས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྩེ་ཞྱིང་དགའ་མགུར་སྤྱོད་པའྱི་དབུས་སུ་

རྔོན་པ་རང་ཉྱིད་སྡུག་བསལ་གསུམ་གྱི་གླུ་ལ་སྦར་བའྱི་གླྱིང་བུ་འབུད་ཀྱིན་འདུག་པ་ལ། རྱི་དྭགས་

རྣམས་གླྱིང་བུའྱི་སྒ་དེ་ཉན་དུ་ལྷགས་ནས་ཇེ་ཉེར་སོང་བ་ཞྱིག་རྨྱིས་སོ། །དེར་ཁོ་གཉྱིད་ལས་སད་

པའྱི་ཤེས་པ་སྐད་ཅྱིག་མར་ད་ཅྱིའྱི་རྨྱི་ལམ་དྲན་ནས། འཁོར་བའྱི་ས་བོན་བོ་མང་ག་གྱུའྱི་འདུ་ཤེས་

གྲུང་པོས་ཉོན་མོངས་པའྱི་ཡྱིད་བསྐུལ་ཏེ། མལ་ལས་ནྱི་ལངས། མདའ་གཞུ་ཞགས་པ་ལ་སོགས་ པའྱི་མཚོན་ཆ་སྣ་ཚོགས་སྟ་གོན་དུ་བྱས། རང་དང་ལས་མཐུན་པའྱི་ཤ་ཁྱི་མྱི་སྡུག་པའྱི་གཟུགས་ བརྙན་དུག་གྱི་མཆེ་བ་དང་ལན་པ་མང་དག་ཅྱིག་ཁྱིད་ནས་སང་ལོངས་སུ་རྒྱུ་བཞྱིན་པར་ལུང་པའྱི་ ཕུ་ན་ཡར་སོང་བ་ལས། རྨྱི་ལམ་གྱི་བཀོད་པ་ཇྱི་ལྟ་བ་བཞྱིན་སང་གཤོངས་གསེར་གྱི་བྱེ་མ་བརྡལ་བ་

འདྲ་བ་ལ་རྱི་དྭགས་སྡུག་གུ་མང་པོ་ག་གྱུར་རྩེ་ཞྱིང་བག་ཕེབས་པའྱི་ཚུལ་གྱིས་འདུག་པ་མཐོང་ངོ༌། །

དེར་ཁོས་ཤ་ཁྱི་དང་ལག་ཆ་རྣམས་རྱི་སུལ་དུ་སྦས། ཕྱུགས་རྱི་རྒན་པོ་ཕྱུགས་སྟོར་བ་འཚོལ་དུ་ཕྱིན་

པ་ལས། མ་རྙེད་པར་འཁགས་ལྟོགས་སྐོམ་གསུམ་འཛོམ་པའྱི་རྣམ་འགྱུར་ཅན་ཞྱིག་ཏུ་བརྫུས་ནས་

རྱི་དྭགས་རྣམས་དང་ཇེ་ཉེར་སོང་བ་ན། རྱི་དྭགས་ཀྱི་གཙོ་བོ་འདོད་པའྱི་ཁྱུ་མཆོག་གྱིས་མཐོང་ ནས་སྨྲས་པ།

ཀེ་མ་རྱི་དྭགས་ཀྱི་ཚོགས་རྣམས་སྙན་གསོན་ཅྱིག །ཐོ་ཡོར་གཟུགས་ལ་གོམ་པའྱི་འདེགས་འཇོག་ཅན། ། མྱི་མྱིན་འདྲེ་མྱིན་ཐེ་ཚོམ་ཅན་གྱི་གཟུགས། །

དེ་འདྲ་མཐོང་བས་ཁོ་བོའྱི་སེམས་མྱི་དགའ། །

ཉག་ཕན་མདའ་ཡྱི་དོང་ཆུང་ཁ་མོ་དང༌། །

སོག་གཤེད་ཤ་ཡྱི་ལྕེ་སྤྱང་ཨ་ལུང་གཟུགས། །

འོན་ཏེ་རྔོན་པ་ཡྱིན་པར་མྱི་སྱིད་དེ། །

རྔོན་པ་ཡྱིན་ན་གནམ་རུའྱི་བ་དན་དང༌། །

རོལ་དུ་ཁྱིད་མཆྱི་གང་ཡང་མྱི་འདུག་པས། །

རང་ཅག་སོན་མོའྱི་ཆུ་ལ་འཐུང་དུ་འགོ། ། 155

ཟྲོས་གར།

ཞེས་རྱི་དྭགས་ཟླ་བོ་རྣམས་ཁྱིད་དེ་ཆུ་རོང་ཞྱིག་ཏུ་སོང་ངོ༌། །དེར་རྔོན་པ་དེས་རྱི་སུལ་དུ་བསྐུངས་

པའྱི་ཤ་ཁྱི་རྣམས་ཁྱིད། ལག་ཆ་རྣམས་ཁེར་ནས་བག་གསེབ་ཅྱིག་ཏུ་འབྱར་ཏེ་གླྱིང་བུ་འབུད་ཀྱིན་ སོད་ཙ་ན། འདོད་པའྱི་ཁྱུ་མཆོག་གླྱིང་བུའྱི་སྒ་ལ་ཡྱིད་ཆགས་ནས་འདྱི་སྐད་དུ། ཨེ་མ།

ཚོར་བ་བདེ་སྡུག་བྱེད་པོ་ཡུལ་གྱིས་བྱས། །

དེ་རྱིང་སོན་ཆད་མ་གོའྱི་སྒ་ཞྱིག་ཐོས། །

ཡང་ན་ས་ཡྱི་ལྷ་མོས་བྱས་པར་མཆྱི། །

འདྱི་འདྲའྱི་སྒ་སྐད་རྣ་བའྱི་བཅུད་དུ་སྙན། །

འདྱི་ནྱི་གཟུགས་ཅན་མྱི་ཡྱིས་མ་ཡྱིན་ཏེ། །

ནམ་མཁའྱི་དབྱ​ྱིངས་ནས་དྲྱི་ཟའྱི་བུ་མོའམ། །

རང་ཅག་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱིན་ཆད་ཐོས་པར་དཀའ། །

བོ་ལན་རྱི་དྭགས་ཐམས་ཅད་ང་ཕྱིར་ཤོག །

ཅེས་སྨྲས་ཏེ་རྱི་དྭགས་རྣམས་ཁྱིད་ནས་གླྱིང་བུའྱི་སྒ་ལ་སྙེག་པ་ན། ཡྱིད་ལ་མེད་པ་ཞྱིག་ལ་བག་

གསེབ་ནས་ཤ་ཁྱི་ཤྱིན་ཏུ་མ་རུངས་པ་མགོགས་པ་ལ་ནམ་མཁའྱི་བྱ་ལྟ་བུ། འཁྱུག་པ་ལ་ཆུ་བོའྱི་ཉ་

ལྟ་བུ། ཞེ་སང་མྱི་བཟད་པའྱི་མཆེ་བ་གཙིགས་ཤྱིང༌། གཤྱིན་རེའྱི་ལས་མཁན་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་ བ་ཙམ་གྱིས་སྙྱིང་ཤུབས་ནས་འཐོན་ནུས་པ་བཅུ་གཉྱིས་ (རྟེན་འབེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉྱིས།) དོན་ནས་

རྱི་དྭགས་རྣམས་བདས་པ་ལས། ཧ་ཅང་ཚོར་བའྱི་ཡུལ་ལ་ཞེན་ཆེས་པའྱི་གཙོ་བོ་འདོད་པའྱི་ཁྱུ་ མཆོག་ལས་ཀྱི་དབང་གྱིས་ཁྱུ་ནས་ཡར་ཏེ། ལ་རོང་ལུང་རོང་རྣམ་པ་བཞྱི་བཅད་ (སྐྱེ་རྒ་ན་འཆྱི།)

ནས་དབུགས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་ཆད་ལ་ཁད་པ་གསུམ་ (སྡུག་བསལ་གསུམ་སྟེ། སྡུག་བསལ་གྱི་སྡུག་བསལ། འགྱུར་

བའྱི་སྡུག་བསལ། ཁབ་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསལ།) གྱི་བར་དུ་གཏུགས་པ་ལས། ཅྱི་ཞྱིག་ན་བག་མཐའ་

ཆེན་པོ་གཅོང་རོང་གྱི་ཟབས་བོས་མ་འཁྱུད་པ་ཞྱིག་ཏུ་བཀར་ནས། ཤ་ཁྱི་རྣམས་ཀྱིས་བསྐོར་ཏེ་ཟུག་ པ་དང༌། མཆེ་བ་གཉེར་བར་བྱེད་དོ། །

དེའྱི་ཚེ་རྱི་དྭགས་དེ་འདྱི་སྙམ་དུ་ཀེ་ཧུད་བདག་གྱིས་རྱི་དྭགས་ཀྱི་དེད་དཔོན་ཆེན་པོ་རྱིག་པའྱི་ཟླ་

བ་ལ་མ་ཉན་པས་འདྱི་ལྟ་བུའྱི་སྡུག་བསལ་དང་འཇྱིགས་སྐྲག་མྱི་བཟད་པ་མངོན་སུམ་དུ་མྱོང༌། ད་ ནྱི་ཁྱི་འདྱིའྱི་རེས་ལ་མྱི་ལུས་གཤྱིན་རེའྱི་མགོ་ཅན་དམྱལ་བའྱི་གཏྱིང་རྡོ་ནག་པོ་དེ་ངེས་པར་སླེབས་ ཡོང་བས་ངའྱི་ཚེ་ནམ་མཁའྱི་གློག་ལས་ཀང་མྱི་རྟག་པ་ཉྱིད་དུ་གྱུར་ཟྱིན་སྙམ་ནས་མཆྱི་མ་ཁམ་ 156

རྱི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གྱི་ཕོ་ཉ།

ཁམ། སུག་པོ་ཐབ་ཐབ། སྐྱ​ྱི་བུང་བུང༌། དབུགས་ལྷེད་ལྷེད། འདར་ཧྱིལ་ལྱི་ལྱི་བྱེད་ཀྱིན་འདུག་ པའྱི་ཚེ། བདུད་སྱིག་ཅན་རྔོན་པའྱི་ཆ་བྱད་ཅན་ཤྱིན་ཏུ་མ་རུངས་པ་དེས་ཞགས་པ་གཅྱིག་ཕག་ལ་ གཟར། མདའ་གཞུ་ཞྱིག་ལག་པར་ཁེར་ཏེ་ཁོང་གྱིས་བྱུང་ནས་བཞྱིན་གཉེར་བ་དང་སྦྲགས་ཞེ་སང་

མྱི་བཟད་པའྱི་སང་མྱིག་ལྟ་བ་ལ། ཤྱིན་ཏུ་ཉམ་ཐག་ལ་སྙྱིང་རེ་བའྱི་རྱི་དྭགས་དེ་སོག་གྱི་འཇྱིགས་ པས་སྐྲག་སྟེ་རྔོན་པ་ལ་ཕག་འཚལ་བའྱི་སྟངས་ཀ་དང་བཅས་མཆྱི་མའྱི་དབའ་ཀོང་འཁྲུག་བཞྱིན་དུ་

ངུ་སྐད་ཐོན་ཚད་ཀྱི་ངང་ནས་འདྱི་སྐད་ཅེས་ཞུ་གསོལ་བྱེད་པ་མཐོང་ངོ༌། ། ཀེ་མ་ཀེ་ཧུད་ང་རེ་འཇྱིགས། །

དྲང་པོར་བསླབས་པའྱི་དེད་དཔོན་ལ། །

ཁེད་དང་པོར་རྱི་བོའྱི་རྣམ་འགྱུར་ཅན། །

བར་དུ་གླྱིང་བུའྱི་སྒ་སྐད་ཅན། །

ལོག་པར་མཐོང་བའྱི་བསམ་བརླག་པོ། །

འདོད་པའྱི་ཁྱུ་མཆོག་ང་ལས་སུ། །

ད་ལྟ་གཤྱིན་རེའྱི་ལས་མཁན་པ། །

མཐོང་བས་འདུ་ཤེས་བྱུང་ཚོར་འགགས། །

འཇྱིགས་པ་བསམས་ན་དྲན་པ་འཐོར། །

བ་སྤུའྱི་བུ་ག་རེ་རེ་ནས། །

རྔུལ་ཆུ་ཁག་དང་རྣག་ཏུ་འཛག །

ཤ་ཁྱིའྱི་ལུས་ལ་སྤྱང་ཀྱིའྱི་ཁ། །

གཅྱིག་ཉལ་གཅྱིག་ལངས་ཀྱིས་བདས་ཙ་ན། །

དབུགས་ཆད་ལ་ཁད་པ་ལན་གསུམ་བྱུང༌། །

ང་འབོས་བཞྱིན་འབོས་བཞྱིན་ཤྱི་སོང་སྙམ། །

རྨྱིག་པ་བག་རྱིའྱི་གསེབ་ལ་འཐོར། །

ང་གསོན་པོར་རེན་ཟས་བགྱིས་སོང་སྙམ། །

དུས་དེ་རྱིང་གྱི་ཉྱི་མ་ཤར་བ་ལས། །

ང་ལངས་ཀྱིན་ལངས་ཀྱིན་བསད་སོང་སྙམ། །

རུས་ཚིགས་ཐམས་ཅད་འཆུས་ཤྱིང་བལ། །

འཇྱིགས་སྐྲག་དང་ཧད་པ་ཡོང་མ་མྱོང༌། །

ད་གསོན་པའྱི་རེ་བ་མ་མཆྱིས་ཏེ། །

མདའ་མཚོན་གྱི་དུཿཁས་མ་མནར་བར། །

རང་བབས་སུ་འཆྱི་ཟོས་བདེ་རུ་ཆུག །

ཤྱི་འཕལ་དུ་ཤ་ཁག་སྒྱུ་མའྱི་ལུས། །

ཁེད་རང་ལ་དབང་བས་ཅྱི་དགར་མཛོད། །

ཅེས་ཟེར་ཞྱིང་སང་བའྱི་དགས་མཐོང་ཡང་སྙྱིང་རེ་བ་ཞྱིག་འདུག་པ་དེ་བག་གསེབ་དེའྱི་དྲང་སོང་

ཆེན་པོ་མཐོང་ན་དགའ་ཞེས་བྱ་བ་དེས་ཚོར་ནས་སོག་སྐྱོབ་པའྱི་ཕྱིར་འདྱི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། ། ཀེ་མ་གདོལ་བའྱི་ལུས་ལ་ཤན་པའྱི་སེམས། །

ཁེལ་དང་ངོ་ཚ་གོས་དང་བལ། །

ལས་དང་རྒྱུ་འབས་མྱི་སེམས་པར། །

ལྟོ་འགངས་འབའ་ཞྱིག་དོན་གཉེར་ཞྱིང༌། ། 157

ཟྲོས་གར།

མནར་མེད་དམྱལ་བའྱི་གོང་ཁེར་ལ། །

དོ་ཆས་རྒྱག་པའྱི་ལས་ངན་ཁོད། །

གནས་པའྱི་སེམས་ཅན་མ་ལུས་ཀུན། །

ཕ་མ་བུ་ཚ་རེ་མོས་ཡྱིན། །

དར་ཅྱིག་དྲང་སོང་ངག་ལ་ཉོན། །

འཁོར་བ་སྡུག་བསལ་རྒྱ་མཚོ་ལ། །

ཚེ་འདྱིའྱི་ཕ་མ་སྤུན་གོགས་ལ། །

བརྩེ་དུང་ཞེན་པས་བཅྱིངས་བཞྱིན་དུ། །

སྐྱེ་བ་སོན་མའྱི་ཕ་མ་རྣམས། །

དེང་སང་དུད་འགོ་ཟེར་བའྱི་ལུས། །

མགོ་དང་སུག་པ་རྭ་ཅོ་ཅན། །

སྨྲ་བ་མྱི་ཤེས་དོན་མྱི་གོ། །

སང་བང་བྱ་བའྱི་རང་བཞྱིན་ལ། །

ཤྱིན་ཏུ་རྨོངས་པའྱི་ངང་ཚུལ་ཅན། །

འདྱི་འདྲའྱི་གཟུགས་སུ་འཕོས་པ་དེ། །

ཁོད་ཀྱིས་མ་གོ་མ་རྱིག་པས། །

ཁེལ་མེད་འདྱི་འདྲའྱི་སྤྱོད་པ་བྱེད། །

ཁད་པར་ད་ལྟའྱི་སེམས་ཅན་འདྱི། །

ཁོད་ཀྱི་ལུས་འདྱི་སྐྱེད་པའྱི་མ། །

ཚེ་འཕོས་རྱི་དྭགས་ལུས་སུ་བངས། །

དེ་ཕྱིར་མ་ཤ་བུས་ཟ་བ། །

དེ་ལས་ངོ་ཚ་ཆུང་བ་མེད། །

དེ་ལས་ཁོང་སྙྱིང་གང་བ་མེད། །

ཁོད་ལ་མནར་མེད་དམྱལ་བ་ཡྱི། །

སྡུག་བསལ་བྱུང་ན་ཅྱི་ཚུགས་བྱེད། །

དེ་ཕྱིར་དྲང་སོང་ངག་ལ་ཉོན། །

མ་འདྱི་གོམ་གསུམ་འབོས་སུ་བཅུག །

མ་འདྱི་གོམ་གསུམ་འཕག་ཏུ་ཆུག །

འདྱི་ཡྱི་ཚབ་ཏུ་བདག་གྱི་ལུས། །

ཁོད་ལ་ཕངས་པ་མེད་པར་སྟེར། །

ཤ་ཁག་རུས་པ་ཅྱི་དགར་མཛོད། །

ཅེས་སྨྲས་པས་རྔོན་པ་ཁོས་ཏེ་འདྱི་སྐད་ཅེས་ཟེར་རོ། ། ཡུལ་མ་ཟྱིན་པ་ཁ་བཤད་མཁས། །

ལྟོ་མ་ཕྱིད་པ་སྐྱ​ྱིད་ཟོས་མཁས། །

འགོ་སས་ཕོངས་ནས་ལུང་སྟོང་འཚོལ། །

ཁོད་འདྲས་བདག་ལ་དེ་འདྲའྱི་གཏམ། །

ལས་མ་ནུས་པ་བྱ་བཏང་མཁས། །

འདུག་སས་ཕོངས་ནས་བག་ལ་ཡྱིབས། །

སྨྲ་བའྱི་ཁ་ན་ཡོད་མ་ཡྱིན། །

ལས་འབས་ཟེར་བ་ཁ་གཏམ་ཡྱིན། །

དེ་ལ་བརྩྱི་བ་སུ་ཞྱིག་ཡོད། །

ཟ་བ་དགེ་སྦོང་རྣམས་ཀྱིས་ཟ། །

གསོད་པ་རྔོན་པ་ངས་གསོད་ཀང་། ། 158

ཟ་དང་གསོད་པའྱི་སྱིག་པ་ལ། །

རྱི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གྱི་ཕོ་ཉ།

ཁད་པར་ཡོད་ན་གད་མོ་བོ། །

ཁེད་ཅག་ཁྱིམ་པའྱི་རྟགས་སངས་ཤྱིང་། །

ཁྱིམ་པ་མདུན་གོས་བསྡུར་ས་དང་། །

བེ་ལོག་སང་ལོག་འཛུགས་ས་དང་། །

དམར་སེར་གོས་ཀྱིས་གདོང་གཡོགས་ཀུན། །

ཤན་པ་སོག་ལས་བྱེད་ས་དང༌། །

གདུག་འདྲེ་ར་མགོ་བསེག་ས་ཚུན། །

སླེབས་ལ་ལས་འབས་མེད་ལགས་སམ། །

ད་ནངས་སྐྱ་རེངས་ཤར་ཤར་ནས། །

ད་ལྟ་ཉྱི་མ་རྒས་རྒས་ཚུན། །

དང་ཁར་ལྟོ་ལས་ཆུ་མ་མྱོང༌། །

ལྟོགས་ཀང་མྱི་ཤ་ངས་མྱི་ཟ། །

སྙྱིང་ལ་མདའ་མོ་མ་གཟྱིར་གོང༌། །

རང་གྱི་གནས་སུ་ཕྱིན་ན་དྲག །

ཅེས་ཁོ་གཏུམ་གྱིས་སྨྲས་ནས་མདའ་གཞུ་མེར་གྱིས་བཀང་བྱུང་བ་ན། དྲང་སོང་གྱིས་སྨྲས་པ། རྔོན་པ་དྲག་ཤུལ་ཆེ་ན་ཡང༌། །

དྲང་སོང་སོག་ལ་ཕངས་པ་མེད། །

ཁོད་ཀྱིས་སོན་ལ་མ་བསད་ན། །

གཞན་གྱིས་གསོན་པོར་ག་ལ་ཟ། །

ཉྱིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུའྱི་ཁྱིམས་རྩ་ལ། །

ལས་ཀྱི་བདའ་དེད་འཕྱུགས་པ་མེད། །

ཚུལ་མྱིན་སྤྱོད་པའྱི་དགེ་སྦོང་དང༌། །

འདུལ་ཁྱིམས་སྲུང་བའྱི་ཉན་ཐོས་ཀྱིས། །

མ་གྱི་དམྱལ་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ནས། །

ཡ་གྱི་སྱིད་རྩེའྱི་ལས་སྣང་ཀུན། །

ལས་དང་ལས་ཀྱི་འབས་བུ་ཡྱིན། །

དེ་ཕྱིར་དེ་འདྲའྱི་ཡྱིན་ལུགས་ལ། །

ངན་པའྱི་ནང་ནས་ཐ་ཤལ་ཡྱིན། །

ད་རེས་ཉམ་ཐག་སྙྱིང་རེའྱི་ཡུལ། །

ཁོད་ལས་དྲང་སོང་ང་རང་མཁས། །

རྨོངས་པས་ཆོས་སྐད་སྒོགས་པ་དེ། །

ཉེས་མེད་རྱི་དྭགས་འདྱི་ཀོ་ཡྱི། །

སོག་འདྱི་དྲང་སོང་ང་ལ་སློང༌། །

ང་སོག་རྔོན་པ་ཁོད་ལ་གཏོད། །

ཅེས་རྱི་དྭགས་ལ་སྙྱིང་ཤྱིན་ཏུ་རེ་ནས་དྲང་སོང་དེས་མཆྱི་མ་ཕྲུལ་གྱིས་བཏོན། རྱི་དྭགས་ཀྱི་སོག་

བསྐྱབ་པའྱི་དོན་དུ་རང་གྱི་ལུས་ལྟོས་མེད་དུ་བཞག་ནས་རྔོན་པ་ལ་ཕག་གང་འགེལ་བ་ལྟ་བུར་ བཙལ་བས་ཀང་ཁོའྱི་སྣང་བ་འགྱུར་དུ་མ་འདོད་པར། །དུག་མདའ་ཤྱིན་ཏུ་མ་རུངས་པ་ཞྱིག་རྱི་

དྭགས་ཤྱི ་ ལ་ཁད་དེ ་ ལ་བརྒྱབ་པས་སེ མ ས་ཅན་དེ ་ བག་ཁ་ནས་རྣ་བ་ཀྲོ ང ་ངེ ་ གཅོ ང ་རོ ང ་ཆེ ན ་

པོར་ལྷུང་ངོ་། །དེ་མ་ཐག་རྔོན་པ་ཁྱི་དང་བཅས་པ་ཧབ་སྒ་དྱི་རྱིར་བརྒྱུགས་ནས་ཤྱི་འདྲད་ལྱིང་ 159

ཟྲོས་གར།

ལྱིང་བྱེད་པའྱི་སོག་ཆགས་ཤྱིན་ཏུའང་སྙྱིང་རེའྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་དེ་བརྩེ་བ་མེད་པའྱི་སེམས་ཀྱིས་

སྐད་ཅྱིག་ལ་བསད་སོང་བས། དྲང་སོང་སྙྱིང་རེས་མ་བཟོད་པར་བརྒྱལ་ནས་དྲན་པ་འཐོར་བར་

གྱུར་ཏོ། །རྱི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གྱི་ཕོ་ཉ་ཞེས་བྱ་བ་ལས། ཆོས་མ་དྲན་པར་སྱིད་པའྱི་ བདེ་འབྱོར་ལ་ཆགས་པ་གང་ཞྱིག་སྡུག་བསལ་གྱི་འཕང་ལས་ཐར་པ་མེད་ཅྱིང༌། དེ་གའྱི་ངང་ལ་

འཆྱི་བ་བཙན་ཐབས་སུ་བྱུང་སྟེ་དེ་ལ་ཐབས་གང་གྱིས་ཀང་བསླུ་རུ་མེད་པར་རྱི་དྭགས་མཐའ་ལ་ གཅུར་བ་ལྟ་བུའྱི་བརྡས་བསྟན་པའྱི་སྐབས་ཏེ་ལེའུ་སྟེ་གཉྱིས་པའོ།། །།

དེའྱི་ཚེ་དྲང་སོང་ཆེན་པོ་དེ་འདྱི་སྙམ་དུ། བདག་གྱིས་དགེ་བའྱི་ཕན་ཡོན་དང༌། སྱིག་པའྱི་ཉེས་

དམྱིགས་དེ་ཙམ་ཞྱིག་བཤད་ཅྱིང་། བྱམས་པ་ཆེན་པོའྱི་སེམས་ཀྱིས་རང་གྱི་སོག་དང་བརེ་བར་

བསྐུལ་ནས་ཀང་རྱི་དྭགས་ཀྱི་སོག་བོས་མྱི་གཏང་བར་ངན་པའྱི་སྤྱོད་པ་མཐར་སྐྱེལ་བྱེད་པ་དེ་

ཤྱིན་ཏུ་མྱི་རྱིགས། དེད་དཔོན་སྙྱིང་རེ་ཆེན་པོས་མྱི་ནག་མདུང་ཐུང་ཅན་བསད་པ་ལྟར། བརྒྱ་ལ་

ཕན་པའྱི་གཅྱིག་སོག་ཅེས་པ་དེ་ངེས་པར་བདེན། དེས་ན་སྱིག་ཅན་ཚེ་རྱིང་བར་གྱུར་ན་སེམས་

ཅན་མང་པོ་སྡུག་ལ་སྦོར་བར་འདུག་དགོངས་ནས་འོད་གསལ་སྟོང་པ་ཉྱིད་ཀྱི་ངང་ནས་སྙྱིང་རེ་ ཁོས་པའྱི་ཞེ་སང་ཆེན་པོས་གསོས་བཏབ་སྟེ་དྲང་སོང་གྱི་དམོད་པ་ལོག་ཏུ་མེད་པ་ཉྱི་ཤུ་རྩ་གཅྱིག་ བཏབ་པས། ཤྱིན་ཏུ་བཙན་པའྱི་དམོད་པའྱི་བདེན་མཐུ་དང༌། དཀོན་མཆོག་བཀའ་ཆད་དྲག་

པོས་རྔོན་པ་ཤ་ཁྱི་དང་བཅས་པ་གད་རྡྱིབ་ཀྱི་འོ ག་ཏུ་ནོན་ནས་ཤྱི་བར་གྱུར་ཏོ། །དེར་ཁོང་ཅག་

གྱི་བསོད་ནམས་མ་ཡྱིན་པའྱི་ལས་ཀྱི་རྩ་བ་རོགས་ནས་སྨྱུག་དོང་དུ་སྦྲུལ་བཅུག་པ་ལྟར་དབུགས་ ཆད་མ་ཁད་དུ་མར་གྱི་ཟང་ཐལ་ཆེན་པོ་དམྱལ་བ་མནར་མེད་པར་སྐྱེ་བ་བངས་སོ། །

དེར་དྲང་སོང་གྱིས་མངོན་ཤེས་ཀྱིས་བརྟགས་པས། ཁོང་ཅག་རྣམས་དམྱལ་བའྱི་ནང་ཚན་ལས་

ཀང་ཤྱིན་ཏུ་སྡུག་བསལ་བ་མནར་མེད་པའྱི་དམྱལ་བ་ཞེས་ཕོགས་བཞྱི་མཚམས་བརྒྱད་ཐམས་ཅད་

མེའྱི་ཕུང་པོ་གཅྱིག་ཏུ་གྱུར་པའྱི་དབུས་ན། སྡུག་བསལ་མྱི་བཟད་པ་མྱོང་བའྱི་རྟེན་མྱིང་བཞྱིའྱི་ཕུང་ པོ་(ཚོར་བ། འདུ་ཤེས། འདུ་བྱེད། རྣམ་ཤེས་བཞྱི་འདུས་པའྱི་ཕུང་པོ་ཡྱིད་ཀྱི་ལུས།)བག་ཆགས་དང་བཅས་

པ་ངུ་སྐད་ལྷང་ལྷང་འདོན་པ་དང༌། ཡང་རེས་འགའ་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་འབས་བུར་ལུས་ཀྱི་དངོས་པོ་ སྣང་བའྱི་ཚེ། ཁོང་ཅག་རྣམས་ཀྱི་དབུས་དེ་དང་ལས་མཐུན་པར་བསགས་པའྱི་སེ་དཔོན་ནག་པོ་ 160

རྱི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གྱི་ཕོ་ཉ།

རྩེད་མོའྱི་ཞོར་ཙམ་དུའང་གཞན་སོག་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་སོགས་མདོར་ན་སོག་གཅོད་ཀྱི་ལས་ ཀྱིས་ཁྱིད་པ་མང་པོ་ཞྱིག་ལྕགས་བསེགས་ཀྱི་ས་གཞྱི་ལ་གནམ་ལྕགས་ཞུན་མར་ཁོལ་བའྱི་སོ་མང་ གྱིས་གོ་མཚམས་མེད་པར་གཟེངས་བའྱི་ཐང་ལ། གཤྱིན་རེའྱི་ལས་མཁན་ལྕགས་ཀྱི་ཅེ་སྤྱང་མགོ་

དགུ་ཡན་ལག་དང་ལན་ཞྱིང་ཤྱིན་ཏུ་འཇྱིགས་སུ་རུང་བས། བསད་དབང་སྐད་ཅྱིག་ཀང་མེད་

པར་འདེད་ཅྱིང་ཡང་ཤྱི་ཡང་སོས་ཀྱིས་སྡུག་བསལ་དོས་དྲག་ལ་སྙུགས་རྱིང་བ་ལས་ཐར་བའྱི་དུས་ སྐབས་མེད་པ་མཐོང་ནས་དྲང་སོང་གྱིས་སྨྲས་པ།

ཀེ་མ་ཀེ་ཧུད་དཀོན་མཆོག་ཐུགས་རེ་ཅན། །

རྙེད་དཀའྱི་དལ་འབྱོར་རྱིན་ཆེན་ཐོབ་གྱུར་ཀང༌། །

དགེ་བཅུ་ཐར་པའྱི་ལས་དང་ཞེ་འགས་ཤྱིང༌། །

མྱི་དགེའྱི་སོ་ནམ་བྱེད་པའྱི་སྱིག་ཅན་ལ། །

བདེ་དང་སྡུག་བསལ་ལས་ལ་སྤྱོད་པ་ཀུན། །

ལས་དང་དེ་ཡྱི་འབས་བུ་ཡྱིན་པར་མཆྱི། །

མྱོང་ན་ལྟ་ཅྱི་མྱིག་གྱིས་མཐོང་ན་ཡང༌། །

འབྱུང་འཇུག་དབུགས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་ཆད་ལ་ཁད། །

དེ་འདྲའྱི་འབས་བུ་སྨྱིན་པ་ཀེ་མ་ཧུད། །

ཁད་པར་སོག་གཅོད་ལ་སོགས་མྱི་དགེ་བཅུའྱི། ། འདྱི་འདྲ་མཐོང་བས་གང་ཞྱིག་འཇྱིག་རྟེན་ན། །

གདོན་གྱིས་བརླམས་སམ་འོན་ཏེ་ལས་ཀྱི་མཐུ། ། བདག་གྱིས་སྙྱིང་རེ་བརྩེ་བས་མ་བཟོད་པར། ། རྨྱི་ལམ་གློག་ལས་ཡ་མ་བརླར་གྱུར་པའྱི། །

མྱི་དགེའྱི་ས་བོན་བཏབ་པའྱི་ཞྱིང་ས་ལ། ། དེ་ཕྱིར་སྐྱོ་བའྱི་འདུ་ཤེས་གྲུང་པོ་ཡྱིས། །

རང་སོར་ཞོག་ལ་དབེན་པའྱི་ནགས་ཁོད་སྙོགས། །

སྤྱ​ྱིར་གྱི་ཁམས་གསུམ་འཁོར་བའྱི་གོང་ཁེར་ན། །

རྣམ་སྨྱིན་འབས་བུ་ངན་སོང་གསུམ་གྱི་ལུས། ། མྱི་དགེ་སྱིག་པའྱི་ལས་ལ་དཔའ་བ་དེ། །

དེ་ཕྱིར་གཟུར་གནས་འགོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ། །

ཤ་ཚའྱི་སྙྱིང་གཏམ་ཚིག་གསུམ་བཤད་ཀྱིས་ཉོན། ། ཚེ་འདྱིའྱི་ལྟོ་གོས་གཏམ་གྱི་དོན་ཆེད་དུ། །

སྡུག་བསལ་གསུམ་གྱི་འབས་བུ་ལས་གཞན་ཅྱི། །

ཚེ་འདྱིའྱི་ལེགས་ཉེས་སྐྱ​ྱིད་སྡུག་བཟང་ངན་ཀུན། ། ཁད་པར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཕ་དང་མར། །

ཕན་ཚུན་རེས་མོས་ཡྱིན་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད། །

དེ་ཕྱིར་ད་ལྟའྱི་ཕ་མར་ཆགས་བཞྱིན་དུ། །

འདུག་པས་བོ་སེམས་ནང་དུ་ཁུག་ལ་སོམས། །

དེ་ཡང་འཕགས་པ་ཀཱ་ཏྱཱ་ཡ་ན་ཡྱིས། །

ཚེ་རབས་ས་མའྱི་ཕ་མ་གསོད་པ་འདྱི། །

སྨྲ་ཤེས་དོན་གོ་མྱི་ཡྱི་རྣམ་ཐར་དུ། །

གོང་དུ་བསོད་སྙོམས་མཛད་པའྱི་ཁྱིམ་བདག་ཅྱིག ། ཉ་ཤ་ཟ་ཞྱིང་བུ་ཆུང་པང་དུ་འཁུར། ། ཁྱི་མོས་རུས་པ་འཆའ་ལ་བརྡེག་པ་གཟྱིགས། ། ཉ་དེ་ཕ་ལ་ཁྱི་མོ་ཚེ་འདྱིའྱི་མ། །

འཕགས་པས་མངོན་ཤེས་སྤྱན་གྱིས་བརྟགས་པ་ལས། ། བུ་ཆུང་རང་གྱི་དག་བོར་འདུག་པ་བཞྱིན། །

161

ཟྲོས་གར།

དག་གཉེན་གང་ཡང་མྱི་རྟག་སྒྱུ་མའྱི་དཔེ། །

ཁད་པར་ཚེ་འདྱིའྱི་ཕ་མ་སོན་འདས་པ། །

སེམས་མ་འགྱུར་ཀང་ལུས་པོ་བརེས་པའྱི་ཚུལ། །

མ་རྱིག་རྔོན་པས་རྱི་དྭགས་མང་བསད་མཐར། །

རང་གྱི་མ་བསད་དམྱལ་བར་ལྟུང་བ་བཞྱིན། །

དེ་ལྟའྱི་ཚུལ་གྱིས་ཕ་མ་གསོད་པ་དང༌། །

གཞན་བདག་གསོད་ལ་ཁད་པར་འགའ་མེད་པས། ། མནར་མེད་དམྱལ་བའྱི་སྡུག་བསལ་དྲན་པར་བྱོས། ། སོག་ལ་བབས་ཀང་གཞན་སོག་མ་གཅོད་ཅྱིག །

དྲེགས་པས་རྒྱགས་པའྱི་མྱི་དཔོན་སྱིག་ཅན་དང༌། །

ལས་ཀྱིས་བདས་པའྱི་རྱིགས་ངན་རྔོན་པ་ལ། །

ལེགས་པར་སྨྲས་ཀང་ལོག་པར་མཐོང་སྱིད་ཀྱི། །

རང་གྱི་མངའ་རྱིས་དགེ་བཅུས་འཚོ་བ་དང༌། །

ཉེས་མེད་སོག་ཆགས་ཨར་ལ་མྱི་གཏོད་དང༌། །

བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའྱི་སོམ་ལ་གནས་པ་དང༌། །

ཁེལ་དང་ངོ་ཚའྱི་བག་དང་ལན་པ་རྣམས། །

རང་དབང་རྱི་ལ་རྱི་རྒྱ་བསམ་པ་དང༌། །

སྱིག་ཅན་ལྱིངས་པ་ཆབ་འོག་མྱི་འཛུད་སོགས། །

བཀྲ་ཤྱིས་དགེ་ལེགས་ཆེན་པོས་འཚོ་བར་མཛོད། ། དེ་ལྟར་བགྱིས་པས་ཡུལ་ཕོགས་ཁོལ་བུར་བདེ། ། ལོ་ལེགས་སྐྱ་རྒྱལ་(4)སད་སེར་བཙའ་ཐན་དཀོན། །

འབྱུང་བ་སང་གཤོངས་བཀྲ་མྱི་ཤྱིས་པ་དང༌། །

ནད་མུག་འཁྲུག་རྩོད་དུས་ཀྱི་རྒུད་པ་ཞྱི། །

ཡུལ་བདག་མཉེས་པས་ཆར་ཆུ་དུས་སུ་འབེབས། །

དཀོན་མཆོག་མ་ཁེལ་བསམ་པའྱི་དོན་ཀུན་འགྲུབ། །ཆོས་ཁྱིམས་བསམས་པས་ས་རྣམས་བཅུད་དང་ལན། ། རྒྱལ་པོའྱི་མངའ་ཐང་ཁྱིམ་པའྱི་ཟས་ནོར་འཕེལ། །

ཚེ་འདྱིར་སྐྱ​ྱིད་ལ་ཕྱི་མའང་དཔལ་དང་ལན། །

དྲང་སོང་ངས་ནྱི་མྱི་དགེའྱི་ལས་སངས་ཤྱིང༌། །

ཀུ་ས་ལྱི་ཡྱི་བརྟུལ་ཞུགས་ལ་གཞོལ་བས། །

དགེ་བཅུ་སྤྱད་པས་བདེ་སྐྱ​ྱིད་འབྱུང་བ་འདྱི། །

ནང་པ་སངས་རྒྱས་གྲུབ་མཐའྱི་ཁད་ཆོས་ཡྱིན། །

རེ་དོགས་གཉྱིས་མེད་ཆོས་སྐུའྱི་རྒྱལ་ས་ཟྱིན། །

སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་དགོངས་པ་རང་ལ་ཤར། །

སར་ཡང་སྤོས་བལ་གདོད་མའྱི་ཀོང་ནས་འོངས། །

ད་ཡང་རང་བྱུང་སྐྱེ་མེད་ངང་དུ་ཨཿ། །

ཞེས་གསུངས་ནས་བག་གསེབ་དེ་ཉྱིད་དུ་མྱིག་འཕྲུལ་ལྟ་བུར་ཐྱིམ་པར་གྱུར་ཏོ། །རྱི་དྭགས་ཀྱི་ གཏམ་ངེས་འབྱུང་གྱི་ཕོ་ཉ་ཞེས་བྱ་བ་ལས། ལས་ཀྱི་འབས་བུ་ཆུད་མྱི་ཟ་བར་བསྟན་ནས་དགེ་བ་ལ་ བསྐུལ་བ་སྟེ་ལེའུ་གསུམ་པའྱི་བདག་ཉྱིད་ཅན་རོགས་སོ།། །། སྨྲས་པ། ཨེ་མ།

(4) འབྲུ་སོགས་བཟའ་བཏུང་གྱི་རྱིགས་དཀོན་པོ་མྱིན་པ།

162

རྱི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གྱི་ཕོ་ཉ།

བྱ་བལ་ཀོང་ཆེན་སྒྱུ་མའྱི་རྣལ་འབྱོར་པ། །

གཏད་མེད་ཟང་ཐལ་མ་བཅོས་ལྷུག་པའྱི་ངང༌། །

སྒྱུ་འཕྲུལ་ལུས་ཀྱི་བཀོད་པ་ཆགས་པའྱི་ཚེ། །

སྱིག་ཅན་རྔོན་པས་རྱི་དྭགས་བསད་པའྱི་ཤ །

བྱང་ཆུབ་ཤྱིང་གྱི་ནགས་ཁོད་ཚེ་རྱིང་ལོངས། །

ཤྱིན་ཏུ་དབེན་པའྱི་གནས་སུ་བག་ཕེབས་ནས། །

ཁེར་ནས་གནས་སུ་ལོག་པ་མཐོང་བ་ལས། །

བཟོད་མེད་སྙྱིང་རེ་ཆེན་པོས་རྒྱུད་བསྐུལ་ཞྱིང༌། །

མྱིག་ནས་མཆྱི་མའྱི་དབའ་རླབས་གཡོ་བ་དང༌། །

སྐྱོ་ཤས་ངེས་འབྱུང་དྲག་པོས་ཉེར་བསྐུལ་བས། །

ཐུགས་གཏེར་ནམ་མཁའ་མཛོད་ཀྱི་སོ་ཕེ་སྟེ། །

ཉམས་ཆོས་བརྡ་ཡྱི་རྱི་མོས་ཇྱི་བཞྱིན་བཀོད། །

དགེ་དེས་སོག་གྱི་འཇྱིགས་པས་ཉེར་སྐྲག་པའྱི། །

སེམས་ཅན་མང་པོ་དུཿཁ་ལས་གོལ་ཅྱིང༌། །

ཡྱི་གེ་འདྱི་ཉྱིད་མཐོང་དང་ཐོས་ཀུན་གྱིས། །རྱིགས་ངན་རྔོན་པའྱི་ལས་ཐབས་བཤོལ་བར་ཤོག །

མཆན།

རྱི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གྱི་ཕོ་ཉ་ཞེས་པ་འདྱི་རྱིག་འཛིན་འཇྱིགས་མེད་གླྱིང་པ་(༡༧༢༩-༡༧༩༨)ཡྱི་ གསུང་འབུམ་པོད་ང་པའྱི་《གཏམ་གྱི་ཚོགས་ཐེག་པའྱི་རྒྱ་མཚོ།》 (ཤོག་གྲངས་༡༨༩)ཞེས་བ་བ་ལས་བདམས་པ་ ཞྱིག་ཡྱིན།

རྱིག་འཛིན་འཇྱིགས་མེད་གླྱིང་པ་ནྱི་འཕོངས་རྒྱས་ཕྱིང་དབར་བང་སོ་དམར་པོའྱི་ལྷོ་ཕོགས་སུ་ཆོས་རེ་སྨོན་ལམ་

བཟང་པོ་དང་། ཡུམ་ཡན་ལག་མཆོག་དང་ལྡན་མ་གཉྱིས་གྱི་སས་སུ་ཕྱི་ལོ་༡༧༢༩ ལོར་སྐུ་འཁྲུངས། དགུང་ ལོ་དྲུག་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞྱིང་། མཚན་ལ་པདྨ་མཁྱེན་བརེ་འོད་ཟེར་ཞེས་གསོལ། སྐུ་ཆུང་ངུའྱི་དུས་ནས་སློབ་

དཔོན་བོན་བཙན་པ་ལས་སྒ་དང་། རྱིས། གསོ་རྱིག་བཅས་གསན་པས་ཚེགས་མེད་དུ་མཁྱེན་པ་དང་། བ་མ་ གཏེར་ཆེན་དྲྱི་མེད་གླྱིང་པ་སོགས་ཡོངས་འཛིན་དུ་མ་ལས་སྔ་འགྱུར་གྱི་བཀའ་གཏེར་འགངས་ཆེ་བ་རྣམས་དང་། གསར་མའྱི་རྒྱུད་སེ་ཡང་ཅྱི་རྱིགས་པ་གསན་བཞེས་མཛད།

རེ་འདྱི་པར་གྲུབ་དབང་འཇྱིགས་མེད་འཕྱིན་ལས་འོད་ཟེར་སོགས་ཐུགས་རྒྱུད་ཟྱིན་པའྱི་སློབ་མ་བསམ་གྱིས་མྱི་ ཁྱབ་པ་མང་པོ་བྱུང་ཞྱིང་།

བརམས་ཆོས་ལ་ཡོན་ཏན་རྱིན་པོ་ཆེའྱི་མཛོད་ར་འགྲེལ་སོགས་གསུང་འབུམ་པོད་

དགུ་ཡོད་པའྱི་པར་ཤྱིང་ཆ་ཚང་བ་སེ་དགེ་པར་ཁང་ཆེན་མོར་བཞུགས། དགུང་ལོ་བདུན་ཅུ་ཆུ་གླང་སེ། ཕྱི་ལོ ༡༧༩༨ ལོར་སྐུ་གཤེགས། རྣམ་ཐར་ཞྱིབ་མོ་ནྱི་ཁོང་གྱི་རང་རྣམ་ཡུལ་ལྷོ་རྒྱུད་དུ་བྱུང་བའྱི་རོགས་ཆེན་པ་རང་ བྱུང་རོ་རེ་མཁྱེན་བརེའྱི་འོད་ཟེར་གྱི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལེགས་བས་ཡོངས་འདུའྱི་སྙེ་མ་ཞེས་པར་གསལ། 163

ཟྲོས་གར།

སྦྲོང་ཚན།

དང་པྲོ། ཚིག་སྒྲུབ་བཟྲོས།

དགའ་མགུ། དབེན་ས། ནེའུ་གསྱིང་། ཁུག་རླངས། ཐོ་ཡོར། སྟངས་ཀ དབའ་ཀོང་། ཡ་མ་བརླ། བག་ སྐྱ​ྱིབས། མེལ་ཚེ། བརྟུལ་ཞུགས། ཁོལ་བུར། སྐྱ་རྒྱལ། བཙའ་ཐན།

གཉིས་པ། ངྲོས་འཛིན་བྱ་རྒྱུ།

༡ གཏམ་རྒྱུད་ཀྱི་ནང་དུ་ཡོད་པའྱི་མྱི་སྣ་རྣམས་རེ་རེ་ནས་ངོས་འཛིན་བྱོས། ༢ མྱི་སྣ་གཙོ་བོ་དང་། ཕལ་བ་གང་ཡྱིན་ངོས་འཛིན་བྱོས།

༣ དྲང་ཕོགས་མྱི་སྣ་དང་། ལོག་ཕོགས་མྱི་སྣ་གང་ཡྱིན་སོ་སོར་ངོས་འཛིན་བྱོས།

གསུམ་པ། གཤམ་གསལ་ཚིགས་བཅད་རྣམས་ཀི་བསན་དྲོན་འྲོག་ནས་འདེམས་དགྲོས།

༡ རྔོན་པ་བྱུང་ན་ཡང་འབོས་པའྱི་བང་ནྱི་ཡོད། །བག་མཐའ་ཆེན་པོ་ལ་གབ་པའྱི་སྐྱ​ྱིབས་ནྱི་ཡོད། །མེལ་ཚེ་བྱེད་ པ་ལ་རླུང་གྱི་རྱི་ནྱི་ཡོད། །རྱིང་པོར་བལྟ་བ་ལ་དབང་པོའྱི་མྱིག་ནྱི་ཡོད། །ཉེ་བོར་ཉན་པ་ལ་རྣ་བའྱི་བུ་ག་ ཡོད། །

ཀ རྔོན་པས་ལམ་སང་འཛིན་ཐུབ་ཅེས་པའྱི་དོན། ཁ རྔོན་པས་བྱམས་སྐྱོང་བྱེད་པ་འགྱུར་བའྱི་དོན།

ག རྔོན་པའྱི་འཇྱིགས་པ་ལས་སྐྱོབ་ཐུབ་པའྱི་ནུས་པ་ཡོད་པའྱི་དོན།

ང རྔོན་པ་དང་མཉམ་གཤྱིབས་བྱེད་ཐུབ་པའྱི་ནུས་པ་ཡོད་པའྱི་དོན། ༢ ཁེ་ཆེན་འོག་ན་གོང་ཆེན་སྦས་ནས་ཡོད། །དུག་སྦྲུལ་མགོ་ལ་ཡྱིད་བཞྱིན་ནོར་བུ་མཆྱིས། །བདེ་བའྱི་མཛོད་ ན་སྡུག་བསལ་མུན་པ་གནག །ཉྱི་ཟླའྱི་མདུན་ན་སྒ་གཅན་མྱིག་རྩ་གྲུང་། །རྒྱལ་པོའྱི་མགུལ་ན་མཚོན་ཆའྱི་ འཁོར་ལོ་གཉན། །

ཀ བདག་ཅག་རྣམས་ཁེ་བཟང་ཆེན་པོ་རག་ཅེས་པའྱི་དོན།

ཁ ཁེ་བཟང་ཆེན་པོ་རག་པའྱི་འོག་གོང་གུན་ཆེན་པོ་རག་ཉེན་ཡོད་པའྱི་དོན། ག བདག་ཅག་རྣམས་ལ་རྔོན་པས་སྐྱོང་བར་འགྱུར་ཅེས་པའྱི་དོན། ང བདག་ཅག་རྣམས་ཀང་ཁྱི་དང་རྔོན་པ་འདྲ་ཞེས་པའྱི་དོན། 164

རྱི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གྱི་ཕོ་ཉ།

༣ ཤྱིན་ཏུ་བོ་ཆུང་བྱ​ྱིས་པའྱི་རྣམ་རྟོག་ལ། །སྣང་བ་ཐམས་ཅད་དག་དང་དོགས་པ་འཆར། ། ཀ བྱ​ྱིས་པ་ནང་བཞྱིན་བོ་ཡྱིད་དྲང་པོ་ཡོད་པ་མཚོན། ཁ སྣང་བ་ཡོད་ཚད་གོགས་སུ་འགྱུར་བའྱི་དོན།

ག དག་གཉེན་དབྱེ་འབྱེད་མེད་པར་འགྱུར་བའྱི་དོན། ང དོན་མེད་བསམ་རྒྱུ་དང་དྲན་རྒྱུ་མང་བའྱི་དོན།

༤ རྒྱབ་ན་རྱི་བོ་བུབ་པར་མྱི་མངོན་པར། །མདུན་གྱི་ཡུར་བའྱི་ཆུ་ལ་རགས་རྒྱག་མཁན། ། ཀ ཕྱི་ནང་གྱི་དོན་མཐའ་དག་གེགས་མེད་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་མཚོན།

ཁ ཆེན་པོ་རྒྱབ་ཏུ་བསྐྱུར་ནས་ཆུང་ངུ་གཙིགས་སུ་འཛིན་པ་མཚོན། ག ནང་གྱི་དོན་མ་ལུས་ཡང་དག་སྒྲུབ་པ་མཚོན། ང རྒྱབ་མདུན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་དགོས་པ་མཚོན།

༥ ཡུལ་མ་ཟྱིན་པ་ཁ་བཤད་མཁས། །ལྟོ་མ་ཕྱིད་པ་སྐྱ​ྱིད་ཟོས་མཁས། །ལས་མ་ནུས་པ་བྱ་བཏང་མཁས། ། འདུག་སས་ཕོངས་ནས་བག་ལ་ཡྱིབས། །འགོ་སས་ཕོངས་ནས་ལུང་སྟོང་འཚོལ། །

ཀ མ་སྒྱིད་པ་དང་འཇོན་པོ་ཡེ་ནས་མེད་པ་མཚོན།

ཁ ལས་དོན་ཐམས་ཅད་ལ་འབད་འབུངས་ཀྱིས་བསྒྲུབས་པ་མཚོན། ག འགོ་འདུག་གྱི་གནས་ལ་མཁས་པར་འགྱུར་བ་མཚོན། ང སྐྱ​ྱིད་སྡུག་མཉམ་དུ་གནས་པ་མཚོན།

༦ གསོད་པ་རྔོན་པ་ངས་གསོད་ཀང་། །ཟ་བ་དགེ་སྦོང་རྣམས་ཀྱིས་ཟ། །ཟ་དང་གསོད་པའྱི་སྱིག་པ་ལ། །ཁད་ པར་ཡོད་ན་གད་མོ་བོ། །

ཀ གསོད་པ་ལས་ཟ་བ་སྱིག་པ་ཆེ་བ་ཡོད་པ་བསྟན། ཁ ཟ་བ་ལས་གསོད་པ་སྱིག་པ་ཆེ་བ་ཡོད་པ་བསྟན།

ག གསོད་པ་དང་ཟ་བའྱི་སྱིག་པ་གཅྱིག་མཚུངས་སུ་བསྟན།

ང ཟ་བ་དང་གསོད་པ་གཉྱིས་ཀར་སྱིག་པ་མེད་པར་བསྟན། ༧ རྔོན་པ་དྲག་ཤུལ་ཆེ་ན་ཡང་། །དྲང་སོང་སོག་ལ་ཕངས་པ་མེད། །ཁོད་ཀྱིས་སོན་ལ་མ་བསད་ན། །གཞན་ གྱིས་གསོན་པོར་ག་ལ་ཟ། །

ཀ རྔོན་པའྱི་དྲག་ཤུལ་དེ་དྲང་སོང་གྱི་སྙྱིང་སྟོབས་ལས་ཆེ་བ་ཡོད་པ་བསྟན། 165

ཟྲོས་གར།

ཁ དྲང་སོང་གྱི་སྙྱིང་སྟོབས་དེ་རྔོན་པའྱི་དྲག་ཤུལ་ལས་ཆེ་བ་ཡོད་པ་བསྟན། ག དྲང་སོང་གྱི་སོག་ལ་རྔོན་པས་འཚེ་བ་བྱེད་པ་བསྟན།

ང རྔོན་པས་མ་བསད་ནའང་གཞན་གྱིས་གསོན་པོ་ཟ་བ་བསྟན།

༨ ཁད་པར་ད་ལྟའྱི་སེམས་ཅན་འདྱི། །ཁོད་ཀྱི་ལུས་འདྱི་སྐྱེད་པའྱི་མ། །ཚེ་འཕོས་རྱི་དྭགས་ལུས་སུ་བངས། །དེ་ ཕྱིར་མ་ཤ་བུས་ཟ་བ། །དེ་ལས་ངོ་ཚ་ཆུང་བ་མེད། །དེ་ལས་ཁོང་སྙྱིང་གང་བ་མེད། །

ཀ སྙྱིང་རེ་དང་བྱང་སེམས་ཡེ་ནས་མེད་པ་བསྟན།

ཁ རྱི་དྭགས་བསད་ཀང་རུང་སྐྱེད་མ་གསོད་མྱི་རུང་བ་བསྟན། ག སྙྱིང་རེ་དང་བྱང་སེམས་ལ་ཡྱིད་དགའ་བ་མཚོན།

ང རྱི་དྭགས་བསད་ན་རང་གྱི་མ་བསད་པ་དང་འདྲ་བར་བསྟན།

བཞི་པ། དྲི་བར་ལན་ཐྲོབས།

༡ རྱི་དྭགས་དེད་དཔོན་རྱིག་པའྱི་ཟླ་བའྱི་དགོངས་དོན་གཙོ་བོ་གང་ཡྱིན་ནམ།

༢ འདོད་པའྱི་ཁྱུ་མཆོག་གྱིས་རྱིག་པའྱི་ཟླ་བར་སྐྱོན་བརོད་བྱས་པ་འདྱིས་གང་བསྟན་གྱི་འདུག་གམ། ༣ ཅྱིའྱི་ཕྱིར་རྔོན་པས་དྲང་སོང་གྱི་གཏམ་ལ་མ་ཉན་པ་རེད་དམ།

༤ གཏམ་རྒྱུད་འདྱིའྱི་རྩོམ་ཉམས་ལ་ཁད་ཆོས་གང་དག་འདུག་གམ། ༥ གཏམ་རྒྱུད་འདྱི་ཡྱི་བརོད་བྱ་གཙོ་བོ་གང་ཡྱིན་ནམ།

༦ འཕགས་པ་ཀཱ་ཏྱཱ་ཡ་ནས་དག་གཉེན་ངེས་པ་མེད་པའྱི་ཚུལ་ཇྱི་ལྟར་གཟྱིགས་ཡོད་དམ།

ལྔ་པ། གཤམ་གསལ་རྣམས་ཀི་མཚོན་དྲོན་བིས།

དབུགས་ཆད་ལ་ཁད་པ་གསུམ། ལ་རོང་ལུང་རོང་རྣམ་པ་བཞྱི། ཤ་ཁྱི་བཅུ་གཉྱིས།

དྲུག་པ། གངས་འདྲེན་བིས།

སྡུག་བསལ་གསུམ། རྟེན་འབེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉྱིས།

བདུན་པ། བྱེད་སྲོ།

སློབ་ཚན་འདྱི་གཏམ་བརོད་བཟོས་ནས་འཁབ་དགོས། 166

རྱི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གྱི་ཕོ་ཉ།

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

སེ་ཚན་འདྱིར་མཛད་རྣམ་གྱི་ལེའུ་དགུ་པ་ཟྱིང་འཁྲུག་དང་། ལེའུ་བཅུ་པ་ལྷ་སའྱི་རྐེན་ངན། ལེའུ་བཅུ་

གཅྱིག་པ་བཙན་བོལ། ལེའུ་བཅུ་གཉྱིས་པ་སྐྱབས་བཅོལ་དུ་ཕྱིན་པ། ལེའུ་བཅུ་གསུམ་པ་ད་ལྟ་དང་། མ་འོངས་པ་བཅས་སློབ་ཚན་ལྔ་རུ་བཀོད་ཡོད།

ལེའུ་དགུ་པའྱི་ནང་དུ་རྒྱ་གར་ནས་བོད་དུ་ཕེབས་ཏེ་རྒྱ་ནག་གཞུང་དང་མཉམ་མེས་ཚིག་མེར་གཏུག་ གྱིས་ཞྱི་འཇམ་ཡོང་རེ་བས་ཀང་། བཏང་བར་བརེན།

རྒྱ་ནག་གཞུང་གྱིས་གྲོས་མཐུན་གྱི་ནང་དོན་ཁག་བརལ་བཤྱིག་

བོད་ཤར་ཕོགས་ནས་རྱིམ་པས་ངོ་རྒོལ་བས་པའྱི་སོར་དང་།

ལེའུ་བཅུ་པའྱི་

ནང་དུ་ལྷ་སའྱི་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའྱི་རེས་རྒྱ་དམར་གྱིས་༸སྐུ་མདུན་དམག་སར་དུ་གདན་འདྲེན་ཞུས་

པར་བོད་མྱི་རྣམས་ཀྱིས་ལོག་གཡོ་ངན་གཤོམ་ཡྱིན་པར་དོགས་ནས་མ་སྐུལ་དང་བངས་ཀྱིས་ཕེབས་

བཤོལ་བས་པ་སོགས་ཟང་ཟྱིང་གྱི་རྣམ་པའྱི་སོར། ལེའུ་བཅུ་གཅྱིག་ནང་དུ་རྒྱ་ནག་གཞུང་གྱིས་དྲག་

གནོན་བེད་པའྱི་ཉེན་ཁར་གཟྱིགས་ཏེ་ཉེན་ཡོལ་དུ་ལྷོ་ཁ་ཁུལ་དུ་ཕེབས་ཏེ་རྒྱ་ནག་གཞུང་དང་མཉམ་

དུ་གྲོས་མོལ་བེད་འཆར་ཡོད་ཀང་དྲག་གནོན་བས་པར་བརེན་རྒྱ་གར་དུ་བཙན་བོལ་དུ་ཕེབས་པའྱི་

སོར།

ལེའུ་བཅུ་གཉྱིས་པའྱི་ནང་བཙན་བོལ་དུ་ཕེབས་པའྱི་ལམ་བར་དཀའ་་ག་གང་མང་ཞྱིག་

བརྒྱུད་དེ་རྒྱ་གར་དུ་སྐྱབས་བཅོལ་དུ་ཕེབས་པའྱི་སོར། འབོར་ནས་བོད་པའྱི་སབས་དེའྱི་གནས་སངས་དང།

ལེའུ་བཅུ་གསུམ་པའྱི་ནང་དུ་རྒྱ་གར་དུ་

མ་འོངས་པའྱི་བཙན་བོལ་གྱི་ལས་དོན་བེད་

ཕོགས་ཐད་ལས་ཀ་བང་བསྒྱིགས་ཏེ་བཙན་བོལ་སྒྱིག་འཛུགས་བཙུགས་པ་སོགས་ཀྱི་སོར་སར་ ཆགས་སུ་བཀོད་གནང་ཡོད་དོ། །

སེ་ཚན་འདྱི་སློབ་ཕྲུག་སོ་སོར་ཀོག་ཏུ་བཅུག་སེ། འཛིན་རྱིམ་དགུ་པར་ཟྱིན་བྱིས་འགོད་སངས་ཁྱིད་ ཟྱིན་པ་ལྟར།

ཟྱིན་བྱིས་འགོད་བཅུག་ནས་འཛིན་གྲྭའྱི་ནང་སྦང་བཤད་བརྒྱུད་གོ་རོགས་ཀྱི་ནུས་པ་

དང་། བཤད་རལ་སྦོང་བརར་སྤོད་དགོས།

167

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

སློབ་ཚན་ཉི་ཤུ་པ།

ངློས་ཀི་ཡུལ་དང་ངློས་ཀི་མི་མང་། (དང་པོ།)

ལེའུ་དགུ་པ། ཟིང་འཁྲུག

༄༅། །གང་འཚམས་ནས་གནམ་གཤྱིས་དྭངས་ཏེ་བགོད་ལམ་ཕེ་བར་བརྟེན་རྣ་ཐོད་ལ་རྩེ་ནས་ རྒྱ་གར་གྱི་གོགས་པོ་རེས་བཞུགས་པ་ཚོར་ག་ལེར་བཞུགས་ཞེས་ཕན་ཚུན་ཚང་མ་དགའ་སྐྱོ་ཟུང་

