ཕྱིི་ལོོ་ ༢༠༡༩ ལོོར་གཏན་འབེེབས་བྱུང་བའིི་བོོད་ཀྱིི་སྐད་ཡིིག་དང་རིིག་གཞུང་སློོབ་གྲྭའིི་ བསླབ་གཞིིའིི་རྩ་འཛིིན་གྱིི་དགོོངས་དོོན་ལྟར་རྩོོམ་སྒྲིིག་ཞུས་
བོོོད་ཀྱིིི་སྐད་ཡིིིག་དང་རིིིག་གཞུུང་སློོོབ་གྲྭའིིི་བོོོོད་ཡིིིག་སློོོབ་དེེེེབ་
འཛིིན་རིིིམ་གསུུམ་པ་ (ཚོོད་ལྟ་)
བོོོད་མིིིའིིིི་སྒྲིིིིག་འཛུུགས་ཤེེེས་རིིིག་ལས་ཁུུངས་ནས་རྩོོོམ་སྒྲིིིག་དང་གཏན་འབེེེབས་ཞུུས་
ཕྱྱི་ལོ་ ༢༠༡༧ ལོར་རྩྩོམ་སྒྲིག་དང་གཏན་འབེབས་ཞུས་པའི་བྱང་ཨ་རིའི་བོད་ཀྱྱི་སྐད་ཡིག་དང་རིག་གཞུང་ སླློབ་གྲྭའི་བོད་ཡིག་སླློབ་དེབ་གཞི་ལ་བཞག་སྟྟེ་རྩྩོམ་སྒྲིག་ཞུས།
རྩྩོམ་སྒྲིག་འགན་འཁུར་བ། རྩྩོམ་སྒྲིག་པ།
བསྟན་འཛིན་པདྨ། (ཤེས་ལྷན་འགན་འཛིན།)
དེབ་གཟུགས་དང་རྒྱབ་ཤ་ཇུས་འགོད་པ། ཞུ་དག་པ། རི་མོ་བ།
དགེ་འདུན་དོན་ཡོད། བསྟན་འཛིན་དཔལ།
བླློ་བཟང་ཤེས་རབ། པདྨ་ཡང་འཕེལ།
གཏན་འབེབས་ཚོགས་ཆུང་གི་ཚོགས་མི།
དངོས་གྲུབ་བསྟན་པ།
ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ཀྱྱི་བོད་ཡིག་ཤེས་ཡོན་འགན་འཛིན།
མིང་ཆུང་།
དྷ་ས་བོད་ཁྱྱིམ་གྱྱི་བོད་ཡིག་རྒྱུས་སྟྟོན་པ།
དགེ་འདུན་དོན་ཡོད། བསྟན་འཛིན་དཔལ། ཆོས་ཉིད་སྒྲོལ་མ།
བྱམས་པ་དཔལ་མོ།
བླློ་བཟང་འཕྲྲིན་ལས། བཀྲ་ཤིས་མཚོ་མོ།
ཨེ་མི་ལེ་ཡ། (Emilya)
ཤེས་ལྷན་སླློབ་དེབ་ཚན་པའི་འགན་འཁུར་བ། བོད་ཡིག་སླློབ་དེབ་རྩྩོམ་སྒྲིག་པ། ཤེས་རིག་བྱྱིས་སྒྲུང་རྩྩོམ་སྒྲིག་པ།
དྷ་སྟྟེང་བོད་ཁྱྱིམ་སླློབ་གྲྭའི་སྔྔོན་དགེ།
ས་རཱ་བོད་ཀྱྱི་མཐོ་རིམ་སླློབ་གཉེར་ཁང་གི་བོད་ཀྱྱི་སྐད་ཡིག་འཛིན་གྲྭའི་སླློབ་དགེ། བོད་ཀྱྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་གི་བོད་ཀྱྱི་སྐད་ཡིག་འཛིན་གྲྭའི་སླློབ་དགེ།
ནང་བསྟན་སྲྲི་ཞུ་ཁང་གི་སྐད་ཡིག་གཉིས་པའི་སླློབ་ཁྲྲིད་ལམ་སྟྟོན་པ།
ཨོ་ཤོད་ཚེ་རིང་གཡང་འཛོམས། ནང་བསྟན་སྲྲི་ཞུ་ཁང་གི་འཛིན་སྐྱོང་འགན་འཛིན། ཉི་མ་བུ་ཁྲྲིད།
ནང་བསྟན་སྲྲི་ཞུ་ཁང་གི་སྐད་ཡིག་གཉིས་པའི་སླློབ་དགེ་ཟུར་པ།
©བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས།
དཔེ་དེབ་འདི་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ཀྱྱི་དྲྭ་རྒྱ་ bodyiglobjong.com ནས་ལྟ་ཀླློག་དང་ཕབ་ལེན་བྱྱེད་ཐུབ། Special Acknowledgement
Funded by DANIDA through CICED
Phone: Email: Web:
DEPARTMENT OF EDUCATION Central Tibetan Administration
+91-1892-222572/222721 education@tibet.net www.sherig.org
GANGCHEN KYISHONG DHARAMSALA - 176215 DISTT. KANGRA H.P INDIA
ཆེད་བརྗྗོད།
༄༅། །བོོད་ཀྱིི་སྐད་ཡིིག་ནིི་བཅུ་ཕྲག་རིིག་གཞུང་བདུད་རྩིིའིི་ཉིིང་བཅུད་འཛིིན་པའིི་སྣོོད་བཟང་པོོ་དང་གངས་ ལྗོོངས་ལུགས་གཉིིས་ཀྱིི་དབུགས་རྒྱུན་སྐྱོོང་བའིི་སྲོོག་རྩའང་ཡིིན།
དེེས་ན་རང་གིི་སྐད་ཡིིག་རྒྱུན་འཛིིན་དང་
གོོང་སྤེེལ་བྱེེད་པ་ནིི་བོོད་མིི་ཡོོངས་རྫོོགས་ཀྱིི་ཕྲག་ཏུ་རང་བཞིིན་གྱིིས་བབས་པའིི་འགན་ཁུར་ཞིིག་ཡིིན་པ་སྨོོས་ ཅིི་དགོོས།
མིི་རིིགས་གང་ཞིིག་ཡིིན་ཡང་སྐད་ཡིིག་མིི་ཉམས་རྒྱུན་འཛིིན་གྱིིས་མིི་རབས་མིི་ཐོོག་བརྒྱུད་ནས་
འགྲོོ་མ་ཐུབ་ཚེེ་མིི་རིིགས་དེེ་ཉིིད་ཉམས་ཉེེས་སུ་འགྲོོ་རྒྱུ་ཡིིན་པ་གདོོན་མིི་ཟ། བོོད་མིིའིི་སྒྲིིག་འཛུགས་ནས་གལ་ཆེེ་དོོན་ཆེེར་བརྩིིས་ཏེེ།
དེེར་བརྟེེན་མིི་ལོོ་ཉིི་ཤུ འིི་གོོང་དུ་
བཙན་བྱོོལ་བོོད་མིིའིི་གཞིི་རིིམ་གྱིི་ཤེེས་ཡོོན་སྲིིད་
བྱུས་གཏན་འབེེབས་གནང་སྟེེ་རྒྱ་བལ་གྱིི་སློོབ་གྲྭ་ཁག་གིི་ནང་ལག་བསྟར་ཞུས་དང་ཞུ་བཞིིན་ཡོོད་ལ། དེེ་ཐད་ བོོད་མིིའིི་སྒྲིིག་འཛུགས་ཤེེས་རིིག་ལས་ཁུངས་ནས་བསླབ་གཞིིའིི་རྩ་འཛིིན་དང་སློོབ་དེེབ་སོོགས་ལ་བསྐྱར་ཞིིབ་ དང་བཟོོ་འགོོད་གསར་གཏོོད་གང་ཅིིར་གནང་ཡོོད།
ཉེ་བའི་ལོ་བཅུ་ཕྲག་འགའི་ནང་བོད་མི་ཕོན་ཆེ་ནུབ་ཕྱྱོགས་ཡུལ་གྲུ་ཁག་ཏུ་གནས་སྤྤོ་གནང་དང་
གནང་བཞིན་པ་མ་ཟད། གཞུང་།
ཁོར་ཡུག་དང་མི་རབས་འགྱུར་ལྡྡོག་ལ་བརྟྟེན་ནས་བོད་ཀྱྱི་སྐད་ཡིག་དང་། རིག་
གོམས་གཤིས་བཅས་མུ་མཐུད་རྒྱུན་འཛིན་བྱྱེད་པར་དཀའ་ངལ་མང་དག་ཅིག་འཕྲད་བཞིན་ཡོད།
དཀའ་ངལ་དེ་དག་ལ་གདོང་ལེན་ཆེད་བོད་ཀྱྱི་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་ཁང་ཁག་དང་།
བོད་རིགས་སྤྱི་མཐུན་
ཚོགས་པ། བོད་རིགས་ཚོགས་པ། གཞན་བོད་མི་སྒྒེར་བཅས་ནས་གཟའ་མཇུག་ཏུ་བོད་ཀྱྱི་སྐད་ཡིག་དང་རིག་
གཞུང་གི་སླློབ་གྲྭ་དང་འཛིན་གྲྭ་བསྒྲུབས་པ་དང་། བོད་ཡིག་སྦྱོང་བའི་ཀླློག་དེབ་དང་བྱྱིས་སྒྲུང་། དྲྭ་ཚིགས་དང་ དྲྭ་རྒྱའི་ལམ་ནས་བོད་ཡིག་སླློབ་ཁྲྲིད་དང་སླློབ་སྦྱོང་གི་མཐུན་རྐྱེན་འདྲ་མིན་གོ་སྒྲིག་ཞུ་བཞིན་པ་ལ་ཡི་རང་ དང་བསྔགས་བརྗྗོད་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།
ཕྱིི་ལོོ་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༥ པའིི་ནང་ཤེེས་རིིག་ལས་ཁུངས་ཤེེས་ཡོོན་ལྷན་ཚོོགས་ཡིིག་ཚང་ནས་ནུབ་ ཕྱོོགས་ཡུལ་གྲུ་ཁག་གིི་བོོད་མིིའིི་ཕྲུ་གུ་ཚོོའིི་ཆེེད་ལས་འཆར་གསར་གཏོོད་ཀྱིིས་བོོད་ཀྱིི་སྐད་ཡིིག་དང་། གཞུང་།
རིིག་
ལེེགས་བྱང་བཅས་མིི་ཉམས་རྒྱུན་འཛིིན་ཡོོང་བར་འབད་བརྩོོན་ཆེེད་དགོོངས་ཚུལ་སྡུད་ལེེན་ཞུ་
འབྲས། ས་གནས་སོོ་སོོ་ནས་བཟོོས་པའིི་བསླབ་གཞིི་དང་སློོབ་དེེབ་ལ་བསྐྱར་ཞིིབ་དང་། རྩོོམ་སྒྲིིག་ཕྱག་རོོགས།
སློོབ་དེེབ་གཏན་འབེེབས། བོོད་དགེེ་རྣམས་ལ་ཟབ་སྦྱོོང་གནང་ཕྱོོགས་བཅས་སུ་ཐག་གཅོོད་བྱུང་སྟེེ། ཨ་རིིའིི་ བོོད་ཀྱིི་སྐུ་ཚབ་དོོན་གཅོོད་ཁང་གིི་འགན་ཁུར་འོོག་རྩོོམ་སྒྲིིག་གནང་བའིི་སྔོོན་འགྲོོ་ནས་འཛིིན་རིིམ་བརྒྱད་
པ་བར་གྱིི་སློོབ་དེེབ་ཤེེས་རིིག་ལས་ཁུངས་ནས་རྩོོམ་སྒྲིིག་པ་དང་བསྐྱར་ཞིིབ་ཚོོགས་ཆུང་ཆེེད་བཙུགས་ཀྱིིས་ བསྐྱར་ཞིིབ་དང་གཏན་འབེེབས་གནང་བ་དང་།
སུད་སིི་ཡིི་བོོད་ཀྱིི་སྐད་ཡིིག་དང་རིིག་གཞུང་སློོབ་གྲྭ་ཁག་
གིིས་རྒྱ་གར་ནང་གིི་སློོབ་དེེབ་སློོབ་ཁྲིིད་གནང་རྒྱུ་ཐག་གཅོོད་བྱུང་བ་ལྟར། སློོབ་ཁྲིིད་བརྙན་འཕྲིིན་བཟོོ་རྒྱུའིི་ མཚོོན་པའིི་ཕྱག་རོོགས་ཞུས། དེེ་བཞིིན་བེེལ་ཇིི་ཡམ་དང་ཨོོ་གླིིང་གིིས་ཀྱང་རྒྱ་གར་ནང་གིི་སློོབ་དེེབ་རྣམས་
གཞིི་ལ་བཞག་སྟེེ་རྩོོམ་སྒྲིིག་ཞུ་རྒྱུ་བྱས་པ་ལྟར་པར་རྩ་རྣམས་མཁོོ་སྒྲུབ་ཞུ་རྒྱུའིི་མཚོོན་མཐུན་འགྱུར་གང་ཐུབ་ ཞུས།
ཕྱྱི་ལོ་
༢༠༡༨
ལོར་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ནས་ཕྱྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་གི་བོད་ཀྱྱི་སྐད་ཡིག་དང་རིག་
གཞུང་སླློབ་གྲྭ་སྤྱི་ལ་ཁྱབ་པའི་བསླབ་གཞིའི་རྩ་འཛིན་ཞིག་དགོས་གལ་དུ་མཐོང་སྟྟེ།
བོད་ཀྱྱི་སྐད་ཡིག་དང་
རིག་གཞུང་སླློབ་གྲྭ་ཁག་གི་དགེ་རྒན་དང་། སླློབ་ཕྲུག་གི་གནས་སྟངས་ལ་ཞིབ་འཇུག བསླབ་གཞིའི་རྩ་འཛིན་ བཟོ་འགོད་ཐད་བོད་ཀྱྱི་སྐད་ཡིག་དང་རིག་གཞུང་སླློབ་གྲྭ་ཁག་ནས་ཕེབས་པའི་དགོངས་འཆར།
སྐད་ཡིག་
གཞན་གྱྱི་བསླབ་གཞིའི་ལེགས་ཆ་རྣམས་གཞི་ལ་བཞག་སྟྟེ་<<བོད་ཀྱྱི་སྐད་ཡིག་དང་རིག་གཞུང་སླློབ་གྲྭའི་ བསླབ་གཞིའི་རྩ་འཛིན་>>ཞེས་པ་བཟོ་འགོད་ཀྱྱི་རགས་ཟིན་གཏན་འབེབས་གནང་བ་དང་། ཕྱྱི་ལོ་ ༢༠༡༩ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༢ དང་ ༣ ལ་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་དང་། བྱང་ཨ་རི་སྐུ་ཚབ་དོན་ཁང་གཉིས་ཀྱྱིས་གོ་སྒྲིག་འོག་ ནིའུ་ཡོག་ཏུ་བསྐྐོངས་ཚོགས་གནང་བའི་ཕྱྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་གི་བོད་ཀྱྱི་སྐད་ཡིག་དང་རིག་གཞུང་སླློབ་གྲྭའི་ ཚོགས་ཆེན་དང་པོའི་སྟྟེང་སྤྱི་མོས་གཏན་འབེབས་གནང་།
སྤྱིར་བསླབ་གཞིའི་རྩ་འཛིན་གྱྱི་དགོངས་དོན་འག ོ ་ས་གནས་སོ་སོ་ནས་རང་རང་གི་གནས་སྟངས་
དང་འཚམ་པའི་སླློབ་དེབ་རྩྩོམ་སྒྲིག་བྱྱེད་ཆོག་ཀྱང་། ས་གནས་ཆ་ཚང་གི་གནས་སྟངས་གཅིག་མཚུངས་མིན་ སྟབས། ཕྱྱི་ལོ་ ༢༠༢༡ ལོར་བསླབ་གཞིའི་རྩ་འཛིན་གྱྱི་དགོངས་དོན་འོག་སྔྔོན་འགྲྲོ་ནས་སླློབ་དེབ་རྣམས་རྩྩོམ་ སྒྲིག་འགོ་འཛུགས་ཞུས།
ཐེངས་འདིར་སྔྔོན་འགྲྲོ་ནས་འཛིན་རིམ་བཞི་པ་བར་གྱྱི་སླློབ་དེབ་པར་སྐྲུན་ཞུས་
ཏེ༑ ཚོད་ལྟའི་ཚུལ་དུ་སླློབ་གྲྭ་ཁག་ཏུ་འགྲྲེམས་སྤྤེལ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན་ན། སླློབ་དེབ་འདི་དག་ལག་བསྟར་གྱྱི་བརྒྱུད་ རིམ་ནང་བརྗྗོད་བྱ་རྗྗོད་བྱྱེད་དང་། སྒྲིག་སྟངས། ཐབས་ཚུལ། ཆད་ལྷག་ཅི་ཡོད་ཐོག་རྒྱ་ཆེའི་བོད་དགེ་རྣམས་
དང་། ཕ་མ། ཚོགས་སྒྒེར་ཅི་རིགས་ནས་དགོངས་འཆར་ཡིག་ཐོག་ནས་གནང་སྐྱོང་ཡོང་བའི་རེ་སྐུལ་ཅི་ཆེ་ཞུ་ རྒྱུ་བཅས། ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ནས། ཕྱྱི་ལོ་ ༢༠༢༤ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༢༧ ཉིན།
ཤེེས་ཡོོན་སློོབ་སྦྱོོང་སྤྲོོད་པའིི་དམིིགས་ཡུལ། ༓ སློོབ་ཕྲུག་རྣམས་རང་རང་གིི་རྣམ་འབྱེེད་ཀྱིི་ཤེེས་རབ་ཡོོངས་སུ་སད་དེེ་བླང་དོོར་གྱིི་གནས་ ལ་རང་སྟོོབས་ཀྱིིས་ལེེགས་ཉེེས་འབྱེེད་ནུས་པ་དང༌།
དེེ་ལ་བརྟེེན་ནས་ཐག་གཅོོད་བྱེེད་ནུས་
པའིི་བསམ་སྤྱོོད་ཀྱིི་རང་དབང་དང༌། འཚོོ་བ་དགོོས་མཁོོ་དང་འཚམས་པའིི་ཐོོག་གཞན་ཁོོ་ནར་ བརྟེེན་པའམ་གཞན་ལ་བཤུ་གཞོོག་བྱེེད་མ་དགོོས་པར།
རང་གིི་འབད་རྩོོལ་གྱིིས་བསྒྲུབས་
པའིི་ཐོོན་སྐྱེེད་ཀྱིི་སྒོོ་ནས་ཡང་དག་པར་འཚོོ་ནུས་པའིི་འཚོོ་བའིི་རང་དབང༌། འཚེེ་མེེད་ཞིི་བའིི་ ཐབས་ལམ་ལ་བརྟེེན་ནས་རང་དང་རང་གིི་སྤྱིི་ཚོོགས་ཀྱིི་རང་དབང་སྲུང་སྐྱོོབ་བྱེེད་ནུས་པའིི་ སྲུང་སྐྱོོབ་ཀྱིི་རང་དབང་བཅས་“རང་དབང་ རང་དབང་”དང༌།
༓ རང་ལས་གཞན་གཅེེས་པར་བཟུང་སྟེེ་གཞན་གྱིི་དོོན་དུ་རང་ཉིིད་བློོས་བཏང་ནས་སྲིི་ཞུ་སྒྲུབ་ ནུས་པའི་“གཞན་ཕན གཞན་ཕན།”