འབེལ་གྱིས་ཞུས་ཤྱིང༌། ལ་རྩེ་དེར་རྣམ་ཀུན་བོད་མྱིས་རྱི་མཐོའྱི་རྩེར་རྒྱུན་འཛུགས་བྱེད་པའྱི་དར་ ལྕོག་ཚོའྱི་ཁོད་དུ་རྒྱ་ནག་གྱི་དར་ཆ་དམར་པོ་ཆེན་པོ་དང༌། མའོ་ཙེ་ཏུང་གྱི་འདྲ་རྱིས་སོགས་འདུག་

པ་དེ་དག་དགའ་བསུའྱི་ཆེད་ཡྱིན་ཤག་ཀང༌། ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ནྱི་དེ་དག་མཐོང་བ་ན་ཡྱིད་སྐྱོའྱི་རང་ བཞྱིན་ཞྱིག་བྱུང༌།

དེར་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་དཔོན་ཞྱིག་ངོས་བསུ་མའྱི་ཆེད་སྒུག་སོད་བྱས་འདུག ཁོང་ནྱི་དམག་སྤྱ​ྱི་གཞོན་

པའྱི་མྱིང་འཁུར་ཡོད་པ་དམག་དཔོན་ཅྱིན་རའོ་རན་ཟེར་བ་རྒྱ་མྱིའྱི་ལས་བྱེད་པའྱི་ནང་ནས་ཕན་ གྱི་དགའ་མོས་ཡོད་པའྱི་གས་ཤྱིག་ཡྱིན། སེམས་བཟང་པོ་དང་གཡོ་ཟོལ་མེད་པ་ཞྱིག་རེད། དེ་གས་

ཁོང་གཅྱིག་པུ་མྱིན་པ་གཞན་དག་ཀང་ཐུག་འཕད་བྱུང་མྱོང༌། ཁོང་ཚོའྱི་ཁོད་དུ་ང་ཚོར་གོགས་

ཕན་བྱེད་འདོད་ཡོད་མཁན་མང་པོ་ཡོད་ཀང༌། ཁོ་རང་ཚོ་དམར་པོའྱི་སྒྱིག་འཛུགས་དམ་བཙན་གྱི་ 168

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (དང་པོ།)

འོག་ཏུ་སོྡད་དགོས་པར་བརྟེན་ང་ཚོར་ཕན་གོགས་མང་པོ་བྱེད་ཐབས་མེད། ཁོང་ཚོའྱི་གས་གཅྱིག་ ནྱི་༡༩༥༨ ལོ་ང་ཚོའྱི་འཇབ་དམག་ཁོངས་ཞུགས་ཏེ་ཟླ་བ་དགུའྱི་རྱིང་མཉམ་དུ་རྒྱ་དམར་ལ་འཐབ་

རྒོལ་བྱས་ཤྱིང༌། ད་ཆ་རྒྱ་གར་ནང་བཙན་བྱོལ་བ་བྱས་ཏེ་བསད་ཡོད།

ལྷ་སར་ཕྱིར་ལོག་སྐབས་གོ་མོ་དང༌། རྒྱལ་རྩེ། གཞྱིས་ཀ་རྩེ་སོགས་ཀྱི་གོང་ཁེར་དུ་གླེང་མོལ་རྣམས་

རང་འདོད་ལྟར་བརོད་རྩྱིས་ཡོད། ནྱིའུ་ལྱི་ལྱིར་གཅེན་པོ་དང༌། ངོས་ལ་ཁས་ལེན་བྱས་པའྱི་རེས་སུ་ བོད་ནང་གླེང་མོལ་རྣམས་རང་འདོད་ལྟར་བྱས་ན་རྒྱ་མྱིའྱི་རྣམ་འགྱུར་ཇྱི་འདྲ་ཞྱིག་བསྟན་གྱི་ཡོད་

མེད་བལྟ་འདོད་བྱུང་བར་བརྟེན་ས་གནས་དེ་གསུམ་དང༌། ལྷ་སར་གླེང་མོལ་བྱས་པ་ཚོའྱི་ནང་ ༡༩༥༥ ལོ་རྒྱ་ནག་ནས་བོད་དུ་ཕྱིར་ལོག་བྱས་པ་ནས་བཟུང་མྱི་མང་དང༌། རྒྱ་བོད་ལས་བྱེད་ཚོར་

ངས་རྒྱུན་དུ་བརོད་དོན་ལྟར་རྒྱ་རྱིགས་རྣམས་ང་ཚོར་དབང་བསྒྱུར་བྱེད་མཁན་མྱིན་པ་དང༌། ང་

ཚོ་ཁོང་ཚོའྱི་མྱི་སེར་མྱིན་ལུགས། ང་ཚོར་ནང་གྱི་རང་དབང་ཡོད་པའྱི་རང་སྐྱོང་ལོངས་འཛུགས་ རྒྱུའྱི་ཁས་ལེན་ཡོད་སྟབས་དེ་དག་ལེགས་པར་འགྲུབ་ཐབས་ལ་ཚང་མས་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས།

ལས་དོན་ནོར་འཁྲུལ་ཅན་རྒྱ་བོད་ལས་བྱེད་སུས་ཀང་ལེགས་བཅོས་དུས་རྟག་ཏུ་བྱེད་པའྱི་འཁུར་

འགན་ལེན་དགོས། རྒྱ་རྱིགས་རྣམས་བོད་དུ་གོགས་ཕན་བྱེད་དུ་བཏང་བ་ཡྱིན་སྟབས་ཁོང་ཚོས་ང་ ཚོར་ཕན་ཐོགས་མ་བྱས་ན་ཁོང་ཚོའྱི་དབུས་གཞུང་གྱི་བཀའ་དགོངས་དང་འགལ་བ་རེད་ཅེས་རྒྱ་

ནག་གྱི་དབང་འཛིན་པ་ཚོས་ངོས་ལ་ཁས་ལེན་བྱུང་ལུགས་སོགས་བསྐྱར་བཤད་ནན་བརོད་བྱས་ པ་ཡྱིན།

སྱིད་བྱུས་དེ་དག་ལག་ལེན་དུ་བཀལ་ཏེ་ང་ཚོའྱི་གཞུང་གྱི་ལས་དོན་ཇྱི་འདྲ་ཞྱིག་བྱས་ཀང་གོས་

མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་དང་མཐུན་པ་དང༌། ནང་གྱི་རང་དབང་འབྱུང་ཐབས་ལ་འབད་བརྩོན་ གང་ཐུབ་བྱས་པ་ཡྱིན། ཐོག་མའྱི་ཆར་རྒྱ་མྱིའྱི་རྣམ་འགྱུར་གསལ་རྟོགས་མ་བྱུང་ཡང༌། རེས་སུ་རྒྱ་

མྱིའྱི་བསམ་ཚུལ་དུ་ངོས་ལ་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཤུགས་རྐེན་ཐེབས་པར་ལྟ་བའྱི་གནས་ལུགས་རྱིམ་བཞྱིན་ གསལ་རྟོགས་བྱུང༌། ཁོ་བོ་རྒྱ་གར་དུ་སོད་ཤུལ་རྱིང་མྱི་མང་ནས་རྒྱ་མྱིར་ཁོང་ཁོའྱི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་

སྟངས་ལྷ་སའྱི་ཕྱི་ནང་དུ་ཁབ་འཕེལ་བྱུང་བ་མྱི་རྱིང་བར་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་ཞྱིང༌། དེའྱི་རྒྱུ་མཚན་

གཙོ་བོ་ནྱི་བོད་ཤར་ཕོགས་ཀྱི་མྱི་རྣམས་ནུབ་ཕོགས་སུ་བཙན་བྱོལ་དུ་ཡོང་གྱི་ཡོད་པ་དེའྱི་རྐེན་གྱི་ 169

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ཡྱིན་ཞྱིང༌། བཙན་བྱོལ་བ་སྟོང་ཕག་མང་པོ་ནས་རང་གཞུང་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་དོན་དུ་ལྷ་སའྱི་ཉེ་སྐོར་

དུ་སོད་སར་ཆགས་ཏེ་གནས་ཡོད་པ་རེད། འབྱི་ཆུ་ཤར་བརྒྱུད་བོད་རྱིགས་ས་ཁུལ་དུ་རྒྱ་མྱིའྱི་ལྟ་ སྤྱོད་ལག་ལེན་བྱེད་ཆེད་ལས་ཐབས་ཧ་ཅང་ཐ་ཆད་མྱི་སྤྱོད་ལས་འདས་པ་ཇྱི་བྱས་ཁོང་ཚོའྱི་ས་

ནས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་སྟེ། རྱིང་པོར་མ་ལྟོས་པར་བོད་ས་གཞན་དག་ལ་ཡང་དེ་བཞྱིན་ལག་བསྟར་

བྱས་དྭོགས་ཚང་མར་བོ་གཡེང་ཆེན་པོ་བྱུང་ཞྱིང༌། དེ་ལྟར་མྱི་མང་གྱི་མྱི་འདོད་པའྱི་བསམ་ཚུལ་

རྣམས་རྱིམ་བཞྱིན་ཤུགས་ཚད་ཇེ་མཐོ་ཇེ་མཐོར་འགྱུར་སྐབས་རྒྱ་མྱིའྱི་རྣམ་འགྱུར་ནྱི་ཡ་མཚན་

ཞྱིག་བསྟན་འདུག ཁོ་བོ་བོད་དུ་མ་ལོག་བར་རྒྱ་མྱིས་ངའྱི་བཀའ་བོན་ཚོར་བརྩྱི་མཐོང་ཚུལ་མཐུན་ བྱས་ཤྱིང༌། ཚོགས་འདུའྱི་སར་བཀའ་ཤག་ལ་བརོད་གསལ། བོད་ནང་གྱི་བཅོས་བསྒྱུར་སྐོར་བོད་

མྱིས་བོ་གཡེང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རྒྱ་ནག་གཞུང་ནས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། མྱི་མང་གྱི་འདོད་པ་དང་མ་བསྟུན་

པར་བསྒྱུར་བཅོས་བྱེད་འདོད་མེད་གཤྱིས། ལོ་དྲུག་རྱིང་བསྒྱུར་བཅོས་འགངས་པ་ཡྱིན་ཞེས་བརོད་

འདུག གནས་ཚུལ་དེ་དག་ནྱིའུ་ལྱི་ལྱིར་ངེད་ནས་ཀྲོའུ་ཨན་ལན་ལ་གླེང་མོལ་བྱས་པའྱི་འབས་བུ་ ཡྱིན་མྱིན་གང་ལྟར་མྱི་མང་གྱི་ཁོང་ཁོའྱི་བོ་འཚབ་ཞྱི་བ་ལ་ཕན་ནུས་ཡོང་བར་ཕྱིས་དྲག་པ་ཡྱིན།

དེ་ལྟར་བཅོས་མའྱི་མཛའ་གོགས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་པའྱི་མུར། མྱི་མང་འདུ་འཛོམས་ཤྱིག་སར་རྒྱ་

མྱིས་བཀའ་ཤག་ཏུ་གོ་བསྡུར་མ་བྱས་པར་བརོད་གསལ། བོད་ཤར་ཕོགས་ས་ཁུལ་འགར་རྒྱ་མྱིའྱི་

དབང་བསྒྱུར་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་མཁན་ཡོད་པ་དེ་དག་གནོན་སོམ་ཐུབ་པའྱི་ག་སྒྱིག་ཆ་ཚང་ཡོད་ཅེས་

བརོད་པ་དེས་བཀའ་བོན་རྣམས་བོ་འཚབ་ཆེན་པོར་གྱུར། དེ་ཡང་ཁམས་པས་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་

པ་བཀའ་ཤག་གྱིས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་ཀང༌། མྱི་མང་ལ་གསལ་པོར་ཁབ་བསྒགས་བྱེད་དགོས་པའྱི་གལ་

འགངས་ཆེན་པོ་དེ་འདྲ་བྱེད་པ་ཇྱི་ཡྱིན་མྱི་ཤེས་པ་ཞྱིག་རེད།

དེ་ནས་རྒྱུ་མཚན་འདྱི་ཡྱིན་མེད་པར་གློ་བུར་རྒྱ་མྱིས་མཛའ་གོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་བསྒྱུར་ཏེ་འཇྱིགས་

སྣང་གྱི་བསྱིགས་ར་བསྐུལ་བ་དང༌། ཚིག་རྩུབ་བརོད་པ་སོགས་སར་གྱི་བཙན་དབང་བྱེད་སྟངས་

དེ་བས་ངན་པ་ཞྱིག་ཡང་བསྐྱར་བྱེད་པའྱི་འགོ་ཚུགས།

ཁོ་བོ་རྒྱ་གར་གྱི་བལྟ་བསྐོར་ཟྱིན་རེས་སྐུ་ཞབས་ནེ་རུར་ལྷ་སར་གདན་ཞུའྱི་སྙན་སེང་ཞྱིག་ཞུས་པ་ 170

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (དང་པོ།)

ཡྱིན། དེའྱི་རྒྱུ་མཚན་ནྱི་ཕན་ལ་རྒྱ་གར་ནང་ཁོང་གྱིས་སྣེ་ལེན་གང་ཟབ་གནང་བ་དེའྱི་དྲྱིན་ལན་

འཇལ་རྒྱུའྱི་ཆེད་ཙམ་དུ་མ་ཟད། བོད་ནང་ཁུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་རྣམས་ཁོང་གྱིས་ཐད་ཀར་གཟྱིགས་ རྟོགས་ཐུབ་པའྱི་ཆེད་དུའང་ཡྱིན། ཁོང་གྱིས་དེ་ལ་ཞལ་བཞེས་གནང་ཞྱིང༌། རྒྱ་མྱིས་ཀང་ཐོག་མའྱི་ ཆར་དེ་ལ་འདོད་བབས་ཡོད་མེད་ཇྱི་ལྟར་དགག་ཆ་གང་ཡང་བྱས་མ་བྱུང༌། དེ་ལ་རྒྱ་མྱི་རྣམས་ཕྱི་ རྒྱལ་གྱི་མྱི་སྣ་སྱིད་དོན་མཁན་དེ་རྱིགས་ཁོང་རང་ཚོའྱི་བྱ་སྤྱོད་ལ་རྟོག་ཞྱིབ་བྱེད་དུ་འཇུག་ཐབས་

མེད་སྟབས་རེས་སུ་ཇྱི་ལྟར་བྱེད་མྱིན་ལམ་ཙམ་ཚོད་དཔགས་ཐུབ་པ་ལྟ་བུ་ཞྱིག་ཡོད་པ་ལྟར། ཁོང་ ཕེབས་དུས་སུ་མ་གཏུགས་ཙམ་ལ་རྒྱ་མྱིས་བརོད་གསལ། ཁོང་ལ་བོད་མྱིས་དགའ་བསུ་བྱེད་མྱིན་

མྱི་རྟོགས་ཤྱིང༌། ཇྱི་བྱེད་མ་ངེས་པས་ཁོང་གྱི་བདེ་འཇགས་སྐོར་འགན་འཁུར་མྱི་ཐུབ་ཟེར། བོད་ མྱིས་ཁོང་ལ་བོད་སྐྱོབ་སྲུང་མཁན་ལྟ་བུའྱི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་དགའ་བསུ་ངེས་པར་ཞུ་རྒྱུ་ཡང༌། རྒྱ་མྱིའྱི་

བཙན་འོག་ནས་ཅྱི་བྱ་མེད་པར་ཁོ་བོའྱི་གདན་ཞུ་ཕྱིར་འཐེན་མྱི་བྱེད་མཐུ་མེད་བྱུང་སྟེ་བརྩེ་ཞེན་

དང༌། སློབ་སྟོན་གྱི་འབེལ་ཐག་དབང་མེད་དུ་གཅོད་དགོས་བྱུང༌།

གོང་སྨྲོས་ལྟར། རྱིམ་བཞྱིན་བཙན་བྱོལ་བ་ཚོའྱི་ས་ནས་བོད་ཀྱི་ཤར་བྱང་ས་ཁུལ་དུ་གནས་ཚུལ་

ཤྱིན་ཏུ་ཐབས་རྡུགས་བྱུང་ལུགས་རྣམས་གོ་རྟོགས་ཡོང་གྱི་ཡོད་ཀང༌། ལོ་རྒྱུས་ཞྱིབ་གསལ་ཆ་ཚང་

བ་ཇྱི་མ་ཇྱི་བཞྱིན་ཞྱིག་ད་ལྟ་ཡང་ཤེས་རྟོགས་དཀའ་བ་ཡྱིན། བཙན་འཛུལ་འགོ་འཛུགས་བྱས་

པ་ནས་བཟུངས་རྒྱ་མྱིའྱི་དབང་བསྒྱུར་འོག་ཚུད་པའྱི་ས་ཁུལ་ཁག་ཏུ་ཁམས་རྱིགས་རྱིའྱི་ལོགས་སུ་ གནས་སོད་འཇབ་དམག་མཁན་བརྒྱ་ཕག་འགའ་ཤས་ནས། སྟོང་ཕག་བཅུ་གངས་སུ་རྱིམ་འཕེལ་

དུ་ཕྱིན་ཏེ། ཁོང་ཚོས་རྒྱ་མྱིའྱི་དཔུང་དམག་ལ་དུས་སྐབས་ངེས་མེད་ཀྱི་འཐབ་རྒོལ་ཐེངས་གངས་ མང་པོ་བྱས་ཡོད་ཅྱིང༌། རྒྱ་མྱིའྱི་དཔུང་དམག་གྱིས་འབོམ་དང༌། ལྕྱི་བའྱི་མཚོན་ཆའྱི་རྱིགས་དུ་མ་

བེད་སྤྱོད་ཀྱིས་འཇབ་དམག་མཁན་ཙམ་དུ་མ་ཟད། ཁོང་ཚོར་འབེལ་གོགས་བྱས་པར་དྭོགས་པའྱི་

གོང་དང༌། གོང་གསེབ། དགོན་ཁག་ཏུ་གནས་པའྱི་སེར་སྐྱ་མྱི་མང་འགལ་ཉེས་ཡོད་མེད་ཚང་མར་

དྲག་གནོན་མྱི་བཟད་པ་བྱས་འདུག་པར་བརྟེན། གོང་གསེབ་དང༌། དགོན་ཁག་ཚོ་སྟོར་བཤྱིགས་ ཆེན་པོར་གྱུར། བ་མ་དང༌། མྱི་མང་གྱི་འགོ་འཁྱིད་སྐྱ་བོ་དྲག་པ་ཚོར་དམའ་འབེབས་དང་བཙོན་

འཇུག་བྱས་ཏེ་རྱིམ་བཞྱིན་མནར་གཅོད་ཀྱིས་སྡུག་གསོད་བཏང༌། ས་ཞྱིང་བཙན་འཕོག་དང༌། རྩ་ 171

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ཆེའྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་རྱིགས་སྟོར་བཅོམ་རྐུ་འཕོག་བྱས། ཆོས་ཟེར་བ་འདྱིས་མྱི་མང་ལ་གཉའ་ གནོན་བཤུ་གཞོགས་བྱེད་པའྱི་གཞྱི་རྟེན་བྱས་ལུགས་དང༌། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལན་འདས་ཤཱཀ་

ཐུབ་པ་རང་ཉྱིད་ལོག་སྤྱོད་པ་ཡྱིན་ཚུལ་སོགས་སྦར་ཡྱིག་དང༌། གསར་ཤོག་ཁག་ཐོག་བྱིས་ཏེ་དྲྱིལ་

བསྒགས་རྒྱ་ཆེ་བྱས་ཤྱིང༌། སློབ་གྲྭ་ཁག་ཏུའང་སེལ་འགེམས་འགེལ་བཤད་ཟབ་ནན་བྱས་འདུག རྒྱ་ སེའྱི་ས་ཁུལ་དུ་དཔར་འདེབས་བྱས་པའྱི་གསར་ཤོག་དེ་ཚོའྱི་གས་ངོ་མ་དང༌། ངོ་བཤུས་འགའ་ཤས་

ལྷ་སར་འབྱོར་ཏེ་ཚོད་བགམ་པའྱི་སླད་དུ་དངོས་བརྒྱུད་ཅྱི་རྱིགས་པའྱི་སོ་ནས་རྒྱ་བོད་ལས་བྱེད་

པའྱི་ལག་ཏུ་སོན་པར་བྱས་ཏེ་ཡོད་སྐབས་གནས་ཚུལ་དེ་ལ་བོད་མྱི་ཚོ་འདོད་བབས་མེད་པའྱི་རྣམ་ འགྱུར་ཆེན་པོ་བཟོད་དཀའ་བ་ཞྱིག་ནགས་ལ་མེ་མཆེད་པ་ལྟ་བུའྱི་གནས་སུ་གར་སྟབས་ཧ་ཅང་

མངོན་གསལ་ཐལ་ཆེའྱི་སྐྱོན་འགྱུར་བྱས་དྭོགས་ཀྱིས་མྱི་མང་རྒྱ་ཆེར་ཁབ་གདལ་མ་བྱུང་གོང་དེ་མ་

ཐག་གསར་ཤོག་རྣམས་ཕྱིར་བསྡུ་ཐུབ་ཐབས་ཀྱི་ཆེད་དུ་གསར་ཤོག་རེར་རྒྱ་མྱིའྱི་དངུལ་རྡ་སོར་ལྔ་

རེ་སྤད་དེ་ཕྱིར་ཉོས་བསྡུ་ཚགས་བྱས་ཤྱིང༌།

རྒྱ་མྱིས་མེས་རྒྱལ་ཟེར་བ་རྒྱ་ནག་ཁོངས་བོད་མྱི་རྣམས་རང་མོས་ཀྱིས་ཞུགས་པའྱི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་

ཀྱི་ཡོད་ཚེ་བོད་ཤར་ཕོགས་ས་ཁུལ་དུ་ལག་ལེན་བྱེད་ཕོགས་དེས་ཐབས་ཤེས་དེ་དག་མཚམས་ འཇོག་བྱས་པ་ལྟ་བུ་རེད། བོད་མྱི་རྣམས་ལ་འཇྱིགས་སྐྲག་བསྐུལ་ཏེ་ཁས་ལེན་བྱེད་དུ་འཇུག་མྱི་ ཐུབ། འདྱི་ཕྱི་ཁས་ལེན་ཞྱིང༌། ཆོས་ལ་གཙིགས་སུ་བྱེད་པའྱི་མྱི་དག་གྱིས་རྩ་ཆེར་འཛིན་པའྱི་ལུང་ རྟོགས་ཀྱི་ཆོས་ལ་ཁོང་ཚོས་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པ་དེ་ནྱི་སྨོན་པའྱི་སྱིད་བྱུས་ལྟ་བུ་ཡྱིན་ཞྱིང༌། དེའྱི་འབས་ བུར་བོད་ཀྱི་ངོ་ལོག་པའྱི་བསམ་སྦོར་གྱི་ནུས་ཤུགས་དང༌། གཞྱི་རྒྱ་ཇེ་ཆེར་ཕྱིན་པ་རེད།

ཕན་ལྷ་སར་ལོག་རེས་ཡུན་མྱི་རྱིང་བར་འབྱི་ཆུ་ནུབ་བརྒྱུད་ཀྱི་ཆབ་བག་རྨར་ཁམས་སོགས་བོད་

ཤར་ཕོགས། བྱང་ཤར། ཤར་ལྷོ་བཅས་ཀྱི་ས་ཁུལ་གང་སར་མྱི་མང་ནས་གོ་མཚོན་འཆང་ཞྱིང་དྲག་ པོའྱི་ངོ་རྒོལ་གྱི་ལས་རྩོམ་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད་པ་དང༌། ཞྱི་འཇམ་གྱི་ཐབས་ཤེས་ལ་རེ་སྒུག་ཏུ་གནས་པ་ ནྱི་བོད་ནུབ་ཕོགས་དང༌། དབུས་ཕོགས་ས་ཁུལ་ཉུང་ཉུང་ཞྱིག་ཡྱིན།

དུས་སྐབས་དེ་སྐོར་ལ་ཁོ་བོས་ལྷ་སར་ཡོད་པའྱི་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་དཔོན་འགའ་ཤས་ལ་བོད་ཤར་ 172

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (དང་པོ།)

ཕོགས་ས་ཁུལ་དུ་ཟྱིང་འཁྲུག་པ་ཉུང་ཤས་ལ་ཁག་འདོགས་ཀྱིས་ཡུལ་དགོན་སེ་ཁྱིམ་ཁག་ལ་གནམ་

གྲུས་སྒོགས་དང༌། འབོམ་འཕེན་པ་འདྱི་ནྱི་ཞྱི་བདེའྱི་མྱི་མང་སེར་སྐྱར་དྲག་གནོན་བྱེད་པ་ཤྱིན་ཏུ་ མྱི་འོས་པ་ཞྱིག་ཡྱིན་ལུགས་བརོད་རྒྱུ་བྱུང་ཞྱིང༌། དེ་འདྲའྱི་གླེང་མོལ་བྱེད་སྐབས་འཕལ་དུ་མཚམས་

འཇོག་བྱེད་རྒྱུའྱི་ཁས་ལེན་བྱས་ན་ཡང༌། ལག་ལེན་ནྱི་སར་བཞྱིན་མུ་མཐུད་བྱས་པ་མ་གཏོགས་ འགྱུར་བ་གཏན་ནས་ཡོང་གྱི་མྱི་འདུག

ལྷ་སར་བོད་ཤར་ཕོགས་ཁམས་དང༌། ཨ་མདོའྱི་མྱི་གངས་ཉུང་མཐར་ཁྱི་ལྷག་ཙམ་ཡོད་ཁོངས་

ནས་ཉུང་ཤས་ཤྱིག་སོན་འབྱོར་རྒྱུན་སོད་པ་ཡྱིན་ཡང༌། ཕལ་མོ་ཆེ་ནྱི་གསར་འབྱོར་བཙན་བྱོལ་བ་

ཤ་སྟག་ཡྱིན། རྒྱ་མྱིར་དྲག་པོའྱི་ངོ་རྒོལ་འགོ་འཛུགས་བྱེད་མཁན་བོད་ཤར་ཕོགས་པ་ཡྱིན་སྟབས་ དེ་དག་ལ་རྒྱ་མྱིས་དག་ལན་བྱས་དྭོགས་ཀྱིས་ཁོང་ཚོར་སྲུང་སྐྱོབ་ཡོང་བ་ཞེས་མྱི་མང་ནས་བཀའ་ ཤག་ཏུ་སྙན་འབུལ་ཞུས་ཤྱིང༌། རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་དཔོན་ཚོས་སྤྱ​ྱིར་བཏང་བོད་ཤར་ཕོགས་པའྱི་མྱི་ཚོར་

དག་ལན་མྱི་བྱེད་པའྱི་ཁས་ལེན་ཐུབ་ཚུལ་བརོད་སྟབས་བཀའ་ཤག་ནས་ཁམས་པའྱི་འགོ་བྱེད་

ཆེད་འབོད་ཐོག་ཁོང་ཚོའྱི་བོ་གཡེང་ཞྱི་ཐབས་བྱས་ཤྱིང༌། འོན་ཏེ་ཁོང་ཚོའྱི་བོ་གཡེང་ཡུད་ཙམ་

ལས་ཞྱི་ཐབས་མ་བྱུང་བར་བརྟེན་བརྟན་ཆའྱི་སླད་དུ་ཁམས་པ་ཨ་མདོའྱི་མྱི་མང་ལ་ཉེས་འགེལ་མྱི་

བྱེད་པའྱི་ལུགས་མཐུན་ཁས་ལེན་ཡྱི་གེ་ཞྱིག་རྒྱ་མྱིའྱི་ས་ནས་ལེན་གོགས་ཞེས་བཀའ་ཤག་ཏུ་བརོད་

འདུག་པར། རྒྱ་མྱིས་ཁས་ལེན་གྱི་ཡྱི་གེ་དེ་འདྲ་ཞྱིག་ཁབ་བསྒགས་བྱས་ན་དེ་དག་རྱིམ་བཞྱིན་རྒྱ་ གར་དུ་འབྱོར་ཏེ་རྒྱ་མྱིའྱི་ངོ་གདོང་ཉམས་དམས་ཡོང་རྒྱུ་ཞེས་རྒྱུ་མཚན་གང་བྱུང་རང་དགར་བཀོད་ དེ་ཁས་ལེན་གྱི་ཡྱི་གེ་མ་སྤད་པ་རེད།

དེར་བརྟེན་བཀའ་ཤག་ནས་རྒྱ་མྱིའྱི་ངག་ཐོག་གྱི་ཁས་ལེན་དེ་དག་བཀའ་ཤག་གྱིས་ཡྱིག་ཐོག་ཏུ་

བཀོད་རྒྱུ་མ་གཏོགས་བྱེད་ཐབས་བྱུང་མྱི་འདུག རྱིང་མྱིན་རྒྱ་མྱིའྱི་ཁས་ལེན་དེ་དག་སོར་གནས་ རྒྱུན་སྐྱོ ང ་མེ ད ་པ་རྣམ་ཀུན་དང་འདྲ་བར་དོ ན ་སྟོ ང ་ཡྱི ན ་པའྱི ་ བཟོ ་ ཆེ ་ འགའ་ཤས་བྱུང་ཐོ ན ་ནྱི ། བདུན་འགའ་ཤས་རེས་ཁམས་རྱིགས་ཀྱི་སོད་གུར་ནང་རྒྱ་མྱིའྱི་ལས་བྱེད་ཕྱིན་ཏེ་མྱི་ཐོ་བཀོད་དེ་

སོ་སོའྱི་སར་ཕན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཕ་ཞྱིབ་བྱིས་བཀོད་བྱས་འདུག་པ་དེ་ནྱི་ད་ཕན་མ་བྱས་པའྱི་ལས་དོན་

ཡྱིན་པར་བརྟེན་ཁམས་རྱིགས་རྣམས་ལ་ཡང་བསྐྱར་བོ་བག་མྱི་ཕེབས་པ་ཇེ་ཆེར་གྱུར་འདུག ཁོང་ 173

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ཚོའྱི་བསམ་པར་དེ་ནྱི་འཛིན་བཟུང་བྱ་རྒྱུའྱི་ལས་དོན་གྱི་ཐོག་མ་ཞྱིག་ལ་བརྟེན་ད་ཆ་ལྷ་སར་བསད་

ན་སྐྱོབ་ཐབས་མེད་ཅྱིང༌། གང་བྱུང་ལག་འགོ་རྩྱིས་སྤོད་བྱེད་ཐབས་མེད་པས་དེ་མཚམས་ཟང་ཟྱིང་

ཐལ་ཆ་ཇྱི་ཡོང་མ་ངེས་སྟབས། དེ་བས་ལྷ་ཁུལ་ནས་ཕྱིར་ཐོན་བྱ་རྒྱུར་སེམས་ཐག་ཆོད་དེ་ཡུལ་སོས་ བྱེད་འགོ་བཙུགས་ཤྱིང༌། དགོང་མོར་ཚོ་ཁག་ཚོ་ཁག་ཏུ་བྱས་ནས་རྱིམ་ཐོན་གྱིས་རྱི་ལ་འཛེགས་ཏེ་

བསྐྱོད། འགའ་ཤས་ནས་ནང་མྱི་ཚོ་ཡང་མཉམ་དུ་འཁྱིད་འདུག མང་ཆེ་བ་ནྱི་རྱིམ་བཞྱིན་འཇབ་

དམག་ཁོངས་ཞུགས་ཏེ་ཕྱིར་ཐོན་མཐར་ལྷ་སར་ཉུང་ཤས་ཙམ་ལས་མེད། དེར་རྒྱ་མྱི་ཁོང་ཁོ་རབ་

ཏུ་འབར་ཏེ་བཀའ་ཤག་ཏུ་གླེང་བསུན་མང་པོ་བཟོས། གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་འགྱུར་བར་བརྟེན་ཕན་

ཡང་བོ་གཡེང་ཆེ་ཁར། ཅྱི་བྱ་གཏོལ་མེད་ཀྱི་དཀའ་ཚེགས་ཀང་ཇེ་ཆེ་ཇེ་སྡུག་ཏུ་གྱུར། ལྷག་བསམ་

གཅྱིག་ཏུ་དཀར་བའྱི་འཇབ་དམག་མཁན་ཚོར་ཁོ་བོའྱི་མཐོང་ཚུལ་བཟང་པོ་ཡོད་དེ། ཁོང་ཚོས་ ཆོས་དང༌། རང་ཡུལ་སྐྱོབ་ཐབས་སུ་རང་དང་བུ་ཕྲུག་གྱི་ལུས་སོག་ཀང་བོས་གཏོང་ཕོད་པའྱི་སྙྱིང་

སྟོབས་ཆེ་ཞྱིང༌། བོད་ཤར་ཕོགས་ས་ཁུལ་དུ་བྱུང་བའྱི་རྒྱ་མྱིའྱི་སྤྱོད་ཚུལ་ངན་པ་དེ་དག་སུ་ཞྱིག་

གྱིས་ཐོས་ཀང་རང་བཞྱིན་གྱིས་ཞེ་སང་སྐྱེ་བ་ནྱི་སྤྱ​ྱིར་བཏང་འགོ་བ་མྱིར་གྱུར་ཚད་ལ་ཡོང་སྱིད་པ་ ཞྱིག་ཡྱིན་པ་མ་ཟད། ཁོང་ཚོས་ཏཱ་ལའྱི་བ་མར་བ་སློབ་དང་རེ་འབངས་ཀྱི་དམ་ཚིག་ལར་རྒྱ་བཟུང་

སྟེ་རྒྱ་མྱིར་རྒོལ་འཛིངས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། ཁོང་ཚོས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པའྱི་དམྱིགས་ཡུལ་རྩ་བ་ནྱི་

ངོས་ཏཱ་ལའྱི་བ་མ་ཡྱིན་པ་རེད། འོན་ཀང་ངས་རྩོད་གླེང་མྱི་བྱེད་ཐབས་མེད་བྱུང༌།

དུས་ཀྱི་འགྱུར་བ་འདྱི་ལྟ་བུའྱི་གནས་སྐབས་སུ་མཧཱ་ཏ་མ་གྷན་དྷྱིས་སློབ་སྟོན་གསར་པ་ཇྱི་འདྲ་ཞྱིག་

གནང་ཡོང་སྙམ་སྟེ་ཁོ་བོའྱི་ཡྱིད་སར་བཞྱིན་རཱ་ཇྱི་གྷ་ཊའྱི་ཕོགས་སུ་ཡང་ཡང་སོང༌། ཁོ་བོའྱི་བསམ་

པར། ཁོང་གྱིས་ད་དུང་འཚེ་མེད་ཀྱི་ལམ་དུ་ཞུགས་དགོས་ཞེས་སློབ་སྟོན་གནང་ངམ། ཕལ་ཆེར་

དེ་རང་གསུང་ངེས། ང་ཚོར་འཚེ་བ་ཇྱི་འདྲ་ཞྱིག་བྱུང་ཡང་དེའྱི་ལན་དུ་འཚེ་བ་བྱས་ན་གཏན་ནས་

མ་འགྱིགས་པ་ཡྱིན། ལག་ལེན་གནས་ཚུལ་དངོས་བྱུང་ལ་གཞྱིགས་ན་ཡང༌། བོད་མྱིས་ཕར་རྒོལ་

བྱས་ན་བོད་ཤར་ཕོགས་ས་ཁུལ་ལ་རྒྱ་མྱིས་མནར་གཅོད་ཚབས་ཆེན་ཇྱི་ལྟར་བྱས་པ་དེ་བཞྱིན་བོད་

ས་ལྷག་ལུས་རྣམས་ལའང་ངེས་པར་ཡོང་གྱི་རེད། དེས་ན་བོད་ཀྱི་ཡུལ་ཕོགས་གཞན་དག་ལ་ཤར་

ཕོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལས་སྡུག་པའྱི་དག་འཐབ་མྱི་འབྱུང་ཆེད་བོད་མྱི་ཚོས་མཚོན་ཆ་མྱི་བཟུང་བ་ 174

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (དང་པོ།)

དང༌། རྒྱ་མྱིར་གཙེར་བསུན་མྱི་བྱེད་པ་ངེས་པར་དགོས་པར་བསམས་ནས་བཀའ་ཤག་ལ་ཁམས་

རྱིགས་འགོ་བྱེད་ཚོར་ངེད་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་གོང་དོན་རྣམས་བརོད་དགོས་མངགས་ཤྱིང༌། བཀའ་

ཤག་ནས་འདྱི་སྐོར་འཇབ་དམག་གྱི་འགོ་བྱེད་ཚོར་འཕྱིན་སྐྱེལ་བྱེད་ཆེད་སེར་མོ་བ་གསུམ་དང༌།

སྐྱ་བོ་གཉྱིས་ཡོད་པའྱི་ཚོ་ཆུང་ཞྱིག་གོ་སྒྱིག་བྱས་པའྱི་ཐོག

འཇབ་དམག་ཚོའྱི་གོ་མཚོན་ཅམ་

འཇོག་བྱས་ན་རྒྱ་མྱིས་གང་ཡང་མྱི་བྱེད་པའྱི་ཁས་ལེན་གྱི་མགྱིན་ལན་དང༌། གནས་འཕྱིན་ཡང་ བསྐུར་བ་རེད། རྒྱ་མྱིའྱི་ཁས་ལེན་དེའྱི་གོ་དོན་ལ་ཁོང་ཚོས་གོ་མཚོན་མ་བཞག་ན་དེ་ལན་འཇལ་

རྒྱུའྱི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ཞྱིང༌། རྒྱ་མྱིའྱི་ཐོག་མའྱི་རེ་འདོད་ལ་ཁོང་ཚོས་ཁས་ལེན་དེ་ལྟར་བྱས་རེས་

ཁམས་རྱིགས་ཚོའྱི་གོ་མཚོན་ཡོངས་རོགས་དངོས་སུ་རྩྱིས་སྤོད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་འདུག་ཀང༌། ཁམས་

རྱིགས་སུ་འདྲ་ཞྱིག་གྱིས་ཀང་དེ་ལ་བོ་མོས་བྱེད་ཐབས་མེད་པ་བཀའ་ཤག་གྱིས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་སྟབས་ དེ་ལྟར་མྱི་དགོས་པའྱི་རྒྱ་ཕོགས་ལ་བབས་གསེས་གོ་བཀོན་མང་པོ་བྱས།

སྐབས་དེར་ཁོ་བོ་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་དཔོན་ཀྲང་ཅྱིན་ཨུ་དང༌། ཀྲང་གོ་ཧ། ཐན་ཀོན་སན་སོགས་དང་

བྱེད་དཀའ་ངལ་བསུན་ཤྱིན་ཏུ་ཆེ་བའྱི་གླེང་མོལ་ལན་མང་བྱུང༌། ཁོང་ཚོའྱི་བརོད་བབས་དང༌།

གནས་ཚུལ་ངོ་མ་གཉྱིས་འབེལ་མེད་ཐ་དད་ལྟ་བུ་འདུག ཁོང་ཚོ་ནམ་འཕད་སྐབས་རྒྱ་གར་དུ་ཀྲོའུ་ ཨན་ལན་ནས་ཁས་ལེན་བྱས་པ་རྣམས་བསྐྱར་ཟློས་བྱེད། ཉུང་མཐར་ལོ་དྲུག་ནང་བོད་དུ་བསྒྱུར་

བཅོས་གང་ཡང་མྱི་འབྱུང༌། དེའྱི་རེས་སུ་ཡང་མྱི་མང་གྱི་འདོད་པར་མེད་ན་ཨུ་ཚུགས་གང་ཡང་

མྱི་བྱེད་ཅེས་ཟེར་ཡང༌། བོད་ཤར་ཕོགས་ས་ཁུལ་དུ་མྱི་མང་གྱི་རེ་འདོད་གསལ་པོ་དེ་ལྟ་བུར་མ་ བསྟུན་པའྱི་བཙན་ཤེད་དུས་སྐབས་དེ་རང་དུ་བྱས་དང་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད་པ་རེད། ཡང་ན། རྒྱ་མྱིས་ བོད་ཤར་ཕོགས་ས་ཁུལ་དེ་དག་རྒྱ་ནག་གྱི་ཁོངས་གཏོགས་ལས་བོད་ཁོངས་མྱིན་པའྱི་བསམ་ཚུལ་

བཅོས་བཟུང་བྱས་པའམ། བསླུ་བྱིད་རེ་སྟོང་ཙམ་སྐྱེ་བའྱི་དོན་དུ་ཁོང་ཚོས་ཁས་ལེན་ཡང་ཡང་བྱས་

པ་མྱིན་ནམ།

དེ་ནས་གློ་བུར་དུ་རྒྱ་མྱིའྱི་སྱིད་བྱུས་ཇེ་རྩུབ་ཏུ་གྱུར། ད་བར་བོད་ཤར་ཕོགས་ཁུལ་འཇབ་དམག་

མཁན་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་མཁན་དང༌། ས་ཁུལ་གཞན་དག་ལ་ཉེན་ཁ་ཡོང་ས་ནྱི་རྒྱ་དམག་ཡྱིན་ ཡང༌། ད་ཆ་རྒྱ་མྱིས་བརོད་གསལ། ཁམས་རྱིགས་རྒོལ་འགོག་ཆེད་བོད་གཞུང་ནས་འགུལ་བསྐྱོད་ 175

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

བྱེད་དགོས་ཤྱིང༌། དེ་ཡང་བོད་ཀྱི་དམག་དཔུང་བཏང་སྟེ་ངོ་ལོག་པ་རྩ་མེད་བཟོ་དགོས། རྒྱ་མྱིས་

དཔུང་སྣོན་དང༌། དགོས་མཁོ་བཏང་འཐུས་ཟེར་བ་དེ་ལ་བཀའ་ཤག་ནས། བོད་དམག་དཔུང་ སྟོབས་ཆུང་ཞྱིང༌། སློབ་སྦོང་དང་དགོས་མཁོ་མྱི་ལེང་བ། ལྷ་སའྱི་བདེ་འཇགས་སྲུང་དམག་ཀང་

དགོས་པ་མ་ཟད། ད་དུང་གལ་གནད་ཆེ་ཤོས་སུ་བོད་དམག་གྱིས་འཇབ་དམག་དང་ལག་སྦྲེལ་ མྱི་བྱེད་པའྱི་ཁས་ལེན་ཡང་གཏན་ནས་བྱེད་མྱི་ཐུབ་ཚུལ་སོགས་གསལ་བཤད་བྱས་ཤྱིང༌། ཁོ་བོས་

བལྟས་ན་ཡང༌། དེ་ལྟར་མྱི་འབྱུང་བའྱི་ངེས་པ་གཏན་ནས་མེད་པར་བསམས་བྱུང༌། བོད་མྱི་གཞན་ དག་ནས་རང་ཡུལ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱས་པའྱི་འགལ་ཉེས་ལ་བསྙད་དེ་བོད་དམག་རྣམས་བོད་མྱིར་དག་

འཐབས་བྱེད་དུ་གཏོང་རྒྱུར་གཟུར་གནས་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་སུ་ཞྱིག་གྱི་ཡྱིད་ཡུལ་ཙམ་དུ་ཡང་འཆར་མྱི་

སྱིད་པ་ཞྱིག་སྟེ། མཐར་བཀའ་ཤག་ནས་རྒྱ་མྱིའྱི་བཀོད་བྱུས་གལ་གནད་ཆེ་བ་དེ་ཉྱིད་ཉམས་ལེན་ མ་བྱས་པར་མྱི་འཇོག་མཐུ་མེད་བྱུང་འདུག

རྒྱ་མྱི་ཚོར་གལ་གནད་ཆེ་ཆུང་མཉམ་བསེས་ཀྱི་བྱེད་སྟངས་ཡ་མཚན་ཞྱིག་ཡོད། ཁོང་ཚོས་འུ་ཐུག་ གྱི་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲའྱི་སྐབས་རྒྱ་མྱིར་མཚོན་ཆ་བཟུང་སྟེ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་མཁན་སྐོར་འགེལ་བཤད་

བྱེད་དུས་ལོག་སྤྱོད་པ་ཟེར་དགོས་ཞེས་ཨུ་ཚུགས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་དམར་ཚོས་ཚིག་དེར་དམྱིགས་ བསལ་གྱི་གོ་དོན་ཡོད་པའྱི་འདུ་ཤེས་བྱེད་ཀང༌། ང་ཚོར་ནྱི་དེ་རྱིགས་གང་ཡང་མེད། གཞུང་ དང༌། གཞན་དག་ཚང་མས་ཚིག་དེ་འཇབ་དམག་གྱི་མྱིང་ཚབ་ཏུ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཁུལ་བྱས་པ་རེད།

རྒྱ་མྱིའྱི་ཡྱིད་ངོར་ཚིག་དེ་དམོད་ཚིག་མཐར་ཐུག་ཡྱིན་ཁུལ་ཡྱིན་ཤག་ཀང༌། ང་ཚོས་ནྱི་བསྟོད་

བསགས་ལྟ་བུར་བེད་སྤྱོད་བྱས། ང་ཚོ་དང༌། ཁམས་རྱིགས་སོགས་བོད་མྱི་ནང་ཁུལ་མྱིང་ཚིག་ཇྱི་

འདྲ་ཞྱིག་བརོད་རུང་བོ་ངོར་རྣམ་རྟོག་གྱི་ཁད་པར་མེད་ན་ཡང༌། ཁོ་བོས་ཡྱིག་བརོད་འགའ་ཞྱིག་

ཏུ་ཚིག་དེ་འཆར་ཅན་ལྟར་བཀོད་པ་རེས་སུ་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཡོད་པའྱི་ངའྱི་གོགས་པོ་ཚོ་མགོ་རྨོངས་ ཐབས་སུ་རྒྱ་དམར་གྱིས་བེད་སྤྱོད་ཤུགས་ཆེ་བྱས་འདུག

ད་དུང་གལ་ཆེ་བའྱི་གནད་དོན་ཞྱིག་ལ། རྒྱུ་མཚན་མེད་ཅྱིང་བསམ་ཚུལ་ཆ་མྱི་སྙོམས་པའྱི་དཔེ་

ཞྱིག་རྒྱ་མྱིས་བསྟན་ཡོད། ངོ་ལོག་ཐོག་མ་དྲག་པོའྱི་བཅྱིངས་བཀྲོལ་བཏང་བའྱི་ས་ཁོངས་རྒྱ་མྱིའྱི་ ཐད་ཀའྱི་བཀའ་བཀོད་བཏང་སྟེ་ལོ་བདུན་ཕྱིན་པའྱི་ས་ཁུལ་ནས་བྱུང་ཡང༌། ཡ་ལ་བསྙོན་དཀྲྱི་ 176

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (དང་པོ།)

སྐྱོན་བརོད་ཁག་འདོགས་བྱེད་ས་བོད་གཞུང་ལ་བྱས་ཤྱིང༌། ཁོང་ཚོའྱི་སྐྱོན་བརོད་དང༌། རྙོག་གླེང་ ནྱི་ཟད་མཐའ་མེད་པར་ཉྱིན་རེ་བཞྱིན་ཇེ་མང་དུ་སོང༌། དཔེར་ན། བཀའ་ཤག་གྱིས་ལོག་སྤྱོད་པ་ གནོན་ཐབས་གང་ཡང་མ་བྱས་ཚུལ་དང༌། ས་གནས་ཡས་མས་ཀྱི་གོ་མཛོད་ཁག་ལ་སྲུང་དམག་

ཇྱི་བཞྱིན་མ་བཞག་པས་ལོག་སྤྱོད་པ་ཚོས་ཀང་བརྐུ་འཁེར་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་པར་བརྟེན་རྒྱ་མྱི་བརྒྱ་ཕག་

མང་པོའྱི་ལུས་སོག་བརླག་པ་དེ་དག་བཀའ་ཤག་གྱིས་ལན་འཛོལ་ལ་བརྟེན་ཤ་ཁག་གྱི་དག་ལན་

ལེན་རྒྱུ་ཡྱིན། ཞེས་སོགས་བརོད་འདུག ང་ཚོའྱི་མྱི་མང་ལ་རྒྱ་མྱི་ང་ཚོའྱི་ཡུལ་དུ་དགོས་མཁོ་མེད་

པ་དང༌། རྒྱ་མྱི་མཐར་སྐྲོད་གཏོང་རྒྱུའྱི་དོན་ལ་རང་ཉྱིད་བོས་བཏང་བྱ​ྱིས་པ་ཡན་གྱིས་བྱེད་ཅྱིང༌། རྒྱ་མྱིས་ང་ཚོའྱི་གཞུང་ལ་སྐྱོན་བརོད་བྱེད་པ་དང་ཆབས་ཅྱིག རྩ་བ་ནས་འབེལ་མེད་ཀྱི་བཙན་

རྒྱལ་རྱིང་ལུགས་པ་མྱིག་འཕྲུལ་ལྟ་བུར་མཐོང་སྟེ་ཁོང་ཚོར་འཇྱིགས་དངངས་ཡོང་གྱི་ཡོད་པའམ། སྐབས་དེར་བོད་ལ་བཙན་རྒྱལ་རྱིང་ལུགས་པའྱི་ནུས་ཤུགས་གཏན་ནས་མེད་པ་ངེས་པར་ཤེས་

ཤག་ཀང༌། རྒྱ་གར་དུ་ཡོད་པའྱི་བོད་མྱི་འགའ་ཤས་ནས་བཙན་རྒྱལ་རྱིང་ལུགས་པའྱི་སར་ཕྱིན་ ཏེ་ཁོང་ཚོས་བོད་ལ་རྙོག་ཁ་འདྱི་དག་བཟོས་ཚུལ་དང༌། སྱིད་ཚབ་བདེ་མཁར་བ་དང༌། ངེད་ཀྱི་

གཅེན་པོ་ཐུབ་བསྟན་ནོར་བུ་དང༌། རྒྱལ་ལོ་དོན་གྲུབ་སོགས་མྱི་དགུའྱི་མྱིང་སྨྲོས་ཀྱིས་ཁོང་ཚོ་བོད་

མྱིའྱི་ཁོངས་ནས་འབུད་དགོས་ཟེར། བརོད་དོན་དེ་ལ་ངེད་དང༌། བཀའ་ཤག་ནས་རྒོལ་འགོག་

བྱེད་དགོས་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་མ་མཐོང་ཞྱིང༌། སྐྱོན་བརོད་དེ་ནྱི་སྙྱིང་པོ་མེད་པ་ཞྱིག་ཡྱིན། མྱི་དགུའྱི་

མྱིང་འབོད་བྱས་པ་དེར་མྱི་དགུ་པོ་དེས་བསམ་པར་རང་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་དང༌། རང་རྱིགས་ཀྱི་ཞབས་ འདེགས་སུ་སྨན་པའྱི་གཟྱི་བྱ​ྱིན་སྙན་གགས་ཡྱིན་བསམ་པ་ལས་འོས་མེད། ཉེས་ཆད་དེས་ཁོང་ཚོར་ དཀའ་ངལ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་ཡོང་གྱི་མ་རེད་སྙམ་པ་བྱུང༌།

དེ་ནས་ལྷ་སའྱི་གནས་ཚུལ་ཟྱིང་འཁྲུག་གྱི་གས་ཆག་འགོ་རྒྱུའྱི་མཐའ་རྱིམ་དུ་སླེབས། བོད་གཞུང་

བཀའ་ཤག་དང༌། རྒྱ་མྱིའྱི་དབར་འགལ་བ་ཇེ་སྡུག་ཇེ་ཆེར་སོང༌། རྒྱ་མྱིས་ཁོང་ཚོའྱི་ཞྱི་བའྱི་ལས་

བྱེད་པར་ཡང་གོ་མཚོན་སྤད། གོང་ཁེར་ནང་གྱི་འཛིངས་ར་ཁག་ཏུ་དམག་མྱི་མང་དུ་བཏང་ཞྱིང༌། བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་ཁག་ཏུ་ཡོད་པའྱི་རྒྱ་མྱི་དང༌། འགྲུལ་ལམ་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུ་ལས། དེ་མྱིན་བདེ་

འཇགས་ཀྱི་ལས་དོན་ཚང་མ་བོད་གཞུང་གྱི་འགན་འཁུར་ཡྱིན་ལུགས་ཁབ་བསྒགས་བྱས། སློབ་གྲྭ་ 177

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ཁག་དང༌། ས་གནས་གཞན་དུ་ཚོགས་འཛོམས་མང་པོ་བྱེད་བཅུག་སྟེ་མྱི་མང་ཚོར། བཀའ་ཤག་ནྱི་

ལོག་སྤྱོད་པར་འབེལ་བ་བྱེད་མཁན་ཡྱིན་པས་དེ་དང་འཚམས་པའྱི་བྱེད་ཕོགས་དགོས་ཚུལ་བརོད་

པ་དང༌། སྐབས་རེ་རྒྱ་མྱིས་འགེལ་བཤད་དུ། ཁོང་ཚོ་མེ་མདའ་རྒྱབ་སྟེ་གསོད་རྒྱུ་མྱིན། མྱི་མང་གྱི་

ཁོད་དུ་ཁྱིམས་གཅོད་ཀྱིས་དལ་བུས་གསོད་དགོས་ཟེར། དམག་དཔོན་ཐན་ཀོན་སན་ནས་ལྷ་སར་ བུད་མེད་ཚོགས་འདུ་ཞྱིག་སར། ཤ་རུལ་གང་དུ་ཡོད་ཀང་དེར་སྦྲང་མ་འཁོར་བ་ཡྱིན། ཁེད་ཚོས་ཤ་ རུལ་མེད་པ་བཟོས་ན་སྦྲང་མའྱི་རྙོག་ཁ་ཡོང་དོན་མེད། ཅེས་བརོད་འདུག དེ་ནྱི། སྦྲང་མ་རྣམས་ འཇབ་དམག་མཁན་ཚོ་དང༌། ཤ་རུལ་ནྱི་བཀའ་ཤག་གམ། དེ་མྱིན་ངེད་ལ་ཟེར་བ་མྱིན་ནམ་སྙམ་ པ་བྱུང༌།། །།

178

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (དང་པོ།)

སྦྲོང་ཚན། དང་པྲོ། དྲི་བ་རྣམས་ལ་ལན་ཐུང་ངུ་རེ་བིས།

༡ ས་མཚམས་སུ་ཡྱིད་སྐྱོའྱི་རང་བཞྱིན་གང་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་དམ། ༢ ནེ་རུ་བོད་དུ་ཕེབས་མ་ཐུབ་པ་ཅྱི་ཡྱིན་ནམ།

༣ ༸གོང་ས་མཆོག་རྒྱ་གར་དུ་ཕེབས་སྐབས་རྒྱ་མྱིས་བཀའ་ཤག་གྱི་ཚོགས་འདུར་གང་བརོད་དམ། ༤ ༸གོང་ས་མཆོག་གྱིས་ནྱིའུ་དྱིལྱིར་རྒྱ་ནག་དཔོན་པོ་སུ་ལ་ཐུག་འཕད་གནང་ཡོད་དམ། ༥ རྒྱ་མྱིས་ནང་ཆོས་གང་འདྲ་རེད་ཅེས་དྲྱིལ་བསྒགས་བྱས་ཡོད་དམ།

༦ རྒྱ་མྱིས་བོད་ཤར་ཕོགས་ས་ཁུལ་བོད་མྱི་ལ་ཉེས་འགེལ་མྱི་བྱེད་པའྱི་ལུགས་མཐུན་ཁས་ལེན་གྱི་ཡྱི་གེ་མ་སྤད་ པའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅྱི་ཡྱིན་ནམ།

༧ རྒྱ་མྱིར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་མཁན་ཚོར་ལོག་སྤྱོད་པ་ཞེས་བརོད་པའྱི་ཚིག་འདྱི་ལ་བོད་གཞུང་ངོས་ནས་འགེལ་ བརོད་ཇྱི་ལྟར་བྱས་སམ།

གཉིས་པ། དྲི་བ་རྣམས་ལ་ལན་རྒས་པ་རེ་བིས།

༡ རྒྱ་མྱིས་རྱིམ་བཞྱིན་བོད་དུ་མནར་གཅོད་ཇྱི་ལྟར་བཏང་ངམ།

༢ རྒྱ་མྱིས་བོད་གཞུང་ལ་བོད་ཤར་ཕོགས་དང་འབེལ་བའྱི་གནས་ཚུལ་གང་བརོད་དམ།

༣ རྒྱ་མྱིས་བོད་གཞུང་ལ་ཤ་ཁག་གྱི་དག་ལན་ལེན་རྒྱུ་ཡྱིན་ཞེས་ལབ་དོན་གང་ཡྱིན་ནམ།

179

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

སློབ་ཚན་ཉེར་གཅིག་པ།

ངློས་ཀི་ཡུལ་དང་ངློས་ཀི་མི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

ལེའུ་བཅུ་པ། ལྷ་སའི་རྐེན་ངན།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་༡༩༥༩ ཟླ་གསུམ་པའྱི་ཚེས་གཅྱིག་ཉྱིན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོ་འཕྲུལ་ཆེན་པོའྱི་དུས་ཆེན་

ཐོག་གྲྭ་སྐོར་དམ་བཅའ་འཇོག་པའྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་མཛད་སོའྱི་དོན་དུ་ཕན་ལྷ་ལན་གཙུག་ལག་ཁང་

དུ་ཡོད། སྐབས་དེར་ངས་སེམས་ཀྱི་གནས་ཚད་ཇེ་མཐོར་སེལ་བའྱི་ནང་དོན་རྱིག་པའྱི་སློབ་སྦོང་

གྱི་རྒྱུགས་སྤོད་བྱས་པ་ཡྱིན། ང་ཚོར་སྱིད་དོན་གྱི་རྙོག་འཛིངས་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའྱི་སྐབས་སུ་ ཡང་ཆོས་ཀྱི་སློབ་གཉེར་མུ་མཐུད་ཀྱིས་བྱེད་པའྱི་སྐལ་བཟང་ཐོབ་ཅྱིང༌། འཁུར་བརྩོན་ཆེ་ཤོས་བྱེད་

ཡུལ་སར་ནས་དེ་རང་ཡྱིན་པ་མ་ཟད། ད་དུང་ཡང་དེ་རང་ཡྱིན། གལ་སྱིད་གོ་སྐབས་བྱུང་ན་མང་

ཐོས་གདམས་པར་ཤར་བའྱི་མཁས་པའྱི་དྲུང་དུ་འདུ་འཛི་སངས་པའྱི་སོ་ནས་ཆོས་ཀྱི་སློབ་གཉེར་

འབའ་ཞྱིག་བྱེད་འདོད་ཡོད། འགེལ་བཤད་སོན་བརོད་ཟྱིན་པ་ལྟར། རྒྱུགས་སྤོད་དེ་དག་ནྱི་མཁས་ པ་དང་གྲུབ་པའྱི་དགེ་བཤེས་ཤྱིན་ཏུ་མང་ཚོགས་ཀྱི་དབུས་སུ་བགོ་གླེང་བྱེད་དགོས་ཤྱིང༌། དེ་འདྲའྱི་ དུས་སྐབས་དེ་ནྱི་ཕན་རང་ཉྱིད་ལ་ཤྱིན་ཏུ་གལ་ཆེ་ཞྱིག་ཡྱིན་པ་དང༌། བོད་ཡུལ་སྤྱ​ྱི་ལའང་དེ་

བཞྱིན་རེད། དུས་དེར་དམ་པའྱི་ཆོས་ཀྱི་འབེལ་གཏམ་གྱི་གནད་དོན་ཞྱིབ་ཅྱིང་ཆེས་ཕ་བཟང་ལ་ 180

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

མང་བས་ཕན་གྱི་ཤེས་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་ངོམས་ཤྱིང་ཚིམས་པའྱི་དགའ་བ་ཟད་མྱི་ཤེས་པ་བྱུང༌།

མཛད་སོ་དང༌། རྒྱུགས་སྤོད་ཀྱི་བྱེད་སོ་དེ་དག་གྱིས་བེལ་སྟབས་སུ་གནས་པའྱི་ཉྱིན་གཅྱིག་རྒྱ་མྱིའྱི་ ལས་བྱེད་གཉྱིས་ནས་ཕན་ཐུག་འཕད་དགོས་ཚུལ་ཟེར། ཁོང་གཉྱིས་ནྱི་ལས་བྱེད་ཆེ་གས་མྱིན་

ཞྱིང༌། དམག་དཔོན་ཐན་ཀོན་སན་གྱིས་བཏང་ལུགས་ཟེར་གྱི་འདུག ཁོང་ནས་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་སར་

ནང་ཟློས་གར་ཞྱིག་བསྟན་རྒྱུའྱི་ག་སྒྱིག་བྱས་ཡོད་པ་ལྟར་དེའྱི་དུས་ཚེས་གཏན་འཁེལ་བྱེད་དགོས་

ཟེར། འདྱི་སྐོར་སྤྱ​ྱིར་བཏང་གྱི་གོས་གླེང་ཞྱིག་ཉྱིན་འགའྱི་སོན་ནས་བྱུང༌། སྐབས་དེར་དོན་གནད་

གཞན་གྱི་སྐོར་བསམ་བོ་གཏོང་ཁོམ་མ་བྱུང་ཞྱིང༌། ཁོང་གཉྱིས་ལ་ཉྱིན་བཅུ་སྐོར་རེས་མཛད་སོ་

ཟྱིན་འཕལ་དུས་ཚེས་སྤད་འཐུས་བརོད་པར། ཁོང་གཉྱིས་ཀྱིས་དུས་ཚེས་ལམ་སེང་གཏན་འཁེལ་ དགོས་ལུགས་ཨུ་ཚུགས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདོད་བབས་བྱེད་ཀྱི་མྱི་འདུག་ཀང༌། ཡང་བསྐྱར་མཛད་སོ་