༓ འབྱུང་འགྱུར་མིི་རབས་རྣམས་ཀྱིི་ཆེེད་ཁོོར་ཡུག་དང་ཐོོན་ཁུངས་ལ་གནོོད་སྐྱོོན་མིི་གཏོོང་བར་
ས་ཡི་གོང་བུ་འདི་ཞི་བདེ་རྒྱུན་གནས་ཐུབ་པ་དང༌། རང་གི་ཕ་མེས་ནས་བྱུང་བའི་རིག་གཞུང་ བཟང་པོ་རྣམས་བརྒྱུད་འཛིན་བྱྱེད་ནུས་པའི་“རྒྱུན་འཛི རྒྱུན་འཛིན།” །
༓ འཇིིག་རྟེེན་སྤྱིིའིི་ཕན་བདེེ་དང་འབྲེེལ་ཞིིང་ཡུལ་དུས་ཀྱིི་དགོོས་མཁོོ་དང་འཚམས་པའིི་ལྟ་གྲུབ་
དང་ལམ་ལུགས། དངོས་པོ། ལས་འགུལ་སོགས་གསར་གཏོད་བྱྱེད་ནུས་པའི་“གསར་གཏོ གསར་གཏོད་ ”བཅས་བཞི་དང་ལྡན་པའི་ཡུལ་མི་བསྐྲུན་རྒྱུ་དེ་ཡིན།།
(ཀ)
ཁྲིིད་གཞིིའིི་ལམ་སྟོོན།
• སློོབ་ཚན་སློོབ་ཁྲིིད་སྐབས་སློོབ་དེེབ་ཁོོ་ན་ལས་མིི་སློོབ་པ་དང་། དེེ་ཡང་བརྗོོད་དོོན་བསླབ་བྱ་ལས་སྐད་ཡིིག་གཙོོ་བོོར་ མིི་འཛིིན་པའིི་རྒྱུན་སྲོོལ་དང་། ཡིིག་རྒྱུགས་གཙོོ་བོོར་འཛིིན་པའིི་བྱེེད་ཐབས་སྤྱོོད་མིི་རུང་།
• སློོབ་དེེབ་འདིི་བསླབ་གཞིིའིི་རྩ་འཛིིན་གྱིི་དགོོངས་དོོན་བཞིིན་སློོབ་སྦྱོོང་དང་སློོབ་ཁྲིིད་ཀྱིི་གཞིི་རྩའིི་དམིིགས་ཡུལ་
སྒྲུབ་ཐབས་ཀྱྱི་སླབ ློ ་དེབ་ཡིན་པ་ཙམ་ལས། འཛིན་རིམ་ཁག་གི་བད ོ ་ཡིག་སླབ ློ ་ཁྲྲིད་ཀྱྱི་རྩ་འཛིན་མིན་སྟབས། ས་ གནས་དང་། སླབ ློ ་མ། ཁར ོ ་ཡུག ཆ་རྐྱེན་སག ོ ས་མི་འདྲ་བའི་གནས་སྟངས་འོག་སླློབ་དེབ་ཀྱྱི་ནང་དོན་དང་། གོ་རིམ།
ཟབ་ཚད་བཅས་ལ་དགེ་རྒན་རང་ངོས་ནས་སྐབས་བསྟུན་ཚོད་འཛིན་གྱྱིས་སྐད་ཡིག་སླློབ་ཁྲྲིད་ཀྱྱི་སྤུས་ཚད་གཙོ་བར ོ ་ འཛིན་ཐུབ་པ་བྱྱེད་དགས ོ ། འན ོ ་ཀྱང་བསླབ་གཞིའི་རྩ་འཛིན་གྱྱི་དགོངས་དོན་དང་མ་འགལ་བ་དགོས།
• སློོབ་ཁྲིིད་དང་སློོབ་སྦྱོོང་གིི་དམིིགས་ཡུལ་ནིི་སློོབ་ཚན་བྱེེ་བྲག་པ་དང་། སློོབ་དེེབ་བྱེེ་བྲག་པ་བསླབས་པ་ཙམ་མ་ཡིིན་ པར། སླབ ློ ་མའི་བད ོ ་ཡིག་གི་གནས་ཚད་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་དེ་ཡིན༌སྟབས། རྒྱུན་མཐུད་རྟྟོག་ཞིབ་ཀྱྱིས་སླློབ་མའི་སྐད་
ཡིག་གི་གནས་ཚད་ལ་གདེང་འཇོག་བྱྱེད་དགོས། སླློབ་དེབ་ནི་ལག་ཆ་དང་ཤེས་ཡོན་ནི་དམིགས་ཡུལ་ཡིན་པར་ བརྟྟེན། སླབ ློ ་དེབ་འདི་ཉིད་བེད་སྤྱད་ནས་སླབ ློ ་ཕྲུག་གི་བོད་ཡིག་ཤེས་ཚད་ཡར་རྒྱས་དང་གོང་མཐོར་གཏོང་དགོས།
• ཚིིག་གིི་གཅོོད་མཚམས་མ་ཉམས་པར་བྱིིས་སྒྲུང་ཐུང་ངུ་རིིགས་ཀློོག་ཐུབ་པ་དང་། སྦྱངས་ཟིིན་པའིི་མིིང་ཚིིག་དང་། བྱ་ ཚིག རྒྱུན་སྤད ྱོ ་ཀྱྱི་ཐ་སྙད་ཁག་སྐད་ཆའི་ནང་བེད་སྤྱོད་ཐུབ་པ་བྱྱེད་དགོས།
• སློོབ་དེེབ་འདིིའིི་ནང་ཡིི་གེེ་གཅོོད་མཚམས་དང་། བྱ་ཚིིག་ངེེས་ཕྱིིར་ཚིིག་ཕྲད་ཀྱིི་ཡིི་གེེ་རྣམས་ལྗང་ཁུ་དང་། བྱ་ཚིིག་
དམར་པ།ོ རྒྱན་ཚིག་རྣམས་སྔན ྔོ ་པ་ོ བཟས ོ ་ཡད ོ ་པས། དགེ་རྒན་གྱྱིས་བྱྱེད་ཐབས་འདྲ་མིན་སྤྱད་དེ་སླློབ་ཕྲུག་གི་ཀླློག་ འབྱྱོངས་པོ་ཡོང་བ་དང་། ནང་དན ོ ་གང་འཚམ་ག་ོ ཐུབ་པར་རམ་འདེགས་བྱྱེད་དགས ོ ། སྦར ྱོ ་ཀླག ློ ་དང་བསྡུས་ཀླག ློ ་ལས་ སྦར ྱོ ་ཀླག ློ ་ལ་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ་གལ་ཆེ།
• འཛིིན་རིིམ་འདིིར་མཆོོད་ཆས་ངོོ་སྤྲོད ོ ་དང་། སྒོོམ་རྒྱག་སྟངས་སྐོོར་གྱིི་ཆོོས་རིིག་དང་། དར་ལྕོོག་དང་། ཁ་བཏགས། བོོད་
ཀྱྱི་ཞིང་འབྲག ྲོ ་སྐར ྐོ ་ང་ོ སྤྲོད་ཀྱྱི་སྤྱིར་བཏང་ཤེས་བྱ། ན་ོ སྦྦེལ་བསྟད ྟོ ་དབྱངས་ཀྱྱིས་མཚོན་པའི་བད ོ ་ཀྱྱི་གནའ་དེང་གི་གླུ་ གཞས་དང་། གླླིང་བུ་འབུད་པའི་ཟླས ློ ་གར་གྱྱི་སྐར ྐོ ་སླློབ་དགོས། ་
• མདོོར་ན། བསླབ་གཞིིའིི་རྩ་འཛིིན་ཡང་ཡང་བཀླགས་ཏེེ། ཉན་རྩལ་དང་། ཀློོག་རྩལ། བཤད་རྩལ། འབྲིི་རྩལ་བཅས་སློོབ་ ཕྲུག་གི་ལ་ོ ཚད་དང་བསྟུན་ནས་སྦྱོང་བརྡར་སྤྲོད་རྒྱུ་དང་། སླབ ློ ་དེབ་ཀྱྱི་མཇུག་ཏུ་སྤྲད་པའི་དྲྭ་ཚིགས་ལས་སླབ ློ ་ཁྲྲིད་ཀྱྱི་
རྒྱུ་ཆ་མཁོ་སྒྲུབ་ཀྱྱིས་སླློབ་ཕྲུག་ཉོབ་སྣང་མེད་པར་སྤྲོ་སྣང་འཕེལ་བར་རྩྩེད་མོ་དང་། བྱྱེད་སྒྒོ་གཙོ་བོ་བྱས་ཏེ་ཁྲྲིད་སྟྟོན་ བྱྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེ།
(ཁ)
དཀར་ཆག་
གྲངས་ཡིིིག་ངོོོོ་སྤྲོོོོད་......................................................................... 1 ལྡོོོག་ཚིིིག་ངོོོོ་སྤྲོོོོད་ ....................................................................... 5 ཕྱོོོགས་བཞིིི་ངོོོས་འཛིིིན་..................................................................... 9 མཇུུག་སྡུད་ཐ་སྙད་ངོོོ་སྤྲོོོོད་................................................................. 11 ཞིིིང་པ་................................................................................... 17 སྐད་ཆ་སྦྱོོོང་བརྡར་................................................................................ 19
ཤིིིང་ཏོོོག་གིིི་མིིིང་ངོོོོ་སྤྲོོོོད་................................................................... 20 གཟའ་མཇུུག................................................................................... 24
རྒྱུུན་སྤྱོོོད་བྱ་ཚིིིག་....................................................................... 26 སྐད་ཆ་སྦྱོོོང་བརྡར་................................................................................ 30
ནམ་དུུས་བཞིིི་........................................................................... 32
ནམ་དུུས་བཞིིིའིིི་གནམ་གཤིིིས་..................................................................... 33 ནམ་དུུས་བཞིིིའིིིི་གླུ་གཞས་........................................................................ 34
འབྲོོོག་པ་............................................................................... 36 ཚལ་རིིིགས་ཀྱིིི་མིིིང་ངོོོོ་སྤྲོོོོད་............................................................... 38 སྐད་ཆ་སྦྱོོོང་བརྡར་................................................................................ 41
ཕལ་སྐད་དང་ཞེེེ་ས་....................................................................... 43 (ག)
ཞེེེ་སའིིི་གཞས་.................................................................................. 45
ཕོོོ་རོོོག་གིིིས་ཆུུ་འཐུུང་བ་................................................................. 48 སྲོོོག་ཆགས་ཀྱིིི་མིིིང་ངོོོོ་སྤྲོོོོད་............................................................... 53 གཅན་གཟན་ཁང་ལ་ཕྱིིིན་པ་..................................................................... 57
དར་ལྕོོོག་............................................................................... 59 སྦལ་པས་གནམ་མཐོོོང་བ་................................................................ 62
རེེེས་གཟའ་བདུུན་......................................................................... 67 དབྱིིིབས་ཀྱིིི་མིིིང་ངོོོོ་སྤྲོོོོད་.................................................................... 69 མཆོོོད་ཆས་ངོོོ་སྤྲོོོད་...................................................................... 72
རུུས་སྦལ་གནམ་ལ་འཕུུར་བ་............................................................. 75 ཁ་བཏགས་............................................................................. 79 ལས་རིིིགས་ངོོོ་སྤྲོོོོད་....................................................................... 82
ཚལ་རིིིགས་ཀྱིིི་མིིིང་ངོོོོ་སྤྲོོོོད་............................................................... 88 གཟའ་ཉིིི་མའིིི་ཉིིིིན་.............................................................................. 92
ཁྲུུང་ཁྲུུང་སྤུུན་གསུུམ་.................................................................... 97 སྒོོོམ་................................................................................. 101 ནོོོ་སྦེེེེལ་བསྟོོོད་དབྱངས་ ..........................................................................104 བོོོད་ཨིིིན་ཐ་སྙད་ཤན་སྦྱར་ Tibetan-English Glossary................................... 109 (ང)
སློོབ་གྲྭ་
ང་ཚོོོའིིིི་སློོོོབ་གྲྭ་
འདིིི་ནིིིི་ང་ཚོོོའིིིི་སློོོོབ་གྲྭ་རེེེད་ (ཅ)
ང་ཚོོོའིིིི་སློོོོབ་གྲྭ་ཧ་ཅང་མཛེེེས་
འཛིིན་ཁང་
ང་ཚོོོའིིིི་འཛིིིན་ཁང་
འདིིི་ནིིིི་ང་ཚོོོའིིིི་འཛིིིན་ཁང་རེེེད་
ང་ཚོོོའིིི་འཛིིིན་ཁང་ཆེེེན་པོོོོ་དང་གཙང་མ་ཡོོོད་ (ཆ)
དགེེ་རྒན་
སླའོོ་ ཨིི་ ཨུ་ ཨེེ་ ཨོོ་ ཀ་ཁ་ག་ང་ ཅ་ཆ་ཇ་ཉ་ ཏ་ཐ་ད་ན་ པ་ཕ་བ་མ་ ཙ་ཚ་ཛ་ཝ་ ཞ་ཟ་འ་ཡ་ ར་ལ་ཤ་ས་ ཧ་ཨ་
ང་ཚོོོའིིིི་དགེེེེ་རྒན་
ཁོོོང་ནིིི་ང་ཚོོོའིིིི་དགེེེེ་རྒན་རེེེད་
ང་ཚོོོའིིིི་དགེེེེ་རྒན་ནིིི་གཤིིིས་ཀ་འཇམ་པོོོ་ཡོོོད་ (ཇ)
འཛིིན་གྲོོགས་
ངའིིི་འཛིིིན་གྲོོོགས་
ཁོོོང་ཚོོོ་ནིིི་ངའིིི་འཛིིིན་གྲོོོགས་རེེེད་ (ཉ)
ང་ཚོོོས་མཉམ་དུུ་སློོོབ་སྦྱོོོང་བྱེེེད་ཀྱིིི་ཡོོོད་
སློོབ་གྲོོགས་
ང་ཚོོོའིིིི་སློོོོབ་གྲྭའིིི་ནང་དུུ་
སློོོབ་གྲོོོགས་མང་པོོོ་ཡོོོད་ (ཏ)
ང་ཚོོོ་ཚང་མ་འཆམ་པོོོ་ཡོོོད་
འཛིིན་གྲྭ་ ཏིིང་ཏིིིང་.....
འཛིིིན་གྲྭ་འཚོོོགས་
སློོོབ་ཕྲུུག་ཚང་མ་འཛིིིན་ཁང་ནང་དུུ་འཛུུལ་
སློོོབ་ཕྲུུག་ཚོོོས་རྒན་ལགས་ལ་བསྒུུགས་ནས་བསྡད་ (ཐ)
གྲངས་ཡིིག་ངོོ་སྤྲོོད་ གཅིིག་
གཉིིས་
ལྔ་
དྲུུག་
གསུུམ་
བཞིི་
བདུུན་
བརྒྱད་
བཅུུ་གཅིིག
བཅུུ་གཉིིས་
བཅོོ་ལྔ་
བཅུུ་དྲུུག་
དགུུ་
བཅུུ་
བཅུུ་གསུུམ་
བཅུུ་བཞིི་
1
སློོབ་ ཚན་ ༡
བཅུུ་བདུུན་
བཅོོོ་བརྒྱད་
ཉིི་ཤུུ་རྩ་གཅིིག་
སུུམ་ཅུུ་སོོ་གཉིིས་
དྲུུག་ཅུུ་རེེ་ལྔ་
བདུུན་ཅུུ་དོོན་དྲུུག
བཅུུ་དགུུ་
ཉིི་ཤུུ་
བཞིི་བཅུུ་ཞེེེ་གསུུམ་
ལྔ་བཅུུ་ང་བཞིི་
བརྒྱད་ཅུུ་གྱ་བདུུན་
དགུུ་བཅུུ་གོོ་བརྒྱད་
བརྒྱ་ཐམ་པ་
རྩ་སོོ་ཞེེེ་དང་ང་རེེེ་དོོོོན་
གྱ་གོོ་བརྒྱ་ནིི་ཤེེེེས་པར་བྱ་ 2
ཀ་ རེེེའུུ་མིིིག་ནང་གོོོ་རིིིམ་ལྟར་གྲངས་ཡིིག་སྐོོོངས་ ཉིིི་ཤུུ་རྩ་
གཅིིིག་
གཉིིིས་
གསུུམ་
བཞིིི་
ལྔ་
དྲུུག
བདུུན་
བརྒྱད་
སུུམ་ཅུུ་སོོོ་
བཞིིི་བཅུུ་ཞེེེ་ ལྔ་བཅུུ་ང་
དྲུུག་ཅུུ་རེེ་
བདུུན་ཅུུ་དོོན་
བརྒྱད་ཅུུ་གྱ་
དགུུ་བཅུུ་གོོ་
ཁ་ གྲངས་ཡིིིག་རྣམས་ཨང་ཀིིིའིིིི་སྟེེེེང་བྲིིིིས་ བདུུན་ཅུུ་དོོོན་དྲུུག་
དྲུུག་ཅུུ་རེེ་གསུུམ་
བཞིིི་བཅུུ་ཞེེེ་བདུུན་ ཉིིི་ཤུུ་རྩ་བརྒྱད་
3
བཅོོོ་ལྔ་
དགུུ་བཅུུ་
དགུུ་
ཨ་བཅུུ་ཆ་བཅུུ་ ཨ་གཅིིག་ཆ་གཅིིག་ བསེེེ་རུུ་རྭ་གཅིིིག་
ཨ་གཉིིས་ཆ་གཉིིས་ ར་མ་ནུ་གཉིིས་
ཨ་གསུུམ་ཆ་གསུུམ་ སྒྱེེེད་པུུ་མགོོོ་གསུུམ་
ཨ་བཞིིི་ཆ་བཞིིི་ མཛོོོ་མོོོ་ནུུ་བཞིིི་
ཨ་ལྔ་ཆ་ལྔ་ མཛུུ་གུུ་སྤུུན་ལྔ་
ཨ་དྲུུག་ཆ་དྲུུག མ་ཎིི་ཡིིིག་དྲུུག
ཨ་བདུུན་ཆ་བདུུན་ སྐར་མ་སྨེེ་བདུན་
ཨ་བརྒྱད་ཆ་བརྒྱད་ ཤྭ་བ་རྭ་བརྒྱད་
ཨ་དགུུ་ཆ་དགུུ་ སྲིིན་པོོོ་མགོོོ་དགུུ་ ཨ་བཅུུ་ཆ་བཅུུ་ ཁྱིི་མོོོ་ནུུ་བཅུུ་
4
སློོབ་ ཚན་ ༢
ལྡོོག་ཕྱོོགས་ངོོ་སྤྲོོད་ རྒྱགས་པ་
སྐམ་པོོ་
ལྗིིད་པོོོོ་
ཡང་པོོ་
རིིང་པོོོོ་
ཐུང་ཐུུང་
ཆེནེ ་པོོོ་
ཆུུང་ཆུུང་
མངར་མོོ་
སྐྱུུར་མོོ་
མང་པོོ་
ཉུུང་ཉུུང་
སྐྱིིད་པོོོོ་
སྡུག་པོོ་
མགྱོོགས་པོོོ་
དལ་པོོ་
5
ཚ་པོོ་
གྲང་མོོ་
སླ་པོོ་
ཁག་པོོ་
སྦྱོོང་ཚན་
ཀ་ གཤམ་གསལ་བརྗོོོད་པའིིི་ནང་གིིི་ལྡོོོོག་ཕྱོོོགས་རྣམས་ལ་རྟགས་རྒྱོོོབ་
༡ ཕག་པ་རྒྱགས་པ་ ཙིིི་ཙིིིི་སྐམ་པོོོ་
༢ ལས་ཀ་མང་པོོོ་བྱས་ན་བཟང་ ཁ་ཉུུང་ཉུུང་བྱས་ན་ལེེེགས་ ༣ སྐེེེ་རིིིང་པོོོོ་ གཟུུགས་པོོོ་ཐུུང་ཐུུང་ ༤ མགོོོ་ཆེེེན་པོོོོ་ མིིིག་ཆུུང་ཆུུང་
༥ སྐྱིིིད་པོོོའིིིི་འཛུུམ་བསྟན་ སྡུག་པོོོའིིིི་སྐད་ཤོོོར་
༦ རྟ་མགྱོོོགས་པོོོ་ཐང་ལ་བརྒྱུུགས་ མིིི་དལ་པོོོ་རྗེེེས་ལ་ལུུས་
༧་ ཀ་ར་བཟས་ན་མངར་མོོོ་ཡོོོད་ ད་ར་བཏུུངས་ན་སྐྱུུར་མོོོ་ཡོོོད་
6
༨ ཚ་པོོོ་མ་ཤེེེས་ན་ གྲང་མོོོ་མིིི་ཚོོོར་
༩ གཏམ་བཤད་པར་སླ་ཡང་ དོོོན་བསྒྲུུབ་པར་ཁག་ ཁ་ ལྡོོོག་ཕྱོོོགས་གང་འོོོས་ཁ་སྐོོོངས་
༡ རྡོོོ་
བལ་
ལངས་
༢ སྐེེེ་
གཟུུགས་
སྣ་
༣ མེེེ་
ཡིིི་ནང་ལ་ཆུུ་
བླུགས་ རས་
(ཡང་པོོོ་ ལྗིིིད་པོོོ་ མར་ ཡར་)
ཁ་
(ཐུུང་ཐུུང་ རིིིང་པོོོ་ ཆེེེན་པོོོ་ ཆུུང་ཆུུང་) བྱུུགས་
བསྡད་
ཡིིི་སྟེེེང་ལ་ཚོོོན་
(གྲང་མོོོ་ / ཚ་པོོོ་ / དཀར་པོོོ་ / ནག་པོོོ་)
༤ རིིི་
གནམ་ལ་ཟུུག་ ཐང་
གཤོོོངས་ལ་ཆུུ་འཁྱིིིལ་
༥ བྱ་བ་
སྒྲུུབས་ གཏམ་
ཤོོོད་ (ཉུུང་ཉུུང་ / མང་པོོོ་)
(དམའ་པོོོ་ / མཐོོོན་པོོོ་)
7
༦ སྦྲང་རྩིིིའིིིི་བྲོོོོ་བ་
ཡོོོད་ ལིིིམ་བུུའིིི་བྲོོོོ་བ
(སྐྱུུར་མོོོ་ མངར་མོོོ་)
རྟོོོགས་
(སྡུག་པོོོ་ སྐྱིིིད་པོོོ་)
༧ གད་མོོོ་དགོོོད་དུུས་ ག་ ཡང་ཡང་ཀློོོགས་
ཡོོོད་
ཡོོོད་པ་ཤེེེས་ མིིིག་ཆུུ་བཞུུར་དུུས་
ཡོོོད་པ་
ཤིིིང་སྡོོོང་རིིིང་པོོོོ་ཞིིིག་གིིི་སྟེེེེང་དུུ་ མིིི་སྐམ་པོོོ་ཞིིིག་འཛེེེགས་ཏེེེ་ ཧམ་པ་ཆེེེན་པོོོོས་
ཤིིིང་ཏོོོོག་མང་པོོོ་བཏོོོགས་ ཤིིིང་སྡོོོོང་ནས་མར་བབས་ཏེེེ་ ཤིིིང་ཏོོོོག་རྐང་གཅིིིག་ཟ་
སྐབས་ ཤིིིང་ཏོོོོག་དེེེ་ནིིིི་མངར་མོོོ་མ་ཡིིིན་པར་སྐྱུུར་མོོོ་ཡིིིན་པས་ མགོོོ་འདར་སིིིག་ སིིིག་བྱེེེད་དགོོོས་པ་བྱུུང་ ཁོོོ་ཐང་ཆད་པ་དང་ཉིིི་མ་ཡང་ཧ་ཅང་ཚ་བས་ཤིིིང་སྡོོོང་གིིི་
གྲིིིབ་བསིིིལ་འོོོག་ནས་གཉིིིད་ལ་ཤོོོར་ རྨིིི་ལམ་སྐྱིིིད་པོོོ་ཞིིིག་རྨིིི་བཞིིིན་པའིིི་སྐབས་
གློོོ་བུུར་དུུ་འབྲུུག་སྒྲ་དྲག་པོོོ་ཞིིིག་གྲགས་ཏེེེ་ཁོོོ་གཉིིིད་ལས་བསླངས་སོོོ།
8
ཕྱོོགས་བཞིི་ངོོས་འཛིིན་
ཞོོོགས་པའིིི་ཉིིིི་མར་ཁ་ཕྱོོོགས་དུུས་ མདུུན་ནིིི་ཤར་དང་རྒྱབ་ནིིི་ནུུབ་
གཡས་ནིིི་ལྷོོོ་དང་གཡོོོན་ནིིི་བྱང་
ཤར་ལྷོོོ་ནུུབ་བྱང་ཁ་ཕྱོོོགས་གསལ་ 9
སློོབ་ ཚན་ ༣
སྦྱོོང་ཚན་
ཀ་ བར་སྟོོོང་སྐོོོངས་ དགོོང་དྲོོོའིིི་ཉིིིི་མར་ཁ་གཏད་ན་
མདུུན་ནིིི་
གཡས་ནིིི་
རེེེད་ རྒྱབ་ནིིི་
རེེེད་
རེེེད་ གཡོོན་ནིིི་
རེེེད་
ཁ་ འབྲིིི་ཀློོོོག་བྱེེེད་དགོོོས་ ང་ཚོོོའིིི་
སློོོབ་གྲྭ་
ཁྱིིིམ་ཚང་
ཁོོོང་ཚོོོའིིིི་ ཕ་ཡུུལ་
རྒྱལ་ཁབ་
གྲོོོང་ཁྱེེེར་གྱིིི་
འཛམ་གླིིིང་གིིི་
10
ཤར་ཕྱོོོགས་ བྱང་ཕྱོོོགས་ ལྷོོོ་ཕྱོོོགས་
ནུུབ་ཕྱོོོགས་
ན་
ཡོོོད་
འདུུག
མཇུག་སྡུད་ཐ་སྙད་ངོོ་སྤྲོོད་
ཡིིིན་དང་མིིིན་བེེེེད་སྤྱོོོོད་བྱེེེེད་སྟངས་
ང་བོོོད་པ་ཡིིིན་ ཕྱིིི་རྒྱལ་བ་མིིིན་
ང་སློོོབ་ཕྲུུག་ཡིིིན་ དགེེེ་རྒན་མིིིན་
རེེེད་དང་མ་རེེེད་བེེེེད་སྤྱོོོོད་བྱེེེེད་སྟངས་
ཁྱེེེད་རང་དགེེེ་རྒན་མ་རེེེད་
སློོོབ་ཕྲུུག་རེེེད་
ཁོོོང་རྒྱ་མིིི་རེེེེད་
བོོོད་པ་མ་རེེེད་
ཁྱེེེད་རང་བོོོད་པ་རེེེད་ ཨ་རིིི་བ་མ་རེེེད་ ཁོོོང་སྒྱུུ་རྩལ་བ་རེེེད་ ཉེེེན་རྟོོོོག་པ་མ་རེེེད་ 11
སློོབ་ ཚན་ ༤
ཡོོོད་དང་མེེེད་བེེེེད་སྤྱོོོོད་བྱེེེེད་སྟངས་
ང་ལ་དེེེབ་མང་པོོོ་ཡོོོད་
སྨྱུུ་གུུ་གཅིིིག་ལས་མེེེད་
ང་དཔེེེ་མཛོོོད་ཁང་ལ་ཡོོོད་ འཛིིིན་ཁང་ནང་ལ་མེེེད་
ཡོོོད་རེེེད་དང་ ཡོོོད་མ་རེེེད་བེེེེད་སྤྱོོོོད་བྱེེེེད་སྟངས་ བོོོད་ལ་གཡག་མང་པོོོ་ཡོོོད་རེེེེད་ རྨ་བྱ་ཡོོོད་མ་རེེེད་
ཁོོོང་ལ་ལས་ཀ་མང་པོོོ་ཡོོོད་རེེེེད་ དུུས་ཚོོོད་ཡོོོད་མ་རེེེད་
12
འདུུག་དང་མིིི་འདུུག་བེེེད་སྤྱོོོོད་བྱེེེེད་སྟངས་ ཁྱེེེད་རང་ལ་སྨྱུུག་སྒམ་འདུུག་ སྨྱུུ་གུུ་མིིི་འདུུག་ ཁོོོང་དཔེེེ་མཛོོོད་ཁང་ལ་འདུུག་ འཛིིིན་ཁང་ནང་ལ་མིིི་འདུུག་
གཤམ་གྱིི་བར་སྟོོོང་ཁ་སྐོོོངས་
སྦྱོོང་བརྡར་
དཔེེེར་ན་ ང་བསྟན་འཛིིན་མིིིན་ ང་བཀྲ་ཤིིིས་ཡིིིན་ ང་བོོོད་པ་
རྒྱ་མིིི་
ཁོོང་བུུ་མོོོ་
བུ་
13
(ཡིིིན་ / མིིིན་)
(རེེེད་ / མ་རེེེད་)
ང་འཛིིིན་ཁང་ལ་
ཉལ་ཁང་ལ་
ཁྱེེེད་རང་ལ་དེེེབ་
སྨྱུུ་གུུ་
(ཡོོོད་ / མེེེད་)
(འདུུག་ / མིིི་འདུུག་)
དྲིིི་ཚིིིིག་ཡིིིན་ནམ་དང་ ཡོོོད་དམ་བེེེད་སྤྱོོོོད་བྱེེེེད་སྟངས་ ཁྱེེེད་རང་ཡེེེ་ཤེེེེས་ལགས་ཡིིིན་ནམ་
ཁྱེེེད་རང་བོོོད་ནས་ཡིིིན་ནམ་ ཁྱེེེད་རང་ལ་དེེེབ་ཡོོོད་དམ་
ཁྱེེེད་རང་འཛིིིན་ཁང་ལ་ཡོོོད་དམ་
14
དྲིིི་ཚིིིིག་རེེེེད་དམ་དང་ འདུུག་གམ་བེེེད་སྤྱོོོོད་བྱེེེེད་སྟངས་ ཁོོོང་སྒྲོོོལ་མ་ལགས་རེེེད་དམ་ ཁོོོང་རྒྱ་གར་ནས་རེེེད་དམ་
ཁོོོང་སློོོབ་གྲྭ་ལ་འདུུག་གམ་ ང་ལ་སྡོོོད་ས་འདུུག་གམ་
སྦྱོོང་བརྡར་
གཤམ་གསལ་མཇུུག་སྡུད་ཐ་སྙད་བདམས་ཏེེེ་སྐོོོོངས་
ཡིིིན་ནམ་ མིིིན་ ཡིིིན་ རེེེེད་དམ་ མ་རེེེད་ རེེེད་ ཡོོོད་དམ་ མེེེད་ ཡོོོད་ འདུུག་གམ་ མིིི་འདུུག་ འདུུག་