གོལ་ན་མ་གཏོགས་དུས་ཚེས་གཏན་འཁེལ་མྱི་ཐུབ་ཚུལ་བརོད་མཐར། ལན་དེ་དམག་དཔོན་ཐན་

ཀོན་སན་ལ་འཁེར་རྒྱུ་བོ་མོས་བྱས་སོང༌།

དེ་ལྟར་ཡོང་ལུགས་དེ་ནྱི་ཡ་མཚན་ཞྱིག་སྟེ། རྣམ་ཀུན་དམག་དཔོན་ཁོང་རང་ངའྱི་སར་ཡོང་ན་

མ་གཏོགས་ལན་འཕྱིན་རྣམས་འབེལ་ཡོད་ངའྱི་ལས་བྱེད་པ་བརྒྱུད་འབྱོར་གྱི་རེད། རྣམ་ཀུན་མང་ ཚོགས་ཀྱི་མཛད་སོའྱི་སྙན་སེང་རྱིགས་མགོན་ཆེ་ཕ་ལྷ་བ་བརྒྱུད་ནས་སམ། ཡང་ན་སྤྱ​ྱི་ཁབ་མཁན་ པོ་དགའ་བང་བརྒྱུད་ནས་ཡོང་དགོས།

དེར་བརྟེན་རྣམ་ཀུན་དང་མྱི་འདྲ་བར་རྒྱ་རྱིགས་ལས་བྱེད་ཆུང་གས་གཙུག་ལག་ཁང་ནང་ང་ཐུག་ འཕད་དུ་བཏང་བའྱི་གནས་ཚུལ་འདྱི་དག་ཤེས་མཁན་ཚོར་ཡྱིད་དྭོགས་ཕན་བུ་བྱུང༌། ངའྱི་ལས་

བྱེད་དཔོན་རྱིགས་ཚོ་གནས་ཚུལ་དེ་ལ་འདོད་བབས་མ་བྱུང་བའྱི་ཁར། དམག་དཔོན་ཐན་ཀོན་ སན་ནས་ཏཱ་ལའྱི་བ་མའྱི་མཚན་མཐོངས་ལ་དམའ་འབེབས་བྱེད་ཐབས་བྱས་པ་ལྟ་བུར་ངོས་འཛིན་ བྱས།

རྒྱ་མྱིའྱི་སྱིད་དབང་འོག་ང་ཚོར་ཉམས་མྱོང་སྡུག་པོ་ཇྱི་སྙེད་བྱུང༌། མང་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ 181

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

འབོད་བསྐུལ་འདྱི་རྱིགས་ལ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ནས་འགོ་སྟབས་འགྱིགས་མྱིན་ཇྱི་ལྟར་ཡང་

དགེ་སྐྱོན་ཡོ་སོང་བྱེད་ས་མེད། གལ་སྱིད་རྒྱ་མྱི་ཚོ་མྱི་དགའ་བ་བྱུང་ན་རྐེན་ཆུང་ཆུང་གྱིས་དོན་ མེད་རྐེན་ངན་ཡོང་བའྱི་ཉེན་ཁ་ཡོད། འདྱི་འདྲའྱི་སྐབས་ཁོང་ཚོ་དགའ་བོ་མ་བྱུང་བའྱི་རྣམ་འགྱུར་

ནྱི་ཕོགས་གཞན་ཞྱིག་གྱི་ཐོག་ནས་བསྟན་གྱི་ཡོད་པར་བརྟེན་ཁོ་བོ་ཅག་གྱི་བསམ་པར་རང་ཡུལ་

གྱི་དོན་དུ་གནད་དོན་ཆུང་ངུ་འདྱི་རྱིགས་ལ་དོ་སྣང་མ་བྱས་ན་ལེགས་པར་མཐོང་ཞྱིང༌། དེ་མྱིན་

ང་དང༌། ངའྱི་གཞུང་གྱི་གནས་སྟངས་དམའ་རུ་གཏོང་བ་དེ་ཇེ་སྡུག་ཏུ་གཏོང་རྒྱུའྱི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པ་ རེད།

ཕྱི་ཟླ་གསུམ་པའྱི་ཚེས་ལྔ་ཉྱིན་ལྷ་སའྱི་གཙུག་ལག་ཁང་ནས་ནོར་གླྱིང་དུ་མ་ཐོན་གོང་གདན་ཞུ་ཡ་

མཚན་ཅན་དེའྱི་སྐོར་དེ་མྱིན་གོ་ཐོས་གང་ཡང་མ་བྱུང༌། རྣམ་ཀུན་ཕན་ནོར་གླྱིང་དུ་འགོ་བསྐྱོད་

འདྱི་དག་མཛད་སོ་ཆེན་པོ་ཞྱིག་ཡྱིན་ཅྱིང༌། ལོ་སོན་མ་ཚོར་རྒྱ་མྱི་ཡང་མཛད་སོ་དེར་ཞུགས་ཡོད་ ཀང༌། ད་ལམ་རྒྱ་མྱི་གཏན་ནས་ཞུགས་ཡོད་པ་མ་རེད།

ཉྱིན་གཉྱིས་རེས་ཟླ་གསུམ་པའྱི་ཚེས་བདུན་ཉྱིན་དམག་དཔོན་ཁོང་གྱི་སྐད་བསྒྱུར་ཞྱིག་ནས་སྤྱ​ྱི་

ཁབ་མཁན་པོར་ཁ་པར་བཏང་སྟེ་ཕན་ལ་ཡང་བསྐྱར་ལན་འཕྱིན་བཏང་འབྱོར་དུ། ཕན་རྒྱ་མྱིའྱི་

དམག་སར་དུ་ལྟད་མོར་འགོ་རྒྱུའྱི་དུས་ཚེས་ངེས་གཏན་དགོས་ལུགས་བརོད་འདུག་པ་སྤྱ​ྱི་ཁབ་ མཁན་པོ ས ་ཕན་ལ་གོ ་ བསྡུར་གནང་སྟེ ་ ཕྱི ་ ཟླ་གསུམ་པའྱི ་ ཚེ ས ་བཅུ་ཉྱི ན ་སྟབས་འགྱི ག ས་ཡོ ང ་ གནས་ཞེས་འཕྱིན་ལན་སྤད།

ཁོ་བོ་འགོ་རྒྱུའྱི་ག་སྒྱིག་བྱེད་སོ་རྣམས་སང་ཉྱིན་འགོ་རྒྱུའྱི་ཚེས་དགུ་ཉྱིན་མ་གཏོགས་གོ་བསྡུར་བྱས་ པ་མེད། དེའྱི་ཉྱིན་ས་དྲོའྱི་ཆུ་ཚོད་བརྒྱད་ཐོག་རྒྱ་མྱིའྱི་ལས་བྱེད་པ་གཉྱིས་སྐུ་སྲུང་འགོ་བྱེད་མདའ་

དཔོན་སར་ཡོང་སྟེ། དམག་དཔོན་འབྱིང་རྱིམ་དྲག་པོའྱི་སློབ་སྟོན་བྱེད་མཁན་གྱི་གོ་མྱིང་ཡོད་པ།

ཕུའུ་ནས་ཁེད་རང་འབོད་འགུགས་ཆེད་དུ་བཏང་ཚུལ་ཟེར་ཞྱིང༌། མདའ་དཔོན་ས་དྲོའྱི་ལྟོ་ཆས་

བྱེད་རྒྱུར་བརྟེན་ཆུ་ཚོད་བཅུ་པར་ཡོང་འཐུས་བརོད་དེ་ཁོང་གཉྱིས་ཕྱིར་ལོག་གྱིས་ཆུ་ཚོད་གཅྱིག་

སོང་རེས་ཡང་བསྐྱར་ཡོང་སྟེ་ད་ལྟ་ལམ་སེང་ཡོང་དགོས་རྒྱ་དཔོན་སྒུག་སྟེ་བཞུགས་འདུག་ཅེས་ 182

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

བརོད་པ་རེད།

ཆུ་ཚོད་ཁ་ཤས་རེས་སུ་སྐུ་སྲུང་མདའ་དཔོན་ནོར་གླྱིང་དུ་བསམ་བོ་འཁྲུག་འཚབ་ཀྱི་ངང་དུ་འབྱོར་ ཏེ་སྤྱ​ྱི་ཁབ་མཁན་པོ་དང༌། མགོན་ཆེར་གནས་ལུགས་གླེང་མོལ་བྱས་པར་ཁོང་གཉྱིས་དང་མདའ་

དཔོན་བཅས་ཁོ་བོའྱི་སར་མཉམ་འབྱོར་ཐོག གནས་ཚུལ་འདྱི་རྣམས་ཟེར་གྱི་འདུག

སྐུ་སྲུང་མདའ་དཔོན་དམག་དཔོན་གོང་གསལ་གྱི་ཡྱིག་ཚང་དུ་འབྱོར་སྐབས་ཁོང་ཤེས་པ་རྣལ་ དུ་མ་གནས་པར་རླུང་འཚུབ་སྟེ་བསད་འདུག་པས་བརོད་གསལ། ཏཱ་ལའྱི་བ་མ་སང་ཉྱིན་འདྱིར་

དམག་མྱིའྱི་ཟློས་གར་གྱི་གཟྱིགས་མོར་ཕེབས་རྒྱུར། བྱེད་སོ་འགའ་ཤས་ཡོད་སྟབས་ངས་ཁེད་རང་

འབོད་དུ་བཏང་བ་ཡྱིན། སྐུ་སྲུང་མདའ་དཔོན་གྱིས་ཁོང་ལ་ཚེས་གངས་གཏན་འཁེལ་ཨེ་ཡོད་ ཅེས་དྲྱིས་པར། ཁེད་ནས་ཤེས་མ་བྱུང་ངམ། ཏཱ་ལའྱི་བ་མས་དམག་དཔོན་ཐན་གྱི་གདན་ཞུར་ཞལ་ བཞེས་གནང་སྟེ་ཚེས་བཅུ་ཉྱིན་ཕེབས་ཀྱི་རེད། ཁེད་རང་ལ་དོན་གནད་གཅྱིག་གསལ་པོར་བརོད་

རྒྱུ་ཡོད། ཁེད་ཚོས་རྣམ་ཀུན་བྱེད་པའྱི་མཛད་སོ་དེ་ཚོ་ཡོང་གྱི་མ་རེད། རྣམ་ཀུན་གྲྭ་སྒྱིག་ལྷན་

ཚོགས་སུ་ཕེབས་སྐབས་ཁོང་དང་མཉམ་དུ་ཁེད་རང་གྱི་དམག་མྱི་གོ་མཚོན་འཁེར་བ་ཡོང་སོལ་དེ་

ལྟར་ཡོང་མ་དགོས། རྡོ་ཟམ་བརྒལ་ནས་བོད་དམག་སུ་ཡང་ཡོང་མྱི་ཆོག གལ་སྱིད་ཁེད་རང་གྱི་

འདོད་པ་ནན་ཆེ་བྱས་ན་བོད་དམག་གཉྱིས་གསུམ་ཞྱིག་མཉམ་འཁྱིད་བྱས་འཐུས་ཀང་ཁོང་ཚོས་ མཚོན་ཆ་མཉམ་འཁེར་མྱི་ཆོག་ཅེས་བརོད་འདུག

སྐུ་སྲུང་མདའ་དཔོན་ལ་རྣམ་ཀུན་དང་མྱི་འདྲ་བའྱི་བཀའ་བཀོད་དེ་ལྟར་བཏང་བ་དེས་ཁོང་ལ་བོ་

འཚབ་ཆེན་པོ་འདྱི་ལྟར་བྱུང་སྟེ། དེ་ཡང་རྡོ་ཟམ་དེ་ནྱི་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་སར་གྱི་ལས་ཁུངས་ངོ་མའྱི་ མཐའ་མཚམས་ན་ཡོད། ནོར་གླྱིང་ནས་རྒྱང་གགས་ཙམ་སར་ཡོད་པའྱི་རྒྱ་མྱིའྱི་སོད་སར་དེ་དག་

བོད་མྱི་ཤ་ཞེན་མཁན་ཚོའྱི་འདོད་བོར་མྱི་བབས་པ་ཞྱིག་ཡྱིན་ཅྱིང༌། འོན་ཀང༌། སོད་སར་དེ་རྒྱ་

མྱི་ཁོང་རང་ཚོས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པ་ལ་ལྷ་སའྱི་མྱི་མང་སྡུག་འཁུར་མྱི་ཐུབ་པ་མེད་མོད། དོན་གནད་

ཇྱི་ལྟར་ཡྱིན་རུང༌། ཏཱ་ལའྱི་བ་མ་དེའྱི་ནང་ཕེབས་དགོས་པའྱི་བསམ་ཚུལ་དེ་ཤྱིན་ཏུ་ཡ་མཚན་ ཞྱིག་རེད། དེ་ལ་མྱི་མང་གྱིས་འདོད་བབས་མྱི་བྱེད་པ་ནྱི་ངེད་རང་གྱིས་ཤེས་བཞྱིན་པ་ཡྱིན། ལྷག་ 183

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

པར་དུ་ཡང་ཏཱ་ལའྱི་བ་མ་སྐུ་སྲུང་མེད་པར་ཕེབས་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ན་ད་དུང་དེ་བས་ཀང་ཧ་ཅང་ཡ་ མཚན་པ་ཞྱིག་སྟེ། ལུགས་སོལ་ལྟར་བྱས་ན་ཏཱ་ལའྱི་བ་མ་གང་དུ་ཕེབས་ཀང་སྲུང་དམག་ཉྱི་ཤུ་རྩ་ ལྔ་ལྷན་བཅར་ཐོག་ཕེབས་ལམ་འཁེལ་ཡུལ་དུ་དམག་མྱི་འགེམས་འཛུགས་བྱེད་དགོས། གལ་སྱིད་ འགོ་ལུགས་དེ་དག་གློ་བུར་དུ་བསྒྱུར་འགོག་བྱེད་དགོས་ན་དེའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཞྱིག་མྱི་མང་ལ་ངེས་པར་

བརོད་དགོས་པར་འདུག་སྙམ་སྟེ་སྐུ་སྲུང་མདའ་དཔོན་གྱིས་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་དཔོན་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཇྱི་

ཡྱིན་གསུངས་གནང་ཡོད་པ་ཞེས་ཞུས་འདུག དྲྱི་དོན་དེ་དག་སྣང་མེད་ལྟ་བུར་དྲྱིས་ཀང་ཁོང་ལ་

དོ་སྣང་སྐྱེ་བའྱི་གཞྱིར་གྱུར་ཏེ་ད་དུང་ཁོང་ཁོ་ཇེ་ཆེར་ཕྱིན་ཏེ་བརོད་གསལ། གལ་སྱིད་མྱི་གཅྱིག་

གྱིས་མེ་སྐམ་མནན་ན་ཁེད་རང་གྱིས་འགན་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་ཡྱིན་ནམ་ཞེས་སྐད་ཤུགས་ཆེན་པོས་ བརོད་ཅྱིང༌། ད་དུང་ཁོང་ནས། ད་ཆ་ང་ཚོ་རྙོག་གླེང་བརོད་མ་དགོས། ཏཱ་ལའྱི་བ་མ་ཕེབས་སྐབས་ ང་ཚོའྱི་དམག་མྱི་ཡང་གོ་མཚོན་མེད་པར་འཇོག་གྱི་ཡྱིན། ཁེད་རང་འདོད་པ་ཡོད་ན་རྡོ་ཟམ་བར་

ཁེད་རང་ཚོའྱི་མྱི་འགེམས་འཛུགས་བྱས་ན་འགྱིགས། དེ་ཚུན་མྱི་གཅྱིག་ཀང་ཡོང་མྱི་ཆོག གནས་ ཚུལ་དེ་རྣམས་གསང་བ་དམ་པོ་བྱེད་དགོས་ཞེས་བརོད་འདུག

སྐུ་སྲུང་མདའ་དཔོན་ཕྱིར་ལོག་རེས་གོང་གསལ་བཀའ་བཀོད་ཇྱི་བྱས་སྐོར་འབེལ་ཡོད་ལས་བྱེད་ ཁག་དང་གོ་བསྡུར་མང་པོ་བྱས་མཐར་དེ་ལྟར་ཁོང་ཚོས་གང་ཟེར་གྱི་བཙན་དབང་དེ་རང་ལ་ཉན་

རྒྱུ་མ་གཏོགས་ཐབས་ཤེས་གཞན་མེད་པ་ལྟ་བུར་མཐོང་སྟེ་འགོ་རྒྱུའྱི་འཆར་གཞྱི་གཏན་འབེབས་

བྱས། རྒྱ་མྱིའྱི་གདན་ཞུ་དེར་ཡྱིད་དྭོགས་ཆེ་ཐོག གསང་རྒྱ་བྱེད་དོན་དེས་དྭོགས་གཞྱིའྱི་བསྣོན་མ་ ལྟ་བུར་བྱུང་འདུག གོང་ཁེར་ནང་གྱི་མྱི་རྣམས་འགྱིམས་འགྲུལ་མཚམས་གཅོད་བྱས་ན་མ་གཏོགས་

ང་ཕྱི་བསྐྱོད་བྱེད་པ་དེར་གསང་བ་བྱེད་ཐབས་ནམ་ཡང་མེད། གང་ཡྱིན་ཞེ་ན། ཕན་གྱིས་ལོགས་

སུ་འགོ་རྩྱིས་ནམ་བྱས་ཀང་དེ་འཕལ་ལྷ་སར་གླེང་ལྷག་གྱིས་མྱི་ཚང་མས་ལམ་སང་ཁག་ཏུ་གལ་ བསྒྱིགས་ཀྱིས་གུས་བཀུར་ཆེད་ཡོང་བ་རེད། སྐབས་དེར་གོང་ཁེར་ནང་རྣམ་ཀུན་དང་མྱི་འདྲ་བའྱི་

མྱི་མང་པོ་ཡོད། སྨོན་ལམ་གོལ་ཏེ་དགེ་འདུན་བྱ​ྱིངས་ཕྱིར་ཕེབས་ཟྱིན་ཀང༌། སྟོང་ཕག་རེ་ཟུང་ཡོད་ པ་དང༌། ཁམས་རྱིགས་བཙན་བྱོལ་ཡོང་བ་སྟོང་ཕག་འགའ་ཤས་ཡོད། རགས་རྩྱིས་བྱས་ན་སྐབས་ དེར་ལྷ་སའྱི་ནང་མྱི་གངས་སྟོང་ཕག་བརྒྱ་སྐོར་ཡོད་ཅྱིང༌། འབོར་ཚད་དེ་དག་གོང་ཁེར་དེར་བྱུང་ 184

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

བ་མཐོ་ཤོས་ཡྱིན་སྱིད།

དེའྱི་སང་ཉྱིན་གྱི་བྱེད་སོ་འཐུས་ཚང་ཡོང་ཆེད་རྡོ་ཟམ་བར་སྐུ་སྲུང་དམག་མྱི་འགེམས་འཛུགས་

བྱེད་རྒྱུ་དང༌། མྱི་མང་རྣམས་ཀང་རྡོ་ཟམ་བརྒལ་ནས་མྱི་འགོ་བའྱི་འཆར་གཞྱི་ལས་བྱེད་པ་རྣམས་ ཀྱིས་ཁམས་དྭངས་བཟོས། སྤྱ​ྱི་ཟླ་གསུམ་པའྱི་ཚེས་དགུ་ཉྱིན་གུང་ཙམ་ལ་བོད་དམག་སྐོར་བྱ་བ་

ཚོར་རྒྱ་མྱིས་བརོད་དོན། ཕྱི་ཉྱིན་རྡོ་ཟམ་འདྱི་བརྒལ་ཏེ་བོད་མྱི་སུ་ཡང་འགོ་བསྐྱོད་མྱི་ཆོག་པའྱི་

དམྱིགས་བསལ་གྱི་ཁྱིམས་ལུགས་ཡོད་པ་འདྱི་དག་མྱི་མང་ལ་ཁབ་བསྒགས་བྱ་དགོས་བརོད་འདུག་ ཅྱིང༌། སྐོར་བྱ་བ་ཚོའྱི་བསམ་པར་རྣམ་ཀུན་བོད་མྱི་རྡོ་ཟམ་བརྒལ་བསྐྱོད་མྱི་ཆོག་པ་མེད་ཀང༌། མྱི་ མང་ནས་ཏཱ་ལའྱི་བ་མ་མཇལ་ཞུའྱི་ཆེད་སྣང་མེད་བརྒལ་བསྐྱོད་ལ་རྒྱ་མྱིས་བཀག་འགོག་བྱས་ཏེ་གློ་

བུར་རྐེན་ངན་བྱུང་དྭོགས་ཡྱིན་ཤག་བསམ་སྟེ་བྱེད་ཕོགས་དེར་བོ་མོས་བྱས་པ་རེད། འོན་ཀང་དེའྱི་ འབས་བུ་ནྱི་ཤྱིན་ཏུ་དྭོགས་གཞྱི་ཆེན་པོར་གྱུར། རྒྱ་མྱིས་ཕན་འཛིན་བཟུང་བྱེད་རྒྱུའྱི་འཆར་གཞྱི་

ཡོད་ལུགས་གོང་ཁེར་ནང་གླེང་གགས་ཆེན་པོ་བྱུང་སྟེ། དེ་ཉྱིན་གྱི་དགོང་དྲོ་དང༌། ནུབ་མོ་མྱི་ཚང་ མའྱི་སེམས་ལ་དངངས་སྐྲག་དང༌། འཚབ་འཚུབ་ཇེ་ཆེར་གྱུར་ཅྱིང༌། ཕྱི་ཉྱིན་ས་དྲོ་ལྷ་སའྱི་མྱི་ཕལ་

ཆེ་བས་ངོས་རྒྱ་མྱིའྱི་སོད་སར་དུ་འགོ་རྒྱུ་དེ་དག་ཇྱི་ལྟར་བྱས་རུང་བཀག་འགོག་བྱེད་རྒྱུ་སེམས་ཐག་

ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་བཅད་པ་རེད།

ཡང༌། ཁོ་བོ་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་རྙྱི་གཞན་ཞྱིག་ཀང་ཡོད་པ་མྱི་མང་གྱིས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བ་ནྱི་རེས་ ཟླའྱི་ནང་པྱི་ཅྱིང་དུ་རྒྱ་ནག་མྱི་མང་འཐུས་མྱིའྱི་ཚོགས་ཆེན་འཚོགས་ཀྱི་ཡོད་པ་དེར་ངོས་འགོ་

དགོས་རྒྱ་མྱིས་ནན་བརོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་ཡྱིན། མྱི་མང་གྱི་རྣམ་འགྱུར་དེ་མཐོང་ནས་གདན་

ཞུར་ཕྱིར་ལན་ངེས་གསལ་སྤད་པ་མེད་ཀང༌། བདུན་གཅྱིག་ཙམ་གྱི་གོང་དུ་ང་ཡོང་རྒྱུ་ཡྱིན་ཚུལ་

པྱི་ཅྱིང་དུ་དྲྱིལ་བསྒགས་བྱས་ཡོད་འདུག ངས་ཁས་ལེན་མ་བྱས་པར་དྲྱིལ་བསྒགས་བྱས་པ་དེས་ལྷ་

སའྱི་མྱི་མང་ཚོ་ཁོང་ཁོ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད་པ་རེད། ཡ་མཚན་ཅན་གྱི་གདན་ཞུ་གསར་པ་དེ་དག་ནྱི་

ངའྱི་འདོད་བབས་མེད་བཞྱིན་དུ་རྒྱ་ནག་ཏུ་བཙན་འཁྱིད་བྱ་རྒྱུའྱི་ཐབས་ཤེས་ཡྱིན་པར་མྱི་མང་ཚོས་ རང་བཞྱིན་གྱིས་སེམས་ཐག་བཅད་འདུག

185

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ཡང༌། མྱི་མང་གྱི་བསམ་བོར་ཡྱིད་དྭོགས་འབྱུང་གཞྱི་གཞན་ཞྱིག་ནྱི། བོད་ཤར་ཕོགས་ས་ཁུལ་

ཁག་ཏུ་བ་མ་ཆེན་པོ་འགའ་ཞྱིག་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་དཔོན་གྱིས་ཐུགས་སྤོར་གདན་འདྲེན་ཞུས་རེས་བ་

མ་དེ་ཚོ་སུས་ཀང་མཐོང་ཐོས་མེད་པར་གྱུར་པའྱི་གནས་ཚུལ་བོད་མྱི་ཕལ་ཆེ་བས་ཤེས་རྟོགས་ཁར། མྱི་སུ་ཞྱིག་ཡྱིན་རུང་དེ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་མཁན་གྱི་ས་ནས་འཁྱིད་རྒྱུ་དེ་རྒྱ་མྱིའྱི་བྱེད་སྟངས་ཤྱིག་ཡྱིན་ འདུག

ལྷ་སའྱི་མྱི་མང་ཚོར་བྱུང་བའྱི་དྭོགས་པ་དེ་དག་ངའྱི་གཞུང་གྱི་ལས་བྱེད་པ་ཚོའྱི་ཁོད་དུ་ཡང་ཁབ་

འཕེལ་བྱུང་ཞྱིང༌། དེའྱི་ཡོང་རྩ་ནྱི་རྒྱ་མྱིའྱི་དཔོན་རྱིགས་ཚོའྱི་བྱེད་སྤྱོད་ཡ་མཚན་ཞྱིག་ལ་བརྟེན་

ནས་བྱུང་འདུག རྣམ་ཀུན་ཕན་སྤྱ​ྱི་ཚོགས་ཀྱི་དུས་ཆེན་རྱིགས་ལ་མགོན་འབོད་སྐབས་བོད་གཞུང་ གྱི་གནད་ཡོད་དཔོན་རྱིགས་ཚང་མ་གདན་ཞུ་བྱེད་སོལ་ཡང༌། སྐབས་དེར་ཟླ་གསུམ་པའྱི་ཚེས་

དགུའྱི་དགོང་དྲོ་བར་ཏཱ་ལའྱི་བ་མ་སྐུ་སེར་གྱི་ལས་བྱེད་པ་མ་གཏོགས་དཔོན་རྱིགས་གཞན་དག་

གཅྱིག་ཀང་མགོན་འབོད་བྱས་མྱི་འདུག་ཅྱིང༌། དེའྱི་དགོང་དྲོར་རྒྱ་མྱིའྱི་ལས་བྱེད་པ་གཉྱིས་ནོར་

གླྱིང་དུ་ཡོང་སྟེ་བཀའ་ཤག་གྱི་འཐུས་མྱི་དྲུག་ལ་མགོན་ཤོག་སྟོང་མྱིན་ཙམ་སྤད་དེ་ངག་ཐོག་ནས་ བརོད་དོན། བཀའ་ཤག་གྱི་འཐུས་མྱི་རེ་ནས་གཡོག་པོ་རེ་ལས་མཉམ་འཁྱིད་མ་བྱེད་ཅེས་རྣམ་ཀུན་

དང་མྱི་འདྲ་བའྱི་རེ་འདུན་ལྟ་བུའྱི་བཙན་བཀའ་རྒྱ་མྱིའྱི་སྤྱ​ྱིར་བཏང་གྱི་སོལ་ལྟར་བཏང་འདུག

རྒྱུན་གཏན་ལྟར་བྱས་ན་ངོས་གང་དུ་བསྐྱོད་ཀང་རྩེ་མཁན་མགོན་ཆེ་བ་མཉམ་དུ་འགོ་དགོས་པ་

ཁོང་ཚོས་ཤེས་གསལ་ཡང༌། ཁོང་དང༌། ལས་བྱེད་འགའ་ཤས་ལ་མགོན་འབོད་བྱས་མྱི་འདུག

ངའྱི་དཔོན་རྱིགས་ཚོར་བོ་དྭོགས་ཡོད་ཀང་ངོས་འགོ་བསྐྱོད་མ་བྱེད་ཅེས་རེ་འདུན་བཏོན་མ་ནུས་

ཤྱིང༌། འོན་ཀང༌། བཀའ་ཤག་གྱི་འཐུས་མྱི་ས་རྟྱིང་དུ་མ་སོང་བར་ངོས་དང་མཉམ་དུ་འགོ་རྒྱུ་ བྱས། དེ་ལྟར་བྱེད་དགོས་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་ནྱི། གལ་ཏེ་གནས་ཚུལ་སྡུག་པོ་བྱུང་ན་ཉུང་མཐར་ངོས་

གཅྱིག་པུར་མ་ལུས་ཙམ་ཡོང་བའྱི་རེ་འཆར་ཡྱིན། དེའྱི་ཕྱི་ཉྱིན་ནྱི་ལྷ་སར་སར་མཐོང་མ་མྱོང་བའྱི་

དུས་ཚོད་ཅྱིག་ཤར་རྒྱུ་སྟེ། ཕེད་ཡོལ་འཁོར་ལོའྱི་ཆུ་ཚོད་གཅྱིག་ཐོག་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་

དུག་ཆུས་གང་བའྱི་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་སར་དེང་ཕན་བསྐྱོད་འཁོད་མ་མྱོང་བའྱི་བཙན་མཁར་དུ་དམ་ 186

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

བསྒགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཁད་པར་ཅན་གྱི་འོག་ཁོ་བོ་ངོ་བསྐྱོད་བྱ་རྒྱུར་གཏན་འཁེལ་བ་རེད། དྲག་ ཅྱིང་རྩུབ་ལ་ངན་དཔུང་ཆེ་བའྱི་ཕོགས་གཅྱིག་དང༌། སྙྱིང་སྟོབས་དང་རུས་ཞེན་གྱིས་གང་བའྱི་

ཕོགས་གཉྱིས་སྟངས་འཛིན་མྱི་ཐུབ་པའྱི་ཛ་དྲག་གས་ཆག་གྱི་གནས་ཚུལ་ཅྱི་ཡོང་ཆ་མ་འཚལ་བའྱི་

བོ་གཡེང་གྱིས་གཉྱིད་ཀང་ཆེར་མ་བྱུང་བའྱི་ནུབ་མོ་འདས་པའྱི་ནང་པར་དེ་རྱིང་ཉྱིན་མོ་ཇྱི་འདྲ་

ཞྱིག་ཡོང་ངམ་སྙམ་པའྱི་ངང༌། ས་དྲོའྱི་ཆུ་ཚོད་ལྔ་པར་ལངས་ནས་རྣམ་ཀུན་གྱི་སྤྱོད་ལམ་ལྟར་

བྱས་ཏེ། དེ་ཡང༌། བདེ་བར་གཤེགས་པའྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྟེན་མཐོང་ན་མྱི་མཐུན་པ་མེད་པ་

དག་གྱིས་ལེགས་པར་གང་བའྱི་མཆོད་གཤོམས་མདུན་སྣང་གསལ་སྒོན་མེའྱི་མེ་ལྕེ་དམར་སེར་དུ་

འབར་ཞྱིང༌། གསེར་དངུལ་གྱི་ཆུ་ཏྱིང་ནང་དྲྱི་བཟང་གྱིས་ཁ་བསྒྱུར་བའྱི་མཆོད་ཡོན་དག་དྭངས་ ཤྱིང་བསྱིལ་བ། སོས་བཟང་པོའྱི་དྲྱི་ངད་མངར་སྱིང་ངེར་འཐུལ་བཞྱིན་པར་བསམ་གཏན་བདེ་བའྱི་

གནས་བཀོད་ཞྱི་འཇམ་བག་ཕེབས་པ་རྣམ་ཀུན་བཞྱིན་དུ་འདུག དེར་རྒྱུན་གྱི་དགེ་སྦོར་རྱིགས་

བྱས་ཏེ་ས་དྲོ་ལྡུམ་རའྱི་ནང་རང་འཆག་བྱེད་རྒྱུར་རྒྱུན་གོམས་ཡོད་པ་ལྟར་ཤོད་དུ་བབས་ནས་ལྡུམ་ རའྱི་ནང་བསྐྱོད་པ་ཡྱིན། སྐབས་དེར་ཐོག་མ་བོ་གཡེང་གྱི་བག་ཅུང་ཟད་ཡོད་ཀང༌། ཕྱི་རོལ་ཏུ་

འཁོད་སྐབས་ནམ་མཁའ་སོ་སངས་མཐྱིང་ཞུན་ལྟར་དྭངས་ཤྱིང༌། ཤར་རྱིའྱི་ཕག་པར་མཚམས་

སྤྱིན་དམར་སེར་ཅུང་ཟད་འཁྱིགས་པའྱི་དབྱ​ྱིངས་ནས་རྟ་བདུན་བདག་པོའྱི་བཞྱིན་རས་གསལ་

ལེར་འཚེར་བའྱི་འོད་སྣང་འབས་སྤུངས་ཀྱི་རྒྱབ་རྱི་དགེ་འཕེལ་རྱིར་སེར་ལྷག་གེར་ཐོག་མར་འཕོས་

ཤྱིང༌། འོད་སྣང་དེ་དག་རྱིམ་བཞྱིན་རྒྱས་ཏེ་ནོར་གླྱིང་ལྷ་ཁང་དང༌། ཁང་བཟང་ཚོར་འཕོ་བཞྱིན་

ཡོད་པ། སྐྱེད་ཚལ་གྱི་ཕོགས་ཀུན་དཔྱ​ྱིད་དུས་ཀྱི་དཔལ་ཡོན་རྒྱས་པས་ཉམས་དགའ་བའྱི་ངང་ ཚུལ་ནྱི། ས་གཞྱི་ཐམས་ཅད་རྩྭ་སོན་གྱི་མྱུ་གུ་རྒྱས་པའྱི་ནེའུ་གསྱིང་སོ་ལང་ནེ་ཙོའྱི་འདབ་གཤོག་

བརྐངས་པ་འདྲ་བས་ལང་ཐྱིང་ངེར་ཁེབས་ཤྱིང༌། སྦར་ལྕང་དང༌། འབས་ལན་ཤྱིང་སྣའྱི་ལོ་ འདབ་རྣམས་གསར་དུ་ཁ་འབུས་དོད་པ། དྭངས་པའྱི་ཆུ་རྱིང་ནང་འཚེ་བལ་ཞྱི་བདེར་སྤྱོད་པའྱི་

ཉེའུ་ཆུང་དག་དང་ལྷན་ཅྱིག་རྩེན་པའྱི་པདྨ་རྣམས་ཀྱི་ལོ་འདབ་ཉྱི་འོད་ལ་ཕོགས་ཤྱིང་འདབ་བརྒྱ་

དགོད་པ། བག་ཕེབས་འདབ་ཆགས་སྣ་ཚོགས་སྐད་སྙན་གྱི་གེ་འགྱུར་སྒོགས་པ་སོགས་དང༌། ངོས་ ཤྱིང་ཕག་ལོ་ལ་སྐྱེས་ཤྱིང༌། སྤྱ​ྱིར་བཏང་ཤྱིང་གྱི་མདོག་ལང་ཁུར་བརྟེན་ངོས་ཁམས་མཐུན་ཁ་དོག་

ལང་ཁུ་ཡྱིན་པར་སྐར་རྩྱིས་པ་ཚོས་བརོད་པ་ལྟར། ཕོ་བང་ཡང་ཐོག་གྱི་དར་ལྕོག་ལང་ཁུ་དེ་རྣམས་ 187

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ཀང་ས་དྲོའྱི་རླུང་བསྱིལ་བུས་ལྷབ་ལྷུབ་ཏུ་གཡོ་ཞྱིང་ཡོད་པ་སོགས་དཔྱ​ྱིད་དུས་ཀྱི་ས་དྲོའྱི་མཛེས་

སྡུག་མཐོང་བའྱི་ཚོར་བདེའྱི་ངང་དུ་སྐད་ཅྱིག་གྱིས་རང་ཞྱིར་སོང༌།

དེ་འདྲའྱི་ཉམས་དགའྱི་སྣང་བ་ཡུད་ཙམ་པ་དེ་ནྱི་མཐའ་མ་དེ་ཡྱིན་ཞྱིང༌། དེ་ནས་མྱི་རྱིང་བར་

ལྕགས་རྱིའྱི་ཕྱི་ངོས་སུ་གློ་བུར་དུ་གགས་པའྱི་མྱི་མང་གྱི་སྐད་སྒ་ཟང་ཟྱིང་གྱིས་ཞྱི་བསྱིལ་ཉམས་ དགའྱི་སྣང་བ་དེ་དག་སྐད་ཅྱིག་ལ་སྟོར། ངོས་ནས་ནན་གྱིས་ཉན་ཡང་བརོད་དོན་ཇྱི་ཡྱིན་ནྱི་ངེས་ གསལ་གང་ཡང་གོ་ཐོས་མ་ཐུབ། མྱུར་དུ་ལས་བྱེད་རེ་ཟུང་ཕྱི་ལོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་རྟོག་ཞྱིབ་ཏུ་ བཏང་བར། ཁོང་ཚོ་དེ་འཕལ་ཕྱིར་ལོག་གྱིས་བརོད་གསལ། མྱི་ཚོགས་མང་པོ་ལྷ་སའྱི་གོང་ཁེར་

ནང་ནས་འུར་ལངས་ཀྱིས་ཡོང་སྟེ་ཕོ་བང་མཐའ་བསྐོར་བ་ལྟ་བུ་ཡོད་པ་དང༌། སྐད་འབོད་དུ་ངོས་

སྲུང་སྐྱོབ་དང༌། ངོས་རྒྱ་མྱིའྱི་སོད་སར་དུ་འགོ་རྒྱུར་བཀག་འགོག་ཆེད་ཡོང་ཚུལ་བརོད་ལུགས་ཟེར་

གྱི་འདུག

ནོར་གླྱིང་ལྕགས་རྱི་དཀར་པོའྱི་ཕྱི་ནང་དུ་གློ་བུར་དུ་སེམས་ཁལ་དང༌། བོ་འཚབ་ཅན་གྱི་མྱི་མང་ པོས་གང་སྟེ་ཟང་ཟྱིང་དུ་གྱུར། ད་དུང་གནས་ཚུལ་བརོད་མཁན་གྱི་བང་མྱི་ངོས་སར་འབྱོར་གྱི་

འདུག མྱི་ཚོགས་ནྱི་གངས་འབོར་རྩྱིས་དཀའ་བར་འཛོམས་ཤྱིང༌། འགའ་ཤས་ནས་སྟོང་ཕག་སུམ་ ཅུ་སྐོར་ཡོད་ལུགས་གླེང༌། གང་ལྟར་ཡང་མྱི་མང་ཚོ་ནྱི་དངངས་སྐྲག་དང༌། ཟང་ཟྱིང་གྱི་ངང་དུ་

གནས་ཤྱིང༌། སྐད་འབོད་བྱེད་པ་ནྱི་རྒྱ་མྱིར་ཁོང་ཁོ་ལངས་པའྱི་འབོད་སྐད་རྒྱག་གྱི་ཡོད་པ་རེད།

ཆུ་ཚོད་རེ་རེ་ནས་འདུ་ལོང་ཟྱིང་འཁྲུག་ཇེ་ཆེར་སོང༌། ངོས་རང་ཏཱ་ལའྱི་བ་མ་སྐུ་ཕེང་བདུན་པས་ བཞེངས་པའྱི་ལྷ་ཁང་ཆུང་ངུ་དེའྱི་ནང་འཕྱིན་སྨོན་འདེབས་པར་བསྐྱོད་ཅྱིང༌། ལྷ་ཁང་དེར་སྤྱན་

རས་གཟྱིགས་དྲག་པོའྱི་རྣམ་པར་སྟོན་པ་མགོན་པོ་ཕག་དྲུག་པ་གཟྱི་བྱ​ྱིན་ཆེ་བ་ཞྱིག་ཡོད་པ་དེར་ རྣམ་གྲྭ་བརྒྱད་ནས་རྒྱུན་དུ་མཆོད་བསྟོད་བྱེད་ཅྱིང་ཡོད།

ས་དྲོའྱི་ཆུ་ཚོད་དགུ་ཙམ་ཐོག་བཀའ་ཤག་གྱི་འཐུས་མྱི་བཤད་ཟུར་དང་སྣེའུ་ཤར་གཉྱིས་རྣམ་ཀུན་

ལྟར་རྒྱ་མྱིའྱི་འཇྱིབ་འཁོར་ནང་ནོར་གླྱིང་དུ་ཡོང་འདུག རྒྱ་མྱིའྱི་མོ་ཌོར་ཁ་ལོ་པ་མཐོང་སྐབས་མྱི་ མང་ཚོས་དངངས་སྐྲག་ཇེ་ཆེར་ཕྱིན་ཀང༌། བཀའ་བོན་གཉྱིས་མྱི་མང་གྱི་དཀྱིལ་ནས་ཕོ་བང་ནང་ 188

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

དུ་ཡོང་རྒྱུར་དཀའ་ངལ་ཆེར་བྱུང་མྱི་འདུག དེ་རེས་བཀའ་བོན་བསམ་ཕོར་རྒྱ་མྱིས་སྤད་པའྱི་ཁོང་

རང་གྱི་མོ་ཌོར་ནང་ཁོང་དང༌། རྒྱ་མྱིའྱི་ལས་བྱེད་ཅྱིག་མཉམ་དུ་འབྱོར་བར་བརྟེན་མྱི་མང་ཚོ་ཟང་

ཟྱིང་དུ་གྱུར། བསམ་ཕོ་ནྱི་ཉེ་ཆར་བཀའ་བོན་དུ་བསྐོས་པ་ཡྱིན་ཞྱིང༌། ཁོང་ནས་གོན་གོས་སེར་པོ་

ཞྱིག་གོན་ཡོད་སྟབས། ཁོང་གཅྱིག་པུ་ཡྱིན་ན་རྒྱལ་སོའྱི་བར་ཐར་མདོག་ཁ་ཡང༌། མྱི་མང་ཚོའྱི་

བསམ་པར་མོ་ཌོར་དེ་རྒྱ་མྱིའྱི་ཡྱིན་པ་དང༌། རྒྱ་མྱིའྱི་ལས་བྱེད་དེ་ངོས་འབོད་འཁྱིད་བྱེད་མཁན་ ཡྱིན་པར་བསམ་སྟེ་མྱི་གཅྱིག་གྱིས་རྡོ་ཞྱིག་གཞུས་འཕལ་གཞན་དག་གྱིས་ཀང་རྡོ་མང་པོ་གཞུས།

རྡོ་གཅྱིག་བསམ་ཕོའྱི་མགོ་བོར་ཕོག་སྟེ་དྲན་མེད་དུ་གྱུར། ཁོང་ཞབས་པད་དུ་ངོ་ཤེས་པ་མང་པོ་

རང་མེད་ཚོད་ཀྱིས་མྱི་མང་གྱིས་སྐབས་དེར་ངོས་འཛིན་མ་ཐུབ་ཀང༌། ངའྱི་ལས་བྱེད་པ་ཞྱིག་ནས་

མྱི་མང་གྱིས་ནོར་འཁྲུལ་བྱས་པ་ཤེས་མཚམས་མྱི་འགའ་ཤས་ཀྱིས་ཁོང་རྒྱ་གར་ཚོང་དོན་ཁང་གྱི་

སྨན་ཁང་དུ་བསྐྱལ་འདུག

དེ་ནས་ཡུད་ཙམ་སོང་རེས། བཀའ་བོན་ཟུར་ཁང་པ་ཁོང་རང་གྱི་འཇྱིབ་འཁོར་ནང་ཕོ་བང་དུ་ འབྱོར་ཡང༌། མྱི་མང་གྱིས་འགྲུལ་ལམ་བཀག་ཡོད་སྟབས་ཕོ་བང་གྱི་སོ་འགམ་བར་འཇྱིབ་འཁོར་

ནང་ཡོང་མ་ཐུབ་པར་རྒྱང་ཙམ་ནས་འཇྱིབ་འཁོར་ནས་ཐོན་ཏེ་གོམ་བགོད་ཀྱིས་མྱི་མང་གྱི་དཀྱིལ་ བརྒྱུད་ཡོང་སྟེ་སོ་འགམ་དུ་ཆེད་བཙུགས་དཔོན་རྱིགས་ནས་རོགས་རམ་གྱིས་ནང་དུ་འབྱོར་ཐུབ་པ་ བྱུང༌།

གོང་གྱི་བཀའ་བོན་གསུམ་པོ་མྱི་མང་གྱི་ཁོད་དཀྱིལ་ནས་ཡོང་བར་བརྟེན་རྐེན་ངན་སེལ་ཐབས་

འཕལ་དུ་བྱེད་དགོས་པར་བསམས་ཤྱིང༌། ཁོང་གསུམ་གྱི་བསམ་པར་མྱི་མང་གྱིས་རྒྱ་མྱིའྱི་ལས་

ཁུངས་ངོ་མར་རྒོལ་འཛིངས་བྱས་མྱི་ཡོང་ངམ་སྙམ་པ་ཤར། དེ་ནས་བཀའ་ཤག་གྱི་འཐུས་མྱི་ང་ཕོད་ ཡུད་ཙམ་བསྒུགས་ཀང་ཁོང་མ་ཡོང༌། ང་ཚོས་རེས་སུ་ཤེས་རྟོགས་ལ་ཁོང་གྱིས་ཕན་ཡང་རྒྱ་མྱིའྱི་ སོད་སར་དེར་ཡོང་གྱི་ཡོད་ཤག་བྱས་ནས་རྒྱ་མྱིའྱི་སོད་སར་དེར་ཐད་བསྐྱོད་གནང་འདུག དེ་ནས་ ཡང་བསྐྱར་ཕྱི་བསྐྱོད་བྱ་རྒྱུར་ཉེན་ཁ་ཡོད་པར་དྲན་ཚོད་འདུག གང་ཡྱིན་ཟེར་ན། ཁོང་ལ་རྒྱ་མྱིས་ སྲུང་དམག་གཏོང་རྒྱུར་བརྟེན་གནས་ཚུལ་ཇྱི་ཡོང་མྱི་ཤེས་པ་ཞྱིག་རེད། 189

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

དེ་ནས་ཡུན་སྒུག་མ་ཐུབ་པར་ཁོང་གསུམ་ནས་སྤྱ​ྱི་ཁབ་མཁན་པོ་དང་མཉམ་དུ་གོས་མོལ་གྱིས་ཁོ་

བོའྱི་སར་སླེབས་འབྱོར་བྱུང་སྟེ་བརོད་གསལ། མྱི་མང་གྱིས་ཕན་རྒྱ་མྱིའྱི་སོད་སར་དུ་ཕྱིན་ན་ཉར་

བཟུང་གྱིས་རྒྱ་ནག་ཏུ་འཁྱིད་ཉེན་ལ་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་སར་དུ་མྱི་གཏོང་བར་ཐག་གཅོད་བྱས་ལུགས་

དང༌། མྱི་མང་གྱི་འགོ་འཁྱིད་པ་ཡང་དྲུག་ཅུ་བདུན་ཅུ་སྐོར་མྱི་མང་རང་ནས་འདེམས་བསྐོ་ཟྱིན་

ལུགས། གལ་སྱིད་རྒྱ་མྱིས་ཕན་འབོད་འཁྱིད་བྱས་ན་ཕོ་བང་བསྐོར་སྲུང་གྱིས་བཀག་འགོག་བྱ་ རྒྱུ་བཅས་བྱས་འདུག་པ་མྱི་མང་ཚོ་དྭོགས་འདྲོགས་ཆེན་པོས་སེམས་ཐག་གཙང་བཅད་ཟྱིན་པར་

བརྟེན་ཕན་འགོ་རྒྱུ་དེ་དག་འོས་པོ་མེད་ཚུལ་བརོད་འདུག

བཀའ་ཤག་གྱི་འཐུས་མྱི་ཚོ་ངའྱི་སར་ཡོང་སྐབས་དེར་མྱི་མང་གྱིས། རྒྱ་མྱི་ཕྱིར་ལོག་འགོ་དགོས།

བོད་ནྱི་བོད་མྱིའྱི་ཡྱིན། ཟེར་བ་སོགས་སྐད་འབོད་བྱེད་པ་ངས་ཀང་གོ་ཐོས་བྱུང་ཞྱིང༌། ཁོང་ཚོས་ རྒྱ་མྱིའྱི་དབང་བསྒྱུར་མཚམས་འཇོག་དང༌། རྒྱ་མྱིས་ཏཱ་ལའྱི་བ་མའྱི་དབང་ཆར་ཐེ་བྱུས་བྱེད་པ་

མཚམས་འཇོག་དགོས་ལུགས་ཀྱི་རེ་འདོད་བྱས་པ་ཞྱིག་རེད། སྐད་སྒ་གོ་ཐོས་ཀྱིས་མྱི་མང་གྱི་རྣམ་ འགྱུར་མཐོང་བ་སྙམ་བྱུང༌། ཁོ་བོ་ཡང་ཁོང་ཚོའྱི་རྱིགས་སུ་སྐྱེས་པ་ཞྱིག་ཡྱིན་སྟབས་ཁོང་ཚོའྱི་ བསམ་ཚུལ་ལམ་ཙམ་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་ཅྱིང༌། སྐབས་དེར་མྱི་མང་གྱི་བསམ་ཚུལ་དེ་དག་བཟློག་

ཐབས་མེད་པའྱི་ར་སྤོད་ལྟ་བུ་ཞྱིག་དེ་ཉྱིན་རང་བྱུང་བ་ནྱི། ཆབ་མདོ་འཕགས་པ་ལྷ་རྱིན་པོ་ཆེའྱི་སྐུ་ མཆེད་ཡྱིན་པ་འཕགས་པ་ལྷའྱི་མཁན་ཆུང་ཟེར་བ་སེར་མོ་བའྱི་དཔོན་རྱིགས་ཤྱིག་མྱི་མང་ནས་རྡོ་

རུབ་ཀྱིས་བསད། དེ་ཡང༌། མྱི་དེ་ཉྱིད་ཀྱིས་རྒྱ་དམག་དང་མཉམ་དུ་མཐུན་འབེལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་

ལྷ་ཁུལ་མྱི་མང་པོས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་ཅྱིང༌། དེའྱི་ས་དྲོ་ཁོང་དྲུང་ཇའྱི་མཛད་སོར་སླེབས་ཡོད་པ་ཕྱིར་

ལོག་གྱིས་སླར་ཡང་རྒྱུ་མཚན་གང་ལྟར་ཡང་ཆུ་ཚོད་བཅུ་གཅྱིག་ཙམ་ལ་ཁོང་ནས་རྒྱ་ཆས་ཕེད་

ཙམ་སྤས་ཤྱིང༌། མྱིག་ཤེལ་ནག་པོ་གོན། རྒྱ་མྱི་མང་པོས་བྱེད་སོལ་ལྟར། ཁ་རས་དཀར་པོ་བཀབ།

མེ་མདའ་ཞྱིག་བཏགས། རང་འཁོར་བཞོན་ཏེ་ནོར་གླྱིང་ཕོགས་ཡོང་བར་མྱི་མང་འགའ་ཤས་ནས་

རྒྱ་མྱིས་ཆས་བརྫུས་གོན་ཏེ་ཡོང་བར་དྭོགས་ཤྱིང༌། འགའ་ཤས་ནས་ཁོང་གྱིས་རྒྱ་མྱིའྱི་ལས་ཁུངས་

ནས་ལས་འགན་ཞྱིག་སྤད་འཁུར་ཡོད་པ་ཡྱིན་ནམ་སྙམ་པ་བྱུང་འདུག གང་ལྟར་ཡང་ཁོང་ཚོ་རྒྱ་ མྱིར་མྱི་དགའ་བའྱི་ཁོང་ཁོ་དེ་དག་ཇེ་ཆེར་འབར་བའྱི་འབས་བུར་མྱི་དེའྱི་བྱེད་ཕོགས་ཀྱིས་རྐེན་ 190

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

བྱས་མྱི་གསོད་དེ་བྱུང་འདུག དེ་འདྲའྱི་སྤྱོད་ཚུལ་བྱུང་ཐོས་ལ་བོ་ཕམ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཞྱིང༌། དེ་ལྟ་

བུའྱི་གནས་ཚུལ་ལ་བརྟེན་ནས་ད་ལྟའྱི་ཆར་ཕན་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་སར་དུ་ལྟད་མོར་འགོ་ཐབས་མེད་

པ་དང༌། རྒྱ་མྱིའྱི་ལས་བྱེད་ཀང་ནོར་གླྱིང་དུ་མ་ཡོང་ན་ལེགས་པ་ལས། མྱི་མང་ཁོང་ཁོ་ཇེ་སྡུག་ ཏུ་འགོ་ཚུལ་སོགས་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་དཔོན་ལ་བརོད་ལེགས་བཀའ་ཤག་ལ་མོལ་མངགས་བྱས་ཤྱིང༌། ཕན་བོ་ཕམ་བྱུང་ཚུལ་གྱི་ལན་འཕྱིན་ཞྱིག་མགོན་ཆེ་ནས་རྒྱ་མྱིའྱི་སྐད་བསྒྱུར་ལ་ཁ་པར་ཐོག་ནས་

ཀང་སྤད་པར་ཁོང་ནས་ངའྱི་བསམ་ཚུལ་དེ་དག་གང་ལེགས་ལ་ལན་འཕྱིན་དམག་དཔོན་ལ་སྤད་

འཐུས་བརོད་འདུག

དེ་དང་ཆབས་ཅྱིག་ཏུ། ཕོ་བང་མཐའ་བསྐོར་གྱིས་གནས་པའྱི་མྱི་མང་ཚོར་ཡང་ངོས་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་ སར་དུ་འགོ་རུ་འཇུག་འདོད་མེད་ན་དེ་དོན་འགོ་རྒྱུ་མྱིན་ཚུལ་བརོད་དགོས་མངགས་པ་ཡྱིན། མྱི་ མང་གྱིས་འདེམས་པའྱི་འགོ་འཁྱིད་ཚོར་བཀའ་བོན་ཟུར་ཁང་ནས་འབེལ་གཏུགས་ཀྱིས་ངོས་རྒྱ་

མྱིའྱི་སར་འགོ་རྒྱུ་ཕྱིར་འཐེན་བྱས་ལུགས་དང༌། ཉྱིན་དགུང་མཚམས་རྒྱང་གགས་ཁ་པར་ཐོག་མྱི་

མང་ལ་དེ་དོན་ཁབ་བསྒགས་བྱས་པ་གོ་ཐོས་བྱུང་འཕལ་ལྕགས་རྱིའྱི་ཕྱི་ལོགས་ཀྱི་མྱི་མང་ཚོས་

དགའ་བོའྱི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་འདུག

ངས་བོད་མྱིའྱི་འགོ་འཁྱིད་ཡུད་ཙམ་བྱས་པའྱི་རྱིང་ས་དྲོ་དེའྱི་གནས་ཚུལ་ལྟ་བུ་བྱུང་མ་མྱོང༌། ཕན་ ནྱི་འབར་ལ་ཁད་པའྱི་མེ་རྱི་གཉྱིས་ཀྱི་བར་ན་གནས་པ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཞྱིང༌། ཕོགས་གཅྱིག་ན་རྒྱ་

མྱིའྱི་གཞུང་ལ་ངོ་རྒོལ་སོ་ཀུན་ནས་བྱེད་པའྱི་མྱི་མང་གྱི་སྐད་སྒ་ཞྱིག་ཡོད་པ་དང༌། ཕོགས་གཅྱིག་

ན་མཚོན་ཆའྱི་དཔུང་སྟོབས་ཆེ་བའྱི་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་དཔུང་རྣམས་ཡོད། གལ་སྱིད་དེ་གཉྱིས་རྩེ་ཐུག་

ཏུ་གྱུར་ན་འབས་བུ་ཇྱི་འབྱུང་ཚང་མས་ཤེས་ཚོད་ལྟར། བོད་མྱི་མང་སྟོང་ཕག་མང་པོ་བསད་རྨས་

ཡོང་རྒྱུ་དང༌། དབུས་གཙང༌། ལྷོ་དྭགས་རྒྱ་ཁབ་ཚང་མར་བཙན་གནོན་དང༌། མནར་གཅོད་བཟོད་

ཐབས་དཀའ་བའྱི་དྲག་པོའྱི་དབང་བསྒྱུར་ཆ་ཚང་བ་ཞྱིག་མཐོང་གྱི་རེད། དེ་འདྲའྱི་འཕལ་རྐེན་ནྱི་

ངོས་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་སར་དུ་འགོ་དགོས་མྱིན་དེ་ཡྱིན་ཅྱིང༌། དེའྱི་ནང་ཞྱི་བདེར་བསྒྱུར་བའྱི་ནུས་པ་

ཡོད་པ་ཡང་ངོས་རང་གཅྱིག་པུའྱི་ཐོག་ཏུ་བབས་ཏེ། ངའྱི་མྱི་མང་གྱི་ཞེ་སང་ཇེ་ཆུང་དུ་གཏོང་བ་

དང༌། རྒྱ་མྱི་ཁོང་ཁོ་ཆེ་རུ་མྱི་འགོ་བའྱི་ཐབས་ཤེས་གང་ཡོང་བྱེད་དགོས་པ་བྱུང༌། 191

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ཁོ་བོའྱི་ཐོག་མའྱི་འཆར་སོར། ངོས་རྒྱ་མྱིའྱི་སོད་སར་དུ་མྱི་འགོ་བའྱི་ཁབ་བསྒགས་བྱས་པ་དེས་ཁོང་

ཚོའྱི་སྐད་འབོད་འཇགས་ཏེ། རང་གནས་སུ་ལོག་རྒྱུའྱི་རེ་སེམས་བྱུང་ཡང༌། དེས་ཕན་ནུས་ལེངས་ པ་མ་བྱུང༌། ངོས་དེ་ཉྱིན་མྱི་འགོ་བའྱི་ཁས་ལེན་བྱས་པ་ཙམ་གྱིས་མྱི་ཆོག་པར་མ་འོངས་པར་ཡང་

རྒྱ་མྱིའྱི་སོྡད་སར་དུ་གདན་ཞུའྱི་རྱིགས་ལ་ནམ་ཡང་མྱི་འགོ་བའྱི་ཁས་ལེན་མ་བྱས་ན་ཁོང་ཚོ་ཕྱིར་

ལོག་བྱེད་རྒྱུ་མྱིན་ཚུལ་འགོ་འཁྱིད་ཚོས་བརོད་ཀྱི་འདུག རྐེན་ངན་ཚབས་ཆེན་ཞྱིག་སེལ་ཐབས་སུ་

རེ་འདོད་དེ་ཡང་ཁས་ལེན་བྱས་པ་ཡྱིན། དེ་ནས་འགོ་འཁྱིད་མང་བ་ཞྱིག་ལོག་ན་ཡང༌། མྱི་མང་

ཕལ་ཆེ་བས་ཕོ་བང་ཕྱི་ལོགས་ནས་ཕྱིར་ལོག་བྱེད་ཀྱི་མྱི་འདུག

ཆུ་ཚོད་གཅྱིག་ཙམ་ལ་ངའྱི་བཀའ་བོན་གསུམ་དམག་དཔོན་ཐན་ཀོན་སན་སར་ཕྱིན་ཏེ་གནས་

ལུགས་དེ་རྣམས་བརོད་རྒྱུ་བྱས་པ་ལྟར་བཀའ་བོན་རྣམས་ནོར་གླྱིང་གཞུང་སོའྱི་སོ་ནང་དུ་འབྱོར་

སྐབས་རྒྱལ་སོའྱི་ཕྱིར་མྱི་མང་འབོར་ཆེན་ཞྱིག་བསད་དེ་སུ་ཡང་ཕྱི་བསྐྱོད་བྱེད་འཇུག་གྱི་མེད་ ཅྱིང༌། མྱི་མང་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པར་ཕན་ཡང་དེ་རེས་ཡོང་གྱི་མེད་དམ་སྙམ་པ་བྱུང་འདུག་དོན་

བཀའ་བོན་རྣམས་ཀྱིས་མྱི་མང་ལ་ངོས་དེ་རྱིང་འགོ་རྒྱུ་མྱིན་པའྱི་སྐོར་རྒྱ་མྱིར་གནས་ལུགས་བརོད་

པར་ཆེད་དུ་བཏང་ཚུལ་ཞྱིབ་བརོད་བྱས་པར། མྱི་མང་གྱིས་ཕན་རླངས་འཁོར་ནང་སྦས་འཁྱིད་ བྱས་དྭོགས་ཀྱིས་རེ་རེ་བཞྱིན་ཞྱིབ་འཇུག་བྱས་ཤྱིང༌། ཡྱིད་དྭོགས་སངས་རེས་བཀའ་བོན་ཚོ་བཏང་

འདུག སོ་འགམ་དུ་གླེང་མོལ་སྐབས་མྱི་མང་གྱི་འཐུས་མྱི་ཞྱིག་ནས་བརོད་གསལ། ངོས་རྒྱ་མྱིས་ བཙན་འཁྱིད་བྱ་རྒྱུ་སྲུང་འགོག་གྱི་ཆེད་དུ་མྱི་མང་གྱི་ཁོད་ནས་སྲུང་དམག་འདེམས་བསྒྲུག་གྱིས་

ཕོ་བང་མཐའ་སྐོར་འཇོག་རྒྱུ་གཏན་འཁེལ་ཡྱིན་ལུགས་བརོད་ཅྱིང་། བཀའ་བོན་ཚོས་དེ་ལྟར་མ་ དགོས་པའྱི་སློབ་སྟོན་ནན་ཏུ་བྱས་མོད་ཉན་འཇོག་ཡེ་ནས་མ་བྱས།

དེའྱི་ཕྱི་དྲོ་བཀའ་བོན་ཚོ་ཕྱིར་འཁོར་རེས་རྒྱ་མྱིའྱི་སར་གནས་ཚུལ་ཇྱི་བྱུང་ཕན་ལ་གླེང་མོལ་བྱུང་

བར། ཁོང་ཚོ་འབྱོར་སྐབས་དམག་དཔོན་ཐན་ཀོན་སན་དེར་མེད་པར། རྒྱ་མྱིའྱི་དཔོན་རྱིགས་

གཞན་དག་བཅུ་སྐོར་ནས་གླེང་མོལ་བྱེད་བཞྱིན་ཁོང་ཚོ་སྒུག་སོད་བྱས་ཡོད་འདུག ཁོང་ཚོ་མཉམ་ དུ་ངའྱི་བཀའ་བོན་ང་ཕོད་རྣམ་ཀུན་རྒྱ་མྱིའྱི་ལས་ཁུངས་སུ་འགོ་བསྐྱོད་སྐབས་གོན་དགོས་པའྱི་ རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་ཆས་མ་གོན་པར་བོད་ཆས་གོན་ཏེ་མཉམ་དུ་ཡོད་འདུག་ཅྱིང༌། 192

ཁོང་ཚོའྱི་གླེང་

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

མོལ་ཁོངས་མེད་པ་ལྟ་བུས་བཀའ་བོན་ཚོ་འབྱོར་སྐབས་སར་མུས་རང་བབས་སུ་བཞུགས་པ་ལས། བཀའ་བོན་བྱ​ྱིངས་ཚོ་མཉམ་དུ་བྱུང་མྱི་འདུག

དེ་ཉྱིན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཇྱི་བྱུང་སྐོར་ཡུད་ཙམ་རྱིང་ཕན་ཚུན་སུས་ཀང་གླེང་སློང་མ་བྱས་ཤྱིང༌། རྒྱ་

མྱིའྱི་དཔོན་རྱིགས་ཚོས་ཀང་སྣང་མེད་ལྟ་བུར་བཀའ་བོན་རྣམས་ལ་ཁམས་འདྲྱི་བྱས། དེ་ནས་ དམག་དཔོན་ཐན་ཀོན་སན་འབྱོར་འཕལ་ཞྱི་བའྱི་རྣམ་པ་དེ་སྐད་ཅྱིག་དེ་ཉྱིད་ལ་འགྱུར་འདུག

དམག་དཔོན་ཁོང་དེར་ཡོང་སྐབས་ནས་ཁོང་ཁོ་ཆེན་པོ་ལངས་འདུག་ཅེས་བཀའ་བོན་རྣམས་ ཀྱིས་རེས་སུ་གསུངས་བྱུང༌།

ཁོང་དྲག་ཤུལ་ཆེ་བས་བཀའ་བོན་ཚོས་ལངས་ཏེ་གུས་ཚུལ་བྱས་

འདུག སྐར་མ་འགའ་ཤས་རྱིང་ཁོ་རླུང་འཚུབ་སྟེ་དབུགས་འཚངས་པས་ཁོང་སྨྲ་བརོད་བྱེད་མ་

ཐུབ་པར་བསད་ཅྱིང༌། བཀའ་བོན་ཚོར་ཁམས་འདྲྱི་བྱེད་རྒྱུའྱི་དྲྱི་ཙམ་ཡང་མེད་པའྱི་མུས་སུ་བཀའ་

བོན་བགེས་པ་ཟུར་ཁང་ནས་གླེང་འགོ་བཙུགས་ཏེ་བརོད་གསལ། ཏཱ་ལའྱི་བ་མ་ད་རྱིང་ཟློས་གར་ གཟྱིགས་མོར་ཕེབས་མ་ཐུབ་པའྱི་གནས་ལུགས་དང༌། དགོངས་སེལ་བརོད་པར་ང་ཚོ་བཅར་ཞྱིང༌།

ཏཱ་ལའྱི་བ་མར་ཕེབས་འདོད་ཆེན་པོ་ཡོད་ཀང༌། མྱི་མང་གྱིས་ངོ་རྒོལ་ཤུགས་ཆེས་རྐེན་པས་འཐེན་

དགོས་བྱུང་ལུགས་ཐོག བཀའ་བོན་གཞན་གཉྱིས་ནས་ཀང་རྒྱབ་སྐྱོར་འགེལ་བཤད་བྱས། གླེང་

མོལ་རྣམས་སྐད་སྒྱུར་གྱིས་བསྒྱུར་ཟྱིན་མ་ཟྱིན་གྱི་མཚམས་དེ་མ་ཐག་དམག་དཔོན་ཁོང་ཁོ་རབ་ཏུ་ འབར་ཏེ་མྱིག་རྩ་དང༌། བཞྱིན་མདངས་ཁག་མདོག་ལྟ་བུར་གྱུར་ཁར། རྐུབ་སྟེགས་ནས་ལངས་ཏེ་ ཁང་པ་དེའྱི་ནང་ཡར་མར་རང་འཆག་བྱས་མཚམས་ཤྱིག་ནས་ཁོང་ཁོ་སྡུག་བསན་བྱས་པ་ལྟ་བུས་

ཡང་བསྐྱར་མར་བསད་དེ་དལ་བུའྱི་ངང༌། བཀའ་བོན་ཚོ་དང༌། བོད་མྱི་ལོག་སྤྱོད་པ་ཚོར་སྐད་ ཤུགས་དྲག་པོས་ཁ་བརྡུང་གཏོང་བའྱི་འགོ་བཙུགས།

ཁོང་ནས་ཁོང་ཁོའྱི་རྣམ་འགྱུར་འགོག་ཐབས་བྱེད་པར་མངོན་ཡང༌། རྒྱ་མྱི་རྣམས་རང་བཞྱིན་གྱིས་

ཀག་ཅོར་ཆེ་ཐོག ཁོང་རླུང་གྱི་གཞན་དབང་དུ་སོང་བའྱི་དབང་གྱིས་སྐད་སྒ་ཇེ་ཆེ་དང༌། རོད་ ཚིག་གང་རྩུབ་ཏུ་ཐོན་གྱི་ཡོད་པ་རེད། རྣམ་ཀུན་མྱི་དྲག་གྱི་ནང་བེད་སྤྱོད་མྱི་བྱེད་པའྱི་བརོད་ཚིག་ སྡུག་པོ་མང་པོ་བཤད་འདུག བརོད་དོན་སྙྱིང་པོ་ནྱི་བོད་གཞུང་ནས་ལོག་ཏུ་མྱི་མང་སྒྱིག་འཛུགས་ 193

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

བཟོས་ཏེ་རྒྱ་མྱིའྱི་འགོ་བྱེད་ཚོར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་བཅུག་པ་དང༌། ཁམས་པའྱི་ངོ་ལོག་པར་ཡང་རོགས་

རམ་བྱས་ལུགས། བོད་ཀྱི་དཔོན་རྱིགས་ཚོས་ལྷ་ཡོད་ཁམས་པའྱི་མཚོན་ཆ་བསྡུ་འགོག་རྒྱ་མྱིའྱི་ངག་ བཀོད་དང་ལེན་གྱིས་མ་བྱས་པར་ད་ཆ་རྒྱ་མྱིའྱི་དབང་བསྒྱུར་གནོན་རྒྱུའྱི་འཆར་རྩྱིས་སྡུག་པོ་རྒྱག་

གྱི་ཡོད་ལུགས་སོགས་བརོད་ཅྱིང༌། དམག་དཔོན་གཞན་གཉྱིས་ནས་ཀང་དེ་དང་ཕོགས་མཐུན་ ལྟ་བུ་བརོད་འདུག གཅྱིག་གྱིས་བརོད་གསལ། ལོག་སྤྱོད་པ་ཚང་མ་སྟོར་རྒྱུའྱི་དུས་ལ་བབས་ཡོད།

ད་བར་ང་ཚོའྱི་གཞུང་ནས་བཟོད་སོམ་བྱས་ཡོད་ཀང༌། ད་ལམ་བྱེད་སྤྱོད་ནྱི་དངོས་སུ་ངོ་ལོག་བྱས་ པར་བརྟེན་ང་ཚོས་གཡོ་འགུལ་བྱེད་རྒྱུར་ཁོད་ཚོ་གྲྭ་སྒྱིག་གྱིས་སྒུག་སོད་ཅྱིག་ཅེས་བརོད་འདུག

བརོད་བབས་དེ་དག་ལ་བཀའ་བོན་ཚོས་ད་ལམ་མྱི་མང་གྱི་ངོ་རྒོལ་འདྱི་དག་འཕལ་དུ་མཚམས་

ཆོད་མ་བྱུང་ན་དྲག་གནོན་བྱེད་རྒྱུའྱི་ཐ་ཚིག་ལྟ་བུར་གོ་ཞྱིང༌། ཏཱ་ལའྱི་བ་མའྱི་སྐུ་སོག་དང༌། རྩ་ དོན་གང་ཅྱིར་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོར་མཐོང་བ་དང༌། གལ་སྱིད་ཏཱ་ལའྱི་བ་མར་ཉེས་སྐྱོན་བྱུང་ན་སྐབས་ ཤྱིག་བོད་དུ་གང་ཡང་མ་ལྷག་པ་ཡོང་རྒྱུའྱི་བསམ་བོ་འཁོར་ཞྱིང༌། ཁོང་ཚོས་བཟོད་འཁུར་བྱེད་

ཐབས་ཀྱིས་བཀའ་བོན་བགེས་པོ་བཤད་ཟུར་ནས་དམག་དཔོན་དེར་བརོད་གསལ། ཁེད་ཚོས་ བོད་མྱི་དམངས་དཀྱུས་ཚོའྱི་གནས་ལུགས་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས་ཤྱིང༌། བཟོད་སོམ་བྱེད་

དགོས། ཛ་དྲག་གྱི་གནས་ལུགས་འདྱི་དག་ཁེད་ཚོས་ཇེ་སྡུག་ཏུ་གཏོང་མྱི་རུང༌། ཁམས་པའྱི་

ཁྱིམས་འགལ་དང༌། བོད་མྱི་མང་གླེན་རྨོངས་ཚོས་རྒྱ་དམག་ལ་རྒོལ་འཛིངས་བྱེད་སེམས་འདྱི་དག་

ཞྱི་འཇགས་ཡོང་རྒྱུར་བཀའ་ཤག་ནས་གང་ཐུབ་ཀྱིས་ཐབས་ཤེས་བྱས་འཐུས་ཞེས་ཁས་ལེན་བྱས་

འདུག་ཀང༌། རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་དཔོན་ཚོས་ཁས་ལེན་དང་སློབ་སྟོན་དེ་དག་དང་ལེན་བྱས་མྱི་འདུག

ཁོང་ཚོ་བོ་སེམས་འཁྲུག་འཚབ་ཆེན་པོའྱི་ངང་དགོང་དྲོའྱི་ཆུ་ཚོད་ལྔ་ཙམ་ལ་ནོར་གླྱིང་དུ་ཕྱིར་

ལོག་བྱས་ཤྱིང༌། སྐབས་དེར་མྱི་མང་བྱ​ྱིངས་ཕྱིར་ལོག་ཟྱིན་ཡང༌། མྱི་འབོར་ཆེན་པོ་ཞྱིག་གྱིས་ཕོ་

བང་གཞུང་སོ་འགོག་སྲུང་གྱིས་བསད་ཡོད། ང་ཚོས་རེས་སུ་ཤེས་རྟོགས་ལ་མྱི་མང་ཕྱིར་ལོག་བྱེད་ མཁན་ཚོས་གོང་ཁེར་ཁོམ་ལམ་ནང་ཕྱིན་ཏེ་མྱི་མང་གྱི་ཚོགས་འདུ་བསྡུ་འགུགས་དང༌། རྒྱ་མྱིར་ངོ་

རྒོལ་བྱེད་རྒྱུའྱི་གྲྭ་སྒྱིག་བྱས་ཡོད་པ་རེད། ཚོགས་འདུ་དེར་གོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་ལ་རྒྱ་

མྱིས་བརྡལ་བཤྱིགས་བཏང་ལུགས་དང༌། རྒྱ་མྱི་ཕྱིར་ལོག་དགོས་ལུགས་བརོད་པ་དང༌། དེ་ཉྱིན་ 194

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

དགོང་མོའྱི་ཆུ་ཚོད་དྲུག་ཙམ་ཐོག་གཞུང་ཞབས་དམའ་རྱིམ་གཞོན་གས་མྱི་གངས་བདུན་ཅུ་སྐོར་

དང༌། མྱི་མང་གྱིས་འདེམས་བསྒྲུགས་བྱས་པའྱི་འགོ་འཁྱིད་སྐུ་སྲུང་དམག་མྱིའྱི་འཐུས་མྱི་སོགས་

ནས་ནོར་གླྱིང་ནང་ཚོགས་འདུ་ཞྱིག་བྱས་ཏེ་གོང་ཁེར་ལྷ་སའྱི་མྱི་མང་གྱིས་འབོད་བསྒགས་བྱས་

དོན་ལ་བོ་མོས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་པ་དང༌། ཁོང་ཚོས་ཀང་ད་ཆ་བོད་མྱི་ནས་རྒྱ་མྱིའྱི་དབང་བསྒྱུར་ཁས་ ལེན་མྱི་བྱེད་པའྱི་གསལ་བསྒགས་བྱས་འདུག དེ་རེས་སྐུ་སྲུང་དམག་མྱི་ཚོ་ནས་ཀང་ད་ཆ་རྒྱ་མྱིས་

བཀའ་བཀོད་བརྩྱི་འཁུར་བྱེད་རྒྱུ་མྱིན་ཚུལ་དང༌། རྒྱ་མྱིས་གཡོགས་པའྱི་རྒྱ་ཆས་རྣམས་ཕུད་དེ་བོད་

ཆས་གོན་རྒྱུ་བྱས། གནས་ཚུལ་དེ་རྣམས་གོ་ཐོས་རེས་ད་ལྟའྱི་གནས་ཚུལ་ཛ་དྲག་ཆེན་པོ་འདྱི་དག་

ཇེ་སྡུག་ཏུ་མྱི་འགོ་བའྱི་བསམ་ཤེས་དང་བཟོད་འཁུར་ཐོག ཞྱི་འཇམ་ལྷྱིངས་མོལ་བྱ་དགོས་འགོ་ འཁྱིད་ཚོར་བཀོད་མངགས་བྱས་པ་ཡྱིན་ཀང༌། སྐབས་དེར་མྱི་མང་ཁོང་ཁོ་དང༌། རྒྱ་མྱིའྱི་བྱེད་ བབས་ལ་ཡྱིད་དྭོགས་ཤྱིན་ཏུ་ཆེ་བར་བརྟེན་ངོས་ཀྱི་སློབ་སྟོན་ལ་ཡང་ཕན་ནུས་མེད་པ་ལྟ་བུར་གྱུར།

དེ་ཉྱིན་དགོང་དྲོ་དམག་དཔོན་ཐན་ཀོན་སན་ནས་ཕན་ལ་ཡྱི་གེ་ཞྱིག་བཏང་འབྱོར་བྱུང་ཞྱིང༌། དེ་

ནྱི་ཟྱིང་འཁྲུག་འགོ་ཚུགས་ནས་བཟུང་ཡྱི་གེ་ས་རེས་གསུམ་གཏོང་རེས་བྱས་པའྱི་ཐོག་མ་དེ་ཡྱིན།

བོད་དུ་ཟྱིང་འཁྲུག་རེས་ཡྱིག་ཆ་དེ་དག་རྒྱ་མྱིས་དྲྱིལ་བསྒགས་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་ཆེད་པར་འདེབས་ཀྱིས་

འགེམས་བསྒགས་ཆེན་པོ་བྱས་ཏེ། ངོས་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་སར་ནང་སྐྱོབ་ཡྱིབ་ཆེད་དུ་འགོ་འདོད་ཡོད་

ཀང༌། ལོག་སྤྱོད་པ་ཚོས་ནོར་གླྱིང་ནང་འཛིན་འགོག་བྱས་པ་དང༌། མཐར་ངའྱི་འདོད་བབས་མེད་ བཞྱིན་ཡུལ་གྱི་ཕྱི་ལོགས་རྒྱ་གར་དུ་བཙན་འཁྱིད་བྱས་ལུགས་ཀྱི་ཁུངས་སྐྱེལ་ཐུབ་ཐབས་སུ་བེད་

སྤྱོད་བྱས་པ་རེད། གནས་ཚུལ་འདྱི་དག་རྒྱ་མྱི་གུང་བན་ལ་དགའ་མོས་ཡོད་པའྱི་ཕྱི་རྒྱལ་གསར་

ཤོག་འགའ་ཤས་ནང་བཀོད་ཐོན་བྱུང་བ་མ་ཟད། ལོ་གཅྱིག་ཙམ་གྱི་རེས་སུ་དབྱ​ྱིན་ཇྱིའྱི་མཐོ་རྱིམ་ མྱི་སྣ་ཞྱིག་གྱིས་གོས་ཚོགས་ནང་བརོད་པ་ཕན་ནས་གོ་ཐོས་ཀྱིས་ཧ་ལས་བྱུང༌། དེ་དག་ནྱི་བདེན་

པའྱི་རྒྱབ་འགལ་ཞྱིག་ཡྱིན། ཡྱི་གེ་དེ་ལྟར་བྱི་བའྱི་དུས་སྐབས་དེའྱི་གནས་ཚུལ་དང༌། དེ་ལྟར་བྱི་ དགོས་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་རྣམས་འོག་ཏུ་བརོད་རྒྱུ་དང༌། འདྱིར་གསལ་པོར་བརོད་རྒྱུར། ལྷ་ས་ནས་ངོས་

ཐོན་བསྐྱོད་སྐབས་ཕན་གྱི་རང་འདོད་ལྟར་ཐོན་པ་སྟེ། ཐག་གཅོད་ཀང་རང་ངོས་ནས་བྱས་པ་ཡྱིན།

ཐག་གཅོད་བྱེད་སྟངས་ནྱི་གནས་ཚུལ་ཤྱིན་ཏུ་འུ་ཐུག་ཅྱིག་གྱི་འོ ག་ཏུ་བྱས་པ་ལས། ངའྱི་ཞབས་

འབྱིང་ཚོས་འཁྱིད་པ་མྱིན། ཕོ་བང་དུ་རྒྱ་མྱིས་མེ་སྒོགས་རྒྱག་རྩྱིས་ཡོད་པ་དང༌། དེ་རུ་བསད་ན་ 195

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

སོག་ཉེན་ཡོད་པ་ལྷ་སའྱི་མྱི་མང་ཚང་མས་མཐོང་བའྱི་འཕལ་རྐེན་དེ་མ་གཏོགས་སུས་ཀང་ཤུགས་ འདེད་རྒྱག་མཁན་མེད།

དམག་དཔོན་དེའྱི་ཡྱི་གེ་དེ་དག་མཛའ་གོགས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་ཆེན་པོའྱི་ཚུལ་དུ་བྱིས་འདུག་ཅྱིང༌། བཀའ་བོན་ཚོས་ཁོང་གྱི་རྣམ་འགྱུར་ངོ་མའྱི་གནས་ལུགས་བརོད་མེད་ན་ཡྱི་གེ་དེར་ངས་ཡྱིད་ཆེས་

ཆེ་ཙམ་བྱེད་སྱིད། ཁོང་ནས་ཕན་གྱི་བདེ་འཇགས་སྐོར་བོ་གཡེང་ཆེ་བས་ཉེན་སྐྱོབ་ཆེད་ཁོང་ཚོའྱི་ སོད་སར་དུ་ཡོང་དགོས་ཞེས་བརོད་འདུག

དུས་ཚེས་ནར་འགངས་ཤྱིག་ཐུབ་ན། དེས་ཕོགས་གཉྱིས་ཀའྱི་ཁོང་ཁོ་རྱིམ་ཞྱིར་འགོ་ཐབས་དང༌།

ལྷ་སའྱི་མྱི་མང་ཞྱི་འཇམ་དུ་གནས་པ་ཞྱིག་ཡོང་རེས་ཁོང་གྱི་ཡྱི་གེ་ཚང་མར་ཡྱིག་ལན་བཏང་བ་

ཡྱིན། ཁོང་གྱིས་བརོད་དོན་ལྟར། རང་གྱི་མྱི་མང་ས་ནས་རྒྱ་མྱིའྱི་སར་ཉེན་གཡོལ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ནྱི་བྱ་

བའྱི་མཐའ་མ་ཞྱིག་ཡྱིན་པར་བསམ་བྱུང་ཞྱིང༌། འོན་ཀང་དེ་སོར་དམག་དཔོན་དེར་རྩུབ་མོའྱི་གླེང་

རྩོད་བྱེད་རྒྱུར་སྙྱིང་པོ་མེད་ཅྱིང༌། དེ་ལྟར་མྱིན་པར་ཁོང་ཁོ་ལྷྱིངས་འཇགས་ཡོང་བའྱི་རེ་འདུན་གྱིས་ ཡྱིག་ལན་འཇམ་པོ་གཏོང་རྩྱིས་བྱས་པ་ཡྱིན། བྱེད་ཐབས་དེ་ནྱི་ཁོང་གྱི་ཤ་ཞེན་དང་སློབ་སྟོན་གྱི་

ཕྱི་ཚུལ་དེ་ལ་དགའ་བསུ་ཡོད་པའྱི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ནས་མ་གཏོགས་ཡོང་ཐབས་མེད་པར་བརྟེན། ངའྱི་ཡྱིག་ལན་དང་པོའྱི་ནང༌། མྱི་མང་གྱིས་ལྟད་མོར་འགོ་རྒྱུར་བཀག་འགོག་བྱས་པ་དེར་ངོ་ཚ་ཁ་

སྐྱེངས་ཇྱི་བྱུང་སྐོར་བརོད་པ་དང༌། གཉྱིས་པའྱི་ནང༌། ནོར་གླྱིང་མཐའ་སྐོར་གྱིས་གནས་སོད་མྱི་

རྣམས་ཕྱིར་ལོག་དགོས་པའྱི་བཀོད་ཁབ་བྱས་ལུགས་དང༌། མྱི་མང་ནས་ཕན་གྱི་བདེ་འཇགས་སྲུང་

སྐྱོབ་ཁ་འཁེར་གྱིས་རྒྱ་ནག་དང༌། ང་ཚོའྱི་གཞུང་གྱི་འབེལ་བ་གཏོར་བཤྱིགས་བྱས་ལུགས་ཁོང་གྱི་

མཐོང་ཚུལ་ལྟར་ལ་མོས་མཐུན་བྱས་པ་ཡྱིན། ཡྱི་གེ་གསུམ་པའྱི་ནང༌། ཡར་ཐོན་བསམ་བོ་ཡོད་པ་ དང༌། དེ་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་མྱི་གཉྱིས་དབྱེ་འབྱེད་བྱས་ཏེ་དེ་གར་ཡོང་ཐབས་བྱ་རྒྱུ་ཡྱིན་ལུགས་བརོད་ པ་ཡྱིན།

གལ་ཏེ་སྐབས་དེར། ཡྱི་གེ་དེ་དག་གྱིས་རེས་སུ་ཁོ་བོ་རང་ལ་རྒོལ་གླེང་བྱེད་ཀྱི་རེད་སྙམ་པའྱི་ བསམ་བོ་འཁོར་ཡོད་ན་ཡང༌། ཡྱི་གེ་དེ་ག་རང་མ་བྱིས་ཐབས་མེད་ཀྱི་དུས་སྐབས་ཤྱིག་ཡྱིན། གང་ 196

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

ཡྱིན་ཟེར་ན། མཚོན་ཆ་མེད་པའྱི་ངའྱི་མྱི་མང་དང༌། རྒྱ་མྱིའྱི་དཔུང་དམག་གདོང་ཐུག་འབྱུང་ཉེན་ སེལ་དགོས་པའྱི་ལས་འགན་ཛ་དྲག་ཆེན་པོ་ཞྱིག་ཡོད།

ཟྱིང་འཁྲུག་གྱི་བྱ་བ་ངའྱི་འདོད་པར་མེད་སྟབས་མྱི་མང་ནས་ཟྱིང་འཁྲུག་གྱི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་པ་ ཕན་གྱི་འདོད་པར་མ་བབས། མྱི་མང་ནས་ངོས་ལ་བོད་ཀྱི་སོག་སྙྱིང་ལྟ་བུར་ངོས་བཟུང་བརྩེ་ཞེན་

འདྱི་ཙམ་བྱེད་པ་ལ་ངོ་མཚར་སྐྱེས། དེ་ཉྱིན་རྒྱ་མྱིར་མྱི་དགའ་བའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དེ་རང་ཡྱིན་ཚོད།

ངོས་བརྟན་སྲུང་གྱི་ཆེད་དུ་ཁོང་ཚོས་འདྱི་ཙམ་འགན་འཁུར་བྱས་པ་ལ་ངོས་ནས་བརྙས་འདོགས་

བྱེད་རྒྱུ་དཀའ་ཞྱིང༌། ཁོང་ཚོའྱི་ཆོས་སྱིད་ཀྱི་འཚོ་བ་ཕལ་ཆེ་བ་ཞྱིག་ཏཱ་ལའྱི་བ་མར་ཐུག་གྱི་ཡོད་

པ་རེད། འོན་ཀང༌། ཁོང་ཚོའྱི་བསམ་པ་དཀར་ཡང༌། བྱེད་ཐབས་རྩུབ་པོའྱི་སྤྱོད་པ་མུ་མཐུད་ཀྱི་

ལག་ལེན་བྱས་ན་རྐེན་ངན་སྡུག་པོ་ཞྱིག་ཡོང་རྒྱུར་ཕན་ལ་ཡྱིད་ཆེས་ཡོད་ཅྱིང༌། ངོས་གཞུང་གྱི་

འགོ་འཛིན་ཞྱིག་ཡྱིན་སྟབས་ཁོང་ཚོའྱི་བསམ་སྤྱོད་བསྒྱུར་རྒྱུ་དང༌། རྒྱ་མྱིའྱི་དྲག་དཔུང་འོག་ཁོང་

ཚོ་སྟོར་བཅོམ་ཐབས་རྡུགས་སུ་འགོ་རྒྱུ་འགོག་ཐབས་གང་ཡོང་བྱེད་འོས་ཤྱིང་དགོས་ལ། རྒྱུ་མཚན་ འདྱི་འདྲར་བརྟེན་ངས་ཁོང་ཚོར་ཞྱི་འཇམ་དགོས་པའྱི་སློབ་སྟོན་བྱས་པ་ཡྱིན། དམག་དཔོན་དེར་

ཡྱི་གེའྱི་ལན་དུ་ངེད་རང་གྱི་བསམ་ཚུལ་གནད་དོན་ངོ་མ་མ་བརོད་པ་དེར་འཐུས་འགྱིགས་བྱུང་ ཡོད་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

འོན་ཀང་ཉྱིན་རེས་མ་ཟླ་གསུམ་པའྱི་ཚེས་བཅུ་གཅྱིག་ཉྱིན་ལྷ་སའྱི་མྱི་མང་བཀག་འགོག་མྱི་ཐུབ་

པའྱི་གནས་ཚུལ་ད་དུང་ཇེ་གསལ་དུ་འགོ་གྱི་འདུག དེ་ཉྱིན་ཁོང་ཚོས་ནོར་གླྱིང་ནང་བཀའ་ཤག་

ཡྱིག་ཚང་གྱི་ཉེ་འགམ་དུ་སྲུང་དམག་དྲུག་བཙུགས་ཏེ་བཀའ་བོན་ཚོ་གང་བྱུང་ཕྱི་བསྐྱོད་མྱི་ཆོག་

པའྱི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ཅྱིང༌། བཀའ་ཤག་གྱིས་རྒྱ་མྱིར་གོས་བསྡུར་བྱས་ཏེ་རྒྱ་མྱི་བོད་ནས་ཕྱིར་ལོག་

དགོས་ལུགས་མྱི་མང་གྱི་རེ་འདོད་དེ་དག་མ་འགྲུབ་པའྱི་དྭོགས་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། བཀའ་

ཤག་གྱི་ཛ་དྲག་ཚོགས་འདུ་ཞྱིག་ཚོགས་པ་དེར་བཀའ་བོན་དྲུག་ནས་བཞྱི་མ་གཏོགས་མེད། བསམ་ ཕོ་རྨ་རྨས་མ་དྲག་ཅྱིང༌། ང་ཕོད་རྒྱ་མྱིའྱི་སོད་སར་ནས་ཕྱིར་ཐོན་མ་ཐུབ། ཁོང་བཞྱིས་མྱི་མང་གྱི་ འགོ་འཁྱིད་ཚོ་འགུགས་འབོད་ཐོག་མྱི་མང་ཚོགས་འདུ་གོལ་གེས་ཡོང་བའྱི་ཐབས་ཤེས་བྱས་འདུག 197

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ཚོགས་འདུ་དེ་སྐབས་མྱི་མང་གྱི་འགོ་འཁྱིད་ཚོ་ཕན་བུ་ཞྱི་འཇམ་དུ་སོང་སྟེ། མྱི་མང་རྣམས་ལ་ཕྱིར་ ལོག་འགོ་དགོས་མོལ་ཁབ་ཞུས་འཐུས་བརོད་པ་དང༌། བསམ་ཕོ་རྨ་རྨས་བྱུང་བར་དགོངས་འགལ་

མེད་པའྱི་ཐོག ཁོང་ལ་དགོངས་སེལ་མཚོན་བྱེད་ཅྱིག་ཀང་བཀའ་ཤག་བརྒྱུད་འབུལ་བསྐུར་ཞུས་

འདུག

སྐབས་དེར་ཁོང་ཚོའྱི་རྣམ་འགྱུར་ཕན་བུ་ཞྱི་འཇམ་དུ་ཕྱིན་ཡོད་སྟབས་མྱི་མང་གང་མགོགས་ཕྱིར་ ལོག་དང༌། ང་དང༌། བཀའ་ཤག་ནས་མྱི་མང་གྱི་ངོ་རྒོལ་ཞྱི་འཇམ་དུ་འགྱུར་ཐབས་བྱས་པ་དེ་དག་

འགྲུབ་པའྱི་རེ་བ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་རེད། ད་དུང་དམག་དཔོན་ནས་ངོས་དང༌། བཀའ་ཤག་ཏུ་ཡྱི་གེ་ གཉྱིས་འབྱོར་ཞྱིང༌། བཀའ་ཤག་ཏུ་བཏང་ཡྱིག་དེས་ང་ཚོའྱི་ཐབས་ཤེས་ཅྱི་བྱས་རྣམས་ཆུད་ཟོས་སུ་ ཕྱིན་པའྱི་བཟོ་ལྟ་མཐོང༌། ཡྱི་གེ་དེའྱི་ནང༌། མྱི་མང་ངོ་ལོག་པ་ཚོས་ལྷ་སའྱི་བྱང་བརྒྱུད་རྒྱ་ནག་ཏུ་ འགོ་ལམ་ཁར་འཛིངས་ར་བཟོས་པ་དེ་དག་མེད་པ་བཟོ་དགོས་བཀའ་ཤག་ནས་བཀོད་ཁབ་དགོས་

ཚུལ་དང༌། གལ་སྱིད་དེ་ལྟར་མ་བྱས་ན་ཛ་དྲག་གྱི་རྐེན་ངན་ཡོང་རྒྱུར་དེའྱི་འགན་ཁག་ཟུར་ཁང༌། བཤད་ཟུར། སྣེའུ་ཤག མགོན་ཆེ་བཅས་ནས་འཁུར་དགོས་ལུགས་བརོད་བཀོད་བྱས་འདུག

ཡང་བསྐྱར་བཀའ་ཤག་ནས་མྱི་མང་འགོ་འཁྱིད་ཚོ་འགུགས་འབོད་ཀྱིས་ལམ་ཁའྱི་འཛིངས་ར་

ཕྱིར་འཐེན་བྱས་ན་ལེགས་པ་དང༌། དེ་ལྟར་བྱས་ན་རྒྱ་མྱིས་བཙན་གནོན་བྱེད་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་རྙེད་

དཀའ་ཡོང་ལུགས་སློབ་སྟོན་བྱས་ཀང༌། སློབ་སྟོན་དེའྱི་ནུས་པ་ནྱི་གོ་ལོག་ཏུ་གྱུར། མྱི་མང་འགོ་

འཁྱིད་ཚོས་དེ་ལ་དང་ལེན་མ་བྱས་པར་བརོད་གསལ། དེ་ནྱི་གོང་ཁེར་ནང་རྒྱ་མྱིའྱི་དཔུང་བསྣོན་

ཡོང་རྒྱུ་མཚམས་གཅོད་ཀྱིས་ནོར་གླྱིང་སྲུང་སྐྱོབ་ཆེད་ཡྱིན་ཞྱིང༌། གལ་སྱིད་རྒྱ་མྱིས་དེ་དག་ཕྱིར་ འཐེན་བྱེད་དགོས་བརོད་བབས་ནྱི་ཕོ་བང་དུ་དཔུང་འཇུག་གྱིས་ཏཱ་ལའྱི་བ་མ་འཛིན་བཟུང་བྱེད་ རྩྱིས་ཡོད་ངེས་དང༌། ད་དུང་ཁོང་ཚོས་བརོད་གསལ། རྒྱ་མྱི་ནས་གཙུག་ལག་ཁང་གྱི་མདུན་ཐད་

དུ་འཛིངས་ར་བཟོས་ཡོད་པ་དང༌། ཁོང་ཚོར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་ང་ཕོད་སོགས་བོད་མྱི་ཁག་

གྱི་སོད་གནས་སུ་ཡང་དེ་དེ་བཞྱིན་བྱས་ཡོད་ལུགས། རྒྱ་མྱིས་ང་ཕོད་སོགས་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་ཆེད་དུ་

དེ་ལྟར་བྱས་ཆོག་ན། ལྷ་སའྱི་མྱི་མང་གྱིས་ཕོ་བང་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པར་དགག་ཆ་ཡོང་དོན་ཇྱི་ཡྱིན།

ཞེས་དྲྱི་བ་བངས་པ་མ་གཏོགས། འགོ་འཁྱིད་ཚོས་དེ་མྱིན་ཉན་སེམས་གང་ཡང་བྱས་པ་མ་བྱུང༌། 198

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

རྒྱ་མྱིའྱི་ཡྱི་གེ་དེའྱི་འབས་བུ་ངན་པ་གང་བྱུང་སྙམ་ན། ངོས་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་བོ་གཡེང་ཇེ་ཆེར་ཕྱིན་ཏེ་ མྱི་མང་ཕྱིར་སློག་བྱེད་རྒྱུ་དང༌ལེན་མ་བྱས་ཤྱིང༌། མཉམ་ལས་དང་གོ་ཤེས་ཇེ་ཆུང་དུ་ཕྱིན་པ་དང༌།

ཕོ་བང་སྲུང་སྐྱོབ་ནུས་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་གཏོང་ཆེད་ཁོང་ཚོའྱི་འགོ་འཁྱིད་དྲུག་ཟུར་བསྐོ་བྱས་པའྱི་ཐོག ཇྱི་ལྟར་བྱུང་ཡང་ཕོ་བང་སྲུང་སྐྱོབ་མཚམས་འཇོག་མྱི་བྱེད་པའྱི་གླེང་བསྒགས་བྱས་འདུག

གནས་ཚུལ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་ལ་ངོས་བོ་ཕམ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཞྱིང༌། རྐེན་ངན་གྱི་ཕོགས་སུ་གོམ་

བགོད་གཅྱིག་སོས་པའྱི་མཐོང་སྣང་བྱུང་བར་བརྟེན། མྱི་མང་འགོ་འཁྱིད་ཚོར་ངོས་རང་ངོ་གཏུགས་

ཀྱིས་གླེང་མོལ་བྱེད་ཐག་བཅད་དེ་ཆེད་འབོད་བགྱིས་པར་མྱི་གངས་བདུན་ཅུ་སྐོར་སླེབས་འབྱོར་

བྱུང་ཞྱིང༌། བཀའ་ཤག་དང༌། ལས་བྱེད་རྒན་པ་ཚོའྱི་མཐོང་ས་དེར་ཁོང་ཚོའྱི་རྩུབ་སྤྱོད་སོངས་

འདོར་དགོས་པའྱི་བརོད་ནན་གང་ཡོང་དང་འབེལ། རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་དཔོན་གྱི་གདན་ཞུ་དེ་དང་ ལེན་མྱི་བྱེད་མཐུ་མེད་མ་བཟོས་པར། ངོས་ལ་གོ་བསྡུར་བྱས་ཡོད་པ་དང༌། གདན་ཞུའྱི་མགོན་ བརྡ་མ་བྱུང་གོང་ངོས་ནས་ཁས་ལེན་བྱས་ལུགས། ངོས་ལ་རྒྱ་མྱིའྱི་ཕོགས་ནས་ཉེན་ཁ་བྱུང་དྭོགས་ བོ་གཡེང་མེད་པ། མྱི་མང་ལ་རྐེན་ངན་ཚབས་ཆེན་ཡོང་བའྱི་ཆ་རྐེན་བཟོ་མྱི་རུང་བ་སོགས་བརོད་

ཅྱིང༌། བརོད་དོན་དེ་ཚོར་ཁོང་ཚོ་འདོད་བབས་མྱི་འབྱུང་བ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་ཀང༌། ལྷ་སའྱི་ནང་གྱི་ཞྱི་ བདེ་སར་གནས་ཡོང་བའྱི་རེ་འདུན་གྱིས་གནས་ལུགས་དེ་དག་བརོད་དགོས་པ་བྱུང༌།

མྱི་མང་ཚོས་ངོས་ཀྱི་སློབ་སྟོན་ལ་དྲྱི་རྩོད་ལན་འདེབས་གང་ཡང་མ་བྱས་པར་ཕྱིར་ལོག་གྱིས་ཕོ་

བང་རྒྱལ་སོའྱི་ཕྱིར་ཁོང་ཚོ་ཚོགས་འཛོམས་སར། ངོས་ཀྱི་སློབ་སྟོན་དང་ལེན་བྱེད་དགོས་པར་མོས་

མཐུན་བྱུང་ཡང༌། གལ་སྱིད་ཁོང་ཚོའྱི་སྲུང་སྐྱོབ་འཐེན་ན་ངོས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཇྱིར་འགྱུར་སྐོར་ རྩོད་གཞྱི་རྱིང་པོ་ཞྱིག་བཀོད་འདུག མཐར་ཁོང་ཚོས་ངའྱི་རེ་འདོད་དང་བསྟུན་ནས་ནོར་གླྱིང་ནང་

ཚོགས་འདུ་ཚོགས་རྒྱུ་ཕྱིར་འཐེན་བྱས། དེ་རེས་ཕོ་བང་པོ་ཏཱ་ལའྱི་ཞོལ་དུ་ཁོང་ཚོ་ཚོགས་འཛོམས་ ཀྱིས་གོས་མོལ་ཇྱི་བྱས་ངོས་དང༌། བཀའ་ཤག་ཏུ་སྙན་ཞུ་གཏོང་གྱི་ཡོད་པ་རེད། ཁོང་ཚོའྱི་སྙན་ཞུ་

དེ་དག་ནང་གོང་དུ་གསལ་བསྒགས་བྱས་ཟྱིན་པའྱི་བརོད་དོན་ཁག་སྐྱར་དུ་བཀོད་དེ། ངོས་ཀྱི་སྲུང་

སྐྱོབ་མུ་མཐུད་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། རྒྱ་མྱི་ལྷ་ས་དང༌། བོད་ནས་ངེས་པར་ལོག་དགོས་པ། བོད་ཀྱི་གནས་ ཚུལ་བོད་མྱིས་ཐག་གཅོད་བྱེད་དགོས་ལུགས་སོགས་བཀོད་ཡོད་པ་རེད། 199

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ཉྱིན་རེས་མ་གཉྱིས་དེ་མུས་སུ་ཕྱིན་ཏེ། གནས་ཚུལ་དེ་དག་ས་མཁེགས་དང༌། དཀའ་ངལ་སེལ་མ་

ཐུབ་པར་ལུས་ཤྱིང༌། དེ་མུར་ཡུན་གནས་ཡོང་ཐབས་མེད་སྟབས་ལེགས་ཉེས་གང་རུང་གྱི་མཐའ་ གསལ་ཡོང་གཏན་ཡྱིན།

དམག་དཔོན་ཐན་ཀོན་སན་གྱི་མཐའ་མའྱི་ཡྱི་གེ་དེ་ཟླ་གསུམ་པའྱི་ཚེས་བཅུ་དྲུག་ཉྱིན་འབྱོར་པར་

གནས་ལན་དེ་ཉྱིན་རང་བཏང༌། རེས་སུ་རྒྱ་མྱིས་ཡྱི་གེ་དེ་གཉྱིས་ཀ་པར་འདེབས་བྱས་འདུག་ཀང༌།

ཡྱིག་སྐོགས་དེ་གའྱི་ནང་ང་ཕོད་ཀྱིས་ངོས་ལ་བཏང་བའྱི་ཡྱི་གེ་ཞྱིག་ཡོད་པ་དེའྱི་སྐོར་གང་ཡང་

བརོད་མྱི་འདུག ཛ་དྲག་གྱི་གནས་ཚུལ་འདྱི་དག་འགོ་ཚུགས་ནས་བཟུང་ང་ཕོད་བཀའ་ཤག་གྱི་

ཚོགས་འདུར་ནམ་ཡང་ཡོང་ཐབས་མ་བྱུང༌། ཁོང་གྱི་ཡྱི་གེའྱི་ནང་ད་ཆ་ཞྱི་བདེ་ཡོང་བའྱི་གོ་སྐབས་ མེད་པ་ལྟ་བུ་བྱིས་འདུག་ཅྱིང༌། ཁོང་གྱི་བསམ་འཆར་ལ་ལོག་སྤྱོད་པའྱི་འཆར་དོན་རྣམས་བསྟོར་ བཤྱིགས་གཏོང་དགོས་པ་དང༌། མྱི་མང་གྱི་འགོ་འཁྱིད་ཚོར་འབེལ་ཐག་གཅོད་དགོས་པའྱི་བསྐུལ་

མ་བྱས་བྱུང༌། ད་དུང་ཁོང་གྱིས་བརོད་གསལ། མྱི་མང་གྱིས་ངོས་ནོར་གླྱིང་ནས་འདོན་འཁྱིད་བྱ་

རྒྱུའྱི་འཆར་གཞྱི་ངན་པ་ཡོད་ཚོད་བདེན་ཚེ་དེ་ནྱི་ཤྱིན་ཏུ་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་རེད། ངོས་གཞན་བསྐྱོད་ སྲུང་འགོག་ཆེད་རྒྱ་མྱིས་གྲྭ་སྒྱིག་ས་བརྟན་བྱས་ལུགས་དང༌། གལ་ཏེ་ངོས་བོས་བྱོལ་ཐུབ་པ་སྱིད་

ན་ཡང༌། དེང་དུས་རྒྱལ་སྤྱ​ྱིའྱི་གནས་ཚུལ་འདྱི་ལྟ་བུའྱི་ནང་ངོས་བོད་དུ་ཕྱིར་ལོག་ནམ་ཡང་མྱི་ཐུབ་

ཅེས་དང༌། ཁོང་ནས་གལ་སྱིད་མྱི་མང་གྱིས་མ་ཉན་ན་ངོས་དང༌། སྐུ་སྲུང་བོས་འཁེལ་བ་འགའ་

ཤས་ལྕགས་རྱི་ནང་མའྱི་ནང་བཞུགས་ཏེ་བཞུགས་ཡུལ་ས་གནས་གང་ཡྱིན་དམག་དཔོན་ཐན་ཀོན་

སན་ལ་ངེས་གསལ་གསུངས་ན་དེ་ལ་སྐྱོན་འགྱུར་མྱི་ཡོང་བ་ཁོང་ཚོས་བྱེད་རྩྱིས་ཡོད་ལུགས་ཞེས་ བཀོད་འདུག

ང་ཚོའྱི་བསམ་ཚོད་ལྟར་རྒྱ་མྱིས་ཕོ་བང་དང་མྱི་མང་སྟོར་རྩྱིས་ཡོད་པ་དང༌། ཐབས་ཤེས་ཐུབ་ན་ ངོས་སོག་སྐྱོན་མ་བྱུང་བ་བྱེད་འདོད་ཡོད་པ་ང་ཕོད་ཀྱི་ས་ནས་ཤེས་པ་རེད།

ཁོང་གྱིས་བཀའ་ཤག་ཏུ་བཏང་བའྱི་ཡྱིག་བརོད་ཀང་ཕོགས་མཐུན་ལྟ་བུར། ལྷ་རབ་མྱི་མང་ཚོ་ཕོ་

བང་ནས་ཕྱིར་ལོག་གམ། མ་མཐར་ལྕགས་རྱིའྱི་ཕྱི་ལོགས་སུ་འབུད་ཐབས་དགོས་ཚུལ་བྱིས་ཡོད་ 200

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

འདུག ཁོང་གྱིས་དཀའ་ངལ་ཇྱི་ཡོད་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་ལུགས་དང༌། གལ་སྱིད་མྱི་མང་ཕོ་བང་ནས་

ཕྱིར་སློག་མ་ཐུབ་ཚེ་ངོས་བརྟན་སྲུང་ཆེད་ཕོ་བང་ནས་རྒྱ་མྱིའྱི་སར་དུ་འཁྱིད་ཐབས་དགོས་ལུགས་

བརོད་ཅྱིང༌། ད་ལྟའྱི་ཆར་ངོས་ཕོ་བང་གྱི་ས་ཕོགས་གང་དུ་བསད་མྱིན་གྱི་ས་ཁ་ཞྱིག་གཏོང་དགོས་ ལུགས་བརོད་འདུག

དམག་དཔོན་གྱི་ཡྱིག་ལན་རྡོ་དོན་གོང་འཁོད་ལྟར་དང༌།

ཕོ་བང་དང་མྱི་མང་ལ་དྲག་གནོན་

བྱེད་པ་འགོག་ཐབས་ནྱི་ཁོང་གྱི་འདོད་པ་བསྟུན་རྒྱུ་དེ་རང་མ་གཏོགས་མེད་པ་ལྟ་བུར་མཐོང་ཞྱིང༌། ངོས་སོད་གནས་གང་དུ་ཡོད་མེད་སྐོར་གང་ཡང་བརོད་པ་མེད། ངའྱི་བསམ་པར་བརོད་བབས་དེ་

དངོས་འབེལ་ཡྱིན་ན་ངོས་ཀྱི་སོད་གནས་གར་ཡོད་ངེས་གཏན་མ་ཤེས་པར་ཁོང་ཚོས་དྲག་སྤྱོད་མྱི་

བྱེད་པའྱི་རེ་བ་བྱུང༌། ང་ཚོས་གསལ་པོ་བརོད་ན། ནོར་གླྱིང་གང་གོག་ཏུ་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། མྱི་སོག་ སྟོང་ཕག་མང་པོ་རྩ་བརླག་ཏུ་གཏོང་གཏན་ལ་བརྟེན་ཐབས་ཤེས་གཞན་ཞྱིག་ལ་གང་མགོགས་རྒྱ་

མྱིའྱི་སོད་སར་དུ་ཡོང་གྱི་ཡྱིན་ལུགས་བརོད་པ་ཡྱིན། དེ་ལྟར་དངོས་སུ་འགོ་རྒྱུའྱི་འཆར་རྩྱིས་མེད་

ཀང༌། གནས་ཚུལ་དེས་ཁོང་ཚོའྱི་དྲག་སྤྱོད་དུས་འགངས་འགོ་བ་དང༌། མྱི་མང་ཕྱིར་ལོག་བྱེད་པའྱི་ དུས་སྐབས་ཤྱིག་བྱུང་ན་སྙམ་ཞྱིང༌། དེ་ནྱི་ངས་ཁོང་ལ་ཡྱི་གེ་བཏང་བའྱི་མཐའ་མ་དེ་ཡྱིན།

དེ་ནས་ཕོ་བང་གྱི་ཉེ་སྐོར་དུ་ཛ་དྲག་གྱི་རྣམ་འགྱུར་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང༌། ལྕགས་རྱི་ནང་མའྱི་

ཕྱི་ལོགས་སུ་ཁོང་ཁོ་དང༌། དངངས་སྐྲག་ཅན་གྱི་མྱི་མང་འབོར་ཆེ་བསད་ཅྱིང༌། ཕལ་ཆེ་བས་གྱི་

དབྱུག་སོགས་གང་བྱུང་གྱི་མཚོན་ཆ་འཁེར་བ་དང༌། ཁོང་ཚོའྱི་ཁོད་དམག་མྱི་དང༌། ཁམས་པ་

གང་འཚམས་ཡོད་པ་ཚོར་མེ་མདའ་དང༌། འཕྲུལ་མདའ་ཆེ་བའྱི་རྱིགས་བཅུ་སྐོར་ཙམ་ཡོད། གལ་

ཏེ་ཐད་ཀར་དངོས་སུ་ལག་འཛིངས་ལྟ་བུ་བྱུང་ན་བོད་མྱི་གཅྱིག་དང༌། རྒྱ་མྱི་བཅུ་གཉྱིས་ཙམ་དོ་ མཉམ་ཡོང་གྱི་རེད། གནས་ཚུལ་དེའྱི་ར་སྤོད་ནྱི་ཉེ་ཆར་ཤར་ཕོགས་ཀྱི་ས་ཁུལ་ཁག་ཏུ་བྱུང་ཡོད་ འདུག འོན་ཀང་རྒྱ་མྱིའྱི་གོ་མཚོན་ནུས་པ་ཆེན་པོ་དེ་དག་གྱི་མདུན་སར་དཔའ་བོ་ལག་རྡུམ་ལྟར་

བོད་མྱིའྱི་དཔའ་རྩལ་སྙྱིང་པོ་མེད་པར་གྱུར། བོད་མྱི་ཚོ་ལ་ངོས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུའྱི་སེམས་ཤུགས་ ཁོ་ན་ལས་དམག་འཐབ་ནུས་པའྱི་གོ་མཚོན་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད། 201

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

འོན་ཀང་ཕོ་བང་ལྕགས་རྱི་ནང་མའྱི་ཕོ་བང་གྱི་ཉེ་སྐོར་དུ་ཞྱི་འཇམ་སར་མུས་གནས་པ་ལྟ་བུ་ལས།

ཟྱིང་འཁྲུག་ཡོང་བའྱི་མཚོན་རྟགས་གང་ཡང་མེད། ལྡུམ་རའྱི་མཛེས་སྡུག་སར་རྒྱུན་བཞྱིན་ཐོག རྨ་

བྱ་དག་ཀང་མྱིའྱི་ཛ་དྲག་གྱི་སྤྱོད་ཚུལ་མ་རྟོགས་པར་རང་གྱི་སྒོ་གཤོག་བརྐངས་ཏེ་བག་ཕེབས་སུ་

སེག་འགོས་ཀྱིས་རྒྱུ་བ་དང༌། སྤུ་སྡུག་མངོན་པར་བཀྲ་བའྱི་འདབ་ཆགས་གཞན་རྣམས་ཀང་ལོན་

ཤྱིང་གཅྱིག་ནས་གཅྱིག་ཏུ་འཕུར་ལྱིང་རྩེ་ཞྱིང༌། བག་རྱིའྱི་བཟོ་བཀོད་མཛེས་པའྱི་ལྡུམ་རའྱི་ངོགས་

ནས་ག་གྱུར་འབབ་ཅྱིང་དབུ་བའྱི་ཟེགས་མ་འཐོར་བའྱི་འབབ་ཆུའྱི་ལྷུང་ལྷུང་གྱི་སྒ་དང་ཁོང་ཚོའྱི་

སྐད་སྙན་གེ་འགྱུར་གྱི་རོལ་མོ་ལྷན་ཅྱིག་སྒོག་གྱི་ཡོད་པ་རེད། མྱི་ལ་འདྲྱིས་ཤྱིང་དགའ་བའྱི་ཤྭ་བ་ དང༌། རྱིང་བུའྱི་ནང་གྱི་ཉ་རྱིགས། ངང་པ། ཁྲུང་ཁྲུང་སོགས་ནྱི་སར་བཞྱིན་བག་ཕེབས་ཞྱི་འཇམ་

དུ་གནས། སྐུ་སྲུང་དམག་མྱི་ཚོ་ཁག་གཅྱིག་གྱིས་དམག་ཆས་ཕུད་དེ་མེ་ཏོག་དང༌། ནྱིའུ་གསྱིང་ལ་

ཆུ་འདྲེན་བཞྱིན་པ་སོགས་དུས་རབས་མང་པོའྱི་རྱིང་བོད་མྱི་ཚོས་ཆོས་ཀྱི་ལམ་བརྒྱུད་ཐར་པའྱི་རང་ དབང་སྒྲུབ་པའྱི་རྣམ་པ་དེ་ག་རང་དུ་བསད་ཡོད།

ཕྱི་ཟླ་གསུམ་པའྱི་ཚེས་བཅུ་དྲུག་ཉྱིན་ཞྱི་འཇམ་བདེ་སྐྱ​ྱིད་ཅན་གྱི་ས་གནས་དེ་རྒྱ་མྱིས་སྟོར་རྒྱུའྱི་གྲྭ་

སྒྱིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པའྱི་གསར་འགྱུར་མྱི་མང་གྱིས་བཀའ་ཤག་ཏུ་བརོད་ཅྱིང༌། དེ་ནས་ངོས་ཀྱིས་གོ་ ཐོས་བྱུང་དོན་དུ། རྒྱ་མྱིས་ལྷ་སའྱི་གོང་ཁེར་དང༌། ལྷག་པར་དུ་ནོར་གླྱིང་ལ་མེ་སྒོགས་ཀྱི་རྒྱང་སོའྱི་ ཚད་སྒྱིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལུགས་དང༌། ལྷ་སའྱི་ཤར་ཕོགས་མེ་ལེ་བརྒྱད་སར་གློག་ཁང་གསར་རྒྱག་

བྱེད་ཡུལ་གྱི་ལས་མྱི་ཞྱིག་ནས་བརོད་གསལ། རྣམ་ཀུན་དེ་ཁུལ་རྱི་སྟེང་དུ་འཇོག་པའྱི་མེ་སྒོགས་

བཞྱི་དང༌། མེ་ཤྱིན་གྷན་གྱི་རྱིགས་ཉྱི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་དང༌། དམག་མྱི་འབོར་ཆེན་བཅས་ཚེས་བཅུ་ བཞྱིའྱི་ནུབ་མོ་རླངས་འཁོར་ཆེ་གས་ཀྱི་ནང་ལྷ་སར་གསང་བསྐྱོད་བྱས་ལུགས། ཡང་ལྷ་སའྱི་ཤར་

ཕོགས་འབོམ་སྟོད་ས་ཁུལ་གྱི་ལས་བྱེད་པ་ནས་ཀང༌། ལྕྱི་བའྱི་མེ་མདའྱི་རྱིགས་ཉྱི་ཤུ་ཙམ་ལྷ་སའྱི་

གོང་ཁེར་ཕོགས་བཏང་ཚུལ་བརོད་འདུག ཚེས་བཅུ་གསུམ་ནུབ་མོ་དང༌། ཡང་བསྐྱར་ཚེས་བཅུ་ བཞྱིའྱི་ནུབ་མོར་རྒྱ་མྱིའྱི་རླངས་འཁོར་ཆེ་གས་གཉྱིས་ཀྱི་ནང་དམག་མྱི་གསུམ་རེས་ཚད་ལེན་གྱི་ཡོ་

ཆས་འཁེར་ཏེ་ནོར་གླྱིང་ཕོ་བང་བྱང་སོའྱི་ཉེ་འགམ་དུ་འབྱོར་བ་དང༌། ཁོང་ཚོས་མྱི་མང་གྱིས་ཞྱིབ་

རྟོག་བྱེད་པ་མཐོང་འཕལ་མྱུར་དུ་ཕྱིར་ལོག་བྱས། མྱི་མང་ཚོའྱི་བསམ་པར་ཕོ་བང་ལ་མེ་སྒོགས་ 202

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

ཆེན་པོའྱི་རྱིགས་ཚད་འབེབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་བསམས་ཤྱིང༌། དེ་ནུབ་རྒྱ་མྱིའྱི་རླངས་འཁོར་ཆེ་

གས་གསར་པ་བརྒྱ་སྐོར་ཞྱིག་དལ་བུས་ཕོ་བང་ཉེ་འགམ་བརྒྱུད་རྒྱ་མྱིའྱི་སོད་སར་དུ་ཕྱིན་པ་མཐོང་

འདུག ཕྱི་ཉྱིན་ས་དྲོ་རྒྱ་མྱི་ཞྱི་ཆས་གོན་པ་བཅོ་ལྔ་ཉྱི་ཤུ་སྐོར་ནས་ལྕགས་སྐུད་ཀ་བའྱི་ཐོག་འཛེགས་

ཏེ་བཟོ་བཅོས་བྱེད་ཁུལ་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད་པ་དེར་ཡང་མྱི་མང་ནས་ཁོང་ཚོས་ཚད་ལེན་བསྐྱར་སྣོན་

བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་བསམ་འདུག ང་ཚོའྱི་མྱི་མང་ནས་མེ་མདའ་ཆེ་རྱིགས་དེ་གས་ཀྱི་གནས་ལུགས་

ཇྱི་བཞྱིན་ཤེས་ཀྱི་མེད་སྟབས་ཁོང་ཚོའྱི་བསམ་ཚུལ་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་སྱིད་ན་ཡང༌། གང་ལྟར་ཡྱིད་

ཆེས་དེ་འདྲ་ཞྱིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

ཁོང་ཚོས་བསམ་ཚུལ་དེ་ལྟར་ཡོད་པའྱི་ཁར། རྒྱ་ནག་ནས་གནམ་ཐོག་དམག་མྱི་མང་པོ་འབྱོར་

ཚུལ་གྱི་དཀྲོག་གཏམ་ཡང་ཡོད་འདུག ཚེས་བཅུ་དྲུག་དགོང་དྲོ་རྒྱ་མྱིས་ཕོ་བང་ལ་མེ་སྒོགས་ངེས་ པར་རྒྱག་རྩྱིས་ཡོད་པའྱི་མཐོང་སྣང་བྱུང་ཞྱིང༌། ནམ་ཞྱིག་གློ་བུར་གྱི་ཉེན་ཁ་ཞྱིག་ཡོང་རྒྱུར་མྱི་མང་

གྱིས་ཡྱིད་ཆེས་བྱུང་སྟེ་བསམ་བོའྱི་ནང་དངངས་ཚབས་ཆེན་པོ་བྱུང་ན་ཡང་ཕོ་བང་དང༌། ངོས་

བོས་གཏོང་གྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། དབང་ཆ་ཡོད་པའྱི་མྱི་ཚང་མས་ཁོང་ཚོར་སློབ་སྟོན་ཇྱི་ལྟར་བྱས་ ཀང་རྒྱ་མྱིར་ཁོང་ཁོ་འགོག་ཐབས་མེད་པ་ལྟ་བུར་གྱུར། དེ་དུས་མྱི་མང་དང༌། བཀའ་བོན་ཚོ། ངོས་ རང་བཅས་ཀང་བསུན་གཙེར་ཆེ་བས་ངལ་གསོའྱི་དུས་སྐབས་ཇྱི་བཞྱིན་མ་བྱུང༌།

ཕྱི་ཉྱིན་ས་དྲོ་འུར་ཟྱིང་གྱི་གཏམ་གླེང་མ་འཇགས་པའྱི་ཁར། སྟོར་བཅོམ་གྱི་ཉེན་ཁ་ད་དུང་བསད་

ཡོད་པ་རེད། ངོས་དང༌། བཀའ་ཤག་གྱི་མཐོང་ཚུལ་ལ་གནས་ཚུལ་དེ་དག་འུ་ཐུག་ཐབས་ཟད་ལྟ་

བུར་སྣང་ཞྱིང༌། ང་ཚོས་གོས་ཚོགས་ཤྱིག་བྱས་པར་གོ་བསྡུར་བྱ་རྒྱུའྱི་གནད་དོན་ནྱི་ཕོ་བང་སྟོར་ བཅོམ་འགོག་ཐབས་དང༌། མྱི་མང་སྟོང་ཕག་མང་པོ་དེ་དག་སོག་སྐྱོབ་བྱེད་ཐབས་ཇྱི་ཡོད་ཀྱི་དོན་

གནད་གཅྱིག་པུ་དེ་ལས་མེད་ཅྱིང༌། གོས་ཐག་གཅོད་ཐབས་ཀང་གཅྱིག་ལས་མེད་པ་དེ་ནྱི་བཀའ་

ཤག་ནས་མྱི་མང་རྣམས་ཞྱི་འཇགས་ཕྱིར་ལོག་འགོ་ཐབས་མ་འགྲུབ་པར་ཁོང་ཚོར་དྲག་གནོན་སོག་

སྐྱོན་མྱི་འབྱུང་བར་ངང་སྒུག་ཡོང་བ་ཞེས་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་དཔོན་ལ་ཞུ་བསྐུལ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་རང་རེད།

དེར་བརྟེན་བཀའ་ཤག་ནས་དེ་འཕལ་ང་ཕོད་ལ་ཡྱི་གེ་བཏང་བའྱི་ནང༌། མྱི་མང་རྣམས་ཁོང་ཁོའྱི་

གཞན་དབང་དུ་གྱུར་ཏེ་གླེན་རྟགས་ཀྱི་བྱ་སྤྱོད་དུ་ཞུགས་ཀང༌། ད་དུང་ཁོང་ཚོ་ཞྱི་འཇམ་ཕྱིར་ལོག་ 203

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ཏུ་འགོ་རྒྱུའྱི་རེ་བ་མེད་པ་མྱིན། ངོས་རྒྱ་མྱིའྱི་སོད་སར་དུ་འགོ་རྒྱུའྱི་སྐོར་ང་ཕོད་ནས་ཀང་གོགས་