༡ ཁྱེེེད་རང་རྒྱ་མིིི་ ང་རྒྱ་མིིི་ ང་བོོོད་པ་
15
༢ ཁྱེེེད་རང་རྒྱ་གར་ལ་
ང་རྒྱ་གར་ལ་ ང་བོོོད་ལ་
༣ ཁོོོང་སྐལ་བཟང་ལགས་
ཁོོོང་དོོོན་འགྲུུབ་ལགས་
ཁོོོང་འཕྲིིིན་ལས་ལགས་
༤ ཁོོོང་ལ་འབྲིིི་དེེེེབ་
ཁོོོང་ལ་འབྲིིི་དེེེེབ་
ཁོོོང་ལ་སྨྱུུ་གུུ་ཞིིིག་
༥ ང་ལ་སྡོོོད་ས་
ཁྱེེེད་ལ་སྡོོོད་ས་
ཡིིིན་ནའང་གདན་
16
སློོབ་ ཚན་ ༥
ཞིིང་པ་
བོོོད་དུུ་གནའ་སྔ་མོོོ་ནས་འབྲོོོག་པ་དང་ ཞིིིང་པ་ ས་མ་འབྲོོོག་བཅས་ས་བབ་ཀྱིིི་
གནས་སྟངས་ལ་བལྟོོོས་ཏེེེེ་གཞིིིས་ཆགས་ནས་འཚོོོ་བ་སྐྱེེེལ་གྱིིི་ཡོོོོད་
ཞིིིང་པ་རྣམས་ཀྱིིིས་ཞིིིང་ས་ལ་གྲོོོ་དང་ ནས་ སྲན་མ་ པད་ཁ་ ཟར་མ་བཅས་
རྨོོོ་འདེེེབས་བྱེེེད་ཀྱིིི་ཡོོོོད་
གྲོོོ་
ནས་ 17
སྲན་མ་
པད་ཁ་
ཟར་མ་
བོོོད་དུུ་ཞིིིང་པ་རྣམས་ཀྱིིིས་མཛོོོ་དང་ གཡག་ལ་བརྟེེེན་ནས་རྨོོོ་འདེེེབས་བྱེེེད་ཀྱིིི་
ཡོོོོད་པ་དང་ དེེེང་སང་ས་ཁུུལ་ཕལ་ཆེེེ་བར་འཕྲུུལ་ཆས་ལ་བརྟེེེན་ནས་རྨོོོ་འདེེེབས་བྱེེེད་ཀྱིིི་ ཡོོོོད་
18
སྐད་ཆ་སྦྱོོང་བརྡར་
སྒྲོོོལ་མ་ དོོོན་གྲུུབ་ལགས་ སྐུུ་ཁམས་བཟང་ དོོོན་གྲུུབ་ སྐུུ་ཁམས་བཟང་ སྒྲོོོལ་མ་ལགས་
སྒྲོོོལ་མ་ དོོོན་གྲུུབ་ལགས་ ཁྱེེེད་རང་སྐྱེེེ་ས་ག་པ་རེེེད་ དོོོན་གྲུུབ་ ང་སྐྱེེེ་ས་བོོོད་ལ་རེེེད་
སྒྲོོོལ་མ་ ཁྱེེེད་རང་བོོོད་ལ་ཞིིིང་པ་དང་ འབྲོོོག་པ་ ས་མ་འབྲོོོག་ག་རེེེ་རེེེེད་ དོོོན་གྲུུབ་ ས་མ་འབྲོོོག་ཡིིིན་ གཙོོོ་བོོོོ་ཞིིིིང་ལས་རེེེད་ སྒྲོོོལ་མ་ ཞིིིང་ཁ་ལ་ག་རེེེ་འདེེེབས་ཀྱིིི་ཡོོོོད་རེེེེད་
དོོོན་གྲུུབ་ ཞིིིང་ཁ་ལ་གཙོོོ་བོོོོ་གྲོོོོ་དང་ སྲན་མ་ ནས་ སྣུུམ་གྱིིི་ཆེེེེད་དུུ་པད་ཁ་དང་ཟར་མ་ ཚལ་གྱིིི་ཆེེེེད་དུུ་ཞོོོག་ཁོོོག་དང་ ལ་ཕུུག་ པད་ཚལ་སོོོགས་འདེེེབས་ཀྱིིི་ཡོོོོད་
སྒྲོོོལ་མ་ ཨ་ལེེེ་ ང་ནིིི་བཙན་བྱོོོལ་ལ་སྐྱེེེས་པ་སོོོང་ཙང་ བོོོད་ནང་གིིི་ཞིིིིང་པའིིི་གནས་སྟངས་ གང་ཡང་ཤེེེས་ཀྱིིི་མེེེེད་ འགྲེེེལ་བཤད་གནང་བར་ཐུུགས་རྗེེེ་ཆེེེེ་ སུུན་པོོོ་བཟོོོས་སོོོང་
དོོོན་གྲུུབ་ གང་ཡང་གནང་གིིི་མ་རེེེད་
19
སློོབ་ ཚན་ ༦
ཤིིང་ཏོོག་གིི་མིིང་ངོོ་སྤྲོོད་
སེེའུ་
ལིིམ་བུ་
ཀུ་ཤུུ་
ཁམ་བུ་ 20
དམར་ལུམ་
མཐིིང་ལུམ་
ཐང་འབྲས་
ཆུ་ག་གོོན་
ལིི་
རྒུུན་འབྲུུམ་
21
ཨ་མྲ་
ངང་ལག་
ཚ་ལུ་མ་
འབྲིི་ཏ་ས་འཛིིན་
ཀ་ མཐུུན་སྦྱོོོར་གྱིིིས་
མཐིིིང་ལུུམ་
ཨ་མྲ་ 22
དམར་ལུམ་
སེེེའུུ་
ཆུུ་ག་གོོན་
ལིི་
ཁ་ བར་སྟོོོང་ནང་ཤིིིང་ཏོོོོག་གིིི་མིིིིང་བསྐངས་ཏེེེ་འབྲིིི་ཀློོོོག་གྱིིིས་
གུུས་པ་
གུུས་མོོོ་ ཁོོོང་
ཡོོོད་དམ་ ལ་དགའ་པོོ་
ང་
སྒྲོོོལ་མ་
ཡོོོད་ མེེེད་
འདུུག་གམ་ འདུུག་
ཁྱེེེད་
མིིི་འདུུག་
23
གཟའ་མཇུག་ ཕྱིིི་ལོོོ་ ༢༠༢༣ ཟླ་ ༩ ཚེེེས་ ༢༣ གཟའ་ཉིིི་མ་ གནམ་ངོོོ་ཧ་ཅང་དྭངས་
ངའིིི་ཕ་མ་དང་ གཅུུང་མོོོ་ང་ཚོོོ་ཤིིིང་ཏོོོོག་ལྡུམ་ར་ལ་སྤྲོོོ་འཆམ་དུུ་ཕྱིིིན་
པ་ཡིིིན་ ལྡུམ་ར་དེེེ་ལ་ཤིིིང་ཏོོོོག་ཨ་མྲ་དང་ ཀུུ་ཤུུ་ ཚ་ལུུ་མ་ རྒུུན་ འབྲུུམ་ ལིིི་ ཁམ་བུུ་བཅས་འདུུག་
འཛིིིན་བྱང་ཉོོོས་རྗེེེས་རྒྱལ་སྒོོོ་ནས་ཡར་འཛུུལ་ཏེེེ་ རང་ཉིིིད་གང་ལ་དགའ་ བའིིི་ཤིིིང་ཏོོོོག་ཟ་ཆོོོག་ན་ཡང་ ཁྱིིིམ་དུུ་ཁྱེེེར་ན་རིིིན་འབབ་སྤྲོོོད་དགོོོས་
ང་ནིིི་ཀུུ་ཤུུ་ལ་དགའ་པོོོ་ཡོོོད་པ་དང་ ཨ་མ་ལགས་ནིིི་ཚ་ལུུ་མ་ལ་དགའ་ 24
པོོོ་ཡོོོད་ གཅུུང་མོོོ་ནིིི་འབྲིིི་ཏ་ས་འཛིིིན་དང་ པ་ལགས་ནིིི་ཁམ་ བུུ་ལ་དགའ་པོོོ་ཡོོོད་པས་
ང་ཚོོོས་སོོོ་སོོོ་དགའ་བའིིི་ཤིིིང་ཏོོོོག་
བཟས་པ་མ་ཟད་ བཏོོོགས་ནས་རིིིན་
འབབ་སྤྲད་དེེེ་རང་ཁྱིིིམ་དུུ་ཡང་ཁྱེེེར་ནས་
ཡོོོང་བ་ཡིིིན་ ཉིིིན་དེེེར་སྐྱིིིད་པོོོ་ཞེེེ་དྲག་བྱུུང་ བྱེེད་སྒོོ་
གལ་སྲིིིད་ཁྱེེེད་རང་ཤིིིང་ཏོོོོག་ལྡུམ་ར་ལ་ཕྱིིིན་ན་ཇིིི་ལྟར་བྱེེེད་དམ་ བསམ་ཚུུལ་ཤོོོད་
25
སློོབ་ ཚན་ ༧
རྒྱུན་སྤྱོོད་བྱ་ཚིིག་
གཉིིད་ཁུག་
ཁ་པར་གཏོོང་
གད་མོོ་བགད་
ཆུུ་འཐུུང་ 26
དེེབ་ཀློོོག་
ཤིིང་ཏོོོག་ཟ་
གནམ་ལ་མཆོོང་
གཞས་ཉན་
27
ཐང་ལ་རྒྱུུག་
སྐྱོོ་ནས་ངུུ་
རྩེེད་མོོོ་རྩེེེ་ རིིིག་པ་གཞོོོན་པའིིི་དུུས་སུུ་སློོོབ་ བ་ནིིི་དགུུན་གྱིིི་དུུས་སུུ་གསོོོ་
ཞིིིང་ནིིི་དྲོོོོད་གཤེེེར་ལྡན་ཚེེེ་རྨོོོོ་ དེེེ་གསུུམ་འབྲས་བུུ་སྨིིིན་པའིིི་རྒྱུུ་ 28
སྦྱོོང་ཚན་
སློོོབ་ཚན་བཀླགས་ཏེེ་བར་སྟོོང་ནང་བྱ་ཚིིག་སྐོོོངས་
" ངས་ཆུུ་
" ཁོོོང་གཉིིིད་
གིིི་ཡོོོོད་ འདུུག་
" ཨ་མ་ལགས་ཀྱིིིས་པ་ལགས་ལ་ཁ་པར་ " ངས་གཞས་
" སྤྲེེེའུུ་ཡིིིས་ཤིིིང་ཏོོོོག་ " ཁོོོ་མོོོས་སྒྲུུང་དེེེབ་ " ཚེེེ་རིིིིང་ཐང་ལ་
བཞིིིན་བསྡད་པ་ཡིིིན་
བཞིིིན་འདུུག་
བཞིིིན་གནམ་ལ་
བཞིིིན་གད་མོོོ་
བཞིིིན་རྩེེེད་མོོོོ་
" བུུ་མོོོ་ཆུུང་ཆུུང་དེེེ་ལ་རྩེེེད་རོོོོགས་མེེེད་པས་
29
བཞིིིན་འདུུག་
སྐད་ཆ་སྦྱོོང་བརྡར་
ཚེེེ་རིིིིང་ སྒྲོོོལ་མ་ལགས་ ཁྱེེེད་རང་ཚོོོ་གཟའ་མཇུུག་ལ་ག་པར་ཕྱིིིན་ པ་ཡིིིན་
སྒྲོོོལ་མ་ ཚེེེ་རིིིིང་ལགས་ ང་ཚོོོ་རྩེེེད་མོོོ་རྩེེེ་བར་ཕྱིིིན་པ་ཡིིིན་ ཚེེེ་རིིིིང་ རྩེེེད་མོོོ་ག་རེེེ་བརྩེེེས་པ་ཡིིིན་
སྒྲོོོལ་མ་ ང་ཚོོོས་གཞས་ཉན་པ་དང་ སྐོོོར་བྲོོོ་འཁྲབ་ ཡར་བརྒྱུུགས་
མར་བརྒྱུུགས་དང་ ཐག་མཆོོོང་རྩེེེས་ གད་མོོོ་བགད་པ་སོོོགས་བྱས་ ཏེེེ་སྐྱིིིད་པོོོ་ཞེེེ་དྲག་བྱུུང་
ཚེེེ་རིིིིང་ ཨ་ལས་ ཁྱེེེད་ཚོོོ་སྐྱིིིད་པོོོ་ཞེེེ་དྲག་བྱུུང་འདུུག་
སྒྲོོོལ་མ་ ཚེེེ་རིིིིང་ལགས་ ཁྱེེེད་རང་གིིིས་གཟའ་མཇུུག་ལ་ག་རེེེ་བྱས་པ་ ཡིིིན་
30
ཚེེེ་རིིིིང་ ང་བོོོད་ཀྱིིི་སྐད་ཡིིིག་དང་རིིིག་གཞུུང་སློོོབ་གྲྭ་ལ་ཕྱིིིན་པ་ཡིིིན་ དེེེ་ལ་ དེེེབ་བཀླགས་པ་དང་ བོོོད་གཞས་སྦྱངས་པ་ཡིིིན་
སྒྲོོོལ་མ་ ཨ་ལེེེ་ རིིིག་གཞུུང་སློོོབ་གྲྭ་གཟའ་མཇུུག་རྟག་པར་ཡོོོད་ རེེེེད་དམ་
ཚེེེ་རིིིིང་ ཡོོོད་རེེེད་ སློོོབ་ཕྲུུག་ཀྱང་མང་པོོོ་འདུུག་ སྒྲོོོལ་མ་ བྱས་ན་ ང་ཡང་རྗེེེས་མ་རིིིག་གཞུུང་ སློོོབ་གྲྭ་ལ་ཡོོོང་གིིི་ཡིིིིན་
ཚེེེ་རིིིིང་ ཏག་ཏག་རེེེད་ རྗེེེས་མ་ང་ཚོོོ་མཉམ་དུུ་ འགྲོོོ་
ངག་ལ་མ་བྱང་བར་དུུ་སློོོབ་ཕྲུུག་ཕན་ཚུུན་དབར་ཡང་ ཡང་ཤོོད་དུུ་འཇུུག་དགོོས་
31
སློོབ་ ཚན་ ༨
ནམ་དུས་བཞིི་
དགུུན་ཁ་ དཔྱིིིད་ཀ་ དབྱར་ཁ་ སྟོོོན་ཀ་
དགུུན་ཁ་གངས་འབབ་ཀྱིིི་རེེེེད་
དཔྱིིིད་ཀ་མེེེ་ཏོོོོག་བཞད་ཀྱིིི་རེེེེད་
དབྱར་ཁ་ཆར་པ་འབབ་ཀྱིིི་རེེེེད་
སྟོོོན་ཀ་ལོོོ་ཏོོོོག་སྨིིིན་གྱིིི་རེེེེད་ 32
ནམ་དུས་བཞིིའིི་གནམ་གཤིིས་
ཉིིི་མ་ཚ་པོོོ་ཤར་
གངས་བབས་
གློོོག་དམར་འཁྱུུགས་
ཆར་པ་བབས་
སྤྲིིིན་པ་འཁྲིིིགས་
ལྷགས་པ་བརྒྱབ་ 33
སྨུུག་པ་འཐིིིབས་
ལོོོ་མ་ས་ལ་ཟགས་
མེེེ་ཏོོོོག་བཞད་
ཞིིིང་འདེེེེབས་
ནམ་དུས་བཞིིའིི་གླུ་གཞས་ དགུུན་ཁ་ དཔྱིིིད་ཀ་ དབྱར་ཁ་ སྟོོོན་ཀ་ ནམ་དུུས་བཞིིི་ ནམ་དུུས་བཞིིི་
དགུུན་ཁ་གངས་འབབ་ ང་ཚོོོ་གངས་རྩེེེད་རྩེེེ་ སྐྱིིིད་ཤོོོས་རེེེད་ སྐྱིིིད་ཤོོོས་རེེེད་ ...
34
དཔྱིིིད་ཀ་མེེེ་ཏོོོག་ཤར་ མེེེ་ཏོོོོག་སྤང་ལ་ཤར་ སྐྱིིིད་ཤོོོས་རེེེད་ སྐྱིིིད་ཤོོོས་རེེེད་ ...
དབྱར་ཁ་ཉིིི་མ་ཤར་ ཉིིི་མ་ཚ་པོོོ་ཤར་
ཆུུའིིི་ནང་ལ་འཛུུལ་ ཆུུའིིི་ནང་ལ་འཛུུལ་ ... སྟོོོན་ཀ་ལོོོ་མ་འབབ་ ལོོོ་མ་ས་ལ་འབབ་ སྐྱོོོ་ཤོོོས་རེེེད་ སྐྱོོོ་ཤོོོས་རེེེད་ ...
དྲ་ཐག་ https://youtu.be/-CWbYbCRG48 འདིིི་ནས་གླུ་གཞས་འགུུལ་བརྙན་ལ་གསན་ཐུུབ་
སྦྱོོང་ཚན་
གཤམ་གསལ་གྱིིི་དྲིིིི་བར་ལན་ཐོོོབས་
༡ ནམ་དུུས་བཞིིི་ག་རེེེ་ག་རེེེ་རེེེེད་
༢ གནམ་གཤིིིས་ཀྱིིི་འགྱུུར་ལྡོོོག་མིིི་འདྲ་བ་ཁག་ཁ་ཤས་ཤོོོད་
༣ ཁྱེེེད་རང་གིིི་ནམ་དུུས་སྐྱིིིད་ཤོོོས་དེེེ་གང་ཡིིིན་ རྒྱུུ་མཚན་ཤོོོད་
35
སློོབ་ ཚན་ ༩
འབྲོོག་པ་ བོོོད་དུུ་འབྲོོོག་པ་འཚོོོ་སྡོོོོད་བྱེེེེད་པའིིི་ས་ཁུུལ་རྒྱ་ཆེེེན་པོོོ་ཡོོོད་པ་དང་ འབྲོོོག་པ་རྣམས་ཀྱིིིས་
ཕྱུུགས་རིིིགས་འཚོོོ་སྐྱོོོོང་ལ་བརྟེེེན་ནས་འཚོོོ་བ་སྐྱེེེལ་བཞིིིན་ཡོོོད་
གནའ་སྔ་མོོོ་ནས་འབྲོོོག་པ་རྣམས་དབྱར་དགུུན་མེེེད་པར་སྦྲ་གུུར་ནང་སྡོོོད་ཀྱིིི་ཡོོོོད་ཀྱང་
དེེེང་སྐབས་དགུུན་ཁའིིི་སྡོོོད་གནས་སུུ་ཁང་པ་བརྒྱབ་ཡོོོད་ དབྱར་ཁ་ས་བབ་མཐོོོ་སར་གནས་སྤོོོ་ བ་དང་ དགུུན་ཁ་ས་བབ་དམའ་སར་གནས་སྤོོོས་ཏེེེ་ནོོོོར་ལུུག་འཚོོོ་སྐྱོོོོང་བྱེེེེད་ཀྱིིི་ཡོོོོད་
སྒོོོ་ཕྱུུགས་ནིིི་འབྲིིི་དང་གཡག་ མཛོོོ་དང་མཛོོོ་མོོོ་ རྟ་དང་རྒོོོད་མ་ ར་དང་ལུུག་བཅས་ཡིིིན་
36
ཐོོོན་རྫས་ནིིི་བལ་དང་ མར་ ཕྱུུ་ར་ པགས་པ་ ཀོོོ་བ་བཅས་ཡོོོད་
རྟ་
ལུུག་དང་མ་མོོོ་
མར་དང་ཕྱུུ་ར་ རྒོོོད་མ་
གཡག་
འབྲིིི་
3737
ར་དང་ར་མ་
སློོབ་ ཚན་ ༡༠
ཚལ་རིིགས་ཀྱིི་མིིང་ངོོ་སྤྲོོད་
ལོོོ་འཁོོོར་པད་ཚལ་
བྲུུམ་ཤ་
སྒོོོག་པ་
སྒ་སྨུུག་ 38
ལ་ཕུུག་
གུུང་ལ་ཕུུག་
ཙོོོང་ལྗང་
ཙོོོང་
ཞོོོག་ཁོོོག་
ཞོོོག་ཁོོོག་མངར་མོོོ་
39
སྦྱོོང་ཚན་
ཀ་ སློོོབ་ཚན་ནས་ཚལ་རྗེེེན་པ་ཟ་ཆོོོག་པ་རྣམས་ཀྱིི་མིིིང་བྲིིིིས་
ཁ་ གཤམ་གྱིིི་ཚལ་དག་ལ་ཚོོོན་ཐོོོངས་
40
སྐད་ཆ་སྦྱོོང་བརྡར་ ཚེེེ་རིིིིང་ སྒྲོོོལ་མ་ལགས་ ཉིིིན་གུུང་བདེེེ་ལེེེེགས་
སྒྲོོོལ་མ་ ཉིིིན་གུུང་བདེེེ་ལེེེེགས་ ཚེེེ་རིིིིང་ལགས་ ག་པར་ཕེེེབས་པ་ཡིིིན་ ཚེེེ་རིིིིང་ ནང་ལ་ཁ་ལག་བཟའ་རུུ་ཕྱིིིན་པ་ཡིིིན་ སྒྲོོོལ་མ་ ཞལ་ལག་ག་རེེེ་མཆོོོད་པ་ཡིིིན་
ཚེེེ་རིིིིང་ ཨ་མ་ལགས་ཀྱིིིས་སྒོོོག་པ་དང་ སྒ་སྨུུག ཙོོོང་ ཊོོོ་མ་ཊོོོ་བཅས་ བརྔོོོས་པ་དང་ ལ་ཕུུག་དང་གུུང་ལ་ཕུུག་ སྲན་མ་བཅས་བླུགས་ནས་ ཤ་མེེེད་ཐུུག་པ་བཟོོོས་འདུུག་ དེེེ་བཟས་པ་ཡིིིན་ ཁྱེེེད་རང་ག་པར་ ཕེེེབས་པ་ཡིིིན་
41
སྒྲོོོལ་མ་ ང་ཡང་ནང་ལ་ཁ་ལག་བཟའ་བར་ཕྱིིིན་པ་ཡིིིན་ པ་ལགས་ཀྱིིིས་
འབྲས་དང་མཉམ་དུུ་ ཞོོོག་ཁོོོག་དང་པད་ཚལ་བརྔོོོས་མ་ ཊོོོ་མ་ཊོོོ་དང་སྒོོོ་ ངའིིི་ཁུུ་བ་ བྲུུམ་ཤའིིི་ཚལ་བཅས་བཟོོོས་འདུུག་
ཚེེེ་རིིིིང་ ཞལ་ལག་མཉེེེས་པོོོོ་བྱུུང་ ཡོོོད་ཤག་
སྒྲོོོལ་མ་ དཔེེེ་ཞིིིམ་པོོོོ་བྱུུང་
42
སློོབ་ ཚན་ ༡༡
ཕལ་སྐད་དང་ཞེེ་ས་
ལག་པ་
ཕྱག་
རྐང་པ་
ཞབས་
མགོོོ་
ངའིིི་
དབུུ་
སྣ་ཁུུག་
ཁོོོང་གིིི་
རྣ་ཅོོོག་ མིིིག་
ཤངས་
སྙན་ཅོོོག་ སྤྱན་
ཁ་
ཞལ་
ལྕེེེ་
ལྗགས་ 43
ཡང་ཡང་ཀློོག་པ་དང་། ཕན་ཚུན་སྐད་ཆ་ཤོོད་དུ་འཇུག་དགོོས། ཡུལ།
(ཞེེ་ས་སྐྱོོན་ཡུལ་གསལ་པོོ་གསུངས་དགོོས།)
ཕལ་སྐད།
ཡུལ།
ལག་པ་ན་བྱུང་།
མགོ་ལ་ཞྭ་མོ་གོན། རྐང་པ་བཀྲུས། ངའི་
སྣ་ཕྱྱིས་བརྗྗེད། རྣ་བར་བཤད།
མིག་གིས་མཐོང་།
བླ་མའི་
ཞེ་ས།
ཕྱག་སྙུང་བ་རེད།
དབུ་ལ་དབུ་ཞྭ་མནབས། ཞབས་བསིལ།
དགེ་རྒན་གྱྱི་ ཤངས་ཕྱྱིས་བསྙྙེལ།
ཨ་མ་ལགས་ཀྱྱི་ སྙན་དུ་གསོལ།
སྤྱན་གྱྱིས་གཟིགས། ཞལ་ནས་གསུངས།
ཁ་ནས་བཤད།
ལྗགས་ཀྱྱིས་ལྗགས་བྲྲོ་
ལྕྕེ་ཡིས་བྲྲོ་བ་མྱངས།
གཟིགས།
44
ཞེེ་སའིི་གཞས།
མགོོ་ལ་ག་རེེ་ཞུ་ཡིི་ཡོོད་རེེད། དབུ། དབུ། ཞུ་ཡིི་ཡོོད་རེེད།
མིིག་ལ་ག་རེེ་ཞུ་ཡིི་ཡོོད་རེེད། སྤྱན། སྤྱན། ཞུ་ཡིི་ཡོོད་རེེད།
རྗེེས་མར་ག་རེེ་གནང་ཚེེ། བཀའ་མོོལ་དེེ་འདྲ་གནང་དང་།
བཀའ་མོོལ་ཡག་པོོ་གནང་དང་། ཞེེ་སའིི་ཐོོག་ནས་གནང་དང་། ང་ཚོོའིི་རྩ་ཆེེའིི་རིིག་གཞུང་མིི་ཉམས་རྒྱུན་འཛིིན་གནང་དང་། ཨེེ་་་། སློོབ་ཕྲུག་ཚོོ།
བཀའ་མོོལ་ཡག་པོོ་གནང་དང་།
སློོབ་ཕྲུག་ཚོོ། བཀའ་མོོལ་ཡག་པོོ་གནང་དང་།
45
སྣ་ཁུག་ལ་ག་རེེ་ཞུ་ཡིི་ཡོོད་རེེད།
ཤངས། ཤངས། ཞུ་ཡིི་ཡོོད་རེེད། ཁ་ལ་ག་རེེ་ཞུ་ཡིི་ཡོོད་རེེད།
ཞལ། ཞལ། ཞུ་ཡིི་ཡོོད་རེེད།
རྗེེས་མར་ག་རེེ་གནང་ཚེེ། བཀའ་མོོལ་དེེ་འདྲ་གནང་དང་།
བཀའ་མོོལ་ཡག་པོོ་གནང་དང་། ཞེེ་སའིི་ཐོོག་ནས་གནང་དང་། ང་ཚོོའིི་རྩ་ཆེེའིི་རིིག་གཞུང་མིི་ཉམས་རྒྱུན་འཛིིན་གནང་དང་། ཨེེ་་་། སློོབ་ཕྲུག་ཚོོ།
བཀའ་མོོལ་ཡག་པོོ་གནང་དང་།
སློོབ་ཕྲུག་ཚོོ། བཀའ་མོོལ་ཡག་པོོ་གནང་དང་། ... གཞས་ཡུ་ཊུབ་དྲ་ཐག་འདིི་ནས་གསན་ཐུབ། https://youtu.be/XqzwQBD1sVo
46
སྦྱོོང་ཚན་
ཀ གཤམ་གྱིི་ཕལ་སྐད་དང་ཞེེ་སའིི་མིིང་ཚིིག་རྣམས་དབྱེེ་བ་ཕྱེེས།
ལྕེེ།
རྣ་བ།
སྙན།
སྣ་ཁུག ལྗགས། སྐྲ།
ཕལ་སྐད།
དབུ།
ཞབས། ཚེེམས།
རྐང་པ། ཤངས།
ཞེ་ས།
ཕྱག
ཁ། བྱེེད་སྒོོ།
སློོབ་ཕྲུག་ཕན་ཚུན་ཞེེ་སའིི་ཐོོག་བཀའ་མོོལ་གནང་དུ་འཇུག་དགོོས།
https://bodyiglobjong.com ཡིི་རྩོོམ་འབྲིིའིི་རྒྱུན་ཤེ ེས་ནང་ཕལ་སྐད་དང་ཞེེ་སའིི་གཏམ་གླེེང་ཡོོད་པ་ལས་སྦྱོོང་བརྡར་སྤྲོོད་དགོོས།
47
སློོབ་ ཚན་ ༡༢
ཕོོ་རོོག་གིིས་ཆུ་འཐུང་བ།
ཚིིག་གསར།
ཕོོ་རོོག ཁ་སྐོོམ། མར་བབས། ཤེེལ་དམ། ཕྱེེད་ཀ རྡེེའུ།
བསམ་བློོ། འཁྲིིས། ག་ལེེ་ག་ལེེ། ལམ་སང་། ཐབས་ཤེ ེས། ལས་ སླ་པོོ། ཁེེངས། མཐོོ་རུ་མཐོོ་རུ།
ཉིིན་ཞིིག ཕོོ་རོོག་ཅིིག་ཁ་སྐོོམ་ནས་ས་ཆ་ག་ས་ག་ལ་ཆུ་འཚོོལ་
བར་ཕྱིིན་པ་རེེད། ཕོོ་རོོག་དེེས་ས་ཆ་ཞིིག་ནས་ཤེལ ེ ་དམ་ཞིིག་ཡོོད་པ་ མཐོོང་ནས་མར་བབས་པ་རེེད། ཡིིན་ན་ཡང་། ཤེེལ་
དམ་དེེ འིི ་ནང་དུ་ཆུ་ཕྱེེ ད ་ ཀ་ཙམ་ལས་མེེད ་པ་རེེད །
ཤེེལ་དམ་དེེའིི་ཁ་ཆུང་ཆུང་
48
དང་།
སྐེེ་རིིང་པོོ་ཡོོད་ཙང་། ཕོོ་རོོག་
གིིས་ཤེེལ་དམ་ནང་གིི་ཆུ་འཐུང་ཐུབ་ཀྱིི་ ཡོོད་པ་མ་རེེད། བྱས་ཙང་། ཕོོ་རོོག་གིིས་
ཤེེལ་དམ་ནང་གིི་ཆུ་དེེ་ཇིི་ལྟར་འཐུང་ཐུབ་མིིན་ལ་བསམ་བློོ་བཏང་བ་ རེེད།
ཕོོ་རོོག་གིིས་བསམ་བློོ་གཏོོང་སྐབས། ཤེེལ་དམ་དེེའིི་འཁྲིིས་
ལ་རྡེེའུ་མང་པོོ་ཡོོད་པ་མཐོོང་། ལམ་སང་།
49
ཕོོ་རོོག་དེེ་ཡིི་བསམ་
བློོ་ལ་ཐབས་ཤེེས་ཡག་པོོ་ཞིིག་འཁོོར་བ་རེེད།
ཕོོ་རོོག་གིིས་མཆུ་ཏོོས་ཤེེལ་དམ་དེེའིི་ནང་ལ་རྡེེའུ་ཆུང་ཆུང་
གཅིིག་བླུགས། རྡེེའུ་གཉིིས་བླུགས། རྡེེའུ་གསུམ་བླུགས། དེེ་ལྟར་ རིིམ་བཞིིན་་ཤེ ེལ་དམ་ནང་དུ་རྡེེའུ་མང་པོོ་བླུགས་པ་དང་། ལེེ་ག་ལེེར་མཐོོ་རུ་མཐོོ་རུ་ཕྱིིན་པ་རེེད།
ཆུ་དེེ་ག་
མཐའ་མ་དེེར། ཆུ་ཤེ ེལ་དམ་གྱིི་ཁ་ལ་ཡར་ཁེེངས་ཏེེ་ཕོོ་རོོག་
གིིས་ལས་སླ་པོོའི་ངང་ནས་ཆུ་འཐུང་ཐུབ་པ་བྱུང་བ་རེེ ད། ི
50
སྦྱོོང་ཚན།
དང་པོོ། སློོབ་ཚན་བཀླགས་ནས་མིིང་ཚིིག་འདེེམས་སྐོོང་བྱོོས། ༡། ཤེེལ་དམ་དེེའིི་ཁ་
དང་། སྐེེ་
ཞིིག་ཡོོད་པ་
ཡིིས་ཤེེལ་དམ་ནང་དུ་
བླུགས་
༣། ཕོོ་རོོག་དེེ་ལ་
ཡག་པོོ་ཞིིག་
ལ་འཁོོར་བ་
༤། ཆུ་དེེ་ག་ལེེ་ག་ལེེར་
ཕྱིིན་པས་
གིིས་ཆུ་འཐུང་
རེེད།
༢། ཕོོ་རོོག་གིིས་
(རིིང་པོོ་ / ཆུང་ཆུང་)
པ་རེེད། (རྡེེའུ་ / མཆུ་ཏོོ་)
རེེད། (བསམ་བློོ་ / ཐབས་ཤེ ེས་)
ཐུབ་པ་བྱུང་བ་རེེད། (ཕོོ་རོོག་ / མཐོོ་རུ་མཐོོ་རུ་)
༥། ཕོོ་རོོག་ཅིིག་
ནས་ས་ཆ་
ཕྱིིན། (ག་ས་ག་ལ་ / ཁ་སྐོོམ་)
51
ཆུ་འཚོོལ་བར་
གཉིིས་པ། འདེེམས་སྐོོང་བྱོོས། ༡) ང་ཁ་
པས་ཆུ་
(སྐོོམ་
(བབས / འཕུར་)
(མཐོོང་ / ཤེེས་)
༢) བྱིིའུ་ཞིིག་
བཙལ་)
༣) ངས་ཁོོང་
༤) ཇ་ཕོོར་པ་གང་
(བླུགས་ / བསྡད)
༥) སྦག་སྦག་
བ་ཡིིན།
(ཕྱིིན / བཏང་)
ཡོོང་སྟེེ་ས་ལ་
།
བ་དང་སུ་ཡིིན་པ་
བྱུང་།
ཏེེ་རྐུབ་བཀྱག་སྒང་ལ་ ནས་ཁྲོོམ་ལ་
། །
གསུམ་པ། བྱེེད་སྒོོ།
སློོབ་ཕྲུག་རེེ་རེེ་ལ་སློོབ་ཚན་གྱིི་སྒྲུང་ཡང་ཡང་ཤོོད་དུ་འཇུག་པ་ དང་།
ཕ་མའིི་འཁྲིིས་ནས་སྒྲུང་ཉན་ཏེེ་འཛིིན་གྲྭའིི་ནང་ཤོོད་དུ་
འཇུག་དགོོས།
52
སྲོོག་ཆགས་ཀྱིི་མིིང་ངོོ་སྤྲོོད།
སེེང་གེེ།
ཤྭ་ཁྲ་སྐེེ་རིིང་།
སྟག
53
རྐྱང་ཁྲ།
སློོབ་ ཚན་ ༡༣
རྨ་བྱ།
ཁྲུང་ཁྲུང་སྐེེ་ནག
བསེེ་རུ།
མཚོོ་ཕག
དོོམ་དཀར།
གསའ་གཟིིག
54
རྔ་མོོང་།
དོོམ་ཁྲ།
མཚོོ་བྱ་པེེང་གུན།
བྱ་རྔ་མོོང་།
55
སྦྱོོང་ཚན།
དང་པོོ། གོོང་གིི་སྲོོག་ཆགས་ཀྱིི་མིིང་དབྱེེ་བ་ཕྱེེས་ཏེེ་བྲིིས། ཤ་གཟན།