རམ་བྱེད་དགོས་ཤྱིང་མྱི་མང་ནས་ཕོ་བང་མཐའ་བསྐོར་བྱས་ཡོད་སྟབས་དེ་ལ་དཀའ་ཚེགས་ཆེན་

པོ་ཡོད་རུང༌། ང་ཚོས་ཀང་འབད་བརྩོན་གང་ཐུབ་བྱེད་རྒྱུ་ཡྱིན་ལུགས་ཞེས་བརོད་པ་དང༌། ཡྱི་གེ་ དེ་དང་མཉམ་དུ་གསང་ཚིག་གྱི་ཡྱི་གེ་ཞྱིག་བསྐུར་ཏེ་ང་ཕོད་ནས་གནས་ལན་གཏོང་སྐབས་དེ་ལ་

བེད་སྤྱོད་དགོས་པ་ལས། ཕོ་བང་ཉེ་སྐོར་མྱི་མང་ནས་ཡྱི་གེར་རྟོག་ཞྱིབ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལུགས་བརོད་

འདུག ཡྱི་གེ་དེ་ལྟར་གཏོང་བའྱི་རྒྱུ་མཚན་ནྱི་རྒྱ་མྱིའྱི་དམག་དཔོན་ཁོང་སེམས་ཅུང་ཟད་དགའ་

ལྷོད་དུ་འགྱུར་ཆེད་ཡྱིན་པ་ལས། དོན་ལ་ངོས་རྒྱ་མྱིའྱི་སོད་སར་དུ་འགོ་ཐུབ་ཐབས་གཏན་ནས་མེད།

གལ་ཏེ་ངའྱི་མྱི་མང་སོག་སྐྱོན་དུ་གཏོང་རྒྱུ་འགོག་ཐབས་སུ་དོན་ཕན་ཡོང་གྱི་ཡོད་ན་ངོས་ནས་རྒྱ་ མྱིའྱི་སར་ཕྱིན་ཏེ་དགོངས་སེལ་ཞུ་སྱིད་ཀྱི་རེད།

འོན་ཀང་མྱི་མང་ནས་ངོས་དེ་ལྟར་བྱེད་དུ་ནམ་ཡང་མྱི་འཇུག མྱི་མང་ནས་ཡྱི་གེར་ཞྱིབ་རྟོག་བྱེད་

པ་དང༌། ལས་བྱེད་པ་འགྲུལ་བཞུད་བཀག་སོམ་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད་སྟབས་ཡྱི་གེ་དེ་ལྟར་གཏོང་བ་

ལ་དཀའ་ཚེགས་ཆེན་པོ་ཡོད་ཀང༌། བཀའ་བོན་བཤད་ཟུར་གྱི་ཟླ་གས་ཤྱིག་གོང་ཁེར་ནང་ཉོ་ཆའྱི་

ཆེད་དུ་ཡྱིན་ཚུལ་བསྐྱོད་ཐར་གྱིས་ང་ཕོད་ལ་ཡྱི་གེ་འཕོད་དེ་གནས་ལན་ཡང་འཁེར་ཡོད་པ་རེད། གནས་ལན་དེ་ནྱི་འབྱོར་ལན་ཙམ་ཞྱིག་ཡྱིན་ཅྱིང༌། ངོས་རྒྱ་མྱིའྱི་སོད་སར་དུ་འགོ་རྒྱུའྱི་བཀའ་ཤག་ གྱི་བསམ་ཚུལ་དེར་དགའ་བོ་བྱུང་ཚུལ་དང༌། ཞྱིབ་ལན་རེས་སེལ་བྱས་འཐུས་གསལ་ཡོད་ཀང༌།

ཞྱིབ་ལན་ནྱི་ལས་ཀ་ཐལ་ཆ་ཚང་མ་ཟྱིན་རེས་མ་གཏོགས་མ་བྱུང་ཚོད་རེད། དེ་ཉྱིན་དགོང་དྲོ་ཆུ་

ཚོད་བཞྱི་པ་ཙམ་གྱི་དུས་སྐབས་སུ་ང་ཕོད་ཀྱི་གནས་ལན་དེ་སྐོར་བཀའ་ཤག་དང་ང་ཚོ་གོ་བསྡུར་ སྐབས་རྒྱ་མྱིའྱི་རླངས་འཁོར་བབས་ཚུགས་སོད་སར་གྱི་ཉེ་སྐོར་ནས་མེ་སྒོགས་གཉྱིས་ཀྱི་སྒ་སྐད་ ཐོས་ཤྱིང༌། ཕོ་བང་བྱང་སོའྱི་ཕྱི་ངོས་ཀྱི་ཆུ་འདམ་ནང་སྒོགས་མདེལ་བབས་ལྷུངས་བྱུང་འདུག

མེ་སྒོགས་དེ་གཉྱིས་ཀྱི་སྒ་སྐད་ལ་བརྟེན་ནས་མྱི་མང་གྱི་ཁོང་ཁོ་དང༌། འཇྱིགས་དངངས་ཀྱི་མཐོ་

ཚད་རྩེ་མོར་སོན། དེ་ལྟར་འཕེན་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་བརོད་ཤེས་མ་བྱུང་མོད། འོན་ཏེ་སྒ་སྐད་ གོ་ཐོས་བྱུང་མཁན་ཚོས་ཚུར་རྒོལ་འགོ་འཛུགས་དང༌། ཕོ་བང་འབེན་དུ་བཞག་པ་རེད་སྙམ་པ་མ་

གཏོགས་གང་ཡང་བསམ་གྱི་མེད་འདུག ཕོ་བང་ནང་གྱི་མྱི་ཚོ་ཡང་ཉེན་ཁའྱི་མཐར་གཏུགས་པའྱི་ 204

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

ངེས་རྙེད་བྱུང་སྟེ་ད་ཆ་དུས་སྐབས་ཅུང་ཟད་ཀང་ཆུད་ཟོས་མྱིན་པར་ཛ་དྲག་གྱི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ དགོས་པར་བསམས་ན་ཡང༌། ཇྱི་ལྟར་བྱེད་དགོས་པ་ནྱི་སུས་ཀང་ཐག་གཅོད་མ་ཐུབ།

དེའྱི་ལན་འདེབས་དང༌། ཐག་གཅོད་བྱེད་པའྱི་ལས་འགན་ཁོ་བོ་གཅྱིག་པོར་ཡོད་ན་ཡང༌། སྱིད་ ལུགས་འཕོ་འགྱུར་ཆགས་འཇྱིག་དང༌། འཇྱིག་རྟེན་བྱ་གཞག་འདྱི་རྱིགས་ལ་ཉམས་མྱོང་གང་ཡང་

མེད་སྟབས་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་བྱུང༌། རྒྱ་མྱིའྱི་ཚུར་རྒོལ་འོག་ཚུད་པ་དང༌། རང་ཉྱིད་འཆྱི་བ་ལ་

འཇྱིགས་སྣང་དེ་ཙམ་མ་བྱུང་ཞྱིང༌། དེ་ནྱི་སྐྱེས་པའྱི་མཐའ་མར་འཆྱི་རྒྱུ་དང༌། དེ་ཡང་བསྟན་འགོའྱི་

དོན་ཆེན་ཞྱིག་ཏུ་འཆྱི་བ་ལ་མྱི་འདོད་པ་སྐྱེ་དོན་མེད་ཅྱིང༌། ཁོ་བོ་ཅག་སྱིད་པའྱི་རྒྱ་མཚོ་འདྱིར་སྐྱེ་

ཤྱི་གངས་མེད་པ་བྱས་ཡོད་དེ། འདྱི་འདྲའྱི་དོན་ཆེན་སླད་ཤྱི་བ་དཀོན་ཞྱིང༌། བླུན་རྨོངས་ཅྱི་ཡང་

མྱི་ཤེས་པའྱི་བྱ​ྱིས་པ་འགས་ཀང་རང་གྱི་ལུང་པའྱི་དོན་དུ་ལུས་སོག་འདོར་བར་བྱེད་ན་འདྱི་ཕྱི་ཁས་ ལེན་ཅྱིང༌། ལས་འབས་བསླུ་མེད་ཤེས་པར་རློམས་པའྱི་མྱི་དག་ཆོས་མེད་རྐང་མྱིན་པར་ལུགས་

གཉྱིས་ཟུང་འབེལ་གྱི་བསྟན་འགོའྱི་སླད་དུ་འཆྱི་བར་ཅྱི་ནོངས་སྙམ་པ་བྱུང༌། འོན་ཏེ་ངའྱི་བསམ་

ཚུལ་དེ་གཞུང་གྱི་དཔོན་རྱིགས་དང༌། མྱི་མང་གྱི་འདོད་ཚུལ་དང་མྱི་མཐུན་པ་ཤེས་ཐུབ། ཁོང་ཚོས་ ཏཱ་ལའྱི་བ་མའྱི་སྐུ་སོག་ནྱི་ཤྱིན་ཏུ་རྩ་ཆེར་འཛིན་པ་དང༌། ཏཱ་ལའྱི་བ་མ་ནྱི་བོད་ཀྱི་མཚོན་རྟགས་ སམ། བོད་མྱིའྱི་སོག་ཤྱིང་ལྟ་བུར་ངོས་འཛིན་གྱིས་དེ་ལས་གཅེས་སྲུང་ཆེ་བ་བྱེད་ཡུལ་གཞན་མེད་

པ་ལྟ་བུ་བྱེད། ཁོང་ཚོའྱི་བསམ་པར། གལ་སྱིད་ངའྱི་ལུས་སོག་རྒྱ་མྱིའྱི་མཚོན་འོག་ཏུ་ཆུད་ཟོས་ ཕྱིན་ན་བོད་ཀྱི་སོག་ཀང་ཆད་པར་ཡྱིད་ཆེས་བྱེད་པ་རེད།

དེར་བརྟེན་འཆྱི་བའྱི་ཐ་ཚིག་ལྟ་བུའྱི་རྒྱ་མྱིའྱི་མེ་མདའྱི་སྒ་སྐད་དེ་དག་ཐོས་འཕལ་ཕོ་བང་ནང་

འཁོད་གཞུང་ཞབས་ལས་བྱེད་པ་དང༌། ཉེ་སྐོར་མྱི་མང་ཚང་མའྱི་བསམ་བོའྱི་ཐོག་མར། ངོས་ཀྱི་

སོག་སྐྱོབ་ངེས་པར་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། ཕོ་བང་ནས་བྱོལ་ཏེ་ལྷ་སའྱི་གོང་ཁེར་འཇོག་དགོས་པར་

བསམས། དེ་ལྟ་ན་ཡང༌། དེ་འདྲའྱི་ཐག་གཅོད་བྱེད་པ་ནྱི་དོན་གནད་ཆུང་ངུ་ཞྱིག་མྱིན་ཅྱིང༌།

མ་འོངས་པའྱི་བོད་ཀྱི་གནད་དོན་དེ་ལ་ཐུག་ཡོད་སྟབས་དོན་གནད་ཤྱིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཞྱིག་ཡྱིན།

ལར་ནས་ང་ཕོད་ཀྱིས་བོས་བྱོལ་མྱི་ཐུབ་ཚུལ་བརོད་པ་ལྟར་བོས་བྱོལ་ཐུབ་མྱིན་ཡང་ངེས་པ་མེད་

ལ། གལ་ཏེ་ལྷ་ས་ནས་བོས་བྱོལ་ཐུབ་པ་ཡྱིན་ན་འགོ་ཡུལ་གང་དུ་ཡོད། བོད་མཐའ་མཚམས་ཀྱི་ 205

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ས་གནས་ཤྱིག་བརྟན་སྲུང་ཐུབ་བམ། ཡང་ན་ཕྱི་རྒྱལ་ཞྱིག་ཏུ་སྐྱབས་བཅོལ་གང་ནས་ཐོབ། གལ་ སྱིད་ངོས་ཕྱིན་ན་རྒྱ་མྱིས་རྩ་ཆེའྱི་གོང་ཁེར་དེ་སྟོར་བཅོམ་དང༌། མྱི་མང་དམར་གསོད་གཏོང་རྒྱུ་

ཡྱིན་ནམ། ཡང་ན། ངོས་ཕྱིན་པ་ཐོས་ན་མྱི་མང་རྣམས་ཁ་འཐོར་དུ་ཕྱིན་ཏེ་གང་འཚམས་ཤྱིག་ལ་

སོག་སྐྱོབ་ཐུབ་ཀྱི་ཨེ་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའྱི་ལན་འདེབས་ཐག་གཅོད་དཀའ་བའྱི་དྲྱི་དོན་མང་པོས་ཀད་

པར་ལྱིད་ནོན་ཆེན་པོ་བྱུང༌། མྱི་ཚང་མར་རྒྱ་མྱིས་མྱི་གསོད་སྟོར་བཅོམ་འགོ་འཛུགས་མ་བྱས་གོང་

ངོས་ཀྱི་སོག་སྐྱོབ་ཇྱི་ལྟར་བྱ་སྙམ་པའྱི་དངངས་འཚབས་ཙམ་ལས། དེ་མྱིན་བྱ་བྱེད་ཀྱི་བོ་གདེང་ ངེས་གཏན་གང་ཡང་མེད་པའྱི་གནས་སུ་སླེབས། གལ་སྱིད་ངས་བསད་པ་ཡྱིན་ན་མྱི་མང་དང༌། ཉེ་བའྱི་མཛའ་གོགས་ཚོའྱི་བོ་གཡེང་ཇེ་སྡུག་ཏུ་འགོ་རྒྱུར་བརྟེན་དོན་དམ་གྱི་འཇྱིགས་པ་ཐབས་

གཞན་གང་ཡང་མེད་པས་མྱི་བསླུ་བའྱི་སྐྱབས་ནྱི་དཀོན་མཆོག་རྱིན་པོ་ཆེ་རྣམ་གསུམ་འདྱི་གཅྱིག་ པུ་ལས་མེད་པ་ལྟར་བདེན་པ་ལས་འབས་ལ་བདར་ནས་དཀོན་མཆོག་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་སྟེ་འགོ་

རྒྱུར་ཐག་གཅོད་བྱས་པ་ཡྱིན། ལམ་སྟོན་ཡོང་བའྱི་སྨོན་ལམ་ཇྱི་བཏབ་བརོད་དགོས་པ་མེད་ཀང༌།

མྱིག་འཕྲུལ་ལམ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའྱི་བྱ་བ་དེ་ལྟར་འགྲུབ་ཐུབ་པ་བྱུང༌།

སྐབས་དེར་གང་དུ་འགོ་བ་དང༌། ག་རུ་སླེབས་ང་ཚོས་ཁ་ཚོན་གཅོད་མྱི་ཐུབ་ཀང་ཚང་མས་ང་དང་

མཉམ་དུ་ཡོང་འདོད་བྱེད་ཀྱི་འདུག ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉྱིས་དང༌། བཀའ་བོན་བཞྱི། གམ་བཅར་

ལས་བྱེད་སྐུ་སྲུང༌། ནང་མྱི་ཉེ་ལྟོས་ཉེ་འཁོར་ན་ཡོད་པ་ཅྱི་རྱིགས་བཅས་ཡོད། སྐྱེད་མ་ནོར་གླྱིང་

དུ་ཟྱིང་ལངས་སྐབས་ཕེབས་ཤྱིང༌། མཉམ་དུ་གཅུང་པོ་ཆུང་ཤོས་དེ་འཁྱིད་གནང་འདུག ཁོང་ནྱི་

གོང་དུ་སྨྲོས་པའྱི་བུ་ལོ་གཉྱིས་སོན་པ་ཞྱིག་གོངས་ཏེ་ཡང་བསྐྱར་སྐྱེས་པར་ངོས་འཛིན་པ་དེ་རེད།

སྐུ་སྲུང་མདའ་དཔོན་གྱི་མདུན་གོགས་ངོས་ཀྱི་གཅེན་མོ་ཡང་ཡོད། གཅེན་པོ་གཉྱིས་ཨ་རྱི་དང༌། གཅྱིག་རྒྱ་གར་དུ་ཡོད། གཅུང་མོ་ཞྱིག་རྡོར་གླྱིང་སློབ་གྲྭར་ཡོད། དེ་ལྟར་ལྟོས་འཁོར་ཆེན་པོ་ཡོད་

ཅྱིང༌། ད་དུང་གོགས་ཟླ་དེ་བས་མང་ཙམ་དགོས་པ་བྱུང་ཡང༌། གནད་དོན་དེ་དག་རྒྱ་མྱིའྱི་ཕོགས་

ཙམ་དུ་མ་ཟད། ཕོ་བང་ཕྱི་རོལ་གྱི་མྱི་མང་ཚོ་ལ་ཡང་གསང་རྒྱ་བྱེད་དགོས་པ་བྱུང༌། མྱི་མང་ཁོད་ དུ་རྒྱ་མྱིའྱི་སོ་ཉུལ་བ་ཡོད་པའྱི་དྭོགས་པ་མྱི་ཚང་མར་ཡོད་པའྱི་ཁར། གལ་ཏེ་མྱི་མང་ནས་ངོས་

བསྐྱོད་པ་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་ན་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་དོན་དུ་མྱི་སྟོང་ཕག་མང་པོ་ངེས་པར་མཉམ་འུར་གྱིས་ 206

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

ཡོང་སྱིད་ཅྱིང༌། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་རྒྱ་མྱིས་ཚོར་ཏེ་སྟོར་གསོད་ཚབས་ཆེན་འབྱུང་ཉེན་ཡོད།

ངོས་དང༌། བཀའ་བོན་ཚོས་མྱི་མང་གྱི་འགོ་འཁྱིད་ཚོར་གོ་བསྡུར་བྱས་པར་ཁོང་ཚོས་རང་ཉྱིད་ འདེམས་འཛུགས་བྱེད་མཁན་གྱི་མྱི་མང་ལ་ཁབ་བསྒགས་མྱི་རུང་བའྱི་གནད་གསལ་པོར་མཐོང་སྟེ་

ཁོང་ཚོས་ང་ཚོར་རུས་ཞེན་གཏྱིང་ཕྱིན་པའྱི་ཕན་གོགས་ཟབ་ནན་བྱས་བྱུང༌། ངོས་ནས་ཉྱིན་རེས་

མར་ཁོང་ཚོར་སྤོད་རྒྱུའྱི་ཡྱི་གེ་ཞྱིག་བྱིས་ཏེ་ནོར་གླྱིང་དུ་མངགས་འཇོག་བྱས་པའྱི་ནང་དོན་སྙྱིང་ པོར། ཚུར་རྒོལ་མ་བྱུང་ཕྱིན་ཕར་རྒོལ་དཀྲོག་རྐེན་མ་བྱེད་ཅེས་དང༌། ངོས་ཉེན་འགན་གོལ་བའྱི་ ས་ཁུལ་དུ་འབྱོར་འཁོད་མཚམས་ཞྱིབ་ཆའྱི་གནས་ཚུལ་སེལ་འཐུས་ཞེས་བརོད་ཡོད།

ང་ཚོར་ཉེར་མཁོ་དགོས་ངེས་ཉུང་ཤས་ལས། དེ་མྱིན་དངོས་ཆས་བསོགས་པའྱི་གོ་སྐབས་མེད།

སང་ཉྱིན་ནམ་མ་ལངས་གོང་ལྷ་ས་ནས་བར་ཐག་རྱིང་པོས་ཆོད་ཐུབ་པ་དགོས། བཀའ་བོན་ཚོས་ བཀའ་ཤག་དང༌། ཡྱིག་ཚང་གྱི་དམ་ཕྲུག་དང༌། ནོར་གླྱིང་དུ་ཡོད་པའྱི་ཡྱིག་ཆ་ཕན་བུ་འཁེར་ཡོད་

ཅྱིང༌། དེ་མྱིན་གཞུང་གྱི་ཡྱིག་ཆ་མང་བ་བཀའ་ཤག་དང༌། པོ་ཏཱ་ལའྱི་ནང་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་འཁེར་

ཐབས་མ་བྱུང༌། ང་ཚོ་སེར་གྱི་རྒྱུ་ནོར་ཡོངས་རོགས་བཞག ངོས་ནས་བརེ་ལེན་བྱེད་རྒྱུའྱི་གྲྭ་ཆས་རེ་ ཟུང་ལས་མཉམ་འཁེར་མ་ཐུབ། པོ་ཏཱ་ལའྱི་གན་མཛོད་ནང༌། མྱི་ཐོག་རྱིམ་བརྒྱུད་དུ་བཞག་པ་རྱིན་ ཐང་བལ་བའྱི་ཆོས་སྱིད་ཀྱི་ནོར་རས་རྱིགས་ལེན་པའྱི་གོ་སྐབས་མ་བྱུང༌།

ཁོ་བོ་ཅག་གྱིས་ཚོ་ཁག་ཆུང་ངུ་བཟོས་ཏེ་འགོ་རྒྱུ་བྱས། ཐོག་མར་སྐྱ​ྱིད་ཆུ་བརྒལ་དགོས། གཙང་པོའྱི་ བྱང་ཕོགས་སུ་ནོར་གླྱིང་དང༌། རྒྱ་མྱིའྱི་སོད་སར་ཡས་མས་ས་ཁད་ཉེ་བས་ལྷོ་ཕོགས་སུ་མ་གཏོགས་ ཐར་རེ་མེད།

དགོན་པ་ཞྱིག་གྱི་སྤྱ​ྱི་མཛོད་ཅྱིག་ང་ཚོ་མཉམ་དུ་ཡོད་པ་ཁོང་གཙང་པོའྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་བཞོན་རྟ་དང༌།

ཟླ་བོ་ག་སྒྱིག་གྱི་ཆེད་དུ་བཏང༌། དག་ཞྱི་དམག་སར་གྱི་མདའ་དཔོན་རྡོ་རེ་དག་འདུལ་ནས་བོད་ དམག་བརྒྱ་སྐོར་ཞྱིག་འཁྱིད་དེ་ནོར་གླྱིང་གྱི་ལྷོ་ཤར་ས་གནས་གཙང་ཆུ་བརྒལ་བགོད་བདེ་བའྱི་ས་

ཕོགས་སུ་སོན་ཐོན་བྱས། འཆར་དོན་འདྱིའྱི་ཐོག་མའྱི་ཆར་ཡང་གནས་ཚུལ་སྡུག་པོ་ཞྱིག་འབྱུང་ 207

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ཉེན་བྱུང་འདུག ཁོང་ཚོས་མལ་ལེ་ཕེད་ཙམ་གྱི་ས་ལས་མ་བགོད་པར་རྒྱ་དམག་འགའ་ཤས་ས་

གནས་དེ་རང་དུ་འགོ་བ་མཐོང་འཕལ་མེ་མདེལ་ལྔ་ཙམ་འཕངས་འདུག་ཅྱིང༌། དེ་ནྱི་གློ་བུར་གྱི་

བསམ་སྤྱོད་ཅྱིག་ཡྱིན་པ་དེ་གས་སྲུང་སྐྱོབ་ཐུབ། རྒྱ་མྱིས་གཙང་པོའྱི་ཉེ་སྐོར་དུ་གོ་མཚོན་ཅན་གྱི་

ཁམས་དམག་ཡོད་པ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། མུན་ནག་ནང་ཚོ་ཁག་དེ་དག་རྱིགས་ཇྱི་ཡྱིན་དང༌། ཆེ་ཆུང་ཇྱི་བཞྱིན་མ་རྟོགས་པར་རྒྱ་མྱི་ཚོས་ཉེ་འགམ་གྱི་རང་སར་དུ་ཕྱིར་ལོག་བྱས་ཚོད་འདུག

གྲྭ་སྒྱིག་ལེགས་པར་ཟྱིན་རེས་ཁོ་བོ་མགོན་ཁང་དུ་མཇལ་བསྐྱོད་དུ་ཕྱིན་པ་ཡྱིན་ཅྱིང༌། རྣམ་ཀུན་ ཕོགས་ཐོན་བྱེད་ཁར་ལྷ་ཁང་དེར་མཇལ་བསྐྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེའྱི་ནང་རྣམ་གྲྭ་ཚོས་མཆོད་འབུལ་

སར་རྒྱུན་ལྟར་བྱེད་བཞྱིན་འདུག ཁོང་ཚོས་གནད་དོན་ཇྱི་ཡྱིན་ཤེས་ཀྱི་མེད་པ་དང༌། ངོས་ནས་

འགོ་རྒྱུའྱི་མཚོན་རྟགས་ལྟ་བུའྱི་སྙན་ཤལ་ཞྱིག་སེམས་འཕེང་བཞྱིན་པར་ཕུལ་བ་ཡྱིན། བྱེད་སྟངས་

དེའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཇྱི་ཡྱིན་ཁོང་ཚོར་ཐེ་ཚོམ་ཙམ་ཡོང་བ་ལས། གཞན་གྱི་རྣམ་འགྱུར་གང་ཡང་མྱི་ཐོན་ པའྱི་རེ་བ་ཡོད།

ལྷ་ཁང་ནས་ཕྱིར་ཐོན་སྐབས་སྤྱ​ྱི་ཁབ་མཁན་པོ་དང༌། མགོན་ཆེ། སྐུ་སྲུང་མདའ་དཔོན་བཅས་ཐུག་

འཕད་བྱུང༌། སྤྱ​ྱི་མཁན་དང༌། མགོན་ཆེ་གཉྱིས་ནས་མྱི་དཀྱུས་མའྱི་ཆས་གོས་གོན་ཡོད་པ་དེ་ནྱི་

ཕྱི་བསྐྱོད་སྐབས་ཉྱིན་ཤས་གོང་ནས་གོན་ཡོད་ཀང༌། ངས་དེ་སོན་མཐོང་མ་བྱུང༌། ང་ཚོས་ཚང་ མའྱི་ཆུ་ཚོད་བསྒྱིགས་ཏེ་ལྕགས་རྱི་ནང་མའྱི་ནང་ལྷ་སའྱི་དགོང་དྲོའྱི་ཆུ་ཚོད་བཅུ་ཐོག་སྐར་མ་རེ་

ཟུང་ཡང་ས་རྟྱིང་མ་ཤོར་བར་འཛོམས་དན་བྱས། དེ་ནས་ཁོ་བོ་ལྷ་ཁང་གཞན་དག་ཏུ་ཕྱིན་ཏེ་རབ་ གནས་དང༌། གསོལ་འདེབས་བྱ​ྱིན་རླབས་ཞུས་རེས་ཁོ་བོའྱི་སོད་ཤག་ཏུ་ངང་སྒུག་བྱས་ཏེ་རྒྱུན་ གྱི་རྣལ་འབྱོར་ཅྱི་རྱིགས་བྱས་པ་ཡྱིན། ངས་དེ་ལྟར་སྒུག་སོད་བྱེད་རྱིང་སྐྱེད་མ་དང༌། གཅེན་མོ།

གཅུང་པོ་སོགས་ཁོང་ཚོ་སོན་ཙམ་ལ་ཐོན་རྒྱུའྱི་གོ་སྒྱིག་བྱས་ཡོད་པ་ལྟར་ཐོན། ཁོང་ཚོ་ལྕགས་རྱི་ སེར་པོའྱི་ཕྱི་ལོགས་སུ་བཞུགས་ཡོད་སྟབས་ཐོན་རྒྱུར་ང་ལས་ལས་སླ་བ་ཡོད། ངའྱི་སྐྱེད་མ་དང༌།

གཅེན་མོ་ནས་ཁམས་ཆས་གོན་རྒྱུ་བྱས། ཁོ་བོ་ཐོན་རྱིམ་གཉྱིས་པ་དང༌། མཐའ་མའྱི་ཚོ་ཁག་གསུམ་

པར་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉྱིས་དང༌། བཀའ་ཤག གཞན་དག་འགའ་ཤས་བཅས་ཡོད། 208

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

ངོས་ལ་དམག་མྱིའྱི་གོན་གོས་ཤྱིག་དང༌། ཞྭ་མོ་གཅྱིག་གོ་སྒྱིག་ཡོད་པ་ལྟར་ཆུ་ཚོད་བཅུ་མ་ཟྱིན་

ཙམ་ལ་ངས་ཡྱིད་སྐྱོ་ལྷང་ལྷང་གྱིས་བཅོམ་ལན་འདས་ཀྱིས་གནང་བའྱི་གོན་པ་གྲྭ་ཆས་ཕུད་དེ་ གོང་གྱི་ཆས་གོས་གོན། དེ་ནས་ལྷ་ཁང་དུ་ཕྱིན། རང་གྱི་གདན་ཁྱིའྱི་ཐོག་བསད་དེ་སངས་རྒྱས་

ཀྱི་གསུང་ཤེར་ཕྱིན་བརྒྱད་སྟོང་པ་ཞྱིག་ཞལ་འབྱེད་ཀྱིས་དབུ་ནས་བཟུངས་ཏེ། ཇྱི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་

འགྱུར་བ་དེ་བཞྱིན་དུ་ཁོད་སོབས་པར་བྱོས་ཤྱིག་ཅེས་པའྱི་བར་བཀགས་ཏེ་སྨོན་ལམ་བཏབ། གློག་ བཞུ་ཅུང་ཟད་འོད་མདངས་ཆུང་དུ་བཏང༌།

སོད་ཤག་ནས་ཕྱི་རུ་ཐོན་སྐབས་བསམ་བོའྱི་ནང་

འཇྱིགས་སྐྱོའྱི་ཚོར་བ་གང་ཡང་མ་བྱུང་ཞྱིང༌། ཆུ་ཚོད་ཀྱི་ཚག་སྒ་དང༌། ངོས་རང་གྱི་རང་པ་སོས་

པའྱི་སྒ་སྐད་མ་གཏོགས་གཞན་ཚང་མ་ཁུ་སྱིམ་འཇམ་ཐྱིང་དུ་གནས་པའྱི་ངང་མར་ཡོང་སྟེ་ཕོ་བང་ གྱི་གཟྱིམ་སོ་ནང་མར་དམག་མྱི་གཅྱིག་དང༌། སོ་བར་པར་དམག་མྱི་གཅྱིག་བཅས་ངོས་སྒུག་སོད་

བྱས་འདུག ཁོང་ཚོའྱི་ས་ནས་མེ་མདའ་རྱིང་མདའ་གཅྱིག་བངས་ནས་ཕག་ཏུ་བཀལ་ཏེ་དམག་

མྱིའྱི་ཆས་བརྫུས་ཆ་ཚང་བ་བཟོས། དམག་མྱི་ཚོས་ངའྱི་རེས་སུ་ཡོང༌། ངའྱི་མྱི་ཚེའྱི་ནང་ཚོར་བ་

བདེ་སྐྱ​ྱིད་དུ་མྱོང་བའྱི་སྐྱེད་ཚལ་ལྡུམ་ར་མཚན་མོ་མུན་པས་ཁབ་ཅྱིང༌། ཟླ་བའྱི་འོད་སྣང་ཅུང་ཟད་ འཕོ་བའྱི་ནང་རང་བགོད་ཀྱིས་ཡོང༌། སྐུ་སྲུང་མདའ་དཔོན་གྱིས་ལྡུམ་རའྱི་སོ་དང༌། ལྕགས་རྱི་ནང་ མའྱི་སོ་སྲུང་བ་ཚོ་ཕན་ཚུན་ཁ་འཐོར་གྱིས་བཏང་སྟེ་ཁོང་རང་སོ་དང་པོའྱི་འགག་དང༌། རོགས་མྱི་ གཞན་གཉྱིས་རྒྱལ་སོ་གཉྱིས་པའྱི་འགམ་ནས་མཉམ་དུ་བྱུང༌། གྲུ་འཛིན་ཕོ་བང་དཔེ་མཛོད་ཁང་

དང༌། མགོན་པོ་ཁང་སོ་སོའྱི་མདུན་ཐད་དུ་སླེབས་མཚམས་ཞྭ་ཕུད་ཀྱིས་གུས་འདུད་སྨོན་ལམ་རེ་

བྱས། སྤྱ​ྱི་མཁན་དང༌། མགོན་ཆེ། སྐུ་སྲུང་མདའ་དཔོན་བཅས་མདུན་ཕོགས་དང༌། ཁོ་བོ་དང༌།

དམག་མྱི་གཞན་གཉྱིས་རྒྱབ་ཕོགས་སུ་བསྐྱོད་དེ་ལྷོ་བརྒྱུད་གླྱིང་གའྱི་ནང་ནས་ལྕགས་རྱི་ཕྱི་མའྱི་སོ་

འགག་ཏུ་ཕྱིན་ཞྱིང༌། མྱི་མང་ཚོས་ངོས་མྱི་ཤེས་པའྱི་ཆེད་དུ་ངའྱི་མྱིག་ཤེལ་ཕུད་ཡོད་སྟབས་ཕྱིའྱི་ མུན་ནག་དང་བཅས་འལ་འོལ་ཞྱིག་ནང་ཤར་བསྐྱོད་བྱས།

རྒྱལ་སོ་དེ་རྒྱབ་འདུག་པར་བརྟེན་སོ་སྲུང་བ་ཚོར་མགོན་ཆེ་ནས་ལྟ་བསྐོར་དུ་འགོ་རྒྱུ་ཡྱིན་ཚུལ་ བརོད་པར་ཁོང་ཚོས་མགོན་ཆེར་གུས་འདུད་དང་བཅས་སོ་ལྕགས་ཆེན་པོ་དེ་ཕེ་སོང༌། 209

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

མཛད་སོའྱི་རྟེན་འབེལ་སོགས་མེད་པར་ནོར་གླྱིང་ནས་ཕྱི་བསྐྱོད་དེ་ལྟར་བྱེད་པ་ནྱི་དེ་སོན་ཁོ་བོའྱི་ མྱི་ཚེའྱི་ནང་ཐེངས་གཅྱིག་ལས་བྱུང་མེད་ཅྱིང༌། དེ་ནྱི་ལོ་དགུའྱི་གོང་གོ་མོར་བསྐྱོད་སྐབས་དེ་ཡྱིན།

རྒྱལ་སོ་དེའྱི་འགག་ཏུ་ང་ཚོ་འབྱོར་སྐབས་མུན་ནག་འོག་ཏུ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་རང་མྱིན་པར་སོ་སྲུང་

མྱི་མང་ཚོ་ཁག་དེ་དག་ངས་མཐོང་བྱུང་ཡང༌། ཁོང་ཚོ་སུས་ཀང་ཕན་དམག་དཀྱུས་སྙོམ་ཆུང་ལྟ་

བུ་དེ་ལ་དོ་སྣང་བྱུང་མ་སོང་ཞྱིང༌། ངས་མུན་ནག་ནང་འགོག་རྐེན་གང་ཡང་མེད་པའྱི་ལམ་ཕོགས་ དེར་སྣང་མེད་དུ་ཕྱིན་པ་ཡྱིན།། །།

210

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གཉྱིས་པ།)

སྦྲོང་ཚན། དང་པྲོ། དྲི་བ་རྣམས་ལ་ལན་ཐུང་ངུ་རེ་བིས།

༡ ངའྱི་ལས་བྱེད་པ་ཚོས་གནས་ཚུལ་དེ་ལ་འདོད་པ་མ་བྱུང་ཞེས་པའྱི་གནས་ཚུལ་དེ་གང་ཡྱིན་ནམ། ༢ སྐུ་སྲུང་མདའ་དཔོན་ལ་རྒྱ་མྱིས་རྣམ་ཀུན་མྱི་འདྲ་བའྱི་བཀའ་བཀོད་གང་འདྲ་བཏང་འདུག་གམ། ༣ ༸གོང་ས་མཆོག་རྒྱ་མྱིའྱི་ཟློས་གར་གྱི་གཟྱིགས་མོར་ཕེབས་མ་ཐུབ་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅྱི་ཡྱིན་ནམ།

༤ ཕེབས་ཐོན་མ་གནང་གོང་བརྒྱད་སྟོང་པ་དབུ་ནས་མཚམས་ཅྱི་ཞྱིག་གྱི་བར་ལགས་ཀོག་གནང་ཡོད་དམ།

གཉིས་པ། དྲི་བ་རྣམས་ལ་ལན་རྒས་པ་རེ་བིས།

༡ ༸གོང་ས་མཆོག་སྐུ་འཁོར་ལྷན་རྒྱས་ལྷ་ས་ནས་ཕེབས་ཐོན་སྐབས་རྱིམ་པ་ཇྱི་ལྟར་བྱས་ནས་ཕེབས་ཐོན་ གནང་ཡོད་དམ།

༢ སློབ་ཚན་འདྱི་བཀགས་ཏེ་ཟྱིན་བྱིས་འགོད་སྟངས་ལྟར་ཟྱིན་ཐོ་རྒྱས་པ་ཞྱིག་ཁོད།

211

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

སློབ་ཚན་ཉེར་གཉིས་པ།

ངློས་ཀི་ཡུལ་དང་ངློས་ཀི་མི་མང་། (གསུམ་པ།)

ལེའུ་བཅུ་གཅིག་པ། བཙན་བློལ།

༄༅། །ངེད་ཚོ་ནོར་གླྱིང་ནས་ལྷ་སའྱི་སྐྱ​ྱིད་ཆུའམ། གཙང་པོའྱི་ཕོགས་སུ་བསྐྱོད་སྐབས་ཆུ་ཚུར་

ཁའྱི་བྱེ་གཤོངས་ཀྱི་ཡས་མས་སྲུང་དམག་གང་འཚམས་ཡོད་པའྱི་ཁོད་ནས་ཕྱིན་ཞྱིང༌། མགོན་ཆེ་

སོགས་ནས་མེ་འཕེན་བྱེད་ཐལ་མེད་པའྱི་སྐད་འབོད་ཀང་བྱས་སོང༌། ཁོང་ཚོ་འགོ་པ་འགའ་ཤས་ལ་ དེ་ནུབ་ངོས་འགོ་རྒྱུའྱི་སྐོར་བཤད་ཡོད་ཀང༌། འགོ་དམངས་ཕལ་ཆེ་བས་ཤེས་ཡོད་པ་མྱིན། ཁོང་ཚོ་ གླེང་མོལ་བྱེད་རྱིང་ཁོ་བོ་དམག་དཀྱུས་ཤྱིག་ཡྱིན་ཁུལ་གྱིས་སྒུག་སོད་བྱས།

བྱེ་མའྱི་དཀྱིལ་གོམ་བགོད་ཀྱིས་ཕྱིན་ཏེ་གཙང་པོའྱི་ཉེ་སྐོར་དུ་འབྱོར་སྐབས་ནག་བུན་བུན་ཡ་ཡོར་

འགའ་ཤས་འདུག་ཅྱིང༌། ཉེ་བར་སླེབས་སྐབས་དེ་དག་རྩྭ་ཤྱིང་ཕུང་པོ་ཁ་འཐོར་དུ་ཡོད་པ་དག་ ཡྱིན་འདུག སྤྱ​ྱི་མཁན་ནྱི་ལུས་སྟོབས་བཟང་ཞྱིང༌། གྱི་རྱིང་པོ་ཞྱིག་བསྣམས་འདུག་པ་དེས་དག་ཉེ་

སར་བྱུང་ན་བརྡེག་རྒྱུའྱི་ཡྱིད་ཆེས་ཡོད། ཁོ་བོ་ཅག་གྱིས་རྩྭ་ཤྱིང་ནག་བུན་བུན་དེ་ཚོར་དྭོགས་ཟོན་ ཞྱིབ་བརྟགས་བྱས་ཏེ་དེ་ཚོའྱི་ཁོད་དུ་དགས་གབ་ཡྱིབ་ཏུ་བསད་པ་གང་ཡང་མ་བྱུང༌། 212

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གསུམ་པ།)

ང་ཚོས་ཀོ་བའྱི་ཐོག་གཙང་ཆུ་བརྒལ་བསྐྱོད་བྱས་པའྱི་གཙང་ཆུའྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་འབྱོར་སྐབས་སྐྱེད་མ་ སོགས་དེར་ངལ་གསོ་ཡྱིན་བསད་ཚོད། ཡོངས་འཛིན་རྣམ་པ་དང༌། བཀའ་བོན་སོགས་ཀང་གང་

མགོགས་ཕེབས་འབྱོར་བྱུང༌། ཁོང་རྣམས་ནྱི་ནོར་གླྱིང་ནས་རླངས་འཁོར་ཆེན་པོ་རས་ཀྱིས་བཀབ་

པ་ཞྱིག་ནང་གབ་ནས་གཞུང་ལམ་ཐོག་ཤར་ཕེབས་ཀྱིས་བདེ་སྐྱ​ྱིད་གླྱིང་ཁའྱི་འཁྱིས་ཀྱི་ལམ་ཆུང་

ནས་རྟ་དང༌། ཞབས་ཐང་གྱིས་ཕེབས། ཆུ་ཁར་ཀུན་དགའ་བསམ་གཏན་དང༌། བསྟན་པ་དར་རྒྱས།

ལོ་ཉྱི་ཤུ་སོན་པའྱི་གཞོན་ནུ་སྙྱིང་སྟོབས་ཅན་དབང་ཕྱུག་ཚེ་རྱིང་ཟེར་བ་བཅས་འགོ་འཁྱིད་གསུམ་

དང༌། ཁམས་དམག་སུམ་ཅུ་སྐོར་ནས་ང་ཚོ་སྒུག་སོད་བྱས་འདུག་ཅྱིང༌། བོ་བཟང་ཡེ་ཤེས་ཀང་དེ་

རུ་འདུག འདྱི་ནྱི་པྱི་ཅྱིང་དུ་སློབ་སྦོང་བྱས་པའྱི་བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུའྱི་གས་ཡྱིན་ཞྱིང༌། ལོ་ལྔ་ཙམ་ རྒྱ་ནག་ཏུ་སོད་ཡུན་རྱིང་རྒྱ་མྱིའྱི་ལྟ་སྤྱོད་སྦངས་ཏེ་ལྟ་སྤྱོད་དེ་དག་ཤེས་པའྱི་སོ་ནས་དེ་ཉྱིད་འགོག་

པར་བྱེད་པའྱི་བོ་དང་ལན་པའྱི་གཞོན་ནུ་སྙྱིང་སྟོབས་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཞྱིག་ཡྱིན། ཉྱིན་གཉྱིས་རེས་

དམག་ཟྱིང་སྐབས་ཁོང་འདས་གོངས་སུ་གྱུར་འདུག

འགོ་འཁྱིད་དེ་དག་གྱིས་ཁ་བཏགས་གཏོང་ལེན་བྱས་ཤྱིང༌། ཁོང་ཚོས་ཧ་ཅང་ཉེན་ཆེའྱི་གནས་ཚུལ་ འདྱི་འདྲའྱི་སྐབས་ཉེན་སྲུང་ཐུབ་པའྱི་གྲྭ་སྒྱིག་གང་ཟབ་བྱས་འདུག་པ་དང༌། དགོན་པའྱི་སྤྱ​ྱི་མཛོད་

ཅྱིག་གྱིས་ང་ཚོ་ཚང་མར་བཞོན་རྟ་གྲྭ་སྒྱིག་བྱས་འདུག་ཀང༌། ས་ཆས་ཚང་བ་རང་འབྱོར་མྱི་འདུག

ཕན་ཚུན་གླེང་མོལ་མཚམས་འདྲྱི་བྱེད་འོས་རྣམས་ཤུབ་བུར་བརོད་ནས་རྟར་ཞོན་ཏེ་འཕལ་མར་ ཐོན་བསྐྱོད་བྱས་ཤྱིང༌། ཐོག་མའྱི་རྒྱང་གགས་ཁ་ཤས་ཀྱི་རྱིང་ཉེན་ཁ་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་དུས་སྐབས་ཡྱིན།

གཙང་པོའྱི་ཉེ་འགམ་རྱིའྱི་འདབས་ནས་རྡོ་ཧྲུག་གྱིས་གང་བའྱི་བགོད་ལམ་ཕ་བོ་ཞྱིག་ལས་མེད།

ཐག་ཉེའྱི་གཡས་ཕོགས་སུ་རྒྱ་མྱིའྱི་སོད་སར་རྒྱ་ཆེའྱི་གློག་བཞུ་རྣམས་ཁ་ལམ་མེར་མཐོང་གྱི་འདུག

གཙང་པོའྱི་ཁ་འགམ་གྱི་རགས་ཁར་རྒྱ་དམག་རེ་ཟུང་རྒྱུན་འཇོག་ལྟར་མུན་ནག་ནང་ཁོང་ཚོའྱི་ དམག་མྱི་སོགས་ཇྱི་ཡོད་ང་ཚོས་ཚོད་དཔགས་མ་ཐུབ་པས་བོ་གཡེང་བྱུང༌། ང་ཚོ་བསྐྱོད་པ་ཁོང་

ཚོས་ཤེས་ན་ལས་སླ་བོར་བསྙབས་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ད་དུང་ང་ཚོས་དེ་ལས་ཀང་ཉེན་ཁ་ཆེ་བའྱི་གླྱིང་

ལྷག་ཆུང་ངུ་ཞྱིག་གྱི་འགམ་ཟུར་ནས་བསྐྱོད་དགོས་པར་གླྱིང་ལྷག་དེར་རྒྱ་མྱིས་རླངས་འཁོར་ཆེ་

གས་བཏང་སྟེ་རྡོ་ཧྲུག་འོར་ལེན་མཚན་མོ་ཡང་བྱེད་ས་ཞྱིག་ཡྱིན་འདུག་ཅྱིང༌། 213

གལ་ཏེ་རླངས་

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

འཁོར་དེ་འདྲ་ཞྱིག་ཡོང་ན་དེའྱི་གློག་བཞུའྱི་འོད་སྣང་གྱིས་ལམ་སེང་མཐོང་ངེས། ལམ་དེའྱི་བརྒྱུད་ དུ་འགོ་དུས་བགོད་ལམ་ཡང་ཇྱི་བཞྱིན་མཐོང་གྱི་མྱི་འདུག སྐབས་ཤྱིག་རྟ་ལམ་ནོར་ཏེ་ཡང་བསྐྱར་

ཕྱིར་ལོག་བྱེད་དགོས་པ་ཡང་བྱུང༌། རྟའྱི་རྨྱིག་ལྕགས་རྡོ་ཧྲུག་ཏུ་འཁེལ་སྐབས་སྒ་སྐད་ཤྱིན་ཏུ་ཆེ་ བས་རྒྱ་དམག་གྱིས་ཉེན་བྱུང་ཡང༌། སྟབས་ལེགས་ཤྱིག་ལ་གཙང་པོའྱི་ཆུ་སྐད་དེ་ཡང་གམ་ཆུ་ཁ་

ཞེང་ཆེ་སར་སྐད་སྒ་ཇེ་ཆེར་གྱུར་འདུག ང་ཚོས་མྱུར་མགོགས་སུ་ཕྱིན་ཏེ་རྒྱ་མྱིས་མ་ཚོར་ཙམ་བྱུང༌། དེ་ནས་ང་ཚོའྱི་རྒྱབ་ཕོགས་སུ་ལག་བཞུའྱི་གློག་འོད་དམར་ལམ་ལམ་བྱེད་པར་ཡུད་ཙམ་རྱིང་རྒྱ་

མྱིས་རེས་སུ་ཡོང་གྱི་ཡོད་ལས་ཆེ་སྙམ་པ་བྱུང་སྟེ་དེ་དག་ནྱི་བོད་དམག་ཡྱིན་འདུག་ཅྱིང༌། ཁོང་

ཚོས་ང་ཚོའྱི་འགྲུལ་མྱི་འགའ་ཤས་ལམ་ནོར་གྱིས་བསྐྱོད་པར་ལམ་སྟོན་བྱེད་བཞྱིན་ཡོང་གྱི་ཡོད་པ་ རེད།

དེའྱི་གཤམ་ཆར་གཙང་ཆུ་གཏྱིང་ཟབ་མེད་པར་ཁ་ཞེང་ཆེ་བས་རླངས་འཁོར་བརྒལ་བགོད་ཐུབ་ས་

ཞྱིག་ཡོད་འདུག གལ་ཏེ་རྒྱ་མྱིས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་ཡོད་ན་ཕར་ཕོགས་ནས་རླངས་འཁོར་བཏང་སྟེ་ ང་ཚོ་བཀག་འགོག་དང༌། རེས་འདེད་བྱེད་ས་ཡོད་པར་བརྟེན་ཁུལ་དེར་ལས་བྱེད་པ་གཅྱིག་དང༌།

དམག་མྱི་གང་འཚམས་རྒྱབ་སྲུང་དུ་ནན་ཟབ་ཀྱིས་བསད། ཁོ་བོ་ཅག་གོང་གསེབ་ཀྱི་ཡུལ་ལུང་དེ་ ཕོགས་ཤར་བསྐྱོད་བྱས།

དེ་ནས་གང་འཚམས་ཤྱིག་རྱིང་སེམས་ཅན་གྱི་རྱིགས་གང་ཡང་མཐོང་ཐོས་མ་བྱུང་ཞྱིང༌། ས་དྲོའྱི་

ཆུ་ཚོད་གསུམ་པ་ཙམ་ལ་ཁྱིའྱི་སྐད་སྒ་སྒོག་པ་དེ་ཕོགས་གོང་ཁྱིམ་འགའ་རེ་ཡང་འདུག མགོན་ཆེ་

སོན་ཙམ་བཏང་སྟེ་ཇྱི་ཙམ་དུ་སླེབས་ཡོད་མེད་དང༌། གོང་ཁྱིམ་དེ་ཇྱི་འདྲ་ཞྱིག་ཡྱིན་མྱིན་བརྩད་

གཅོད་བྱེད་དགོས་མངགས་གཏོང་བྱས་པར་ས་གནས་དེ་ནྱི་རྣམ་རྒྱལ་སང་ཡྱིན་པ་དང༌། ཁྱིམ་

བདག་ནྱི་སྙོམ་ཆུང་ཞྱིག་ཡྱིན་འདུག ང་ཚོའྱི་རོགས་མྱི་གཉྱིས་སོན་དུ་དེ་རུ་བསྐྱོད་དེ་གལ་ཆེའྱི་ སྐུ་མགོན་ཞྱིག་ཕེབས་ཀྱི་ཡོད་ཚུལ་བརོད་འདུག ངེད་རང་ངལ་དུབ་ཏུ་གྱུར་ཡོད་སྟབས་དེར་ཡུད་

ཙམ་ངལ་གསོས་ཀྱིས་བསད་པ་ཡྱིན། ནོར་གླྱིང་ནས་སོང་སྟེ་ངལ་གསོས་ཀྱི་གནས་ཁང་དུ་སོད་ པ་དེ་ཐོག་མ་ཡྱིན་ཞྱིང༌། ཁྱིམ་བདག་འགའ་ཤས་ཀྱིས་གནད་དོན་ཇྱི་བཞྱིན་ཤེས་ཀྱི་མེད་པ་དང༌། འགའ་ཤས་ནས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

214

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གསུམ་པ།)

འདྱི་ནས་དབང་ཕྱུག་ཚེ་རྱིང་གྱིས་རང་འོག་བསྟན་སྲུང་དམག་བཞྱི་བརྒྱ་སྐོར་མཉམ་འཁྱིད་ཀྱིས་ གཙང་པོའྱི་ཕར་ཕོགས་སྙེ་ཐང་བརྒྱུད་དག་ཟླ་འགོག་སྲུང་ཆེད་ཐོན་བསྐྱོད་བྱས་ཤྱིང༌།

ཁམས་

རྱིགས་བརྒྱ་ཕག་གཉྱིས་གསུམ་ཙམ་ལ་ང་ཚོའྱི་བགོད་ལམ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་ཕོགས་བཀོད་མངགས་

བྱས།

ནོར་གླྱིང་ནས་ཐོན་པ་དང༌། ཐོག་མར་ལམ་ཞུགས་སྐབས་རྒྱ་གར་དུ་ཐད་ཀར་འགོ་རྒྱུའྱི་བསམ་རྩྱིས་

གང་ཡང་མེད་ཅྱིང༌། བོད་ས་གང་འོས་སུ་སོད་རྒྱུའྱི་རེ་བ་ད་དུང་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད། གང་ལྟར་ཡང་

ལྷོ་ནུབ་ཕོགས་ནས་རྣམ་ཀུན་རྒྱ་གར་དུ་འགོ་བའྱི་གཞུང་ལམ་ཁག་ཏུ་རྒྱ་དམག་འབོར་ཆེས་བཀག་ འགོག་བྱས་ཡོད་སྟབས་དེ་ཚོ་ནས་ཐར་བའྱི་རེ་བ་མེད་གཤྱིས། ལྷ་སའྱི་ལྷོ་དང༌། ལྷོ་ཤར་ཕོགས་

བསྐྱོད་ཅྱིང༌། ཁུལ་དེར་ལམ་བགོད་དཀའ་བའྱི་རྱི་ཁུལ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡོད་སྟབས་རྒྱ་དམག་ལམ་སེང་

ཡོང་རྒྱུར་དཀའ་ཚེགས་ཡོད་པ་རེད། འཛིན་བཟུང་དཀའ་བའྱི་ས་ཁུལ་དེ་དག་ཁམས་རྱིགས་དང༌།

དབུས་གཙང་མྱི་རྱིགས་འཇབ་དམག་ཁོངས་ཞུགས་པ་ཚོའྱི་གནས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ཞྱིག་ཡྱིན། རྱི་ཁུལ་

དེ་ཚོའྱི་དཀྱིལ་བརྒྱུད། ཧྱི་མ་ལ་ཡའྱི་རྱི་བརྒྱུད་གཙོ་བོ་དག་བརྒལ་ན་འབྲུག་དང༌། རྒྱ་གར་གྱི་ས་

མཚམས་ཕོགས་བགོད་པའྱི་ལམ་ཆུང་མང་པོ་ཡོད། བགོད་ལམ་དེ་དག་ནྱི་དུས་རབས་མང་པོའྱི་

རྱིང་བོད་འབྲུག་གྱི་ཚོང་པ་ཚོས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད་ཅྱིང༌། དེར་བརྟེན་གནས་ཚུལ་སྡུག་

ཤོས་སུ་ཐུག་ན་ང་ཚོའྱི་རྒྱབ་ཕོགས་སུ་འགོ་སའྱི་ལམ་ཞྱིག་དུས་རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་ཡྱིན།

ཁོ་བོ་ཅག་ལྷོ་ཁུལ་གྱི་སར་མ་འབྱོར་གོང་བྷར་མ་པུ་ཏའམ། གཙང་ཆུ་དང་སྐྱ​ྱིད་ཆུ་འདྲྱིལ་བའྱི་ཆུ་

ཆེན་བརྒལ་བགོད་བྱེད་དགོས་ཤྱིང༌། དེའྱི་གོང་བྱེ་ལ་ཟེར་བའྱི་ལ་ཞྱིག་འཛེགས་དགོས། རྒྱ་མྱིས་

ང་ཚོ་ཕྱིན་པ་ཤེས་ཏེ་རེས་འདེད་ཤུགས་ཆེ་ཡོང་ན་ད་དུང་ཉེན་ཁ་ཡོད་སྟབས་གཙང་པོའྱི་ཆུ་གང་ མགོགས་བགོད་ཟྱིན་པ་དགོས་པར་བསམ།

ས་དྲོའྱི་ཆུ་ཚོད་བརྒྱད་ཙམ་ལ་བྱེ་ལའྱི་ལ་གཤམ་དུ་འབྱོར་ཏེ་ང་ཚོས་ཞོགས་ཇ་བྱས་པ་ཡྱིན། སྐབས་

དེར་ཤར་ཕོགས་ཀྱི་རྱི་རྩེ་ནས་ཉྱི་མ་ཐོན་ཏེ་ས་ཐང་བྱ​ྱིངས་ལ་ཉྱི་འོ ད་ཁབ་ཟྱིན་ཀང༌། ང་ཚོ་བྱེ་ལའྱི་

གེན་འཛེགས་སྐབས་ད་དུང་ཉྱི་འོད་བབས་ཡོད་པ་མ་རེད། བགོད་ལམ་དེ་ནྱི་གེན་གཟར་དཀའ་ 215

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ངལ་ཅན་ཞྱིག་ཡྱིན་པས་ང་ཚོ་བྱེ་ལའྱི་སྐེད་སྟོད་དུ་འབྱོར་སྐབས་རྟ་དྲེལ་འགའ་ཤས་ཆད་དེ་རེས་

སུ་ལུས། རང་མྱིང་བཀྲ་ཤྱིས་ནོར་བུ་ཟེར་བ་ཞྱིག་ནས་ངོས་ལ་རྟ་དཀར་པོ་ཞྱིག་སྤད་སྟབས་ཕན་ ཐོགས་དང༌། རྟགས་རྟེན་ལྟ་བུར་འགའ་ཤས་ནས་འཕོས་གླེང་བྱེད་འདུག ཁོ་བོས་དགའ་བོའྱི་ངང་ བངས་པར་ལམ་གོགས་ཚོ་ཡང་དགའ་སྤོ་ཆེན་པོ་བྱུང་སོང༌། བྱེ་ལའྱི་ལ་རྩེར་འབྱོར་ཉྱིད་ཁོ་བོ་ཅག་

གྱི་གདོང་ལྷ་ལན་ཕོགས་སུ་ཕོགས་ཏེ་སྨོན་ལམ་རེ་ཡང་བྱས།

སྤྱ​ྱིར་ལ་ལམ་གང་ལའང་གེན་བགོད་དཀའ་ཡང་ཐུར་བགོད་སླ་བ་ལྟར་བྱེ་མའྱི་ལ་དེ་རྒྱབ་སྟེ་ཐུར་

དུ་བསྐྱོད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་སླ་བས་ཐད་ཀར་བབས་ཤྱིང༌། རྟ་དྲེལ་རྣམས་དང༌། མྱི་རྒན་པ་རྣམས་ལམ་ དཀྱུས་ནས་ཕྱིན། བྱེ་ལ་དེར་ཆུ་ཚོད་གསུམ་བཞྱི་བར་འགོར་སོང༌། ང་ཚོ་གཙང་པོའྱི་བརྒྱུད་ཀྱི་

ཐང་གཤོངས་སུ་འབྱོར་སྐབས་གློ་བུར་ཐལ་རླུང་ཆེ་བས་ང་ཚོས་ཕན་ཚུན་མཐོང་མྱི་ཐུབ་པ་ལྟ་བུ་ བྱུང་ཡང༌། གལ་སྱིད་དེ་ཁུལ་རྒྱ་མྱིའྱི་འགྲུལ་བཞུད་འཁེལ་ན་ཁོང་ཚོར་ཡང་དེ་བཞྱིན་ཡོང་རྒྱུ་རེད།

ལ་གཤམ་དེ་ཁུལ་མྱི་སོད་མཁན་སུ་ཡང་མྱི་འདུག དེའྱི་ཤར་ཕོགས་སུ་རྒྱང་གགས་ཁ་ཤས་སོང་

མཚམས་བན་རྩེ་གྲུ་ཁར་སླེབ་ཀྱི་ཡོད་ཅྱིང༌། དེ་ཕོགས་གཙང་ཆུ་བརྒལ་ཡུལ་བདེ་བ་དེ་རང་ལས་

མེད་སྟབས་གལ་སྱིད་རྒྱ་མྱི་ཕར་ཕོགས་སུ་སླེབས་འབྱོར་ཡོད་ན་ཡང་ཉེན་ཁ་དེར་འཛེམས་ཟོན་ བྱེད་ཐབས་བལ་བ་ཡྱིན། འོན་ཏེ་ལྷོ་ཁུལ་ས་གཙང་ལ་བརྟེན་ཉེན་ཁ་གང་ཡང་མེད། གཙང་ཆུའྱི་

ཕ་རོལ་ཏུ་སྐྱ​ྱིད་གཤོངས་ཟེར་བའྱི་གོང་གསེབ་ཆུང་ངུ་ཞྱིག་འདུག གྲུ་ཁ་དེར་ངང་ཙམ་སྒུག་སོད་

བྱེད་དགོས་བྱུང་ཞྱིང༌། སྐབས་དེར་གནམ་གཤྱིས་ཇེ་ལེགས་སུ་གྱུར། དྭངས་ཤྱིང་སོ་ལ་རླུང་གྱིས་

བསྐྱོད་པའྱི་ཆུ་རྱིས་ཁྱིལ་ལེ་ལེ་གཡོ་བའྱི་ཆུ་ཆེན་དེའྱི་ཕ་ཁར་མྱི་མང་པོ་ཞྱིག་ནག་ཕུང་ངེར་ང་ཚོ་

བསུ་སྒུག་བྱེད་ཅྱིང་འདུག་པ་མཐོང༌། དེ་ནས་ང་ཚོ་གྲུར་ཞུགས་ཏེ་ཁད་ཉེ་སར་འབྱོར་སྐབས་མྱི་

ཕུང་དེ་གས་སུ་ཁམས་དམག་དང༌། གོང་གསེབ་པ་གོན་གོས་ལྭ་བ་དཀར་པོ་དང༌། རྒྱ་ཚོས་ཅན་ ལ་དཔུང་རྟགས་སེར་པོ་རྒྱབ་པ་མང་པོ་འདུག དེ་ཚོ་ནྱི་རང་འགུལ་དྭང་བངས་དམག་སྦོང་ཁོངས་

ཞུགས་པའྱི་གས་ཡྱིན་འདུག ཁོ་བོ་ཅག་གྲུ་ནས་ཐོན་སྐབས་མྱི་མང་དེ་ཚོས་གང་ཅྱིའྱི་གནས་ཚུལ་

ཡྱིད་ལ་བརྣག་སྟེ་ཧ་ཅང་བོ་སེམས་སྐྱོ་བའྱི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་ཅྱིང༌། ང་ཚོ་རྟ་ཞོན་ཏེ་བསྐྱོད་སྐབས་མྱི་ མང་པོས་མཆྱི་མ་འདོན་པ་མཐོང་བྱུང༌། དེ་ནྱི་ང་ཚོས་སྐབས་དེར་ལྷོ་ཁུལ་གྱི་གོང་གསེབ་མཐོང་བ་ 216

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གསུམ་པ།)

ཐོག་མ་ཡྱིན་པ་དང༌། མྱིང་ལ་ཡང་སྐྱ​ྱིད་གཤོངས་སུ་འབོད་པ་དེས་ཡྱིད་སྐྱོའྱི་སྣོན་མ་ལྟ་བུར་གྱུར་ སྟབས་ང་ཚོས་མྱུར་དུ་ཕྱིན་པ་ཡྱིན། ཁོ་བོའྱི་བསམ་པར་སྐྱ​ྱིད་གཤོངས་ཀྱི་གོང་གསེབ་དེར་དུས་