རྩྭ་གཟན།
གཤོག་པ་ཅན།
གཉིིས་པ། བྱེེད་སྒོོ།
སློོབ་ཕྲུག་རེེ་རེེ་ལ་རང་ཉིིད་དགའ་སའིི་སྲོོག་ཆགས་ཀྱིི་མིིང་ཤོོད་དུ་ འཇུག་པ་དང་། དགའ་དགོོས་པའིི་རྒྱུ་མཚན་དྲིིས་ཏེེ་སྐད་ཆ་བཤད་ པའིི་ཐབས་ཤེེས་བྱེེད་དགོོས།
56
གཅན་གཟན་ཁང་ལ་ཕྱིིན་པ།
རེེད།
རེེས་གཟའ་ཟླ་བ་ཉིིན།
མང་གཙོོ་དུས་ཆེེན་ཡིིན་པས་གུང་སེེང་
ང་དང་གཅུང་པོོ། ཕ་མ་གཉིིས་བཅས་གཅན་གཟན་ཁང་ལ་ལྟད་
མོོ་ལྟ་རུ་ཕྱིིན་པ་ཡིིན། གཅན་གཟན་ཁང་དུ་སེེང་གེེ་དང་། སྟག གཟིིག སྤྱང་ཀིི་སོོགས་གཅན་གཟན་དང་།
རིི་བོོང་དང་། རྔ་མོོང་། བསེེ་རུ་
སོོགས་རིི་དྭགས། རྨ་བྱ་དང་། ཁྲུང་ཁྲུང་སྐེེ་ནག བྱ་རྔ་མོོང་། ནེེ་ཙོོ། བྱ་ གླག་སོོགས་བྱ་རིིགས་འདྲ་མིིན་འདུག
རིི་དྭགས་ཀྱིི་ནང་ནས་སྐེེ་རིིང་ཤོས ོ ་ནིི་ཤྭ་ཁྲ་སྐེེ་རིིང་དང་། གཟུགས་
སྟོོབས་ཆེེ་ཤོས ོ ་ནིི་གླང་ཆེེན་རེེད་འདུག རྒྱུགས་ན་མགྱོོགས་ཤོས ོ ་ནིི་རྐྱང་ ཁྲ་རེེད་ཟེེར། གཅན་གཟན་གྱིི་ནང་ནས་སྟོོབས་ཆེེ་ཤོས ོ ་ནིི་ནགས་ཀྱིི་རྒྱལ་
པོོ་སེེང་གེེ་དང་། མཆོོང་རྩལ་དང་ལྡེེམ་མྱུར་ཆེེ་ཤོས ོ ་ནིི་གཟིིག་རེེད། གཟིིག་ ནིི་ཤིིང་སྡོོང་གིི་རྩེེ་ལའང་འཛེེགས་ཐུབ།
བྱ་རིིགས་ཀྱིི་ནང་ནས་འཕུར་རྩལ་ཆེེ་ཤོོས ་ནིི་ཁྲུང་ཁྲུང་དང་།
རྒྱུགས་ན་མགྱོོགས་ཤོ ོས་ནིི་བྱ་རྔ་མོོང་ཡིིན་པ་དང་། མཚོོ་བྱ་པེེང་གུན་
ནིི་ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་ཞིིག་དང་འདྲ་པོོ་འདུག་པས། ངོོ་མཚར་ཆེེ་བའིི་ལྟད་
57
མོོ་མང་པོོ་མཐོོང་བྱུང་།
ན་ནིིང་ལྟད་མོོ་ལྟ་རུ་འགྲོོ་མ་ཐུབ་ཀྱང་།
ད་ལོོ་གུང་སེེང་དང་
སྟབས་འཁེེལ་བས་འགྲོོ་ཐུབ་པ་བྱུང་། དེེའིི་ནང་དུ་རྩེེད་མོོ་རྩེེ་ས་མང་པོོ་ འདུག་པས། རྗེེས་མ་ཡང་འགྲོོ་ཐུབ་པའིི་རེེ་བ་འཆང་བཞིིན་ནང་ལ་ལོོག
སློོབ་ཕྲུག་སོོ་སོོ་གཅན་གཟན་ཁང་ལ་ཕྱིིན་པའིི་མཐོོང་ཐོོས་ཤོ ོད་དུ་འཇུག་དགོོས།
58
དར་ལྕོོག
སློོབ་ ཚན་ ༡༤
དར་ལྕོོག་ནིི་རས་གྲུ་བཞིི་མ་ཚོོན་མདོོག་མིི་འདྲ་བ་སྣ་ཁ་
ལྔ་ཅན་དར་ཐག་གིིས་གཅིིག་ཏུ་བསྒྲིིལ་ཡོོད་པ་དང་།
རས་གྲུ་
བཞིི་ཡིི་ཟུར་བཞིི་ལ་སྟག་དང་། སེེང་གེེ ཁྱུང་། འབྲུག་བཅས་
ཀྱིི་རིི་མོོ་དང་། དཀྱིིལ་དུ་རྟ་མཆོོག་གིི་སྒལ་པར་ནོོར་བུ་འཁུར་
བ་ཞིིག རྟ་མཆོོག་དེེའིི་མཐའ་བསྐོོར་དུ་རྒྱལ་མཚན་རྩེེ་མོོའི་དཔུང་ ི རྒྱན་དང་། གཟུངས་སྔགས་བཅས་དཔར་ཡོོད།
59
ཡ ང ་ ད ར ་ ལྕོོག ་ ཁ ་ཤ ས ་ ལ ་
དཀྱིིལ་དུ་སྟོོན་པ་དང་། སྒྲོོལ་མ། སློོབ་
དཔོོན་པདྨ་འབྱུང་གནས་སོོགས་ཀྱིི་སྐུ་ དང་། དེེའིི་མཐའ་རུ་གཟུངས་སྔགས་ དང་།
སངས་རྒྱས་ཀྱིི་གསུང་དཔར་
བའང་ཡོོད།
རས་ཀྱིི་ཚོོན་མདོོག་ལྔ་ནིི། སྔོོན་
པོོ་དང་། དཀར་པོོ། དམར་པོོ། ལྗང་ ཁུ། སེེར་པོོ་བཅས་ཡིིན། དེེའིི་མཚོོན་
དོོན་ནིི་རང་བྱུང་ཁམས་ཀྱིི་འབྱུང་བ་ལྔ་ སྟེེ། སྔོོན་པོོས་ནམ་མཁའ་དང་། དཀར་
པོོས་རླུང་། དམར་པོོས་མེེ། ལྗང་ཁུས་
ཆུ། སེེར་པོོས་ས་བཅས་མཚོོན་པར་ བང་རིིམ་བཞིིན་དུ་བསྒྲིིགས་ཡོོད།
60
དར་ལྕྕོག
དེེ་བཞིིན་མིི་ཁ་ཤས་ཀྱིིས་རང་ཉིིད་ཀྱིི་ཁམས་གང་ཡིིན་གྱིི་
ཚོོས་གཞིི་རྐྱང་པའིི་སྟེེང་དཔར་བའང་ཡོོད།
དར་ལྕོོག་འཛུགས་ཡུལ་ནིི་རིི་མཐོོ་ས་དང་། ལ་ཁ། ཁང་
སྟེེང་སོོགས་སུ་ཤིིང་སྡོོང་དང་། དར་ཐག དར་ཤིིང་བཅས་ཀྱིི་སྟེེང་ ཚེེས་བཟང་དུས་བཟང་ལ་སྒྲེེང་འཛུགས་བྱེེད་པ་ལས། ས་བདག་ ཁྲ་བོོ་འཆར་བའིི་དུས་སུ་མིི་འཛུགས་པ་ཡིིན།
དར་ལྕོོག་བཙུགས་པའིི་ཕན་ཡོོན་ནིི། རང་ཉིིད་ཀྱིི་རྐྱེེན་
ངན་བར་ཆད་ཐམས་ཅད་ཞིི་བ་དང་། ཚེེ་བསོོད་རླུང་རྟ་རྒྱས་པར་ བྱེེད་པ་ཡིིན།
61
སློོབ་ ཚན་ ༡༥
སྦལ་པས་གནམ་མཐོོང་བ།
ཚིིག་གསར།
ཁྲོོན་པ། སྦལ་པ། བྱིིའུ། གནམ། རྒྱ་ཆེེན་པོོ།
སྔོོན་མ་ཁྲོོན་པ་ཞིིག་གིི་ནང་ལ་སྦལ་པ་ཞིིག་ཡོོད་པ་རེེད། ཉིིན་ཞིིག བྱིིའུ་ཞིིག་
འཕུར་ཡོོང ་ནས་ཁྲོོན ་པ་ དེེའིི་ཁ་ལ་བབས། སྦལ་ པས།
“ཁྱེེད་རང་ས་ཆ་
གང་ནས་ཡོོང་བ་ཡིིན།” ཞེེས་དྲིིས་པ་རེེད།
བྱིིའུ་དེེས། “ང་
གནམ་ལ་རྒྱུན་རིིང་པོོ་ཞེེ་དྲག་འཕུར་ནས་ཡོོང་བ་ཡིིན། ཁ་སྐོོམ་
ཙང་འདིིར་ཆུ་འཐུང་བར་ཡོོང་བ་ཡིིན།” ཞེེས་ལན་བཏབ་པ་རེེད། སྦལ་པས་བྱིིའུ་ལ། “བརྩེེ་བའིི་གྲོོགས་པོོ་ལགས། ཁྱེེད་
62
ར ང ་ གིི ས ་
འུད་ཤོོ བ ་དེེ ་ འདྲ་མ་ཤོོད །
ག ན མ ་ རྒྱ ་ ཆེེ ན ་ པོོ ་ དེེ ་ འདྲ་ག་པར་
ཡོོད་པ་རེེད། ཧ་ཧ། གནམ་གྱིི་རྒྱ་ཆེེ་ཆུང་དེེ་ངའིི་ཁྲོོན་པའིི་ཁ་ཙམ་ ལས་ཡོོད་པ་མ་རེེད།” ཅེེས་བཤད་པ་རེེད།
བྱིིའུ་ཡིིས་སྦལ་པ་ལ། “ཁྱེེད་རང་གིིས་ལྐུགས་པའིི་སྐད་
ཆ་དེེ་འདྲ་མ་ཤོ ོད། གནམ་ནིི་ཧ་ཅང་རྒྱ་ཆེེན་པོོ་ཡོོད་པ་རེེད། ང་
ཚོོས་གནམ་གྱིི་མཐའ་མཐོོང་ཐུབ་ཀྱིི་མ་རེེད།” ཅེེས་ལན་བཏབ། སྦལ་པས་གད་མོོ་དགོོད་ཀྱིིན་དགོོད་ཀྱིིན་བྱིིའུ་ལ།
“ངས་ནམ་
རྒྱུན་ཁྲོོན་པའིི་ནང་ནས་གནམ་ལ་ལྟ་ཡིི་ཡོོད། བྱས་ཙང་། ངས་
ཁྱོོན་ནས་ནོོར་སྲིིད་ཀྱིི་མ་རེེད།” ཅེེས་བཤད། སྦལ་པའིི་སྐད་ཆ་
63
དེེ་ལ་བྱིིའུ་གད་མོོ་ཤོ ོར་ནས།
“བརྩེེ་བའིི་གྲོོགས་པོོ་ལགས།
གལ་སྲིིད་ཁྱེེད་རང་ངའིི་སྐད་
ཆ་ལ་ཡིིད་མ་ཆེེས་ན། ཁྱེེད་
རང་ཁྲོོན་པའིི་ཁ་ལ་ཡར་ཐོོན་
ནས་ལྟོོས་དང་། གཞིི་ནས་ཧ་གོོ་ཡིི་རེེད།” ཅེེས་བཤད།
སྦལ་པ་ཁྲོོན་པའིི་ཁར་ཡར་མཆོོངས་ནས་གནམ་མཐོོང་
དུས། ཧང་སང་ནས་བྱིིའུ་ལ། “དངོོས་གནས་རྒྱ་ཆེེན་པོོ་འདུག”
ཅེེས་བཤད་ནས་ངོོ་ཚ་ཁ་སྐྱེེངས་བྱུང་བ་རེེད།
64
སྦྱོོང་ཚན། དང་པོོ། སློོབ་ཚན་བཀླགས་ཏེེ་འགྲིིག་ནོོར་རྟགས་རྒྱོོབ། ༡། སྔོོན་ཁྲོོན་པ་ཞིིག་གིི་ནང་དུ་བྱིིའུ་ཞིིག་ཡོོད་པ་རེེད།
༢། སྦལ་པ་དེེ་གནམ་ལ་རྒྱུན་རིིང་པོོ་འཕུར་ནས་ཡོོང་བ་རེེད། ༣། བྱིིའུ་དེེ་ཁ་སྐོོམ་ཙང་ཆུ་འཐུང་དུ་ཡོོང་བ་རེེད།
༤། སྦལ་པས། “བྱིིའུ་ལགས། གནམ་རྒྱ་ཆེེན་པོོ་ཡོོད་པ་རེེད།” ཅེེས་ བཤད་པ་རེེད།
༥། སྦལ་པས་བྱིིའུ་ལ།
“གནམ་གྱིི་རྒྱ་ཆེེ་ཆུང་དེེ་ངའིི་ཁྲོོན་པའིི་ཁ་ཙམ་
ལས་ཡོོད་པ་མ་རེེད།” ཅེེས་འུད་ཤོོབ་བཤད་པ་རེེད།
༦། བྱིིའུ་ཡིིས། “གནམ་དངོོས་གནས་རྒྱ་ཆེེན་པོོ་འདུག” ཅེེས་བཤད་པ་ རེེད།
༧། སྦལ་པ་དེེ་ཁྲོོན་པའིི་ཁར་ཡར་མཆོོངས་ཏེེ་གནམ་མཐོོང་དུས་ངོོ་ཚ་ཁ་ སྐྱེེངས་བྱུང་བ་རེེད།
65
གཉིིས་པ། འདེེམས་སྐོོང་བྱོོས། ༡། ཁྲོོན་པའིི་ཁར་ཡར་ དུས།
༢། བྱིིའུ་ཞིིག་
ལྟ་སྐབས། མཐོོང་།
ནས་གནམ་ལ་
ནམ་མཁའ་རྒྱ་ཆེེན་པོོ་ཡོོད་པ་
(ལྟ། མཐོོང་། མཆོོངས།)
ཡོོང་ནས་ཁྲོོན་པའིི་ཁར་
ཁྲོོན་པའིི་ནང་དུ་སྦལ་པ་ཞིིག་
(བསྡད། འཕུར། བབས།)
66
བ་རེེད། ཏེེ་
ཡོོད་པ་
སློོབ་ ཚན་ ༡༦
རེེས་གཟའ་བདུན། གཟའ་ཉིི་མ། གཟའ་ཟླ་བ། གཟའ་མིིག་དམར།
གཟའ་ལྷག་པ། གཟའ་ཕུར་བུ། གཟའ་པ་སངས། གཟའ་སྤེེན་པ།
སྤྱིི་གཙུག་ཉིི་མ། དཔྲལ་ཀོོ་ཟླ་བ། མིིག་མིིག་དམར། རྣ་
ཅོོག་ལྷག་པ། སྣ་བུག་ཕུར་བུ། ཁ་པ་སངས། མ་ནེེ་སྤེེན་པ། སྤྱི་གཙུག་ཉི་མ།
དཔྲལ་ཀོ་ཟླ་བ།
མིག་མིག་དམར།
རྣ་ཅོག་ལྷག་པ།
སྣ་བུག་ཕུར་བུ།
ཁ་པ་སངས།
མ་ནེ་སྤྤེན་པ།
67
བདུན་ཕྲག་གཅིིག་ལ་གཟའ་ག་ཚོོད་ཡོོད་རེེད། བདུན་ཕྲག་གཅིིག་ལ་གཟའ་ག་ཚོོད་ཡོོད་རེེད། བདུན་ཕྲག་གཅིིག་ལ་གཟའ་ག་ཚོོད་ཡོོད་རེེད། བདུན་ཕྲག་གཅིིག་ལ་གཟའ་བདུན་ཡོོད་རེེད། བདུན་ཕྲག་གཅིིག་ལ་གཟའ་བདུན་ཡོོད་རེེད། དེེ་རྣམས་ངས་ཁྱེེད་རང་ཚོོ་ལ་རེེ་རེེ་ཞུ་ཆོོག
ཉིི་མ། ཟླ་བ། མིིག་དམར། ལྷག་པ། ཕུར་བུ། པ་སངས། སྤེེན་པ། གཞས་ཀྱིི་དྲ་ཐག https://youtu.be/qV4kQfEureU
68
དབྱིིབས་ཀྱིི་མིིང་ངོོ་སྤྲོོད།
གྲུ་བཞིི་ཁ་གང་མ།
ཟུར་གསུམ་མ།
སྒོོར་སྒོོར།
གྲུ་བཞིི་ནར་མོོ།
དབྱིིབས་མཐའ་དྲུག་མ།
འཇོོང་དབྱིིབས།
69
སློོབ་ ཚན་ ༡༧
སྦྱོོང་ཚན།
ཀ གཤམ་གསལ་དབྱིིབས་རིིས་རྣམས་ལ་ཚོོན་ཐོོངས།
དམར་པོོ།
ལྗང་ཁུ།
སེེར་པོོ།
སྔོོན་པོོ།
རྒྱ་སྨུག
མུ་མེེན།
70
ཁ། གཤམ་གྱིི་ཚིིག་སྒྲུབ་བཀླགས་ཏེེ། དབྱིིབས་དེེ་ལྟ་བུའིི་དངོོས་པོོ་ གཅིིག་གིི་མིིང་ཤོ ོད།
༡། ཉིི་མ་ནིི་སྒོོར་སྒོོར་རེེད།
༢། ལྕགས་སྒམ་དེེ་ནིི་གྲུ་བཞིི་ནར་མོོ་རེེད།
༣། གཏོོར་མའིི་དབྱིིབས་ནིི་ཟུར་གསུམ་མ་རེེད། ༤། ཨོོར་འཐོོམ་པོོ་ལོོ་ནིི་འཇོོང་དབྱིིབས་རེེད།
༥། མིིག་མངས་རྩེེད་གཞོོང་ནིི་གྲུ་བཞིི་ཁ་གང་མ་རེེད།
71
སློོབ་ ཚན་ ༡༨
མཆོོད་ཆས་ངོོ་སྤྲོོད།