རབས་མང་པོའྱི་རྱིང་ཞྱི་བ་དང༌། མཛའ་མཐུན་དུ་ཅྱི་བདེར་འཚོ་བ་དེ་དག་ད་ཆ་འཇྱིགས་སྐྲག་

དང་ཉེན་ཁའྱི་ནང་ཚུད་བཞྱིན་ཡོད་པར་བསམ། འོན་ཏེ། སེར་སྐྱ་མཆོག་དམན་ཕོ་མོ་རྒན་བྱ​ྱིས་

ཚང་མ་བོ་སོབས་དང༌། སེམས་ཤུགས་ནྱི་སྟོར་བཤྱིགས་མྱི་ཐུབ་པ་ལྟ་བུ་འདུག ངས་རེ་འདུན་བྱས་

མྱིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་རང་སོག་བོས་བཏང་གྱིས་བསྟན་སྱིད་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུ་ཡྱིན་པ་གསལ་པོ་ཤེས་ ཀྱི་ཡོད།

དེ་ནས་ང་ཚོའྱི་རྒྱབ་ཕོགས་སུ་གཙང་པོ་དང༌། མྱི་མང་རྣམས་ཡོད་སྟབས་རྒྱ་མྱིའྱི་རེས་འདེད་ཡོང་

ན་ཡང་བརྟན་པོ་ཡོད་ཅྱིང༌། དེ་ནུབ་སོད་ཡུལ་ར་སྨད་དགོན་དུ་དགོང་དྲོའྱི་ཆུ་ཚོད་ལྔ་དང་ཕེད་

ཙམ་ལ་འབྱོར། དེ་ཉྱིན་ང་ཚོས་ཆུ་ཚོད་བཅོ་བརྒྱད་ཙམ་གྱི་རྱིང་རྟ་ཞོན་ཏེ་མྱུར་མགོགས་སུ་བསྐྱོད་ ཅྱིང༌། ངལ་གསོ་ཡུད་ཙམ་ཕན་བུ་རེ་ལས་བྱས་མེད་སྟབས་རྟ་དྲེལ་ཚོས་དེ་ལྷག་བགོད་པ་དཀའ་ བས་དེ་ནུབ་དེར་ཞག་མལ་བྱས། ངལ་གསོ་བྱེད་རྱིང་ལམ་རོགས་རེས་མ་ཚོར་བོ་གཡེང་ཆེན་པོ་

བྱུང་ཡང༌། དགོང་མོའྱི་ཆུ་ཚོད་དགུ་ཙམ་ལ་འགྲུལ་མྱིའྱི་མཇུག་ཤོས་རྣམས་ཀང་འབྱོར་འཛོམས་ བྱུང༌།

དེའྱི་དགོང་དྲོ་བཀའ་ཤག་གྱི་མཚན་ཐོག་ནས་ལྷ་སར་ལུས་པའྱི་བཀའ་བོན་ང་ཕོད་དང༌། བསམ་ ཕོར་ཡྱི་གེ་བྱིས་པའྱི་རྡོ་དོན། ང་ཚོའྱི་ཡུལ་དང་རང་དབང་གྱི་དོན་དུ་བསམ་ཕོགས་གཅྱིག་མཐུན་ ཡྱིན་པར་ཐེ་ཚོམ་མེད་སྟབས་བོད་ལ་གོགས་ཕན་གང་དྲག་གནང་དགོས་ཞེས་བྱིས་ཡོད་པ་རེད།

དེ་ནས་འགྲུལ་མྱི་ཚོ་ཁག་དེར་མྱི་གངས་བརྒྱ་སྐོར་ཞྱིག་ཡོད་པ་དང༌། བོད་དམག་སུམ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་ སྐོར་དང༌། འཇབ་དམག་ལྔ་བཅུ་སྐོར་བཅས་མཉམ་དུ་ཡོད། གལ་ཏེ་སྣ་རྩེ་དང༌། རྒྱལ་རྩེ་ཡས་མས་

ནས་རྒྱ་མྱི་ཡོང་ན་སྙམ་ར་སྨད་ནས་མྱི་བརྒྱ་སྐོར་ཞྱིག་ལྷོ་ནུབ་ཕོགས་སུ་བཏང༌། ཁོ་བོ་ཅག་བྱ​ྱིངས་

ནས་ཉྱིན་ལྔའྱི་རྱིང་བོད་ཀྱི་རྱི་ཁུལ་བགོད་ལམ་ཕ་ཞྱིང༌། རྡོ་ཧོག་མང་བའྱི་ཐོག་རྱིམ་བསྐྱོད་བྱས། ཉྱིན་མོ་ང་ཚོས་ཚོ་ཆུང་ཁག་མང་དུ་བགོས་ཏེ་བསྐྱོད་ཅྱིང༌། དགོང་མོ་དགོན་པའམ། གོང་གསེབ་ 217

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ཆུང་ངུ་རྣམས་ལ་འཛོམས་སོད་བྱས། སྐབས་རེ་འཇབ་དམག་གྱི་འགོ་འཁྱིད་ཚོ་ང་ཚོ་མཉམ་བསྐྱོད་

མེད་པར་རྱིའྱི་ངོས་སུ་གནས་པའྱི་མྱི་ཚོར་འབེལ་གཏུགས་ཀྱིས་འགོ་འོང་ངེས་པ་མེད། སྐབས་དེར་

ང་ཚོས་མཐོང་མ་མྱོང་བའྱི་བོད་མྱི་ཤ་ཞེན་སེམས་ཤུགས་ཆེ་བ་མང་པོས་ང་ཚོ་མཐའ་བསྐོར་ཞྱིང་ གནས་ཡོད་པ་དང༌། སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་ཡུལ་གྱི་ཏཱ་ལའྱི་བ་མ་དེ་སུ་ཡྱིན་ངོ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་པ་མྱིན། ར་

སྨད་ཀྱི་རེས་སུ་ནུབ་དང་པོ་དེ་དོལ་རྡོ་ཕུད་ཆོས་འཁོར་དགོན་ཆགས་ས་ལྕེ་བདེ་ཞོལ་ཟེར་བའྱི་གོང་ གསེབ་ཆེ་བ་ཞྱིག་ཏུ་བསད། དེ་ཁུལ་སོད་པའྱི་འཇབ་དམག་དག་དང༌། གོང་གསེབ་པ་ཚོས་དགའ་

བསུ་བྱེད་པར་སླེབས་བྱུང་ཡང༌། ཁོ་བོ་གོན་ཆས་གཞན་དག་གོན་ཡོད་སྟབས་མྱི་ཕལ་ཆེ་བ་དང༌། ཉེ་སྐོར་དགོན་ཁག་གྱི་གྲྭ་རྱིགས་མང་བས་ངོ་ཤེས་ཐུབ་མ་སོང༌།

ཉྱིན་ལྔ་པོ་དེའྱི་རྱིང་ང་ཚོའྱི་འཆར་གཞྱི་རྣམས་ཇེ་གསལ་དུ་ཕྱིན་ཞྱིང༌། མ་འོངས་པའྱི་བྱེད་ཕོགས་ སྐོར་གོས་བསྡུར་ཞྱིབ་ཆ་བྱེད་པ་དང༌། ལྷ་སར་ཡོད་པའྱི་དཔོན་རྱིགས་དང༌། ཁམས་རྱིགས། འཇབ་

དམག་མཁན་ཚོར་བྱེད་སོའྱི་བཀོད་ཁབ་བྱེད་པ་བཅས་ཀྱི་ཆེད་སྤྱན་གཡས་དགོན་དུ་ཉྱིན་གཅྱིག་ བཅའ་སོད་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། དེ་ནས་ལྷུན་རྩེ་རོང་བར་ཤར་བསྐྱོད་བྱེད་འཆར་བཀོད་ཅྱིང༌། དེ་ནྱི་ལྷོ་

ཁུལ་ཡས་མས་འགྱིམས་གཏུགས་བདེ་ཞྱིང༌། རྒྱ་འབྲུག་ས་མཚམས་ནས་ཧ་ཅང་ཐག་རྱིང་པོ་མྱིན། ས་ཁུལ་དེར་རོང་ཆེ་ཤོས་ཤྱིག་ཡོད། སྐབས་ཤྱིག་ས་གནས་དེར་བསད་དེ་རྒྱ་མྱིར་ཡང་བསྐྱར་ཞྱི་

མོལ་གྱི་ཐབས་ཤེས་འདྲ་ཐུབ་ན་བྱེད་རྩྱིས་བྱས་ཤྱིང༌། ལྷ་ལན་རྒྱལ་སར་ཡང་དྲག་འཐབ་གས་ཆག་ ཏུ་མྱི་འགོ་བའྱི་རེ་ཐབས་ཅྱི་དྲག་བྱས་པ་ཡྱིན།

དེ་ནས་ང་ཚོ་སྤྱན་གཡས་སུ་བདེ་འབྱོར་བྱུང༌། ཉྱིན་རེ་ཟུང་སོན་ནས་ངོས་ཀྱི་སྐྱེད་མ་དང༌། གཅེན་

མོའྱི་ལྟོས་བཅས་ཚོ་ཁག་དེ་མྱུར་མགོགས་བགོད་སྟབས་བདེ་ཆེད་ངའྱི་གཅུང་པོ་དེ་ང་ཚོའྱི་འགྲུལ་

ཚོའྱི་ནང་ཞུགས་ཤྱིང༌། ཁོང་ཚོ་ཁམས་པ་ཚོ་ཆུང་གཅྱིག་དང་མཉམ་དུ་ཉྱིན་ཚུགས་གཅྱིག་གྱི་སོན་ ལ་བསྐྱོད་དེ་ཁོ་བོ་ཅག་རེས་སུ་མ་གཏོགས་ཐུག་འཕད་མ་བྱུང༌། སྐྱེད་མ་ངོ་ལྟོས་ཉེན་ཁ་ཆུང་དུ་

ཕྱིན་པ་དེས་སེམས་འཁུར་ཆ་ཤས་གཅྱིག་ཡང་དུ་སོང༌། ང་ཚོར་སྐམ་གློག་གྱི་རླུང་འཕྱིན་ཉན་སམ་

ཆུང་ངུ་ཞྱིག་མཉམ་འཁུར་ཡོད་པ་དེར་འཛམ་གླྱིང་ཡང་ཐོག་སང་གྱི་དུས་ཀྱི་འཕོ་འགྱུར་དེ་དག་

གྱི་གནས་ཚུལ་ཤེས་རྟོགས་དོ་སྣང་ཇྱི་བྱེད་ནུབ་རེ་བཞྱིན་གང་ཐུབ་ཉན་གྱི་ཡོད། ཕལ་ཆེར་སྤྱན་ 218

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གསུམ་པ།)

གཡས་སུ་སོད་འཁེལ་ནུབ་མོ་ལྷ་སའྱི་སྐོར་ཞྱིག་ཐོག་མར་གོ་ཐོས་བྱུང་བ་དེ་ནྱི་ཨ་རྱིའྱི་རྒྱང་སྒག་

ནས་ཡྱིན་ཚོད། དེའྱི་ནང་ལྷ་སར་ཟྱིང་འཁྲུག་བྱུང་ལུགས་དང༌། ངོས་གར་ཡོད་མྱི་འདུག་སོགས་ བཤད་སོང༌།

དེ་ནུབ་སྤྱན་གཡས་དགོན་ཆུང་དུ་བསད་པ་ཡྱིན་ཡང༌། ཚང་མས་སློབ་སྟོན་དུ་ད་དུང་ཉྱིན་ཚུགས་ གཅྱིག་ཕྱིན་ན་ལེགས་ཚུལ་ཟེར་ཞྱིང༌། འཕོངས་རྒྱས་རྱི་བོ་བདེ་ཆེན་ས་ཁུལ་ཆེ་བས་ཡས་མས་

འཇབ་དམག་འགོ་འཁྱིད་ཚོར་སློབ་སྟོན་བྱེད་ཕོགས་བདེ་བ་ཡོད་ལུགས་ཟེར་བར་བརྟེན་ང་ཚོས་ཆུ་

ཚོད་བརྒྱད་རྱིང་རྟ་ཐོག་ཏུ་བསྐྱོད་ན་ཡང༌། ས་གནས་སུ་མ་འབྱོར་གོང་ང་ཚོའྱི་འཆར་གཞྱིར་འཁྲུག་

རྐེན་ཆེན་པོ་བྱུང༌། དེ་གང་ཡྱིན་ཟེར་ན། ལྷ་སར་བྱུང་བའྱི་གསར་འགྱུར་རྣམས་ང་ཚོར་ཐད་ཀར་

འབྱོར་བྱུང༌།

སྤྱན་གཡས་ནས་ང་ཚོ་ཐོན་ཏེ་ལམ་ཕེད་མཚམས་སུ་རྟ་པ་འགའ་ཤས་ཡོང་གྱི་འདུག་པ་ཁོང་ཚོ་ཉེ་ སར་འབྱོར་སྐབས་དེའྱི་ནང་རྩྱིས་དཔོན་རྣམ་སས་གླྱིང་པ་འདུག ཁོང་ནྱི་ཟླ་བ་བདུན་ཙམ་གྱི་གོང་ བཀའ་ཤག་ནས་ཁམས་རྱིགས་ཚོར་ངོ་རྒོལ་མཚམས་འཇོག་དགོས་པའྱི་སློབ་སྟོན་ཆེད་བཏང་བ་

ལྷ་སར་ཕྱིར་ལོག་མ་ཐུབ་ཅྱིང༌། འཕད་མ་ཉྱིད་དུ་རྒྱ་དམག་གྱི་གནས་ལུགས་དང༌། འཇབ་དམག་

གྱིས་འཐབ་འཛིངས་བྱས་ལུགས་སྐོར་དང༌། རེས་ཡོང་སོན་རྩྱིས་འཆར་སོ་བཅས་ཞྱིབ་ཙམ་གླེང་ མོལ་བྱུང༌། དེ་ནས་ཞག་སར་འབྱོར་ནས་གང་ཅྱིའྱི་གནས་ཚུལ་ཞྱིབ་བསྡུར་ཐོག ཤྱིན་ཏུ་བོ་ཕམ་

གྱི་གནས་ཚུལ་ནྱི་ལྷ་སར་མེ་མཚོན་གྱི་དྲག་གནོན་མྱི་བཟད་པ་བྱས་ཟྱིན་ལུགས་ཟེར། གནས་

ཚུལ་དེ་ནྱི་ཁོང་གྱི་ལས་སྦྲེལ་ས་ནས་གོ་ཐོས་བྱུང་བ་ཡྱིན་འདུག དེ་ནས་ཡུད་ཙམ་སོང་རེས་ངོས་

སེར་གྱི་དྲུང་ཡྱིག་མཁན་ཆུང་རྟ་ར་བའྱི་ཡྱི་གེ་ཞྱིག་འབྱོར་ཏེ། ཁོང་ལྷ་སར་ལས་ཀའྱི་འགན་འཁུར་

བངས་ཏེ་ཡོད་པ་ནས། ལྷ་སར་དྲག་གནོན་ཐབས་རྡུགས་སུ་གར་མཚམས་ལྷོ་ཁུལ་རེས་སུ་ཡོང་ཞྱིང་ ལག་བྱིས་དེ་ནྱི་སྐྱ​ྱིད་གཤོངས་ནས་བྱིས་པ་ཞྱིག་རེད། ཁོང་ནོར་གླྱིང་ནང་ཡོད་སྐབས་མེ་སྒོགས་ཀྱི་

མདེལ་ཕེ་འཐོར་ཕོག་གྱིས་རྨ་རྨས་ཕན་བུ་བྱུང་འདུག ཉྱིན་ཤས་དེའྱི་ནང་ཁོང་དང༌། མཐོང་ཐོས་

བྱུང་བའྱི་མྱི་གཞན་དག་གྱི་ས་ནས་ངས་མེ་འཕེན་འགོག་ཐབས་གང་ཡོང་བྱས་ཀང་དོན་ཕན་མ་ བྱུང་བའྱི་གནས་ཚུལ་ཐ་ཆད་དེ་དག་ཞྱིབ་གསལ་གོ་ཐོས་བྱུང༌། 219

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

རྒྱ་མྱིས་མེ་སྒོགས་ཀྱི་འགོ་འཛུགས་ནྱི་ངོས་ཡོང་རེས་ཆུ་ཚོད་བཞྱི་བཅུ་ཞེ་བརྒྱད་ཙམ་གྱི་རེས་ཟླ་བ་

གསུམ་པའྱི་ཚེས་ཉྱི་ཤུ་ས་དྲོའྱི་ཆུ་ཚོད་གཉྱིས་ཐོག་བྱས་ཤྱིང༌། སྐབས་དེར་ངོས་ཕྱི་བསྐྱོད་བྱས་པ་

ཤེས་ཡོད་པ་མ་རེད། དེའྱི་ཉྱིན་ཧྱིལ་པོར་ནོར་གླྱིང་དང༌། ལྷ་སའྱི་གོང་ཁེར། པོ་ཏཱ་ལ། ལྷ་ཁང༌།

ཉེ་སྐོར་དགོན་ཁག་བཅས་པར་མེ་སྒོགས་གངས་མེད་དྲག་ཆར་བཞྱིན་འཕངས་འདུག ལྷ་སའྱི་མྱི་ མང་ཇྱི་ཙམ་བསད་རྨས་བྱུང་བ་སུས་ཀང་བརོད་པ་དཀའ་ཡང༌། ནོར་གླྱིང་གྱི་ཕྱི་ནང་དུ་མྱི་རོ་སྟོང་ ཕག་འགའ་ཤས་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་འདུག ནོར་གླྱིང་ནང་ཁང་པ་གཙོ་བོ་འགའ་ཤས་སྟོར་ཞྱིང༌། ནོར་

གླྱིང་བསྐལ་བཟང་ཕོ་བང་གྱི་ཕོགས་གཅྱིག་མགོན་པོ་ཁང་གཅྱིག་པུ་མ་གཏོགས་དེ་བྱ​ྱིངས་ཚང་ མར་སྟོར་བཤྱིགས་ཆེ་ཆུང་སྣ་ཚོགས་བྱུང་ཡོད་པ་རེད། གོང་ཁེར་ནང་ཁང་པ་སྟོར་བཤྱིགས་དང༌།

མེར་བསེགས་མང་པོ་བྱས། གཙུག་ལག་ཁང་ཡས་མས་ཀྱི་རྒྱ་ཕྱིབས་ལ་བུག་རྡོལ་བཏང་ཞྱིང༌། ཉེ་

སྐོར་ལྷ་ཁང་མང་པོ་རྩ་མེད་ཆུད་ཟོས་སུ་གྱུར། པོ་ཏཱ་ལའྱི་ནུབ་བརྒྱུད་དུ་སྐྱོན་ཆག་ཆེན་པོ་བྱུང་ ཞྱིང༌། ཁོ་བོ་རྒྱུན་སོད་བྱེད་སའྱི་ཁང་པའྱི་ཕོགས་འགའ་ཤས་སྟོར། གཞུང་གྱི་སློབ་གྲྭ་དང༌། གཞུང་ སོ༑ དམག་སྤྱ​ྱི་ལས་ཁུངས། ཞོལ་ནང་གྱི་ཁང་པ་གཞན་དག་བཅས་པར་སྟོར་བཤྱིགས་ཆེན་པོ་བྱས་

འདུག སྒོགས་མདེལ་གཅྱིག་རེ་སྐུ་ཕེང་བཅུ་གསུམ་པའྱི་གསེར་སོང་ཡོད་པའྱི་ལྷ་ཁང་དེར་ཕོག བོད་ཀྱི་སྨན་བཅོས་སློབ་གྲྭ་ལྕགས་པོ་རྱི་ནྱི་འགེལ་བཤྱིགས་ཆེན་པོ་བཟོས། དེ་བཞྱིན་ར་ཆེ་གཙུག་ ལག་ཁང་དང༌། སེ་རའྱི་དགོན་པའྱི་ནང་དུ་ཡང་དོན་མེད་སྟོར་བཅོམ་དེ་ལྟར་བྱས་ཡོད་པ་རེད། ཉྱིན་དང་པོའྱི་དགོང་མོ་ནོར་གླྱིང་ཞྱི་བསྱིལ་ཆོས་ཀྱི་གྲྭར་མྱི་རྟའྱི་རོ་དང༌།

ཤ་ཆེན་གྱི་ཚལ་བུ།

གསད་ཁག མཚོན་ཕེ་འདྲེས་པའྱི་རྡུལ་གྱིས་ཁེངས་པའྱི་གང་གོག་ལྟ་བུ་དེའྱི་ནང་སྙྱིང་རེ་དང༌།

རང་དབང་བལ་བའྱི་རྒྱ་མྱི་རྣམས་འཛུལ་ཞྱིབ་བྱས། ང་ཕོད་ལྟ་བུ་རྒྱ་མྱིའྱི་སོད་སར་ནང་སོད་མཁན་

བོད་མྱི་ཉུང་ཤས་དེ་རྣམས་ནས་ངའྱི་དོན་དུ་བོ་གཡེང་ཆེན་པོ་བྱས་ཡོད་འདུག དེའྱི་ནུབ་མོ་རྒྱ་མྱི་

ཚོས་མྱི་རོ་རྣམས་བརྟག་ཞྱིབ་དང༌། ལྷག་པར་བན་དེའྱི་མགོ་ཅན་ཚོར་རྟོག་ཞྱིབ་བྱས་པ་མཐོང་

འདུག་ཅྱིང༌། དེ་ནུབ་ངོས་མ་བསད་པའྱི་གནས་ལུགས་རྒྱ་མྱིའྱི་སོད་སར་དུ་བཏང་ཡོད་ཤག

རྒྱ་མྱིས་བྱ་སྤྱོད་དེ་ལྟ་བུ་གང་གྱི་དོན་དུ་བྱས་པ་ཡྱིན་ནམ། ངོས་ནོར་གླྱིང་དུ་བསད་ཡོད་པའྱི་ཚོད་

བརྩྱིས་ཀྱིས་སྟོར་བཤྱིགས་དེ་ལྟར་བྱས་ཤྱིང༌། ངོས་བསད་རྨས་ཇྱི་བྱུང་ལ་དོ་གལ་མེད་པ་གསལ་ 220

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (གསུམ་པ།)

པོར་བསྟན་ཚོད་དང༌། ཁོང་ཚོས་ངོས་ཕོགས་ཐོན་བྱས་པ་ཤེས་པའྱི་རེས་སུ་ད་དུང་མུ་མཐུད་ཀྱིས་ གོང་ཁེར་དང༌། དགོན་ཁག་ལ་མེ་སྒོགས་འཕངས་ཏེ་ང་ཚོའྱི་མྱི་མང་ལག་ན་རྡོ་དབྱུག་དང༌། གྱི་

མཚོན་ཆུང་ངུ་ཙམ་ལས་མེད་ཅྱིང༌། རང་ཉྱིད་སྐྱོབ་སྲུང་དང༌། རྒྱ་མྱིར་རྒོལ་གནོད་གང་ཡང་མྱི་

ཐུབ་པའྱི་བོད་མྱི་ཉམ་ཆུང་སྟོང་ཕག་མང་པོ་ཡང་ཆེད་དུ་དམར་གསོད་བྱས་པ་རེད། འཇྱིགས་

དངངས་ཅན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཐབས་རྡུགས་པོ་དེ་དག་གོ་ཐོས་བྱུང་འཕལ་དེའྱི་རྒྱུ་མཚན་གཅྱིག་ ཡོད་པ་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བ་ནྱི། བཙན་འཛུལ་བྱུང་སྟེ་ལོ་བརྒྱད་སོང་བའྱི་རྱིང་བོད་མྱི་འབྱོར་ལན་

དང༌། དབང་འཛིན་མཁན་ཚོ་ཙམ་མ་ཡྱིན་པའྱི་བོད་མྱི་དམངས་དཀྱུས་ཚོས་རང་འདོད་ལྟར་ཕྱི་

རྒྱལ་གྱི་བཙན་དབང་འཁུར་འདོད་མེད་པའྱི་རྣམ་འགྱུར་གསལ་པོར་བསྟན་པར་བརྟེན་ད་ཆ་རྒྱ་མྱི་

ཚོས་འཇྱིགས་སྐྲག་བསྐུལ་ཞྱིང༌། སྙྱིང་རེ་མེད་པའྱི་དམར་གསོད་བཏང་སྟེ་བོད་མྱི་ཚོའྱི་འདོད་པར་ མེད་བཞྱིན་དུ་རྒྱ་མྱིའྱི་དབང་བསྒྱུར་དྭང་ལེན་བྱེད་པའྱི་ཐབས་ཤེས་བྱས་པ་དེ་ཡྱིན།

གནས་ཚུལ་དེར་བསམ་ཞྱིབ་སྐབས་དུས་སྐབས་དེ་ནས་བཟུང་ཁོ་བོ་རང་གནས་ནས་མྱི་འགོ་ཐབས་ མེད་ཡྱིན་པ་གསལ་པོར་མཐོང་ཞྱིང༌། ངེད་རང་བསད་ཀང་ངས་མྱི་མང་ལ་དེ་སོན་ལས་ལྷག་པའྱི་ བྱ་ཐབས་མེད་པའྱི་ཁར། མཐར་རྒྱ་མྱིས་ངེད་འཛིན་བཟུང་བྱེད་པར་ངེས། དེའྱི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ད་དུང་

ཚུར་རྒོལ་རྱིམ་བྱས་རང་སྲུང་མ་ཐུབ་ན་དེ་མཚམས་ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱ་གར་དུ་ཕྱིན་ཏེ་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་

སྐྱབས་བཅོལ་གྱིས་ཁོ་བོའྱི་མྱི་མང་གྱི་རེ་དོན་རྣམས་མ་བརླག་པར་འཛིན་རྒྱུའྱི་གོ་སྐབས་ཤྱིག་ཡོང་

བ་བྱེད་དགོས་ཀང༌། བསམ་ཚུལ་དེ་ལ་ལམ་སེང་དགའ་བསུ་བྱེད་མཁན་མེད་སྟབས་སེམས་ཐག་

གཅོད་རྒྱུའང་དཀའ། ལྷུན་རྩེ་རོང་དུ་གནས་སྐབས་ཀྱི་དབུས་གཞུང་ཞྱིག་བཙུགས་ཏེ་རྒྱ་ཁབ་ཚང་ མར་འབེལ་བསྐུལ་བྱེད་རྒྱུའྱི་རེ་འདུན་བྱས་པ་དེ་ཡང་རྱིམ་བཞྱིན་ཉམས་བརླག་ཏུ་ཕྱིན་པ་རེད།། །།

221

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

སྦྲོང་ཚན།

དང་པྲོ། དྲི་བ་རྣམས་ལ་ལན་ཐུང་ངུ་རེ་བིས།

༡ བྱེ་མའྱི་དཀྱིལ་ནས་ཕེབས་སྐབས་ནག་བུན་བུན་གཟྱིགས་པ་དེ་དག་གང་ཡྱིན་ནམ། ༢ རྟ་ལམ་ནོར་ནས་གང་གནང་དགོས་བྱུང་ངམ།

༣ ནོར་གླྱིང་ནས་ཕེབས་ཏེ་སྐུ་ངལ་གསོས་སའྱི་གནས་དེའྱི་མྱིང་གང་ཡྱིན་ནམ།

༤ བསྟན་སྲུང་དམག་མྱི་བཞྱི་བརྒྱ་སྐོར་མཉམ་ཁྱིད་ཀྱིས་གཙང་པོའྱི་ཕར་ཕོགས་སྙེ་ཐང་བརྒྱུད་འགོག་སྲུང་ཆེད་ ཐོན་མཁན་དེ་སུ་ཡྱིན་ནམ།

༥ རྒྱ་མྱིས་ནོར་གླྱིང་། ལྷ་སའྱི་གོང་ཁེར། པོ་ཏཱ་ལ། ལྷ་ཁང་བཅས་ལ་མེ་སྒོགས་རྒྱག་འགོ་ག་དུས་བཙུགས་ཡོད་ དམ།

གཉིས་པ། རང་ཚིག་ཐྲོག་བིས།

༡ བོ་བཟང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐོར་བྱིས།

༢ ལྷུན་རྩེ་རོང་དུ་གང་གནང་རྩྱིས་ཡོད་པའྱི་སྐོར་བྱིས།

222

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (བཞྱི་པ།)

སློབ་ཚན་ཉེར་གསུམ་པ།

ངློས་ཀི་ཡུལ་དང་ངློས་ཀི་མི་མང་། (བཞྱི་པ།)

ལེའུ་བཅུ་གཉིས་པ། སྐྱབས་བཅློལ་དུ་ཕིན་པ།

༄༅། །དེ་ནས་ང་ཚོའྱི་འགྱིམ་འགྲུལ་དེ་དག་སར་ལས་སྐྱོ་སྣང་ཆེ་བའྱི་ངང་དུ་ཕྱིན། ཁོ་བོ་རང་ ཉྱིད་ལོ་ན་གཞོན་ཞྱིང༌། ལུས་སྟོབས་གང་ལེགས་ཡོད་ཀང༌། འགྲུལ་གོགས་ལོ་ན་རྒན་པ་ཚོ་འགྱིམ་

འགྲུལ་རྱིང་པོ་དང༌། མྱུར་བསྐྱོད་བྱ་དགོས་ཀྱིས་དཀའ་ཚེགས་ཆེན་པོ་བྱུང༌། ལམ་ཐག་ནྱི་ད་དུང་ རྱིང་མང་བགོད་རྒྱུར་བསད་ཡོད། ངེད་ཅག་རྣམས་འཕོངས་རྒྱས་རྱི་བོ་བདེ་ཆེན་ནས་མ་ཐོན་གོང་

བསྟན་སྲུང་འཇབ་དམག་གྱི་འགོ་བྱེད་འགའ་ཤས་ཐུག་འཕད་ཀྱིས་གླེང་མོལ་བྱུང་དོན། ཁོང་ཚོས་

རྒྱལ་བསྟན། ཆབ་སྱིད། སྐྱེ་འགོའྱི་རང་དབང་གྱི་དོན་དུ་རང་སོག་འདོར་ནུས་ཀྱི་དྲག་པོའྱི་ངོ་

རྒོལ་མུ་མཐུད་ཀྱིས་བྱེད་པའྱི་སྙྱིང་སྟོབས་ལ་བསགས་བརོད་བྱེད་འོས་པར་མཐོང་ཞྱིང༌། ཁོང་ཚོའྱི་

དཔའ་ངར་དང༌། སྙྱིང་སྟོབས། ངོས་རང་སྲུང་སྐྱོབ་བྱས་པ་བཅས་ལ་ཐུགས་རེ་ཆེ་བརོད་པ་མ་ཟད།

དེ་སོན་གཞུང་གྱི་བཀའ་རྒྱ་ཁག་ནང་ཁོང་ཚོར་ལོག་སྤྱོད་པ་དང༌། ཇག་པ་ཞེས་མྱིང་འབོད་བྱས་པ་

དེ་དག་ཀང་རྒྱ་མྱིའྱི་བཀོད་དབང་དུ་གྱུར་པར་སེམས་འཛིན་མྱི་འོས་པའྱི་གནས་ལུགས་ཀང་ཞོར་ འཕོས་སུ་བརོད་པ་ཡྱིན། དེ་སྐབས་ཁོང་ཚོས་རང་གྱི་ཕ་ཁྱིམ་དང༌། ཞྱི་དུལ་དལ་སྐྱ​ྱིད་ཀྱི་འཚོ་བ་ 223

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

སོགས་ཞྱི་བདེར་སྤྱོད་པའྱི་ཁེ་ཕན་ཚང་མ་རྒྱ་མྱིར་ངོ་རྒོལ་གྱི་ཆེད་དུ་བོས་བཏང་ཟྱིན་པར་བརྟེན་ཁོ་ བོས་ངོ་རྒོལ་ཟྱིང་འཁྲུག་མ་བྱེད་ཅེས་སློབ་སྟོན་བྱ་རྒྱུ་དུས་ལས་ཡོལ་ཞྱིང༌། ཁོང་རང་ཚོས་ཀང་མུ་

མཐུད་དུ་དམག་འཐབ་བྱ་རྒྱུ་ཁོ་ན་མ་གཏོགས་ཐབས་གཞན་མེད་པར་མཐོང་ན་ཡང༌། ཁོང་ཚོའྱི་ གནས་ཡུལ་རྱི་བརྒྱུད་ཁག་རང་སྲུང་མྱི་བྱེད་མཐུ་མེད་མ་གཏོགས། དེ་མྱིན་ཕར་རྒོལ་དམག་ཟྱིང་

མ་བྱས་ན་ལེགས་པའྱི་སློབ་སྟོན་བྱས་ཤྱིང༌། ལྷ་ས་ནས་གོ་ཐོས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ནང་རྒྱ་མྱིས་ཁམས་ དམག་གང་ཡོད་ཀྱི་རྱི་ཁུལ་དུ་དམག་འཐབ་བྱེད་འཆར་ཡོད་འདུག་གཤྱིས། ཁོ་བོ་ལམ་བགོད་ཀྱི་

ཉེན་སྐྱོབ་ཟྱིན་འཕལ་རང་ས་སྲུང་འགོག་ཆེད་ཕྱིར་ལོག་བྱས་ན་ལེགས་ཞེས་བརོད་རྒྱུ་བྱུང༌།

ཁུལ་དེར་སེར་སྐྱ་འགོ་བྱེད་མང་པོས་ངོས་སྒུག་སོད་བྱས་ཡོད་ཀང༌། ང་ཚོས་ཡུན་འགོར་ཆེན་པོ་

མྱིན་པ་བྱེད་དགོས། གང་ཡྱིན་ཞེ་ན། ང་ཚོ་འཕགས་བོད་ས་མཚམས་སུ་མ་སླེབས་བར་ལམ་ཕོགས་

གཞན་དག་ནས་རྒྱ་མྱིས་བཀག་འགོག་བྱེད་ཉེན་ཡོད་པ་རེད། ཡང་བདུན་ཕག་གཅྱིག་གྱི་རྱིང་ང་

ཚོས་ཆེས་མཐོའྱི་རྱི་བརྒྱུད་ཀྱི་དཀྱིལ་ནས་ཡོང་བར་ཕལ་ཆེར་ཉྱིན་རེར་ལ་རེ་འཛེགས་དགོས་བྱུང་ ཞྱིང༌། ལ་རོང་ཁག་འགའ་ཤས་སུ་གངས་རྣམས་ས་མཁེགས་སུ་གྱུར་ཏེ་འཁགས་འདྲེད་དང༌། ལ་

ལར་འདམ་རབ་མང་བས་བདེ་བགོད་དཀའ་བ་འདུག སྐབས་རེ་ང་ཚོ་མཐོ་ཚད་ཕྱི་ཊྱི་སྟོང་ཕག་

བཅུ་དགུ་ཙམ་དུ་སླེབས་སྐབས་གངས་ལྷག་བུ་ཡུག་འཚུབ་སྟེ་ཤྱིན་ཏུ་གང་བས་རང་ལག་འཁགས་

རེང་དུ་འགོ་ཉེན་ཡང་ཡོང་འདུག བགོད་ལམ་འདྱི་དག་ནྱི་རྱི་ཁུལ་དུ་གནས་པའྱི་ཚོང་རྱིགས་

བཟོད་སན་ཅན་ཚོའྱི་རྒྱུ་འགྲུལ་བྱེད་ས་མ་གཏོགས་དབུས་ནང་ལྷ་སའྱི་མྱི་ཚོས་འགྲུལ་བཞུད་བྱེད་ པར་དཀའ་ཚེགས་ཆེ་ཙམ་ཡོད།

འཕོངས་རྒྱས་ཁུལ་དགོང་ཞག་གཉྱིས་པ་ཡོངས་འཛིན་སྐུ་བགེས་ཀྱི་དགོན་གནས་དར་རྒྱས་གླྱིང་དུ་

བསད་ཅྱིང་ངལ་གསོ་གང་ལེགས་བྱུང་ཐོག དེའྱི་ཕྱི་ཉྱིན་ལ་ཆེན་མཐོ་ཞྱིང༌། དཀའ་ངལ་ཆེ་བའྱི་ ཡར་སྟོད་བག་ལ་རྒྱག་སྐབས་རྟ་དྲེལ་འགའ་ཤས་ཆད་ངལ་ཆེ་བས་ངེད་དང༌། རོགས་མྱི་མང་པོས་ རྟ་བབས་ཏེ་སྟོང་འདེད་བྱས། རྱི་རྩེ་དེར་འབྱོར་སྐབས་ལྷོ་བརྒྱུད་དུ་གངས་རྱི་མཐོ་ཞྱིང༌། ཁུལ་དེར་ མཚོ་ཆུང་འཁགས་པ་སབ་མོ་ཡོད་པ། ཉེ་སྐོར་དུ་ཐང་གཤོངས་རྩྭ་ཤྱིང་འཛོམས་པར་གནག་ཕྱུགས་ བག་ཕེབས་སུ་གནས་པ་བཅས་ཡྱིད་དུ་འོང་བའྱི་ལོངས་བཀོད་བཟང་པོ་འདུག 224

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (བཞྱི་པ།)

དེ་ཉྱིན་ཆུ་ཚོད་བཅུ་གཅྱིག་རྱིང་རྟ་དང༌། རང་བགོད་ཀྱིས་ཡོང་སྟེ་ངལ་དུབ་ཆེ་བས་དེ་ནུབ་ཨེ་

ཆུ་མདོ་གང་ཟེར་བའྱི་གོང་པ་ཆུང་ངུ་ཞྱིག་ཏུ་བསད་ཅྱིང༌། ས་ཆ་དེ་ནྱི་སྐྱོ་བའྱི་གཏམ་དཔེ་ཡོད་པ་

ཞྱིག་སྟེ། ཨེ་ཆུ་མདོ་གང་དུ་མྱིར་སྐྱེས་པ་ལས། རྩྭ་ཆུ་འཛོམས་པའྱི་གནག་ཕྱུགས་ཡྱིན་ན་དགའ།

ཞེས་ཟེར། ལོ་ལྟར་ལུང་སྟོང་བྱེ་ཐལ་སོ་ཤས་ཅན་སྐམ་ཐག་གེར་རླུང་འཚུབ་ཀྱིས་ཉྱིན་མཚན་སྦྲེལ་ ཏེ་སོད་པའྱི་ས་གནས་དེར་མྱི་གངས་བཞྱི་བརྒྱ་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་ཞྱིག་ཡོད་འདུག ས་བབས་ཞན་པས་

ས་ཞྱིང་འདེབས་བཀོལ་དཀའ་ཞྱིང༌། རྩྭ་ཤྱིང་སྐྱེ་ཤུགས་ཞན་པ། མྱི་མང་ཕལ་ཆེར་ལ་རྒྱུ་ནོར་ཧ་ ཅང་བཀྲེན་ཕོངས་ཤྱིག་ཏུ་ཡོད་པར་སྣང༌། འོན་ཀང་ཁོང་ཚོས་གནས་ལུགས་དེར་བཟོད་འཁུར་

དང༌། ཆོག་ཤེས་བསྟེན་ཐུབ་སྟབས་གོམས་སྟོབས་ཀྱིས་བོ་སེམས་སྐྱ​ྱིད་དལ་ཡོད་མདོག་འདུག ང་ ཚོར་ཡང་དགའ་བསུ་གང་ཟབ་བྱས་པའྱི་ཐོག ང་ཚོའྱི་ཡུལ་ལུང་འདྱི་ལྟ་བུར་བཞུགས་པར་ཐུགས་

རེ་ཆེ་ཞེས་ཀང་བརོད་བྱུང༌། ངའྱི་ལམ་གོགས་འགའ་ཤས་ཁང་ཁུངས་ནང་མ་ཤོང་བར་ཕྱུགས་རའྱི་ ཐོག་གཡབ་འོག་སོད་རྒྱུ་བྱུང་བར་ཡང་དགའ་ཚོར་བྱུང་འདུག དེ་བར་ང་ཚོའྱི་ལམ་འགྲུལ་ཞག་

བདུན་སོང༌། ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཡོད་པའྱི་ངའྱི་མཛའ་གོགས་ཚོར་ལྷ་སའྱི་ཟྱིང་འཁྲུགས་ལ་བོ་གཡེང་ཡོད་

པ་དང༌། ངའྱི་གནས་ཚུལ་ཇྱི་བྱས་ཤེས་འདོད་ཡོད་པ་ངས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀང༌། ང་ཚོས་ངལ་ ཚེགས་དང་བཅས་བཙན་བྱོལ་དུ་ཡོང་བའྱི་གནས་ལུགས་འཛམ་གླྱིང་གསར་འགྱུར་མདུན་ཤོག་

ཐོག་ཐོན་བཞྱིན་ཡོད་པ་དང༌། ཐག་རྱིང་ཨ་རྱི་དང༌། ཡོ་རོབ་ཁུལ་གྱི་མྱི་ཚོས་ཀང་ངེད་ལ་ཤ་ཚ་

སེམས་འཁུར་ཆེན་པོ་དེ་འདྲ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ང་ཚོའྱི་ལམ་གོགས་སུར་ཡང་མནོ་བསམ་འཁོར་བ་མ་

བྱུང༌། གལ་ཏེ་དེ་སྐོར་ང་ཚོས་ཤེས་ན་ཡང་སུ་ཞྱིག་དང་ཡང་མཉམ་དུ་འབེལ་བ་བྱེད་ཐབས་མེད་ སྟབས་བྱ་ཐབས་གང་ཡང་མེད།

རྒྱ་མྱིས་ང་ཚོའྱི་གཞུང་མེད་པ་བཟོས་ལུགས་ཁབ་བསྒགས་བྱས་པ་དེར་ང་ཚོས་ཐབས་ཤྱིག་བྱེད་ དགོས་པ་བྱུང༌། རྒྱ་མྱིར་ང་ཚོའྱི་གཞུང་མེད་པ་བཟོས་ཆོག་པའྱི་དབང་ཆ་ཁྱིམས་ལུགས་སོགས་

ཕོགས་གང་ནས་ཀང་ཡོད་པ་མྱིན་ལ། དངོས་འབེལ་བརོད་ན། ཁོང་ཚོས་ཁབ་བསྒགས་བྱས་པ་

དེས་ད་བར་གོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་ནང་ཁོ་བོའྱི་གནས་སྟངས་སོགས་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་མྱི་

བྱེད་ཅེས་པའྱི་མྱིང་ཙམ་གྱི་དོན་ཚན་དེ་ཡང་རྩ་མེད་བཟོས་པ་རེད། རྒྱ་མྱིས་བོད་གཞུང་མེད་པའྱི་ 225

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ཁབ་བསྒགས་བྱས་པ་དེས་ཐག་རྱིང་ས་ཁུལ་གྱི་བོད་མྱི་ཚོའྱི་བསམ་པར་ངའྱི་འདོད་མོས་ལྟར་བྱས་

པ་མྱིན་ནམ་སྙམ་པའྱི་བོ་དྭོགས་འབྱུང་ཉེན་ཡོད་སྟབས་ང་ཚོ་ལྷུན་རྩེ་རོང་དུ་འབྱོར་འཕལ་བོད་ཀྱི་

གནས་སྐབས་གཞུང་ཞྱིག་གསར་འཛུགས་བྱས་ན་ལེགས་གནས་སྙམ་བྱུང༌།

དེ་བར་ད་དུང་ཉྱིན་ཚུགས་གཉྱིས་ཙམ་ཡོད། ཕྱི་ཉྱིན་ས་དྲོའྱི་ཆུ་ཚོད་ལྔ་པའྱི་ཐོག་ཨེ་ཆུ་མདོ་གང་ ནས་ཐོན་ཏེ་ལ་མཐོན་པོ་སྟག་ལའྱི་གངས་ཀྱི་ཚད་ཐྱིག་ཐོད་དུ་ང་ཚོས་རྟ་དྲེལ་འཁྱིད་དེ་བསྐྱོད། དེ་

ཉྱིན་ཡང་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་བྱུང༌། ཆུ་ཚོད་བཅུའྱི་རྱིང་བགོད་ལམ་འཁགས་འདྲེད་ཅན་དང༌། རྡོ་ ཧོག་མང་པོའྱི་ཁོད་དུ་ཕྱིན། ཤོ་བོ་ནུབ་ཏུ་འབྱོར་སྐབས་དགོན་པ་ཞྱིག་ནང་སོད་ཡུལ་ས་ནུབ་ལས་

ལེགས་པ་བྱུང༌། དེའྱི་སང་ཉྱིན་ང་ཚོ་ལྷུན་རྩེ་རོང་དུ་འབྱོར། ལྷུན་རོང་ནྱི་བག་རྱི་ཞྱིག་སྟེང་སར་གྱི་

རོང་ཁང་རྒྱ་ཆེ་པོ་ཏཱ་ལ་ཆུང་བ་ལྟ་བུ་གོག་པོ་ཞྱིག་འདུག ས་གནས་དེའྱི་དཔོན་རྱིགས་འགོ་འཁྱིད་

ཚོས་ལམ་ཁར་ང་ཚོར་དགའ་བསུ་དང༌། སྣེ་ལེན་བྱུང་ཞྱིང༌། གྲྭ་རྱིགས་ཚོས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་མཆོད་ རས་སྣ་ཚོགས་ལག་ཏུ་ཐོགས་ནས་བསྟར་བསྒྱིགས་ཀྱིས་རོལ་མོ་འབུད་དཀྲོལ་བརྡུང་བ་སོགས་བྱེད་

ཅྱིང༌། ལམ་གྱི་ཉེ་སྐོར་དུ་མྱི་གངས་ཆྱིག་སྟོང་ཙམ་ནས་བསངས་དུད་དང་བཅས་མཇལ་ཞུར་འབྱོར་ འདུག ང་ཚོ་རོང་དུ་བདེ་འབྱོར་བྱུང་སྐབས་གཏང་རག་གྱི་མཛད་སོ་བྱས།

དེ་རེས་རོང་གྱི་ཚོམས་ཆེན་ནང་སེར་སྐྱ་དཔོན་རྱིགས་དང༌། ས་གནས་ཀྱི་འགོ་བྱེད། གཞན་དག་ མང་པོས་ཆོས་སྱིད་ཀྱི་དགོས་མཁོ་རྣམས་དང་བཅས་འཛོམས་ཐོག ང་ཚོས་གནས་སྐབས་ཀྱི་གཞུང་

གསར་འཛུགས་ཀྱི་རྟེན་འབེལ་མཛད་སོ་རྣམས་བྱས་ཤྱིང༌། གྲྭ་རྱིགས་ཚོས་ང་ཚོའྱི་སར་གྱི་ལུགས་ སོལ་ལྟར་དབང་ཆའྱི་ལུང་རྟགས་རྣམས་སྤད་སོན་ཐོག ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉྱིས་ཀྱིས་དབུས་བ་

མ་ཚོས་མཛད་སོའྱི་སར་དགེ་ཞྱིང་ཤྱིས་པའྱི་ཆོས་ཀྱི་ཚིགས་བཅད་རྣམས་གསུངས། ཆོས་ཕོགས་ཀྱི་

མཛད་སོ་རྣམས་ཟྱིན་བསྟུན་བཀའ་བོན་ཚོ་དང༌། ས་གནས་ཀྱི་འགོ་འཁྱིད་ཚོ་ཚང་འཛོམས་སར་ གནས་སྐབས་ཀྱི་གཞུང་གསར་པ་བཙུགས་པའྱི་ཁབ་བསྒགས་ཀྱི་ཡྱི་གེ་བཀགས་ཁབ་བྱས་ཤྱིང༌།

དེའྱི་ངོ་བཤུས་བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་ཁག་ཏུ་གཏོང་རྒྱུར་ངོས་ཀྱི་དམ་ཕྲུག་ཕབ། མཇུག་ཏུ་ཁུལ་དེའྱི་བོད་ མྱི་རྣམས་ནས་ང་ཚོའྱི་རྟེན་འབེལ་གྱི་ཟློས་གར་བོ་གཞས་འཁབ་སྟོན་གྱིས་མཛད་སོ་གོལ། 226

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (བཞྱི་པ།)

མཛད་སོ་དེ་དག་བྱེད་ཡུན་ལ་ཆུ་ཚོད་གསུམ་ཙམ་འགོར་ཞྱིང༌། དེའྱི་རྱིང་ང་ཚོའྱི་རྙོག་ཁ་དང༌།

དཀའ་ངལ་ཚོ་ཡང་བརེད་པ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཏེ་མ་འོ ངས་པའྱི་བོད་ཀྱི་དོན་དུ་ང་ཚོས་ལས་འགན་ཞྱིག་

སྒྲུབ་པར་སེམས་པའྱི་དམ་བཅའྱི་རྱི་མོ་སྙྱིང་ལ་ལམ་ལམ་ཤར་བྱུང༌།

ས་གནས་དེ་ནས་པཎ་ཆེན་རྱིན་པོ་ཆེར་ཞུ་ཡྱིག་དང༌། ཁོ་བོ་གྲྭ་སྐོར་ཟྱིན་པའྱི་རེས་འབེལ་བཀྲ་

ཤྱིས་ལྷུན་པོའྱི་ཆོས་སེར་མང་འགེད་ཀྱི་བསྙེན་བཀུར་འབུལ་རྒྱུ་བསྐུར་ཞྱིང༌། འགོ་ལུགས་ལྟར་བྱས་

ན་བསྙེན་བཀུར་དེ་དག་ངའྱི་མྱིང་བཏགས་དངོས་གཞྱིའྱི་སོན་ཙམ་དུ་གཏོང་དགོས་ཀང་སྐབས་ དེར་གཏོང་མ་ཐུབ་པ་རེད།

རྒྱ་མྱིས་རེས་འདེད་གཏོང་རྒྱུའྱི་གནས་ལུགས་ཡོད་སྟབས་མངོན་གསལ་ཆེན་པོའྱི་རོང་ཁང་དུ་མ་

བསད་པར་དྲེའུ་ལྷས་དགོན་པར་ཕྱིན། དེར་ཡང་ཚོགས་འདུ་ཞྱིག་བྱས་ཤྱིང༌། སྐབས་དེར་ང་ཚོས་

དེ་སོན་བོ་ཡུལ་ལ་མེད་པའྱི་དངོས་དོན་གྱི་གནས་ལུགས་ཤྱིག་དྭང་ལེན་བྱ་དགོས་བྱུང༌། དེ་ནྱི་ཁོ་ བོ་བོད་ནང་རྱི་ཁུལ་ཕན་ཚུན་དུ་བསད་ན་རྒྱ་མྱིས་རེས་འདེད་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། ངེད་གར་ཡོད་སར་

དམག་འཐབ་མང་བ་ཡོང་རྒྱུ། ངའྱི་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་དོན་དུ་བོད་མྱི་དཔའ་བོ་མང་པོ་ཆུད་ཟོས་འགོ་རྒྱུ་

སོགས་དང༌། དགོས་པ་གཞན་ཡང་བྱུང་སྟེ། ང་ཚོ་རྒྱ་གར་དུ་བསྐྱོད་སོད་ཆོག་པའྱི་སྙན་སེང་ཞུ་

ཆེད་ས་མཚམས་སུ་ལས་བྱེད་པ་གཏོང་རྒྱུར་གོས་ཐག་བཅད། རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་བཀའ་འཁོལ་ མ་བྱུང་བར་རང་མཚམས་ཀྱིས་འགོ་རྒྱུར་འདོད་པ་མེད། ང་ཚོའྱི་རེ་འདུན་ལྱི་ལྱིར་ཞུ་གཏོང་ཐུབ་

མཁན་ས་མཚམས་ཀྱི་རྒྱ་གར་གྱི་དཔོན་རྱིགས་ཐག་ཉེ་ཤོས་དེར་གནས་ལུགས་ཞུ་གཏུགས་ཀྱིས་ ལན་གསལ་ཇྱི་བྱུང་ཕྱིར་འཁུར་བྱ་དགོས་མངགས་ཤྱིང༌། ཁོང་ཚོ་དེ་ནུབ་ཆུ་ཚོད་བཅུ་གཉྱིས་ཐོག་

ཐོན་ཏེ་ས་མཚམས་སུ་ཤར་བསྐྱོད་བྱས། ཐད་ཀར་བརྩྱིས་ན་ས་མཚམས་བར་མལ་ལེ་དྲུག་ཅུ་ཙམ་ ཡོད་ཀང༌། ལམ་ཀོག་མང་བས་ཕལ་ཆེར་དེ་ལས་ལབ་གཅྱིག་ཙམ་རྱིང་བ་ཡོད་ཀྱི་རེད།

ངེད་ཚོ་ས་དྲོའྱི་ཆུ་ཚོད་ལྔ་ཐོག་ཐོན་ཏེ་ས་མཚམས་ཕོགས་ཇེ་ཉེར་འགོ་དུས་བགོད་ལམ་ཇེ་ངལ་དུ་

གྱུར། འདྱི་ཁུལ་དེའྱི་ས་ཉྱིན་ཚོར་གངས་བབས་ཆེ་བས་ལ་ལམ་ཕལ་ཆེ་བ་གངས་ཀྱིས་ཁེངས་ཏེ་

ཡོད་སྟབས་ལམ་གོགས་འགའ་ཤས་ལ་གངས་ཕྱིད་རྒྱབ་པ་དང༌། ལ་རྩེ་གངས་ལྷག་ཆེ་བས་ལམ་ 227

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

བགོད་དཀའ་ངལ་བྱུང༌། ང་ཚོ་སྦོར་རར་འབྱོར་ཉྱིན་བགོད་ལམ་ཁག་གསུམ་འདུག་པ་ནས་ང་ཚོ་

འགོ་ས་བ་རྒོད་ལ་ཞེས་པའྱི་རྱི་མཐོན་པོ་དེའྱི་རྩེར་སྨུག་པ་འཐྱིབས་ཤྱིང༌། གངས་བབས་ཆེ་བས་ ཤྱིན་ཏུ་གང་ངད་ཆེ་ཞྱིང༌། ལུས་དང༌། ཡན་ལག་འཁགས་འཁུམས་ཐོག སྨ་ར། རྱི་མ་སོགས་ལ་

ཡང་འཁགས་པ་ཆགས་འདུག ལྷག་པར་ངའྱི་གཅུང་པོ་འཁགས་པས་མནར་ཏེ་མྱི་ནུས་བཞྱིན་དུ་

རང་བགོད་མང་པོ་བྱས་སོང༌། ང་ཚོར་གོན་གོས་འཐོལ་བ་མེད་སྟབས་ཚ་དྲོད་འགུགས་ཐབས་ནྱི་

གོམ་བགོད་བྱེད་རྒྱུ་ཙམ་ལས་མེད། ང་ཚོའྱི་བཞོན་རྟ་ཚོར་ཟོར་ཡང་གང་ཐུབ་བྱས། དེ་ནྱི་སྤྱ​ྱིར་

བཏང་བོད་མྱི་ཚང་མའྱི་བྱེད་སྟངས་ཤྱིག་ཡྱིན་པའྱི་ཁར། ལྷག་པར་ང་ཚོ་བགོད་ཐག་རྱིང་ཞྱིང༌།

རྟ་དྲེལ་ཚོར་རྩྭ་ཟས་མང་པོ་མ་བྱུང་བའྱི་སྟབས་ཡྱིན། དེར་བརྟེན་ང་ཚོ་ལམ་འགྲུལ་དུ་ཡུན་རྱིང་

འགོར་བ་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་གོགས་པོ་ཚོར་ང་ཚོའྱི་གནས་ཚུལ་ཇྱི་བཞྱིན་འཕལ་མྱུར་མྱི་ཤེས་པའྱི་རྒྱུ་ མཚན་ཞྱིག་དེ་ལྟར་ཡྱིན།

ས་དྲོའྱི་ཆུ་ཚོད་བཅུ་གཅྱིག་ཙམ་ལ་ང་ཚོས་ལ་རྒྱབ་སྟེ་ངལ་གསོ་བྱས་ཤྱིང༌། དེར་བག་ལེབ་ཟོས།

ཆུ་འཁོལ་དང༌། འོ་ཀྲྱིང་འོ་མ་ཕན་བུ་བཏུངས་པར་ཤྱིན་ཏུ་ཞྱིམ་པོ་བྱུང༌།

ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉྱིས་དང༌། བཀའ་བོན་གསུམ་ལམ་ཕོགས་གཞན་ཞྱིག་ནས་ཕེབས་ཤྱིང༌། དེ་ ནྱི་སྐོར་ཐག་རྱིང་ཡང་ལ་ཚད་དམའ་བ་ཡོད་འདུག དམག་མྱི་འགའ་ཤས་ལམ་ཕོགས་གཞན་དག་

དེར་བཏང་བར་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉྱིས་མ་གཏོགས། བྱ​ྱིངས་རྣམས་དགོང་དྲོའྱི་ཆུ་ཚོད་གསུམ་

ཙམ་ལ་སྦོར་ར་དགོན་དུ་མཉམ་འཛོམས་བྱུང༌ཞྱིང༌། ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉྱིས་ཕན་བུ་རེས་ལ་

ཕེབས་འབྱོར་བྱུང༌། དེར་ངའྱི་སྐྱེད་མ་དང༌། གཅེན་མོ་ཡང་བསད་འདུག་ཁོང་ཚོ་དེ་སོན་ནས་

ལམ་ཕོགས་གཞན་ཞྱིག་བརྒྱུད་མྱུར་བསྐྱོད་ཀྱིས་གཞྱིས་ཀ་བྱ་ཡུལ་དུ་ཉྱིན་གཉྱིས་སོད་རྒྱུ་བྱུང་ཡོད་ པ་རེད།

སྦོར་རའྱི་མྱི་མང་ནས་ང་ཚོར་དགའ་བསུ་གང་གཟབ་བྱས། ཕྱི་ཉྱིན་ས་དྲོའྱི་ཆུ་ཚོད་བཞྱི་པར་ཐོན།

དེ་ཉྱིན་ང་ཚོ་རྟ་པ་ཉྱིས་བརྒྱ་སུམ་བརྒྱ་སྐོར་ཡོད་པ་དེའྱི་ཁོངས་དམག་མྱི་དང༌། ཁམས་རྱིགས་ཚོ་ ཡང་ཡོད། ཡུད་ཙམ་རོང་གཏྱིང་བརྒྱུད་དཀར་པོ་ལ་རྩེར་འཛེགས། དེ་ཉྱིན་གནམ་གཤྱིས་དྭངས་ 228

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (བཞྱི་པ།)

པོ་འདུག་ཀང༌། ད་ཕན་མཐོང་བ་ལས་མང་བའྱི་གངས་མང་པོ་ཡོད་པ་རྣམས་རླུང་ཤུགས་ཆེན་

པོས་དེད་དེ་ང་ཚོའྱི་གདོང་པར་འཐོར་གྱི་འདུག ང་ཚོར་མྱིག་ཤེལ་ཡོད་པ་ཉུང་ངུ་ལས་མེད་སྟབས་

གངས་འོད་འགོག་ཆེད་རས་དང༌། སྐྲ་རྱིང་པོ་ཚོས་སྐྲས་མྱིག་བཀབ་ཀྱི་འདུག ལ་རྩེ་དེར་ང་ཚོའྱི་

བོ་ཡུལ་དུ་མེད་ཅྱིང༌། བོ་འཚབ་སྐྱེ་བའྱི་སྒ་སྐད་ཅྱིག་བོ་བུར་ཐོས་འཕལ་གནམ་གྲུ་རླུང་འཁོར་ཉྱིས་

ལན་ཞྱིག་ང་ཚོའྱི་ལམ་ཕོགས་མཁའ་དབྱ​ྱིངས་བརྒྱུད་ཡོང་གྱི་འདུག ང་ཚོ་མྱི་རྟ་མང་པོ་གངས་

ཀྱི་དཀྱིལ་དུ་ཡོང་བཞྱིན་ཡོད་སྟབས་ལམ་སེང་མཐོང་ཐུབ་རྒྱུར་བརྟེན། དེར་ཚང་མ་རྟ་བབས་ཏེ་ ཕལ་ཆེར་བག་རྡོ་ཆུང་ཆུང་འདྲ་དང་བསེབས་ཏེ་ཡྱིབ་ཐབས་བྱེད་ཅྱིང༌། དམག་མྱི་ཚོས་མེ་མདའ་

ཕབ་སྟེ་ད་ཕན་ཉམས་མྱོང་མེད་པའྱི་ཡུལ་ཞྱིག་ལ་རྒྱབ་ཆོག་གྲྭ་སྒྱིག་བྱེད་ཀྱི་འདུག ངས་རླུང་གྱིས་

བདས་ཟྱིན་པའྱི་གངས་ཤུལ་ས་ཆ་སྣུམ་ནག་ཅྱིག་ཐོག་བསད་པ་ཡྱིན། གནམ་གྲུ་དེས་སྐོར་ཀོག་

མེད་པར་ང་ཚོའྱི་ཐོག་ནས་ཤར་བསྐྱོད་བྱས་པར་བརྟེན་རྟགས་ཇྱི་ཡོད་ང་ཚོ་སུས་ཀང་མཐོང་མ་ ཐུབ།

གློ་བུར་གྱི་གནས་ཚུལ་དེ་ཡོལ་ཟྱིན་པའྱི་རེས་ལ་གནམ་གྲུ་དེ་སྐོར་ང་ཚོ་གླེང་མོལ་མང་པོ་བྱུང་ཞྱིང༌། ང་ཚོའྱི་བསམ་པར་རྒྱ་དམར་གྱི་གནམ་གྲུ་ཡྱིན་ཤག་བྱས། གང་ཡྱིན་ཟེར་ན། ས་གནས་དེ་ཁུལ་ ཡུལ་གཞན་སུས་ཀང་གནམ་གྲུ་གཏོང་དོན་མེད་ཅྱིང༌། རྒྱ་མྱིའྱི་གནམ་གྲུ་ཡྱིན་ན་ང་ཚོ་འཚོལ་ཆེད་