མཆོད་ཁང་།
སྟྟོན་པ། (སྐུ།)
དཔེ་ཆ། (གསུང་།)
72
མཆོད་རྟྟེན། (ཐུགས།)
ཐང་ག
རྡྡོ་རྗྗེ་དང་དྲྲིལ་བུ།
བུམ་པ། ཏིང་།
ཌ་མ་རུ། མཆོད་མེ། མཎྜལ།
73
མ་ཎི་ལག་སྐྐོར།
བྱེེད་སྒོོ།
༡། ཁྱེེད་ཀྱིི་ནང་གིི་མཆོོད་ཁང་དུ་སློོབ་ཚན་ནང་ཡོོད་པའིི་མཆོོད་ཆས་ འདིི་དག་ལས་གང་དང་གང་ཡོོད་པ་ཐོོ་འགོོད་བྱེེད་དགོོས།
༢། སློོབ ་ཚན་གྱིི་མཆོོད ་ཁང་གིི་པར་རིིས་ནང་དུ་དེེའིི་གཤམ་གྱིི་སྐུ་ དང་མཆོོད་ཆས་གང་དག་ཡོོད་པ་ཚོོལ།
༣། མཆོོད་ཆས་རྣམས་ཀྱིི་དབྱིིབས་གང་ཡིིན་པ་གྲོོས་སྡུར་གྱིིས།
74
རུས་སྦལ་གནམ་ལ་འཕུར་བ།
སློོབ་ ཚན་ ༡༩
ཚིིག་གསར།
དུས་ཡུན་རིིང་པོོ། ཆར་པ། སྣེེ་མོོ། གཤོོག་པ། སོོ་བརྒྱབ། གཙང་པོོ། སྲོོག་ཆགས། ཡལ་ག མཉམ་དུ། རྫིིང་བུ།
སྔོོན་མ་ས་ཆ་ཞིིག་ལ། དུས་ཡུན་རིིང་པོོར་ཆར་པ་མ་བབས་ པས།
ས་ཆ་དེེའིི་གཡས་གཡོོན་
གྱིི་གཙང་པོོ་དང་།
རུས་སྦལ་གཅིིག་དང་། ཡོོད།
ཉིིན་ཞིིག
རྫིིང་བུའིི་ནང་
གིི་ཆུ་མང་ཆེེ་བ་བསྐམས་པ་རེེད། རྫིིང་བུ་ཆུང་ཆུང་ཞིིག་གིི་འཁྲིིས་ལ་
ངང་པ་གཉིིས་འཚོོ་བ་སྐྱེེལ་བཞིིན་སྡོོད་ཀྱིི་
ངང་པ་
གཉིིས་ཀྱིིས་རུས་སྦལ་ལ། “ངེེད་གཉིིས་མུ་མཐུད་ནས་
75
ས་ཆ་འདིི་ལ་འཚོོ་བ་སྐྱེེལ་ཐུབ་པ་མིི་འདུག བྱས་ཙང་། ངེེད་གཉིིས་ ས་ཆ་གཞན་ཞིིག་ལ་སྤོོ་ཡིི་ཡིིན།” ཞེེས་བཤད།
རུས་སྦལ་གྱིིས་ལམ་སང་ངང་པ་དེེ་གཉིིས་ལ།
ལགས། ང་ཚོོ་གསུམ་གྲོོགས་པོོ་ཡག་པོོ་ཡིིན་ཙང་།
“གྲོོགས་པོོ་
ཁྱེེད་རང་
གཉིིས་ཀྱིིས་ང་གཅིིག་པུ་ས་ཆ་འདིི་ལ་མ་བཞག་པར། ཡིིན་གཅིིག་ མིིན་གཅིིག་མཉམ་དུ་འཁྲིིད་རོོགས།” ཞེེས་བཤད།
ངང་པ་གཉིིས་ཀྱིིས་རུས་སྦལ་དེེ་ལ། “ངེེད་གཉིིས་ལ་གཤོོག་
པ་ཡོོད་ཙང་། གནམ་ལ་འཕུར་ཐུབ་ཀྱིི་རེེད། ཁྱེེད་རང་ལ་གཤོོག་པ་
མེེད་པས། ངེེད་གཉིིས་ཀྱིིས་གང་འདྲ་བྱས་ནས་མཉམ་དུ་འཁྲིིད་ཐུབ་
ཀྱིི་རེེད།” ཅེེས་སྐད་ཆ་དྲིིས། རུས་སྦལ་གྱིིས་ངང་པ་དེེ་གཉིིས་ལ། “གྲོོགས་པོོ་གཉིིས། སེེམས་ཁྲལ་མ་བྱེེད། ང་ལ་ཐབས་ཤེེས་ཡག་པོོ་ ཞིིག་ཡོོད།” བཤད།
ཅེེས་
དེེ་ནས་རུས་སྦལ་
76
དེེས། ཤིིང་གིི་ཡལ་
ག་ཐུང་ཐུང་ཞིིག་ཁྱེེར་ཏེེ་ངང་པ་གཉིིས་ལ། “སྔོོན་ལ་ཁྱེེད་གཉིིས་
ཀྱིིས་ཡལ་ག་འདིིའིི་སྣེེ་མོོ་རེེ་རེེ་ནས་དམ་པོོར་འཇུ་རོོགས།” ཞེེས་ བཤད།
རུས་སྦལ་གྱིིས་མུ་མཐུད་ནས། “ངས་ཡལ་ག་འདིིའིི་དཀྱིིལ་
ལ་སོོ་དམ་པོོར་བཏབ་རྗེེས། ཁྱེེད་གཉིིས་གནམ་ལ་འཕུར་ན། ང་ ཡང་ཁྱེེད་གཉིིས་དང་མཉམ་དུ་གནམ་ལ་འཕུར་ཐུབ་ཀྱིི་རེེད།” ཅེེས་ བཤད།
མཐའ་མར། རུས་སྦལ་དེེ་ངང་པ་གཉིིས་དང་མཉམ་དུ་གནམ་
ལ་འཕུར་ནས་ས་ཆ་གཞན་ཞིིག་ལ་སྤོོས་པ་རེེད།
77
སྦྱོོང་ཚན།
ཀ སློོབ་ཚན་བཀླགས་ཏེེ་བར་སྟོོང་སྐོོངས། ༡། ངེེད་གཉིིས་མུ་མཐུད་ནས་
འདིི་ལ་
ཐུབ་པ་མིི་འདུག བྱས་ཙང་། ངེེད་གཉིིས་ས་ཆ་ ཡིི་ཡིིན།
༢། ཁྱྱེད་གཉིས་ཀྱྱིས་
འདི་ལ་མ་
༣། གྲོོགས་པོོ་གཉིིས།
མ་བྱེེད། ང་ལ་
གཅིག་མིན་གཅིག་མཉམ་དུ་ ཞིིག་ཡོོད།
༤། ངས་
ཁྱེེད་གཉིིས་
འདིིའིི་དཀྱིིལ་ལ་
རོགས།
སྐྱེེལ་
ཞིིག་ལ་སྤོོ་
པར། ཡིན་ ཡག་པོོ་ བཏབ་རྗེེས །
ལ་འཕུར་ན། ང་ཡང་ཁྱེེད་གཉིིས་དང་
གནམ་ལ་འཕུར་ཐུབ་ཀྱིི་རེེད།
ཁ། སློོབ་ཚན་ཡང་ཡང་ཀློོག་པ་དང་སྒྲུང་ཤོ ོད་དུ་འཇུག་དགོོས།
78
སློོབ་ ཚན་ ༢༠
ཁ་བཏགས།
ཁ་བཏགས་ནིི་དར་སྐུད་ཀྱིིས་བཏགས་པའིི་གོོས་དར་ཁ་ཚར་
ཅན་དང་། སྲིིད་ན་རིིང་བ་ཞིིག་ཡིིན།
ཁ་བཏགས་ལ་ཁ་དོོག་མིི་འདྲ་བ་མཐོོང་རྒྱུ་ཡོོད་ཀྱང་།
དཀར་
པོོ་ནིི་སེེམས་པ་དཀར་པོོ་མཚོོན་པས། ནམ་རྒྱུན་ང་ཚོོས་མང་ཤོ ོས་བེེད་ སྤྱོོད་གཏོོང་གིི་ཡོོད།
ཁ་བཏགས་སྟེེང་སྤྲིིན་རིིས་དང་། བཀྲ་ཤིིས་རྟགས་བརྒྱད། བཀྲ་
ཤིིས་པའིི་ཚིིགས་བཅད་སོོགས་བཀོོད་པ་ཡོོད། ཁ་བཏགས་ནིི་སྐུ་རྟེེན་གྱིི་མདུན་དང་།
བླ་མ་དང་དཔོོན་པོོར་
མཇལ་ཁ་ཞུ་སྐབས། འཚམས་འདྲིི། སྐྱེེས་སྐར། གཟེེངས་བསྟོོད། མགྲོོན་
པོོ་བསུ་བ་དང་། མགྲོོན་པོོ་སྐྱེེལ་མ་བྱེེད་པ། གཉེེན་སྟོོན་སོོགས་ལ་བཀྲ་ ཤིིས་པའིི་མཚོོན་དོོན་དུ་འབུལ་བ་ཡིིན།
79
ཁ་བཏགས་འབུལ་སྐབས། ཉིིས་ལྟེེབ་བྱས་པའིི་ལྟེེབ་ཁུག་རང་
ཕྱོོགས་དང་། ལྟེེབ་ཁ་འབུལ་ཡུལ་ཕྱོོགས་ལ་བསྟན་ཏེེ། ཁ་བཏགས་ ལག་ཟུང་གིིས་མཐོོ་སར་འདེེགས་དགོོས།
ཁ་བཏགས་འབུལ་སྐབས་རང་
ལས་ཡོོན་ཏན་དང་། གོོ་གནས། བཀའ་
དྲིིན་ཆེེ་ བ་རྣམས་ལ་གུས་བཀུར་མཚོོན ་
ཆེེད་ཕྱག་དང་མདུན་ཅོོག་སྟེེང་འབུལ་དགོོས་པ་
དང་། རང་དང་མཉམ་པ་རྣམས་ལ་ཕན་ཚུན་གྱིི་ཕྱག་ཏུ་འབུལ་དགོོས།
80
རང་གིི་དགེེ་ཕྲུག་དང་མིི་དཀྱུས་མ་ལ་ཁ་བཏགས་སྐེེ་ལ་གཡོོགས་ན་ ཚུལ་དང་མཐུན་པ་ཡིིན།
བྱེེད་སྒོོ།
༡། ཁྱེེད་ཀྱིིས་ཁ་བཏགས་གང་ལ་བེེད་སྤྱོོད་བྱས་མྱོོང་ངམ། ༢།
ཁྱེེད་ཀྱིིས་བླ་མ་དང་དཔོོན་པོོ་ཕན་ཚུན་ཁ་བཏགས་འབུལ་རེེས་བྱེེད་
པའིི་པར་འཚོོལ་སྒྲུབ་གྱིིས།
༣། ཁྱེེད་ཀྱིི་ཕ་མས་ཁ་བཏགས་གང་དང་གང་ལ་བེེད་སྤྱོོད་བྱེེད་ཀྱིི་ཡོོད་པ་ དོོ་སྣང་བྱུང་ངམ།
81
སློོབ་ ཚན་ ༢༡
ལས་རིིགས་ངོོ་སྤྲོོད།
སྒྱུ་རྩལ་བ།
ཞིིང་པ།
དགེེ་རྒན།
རྩོོམ་པ་པོོ།
སྒྱུ་མ་མཁན། 82
སྨན་པ།
ཚན་རིིག་པ།
ཚོོང་པ།
དམག་མིི།
མ་བྱན།
སྦྲག་པ།
83
ཉེེན་རྟོོག་པ།
ཁ་ལོོ་བ།
འབྲོོག་པ།
གཞས་པ།
ཚེེམ་བཟོོ་བ།
ཤིིང་བཟོོ་བ།
84
སྦྱོོང་ཚན།
དང་པོོ། དཔེེ་བསྟན་པ་ལྟར་བར་སྟོོང་བསྐངས་ཏེེ་ཡང་ཡང་ཀློོགས།
ཁྱེེད་མ་འོོངས་པར་ཅིི་ཞིིག་བྱེེད་རྒྱུ་ཡིིན་ནམ།
དཔེེར་ན། ང་མ་འོོངས་པར་ སྒྱུ་རྩལ་བ་ ཞིིག་བྱས་ཏེེ། འཇིིག་རྟེེན་གྱིི་མཛེེས་ སྡུག་ཡོོད་ཚད་རིི་མོོའི་ལམ་ནས་སྟོོ ན་རྒྱུ་ཡིིན། ི
༡། ང་མ་འོོངས་པར་
ཞིིག་བྱས་ཏེེ། སྤྱིི་ཚོོགས་བདེེ་འཇགས་
༢། ང་མ་འོོངས་པར་
ཞིིག་བྱས་ཏེེ། བྱིིས་པ་རྣམས་ལ་ཡིི་གེེ་
༣ ང་མ་འོོངས་པར་
ཞིིག་བྱས་ཏེེ། འབྲུ་རིིགས་སྣ་ལྔ་ཐོོན་
༤། ང་མ་འོོངས་པར་
ཞིིག་བྱས་ཏེེ། རྩོོམ་ཡིིག་གིི་ལམ་ནས་
༥། ང་མ་འོོངས་པར་
ཞིིག་བྱས་ཏེེ། མིི་རྣམས་མིིག་འཁྲུལ་
སྲུང་སྐྱོོབ་བྱེེད་རྒྱུ་ཡིིན། སློོབ་རྒྱུ་ཡིིན།
སྐྱེེད་བྱེེད་རྒྱུ་ཡིིན།
སྤྱིི་ཚོོགས་ཀྱིི་དོོན་དངོོས་རྗོོད་རྒྱུ་ཡིིན།
85
བའིི་ལྟད་མོོ་མང་པོོ་སྟོོན་རྒྱུ་ཡིིན།
༦། ང་མ་འོོངས་པར་
ཞིིག་བྱས་ཏེེ། ནད་པ་རྣམས་ནད་ལས་
༧། ང་མ་འོོངས་པར་
ཞིིག་བྱས་ཏེེ། ཚན་རིིག་ལ་བརྟེེན་ནས་
༨། ང་མ་འོོངས་པར་
ཞིིག་བྱས་ཏེེ། སྤྱིི་ཚོོགས་ཀྱིི་དཔལ་
༩། ང་མ་འོོངས་པར་
ཞིིག་བྱས་ཏེེ། རྒྱལ་ཁབ་སྲུང་སྐྱོོབ་བྱེེད་
༡༠། ང་མ་འོོངས་པར་
ཞིིག་བྱས་ཏེེ། མིིའིི་བདེེ་ཐང་ལ་ཕན་
༡༡། ང་མ་འོོངས་པར་
ཞིིག་བྱས་ཏེེ། མིིའིི་བརྩེེ་སེེམས་མཚོོན་
༡༢། ང་མ་འོོངས་པར་
ཞིིག་བྱས་ཏེེ། འགྲུལ་བཞུད་སྟབས་
ཐར་བར་བྱེེད་རྒྱུ་ཡིིན།
མིིའིི་རིིགས་ལ་ཞབས་འདེེགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིིན། འབྱོོར་འཕེེལ་རྒྱས་གཏོོང་རྒྱུ་ཡིིན། རྒྱུ་ཡིིན།
པའིི་ཞལ་ལག་སྣ་མང་བཟོོ་རྒྱུ་ཡིིན།
པའིི་ལེེགས་སྐྱེེས་དང་འཕྲིིན་ཡིིག་སྐྱེེལ་རྒྱུ་ཡིིན། བདེེ་སྐྲུན་རྒྱུ་ཡིིན།
86
༡༣། ང་མ་འོོངས་པར་
ཞིིག་བྱས་ཏེེ། རྟ་ནོོར་ལུག་གསུམ་འཚོོ་
༡༤། ང་མ་འོོངས་པར་
ཞིིག་བྱས་ཏེེ། མིིའིི་སེེམས་ཁམས་ལ་
༡༥། ང་མ་འོོངས་པར་
ཞིིག་བྱས་ཏེེ། ལུས་ལ་བདེེ་ཞིིང་མིིག་
༡༦། ང་མ་འོོངས་པར་
ཞིིག་བྱས་ཏེེ། དགོོས་མཁོོ་ཆེེ་བའིི་ཤིིང་
སྐྱོོང་བྱེེད་རྒྱུ་ཡིིན།
ཞིི་བདེེ་སྐྲུན་པའིི་གླུ་གཞས་སྣ་ཚོོགས་ལེེན་རྒྱུ་ཡིིན། ལ་མཛེེས་པའིི་གྱོོན་ཆས་འདྲ་མིིན་འཚེེམ་རྒྱུ་ཡིིན། གིི་ཡོོ་ཆས་སྣ་མང་བཟོོ་རྒྱུ་ཡིིན།
བྱེེད་སྒོོ།
སློོབ་ཕྲུག་གསུམ་རེེ་སྡེེ་ཚན་དུ་བགོོས་ཏེེ། སོོ་སོོའི་མ་འོོ ི ངས་པའིི་
ལས་རིིགས་སྐོོར་ལ་བོོད་སྐད་ནང་གླེེང་མོོལ་བྱེེད་དུ་འཇུག་དགོོས།
87
སློོབ་ ཚན་ ༢༢
ཚལ་རིིགས་ཀྱིི་མིིང་ངོོ་སྤྲོོད།
མེེ་ཏོོག་པད་ཚལ།
མེེ་ཏོོག་ལྗང་ཚལ།
ཁིི་ར།
ཤ་མོོ།
པད་ཚལ། 88
བསོོད་ནམས་དཔལ་འཛོོམས།
སྲན་མ།
ཊོོ་མ་ཊོོ།
དོོ་ལུམ་མ།
པ་ལག
ཆིིན་ཚལ།
89
སིི་པན།
སོོ་ལོོ་སྔོོན་པོོ།
གུང་ལ་ཕུག
མཛུབ་ཚལ།
ལོོ་འཁོོར་པད་ཚལ།
ཉུང་མ།
90
སྦྱོོང་ཚན།
དང་པོོ། འབྲིི་ཀློོག་བྱེེད་དགོོས།
ཆིན་ཚལ་
ཚན་རིིག་པ་ གཞས་པ་
ཤིིང་བཟོོ་པ་ ཁ་ལོོ་བ་
ཉེེན་རྟོོག་པ་
བརྔོོས། བཀྲུས།
ཡིས་
གཏུབས། བསྲེེགས། བཙོོས། བཟོོས། ཉོོས། བཟས།