མ་གཏོགས་ས་ཁུལ་དེར་ཡོང་དོན་ཡོད་པ་མ་རེད། གནམ་གྲུ་དེས་ང་ཚོ་མཐོང་བའྱི་རྟགས་མཚན་

གང་ཡང་བསྟན་མ་སོང་ཡང༌། ང་ཚོ་མ་མཐོང་བར་ཆ་ཞོག་ཐབས་མེད་སྟབས་ང་ཚོ་གར་ཡོད་གར་

འགོ་རྒྱ་མྱིས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་སོང་སྙམ་པའྱི་བོ་སེམས་འཚབ་འཁྲུགས་ཀྱི་ངང་མུ་མཐུད་ལམ་བགོད་

བྱས། འོན་ཀང༌། གནམ་གྲུ་གཞན་དག་མང་པོ་ང་ཚོའྱི་རེས་སུ་ཡོང་ན་སྙམ་ང་ཚོས་ཚོ་ཁག་ཆུང་དུ་ བཏང་སྟེ་ཁ་འཐོར་གྱིས་བསྐྱོད་ཅྱིང༌། དེ་མྱིན་ཐབས་གཞན་གང་ཡང་མེད། ངོས་བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་ གང་འདྲ་ཞྱིག་ཏུ་བསད་ཀང་རྒྱ་མྱིས་གནམ་གྲུས་འབོམ་འཕེན་པ་དང༌། ས་མཐའ་བསྐོར་ཉེན་ལ་ བརྟེན་དེ་ཡང་ངོས་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་མ་བསྐྱོད་ཐབས་མེད་ཀྱི་རྒྱུ་རྐེན་ཞྱིག་རེད།

ཉྱིན་དགུང་མཚམས་ས་ཁུག་ཅྱིག་ཏུ་ངལ་གསོ་དང༌། བཟའ་བཏུང་ཆེད་ཡུད་ཙམ་སོད་རྱིང་རླུང་

འཚུབ་ཆེན་པོ་ལངས་ཏེ་ངལ་བསུན་བྱུང༌། དེ་ནས་མུ་མཐུད་ཀྱིས་ཕྱིན་པར་མཚོ་སྣའྱི་ཕོགས་ཐང་ 229

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ཆེན་གངས་ཀྱིས་གཡོགས་པའྱི་ནང་སླེབས་ཤྱིང༌། དེར་གནམ་གཤྱིས་དྭངས་གཤྱིས་མྱིག་ཤེལ་མེད་ པ་ཚོར་གངས་འོད་ཀྱིས་དཀའ་ངལ་སར་ལས་ཆེ་བ་བཟོས་སོང༌།

ད་དུང་ལམ་འཕང་དཀའ་ངལ་ཅན་ལ་རྟ་ཐོག་ཏུ་ཉྱིན་གཉྱིས་བགོད་དེ་བོད་མྱི་སོད་ཡུལ་ས་གནས་

མང་མང་ཟེར་བར་འབྱོར། དེར་སོན་དུ་བཏང་བའྱི་ལས་བྱེད་པ་གཅྱིག་ང་ཚོ་སྒུག་སོད་བྱས་འདུག་

པ་དེ་ནས་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་བསྐྱོད་འཐུས་རྒྱ་གར་གཞུང་གྱི་བཀའ་འཁོལ་བྱུང་བའྱི་གསར་འགྱུར་ བཟང་པོ་གོ་ཞྱིང༌། རྒྱ་གར་གྱི་དཔོན་རྱིགས་ཡོད་པའྱི་ས་སྣེ་དང་པོ་ཆུ་དྭངས་མོར་ང་ཚོའྱི་དོན་དུ་གྲྭ་

སྒྱིག་བྱེད་པ་ཡང་ཁོང་ནས་མཐོང་ཐོས་ཡོད་པ་རེད། དེའྱི་ནུབ་མོ་ང་ཚོ་བོ་དལ་བ་བྱུང༌། ད་ཕན་ང་ ཚོས་དགོང་ལྟར་ཕྱི་གོས་ཙམ་མ་གཏོགས་གོན་ཆས་མ་ཕུད་པར་ཉལ་བ་ཡྱིན། མང་མང་ནྱི་བོད་ཀྱི་

ས་སྣེ་ཞྱིག་ཡྱིན་ཞྱིང༌། དེ་ལ་བགོད་ལམ་གཅྱིག་ལས་མེད་པ་དེར་ཁམས་པ་དང༌། དམག་མྱི་བརྒྱ་ ཕག་འགའ་ཤས་ནས་སྲུང་འགོག་གྱི་ག་སྒྱིག་གང་ཐུབ་ཡོད་པར་བརྟེན། ང་ཚོར་རྒྱ་མྱིས་གནམ་

ཐོག་ནས་འབོམ་མདེལ་མ་འཕངས་ན། གློ་བུར་དུ་ང་ཚོ་འཛིན་བཟུང་དང༌། བགོད་ལམ་འགོག་ ཐབས་མེད། ས་གནས་དེར་གནམ་གཤྱིས་སྡུག་ཤོས་ཤྱིག་བྱུང༌། འགྲུལ་བསྐྱོད་འདྱི་རས་ཀྱི་གུར་

ནང་ཉལ་བ་ཡང་དང་པོ་ཡྱིན། ཆར་ཞོད་ཆེ་བས་ངའྱི་གུར་ནང་ཐྱིགས་པ་རྒྱག་གྱི་འདུག ས་དྲོའྱི་

ཆུ་ཚོད་གསུམ་པར་གཉྱིད་སད་བྱུང་བར་ཡར་ལངས་ནས་ཉལ་ཁྱི་དེ་དག་གུར་ཟུར་ཕན་བུ་སྐམ་ས་

ཞྱིག་ཏུ་སོ་རྩྱིས་བྱས་ཀང༌། འོས་པོ་ཞྱིག་མྱི་འདུག་པས་དེ་གར་ཙོག་བུར་སོད་དགོས་པ་བྱུང༌ཞྱིང༌།

གུར་གཞན་ན་སོད་མཁན་ཚོར་ཡང་དཀའ་ངལ་དེ་བཞྱིན་བྱུང་འདུག ས་དྲོ་ཚ་རྟྱིང་མཚམས་ཕན་

འབྱུང་ལུས་མྱི་བདེ་བ་ཞྱིག་བྱུང་སྟེ་ཉྱིན་ཕེད་མཚམས་ནས་བཤལ་ནད་ཚབས་ཆེན་གྱི་ནད་བབས་ ཇེ་ཐུར་སོང༌།

འདྱི་ནུབ་ངོས་སོད་ཡུལ་ཁང་པ་ཆུང་ངུ་ཞྱིག་ནང་གནས་སོས་བྱས་ཀང༌། དེ་ནྱི་ཤྱིན་ཏུ་དངོས་མྱི་

གཙང་བ། ནང་དུ་དྲེག་མང་ཞྱིང༌། ཁང་པའྱི་འོག་ནས་སོ་ཕྱུགས་ཀྱི་སྐད་དང༌། མགོ་ཐད་བྱ་གདང་ སྟེང་ཁྱིམ་བྱའྱི་སྐད་ཅོར་ཆེ་ལ་སྐབས་རེ་ཁོ་བོ་ཉལ་སའྱི་འཁྱིས་སུ་ཡང་ཁྱིམ་བྱ་འགའ་ཤས་རྒྱུགས་

ཡོང་གྱི་འདུག་པ་སོགས་ཀྱིས་ཀང་ངལ་བསུན་བསྣོན་མར་གྱུར་ཏེ་དེ་ནུབ་གཉྱིད་སྱིམ་པ་ཡེ་ནས་མ་

བྱུང༌། སང་ཉྱིན་ས་དྲོ་ཡང་གཟུགས་བབས་འགུལ་བསྐྱོད་མྱི་ཐུབ་པ་ལྟ་བུ་འདུག ངོས་ལུས་སེམས་ 230

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (བཞྱི་པ།)

གཉྱིས་ངལ་གྱི་གནས་སྐབས་དེར་རྒྱ་གར་ནས་རླུང་འཕྱིན་གསར་འགྱུར་ཐོག་ངོས་རྟ་ལས་ལྷུངས་ཏེ་

བརྡབས་མནར་སྡུག་པོ་བྱུང་ཚུལ་ཞྱིག་བཤད་ཐོས་བྱུང་བ། དེས་ཁོ་བོ་དང་མཉམ་དུ་མེད་པའྱི་མྱི་

ཚོར་སེམས་འཚབ་དངངས་སྐྲག་ཡོང་རྒྱུ་ཡང༌། ང་ཚོར་གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་བྱུང་མེད་ཅྱིང༌། འོན་

ཏེ་ནད་མནར་དང་དུས་མཚུངས་བྱུང་བས་དགོད་ཤོར་པོ་བྱུང༌།

གལ་ཏེ་ངའྱི་ནད་བབས་དྲག་སྐྱེས་བྱུང་ན་ཡང་མང་མང་དུ་ཉྱིན་གཅྱིག་བཅའ་སོད་ཀྱིས་ང་ཚོ་ མཉམ་དུ་རྒྱ་གར་ལ་ཡོང་མཁན་དང༌། ཕྱིར་ལོག་བྱེད་མཁན་རྣམས་གོ་བསྡུར་ཐག་གཅོད་བྱེད་རྒྱུ་

ཡྱིན་ཞྱིང༌། སྤྱ​ྱིར་བཏང་བརོད་ན་སེར་སྐྱ་ལས་བྱེད་རྣམས་མཉམ་དུ་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། དམག་མྱིའྱི་

ཁོངས་གཏོགས་ཚོ་ཕྱིར་ལོག་བྱེད་རྒྱུ་བྱས། ས་མ་རྣམས་ལྷ་ས་ནས་ཐོན་སྐབས་ནས་ངོས་གང་དུ་ འགོ་ཡུལ་དེར་ཡོང་རྒྱུར་ཐག་གཅོད་བྱས་པ་དང༌། རེས་མ་ཚོ་ངོས་སྲུང་སྐྱོབ་ཆེད་ཡོང་བ་ཡྱིན་

ཞྱིང༌། ཁོང་ཚོ་ཕལ་ཆེར་རང་རང་གྱི་འདོད་པར་ཡང་རྒྱ་མྱི་གར་ཡོད་བར་ཕྱིར་ལོག་གྱིས་དག་ འཐབ་མུ་མཐུད་དུ་བྱེད་འདོད་ཡོད་པ་རེད།

ཕྱི་ཉྱིན་ས་དྲོ་ཡང་ངོས་ནད་མནར་གྱིས་རྟ་བཞོན་མྱི་ཐུབ་ཀང༌། རྒྱབ་སྲུང་ཁམས་པ་དང༌། དམག་ མྱི་ཚོའྱི་འགན་འཁུར་ཡང་དུ་གཏོང་དགོས་པར་བསམས་ནས་ཐོན་རྒྱུ་བྱས། ཐོན་ཁར་ཕྱིར་ལོག་

བྱེད་མཁན་ཚོར་མཇལ་ཁ་དང༌། སྲུང་དངོས་སྤད་དེ་ཁོང་ཚོས་བསྟན་སྱིད་མྱི་དམངས་ཀྱི་བདེ་

དོན་དུ་བསམ་པའྱི་སྙྱིང་སྟོབས་ལ་ཡྱི་རངས་ཤྱིང༌། དག་ཕོགས་སུ་རང་སོག་ཁ་ཙམ་མྱིན་པར་བོས་ བཏང་གྱིས་བསྐྱོད་རྒྱུར་ཡྱིད་སྐྱོ་བ་དང༌། དེ་ཉྱིན་རང་བོད་ས་བརྒལ་ནས་གཞན་ཡུལ་དུ་འགོ་རྒྱུ་

ཡྱིན་པ་བོ་ཤྱིན་ཏུ་འཕེང་བ་ཞྱིག་གྱི་ངང་དུ་སོད་ཞག་ནས་ཐོན་བསྐྱོད་བྱས། ངའྱི་རེས་འབངས་

ཚོས་ཁོ་བོའྱི་ལུས་ཁམས་དང་བསྟུན་ཏེ་མཛོ་ཞྱིག་ཐོག་བསྐྱོན་བྱུང་བ་དེ་ནྱི་སེམས་ཅན་དལ་པོ་

དང༌། གོམ་བགོད་བྱེད་སྟངས་ཟོ་བོ་ཞྱིག་འདུག ང་ཚོའྱི་སར་གྱི་འགྲུལ་ལུགས་ལྟར་མཛོ་སྟེང་ཞོན་ ཏེ་རང་ཡུལ་ནས་ཐོན་པ་ཡྱིན།

ས་མཚམས་དེར་བགོད་སྐབས་དམྱིགས་བསལ་གྱི་གནས་ཚུལ་གཞན་དག་གང་ཡང་མྱི་འདུག་ཅྱིང༌།

ཕོགས་ཕན་ཚུན་གཉྱིས་ཀའྱི་ཡུལ་རོང་གྱི་གནས་ཚུལ་འདྲ་བོ་འདུག སྐབས་དེར་ལུས་མྱི་བདེ་བ་ 231

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

དང༌། སེམས་མྱི་སྐྱ​ྱིད་པ་བཅས་ཀྱི་ཁམས་ཉོག་པོ་ཞྱིག་བྱུང༌།། །།

232

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (བཞྱི་པ།)

སྦྲོང་ཚན། དང་པྲོ། དྲི་བ་རྣམས་ལ་ལན་ཐུང་ངུ་རེ་བིས།

༡ ༸གོང་ས་མཆོག་ལ་མང་མང་ཞེས་པའྱི་ས་ཆ་དེར་སྐུ་ངལ་གང་དང་གང་བྱུང་ཡོད་དམ།

༢ ༸གོང་ས་མཆོག་མང་མང་དུ་བཞུགས་པའྱི་རྱིང་རྒྱ་གར་གྱི་རླུང་འཕྱིན་གསར་འགྱུར་ནས་མཁེན་རྟོགས་གང་ བྱུང་ངམ།

༣ ༸གོང་ས་མཆོག་གྱིས་བསྟན་སྲུང་འཇབ་དམག་ཚོར་སེམས་གསོ་གང་གནང་ངམ། ༤ ༸གོང་ས་མཆོག་གྱི་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉྱིས་ཀྱི་མཚན་གང་དང་གང་ཡྱིན་ནམ།

༥ ༸གོང་ས་མཆོག་གྱིས་འཕོངས་རྒྱས་རྱི་བོ་བདེ་ཆེན་ནས་ཕེབས་ཐོན་མ་གནང་གོང་བསགས་བརོད་སུ་ལ་ གནང་ཡོད་དམ།

གཉིས་པ། དྲི་བ་རྣམས་ལ་ལན་རྒས་པ་རེ་བིས།

༡ ཨེ་ཆུ་མདོ་གང་དུ་མྱིར་སྐྱེས་པ་ལས། །རྩྭ་ཆུ་འཛོམས་པའྱི་གནག་ཕྱུགས་ཡྱིན་ན་དགའ། །ཞེས་པའྱི་གཏམ་ དཔེ་ལ་འགེལ་བརོད་བྱོས།

༢ ༸གོང་ས་མཆོག་ལྷུན་རྩེ་རོང་དུ་ཕེབས་འཕལ་ཡུལ་མྱི་ཚོས་ཕེབས་བསུ་ཇྱི་ལྟར་ཞུས་སམ།

༣ ༸གོང་ས་མཆོག་གྱིས་ལྷུན་རྩེ་རོང་དུ་གནས་སྐབས་ཀྱི་གཞུང་གསར་འཛུགས་གནང་བ་དང་རྟེན་འབེལ་ མཛད་སོ་ཇྱི་ལྟར་གནང་ངམ།

233

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

སློབ་ཚན་ཉེར་བཞི་པ།

ངློས་ཀི་ཡུལ་དང་ངློས་ཀི་མི་མང་། (ལྔ་པ།)

ལེའུ་བཅུ་གསུམ་པ། ད་ལྟ་དང༌། མ་འློངས་པ།

༄༅། །ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ས་གནས་གོང་དང༌། གོང་བརྡལ་དག་ཏུ་རྱིམ་འབྱོར་སྐབས་བརྩེ་ཞེན་དགའ་

བསུ་བྱུང་བ་དེས་ང་ཚོ་ཚང་མའྱི་སེམས་སྡུག་མངོན་གྱུར་པ་རེ་ཞྱིག་མ་སངས་ཐབས་མེད་ལྟ་བུར་ གྱུར།

རྒྱ་ཐང་མེ་འཁོར་ལྕགས་ལམ་དུ་འབྱོར་རྒྱུར་ད་དུང་ཉྱིན་བདུན་གཅྱིག་ཙམ་ལམ་བགོད་

དགོས་ཐོག དེ་ཡང་མང་ཆེ་བ་རྟ་བགོད་བྱེད་དགོས་ཤྱིང༌། ལ་འགའ་ཤས་ཀང་རྒྱག་དགོས་ཀྱི་

འདུག ལམ་བར་དུ་དེ་སོན་རྒྱ་གར་དུ་ཡོང་སྐབས་ངོ་ཤེས་ཡོད་པའྱི་རྒྱ་གར་གཞུང་ཞབས་པ་དག་

ཐུག་འཕད་ཀྱིས་དགའ་བོ་བྱུང་ཞྱིང༌། དེ་རེས་སྣེ་ཤན་ལས་བྱེད་པ་དང༌། དེ་ས་རྒྱ་གར་དུ་ཡོང་དུས་ ཀྱི་སྐད་སྒྱུར་དེ་ཡང་འཕད་བྱུང༌། དེ་དུས་སྱིད་བོན་སྐུ་ཞབས་ནེ་རུ་ནས་མཛའ་བརྩེའྱི་རླུང་འཕྱིན་

ཞྱིག་གནང་འབྱོར་ནང༌། ང་དང༌། ལས་རོགས་ཚོས་ཁེད་ལ་དགའ་བསུ་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། རྒྱ་གར་དུ་ཐར་

ཕེབས་ཐུབ་པར་བཀྲ་ཤྱིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ཁེད་དང༌། ཁེད་ཀྱི་སྐུ་འཁོར་ཚོ་རྒྱ་གར་དུ་བཞུགས་

རྒྱུའྱི་མཐུན་རྐེན་ཇྱི་དགོས་ང་ཚོས་དགའ་སྒྲུབ་ཞུ་རྒྱུ་ཡྱིན། རྒྱ་གར་མྱི་མང་ནས་ཁེད་ལ་སར་བཞྱིན་

གུས་བཀུར་ཞུ་རྒྱུར་ཐེ་ཚོམ་མེད། འཚམས་འདྲྱི་ཡོད་ཅེས་འཁོད་འདུག ངོས་ཏེ་ཛི་པུར་མེ་འཁོར་ 234

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (ལྔ་པ།)

བབས་ཚུགས་སུ་འབྱོར་སྐབས་བཀྲ་ཤྱིས་བདེ་ལེགས་ཀྱི་རླུང་འཕྱིན་ཆེས་མང་པོ་འཕོད་འབྱོར་བྱུང་ ཞྱིང༌། འཛམ་གླྱིང་ས་གནས་གང་སའྱི་གསར་འགྱུར་མཁན་ཚོའྱི་སྐུ་ཚབ་པ་དང༌། དཔར་འདེབས་ བྱེད་མཁན་བརྒྱ་སྐོར་ནས་ས་ཐག་རྱིང་པོ་དེ་འདྲར་ང་ཐུག་འཕད་ཐོག ལོ་དེའྱི་ལོ་རྒྱུས་ཉན་དུ་ཡོང་

ཚུལ་བརོད་པ་དེ་ནྱི་ངོ་མཚར་ཆེ་བ་ཞྱིག་རེད།

ཁོ་བོ་ཅག་གྱི་གནས་ཚུལ་ལ་འཛམ་གླྱིང་ཕོགས་མཐའ་ནས་དེ་ལྟ་བུའྱི་དོ་སྣང་བྱས་པ་དེས་སེམས་ འགུལ་ཆེན་པོ་ཐེབས་བྱུང་ཡང༌། ངའྱི་བསམ་ཚུལ་རྣམས་གོ་སྒྱིག་ལེགས་པོ་ཞྱིག་ཟྱིན་མེད་པ་དང༌།

བོད་དུ་ཡོད་པའྱི་ངའྱི་མྱི་མང་ཚོའྱི་དོན་དུ་བརོད་ཚིག་རེ་རེར་ཡང་བསམ་གཞྱིགས་ནན་ཏན་བྱེད་ དགོས་པ་ཡྱིན་སྟབས་གླེང་མོལ་གང་དྲན་ཐོལ་བྱུང་གྱིས་བརོད་ཐལ་གྱུར་ན་མྱི་འགྱིགས་པས། དེབ་ འདྱིའྱི་གཤམ་དུ་བརོད་འགོད་བྱས་ཡོད་པ་ལྟར་གྱི་གནས་ལུགས་གླེང་མོལ་འོས་འཚམས་རགས་

བསྡུས་ཤྱིག་བཀྲམས་པའྱི་ནང༌། སེམས་གསོ་ཇྱི་འབྱོར་དང༌། རྒྱ་གར་གཞུང་གྱིས་དགའ་བསུ་ གནང་བ་སོགས་ལ་དགའ་བོ་བྱུང་ཚུལ་དང༌། ད་དུང་བརོད་བསྣོན་ལ་བོད་དུ་མྱི་གསོད་ཁག་སྟོར་

གྱི་རྐེན་ངན་རྱིང་མྱིན་མཚམས་ཆོད་ཡོང་རེ་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད་ཚུལ་བྱིས་ཡོད། ཉྱིན་གཉྱིས་རེས་པྱི་ ཅྱིང་དུ་གླེང་བརོད་ཅྱིག་བཏོན་པའྱི་ནང༌། ཏཱ་ལའྱི་བ་མའྱི་གླེང་བརོད་ཟེར་བ་དེ་ནྱི། ཡྱིག་ཆ་རྩྱིང་

ཧལ་དང༌། བརོད་དོན་ཁ་འཁོར་ཅན། རྫུན་དང༌། བུ་གས་གང་བ་ཡྱིན་ཚུལ་དང༌། ཁོང་ཚོའྱི་ བསམ་ཕོགས་ལྟར་ཕན་ལྷ་སའྱི་ལོག་སྤྱོད་པ་ཚོས་འཁྱིད་ལུགས། གོང་གྱི་གླེང་བརོད་ནྱི་ཕན་ནས་

བརོད་པ་མྱིན་པར། བཙན་རྒྱལ་རྱིང་ལུགས་བཙན་འཛུལ་མཁན་ཚོའྱི་བསམ་ཚུལ་རྣམས་དེའྱི་ནང་ བཏོན་འདུག་ཅེས་བཤད་འདུག སྐབས་དེར་རྒྱ་མྱིས་བཙན་རྒྱལ་རྱིང་ལུགས་པ་དང༌། རྒྱ་བསྐྱེད་

རྱིང་ལུགས་པ་ཞེས་ཁོང་ཁོ་ཆེན་པོ་བྱེད་པའྱི་དུས་སྐབས་ཡྱིན། ཚིག་གྱིས་འཁོན་ནད་བཟོ་བ་སླ་

ཞྱིང༌། བདེན་པར་ཆ་འཇོག་མ་བྱས་ན་དེ་དག་བདེན་འབེལ་ལྟ་བུར་མངོན་སྱིད། རྒྱ་གར་གཞུང་ གྱི་གཏམ་བརོད་པ་ཞྱིག་ནས་དེ་སྐོར་ལན་འདེབས་གཟབ་ནན་བྱས་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་མྱིས་དོན་དང་

མ་འབེལ་བའྱི་རོད་ཚིག་རྩུབ་མོའྱི་ལན་འདེབས་བྱེད་པར་བརྟེན་དེ་འདྲའྱི་གླེང་རྩོད་ནང་ངེད་རང་

ཞུགས་འདོད་མེད་ཀང་རྒྱ་མྱིས་བདེན་རྫུན་གོ་ལོག་བརོད་པ་དེར་ཉྱིན་ཤས་རེས་ངོས་ནས་གསར་ མཁན་ཚོར་གླེང་བརོད་གཉྱིས་པ་ཐུང་ངུ་ཞྱིག་བྱས་ཏེ་གླེང་བརོད་ཐོག་མ་དེ་དག་ངེད་རང་གྱིས་ 235

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

བརོད་པར་གསལ་བསྒགས་བྱས་པ་ཡྱིན།

རྒྱ་མྱིས་གཅན་གཟན་རྨས་མ་ལྟར་ཟྱིང་འཁྲུག་དེ་སྐོར་སུ་བྱུང་ལ་ཁག་འདོགས་བསྙོན་དཀྲྱི་བྱེད་པ་

དེར་ཡང་བསྐྱར་ཧ་ལས་བྱུང༌། ཁོང་ཚོས་བསམ་བོའྱི་ནང་གྱི་བཙན་རྒྱལ་རྱིང་ལུགས་པ་དང༌། རྒྱ་

གར་ནང་གྱི་བོད་མྱི། རྒྱ་གར་གཞུང༌། བོད་ཀྱི་དབང་སྒྱུར་བརྒྱུད་ཚོགས་པ་ཞེས་ངའྱི་གཞུང་ལ་

འགེལ་བཤད་བྱེད་པ་བཅས་པར་དུས་སྐབས་འདྲ་མྱིན་སྣ་ཚོགས་སུ་བསྙོན་འཛུགས་བྱེད་ཅྱིང༌།

རང་གྱིས་རང་ལ་བདེན་པ་ངོས་འཛིན་བྱེད་འཇུག་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། ཁོང་ཚོས་བཅྱིངས་

བཀྲོལ་གཏོང་རྒྱུ་ཡྱིན་ཚུལ་ཟེར་བའྱི་གང་ལ་བཅྱིངས་བཀྲོལ་གཏོང་བའྱི་མྱི་མང་ཚོས་བཅྱིངས་ བཀྲོལ་གཏོང་མཁན་ལ་དེ་འཕལ་ངོ་རྒོལ་བྱས་ཤྱིང༌། བོད་ཀྱི་དབང་བསྒྱུར་བརྒྱུད་ཚོགས་ནས་

འཕལ་སྣང་རྒྱ་མྱིར་མཐུན་འབེལ་ཆེ་བ་བྱས་པ་རེད།

ངེད་ཏེ་ཛི་པུར་མེ་འཁོར་བབས་ཚུགས་སུ་འབྱོར་སྐབས་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་ང་ཚོ་གནས་སྐབས་

སོད་ཡུལ་མ་སུ་རྱིར་འབོད་འཁྱིད་བྱ་རྒྱུའྱི་དམྱིགས་བསལ་གྱི་མེ་འཁོར་ག་སྒྱིག་གནང་འདུག་ཅྱིང༌།

མ་སུ་རྱི་ནྱི་ལྱི་ལྱིའྱི་བྱང་ཕོགས་ཧྱི་མ་ལ་ཡའྱི་རྱི་འདབས་སུ་ཡོད་པ་དེར་མེ་འཁོར་ནང་ཉྱིན་ཤས་

བགོད་དགོས། ལམ་བར་མེ་འཁོར་བབས་ཚུགས་གང་ཡོད་སར་ཤྱིན་ཏུ་འབོར་ཆེའྱི་མྱི་མང་ནས་

དགའ་འབོད་བྱེད་པ་དེ་ནྱི་བརེད་ཐབས་མེད་པའྱི་གནས་ཚུལ་ཞྱིག་བྱུང༌། དེ་སོན་རྒྱ་གར་དུ་ཡོང་ སྐབས་དགའ་བསུ་ཇྱི་བྱས་དྲན་གསོས་བྱུང་བའྱི་ཐོག ད་ལམ་ནྱི་རང་བཞྱིན་གྱི་རྣམ་འགྱུར་གསར་

པ་ཞྱིག་ཡྱིན་པས་སེམས་འགུལ་ཆེ་ཐེབས་ཀྱིས་(སྡུག་བསལ་བདེ་བའྱི་ངོ་སྤོད་ཡྱིན་)ཞེས་པའྱི་བོད་

ཀྱི་གཏམ་དཔེ་ཞྱིག་ཀང་དྲན་བྱུང༌། ཁོང་ཚོ་རང་བཞྱིན་བལྟ་རྟོག་ཆེད་མྱིན་པར་བོད་དུ་ཤ་ཞེན་གྱི་ རྣམ་པ་ཇྱི་ཡོད་སྟོན་པའྱི་ཆེད་དུ་ཡོང་བ་རེད།

མ་སུ་རྱིར་འབྱོར་ནས་འགྱིམ་འགྲུལ་རྱིང་པོའྱི་ངལ་དུབ་ངལ་གསོ་ཐོབ་ཐོག དབེན་ཞྱིང་ཉམས་

དགའྱི་ངང་ང་ཚོའྱི་དཀའ་ངལ་སྐོར་བསམ་གཞྱིགས་བྱ་རྒྱུའྱི་གོ་སྐབས་བྱུང༌། རྒྱ་གར་གཞུང་གྱི་ག་

སྒྱིག་འོག་དྷ་རམ་ས་ལའྱི་གནས་ཁང་གསར་པར་གནས་སོས་མ་བྱས་བར་མ་སུ་རྱིར་ལོ་གཅྱིག་ཙམ་ བསད་ཅྱིང༌། དེ་ནས་རྒྱ་གར་ནུབ་བྱང་ས་ཁུལ་དུ་ཡོད་པའྱི་དྷ་རམ་ས་ལར་ཡུན་སོད་བྱས་འཐུས་ལ་ 236

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (ལྔ་པ།)

བརྟེན་དེང་སང་འདྱི་གར་སོད་མུས་ཡྱིན།

ང་ཚོ་མ་སུ་རྱིར་འབྱོར་ཏེ་མྱི་རྱིང་བར་རྒྱ་གར་སྱིད་བོན་སྐུ་ཞབས་ནེ་རུ་ངེད་ཐུག་འཕད་དུ་ཕེབས་

ཏེ་ཁོང་དང་ཡང་བསྐྱར་གླེང་མོལ་ཡུན་རྱིང་ཞུ་རྒྱུའྱི་གོ་སྐབས་དེ་ལ་དགའ་བོ་བྱུང༌། རྒྱ་ནག་ནང་

བསམ་ཡོད་མྱི་སྣ་ཇྱི་སྙེད་ཡོད་པས་བསམ་གཞྱིགས་ནན་ཏན་གྱིས་གོས་མོལ་ཞྱིག་ཅྱིས་ཀང་བྱེད་

སྱིད་སྙམ་སྟེ་ཕྱི་ཟླ་དྲུག་པའྱི་ནང་གསར་འགྱུར་མཁན་ལ་གཏམ་བརོད་མ་བྱས་བར་ངེད་ནས་རྒྱ་

མྱི་གུང་བན་ལ་གླེང་བརོད་དྲྱིལ་བསྒགས་གང་ཡང་བྱས་པ་མེད་ཀང༌། བོད་ནས་བཙན་བྱོལ་བོད་

མྱི་མང་པོ་རྱིམ་འབྱོར་གྱིས་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཇེ་ཞན་ཇེ་སྡུག་ཏུ་གྱུར་ཚུལ་གོ་ཐོས་ཀྱིས་འཇྱིགས་ དངངས་བསྐྱེད་པའྱི་ཁར། རྒྱ་མྱིས་བོད་ལ་བཙན་གནོན་བྱ་རྒྱུར་སེམས་ཐག་གཙང་བཅད་ཟྱིན་

པའྱི་མངོན་གསལ་ཇེ་ཆེར་ཕྱིན་ཏེ་ངོས་ནས་གླེང་བརོད་ནན་ཙམ་མྱི་བྱེད་མཐུ་མེད་བྱུང༌། པྱི་ཅྱིང་ གཞུང་ནས་ཁོང་ཚོའྱི་སྐུ་ཚབ་པས་ཇྱི་བྱེད་ད་དུང་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་ཨེ་ཡོད་སྙམ་པ་དང༌། མའོ་ཙེ་

ཏུང་གྱིས་དེ་ལ་འདོད་མོས་བྱས་པར་ད་དུང་ཡྱིད་ཆེས་མྱི་ཐུབ་ཚུལ་བརོད་པ་མ་ཟད། གལ་ཏེ་རྒྱལ་

སྤྱ​ྱིའྱི་ཚོགས་པ་ཞྱིག་ནས་བོད་ཀྱི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་རྟོག་ཞྱིབ་བྱེད་རྒྱུར་རྒྱ་མྱིས་མོས་མཐུན་

བྱས་ན་ང་དང༌། ངའྱི་གཞུང་ནས་ཁོང་ཚོས་ཇྱི་བརོད་ལ་མོས་མཐུན་བྱེད་རྒྱུའྱི་བསམ་ཚུལ་ཡང་

བཏོན་པ་ཡྱིན། ད་དུང་ཡང་ང་ཚོའྱི་དབར་ཕན་ཚུན་གཉྱིས་ལོའྱི་གོས་མཐུན་ཞྱིག་འཇོག་འདོད་ དུས་གཏན་དུ་ཡོད་ཀང་རྒྱ་མྱིས་བསམ་ཚུལ་དེ་ལ་དྭང་ལེན་གཏན་ནས་མ་བྱས་པ་རེད།

གསར་འགྱུར་མཁན་གྱི་ཚོགས་འདུ་དེར་ངེད་ནས་གོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་ལ་ཁས་ལེན་

མ་བྱས་ཤྱིང༌། དེ་ལྟར་ཁས་ལེན་མྱི་བྱེད་མཁན་ནྱི་ངེད་རང་ཡྱིན། དེ་རེས་མ་སུ་རྱིར་རྒྱལ་སྤྱ​ྱིའྱི་

ཁྱིམས་ལུགས་མཁས་པ་ཐུག་འཕད་བྱེད་པའྱི་གོ་སྐབས་ཐོག་མ་དེ་བྱུང་ཞྱིང༌། ཁོང་ཚོས་ཀང་ངེད་ ཀྱི་བརོད་ཚུལ་དེ་འཐུས་ལེགས་བྱུང་ཚུལ་གསུང་གྱི་འདུག

ང་ཚོའྱི་གནད་དོན་བདེན་འབེལ་ཡྱིན་པར་ཐེ་ཚོམ་མེད་ཀང༌། ཞྱི་གོས་ཀྱིས་འགྱིགས་ཐབས་མ་

བྱུང་ན་མཉམ་འབེལ་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་ཞུ་བསྐུལ་བྱ་དགོས་མྱི་ཡོང་ངམ་སྙམ་པ་ཙམ་ལས། གློ་བུར་

ཐག་གཅོད་གཏན་འཁེལ་མ་བྱས་ཀང༌། ཁྱིམས་ལུགས་ཀྱི་དོན་གནད་འགའ་ཤས་གནད་གལ་ཇེ་ 237

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ཆེར་གྱུར་པ་རེད། ང་ཚོ་ཉེ་བའྱི་ཆར་ཡང༌། མྱི་ལོ་བཅུ་ཕག་གསུམ་བཞྱི་ཙམ་རྱིང་རང་དབང་དུ་

བསད་ན་ཡང༌། རྒྱ་མྱིས་རྒྱ་ནག་གྱི་ཆ་ཤས་གཏན་དུ་ཡྱིན་ཚུལ་དང༌། གལ་ཏེ་དེའྱི་ཁུངས་སྐྱེལ་བྱེད་ རྒྱུ་ཡོད་ན་བོད་དུ་བཙན་འཛུལ་བྱས་པ་འདྱི་དག་རྒྱ་མྱིའྱི་ནང་གྱི་ལས་དོན་ཡྱིན་པས་མཉམ་འབེལ་ རྒྱལ་ཚོགས་ནས་ཐེ་བྱུས་མྱི་ཐུབ་ཅེས་རྩོད་འཛུགས་བྱེད་ཀྱི་རེད།

ངེད་མ་སུ་རྱིར་སོད་རྱིང་རྒྱལ་སྤྱ​ྱིའྱི་ཁྱིམས་དོན་མཁས་པའྱི་ཚོགས་པ་ནས་དུས་རབས་འདྱིའྱི་འགོ་

སྟོད་ཀྱི་ཆྱིངས་ཡྱིག་ཁག་ལ་རྟོག་ཞྱིབ་བྱས་པའྱི་ལོ་རྒྱུས་གོང་བརོད་ཟྱིན་པ་ལྟར། ཁོང་ཚོས་ཐག་

གཅོད་གཏན་འབེབས་བྱས་གསལ་དུ། ང་ཚོ་རང་དབང་ཆ་ཚང་ཡོད་པའྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཅྱིག་ཡྱིན་པ་

དང༌། རྒྱ་མྱིའྱི་བཀོད་བྱུས་འོག་ནས་དངོས་དོན་གྱི་རང་དབང་རང་བཙན་ཡྱིན་པ་མ་ཟད། ཁྱིམས་ དོན་གྱི་རང་དབང་རང་བཙན་ཡང་རེད་ཅེས་ཐག་གཅོད་བྱས་འདུག

དེ་ནས་ཁོང་ཚོས་གོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་ལ་ཞྱིབ་གོས་བྱེད་སྐབས་གོས་མཐུན་དེར་མྱིང་

རྟགས་བཀོད་པ་དེས་ང་ཚོའྱི་རང་དབང་ཆ་ཚང་རྩྱིས་སྤོད་བྱས་པར་མཐོང་ན་ཡང༌། མྱིང་རྟགས་

འགོད་མཁན་ཚོར་སོག་ཉེན་དང༌། བོད་དུ་དྲག་སྤྱོད་ཀྱི་འཆར་འགོད་བྱེད་ཉེན་ཆེན་པོ་ཡོད་པར་

བརྟེན་ཁོང་ཚོས་མྱིང་རྟགས་མྱི་འགོད་དབང་མེད་བྱུང་ལུགས་ང་ཚོས་རྩོད་འཛུགས་བྱེད་ཐུབ། འོན་

ཀང༌། ང་ཚོའྱི་ཕོགས་སུ་རྩོད་གླེང་གཞན་ཞྱིག་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་ནྱི། གཞན་གྱི་དྲག་ཤུགས་དབང་

འོག་ཏུ་ཚུད་དེ་མྱིང་རྟགས་བཀོད་པའྱི་ཆྱིངས་ཡྱིག་ཡོད་ཚད་ལ་ཚད་འཛིན་མྱི་འཕེར་བ་ཡང་ཡོང་ མྱི་ཤེས་པ་དཔེར་ན། དམག་འཁྲུག་རྒྱལ་ཕམ་བྱུང་རེས་ཕན་ཚུན་ཆྱིངས་འཇོག་བྱེད་མཁན་ཡོད་པ་

བཞྱིན་རེད། གལ་ཏེ་ཆྱིངས་ཡྱིག་དེར་ཕོགས་གཅྱིག་ནས་འགལ་འདས་བྱས་ན་ཕོགས་གཞན་དེ་ ཁྱིམས་ཐོག་ནས་ཁས་མྱི་ལེན་པ་བྱེད་ཐུབ་ཅྱིང༌། དེ་ནས་རྩ་འཛིན་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཡྱིན།

རྒྱ་མྱིས་གོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་དང་འགལ་འདས་ངེས་པར་བྱས་ཡོད་ཅྱིང༌། དེ་དག་ང་

ཚོས་ཁུངས་སྐྱེལ་བྱེད་ཐུབ་པ་ཡྱིན། ད་ཆ་ངས་གོས་མཐུན་དེར་རྩ་འཛིན་མ་བྱས་སྟབས་གོས་མཐུན་ མ་བཞག་སོན་ང་ཚོའྱི་གནས་སྟངས་རང་དབང་ཆ་ཚང་ཡོད་པ་དེར་གནས་ཡོད། 238

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (ལྔ་པ།)

ང་ཚོ འྱི ་ གནད་དོ ན ་མཉམ་འབེ ལ ་རྒྱལ་ཚོ ག ས་སུ་ཞུ་བར་དཀའ་ངལ་གཅྱི ག ་ཡོ ད ་པ་ནྱི ་ ཕོ ག ས་ གཉྱིས་ཀ་རྒྱལ་ཚོགས་འཐུས་ཁོངས་མེད་པ་དེ་ཡྱིན། ང་ཚོ་འཐུས་མྱི་མྱི་བྱེད་པ་ནྱི་དུས་རྟག་ཏུ་ཟུར་ སོད་བྱེད་རྒྱུར་དགའ་མོས་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་མྱི་འཐུས་མྱིར་མ་གྱུར་པ་ནྱི་ཕོར་མོ་སར་ཡོད་པའྱི་ཅང་

ཀེ་ཤའྱི་གཞུང་དེ་འཐུས་མྱིའྱི་ཁོངས་ཡོད་པ་རེད། དེ་ལྟར་ཡྱིན་ན་ཡང༌། ངེད་ནས་བོད་དོན་འདྱི་ དག་མཉམ་འབེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་འཐུས་མྱི་ཚོའྱི་མདུན་དུ་ཞུ་ཐབས་འགོ་འཛུགས་བྱས་པ་ཡྱིན།

རྒྱལ་སྤྱ​ྱིའྱི་ཁྱིམས་དོན་མཁས་པའྱི་ཚོགས་པ་ནྱི་ངེད་དམ། ཡང་ན་བོད་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་ལྟ་བུ་མྱིན་ལ།

ཁོང་ཚོ་གཞུང་དང༌། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་ཀང་མ་ཡྱིན། ཁོང་ཚོ་ནྱི་ཁྱིམས་དཔོན་དང༌། ཁྱིམས་ དོན་མཁས་པའྱི་ཚོགས་པ་རང་དབང་ཅན་ཞྱིག་ཡྱིན་ཅྱིང༌། ཁོང་ཚོར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་རྒྱལ་

ཁབ་ལྔ་བཅུའྱི་ཁྱིམས་དཔོན་སྟོང་ཕག་སུམ་ཅུ་ཙམ་ཡོད་པ་རེད།

ཚོགས་པ་དེ་འཛུགས་དགོས་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་ནྱི། ཁྱིམས་ལུགས་མྱི་ཉམས་གོང་སྐྱོང་བྱེད་པ་དང༌།

ཁྱིམས་འགལ་ཇྱི་འདྲ་ཞྱིག་བྱུང་ན་ཡང་འཛམ་གླྱིང་ཁྱིམས་ལུགས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་འདོན་འཇུག་པའྱི་ ཆེད་དུ་ཡྱིན། ཚོགས་པ་དེས་རང་གྱི་འགན་འཁུར་བཟུང་སྟེ་བོད་ནང་གྱི་གནས་ཚུལ་རྟོག་ཞྱིབ་ བྱས་པ་དེ་ནྱི་ངེད་དགའ་སྤོ་བྱེད་འོ ས་པ་བྱུང༌།

ཚོགས་པ་དེས་བོད་དང༌། རྒྱ་མྱི་གཉྱིས་ཀའྱི་གླེང་བརོད་རྱིགས་ལ་བརྟག་དཔྱད་བྱས་ཤྱིང༌། ལས་

དོན་འདྱི་སྐོར་མཁས་པ་འགའ་ཤས་བཙན་བྱོལ་བོད་མྱིའྱི་སར་ངོ་གཏུགས་དྲྱི་ཞྱིབ་ཏུ་བཏང་སྟེ་ངས་

ཀང་གོ་ཐོས་མ་བྱུང་བའྱི་གནས་ཚུལ་འཇྱིགས་སྣང་ཅན་ཇྱི་སྙེད་ཁོང་ཚོས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་འདུག མནར་གཅོད་ཚབས་ཆེན་བཏང་ལུགས་སྐོར་ཕལ་ཆེ་བས་ཀོག་འདོད་ཡོང་རྒྱུ་མྱིན་པ་ལྟར་ངེད་

ནས་ཀང་ཞྱིབ་ཆ་བརོད་རྒྱུ་མྱིན་ཞྱིང༌། ཕོགས་ལྷུང་སངས་པའྱི་ཚོགས་པ་དེས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བའྱི་

བཙན་གནོན་བྱས་ལུགས་སྐོར་ནས་རགས་བསྡུས་ཤྱིག་ངའྱི་མྱི་མང་གྱི་དྲང་བདེན་མཚོན་བྱེད་དུ་

བརོད་ན། ཚོགས་པ་དེས་ཞྱིབ་རྟོག་བྱེད་ལུགས་དང༌། ཐག་ཆོད་ཇྱི་བྱུང་གནས་ཚུལ་ཞྱིབ་ཆ་ཁོང་

ཚོའྱི་སྙན་དེབ། 《 བོད་ཀྱི་དྲྱི་དོན་དང༌། ཁྱིམས་ལུགས་》ཟེར་བ་དང༌། 《 བོད་དང༌། རྒྱ་ནག་མྱི་ མང་དམངས་གཙོ་》ཟེར་བ་གཉྱིས་ནང་ཞྱིབ་འཁོད་ཡོད་འདུག 239

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ང་ཚོའྱི་མྱི་མང་སྟོང་ཚོ་བཅུ་ཕག་མང་པོ་དམག་ཐོག་དང༌། ཆེད་དུ་སེར་གསོད་བྱས་པ་དང༌། ཁོང་

ཚོས་དམར་པོའྱི་རྱིང་ལུགས་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱས་དྭོགས་སམ། དངུལ་ནོར་གསོག་འཇོག་བྱས་པའམ།

གོ་སའྱི་གནས་སྟངས་སམ། ཡང་ན། རྒྱུ་མཚན་ཁུངས་འབེལ་གང་ཡང་མེད་པར་བསད་ཅྱིང༌། རྒྱུ་ མཚན་གཙོ་བོ་ནྱི། ཁོང་ཚོས་ཆོས་བོས་མ་བཏང་བའྱི་རྐེན་གྱིས་ཡྱིན། ཁོང་ཚོ་ནྱི་མེ་འཕེན་གྱིས་

བསད་པ་ཙམ་མྱིན་པར། བརྡུང་བརྡེག རྒྱང་ཤྱིང་ལ་འགེལ་བ། གསོན་བསེགས། ཆུ་བསྐྱུར། དྲས་ བཏུབས། ལྟོ་བཀག སྐེ་བཙིར། སྐེ་འདོགས། ཆུ་འཁོལ་འཐོར་བ། གསོན་སྦས། ནང་ཁོལ་འདོན་པ།

སྐེ་གཅོད་སོགས་གསོད་ལུགས་ངན་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བསད་པ་ཡོད་ཅྱིང༌། དེ་དག་མང་པོ་ཞྱིག་

ནྱི་ས་ཁུལ་རང་རང་གྱི་མང་ཚོགས་ཀྱི་མཐོང་སར་བསད་པ་རེད། སོག་གཅོད་དེ་ལྟར་བྱེད་སྐབས་

གཤྱིན་པོ་དེའྱི་ཟླ་གོགས་དང༌། ཁྱིམ་མཚེས་ཚོ་བལྟ་རུ་འཇུག་གྱི་ཡོད་པ་ནྱི་ཚོགས་པ་དེར་གནས་

ཚུལ་མྱིག་མཐོང་བྱུང་བའྱི་མྱིས་བརོད་འདུག ཕོ་མོ་སྡུག་སྦོང་གྱིས་གསོད་སྐབས་དེའྱི་ནང་མྱི་ཚོ་

བལྟ་རུ་འཇུག་པ་དང༌། བུ་ཕྲུག་ཚོས་རང་གྱི་ཕ་མར་མེ་འཕེན་གྱིས་གསོད་བཅུག་པའང་བྱུང་འདུག ལྷག་པར་བ་མ་ཚོར་མནར་གཅོད་དྲག་པོ་བཏང་འདུག རྒྱ་མྱིས་ཟེར་ན། བ་མ་ཚོས་ཐོན་བསྐྱེད་མ་ བྱས་པར་མྱི་མང་གྱི་དངུལ་ནོར་ཐོག་འཚོ་ཐབས་བསྟེན་ཚུལ་ཟེར་ཞྱིང༌། བ་མ་ཚོ་དང༌། ལྷག་པར་ གུས་བཀུར་བྱེད་འོས་པའྱི་བགེས་གས་ཚོར་མནར་གཅོད་དྲག་པོ་མ་བཏང་གོང་ཐོང་གཤོལ་འཐེན་

འཇུག་པ་དང༌། ཁོང་ཚོར་རྟ་བཞྱིན་ཞོན་པ་དང༌། བརྡུང་བརྡེག་བྱེད་པ། དེ་མྱིན་ངག་ཚིག་གྱི་ལམ་ ནས་བརོད་མྱི་ཐུབ་པའྱི་བྱེད་སྤྱོད་ངན་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་དམའ་འབེབས་དང༌། མནར་གཅོད་སྡུག་

སྦོང་གྱི་ངང་ནས་གསོད་སྐབས་ཁེད་ཚོས་རྫུ་འཕྲུལ་བསྟན་ཏེ་འཆྱི་བ་འདྱི་ལས་སྐྱོབས་ཤྱིག་ཟེར་བ་

སོགས་ཆོས་ལ་ངན་སྨྲས་དམའ་འབེབས་སྣ་ཚོགས་བྱས་འདུག

མྱི་མང་གྱི་མདུན་སར་དམར་གསོད་དེ་ལྟར་བཏང་བ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། བོད་མྱི་འབོར་ཆེན་བཙོན་ འཇུག་དང༌། གར་ཡོད་མྱི་ཤེས་པའྱི་ས་ཁུལ་དུ་བཙན་འཁྱིད་བྱས་པ་དང༌། ཡང་ངལ་རྩོལ་དང༌།

དཀའ་སྦོང་གྱི་འོ ག་ཏུ་ཡང་འབོར་ཆེན་འདས་གོངས་སུ་གྱུར། སྡུག་བསལ་དང༌། མནར་གཅོད་མ་ བཟོད་པར་རང་སོག་གཅོད་མཁན་ཡང་མང་པོ་བྱུང་འདུག སྐྱེས་པ་འཇབ་དམག་མཁན་རྣམས་རྱི་

ལོགས་བོས་འཛེགས་བྱས་པའྱི་བུད་མེད་བུ་ཕྲུག་ཤུལ་ལུས་རྣམས་མེ་ཤྱིན་གྷན་འཕངས་ཏེ་བསེབས་ 240

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (ལྔ་པ།)

གསོད་བྱས་པའང་ཡོད།

བུ་ཕྲུག་ལོ་བཅོ་ལྔ་ནས་མ་འབྱར་ཡན་སྟོང་ཕག་མང་པོ་ཕ་མའྱི་ས་ནས་འཁྱིད་དེ་གར་ཡོད་མཐོང་

ཐོས་མེད་པར་གྱུར་ཅྱིང༌། དེ་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་མཁན་ཚོ་བཙོན་འཇུག་དང༌། དམར་གསོད་བཏང་

བ་རེད། དེ་ལྟར་བྱས་ན་ཕ་མས་ལས་ཀ་ལེགས་པོ་བྱེད་ཐུབ་རྒྱུ་དང༌། བུ་ཕྲུག་ཚོ་རྒྱ་ནག་ཏུ་བཏང་ སྟེ་སློབ་སྦོང་ལེགས་པོ་བྱེད་ཐུབ་ལུགས་རྒྱ་མྱིས་ཟེར་གྱི་ཡོད་པ་རེད།

བོད་མྱི་ཕོ་མོ་མང་པོ་ཞྱིག་གྱི་བསམ་པར་རྒྱ་མྱིས་ཁོང་ཚོའྱི་སྐྱེ་སོ་འགོག་ཐབས་བྱས་པར་ཡྱིད་ཆེས་

བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱལ་སྤྱ​ྱིའྱི་ཁྱིམས་དོན་མཁས་པའྱི་རྟོག་ཞྱིབ་པ་ཚོར་ཁོང་ཚོ་རང་མོས་ཀྱིས་རྒྱ་

མྱིས་གཤགས་བཅོས་ན་ཟུག་ཅན་བྱས་ལུགས་བརོད་འདུག ཁོང་ཚོའྱི་བརོད་ཚུལ་དང༌། རྒྱ་གར་

ནང་གྱི་གཤགས་བཅོས་བྱེད་སྟངས་མ་མཐུན་སྟབས་ཚོགས་པ་དེས་དེ་ལྟར་བྱུང་བར་ཐག་གཅོད་ ངེས་བརྟན་བྱས་མྱི་འདུག་ཀང༌། གཤགས་བཅོས་བྱེད་སྟངས་དེ་དག་སྐྱེ་སོ་འགོག་ཐབས་མྱིན་པར་

གནད་དོན་གཞན་གྱི་ཆེད་དུ་ཡྱིན་པའྱི་ངོས་འཛིན་ཡང་བྱེད་ཐུབ་ཡོད་པ་མ་རེད། ཁྱིམས་དོན་ མཁས་པའྱི་ཚོགས་པའྱི་སྙན་དེབ་དེ་དག་བཏོན་ཟྱིན་པའྱི་རེས་ཁུངས་སྐྱེལ་གསར་བ་བྱུང་བར་

གཞྱིགས་ན། གོང་གསེབ་རེ་ཟུང་གྱི་ཕོ་མོ་ཚང་མར་སྐྱེ་སོ་འགོག་ཐབས་བྱས་ཡོད་འདུག

བོད་མྱི་མང་གྱི་ཐོག་ཏུ་དེ་ལྟ་བུའྱི་ཁྱིམས་འགལ་བྱས་པས་མ་ཚད། དགོན་ཁག་བསྟོར་བཤྱིགས་

དང༌། བ་མ་གསོད་བཟུང༌། གྲྭ་རྱིགས་རྣམས་ངལ་རྩོལ་དུ་བསྐུལ་འདེད། བསླབ་སོམ་མ་དོར་ན་ སོག་ཉེས་གཏོང་བ། དགོན་པ་དང༌། ལྷ་ཁང་སྟོང་པ་ཚོར་དམག་མྱི་དང༌། རྟ་ཕྱུགས་ཀྱི་སོད་ཡུལ་ བྱེད་པ་སོགས་ཀྱིས་དགོན་པ་བརྒྱ་ཕག་མང་པོ་བསྟོར་འཇྱིག་བྱས་འདུག

རྒྱལ་སྤྱ​ྱིའྱི་ཁྱིམས་དོན་མཁས་པའྱི་ཚོགས་པ་ནས་ཁུངས་སྐྱེལ་མང་པོ་བསྡུ་གསོག་བྱས་པའྱི་དོན་

འབས་སུ། མྱིའམ། རྒྱལ་ཁབ་གང་རུང་ནས་མྱི་རྱིགས་རྩ་མེད་ཅེས་པའྱི་ཁྱིམས་འགལ་སྡུག་ཤོས་

ཤྱིག་བྱས་པར་ངོས་འཛིན་བྱས་འདུག མྱི་རྱིགས་རྩ་མེད་ཅེས་པ་ནྱི། རྒྱལ་ཁབ་བམ། མྱི་རྱིགས།

ཆོས་ལུགས་གང་རུང་གྱི་ཚོགས་པ་ཡོངས་རོགས་སམ། ཆ་ཤས་ཤྱིག་རྩ་བསྟོར་གཏོང་རྒྱུའྱི་འཆར་ 241

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

དོན་ལ་ཟེར། རྒྱ་མྱིས་བོད་ནང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རེས་འཇུག་པ་ཚོ་རྩ་མེད་བཟོ་ཐབས་བྱས་ངེས་ལ་ ཁྱིམས་ཞྱིབ་ཚོགས་པའྱི་ཐེ་ཚོམ་གཙང་ཆོད་བྱུང་འདུག

ད་ཆ་བསམ་གཞྱིགས་སྐབས་རྒྱ་མྱིས་

ཁྱིམས་འགལ་འདྱི་ལྟར་བྱེད་དགོས་པའྱི་རྒྱུ་མཚན་རྣམས་ང་ཚོས་མཐོང་ཐུབ། ཐོག་མར་རྒྱ་མྱིས་ བོད་ཟ་འདོད་བྱེད་པ་དེར་རྒྱུ་མཚན་གསུམ་ཙམ་ཡོད།

དང་པོ། ང་ཚོ་བོད་དུ་ས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡོད་ཀང་བོད་མྱི་ས་ཡ་བདུན་བརྒྱད་ཙམ་ལས་མེད། རྒྱ་མྱི་

ས་ཡ་དྲུག་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་མ་ཟད། ལོ་རེ་ས་ཡ་མང་པོ་འཕར་གྱི་ཡོད་པ་དང༌། ཁོང་ཚོར་

མུ་གེའྱི་དཀའ་ངལ་ཡང་ཡང་ཡོང་གྱི་ཡོད་པར་བརྟེན་བོད་འདྱི་ཁོང་ཚོ་སོད་ཡུལ་ས་སྣོན་ལྟ་བུར་ དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། གནས་ཚུལ་དངོས་ཡོད་ཀྱི་ཆ་ནས་ཀང་བོད་དུ་རྒྱ་རྱིགས་སོ་ནམ་པ་མང་པོ་

གཞྱིས་ཆགས་བྱས་ཡོད་ཅྱིང༌། ནམ་ཞྱིག་རྒྱ་རྱིགས་འབོར་གངས་ཆེས་མང་པོ་དང༌། བོད་མྱི་ཉུང་

ངུར་གྱུར་བའྱི་དུས་སྐབས་ཤྱིག་ལ་དམྱིགས་ཡུལ་འཛིན་གྱི་ཡོད་པར་ཐེ་ཚོམ་མེད། ད་ལྟའྱི་ཆར་

བོད་མྱི་སོ་ནམ་པ་ཚོ་རྒྱ་མྱིའྱི་སོ་ནམ་པ་ཚོའྱི་གནས་སྟངས་ལས་ཀང་སྡུག་པ་བཟོས་ཡོད་པ་རེད། བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ནང་མུ་གེ་བྱུང་བ་མེད་ཀང༌། ད་ཆ་བོད་དུ་མུ་གེ་ཚབས་ཆེན་ཡོད་འདུག

གཉྱིས་པ། ང་ཚོའྱི་ཡུལ་དུ་ས་གཏེར་མང་པོས་ཕྱུག་པོ་ཡོད་ཀང༌། ང་ཚོ་འཇྱིག་རྟེན་གྱི་རྒྱུ་ནོར་ལ་ཧ་

ཅང་འདོད་ཆེན་མྱིན་སྟབས་ད་ཕན་བེད་སྤྱོད་བྱས་ཡོད་པ་མ་རེད། རྒྱ་མྱིས་བོད་དུ་འཛུགས་བསྐྲུན་ རྒྱ་ཆེ་བྱས་ལུགས་ཟེར་བ་བདེན་འབེལ་ཡྱིན་ན་ཡང༌། དེ་དག་བོད་ཕན་ཆེད་མ་ཡྱིན་པར་རྒྱ་ནག་ འབྱོར་ཕྱུག་ཡོང་བའྱི་ཆེད་དུ་ཡྱིན་པ་རེད།

གསུམ་པ། རྒྱ་མྱིས་རྒྱལ་མཚམས་རྱིས་མེད་རྱིང་ལུགས་ཞེས་པའྱི་བསམ་བོའྱི་འཁེར་སོས་འཛམ་ གླྱིང་ཡོངས་རོགས་མྱིན་ན་ཡང༌། གླེང་ཆེན་ཨེ་ཤ་ཡ་གང་མགོགས་མགོགས་སུ་ཟྱིན་རྩྱིས་ཞེ་ནས་

ཡོད་པ་དང༌། བོད་ས་བཟུང་བ་ནྱི་དེའྱི་གོམ་རྱིམ་དང་པོ་དེ་ཡྱིན་ལུགས་ཁོང་ཚོ་རང་གྱི་ཁ་ནས་ བརོད་བཞྱིན་ཡོད་པ་རེད། ངེད་རང་དམག་བྱུས་མཁས་པའྱི་ཕོགས་ན་ཡང་མེད་ཅྱིང༌། བསམ་

སྦོར་དེ་དང་རྒྱང་ཐག་ཆེས་རྱིང་པོས་ཆོད་ན་ཡང༌། ཨེ་ཤ་ཡའྱི་ནང་དམག་དོན་གྱི་ས་ཆ་གནད་ གལ་ཆེ་བ་བོད་ལྟ་བུ་ཨེ་ཡོད་བསམ་གྱི་འདུག དེང་དུས་ཀྱི་མཚོན་ཆའྱི་རྱིགས་ཡོད་ན་བོད་ཀྱི་རྱི་ 242

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (ལྔ་པ།)

ཁུལ་རྣམས་བསྟོར་བཤྱིགས་དཀའ་བའྱི་བཙན་ས་ལྟ་བུ་ཡྱིན་ཞྱིང༌། ས་ཁུལ་དེ་ནས་རྒྱ་གར། འབར་

མ༑ པ་ཀྱི་སྱི་ཏན། ལྷོ་ཤར་ཨེ་ཤ་ཡའྱི་ས་ཁུལ་ཁག་ཏུ་དམག་བཀོད་ཀྱིས་འཛིན་བཟུང་དང༌། ང་ཚོ་ ལྟ་བུར་ཁོང་ཚོའྱི་ཆོས་ལུགས་རྩ་བསྟོར། ཆོས་མེད་ཀྱི་ལྟ་སྤྱོད་ཁབ་སེལ་བཅས་བྱེད་ཐུབ། རྒྱ་མྱིས་ བོད་ནང་གནམ་གྲུ་བབས་ཐང་བཅོ་བརྒྱད་ཙམ་དང༌། དྲག་ཆས་ཀྱི་འཁོར་ལམ་དྲ་བ་ལྟ་བུ་བཟོས་

ཟྱིན་ཅྱིང༌། རྒྱ་གར་ནས་དམག་འཐབ་བྱེད་རྩྱིས་མེད་པ་གསལ་པོ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་སྟབས་ཁོང་ཚོའྱི་ དམག་གྱི་རྟེན་གཞྱི་རྣམས་རྒྱ་བསྐྱེད་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད་པ་རེད། ལོ་བཅུ་ཙམ་གྱི་གོང་རྒྱ་མྱིས་བོད་དུ་

བཙན་འཛུལ་ཐོག་མར་བྱེད་སྐབས་གནས་ཚུལ་འདྱི་དག་ཕལ་ཆེར་ཁོང་ཚོའྱི་བསམ་ཡུལ་དུ་ཡོད་ པར་ཡྱིད་ཆེས་ཡོད། སྐབས་དེར་ཁོང་ཚོས་ཁྱིམས་མཐུན་དུ་བརྫུས་ནས་བོད་དུ་བཙན་ཤུགས་ཀྱིས་

ཟ་བསྐྱོད་ཐུབ་པར་བསམ་ཞྱིང༌། སོག་དང༌། དཔལ་འབྱོར་གྱི་འགོ་གོན་དང༌། སྐྱོན་བརོད་ཇྱི་སྙེད་ ཡོང་གྱི་ཡོད་ཀང༌། གོང་གྱི་རྒྱུ་མཚན་གསུམ་དང༌། ལྷག་པར་གསུམ་པ་དེར་བརྟེན་ནས་ལས་དོན་ འདྱི་དག་ལག་ལེན་མཇུག་སྐྱོང་བྱེད་དགོས་བྱུང་བ་རེད།

ངའྱི་མྱི་མང་དང༌། མྱི་མང་གྱི་རེ་འདོད་དམྱིགས་ཡུལ་རྣམས་བསྟོར་བཤྱིགས་གཏོང་བཞྱིན་ཡོད་

སྟབས་ངེད་རང་སྐྱབས་བཅོལ་དུ་གནས་སོད་རྱིང༌། བོད་ནང་ཇྱི་བྱས་དང༌། དེང་སྐབས་ཇྱི་ལྟར་

བྱེད་བཞྱིན་ཡོད་པའྱི་སྐོར་མཉམ་འབེལ་རྒྱལ་ཚོགས་དང༌། དཔེ་དེབ་འདྱི་དག་བརྒྱུད་འཛམ་གླྱིང་

རྒྱ་ཆེའྱི་མྱི་མང་ལ་དྲན་བསྐུལ་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། ང་ཚོ་མཉམ་དུ་རང་དབང་གྱི་ཡུལ་དུ་ཐར་འབྱོར་

བོད་མྱི་ཚོར་བདག་སྐྱོང་བྱེད་རྒྱུ། མ་འོངས་པའྱི་འཆར་འགོད་བྱེད་རྒྱུ་བཅས་པར་འཁུར་བརྩོན་བྱ་ རྒྱུ་ཙམ་ཡྱིན།

ངོས་ནས་རང་ཡུལ་གཞག་པའྱི་རེས་སུ་བགོད་དཀའྱི་ཧྱི་མ་ལ་ཡའྱི་རྱི་བརྒྱུད་དང༌། རྒྱ་དམག་གྱི་ ཉེན་འཇྱིགས་དཀའ་ཚེགས་ཆེན་པོར་མ་ལྟོས་པར་བོད་མྱི་སྟོང་ཕག་དྲུག་ཅུ་ལྷག་ཙམ་ངེད་ཚོ་ མཉམ་དུ་སྐྱབས་བཅོལ་དུ་རྱིམ་འབྱོར་བྱུང་དང་འབྱུང་རྒྱུ་དེ་རྣམས་ལས་རྱིགས་གཅྱིག་ཁོ་ན་མ་

ཡྱིན་པར་དངོས་འབེལ་མྱི་མང་གྱི་ཚབ་ལྟ་བུ་ཡྱིན། དེའྱི་ཁོད་དུ་ང་ཚོའྱི་ཡུལ་ན་སྙན་གགས་ཅན་

གྱི་བ་མ་དང༌། མཁས་པ། གྲྭ་རྱིགས་ལྔ་སྟོང་ཙམ། གཞུང་ཞབས་གང་འཚམས། ཚོང་རྱིགས་དང༌།

དམག་མྱི། སྙོམས་ཆུང་སོ་ནམ་པ་མང་པོ། འབོག་རྱིགས། ལག་ཤེས་པ་སོགས་ཡོད་པ་རེད། ཁོང་ 243

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

ཚོ་ཕལ་ཆེ་བའྱི་བགོད་ལམ་ནྱི་ང་ཚོ་ལས་དཀའ་ངལ་དང༌། ཉེན་ཁ་ཆེ་བ་བྱུང་འདུག འགའ་ཞྱིག་

ནས་རང་གྱི་ནང་མྱི་རྣམས་མཉམ་འཁྱིད་ཐུབ་ན་ཡང༌། བྱ​ྱིས་པ་མང་པོ་ལ་འཕེང་གྱི་ངལ་དུབ་འོག་

འདས་གོངས་གྱུར་འདུག སྐྱེས་པ་མང་པོ་ཞྱིག་དམག་འཐབ་སྐབས་རང་གྱི་ཆུང་མ་དང༌། བུ་ཕྲུག་ རྒྱ་མྱིའྱི་དབང་འོག་ཏུ་ལུས་པ་དེ་ནྱི་སྡུག་བསལ་སྣོན་མ་ལྟ་བུ་ཡྱིན།

བཙན་བྱོལ་བ་དེ་རྣམས་དེང་སྐབས་རྒྱ་གར་དང༌། འབྲུག འབས་ལོངས། བལ་ཡུལ་བཅས་པར་ཁ་

འཐོར་གྱིས་གནས་འཁོད་ཡོད་ཅྱིང༌། རྒྱ་གར་ནང་གྱི་མྱི་སྣ་གགས་ཆེ་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མྱིན་འགའ་ ཞྱིག་ནས་དབུས་སྐྱོབ་གསོ་ཚོགས་པ་ཞྱིག་བཙུགས་ཏེ་རྒྱ་གར་གཞུང་དང་མཉམ་དུ་ང་ཚོའྱི་མྱི་མང་

ལ་རོགས་རམ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། ཡུལ་ཕོགས་འདྲ་མྱིན་གཞན་དག་མང་པོའྱི་དྭང་བངས་སྐྱོབ་

གསོ་ཚོགས་ཁག་ནས་དངུལ་དང༌། བཟའ་བཅའ། གོན་གོས། སྨན་སོགས་ཀྱི་རོགས་རམ་བྱེད་ བཞྱིན་ཡོད། དབྱ​ྱིན་ཇྱི་དང༌། ཨ་རྱི། ཨོ་སྱི་ཀྲྱི་ལྱི་ཡ། ནྱིའུ་ཛི་ལན་བཅས་ཀྱི་གཞུང་ནས་ང་ཚོའྱི་

བོད་ཕྲུག་ཚོའྱི་སློབ་སྦོང་གྱི་དོན་དུ་རོགས་རམ་གནང་ཡོད་པ་དང༌། ལྷོ་བྷྱི་ཀྲྱི་ནམ་གཞུང་ནས་ འབས་ཀྱི་རོགས་རམ་གནང་འདུག ཁོང་ཚོས་བྱམས་གཟྱིགས་དེ་ལྟ་བུ་གནང་བ་ལ་བཀའ་དྲྱིན་ཆེ་

ཞེས་ཞུ་རྒྱུ་མ་ཟད། དེ་དག་གྱིས་ང་ཚོ་ཐོག་མར་ལྷྱིང་འཇགས་ཡོང་ཐབས་ལ་ཕན་ཐོགས་ཤྱིན་ཏུ་

ཆེན་པོ་བྱུང༌། འོན་ཀང༌། ང་ཚོར་དགོས་མཁོ་ཆེ་ངེས་བྱུང་ན་མ་གཏོགས་དུས་རྟག་ཏུ་གཞན་གྱི་

དགེ་སྦྱིན་ཁོ་ནར་བརྟེན་འདོད་མེད་ཅྱིང༌། རྱིང་མྱིན་རང་གྱི་རང་པས་རང་ལུས་འདེགས་བསྐྱོད་

ཐུབ་པའྱི་འདོད་པ་ཡོད།

དམྱིགས་ཡུལ་འདྱིའྱི་དོན་དུ་ང་ཚོའྱི་བོད་མྱི་ལུས་གཟུགས་བདེ་ཐང་ཕལ་ཆེ་བར་ལས་ཀ་འཚོལ་

རྒྱུར་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་རོགས་རམ་གནང་ཡོད་ཅྱིང༌། གྲྭ་རྱིགས་འབོར་ཆེན་ཚུད་པའྱི་བོད་མྱི་མང་ པོས་དེང་སྐབས་ལམ་བཟོའྱི་ལས་རྩོལ་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད་ཀང༌། རྒྱ་ཐང་ཚ་དྲོད་ཆེ་སར་ང་ཚོ་རྱི་ཁུལ་ གྱི་མྱི་རྱིགས་གནས་སོད་བྱ་རྒྱུར་དཀའ་ངལ་ཡོད་སྟབས་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་དེ་ལ་དོ་འཁུར་གནང་

སྟེ་ང་ཚོའྱི་ཡུལ་དང་ཚ་གང་ཁད་པར་ཆེན་པོ་མེད་པའྱི་ས་གནས་ཁག་ཏུ་གཞྱིས་ཆགས་ཡོང་ཐབས་

བྱེད་བཞྱིན་ཡོད། ཧྱི་མ་ལ་ཡའྱི་རྱི་འདབས་སུ་ཡོད་པའྱི་རྡོར་གླྱིང་དང༌། ཌ་ལ་ཧའོ་སྱིར་བོད་མྱི་

དྲུག་བརྒྱ་སྐོར་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པའྱི་ལག་ཤེས་སློབ་སྦོང་གྱི་བཟོ་གྲྭ་བཙུགས། མ་ཡེ་སོར་དང༌། 244

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (ལྔ་པ།)

ཨ་སམ་ཁུལ་བོད་མྱི་བཞྱི་སྟོང་ཙམ་གཞྱིས་ཆགས་བྱས་ཐོག ད་དུང་འོས་པའྱི་ས་གནས་གཞན་

དག་འཚོལ་བཞྱིན་ཡོད། བྱ​ྱིངས་བོད་མྱི་རྒན་གས་ཚོར་ཤྱིང་གཅོད་ལ་སོགས་པའྱི་སོ་ནམ་གྱི་ལས་

ཀ་དང༌། འབོག་ལས་རྙེད་ཐོབ་ཡོང་མུས། གཞོན་ནུ་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་ནས། ལོ་ཉྱི་ཤུ་རྩ་ལྔ་བར་རྣམས་ ལ་དེ་སོན་ང་ཚོར་མེད་པའྱི་འཕྲུལ་འཁོར་གྱི་སློབ་སྦོང་གང་ཐུབ་སྤོད་ཀྱི་ཡོད།

ལོ་བཅུ་དྲུག་མན་གྱི་བོད་ཕྲུག་ལྔ་སྟོང་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་ནྱི་ངེད་ལ་དམྱིགས་བསལ་གྱི་སེམས་འཁུར་

ལྕྱི་བ་ཞྱིག་ཡྱིན། བུ་ཕྲུག་རྣམས་རང་ཡུལ་དང་ཐ་དད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གློ་བུར་སོ་འཁྱིད་སྐབས་རྒན་པ་

དང་མྱི་འདྲ་བའྱི་དཀའ་ཚེགས་ཆེ་བ་ཡོང་གྱི་ཡོད་ཅྱིང༌། ཐོག་མའྱི་ཆར་གནམ་གཤྱིས་དང༌། ཟས་ སྤྱོད་མ་མཐུན་པས་བོད་ཕྲུག་མང་པོ་འདས་གོངས་གྱུར་འདུག ཁོང་ཚོའྱི་འཕོད་བསྟེན་ཟབ་གཅེས་

དང༌། ལུས་སོག་བདེ་སྐྱོང་ཐུབ་ཐབས་སུ་ང་ཚོས་ཛ་གལ་ཆེན་པོས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས་པ་མ་ ཟད། ཁོང་ཚོའྱི་སློབ་སྦོང་ནྱི་ཤྱིན་ཏུ་གནད་གལ་ཆེན་པོ་ཡྱིན། བོད་ནང་ཡོད་པའྱི་བུ་ཕྲུག་ཚོ་རྒྱ་

མྱིས་ཕ་མའྱི་ས་ནས་འཕོག་འཁྱིད་གུང་བན་གྱི་རྱིགས་སུ་གསོ་སྐྱོང་གྱིས་བོད་མྱི་ནང་པ་མྱིན་པ་ལྟ་ བུར་བསྒྱུར་བ་ང་ཚོས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། བོད་ཕྲུག་ཚོས་རྒྱ་མྱིའྱི་ལྟ་སྤྱོད་དྭང་ལེན་མ་བྱས་པའྱི་སྐོར་གོང་

དུ་བརོད་ཟྱིན་ཀང༌། གུང་བན་རྱིང་ལུགས་ཡུན་རྱིང་གནས་ན་བོད་ཕྲུག་ཆུང་ངུ་ཚོ་གུང་བན་གྱིས་ གསོ་སྐྱོང་འོག་ན་ལོངས་སྐབས་སུ་ཡང་ཁོང་ཚོ་གུང་བན་དུ་མྱི་འགྱུར་སྙམ་པ་ཡང་དོན་མེད་རེད། དེར་བརྟེན་མྱི་རབས་རེས་མའྱི་སྐབས་དེང་དུས་རྒྱ་གར་ནང་ཡོད་པའྱི་བོད་ཕྲུག་ཚོ་གནད་གལ་

ཆེན་པོར་འགྱུར་རྒྱུ་དང༌། ཁོང་ཚོ་ནྱི་ང་ཚོས་གཅེས་སྐྱོང་བྱ་འོས་པའྱི་ཆོས་སྤྱོད་ཞྱི་བའྱི་ས་བོན་ལྟ་ བུར་འགྱུར་གྱི་རེད།

ད་ཕན་རྱི་འདབས་ས་ཁུལ་དུ་བོད་ཕྲུག་ཆྱིག་སྟོང་ཙམ་ལ་གཏན་སོད་སློབ་གྲྭ་བཙུགས་ཟྱིན་ཅྱིང༌།

ད་དུང་བོད་ཕྲུག་ཡོངས་རོགས་ལ་སློབ་གྲྭ་འཛུགས་རྒྱུའྱི་ག་སྒྱིག་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད། སློབ་གྲྭའྱི་ནང་

བོད་ཕྲུག་ཚོའྱི་ལུས་འཚོ་གོང་རྒྱས་ཐོག དངོས་འབེལ་བོད་མྱི་བཟང་པོར་འགྱུར་བཞྱིན་ཡོད་སྟབས་

ཕ་མ་བཙན་བྱོལ་བ་ཚོས་ཀང་རང་གྱི་བུ་ཕྲུག་སློབ་གྲྭར་འཇོག་འདོད་ཆེན་པོ་འདུག སློབ་ཚན་

གཙོ་བོར་བོད་ཡྱིག་དང༌། ཆོས། བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ཡོད་པ་མ་ཟད། དབྱ​ྱིན་ཡྱིག ཧྱིན་ཡྱིག ཨང་ རྩྱིས། འཛམ་གླྱིང་རྒྱས་བཤད། ཚན་རྱིག་བཅས་ཀང་སློབ་བཞྱིན་ཡོད། 245

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

སློབ་ལོ་མ་སོན་པའྱི་བུ་ཕྲུག་ཚོར་རྒྱ་གར་གྱི་གནམ་གཤྱིས་མ་འཕོད་པ་དང༌། བོད་དུ་མེད་པའྱི་

ནད་རྱིགས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་ཆེ་ཤོས་བྱུང༌། ཕ་མ་ཚོས་ཀང་བུ་ཕྲུག་ཚོར་བདག་གཅེས་ཇྱི་བཞྱིན་མ་

ཐུབ་སྟབས་ངེད་རང་སེར་ནས་ཐད་ཀར་བལྟ་སྐྱོང་ཐོག རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་དྷ་རམ་ས་ལར་ཁང་

པ་གཉྱིས་གཡར་སྤོད་གནང་བ་དེར་བུ་གསོ་ཁང་ཞྱིག་བཙུགས་པར་ངེད་ཀྱི་གཅེན་མོ་ནས་འགན་

འཁུར་བྱེད་བཅུག་ཅྱིང༌། དེ་ལ་བུ་ཕྲུག་བརྒྱད་བརྒྱ་སྐོར་འཕལ་དུ་སྐྱེལ་འབྱོར་བྱུང་སྟེ་རེས་འབས་

མྱི་དམན་པ་བྱུང༌། གཅེན་མོ་དང༌། ཁོང་ལ་དྭང་བངས་ཀྱིས་རོགས་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཁྱིམ་ཚང་ཆེན་

པོ་དེར་འཕལ་སེལ་དགོས་མཁོ་རྣམས་ཐབས་ཤེས་གོ་སྒྱིག་བྱས་པར་མཁོ་རྒུའྱི་ཆ་རྐེན་ཀུན་ཚང་གྱི་ འདོད་དགུར་སྤྱོད་ཐབས་རེ་ཞྱིག་མ་མཆྱིས་ཀང༌། ཁོང་ཚོར་བྱམས་བརྩེས་གཅེས་སྐྱོང་དང༌། ལུས་ འཚོ་གོང་རྒྱས་སུ་འགྱུར་ཐབས་གང་ཡོང་བྱེད་མུས་ཡྱིན། རྒན་པ་ཚོ་རྱིམ་བཞྱིན་སློབ་གྲྭ་གཞན་

དག་ཏུ་བཏང་སྟེ་དེང་སྐབས་དྷ་རམ་ས་ལར་བོད་ཕྲུག་སུམ་བརྒྱ་སྐོར་ཡོད།

རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་ཁོང་ཚོར་བཟའ་བཅའ་གནང་ཞྱིང༌། སེར་མྱི་གཞན་དག་དང༌། སྐྱོབ་གསོ་

ཚོགས་པ་ཁག་ནས་རོགས་རམ་འདྲ་མྱིན་མང་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག

ལས་དོན་འདྱི་རྱིགས་སྒྲུབ་པ་དང༌། སྱིད་གཞུང་གྱི་སོག་སྙྱིང་ཆུང་ངུ་ཞྱིག་ཉར་གཅེས་བྱེད་པའྱི་

དོན་དུ་༡༩༥༠ ལོ་འབས་ལོངས་སུ་བཞག་པའྱི་གསེར་དང༌། དངུལ་ས་ཕག་རྣམས་ཕན་ཐོགས་ཆེན་

པོ་བྱུང༌། དེ་རྣམས་རྱིན་བསྒྱུར་བྱས་ན་ཡང༌། ང་དང༌། ངའྱི་གཞུང་ནས་བཙན་བྱོལ་བོད་མྱི་དང༌།

མ་འོངས་པའྱི་བོད་ཀྱི་དོན་དུ་དགོས་མཁོ་སྒྲུབ་དགོས་པ་ཡོངས་རོགས་ལེངས་པ་མེད། གནས་ཡུལ་ འདྲ་མྱིན་གང་སར་འདྱི་སྣང་འཚོ་ཐབས་ལ་དོ་གལ་ཆེན་པོར་བཟུང་བ་ལྟར་ངེད་དང༌། བཙན་

བྱོལ་བོད་མྱི་ཡོངས་རོགས་ནས་ང་ཚོའྱི་ཆོས་ལ་དོ་གལ་ཆེན་པོར་འཛིན་གྱི་ཡོད། ཆོས་ཀྱི་མཛད་སོ་

རྣམས་བོད་དུ་ཡོད་པ་ལྟར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀང༌། ག་རྒྱས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནྱི་འབྱུང་མྱི་ཐུབ། སར་ ཕན་དེ་གས་ཧ་ཅང་ག་རྒྱས་ཆེས་དྲགས་པས་ད་ཆ་ཅུང་ཟད་འཁུ་བསྡུ་བྱས་ན་ཡང་ལེགས་པ་མེད་

དམ་སྙམ། ངེད་ནས་རང་གྱི་ཆོས་ཀྱི་སློབ་སྦོང་མུ་མཐུད་ཀྱིས་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད་པའྱི་ཁར། དེང་དུས་ འཛམ་གླྱིང་གྱི་གནས་ལུགས་རྣམས་རྟོགས་ཆེད་དབྱ​ྱིན་ཡྱིག་ལའང་སྦང་བརྩོན་གང་ཐུབ་བྱེད་ཀྱི་

ཡོད། དེ་སོན་རྒྱ་གར་དུ་ཡོང་སྐབས་སྱིད་དོན་རྐེན་དབང་གྱིས་གནས་སྐོར་འཕོ་ལུས་གྱུར་པ་ཚོར་ 246

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (ལྔ་པ།)

ད་ལམ་མཇལ་བསྐྱོད་བྱས་པ་མ་ཟད། ཡེ་ཤུ། ཧྱིན་དུ། འཇེན་སོགས་ཀྱི་ལྷ་ཁང་འགའ་ཤས་སུ་ཕྱིན་ པ་དང༌། ཆོས་ལུགས་གཞན་གྱི་མྱི་སྣ་འགའ་ཞྱིག་དང་གླེང་མོལ་སྐབས་ཚང་མར་མཐུན་ཕོགས་ཀྱི་ གཞྱི་རྟེན་ཞྱིག་ཡོད་པ་དེར་དགའ་བོ་བྱུང༌། རྡོར་གདན་དང༌། ཝར་ཎར་གནས་མཇལ་སྐབས་བོད་

ཀྱི་གྲྭ་རྱིགས་བརྒྱ་དང་དྲུག་ཅུ་རེ་གཉྱིས་བསྙེན་རོགས་སུ་བསྒྲུབས། དེ་ནྱི་ངེད་ནས་བསྙེན་རོགས་

བྱེད་པའྱི་ཐོག་མ་ཡྱིན། དེང་དུས་བོད་ནང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པའྱི་ཆོས་ལ་དམའ་འབེབས་

སྐྱོན་འཛུགས་བྱེད་པའྱི་སྐབས་འདྱིར་སངས་རྒྱས་སྐུ་དངོས་ཀྱིས་ཆོས་གསུངས་པའྱི་གནས་ཡུལ་

དེར་ངེད་ནས་བསྙེན་རོགས་སོམ་སེལ་བྱས་པ་དེ་ནྱི་ཤྱིན་ཏུ་སྐལ་བ་བཟང་པོ་ཡྱིན་པར་བསམ་བྱུང༌།

དེ་ལྟར་མཛའ་གོགས་མང་པོའྱི་རོགས་རམ་ལ་བརྟེན་ནས་ངེད་དང་མཉམ་དུ་ཐར་བོས་ཐུབ་པ་ཚོའྱི་

འཚོ་ཐབས་འགྱིགས་ཙམ་བྱུང་ན་ཡང༌། བོད་མྱི་ཕལ་ཆེ་བ་དུས་ཐོག་ཏུ་ཐར་བོས་མ་ཐུབ་པས་ད་ཆ་

བོས་པའྱི་གོ་སྐབས་བལ་ཏེ། ཧྱི་མ་ལ་ཡའྱི་རྒྱབ་ཕོགས་ཀྱི་བོད་ནྱི་ཤྱིན་ཏུ་ཉམ་ང་ཞྱིང༌། བཀྲེས་སྐོམ་

གྱིས་མནར་བའྱི་བཙོན་ར་ལྟ་བུར་གྱུར། ངེད་ནས་ཁོང་ཚོའྱི་གནས་ལུགས་བརེད་དུ་མྱི་འཇུག་པ་ ཙམ་ལས་ཐབས་གཞན་མེད། བོད་ས་ཐག་རྱིང་ཞྱིང༌། ཡུལ་ཁག་གཞན་དག་ཚོར་ཡང་ཁོང་རང་

ཚོའྱི་དཀའ་ངལ་སེལ་རྒྱུ་དང༌། འཇྱིགས་ཟོན་བྱེད་དགོས་པ་ཡོད་གཤྱིས། བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ནྱི་

ལོ་རྒྱུས་ཙམ་དུ་ལུས་ཀྱི་རེད་བསམ་མཁན་ཡོང་སྱིད་ཀང༌། བོད་ནྱི་འཛམ་གླྱིང་འདྱི་རང་གྱི་ཐོག་

ཏུ་ཡོད་ཅྱིང༌། བོད་པ་ཚོ་ཡང་འགོ་བ་བོ་ཡྱི་རྣམ་དཔྱོད་དང་ལན་པའྱི་ཚད་ལོང་གྱི་མྱིའྱི་རྱིགས་

ཤྱིག་ཡྱིན་པ་མ་ཟད། བོད་རྱིགས་རང་ལ་ཡང་ཤེས་རྱིག་ཀུན་སྤྱོད་བཟང་ལ་མང་བ་ཡོད། ཁོང་ ཚོར་སྡུག་བསལ་ཇྱི་བྱུང་ཡང་ཤེས་ཐུབ། དམག་ཆེན་གཉྱིས་པའྱི་རེས་སུ་མྱི་རྱིགས་སུ་ཞྱིག་ལ་ཡང་

འདྱི་འདྲའྱི་དཀའ་སྡུག་བྱུང་ཨེ་ཡོད་སྙམ་ཞྱིང༌། ད་དུང་དཀའ་སྡུག་དེའྱི་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་ཉྱིན་རེ་

བཞྱིན་མུ་མཐུད་ཅྱིང་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་མྱི་ང་ཚོའྱི་ཡུལ་ནས་ཕྱིར་ལོག་མ་བྱས་བར་རམ། ཡང་ན།

བོད་མྱི་རྱིགས་ཆོས་ལུགས་དང་བཅས་རྩ་མེད་དུ་མ་ཕྱིན་བར་སྡུག་བསལ་དེ་དག་རྒྱུན་ཆད་མེད་

པར་སོད་ཀྱི་རེད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་གནད་དོན་འདྱི་དག་མཉམ་འབེལ་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་ཞུ་ འབོད་ཀྱིས་འཛམ་གླྱིང་མྱི་མང་ལ་དྲན་བསྐུལ་དུས་རྟག་ཏུ་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད།

ལས་དོན་འདྱི་དག་ཇྱི་ལྟ་བུར་སྒྲུབ་དགོས་ངེད་རང་ནས་ཇྱི་བཞྱིན་མྱི་ཤེས་པ་མ་ཟད། བོད་མྱི་ 247

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

བསམ་གོས་འདོན་མཁན་ཚོས་ཀང་ཤེས་པ་དཀའ། ཐོག་མར་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་དེ་ལྟར་མ་བྱེད་ ཅེས་སློབ་སྟོན་བྱུང་ཡང༌། ངེད་ནས་ལྱི་ལྱིར་ཆེད་བསྐྱོད་ཐོག་གཞུང་དང༌། རྒྱལ་ཁབ་གཞན་དག་

གྱི་སྐུ་ཚབ་མང་པོར་གོ་བསྡུར་བྱས་པ་ཡྱིན། མཉམ་འབེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་འཐུས་མྱི་ཨར་ལན་ཌ་

དང༌། མ་ལ་ཡ་ནས་ང་ཚོའྱི་སྙན་ཞུ་མཉམ་འབེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ནང་ཞུ་བསྐུལ་གནང་ཞྱིང༌། ༡༩༥༩ ལོ་མཉམ་འབེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་བཅུ་བཞྱི་པའྱི་གོང་དུ་རྒྱུན་ལས་ཚོགས་འདུར་དེ་

སྐོར་ཚོགས་ཆེན་ནས་གོ་བསྡུར་བྱེད་འོས་ཡོད་མེད་འོས་ཐོ་བསྡུས་པར་རྒྱབ་སྐྱོར་བཅུ་གཅྱིག་དང༌།

ངོ་རྒོལ་ལྔ། བར་གནས་བཞྱི་བཅས་བྱུང༌། རུ་སུའྱི་སྐུ་ཚབ་ནས་ཚོགས་འདུའྱི་སྒྱིགས་ཁྱིམས་ལ་སྐྱོན་

འཛུགས་དང༌། ཅེ་ཀོ་སེ་ལ་ཝ་ཀའྱི་སྐུ་ཚབ་པས་འོས་ཐོ་བསྐྱར་བསྡུ་དགོས་ལུགས་བརོད་པར། རྒྱབ་ སྐྱོར་བཅུ་གཉྱིས་བྱུང་ཞྱིང༌། ངོ་རྒོལ་བྱེད་མཁན་མ་བྱུང༌། བར་གནས་དྲུག་བཅས་བྱུང་འདུག

དེར་བརྟེན་གནད་དོན་དེ་དག་མཉམ་འབེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཚོགས་ཆེན་དུ་གོ་བསྡུར་གྱིས་འོག་ཏུ་

བཀོད་པའྱི་གོས་ཆོད་ལ་མོས་མཐུན་བྱས་འདུག གོས་ཆོད་དེར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་བཞྱི་བཅུ་ཞེ་ ལྔ་དང༌། ངོ་རྒོལ་དགུ། བར་གནས་ཉྱི་ཤུ་རྩ་དྲུག་བཅས་བྱུང་འདུག རྒྱལ་སྤྱ​ྱིའྱི་བསམ་ཚུལ་དེར་ རྒྱ་མྱིས་བརྩྱི་འཇོག་ཕན་བུ་བྱེད་པའྱི་རེ་བ་བྱུང་ཡང༌། གོས་ཆོད་དེས་མངོན་གསལ་ཅན་གྱི་ནུས་པ་

གང་ཡང་མ་ཐོན། ཁྱིམས་འགལ་གྱི་བྱ་སྤྱོད་མཚམས་གཅོད་ཐུབ་མྱིན་ཇྱི་ལྟར་ཡང༌། དེ་ལ་ངོ་རྒོལ་

བྱེད་པ་ནྱི་འོས་ཤྱིང་འཚམས་པ་ཡྱིན། རྒྱལ་ཁབ་ཆེས་མང་པོས་ང་ཚོའྱི་ཞུ་དོན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ པར་བརྟེན་ང་ཚོར་བོ་སོབས་ཆེ་སྐྱེས་བྱུང༌། ང་ཚོའྱི་གནད་དོན་གང་དམག་ཁོངས་སུ་ངོས་འཛིན་

བྱེད་པ་ནྱི་བོ་ཕམ་གྱི་རང་བཞྱིན་ཞྱིག་རེད། ད་ལྟའྱི་འཛམ་གླྱིང་གྱི་གནས་ཚུལ་འདྱིར་དེ་ལྟར་མ་ བྱུང་ཐབས་མེད་ཀང༌། དངོས་འབེལ་བྱས་ན་དེ་ལྟར་མེད་ན་ལེགས། གཞྱི་རྩའྱི་གནས་ཚུལ་ལ་

གཞྱིགས་ན། བོད་དུ་བཙན་འཛུལ་བྱེད་པ་འདྱི་དག་རྒྱ་དམར་གཅྱིག་པུ་མ་ཡྱིན་པར་རྒྱ་མྱིའྱི་སྱིད་

གཞུང་གོང་མ་ཚོས་ཀང་བཙན་འཛུལ་དང༌། བཙན་འཛུལ་བྱེད་ཐབས་བྱས་འདུག

༡༩༣༠ ལོ་གོ་མྱིན་ཏང་གཞུང་གྱིས་དོན་འབས་མ་སྨྱིན་པའྱི་ཐབས་ཤེས་ཤྱིག་བྱས། རྒྱ་ནག་དམར་ པོའྱི་འོག་ཚུད་རེས་བཙན་འཛུལ་དེ་དག་ས་མཁེགས་ཅན་དང༌། ནུས་ལན། བོད་མྱིའྱི་འདོད་བོར་

མ་འཚམས་པ་ཇེ་ཆེར་ཕྱིན་པ་རེད། མཉམ་འབེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ནང་དམར་པོའྱི་ཡུལ་ཁག་གཞན་ 248

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (ལྔ་པ།)

དག་ནས་རྒྱ་མྱིའྱི་བྱ་སྤྱོད་ལ་འདོད་བབས་བྱུང་བའྱི་ཡྱིད་ཆེས་མེད་ན་ཡང༌། རྒྱ་མྱི་དམར་པོར་རྒྱབ་

སྐྱོར་མྱི་བྱེད་མཐུ་མེད་དུ་གྱུར། གོས་ཆོད་དེར་རྒྱབ་སྐྱོར་འབོར་ཆེ་ཐོབ་པ་དེས་ངེད་རང་དགའ་སྤོ་ ཆེན་པོ་བྱུང་ན་ཡང༌། དེས་ཆོག་ཤེས་བསྟེན་ཐབས་མེད། གོས་ཆོད་དེ་དག་གཏན་འབེབས་སྐབས་ རྒྱལ་སྤྱ​ྱིའྱི་ཁྱིམས་དོན་མཁས་པའྱི་ཚོགས་པའྱི་སྙན་ཞུ་གཉྱིས་ཐོན་མེད་སྟབས། རྒྱལ་ཚོགས་འཐུས་

མྱི་ཚོས་རྒྱ་མྱིའྱི་བྱ་སྤྱོད་མ་རུངས་པ་ཡོངས་རོགས་གསལ་རྟོགས་བྱུང་མེད་པའྱི་ཁར། རྒྱལ་སྤྱ​ྱིའྱི་

ཁྱིམས་དོན་རྟོག་ཞྱིབ་ཚོགས་པས་བོད་དུ་མྱི་རྱིགས་རྩ་མེད་ཀྱི་ཁྱིམས་འགལ་བྱུང་བར་ངོས་འཛིན་

བྱས་ལུགས་ཀང་གསལ་ཤེས་ཡོད་པ་མ་རེད།

༡༩༦༠ ལོ་ཨ་ཕ་རྱི་ཨེ་ཤན་ཚོགས་པ་ནས་ཕན་ནུས་ཆེན་པོའྱི་གོགས་རམ་གྱིས་དོན་གནད་འདྱི་

དག་མཉམ་འབེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་གོས་གཞྱིར་ཚུད་ཅྱིང༌། སྐབས་དེར་ཞུ་བསྐུལ་གནང་མཁན་མ་

ལ་ཡ་དང༌། ཐའྱི་ལན་ཡྱིན། རེས་སུ་ཨར་ལན་ཌ་དང༌། ཨལ་སལ་བ་ཀྲོར་ནས་ཀང་མཉམ་གོགས་ བྱས་པ་རེད། འོན་ཀང༌། ཚོགས་འདུ་དེ་སྐབས་ཨ་ཕ་རྱི་ཀའྱི་གནས་ཚུལ་ཛ་གལ་ཆེན་པོར་གྱུར་

ཏེ་བོད་དོན་གླེང་གོས་མ་བྱུང་གོང་ཚོགས་ཆེན་གོལ་དུས་སུ་གཏུགས་པ་རེད། མཉམ་འབེལ་རྒྱལ་ ཚོགས་ནྱི་དཀའ་སྡུག་མྱོང་བའྱི་ཡུལ་ཁག་གྱི་རེ་ལྟོས་བྱེད་ཡུལ་ཙམ་མ་ཟད། འཛམ་གླྱིང་རང་གྱི་

རེ་དོན་སྒྲུབ་པའྱི་གཞྱི་རྩ་ཡང་ཡྱིན་པར་བརྟེན། ང་ཚོའྱི་གནད་དོན་འདྱི་དག་མཉམ་འབེལ་རྒྱལ་

ཚོགས་སུ་མ་བརླག་གསོན་གནས་ཡོང་བའྱི་ཐབས་ཤེས་མུ་མཐུད་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད། བོད་མྱི་ཚོས་རྒྱ་

མྱི་དམར་པོའྱི་འོག་ཏུ་སོད་འདོད་གཏན་ནས་མེད་པ་ངེད་ནས་གསལ་པོར་ཤེས་རྟོགས་ཡོད་སྟབས་ ཕྱི་རྒྱལ་ཚོར་བོད་དམར་པོའྱི་འོག་ཏུ་སོད་རྒྱུའྱི་ཁས་ལེན་བྱེད་པའྱི་ཡྱིད་ཆེས་ནམ་ཡང་སྐྱེ་རུ་འཇུག་

འདོད་མེད་དོ། །

གང་ཡང་བོད་སར་བཞྱིན་གནས་ཐབས་མེད་ལ་ང་ཚོར་དེ་ལྟར་གནས་འདོད་ཀང་མེད། ཡང་ བསྐྱར་འཛམ་གླྱིང་ལས་ལོགས་སུ་སོད་མྱི་ཐུབ་ལ། སར་གྱི་སེར་གཞྱིས་ཀྱི་གནས་སྟངས་དེར་ཡང་ འགོ་མྱི་ཐུབ། རྒྱ་མྱིས་འགོག་རྐེན་མ་བྱས་གོང་ངེད་ནས་བཅོས་བསྒྱུར་བྱེད་རྩྱིས་སྐོར་གོང་དུ་བརོད་

ཟྱིན། དེང་དུས་ངེད་སྐྱབས་བཅོལ་དུ་གནས་སོད་སྐབས་འདྱིར་ཁྱིམས་ལུགས་མཁས་པའྱི་གོགས་

རམ་ལ་བརྟེན་ནས་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ལེགས་པར་གསུངས་པའྱི་དམ་པའྱི་ཆོས་དང༌། འཛམ་ 249

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

གླྱིང་གྱི་འགོ་བ་མྱིའྱི་ཐོབ་ཐང་གསལ་བསྒགས་ཀྱི་རྩ་དོན་གཞྱིར་བཟུང་བོད་ཀྱི་དམངས་གཙོའྱི་རྩ་

ཁྱིམས་གསར་པའྱི་ཟྱིན་བྱིས་ཤྱིག་བཟོས་ཏེ་བཅོས་བསྒྱུར་བྱེད་ཐབས་ལག་ལེན་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད།

ལས་དོན་དེ་དག་ད་ལྟ་ཡོངས་རོགས་མ་ཟྱིན་པ་ཟྱིན་འཕལ་དེ་སྐོར་རྒྱལ་སྤྱ​ྱིའྱི་མཁས་པའྱི་ཚོགས་སེ་

ཞྱིག་ལ་སྟོན་ཞྱིབ་རེས་སྐྱབས་བཅོལ་དུ་ཡོད་པའྱི་བོད་མྱི་ཚོ་དང༌། བོད་ནང་གྱི་ངའྱི་མྱི་མང་ཚོར་

གང་ཐུབ་སྟོན་འགེམས་བྱེད་རྩྱིས་ཡྱིན། དེ་ནས་ངའྱི་མྱི་མང་གྱི་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་འདུ་ཞྱིག་འདེམས་ བསྐོའྱི་ཐོག ང་ཚོས་རེ་འདོད་བྱེད་པའྱི་རང་དབང་གྱི་ཡུལ་དེའྱི་དོན་དུ་གནས་སྐབས་ཀྱི་རྩ་ཁྱིམས་ ཤྱིག་གཏན་འབེབས་བྱེད་པའྱི་རེ་འདུན་ཡོད།

ཕན་གྱི་བསམ་པར་གོས་ཚོགས་གཅྱིག་འཛུགས་འདོད་ཡོད་ཅྱིང༌། གོས་ཚོགས་དེའྱི་ནང་མྱི་མང་

གྱི་སྐུ་ཚབ་ཆ་ཚང་ཡོད་དགོས་པ་མ་ཟད། དགོས་མཁོ་དམྱིགས་བསལ་གྱི་སྐུ་ཚབ་ཀང་ཡོད་དགོས།

ཁྱིམས་ལུགས་གསར་བཟོའྱི་རྱིགས་ལ་འཐུས་མྱི་མང་བས་མོས་ཤོག་ཐོབ་དགོས་ཤྱིང༌། རྩ་ཁྱིམས་

བཟོ་བཅོས་རྱིགས་ལ་འཐུས་མྱི་བཞྱི་ཆ་གསུམ་གྱི་མོས་ཤོག་ཐོབ་དགོས། འདེམས་བསྐོ་བྱེད་སྐབས་

གྲྭ་རྱིགས་ཐེ་བའྱི་ཡོངས་ཁབ་ལོ་ཚད་ལོན་པ་རྣམས་ནས་བྱེད་དགོས་ཤྱིང༌། ང་ཚོ་མྱི་འབོར་མྱི་ཆེ་ ཞྱིང༌། མྱི་མང་བོ་རྱིག་བཀྲ་བ་ཡོད་སྟབས་བྱེད་ཐབས་འདྱི་ལ་བོད་ནང་དཀའ་ངལ་ཡོང་གྱི་མ་རེད།

སར་ཕན་ང་ཚོའྱི་མྱི་མང་ཚོས་སྱིད་དོན་རྱིགས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མྱོང་བ་མ་ཟད། ཉེ་ཆར་ལོ་བཅུའྱི་ རྱིང་ཁོང་ཚོའྱི་བསམ་ཚུལ་མང་པོ་འདོན་དགོས་བྱུང་བ་རེད།

ས་དུས་ནས་བོད་དུ་ཆྱིག་སྒྱིལ་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཅྱིག་ཆགས་ཤྱིང༌། དེང་དུས་བོད་གཞུང་དང༌། མྱི་ མང་གནས་ཚུལ་གསར་པ་ཞྱིག་ཐོག་སླེབས་ཡོད་སྟབས་དབུས་གཞུང་གྱི་ནུས་ཤུགས་ཆེ་ཙམ་ཞྱིག་

ངེས་པར་ཡོད་དགོས། དངོས་ཤུགས་ཅྱི་རྱིགས་ནས་ཕན་ཚུན་མྱི་མཐུན་པ་འབྱུང་གཞྱིའྱི་ཤོག་ཁག་

གསར་པ་བཟོ་རྒྱུ་དེར་འདོད་བབས་མེད།

དེར་བརྟེན་ཏཱ་ལའྱི་བ་མས་བཀའ་བོན་ཚོ་འདེམས་བསྐོ་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། ཁོང་ཚོར་གོས་ཚོགས་ནང་

འོས་ཤོག་འཕེན་པའྱི་ཐོབ་ཐང་མེད་ཀང༌། གླེང་མོལ་བྱེད་པའྱི་ཐོབ་ཐང་ཡོད། བཀའ་བོན་ཕྱིར་

འཐེན་བྱེད་འོས་རྱིགས་ལ་གོས་ཚོགས་ནས་རེ་འདུན་བཏོན་ཆོག་ཅྱིང༌། དེ་ལ་ཏཱ་ལའྱི་བ་མས་མོས་ 250

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (ལྔ་པ།)

མཐུན་མ་བྱུང་ན། དེ་སྐོར་ཁྱིམས་ཁང་མཐོ་ཤོས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་ལ་གཉྱིས་ཀས་བོ་མོས་བྱེད་དགོས།

བཀའ་ཤག་ལ་ཇྱི ་ ཡོ ད ་ཀྱི ་ སྲུང་སྐྱོ བ ་དང་ལན་པའྱི ་ ཁྱི མ ས་ཁང་མཐོ ་ ཤོ ས ་བསྐོ ་ འཛུགས་བྱེ ད ་རྒྱུ། བཅའ་ཁྱིམས་དང༌། ཁྱིམས་ཁང་གྱི་འགོ་ལུགས་རྩ་ཁྱིམས་སུ་འཁོད་རྒྱུ་ལྟར། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ ཆེ་ཤོས་ཀྱི་དོན་དུ་ཏཱ་ལའྱི་བ་མའྱི་མཚན་དབང་ཕྱིར་འཐེན་བྱེད་འོ ས་བྱེད་རྒྱུ།

ཏཱ་ལའྱི་བ་མ་ཆུང་སྱིད་ཀྱི་སྐབས་སམ། གཤེགས་ཤུལ། ལས་དོན་མྱི་འཕེར་བ། རྒྱུ་མཚན་གཞན་

དག་ལ་བརྟེན་ནས་དབང་ཆ་བཤོལ་བ་བཅས་ཀྱི་རྱིང༌། གོས་ཚོགས་འཐུས་མྱི་གསུམ་གཉྱིས་ཀྱི་

མོས་ཤོག་ཐོབ་པའྱི་མྱི་གངས་གསུམ་ནས་ལྔ་བར་ཡོད་པའྱི་རྒྱལ་ཚབ་ལྷན་ཚོགས་ཤྱིག་བཙུགས་ཏེ་ ཁོང་ཚོས་ཏཱ་ལའྱི་བ་མའྱི་ལས་ཚབ་བྱེད་དགོས།

རྩ་ཁྱིམས་འདྱི་དང༌། འབེལ་ཡོད་ཀྱི་རྩ་དོན་རྣམས་དེང་སྐབས་ཞྱིབ་འགོད་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད་ཀང༌།

མཐའ་མའྱི་གཏན་འབེབས་ཡོང་རྒྱུར་དུས་ཐག་རྱིང་ཙམ་འགོར་རྒྱུ་མ་ཟད། སྙྱིང་དོན་མདོར་བསྡུས་ བཏོན་པ་དེ་ལ་ཡང་འགྱུར་བ་ཡོང་སྱིད། ད་དུང་བྱེད་རྒྱུ་མང་པོ་བསད་ཡོད།

བོད་ཀྱི་མྱི་མང་ཚོས་རང་གྱི་བསམ་ཚུལ་གང་ཡོད་འདོན་

དགོས། སྱིད་གཞུང་ནྱི་མྱི་མང་གྱི་རེ་འདོད་དང༌། གོགས་རམ་ལ་བརྟེན་དགོས་པའྱི་ཡྱིད་ཆེས་ ཡོད། ངེད་རང་ནས་མྱི་མང་གྱི་རེ་འདོད་སྒྲུབ་རྒྱུ་ལས། དབང་ཆ་དང༌། རྒྱུ་ནོར་གྱི་འདོད་པ་གང་ ཡང་མེད། ང་ཚོ་ཐུན་མོང་ནས་ཆོས་ཀྱི་ལམ་སྟོན་དང་འབེལ་བའྱི་བསམ་ཚུལ་དེ་ལྟ་བུ་བཟུང་ན་

དཀའ་ངལ་ཡོངས་སུ་སེལ་ཏེ་དེང་དུས་ཀྱི་འཛམ་གླྱིང་འདྱིའྱི་ཐོག་གནས་པའྱི་བོད་གསར་པ་དེར་

སར་ཕན་བོད་ལོགས་སུ་སོད་པའྱི་གནས་སྐབས་ལྟ་བུའྱི་བདེ་སྐྱ​ྱིད་ཀྱི་འཚོ་བ་ལྷག་དང་བཅས་པ་ ལོངས་སུ་སྤྱོད་ཐུབ་རྒྱུར་ཐེ་ཚོམ་མེད། དེ་རྣམས་ནྱི་མ་འོངས་པའྱི་གནས་ཚུལ་ཡྱིན། འདས་པའྱི་

གནས་ཚུལ་ལ་གཞྱིགས་ན་འཚེ་མེད་ཞྱི་བའྱི་ལག་ལེན་མཐའ་འཁོངས་བྱས་པ་དེར་བོ་འགོད་ཆ་ ཙམ་མེད། ང་ཚོས་ཆོས་བཞྱིན་སྤྱོད་དགོས་པ་གལ་གནད་ཆེ་ཤོས་ཡྱིན་སྟབས་སྱིད་བྱུས་དེ་ལས་ གཞན་དུ་བསྒྱུར་ཐབས་མེད་ཅྱིང༌། མྱི་མང་ནས་ངེད་དང་མཉམ་དུ་སྱིད་བྱུས་འདྱི་རང་ལག་ལེན་ 251

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

བྱས་ཡོད་ན་ད་ལྟའྱི་གནས་ཚུལ་ལས་ལེགས་ཙམ་འབྱུང་སྱིད། ང་ཚོའྱི་གནས་ཚུལ་ནྱི་འགལ་ཉེས་ མེད་པའྱི་མྱི་ཞྱིག་སྐོར་སྲུང་དམག་མྱིས་འཛིན་བཟུང་བྱས་པ་ལྟ་བུ་ཡྱིན། མྱི་དེ་ནུས་ཤུགས་ཆེན་པོ་

ཞྱིག་དང་ཐུག་ཡོད་སྟབས་དེས་རྒོལ་རྩོད་བྱས་ཀང་འཕལ་དུ་ཐར་བ་དཀའ། དེ་བས་ཁ་རོག་ཏུ་ཕྱིན་

ཏེ་དྲང་བདེན་གྱི་ཁུངས་སྐྱེལ་བྱས་ན་མཐར་ཐུག་ལེགས་པ་ཡོང་རྒྱུ་ཡང༌། བོད་ནང་དེ་ལྟར་བྱེད་མ་

ཐུབ། ངའྱི་མྱི་མང་ནས་རྒྱ་མྱིའམ། ཁོང་ཚོའྱི་ལྟ་སྤྱོད་བཟོད་འཁུར་མྱི་ཐུབ་པའྱི་ཐོག རྒོལ་རྩོད་བྱེད་ པའྱི་བསམ་ཚུལ་ལོག་དཀའ་བར་གྱུར་པ་རེད།

ང་ཚོའྱི་ཡུལ་ནང་རྒྱ་མྱི་ནས་ཆེས་མ་རུངས་པའྱི་སྤྱོད་ཚུལ་ངན་པ་ཇྱི་སྙེད་ལག་ལེན་བྱས་ཡོད་ཀང༌། རང་ངོས་ནས་རྒྱ་རྱིགས་མྱི་མང་ལ་གདུག་སེམས་འཛིན་གྱི་མེད་ཅྱིང༌། མྱི་རེ་ཟུང་གྱི་བྱ་སྤྱོད་སྐོར་

རྒྱལ་ཁབ་དང༌། མྱི་རྱིགས་ཤྱིག་ལ་ཁ་གཡོགས་བྱེད་པ་ནྱི་ས་བར་ཕྱི་གསུམ་མྱི་འོ ས་པའྱི་བྱ་བཞག་

ཡྱིན་པ་མ་ཟད། ཉེན་ཁ་ཡོད་པ་ཞྱིག་རེད། རྒྱ་རྱིགས་ནང་མྱི་བཟང་པོའྱི་གས་མང་པོ་ཡོད་པ་གོ་ རྟོགས་ཡོད་ཅྱིང༌། དེ་ལྟར་རྒྱ་རྱིགས་ནང་ཆེས་བཟང་པོ་དང༌། ཆེས་ངན་པ་གཉྱིས་འཛོམས་དེ་ལྟ་

བུ་འཛམ་གླྱིང་ནའང་ཨེ་ཡོད་སྙམ་པ་ཡང་བྱུང༌། དམར་པོའྱི་རྱིང་ལུགས་སམ། རྒྱ་ནག་ནྱི་ང་ཚོའྱི་

དག་མ་ཡྱིན་ཞྱིང༌། ང་ཚོའྱི་དག་ནྱི་རྒྱ་མྱི་དམར་པོ་འགའ་ཤས་ཤྱིག་ཡྱིན། བོད་ནང་གྱི་སྤྱོད་ཚུལ་

ཐབས་རྡུགས་དེ་དག་ནྱི་སོག་གཅོད་ཀྱི་དབང་ཆ་ཡོད་པའྱི་དྲེགས་པས་མྱོས་པའྱི་རྒྱ་རྱིགས་དམའ་

ཤོས་ཀྱི་དམར་པོའྱི་ཏང་མྱི་དང༌། དམག་མྱི་ཉུང་ཤས་ཤྱིག་གྱིས་བྱས་པ་ཡྱིན། ཁོང་ཚོའྱི་བྱ་སྤྱོད་ཇྱི་

ལྟ་བ་རྒྱ་རྱིགས་ཕལ་མོ་ཆེས་ཤེས་ན་ཤྱིན་ཏུ་ངོ་ཚ་བའྱི་རང་བཞྱིན་ཡང༌། དེ་ལྟར་ཤེས་ཐབས་ཡོད་ པ་མ་རེད། ཁོང་ཚོས་ཁྱིམས་འགལ་ཇྱི་བྱས་ཀྱི་ལན་དུ་ང་ཚོས་ཀང་དེ་བཞྱིན་ཁྱིམས་འགལ་བྱེད་

མྱི་རུང༌། ང་ཚོས་ལས་རྒྱུ་འབས་ལ་ཡྱིད་ཆེས་ཀྱི་ཁོང་ཚོ་སྐྱེ་བ་གཞན་དུ་མྱི་བཟད་པའྱི་ངན་འགོར་ མ་བྱ​ྱིང་བར་གཏན་བདེར་འགོད་པའྱི་གོགས་ཕན་སྒྲུབ་དགོས་པ་ངེད་ཅག་གྱི་ལས་འཁུར་ཡྱིན། རྒྱ་ མྱིའྱི་དམར་པོའྱི་རྱིང་ལུགས་ད་ཕན་ལོ་བཅུ་གཉྱིས་ཙམ་གནས་པ་དང༌། ང་ཚོའྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་

བསྟན་པ་ནྱི་མྱི་ལོ་ཉྱིས་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་གནས་ཟྱིན་ཅྱིང༌། ད་དུང་གནས་ཡུན་ལོ་ངོ་བརྒྱ་

ཕག་ཉྱི་ཤུ་བརྒལ་བ་ཡོད་པ་བསྟན་པའྱི་གནས་ཚད་སངས་རྒྱས་རང་ཉྱིད་ཀྱིས་བཀའ་བཞེས་གནང་ བ་ནས་ཤེས་ཐུབ།

252

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མྱི་མང་། (ལྔ་པ།)

དེང་དུས་དྲག་ཆས་ཀྱི་ནུས་ཤུགས་ཤྱིན་ཏུ་ཆེ་བའྱི་གནས་སྐབས་འདྱིར། སྐྱེ་བོ་ཕོ་མོ་མཆོག་དམན་

རང་རང་ཁྱིམ་ཚང་གྱི་འཚོ་ཐབས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམས་ནྱི་དེ་དག་ཡུན་གནས་ཡོང་བ་དང༌། བུ་ཕྲུག་རྣམས་བདེ་སྐྱ​ྱིད་ངང་འཚར་ལོངས་ཐུབ་པའྱི་རེ་སྨོན་བྱེད་རྒྱུ་ཙམ་ལས་མེད་ཅྱིང༌། གལ་ཏེ་ རང་རེ་ལྟ་བུར་ཁྱིམ་ཚང་སྟོར་བཤྱིགས་གྱུར་པ་རྣམས་ནྱི་རེ་སྨོན་དེ་བས་ཆེ་ཙམ་བྱེད་དགོས། སྙྱིང་

པོ་མྱི་ཚང་མར་ཡྱིད་ཀྱི་བདེ་བ་ཐོབ་དགོས་པ་དེ་ཡྱིན། ངེད་ནས་བོད་མྱི་ཚོའྱི་སྙྱིང་སྟོབས་དང༌།

འགོ་བ་ཡོངས་ཀྱི་སྙྱིང་ལ་གནས་པའྱི་དྲང་བདེན་ལ་དགའ་བའྱི་ནུས་པ་མཆོག་གསུམ་གྱི་ཐུགས་རེ་ བྱ​ྱིན་རླབས་བཅས་ལ་རེ་སྨོན་དང༌། ཡྱིད་ཆེས་བྱེད་བཞྱིན་ཡོད།། །།

253

མྱུར་ཀྲོག་རྩལ་སྦྲོང་།

སྦྲོང་ཚན།

དང་པྲོ། དྲི་བ་རྣམས་ལ་ལན་ཐུང་ངུ་རེ་བིས།

༡ ༸གོང་ས་མཆོག་མ་སུ་རྱིར་དུས་ཡུན་ཅྱི་ཙམ་བཞུགས་ཡོད་དམ།

༢ ༸གོང་ས་མཆོག་དང་རྒྱ་གར་གྱི་སྱིད་བོན་ནེ་རུ་རྒྱ་གར་གྱི་ས་གནས་གང་དུ་མཇལ་འཕད་གནང་ཡོད་དམ། ༣ གོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་ལ་གོས་ཞྱིབ་བྱེད་སྐབས་མྱིང་རྟགས་མྱི་འགོད་དབང་མེད་གྱུར་པའྱི་དོན་ གང་ཡྱིན་ནམ།

༤ ཕོགས་ལྷུང་སངས་པའྱི་རྒྱལ་སྤྱ​ྱིའྱི་ཚོགས་པ་དེས་བོད་དུ་བཙན་གནོན་བྱས་པའྱི་སྙན་དེབ་གང་དང་གང་ བཏོན་ཡོད་དམ།

གཉིས་པ། དྲི་བ་རྣམས་ལ་རྒས་པ་རེ་བིས།

༡ ༸གོང་ས་མཆོག་ལ་སྐུ་ཞབས་ནེ་རུས་མཛའ་བརྩེའྱི་རླུང་འཕྱིན་ཕུལ་འབྱོར་ནང་གང་འཁོད་ཡོད་དམ།

༢ རྒྱལ་སྤྱ​ྱིའྱི་ཁྱིམས་དོན་ཚོགས་པས་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལ་ཞྱིབ་འཇུག་བྱས་ཏེ་ཐག་གཅོད་གཏན་འབེབས་ཅྱི་ འདྲ་བྱས་ཡོད་དམ།

༣ རྒྱལ་སྤྱ​ྱིའྱི་ཁྱིམས་དོན་མཁས་པའྱི་ཚོགས་པ་དེའྱི་ངོ་བོ་གང་འདྲ་ཡྱིན་ནམ།

༤ རྒྱལ་སྤྱ​ྱིའྱི་ཁྱིམས་དོན་མཁས་པའྱི་ཚོགས་པས་ཁུངས་སྐྱེལ་མང་པོ་བསྡུ་གསོག་བྱས་ཏེ་དོན་འབས་གང་ བཀོད་ཡོད་དམ།

254

བྲོད་ཀི་སད་ཡིག Tibetan (Code: 117)

འཛིན་རིམ་བཅུ་གཉིས། Class-XII (APRIL 2017 - MARCH 2018) One paper

3 Hours

Marks 100

Marks

Suggested Pe-

riods

Section A བརྡ་སྤོད་ཉེར་མཁོ། Applied Grammar

༡། རྟགས་འཇུག Tags ‘Jug

20 Marks

30

• རྟགས་འཇུག་གྱི་རྩ་བ་ལས་མྱིང་གཞྱི་དང༌། སོན་འཇུག་གྱི་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང། སོན་འཇུག་གྱི་འཇུག་པ། • བདག་གཞན་དུས་གསུམ།

• རྟགས་འཇུག་གྱི་རྩ་བ་ལས་རེས་འཇུག་གྱི་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་འཇུག་པ།

• Classifications and applications of root letter and prefix letter • Tenses

• Tenses, Classifications and applications of suffix letter and applied verbs ཁྱིད་གཞྱིའྱི་ལམ་སྟོན། Suggested Reference:

༡། སྱི་ཏུའྱི་ཞལ་ལུང་། མཛད་པ་པོ། དངུལ་ཆུ་དྷརྨ་བྷ་དྲ། ཤེས་རྱིག་པར་ཁང་།

i) Si tu’i zhal lung of Ngulchu Dharma Badra, published by Tibetan Culture Printing Press, Delhi.

གོ་རྟོགས་ནུས་རྩལ། Comprehension

Section B 10 Marks

བོད་དུ་རྱིག་གནས་དར་ཚུལ་མདོར་བསྡུས་བཤད་པ། (སྨད་ཆ།)

Bod du rig gns dar tshul mdor bsdus bshad pa (Part Two)

15

Section C ༡། རྒྱུན་སྤྱོད་ཡྱིག་རྱིགས། Letter Writing

10 Marks

15

ལས་བསོམས་སྙན་ཐོ་དང༌། སྐྱབས་རྟེན། བསོ་རྟེན། རྒྱབ་གཉེར་ཡྱི་གེ། Report, Bonafide letter

༢། རྩོམ་འབྱིའྱི་ཤེས་བྱ། Essay Writing

12 Marks

20

ལྷུག་རྩོམ་དང་སྒྲུང་ཐུང་འབྱི་ཐབས།

Techniques for writing prose and short stories

Section D རྩོམ་རྱིག Literature ༡། ལྷུག་རྩོམ། Prose

16 Marks

40

• བྱ་སྤེལ་གཏམ་བརྒྱུད།

• ལེགས་བཤད་བོ་གསར་མྱིག་འབྱེད།

• The Tale of birds and monkeys • Legs bShad Blo gSar Mig ‘Byed ༢། སྙན་ངག Poetry

12 Marks

25

གཟུགས་རྒྱན། བསྡུས་བརོད་ཀྱི་རྒྱན། རབ་བཏགས་ཀྱི་རྒྱན།

Metaphor, Abbreviated expression, exaggeration ཁྱིད་གཞྱིའྱི་ལམ་སྟོན། Suggested Reference: སྙན་ངག་ལ་འཇུག་པའྱི་ཚིག་རྒྱན་རྱིག་པའྱི་སོ་འབྱེད།

Tsig rGyan Rig Pa’i sGo ‘Byed, Dung dKar bLo Sang ‘Phrin Las, published by Bod lJongs Mi Rigs ༣། ཟློས་གར། Drama

10 Marks

རྱི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གྱི་ཕོ་ཉ། ཪྱིག་འཛིན་འཇྱིགས་མེད་གླྱིང་པ། ཤེས་པར།

20

Ri dvags kyi gtam nges ‘byung gi pho nya by Rigzin Jigme Lingpa, TCPP, Delhi.

༤། མྱུར་ཀོག་རྩལ་སྦོང་། Rapid Reading 10 Mark

15

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང༌ངོས་ཀྱི་མྱི་མང༌། ལེའུ་དགུ་པ་ནས་བཅུ་གསུམ་བར།

Chapter 9-13 of <<My land and my people>> ཁྱིད་གཞྱིའྱི་ལམ་སྟོན། Suggested Reference:

ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང༌ངོས་ཀྱི་མྱི་མང༌། མཛད་མཛད་པ་པོ། ༸གོང་ས་སྐུ་ཕེང་བཅུ་བཞྱི་པ་ཆེན་པོ་མཆོག ཤེས་

རྱིག་པར་ཁང་།

<<My land and my people>>, H.H. the Dalai Lama, published by TCPP, Delhi.