སྨན་པ་
དམག་མིི་ འབྲོོག་པ་
དཔེེར་ན། ཚན་རིིག་པ་་ཡིིས་ཆིིན་ཚལ་བརྔོོས།
91
ཚིིག་གསར།
གཟའ་ཉིི་མའིི་ཉིིན།
ཚལ་ཁྲོོམ། གཟའ་ཉིི་མ། འཚང་ཁ། དུས་ཚིིགས།
རྗེེན་པ། བཙོོས་པ། རྔོོ་བ། འཕྲོོད་བསྟེེན། འཁྲུག་ཆ་དོོད་པོོ།
རེེས་གཟའ་ཉིི་མའིི་ཉིིན། ཨ་མ་དབྱངས་འཛོོམས་བཟའ་ཟླ་
གཉིིས་ཀྱིིས་བུ་མོོ་བསམ་སྐྱིིད་དང་། བུ་རྣམ་རྒྱལ་གཉིིས་ཁྲིིད་དེེ་ ཚལ་ཁྲོོམ་དུ་ཕྱིིན།
ཚལ་ཁྲོོམ་དེེ་ནིི་རྒྱ་ཆེེ་ཞིིང་། མིི་ཚོོས་འཚང་ཁ་ཤིིག་ཤིིག་
92
གིིས་ཚལ་དང་ཤིིང་ཏོོག་ཉོོ་ ཡིི་ཡོོད་པས། འཁྲུག་ཆ་ཧ་ ཅང་དོོད་པོོ་ཡོོད།
བུ་མོོ་བསམ་སྐྱིིད་ཀྱིིས་ཨ་
མའིི་ལག་པར་འཇུས་ཏེེ། ཨ་མ་ལགས། སྔོོ་ཚལ་རྣམས་ངོོ་སྤྲོོད་ གནོོངས་དང་། ཞེེས་ཞུས།
ཨ་མ་ལགས་ཀྱིིས། འདིི་སྔོོ་ཚལ་པ་ལག་ དང་། དེེ་པད་ཚལ་ཆེེ་བ་རེེད།
ཕ་གིི་མེེ་ཏོོག་པད་ཚལ་རེེད། འདིི་མེེ་ཏོོག་ ལྗང་ཚལ་རེེད། ཅེེས་གསུངས།
བུ་རྣམ་རྒྱལ་གྱིིས། ཨ་མ་ལགས། ལ་ཕུག་འདྲ་བ་ཞིིག་ ཡོོད་པ་དེེ་ཚོོ་ག་རེེ་རེེད། ཅེེས་དྲིིས།
ཨ་མ་དབྱངས་འཛོོམས་ཀྱིིས། མདོོག་ལྗང་ཁུ་དེེ་
93
ཁིི་ར་དང་། མདོོག་དམར་སེེར་ དེེ་གུང་ལ་ཕུག་རེེད། མདོོག་མུ་ མེེན་ཅན་དེེ་དོོ་ལུམ་མ་རེེད།
བུ་མོོ་བསམ་སྐྱིིད་ཀྱིིས། ཨ་མ་ལགས། གང་
བུ་ལྗང་ཁུ་ཅན་དེེ་ག་རེེ་རེེད། ཅེེས་དྲིིས་པར། དེེ་
སྲན་མ་རེེད། ཅེེས་ལན་བཏབ་མ་ཐག བུ་རྣམ་རྒྱལ་གྱིིས། ཨ་
མ་ལགས། དེེས་ན། ཚལ་འདིི་ཡང་སྲན་མ་རེེད་དམ། ཞེེས་དྲིིས། ཨ་མ་ལགས་ཀྱིིས། དེེ་སྲན་མ་མ་རེེད། དེེ་མཛུབ་ ཚལ་རེེད། ཅེེས་ལན་བཏབ།
བུ་མོོ་བསམ་སྐྱིིད་ཀྱིིས། ཨ་མ་ལགས། ཚལ་རིིལ་རིིལ་ རྡོོག ་རྡོོག ་དེེ ་ ཚོོ་ ག་རེེ ་ རེེ ད ། ཅེེས་དྲིིས།
94
ཨ་མ་ལགས་ཀྱིིས།
མདོོག་སེེར་པོོ་དེེ་ཞོོག་ཁོོག་དང་། མདོོག་དམར་པོོ་དེེ་ཊོོ་མ་ཊོོ་ རེེད། ཁ་དམར་པོོ་དང་གཤམ་དཀར་པོོ་ཅན་དེེ་ཉུང་མ་རེེད། ཅེེས་ངོོ་སྤྲོོད་བྱས།
ཕ་དགྲ་འདུལ་གྱིིས། སྤྱིིར་ནམ་དུས་སོོ་
སོོ་ ལ་ཚལ་མིི་འདྲ་བ་མིི་འདྲ་བ་ཡོོད ་
རེེད། ཚལ་ཡང་ཁ་ཅིིག་རྗེེན་པ་བཟས་ན་འགྲིིག་པ་དང་། ཁ་
ཤས་རྔོོ་བ་དང་བཙོོས་ནས་ཟ་དགོོས། ནམ་རྒྱུན་ཟས་སུ་སྔོོ་ཚལ་
ཤུགས་ཆེེ་བ་བསྟེེན་ན། གཟུགས་པོོའི་འཕྲོོ ི ད་བསྟེེན་ལ་ཡག་པོོ་
95
ཡོོང་གིི་རེེད། ཅེེས་བཤད་པ་དང་། ཨ་མ་དབྱངས་འཛོོམས་ཀྱིིས།
ད་ང་ཚོོས་ཚལ་ཉོོས་ཚར་
སོོང་། ནང་ལ་ལོོག་ནས་སྔོོ་ཚལ་གྱིི་ཁ་ལག་ཞིིམ་པོོ་ཞིིག་བཟོོས་
ཆོོག ཅེེས་ཟེེར་ནས་ནང་མིི་རྣམས་དགའ་དགའ་སྤྲོོ་སྤྲོོའི་ངང་ནང་ ི ལ་ལོོག
སྦྱོོང་ཚན།
དང་པོོ། ཁྱེེད་རང་གིི་ཚལ་དགའ་ཤོོས་ཀྱིི་མིིང་དང་རིི་མོོ་བྲིིས།
གཉིིས་པ། ཕ་མ་དང་ཕྲུ་གུ་མཉམ་རུབ་ཀྱིིས་ཚལ་ཉོོ་བ་དང་། ཟས་གཡོོས་ སྦྱོོར་གྱིི་བྱེེད་སྒོོ་སྤེེལ་དགོོས།
96
ཁྲུང་ཁྲུང་སྤུན་གསུམ། ཚིིག་གསར།
ཁྲུང་ཁྲུང་། སྤུན།
རྒྱགས་ཚད།
ཤིིང་སྡོོང་། སྦས། རྟགས། བཟུང་།
སློོབ་ ཚན་ ༢༣
ལྷག་མ། སྤྲིིན་པ།
བསམས། རྙེེད།
འཇུས། སེེམས་ལ་བཞག
སྔོོན་མ་ས་ཆ་ཞིིག་ལ་ཁྲུང་ཁྲུང་སྤུན་གསུམ་ཡོོད། ཁོོ་ཚོོ་ཉིིན་ལྟར་རྫིིང་བུ་ ཞིིག་གིི་འཁྲིིས་སུ། ཁ་ལག་འཚོོལ་བར་འགྲོོ་ཡིི་ཡོོད།
ཉིིན་གུང་ཞིིག་ལ། ཁྲུང་ཁྲུང་གསུམ་པོོས་རྫིིང་བུའིི་ནང་ནས་ཉ་
མང་པོོ་བཟུང་ནས་བཟས་པ་རེེད།
ནའང་། ད་དུང་ཉ་ཤ་མང་པོོ་ལྷག་
པ་རེེད། དེེར་བརྟེེན། ཁོོ་ཚོོས་ཉ་ ཤ་ལྷག་མ་དེེ་ཚོོ་སའིི་འོོག་ཏུ་སྦས་
97
ཁོོ་ཚོོས་ཉ་ཤ་རྒྱགས་ཚད་བཟས་
ནས་སང་ཉིིན་མུ་མཐུད་བཟའ་བར་ཡོོང་དགོོས་བསམས། ཁྲུང་ཁྲུང་རྒན་པ་དེེས་གནམ་ལ་བལྟས་ཏེེ།
ཉིི་མ་རྟགས་སུ་
བཟུང་ནས། ཉ་ཤ་ལྷག་མ་དེེ་ཉིི་མའིི་འོོག་གིི་ས་ཆ་ཞིིག་ལ་སྦས།
ཁྲུང་ཁྲུང་འབྲིིང་བ་དེེས་གནམ་ལ་བལྟས་ཏེེ། སྤྲིིན་པ་རྟགས་སུ་
བཟུང་ནས། ཉ་ཤ་ལྷག་མ་དེེ་སྤྲིིན་པའིི་འོོག་གིི་ས་ཆ་ཞིིག་ལ་སྦས།
ཁྲུང་ཁྲུང་ཆུང་བ་དེེས་རྫིིང་བུ་དེེའིི་འཁྲིིས་ལ་སྐྱེེས་པའིི་ཤིིང་སྡོོང་ཞིིག་
ལ་བལྟས་ཏེེ། ཤིིང་སྡོོང་དེེ་རྟགས་སུ་བཟུང་ནས། ཉ་ཤ་ལྷག་མ་དེེ་ཤིིང་སྡོོང་ དེེའིི་འོོག་ཏུ་སྦས། དེེའིི་རྗེེས་ལ་ཁོོ་ཚོོ་གསུམ་ཁྱིིམ་ལ་ལོོག་པ་རེེད།
ཕྱིི་ཉིིན། ཁྲུང་ཁྲུང་སྤུན་གསུམ་ཡང་བསྐྱར་རྫིིང་བུ་དེེའིི་འཁྲིིས་སུ་
ཉ་ཤ་ལྷག་མ་བཟའ་བར་ཡོོང་། ཁྲུང་ཁྲུང་རྒན་པས་ཉ་
ཤ་ལྷག་མ་དེེ་ཉིི་མའིི་འོོག་ལ་སྦས་ཡོོད་བསམས་ནས། ཉིི་མ་ལ་ཁ་ཕྱོོགས་ཏེེ་འཕུར་ནས་ཕྱིིན།
ཁྲུང་ཁྲུང་འབྲིིང་བས་ཉ་ཤ ་ལྷག་མ་དེེ་སྤྲིིན་པའིི་འོོག་
98
ལ་སྦས་ཡོོད་བསམས་ནས།
སྤྲིིན་པར་ཁ་ཕྱོོགས་ཏེེ་
འཕུར་ནས་ཕྱིིན། ཁྲུང་ཁྲུང་ཆུང་བས་རྫིིང་བུའིི་འཁྲིིས་
ཀྱིི་ཤིིང་སྡོོང་ཡོོད་ས་དེེར་འཕུར་ནས། ཉ་ཤ་ལྷག་མ་དེེ་འཚོོལ་བར་ཕྱིིན་ པ་རེེད། ཡིིན་ན་ཡང་། ཁྲུང་ཁྲུང་རྒན་པ་དང་འབྲིིང་བ་
གཉིིས་ཀྱིིས་ཉ་ཤ ་ལྷག་མ་དེེ་ཚོོ་ཁྱོོན་ནས་མ་རྙེེད་ཙང་། དཀའ་ལས་ཁག་ནས་ཁྱིིམ་ལ་ལོོག་པ་རེེད།
ཁྲུང་ཁྲུང་ཆུང་བས་ཉ་ཤ ་ལྷག་མ་དེེ་ཤིིང་སྡོོང་དེེའིི་འོོག་ནས་ལམ་
སང་རྙེེད་དེེ་བཟས་པ་རེེད།
99
སྦྱོོང་ཚན།
དང་པོོ། འགྲིིག་ནོོར་རྟགས་རྒྱོོབ།
༡། སྔོོན་མ་ས་ཆ་ཞིིག་ལ་ཁྲུང་ཁྲུང་སྤུན་གསུམ་ཡོོད།
༢། ཁྲུང་ཁྲུང་གསུམ་པོོས་རྫིིང་བུའིི་ནང་ནས་ཉ་འཇུས་ཏེེ་བཟས་པ་དང་། ཉ་ཤ་ལྷག་མ་རྣམས་སྦས་པ་རེེད།
༣། ཁྲུང་ཁྲུང་རྒན་པས་གནམ་གྱིི་སྤྲིིན་པ་རྟགས་སུ་བཟུང་།
༤། ཁྲུང་ཁྲུང་འབྲིིང་བས་ཉ་ཤ་དེེ་ཤིིང་སྡོོང་ཞིིག་གིི་འོོག་ཏུ་སྦས།
༥། ཁྲུང་ཁྲུང་ཆུང་བས་ཉ་ཤ་དེེ་ཉིི་མའིི་འོོག་གིི་ས་ཆ་ཞིིག་ལ་སྦས། ༦། ཁྲུང་ཁྲུང་ཆུང་བས་ཉ་ཤ་ལྷག་མ་དེེ་རྙེེད་དེེ་བཟས་པ་རེེད།
གཉིིས་པ། བྱེེད་སྒོོ།
སློོབ་གྲོོགས་རེེ་རེེ་བྱས་ནས་སྒྲུང་ཀློོག་པ་དང་ཤོོད་དུ་འཇུག་དགོོས།
100
སྒོོམ།
སློོབ་ ཚན་ ༢༤
དེེང ་སང་སྤྱིི་ཚོོག ས་ནིི་ཁྲ་ཁྲ་ཟིིང་ཟིིང་ཡིིན་པས་མིི་ཕལ་མོོ་
ཆེེ་སེེམས་པ་ལྷོོད་ལ་འབབ་མ་ཐུབ་པའིི་དཀའ་ངལ་ཞིིག་རང་བཞིིན་ གྱིིས་ཆགས་ཀྱིི་ཡོོད། དེེ་བས་སེེམས་ལ་ཞིི་བདེེ་ཡོོང་ཆེེད་ཆུང་དུས་
ནས་སེེམས་ཁམས་ཞིི་བདེེ་ལ་གནས་པའིི་བག་ཆགས་འཇོོག་པར་ སྒོོམ་གྱིི་ཉམས་ལེེན་ལ་འབད་རྒྱུ་གལ་ཆེེ།
སྤྱིིར་སྒོོམ་ཞེེས་པ་ནིི། སེེམས་དགེེ་བའིི་དམིིགས་པ་ལ་ཡང་
ནས་ཡང་དུ་གཏོོད་པའིི་དམིིགས་རྣམ་སྐྱོོང་བ་ལ་ཟེེར།
དཔེེར་ན།
དད་པ་དང་སྙིིང་རྗེེ་བསྒོོམ་ཞེེས་པ་ནིི། ཡིིད་དེེ་དང་དེེར་བསྐྱེེད་པ་ལ་ བྱ་དགོོས་པ་བཞིིན་ནོོ། །
101
སྡོོད་སྟངས།
སྒོོམ་རྒྱག་སྐབས་ལུས་རྣམ་སྣང་གིི་ཆོོས་བདུན་དང་ལྡན་པ་
སྟེེ། ༡. རྐང་པ་རྡོོ་རྗེེ་དཀྱིིལ་ཀྲུང་ངམ་ཕྱེེད་དཀྱིིལ་ཀྲུང་ཡང་རུང་། ༢.
ལག་པ་གཉིིས་མཉམ་བཞག ༣. སྒལ་ཚིིགས་དྲང་པོོར་བསྲང་། ༤. ལྕེེ་ཡ་རྐན་དུ་སྦྱར། ༥. མཆུ་སོོ་མ་རེེག་ཙམ་གྱིི་བར་ནས་དབུགས་ ཀྱིི་རྒྱུ་བ་དལ་མོོར་གཏོོང་། ༦. སྐེེ་ཅུང་ཟད་ནང་དུ་འགུག ༧. མིིག་ སྣ་རྩེེར་ཕབ་པ་བཅས་སོོ། །
102
དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་ཀྱིི་སྒོོམ།
སྒོོམ་ཐོོག་མར་སྐྱོོན་མཁན་རྣམས་ལ། དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་ཀྱིི་
གྲངས་ཀ་བགྲངས་ན། སྒོོ་ལྔའིི་ཤེ ེས་པའིི་རྣམ་རྟོོག་ག་ས་ག་ལ་འཕྲོོ་ བ་དེེ་སྡུད་པ་ལ་ཕན་ཐོོགས་ཆེེན་པོོ་ཡོོད།
སྒོོམ་ཚུལ་ནིི། དམིིགས་བྱའིི་ལྷ་ལ་བསམ་བློོ་བཏང་བ་མ་ཡིིན་
པར། དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་ཀྱིི་ཁུག་པ་ལ་བསམ་བློོ་བཏང་སྟེེ་གྲངས་ ཀ་བགྲང་དགོོས།
དབུགས་མར་ཕྱུང་བ་དང་ཡར་རྔུབ་པ་ལ་ཁུག་པ་རེེ་བརྩིིས་
ཏེེ། ཐེེངས་ལྔ་བཅུ་དང་བརྒྱ་བར་བྱེེད་དགོོས།
དུས་རྒྱུན་དུ་སྒྒོམ་བརྒྱབ་སྟྟེ། སེམས་རྩྩེ་གཅིག་ཏུ་གནས་ཐུབ་པ་
བྱུང་ན། རླུང་རོ་དགུ་ཕྲུགས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་སོགས་དམིགས་ རྣམ་སྐྱོང་སྟངས་ལ་འབད་དགོས།
103
ནོོ་སྦེེལ་བསྟོོད་དབྱངས།
འཛམ་གླིིང་ཞིི་བདེེའིི་གཟེེངས་རྟགས། ། ༸གོོང་ས་མཆོོག་ལ་ཕུལ་སོོང་། ། དགའ་བ་ལ་དང་དགའ་བ། ། སྐྱིིད་དོོ་ལ་དང་སྐྱིིད་དོོ། །
དགའ་བ་ལ་དང་དགའ་བ། ། སྐྱིིད་དོོ་ལ་དང་སྐྱིིད་དོོ། །
འཛམ་གླིིང་ཞིི་བདེེའིི་གཟེེངས་རྟགས། །
104
༸གོོང་ས་མཆོོག་ལ་ཕུལ་སོོང་། ། འཛམ་གླིིང་ཡང་རྩེེའིི་སྟེེང་གིི། །
གངས་ལྗོོངས་ཆོོས་ལྡན་རྒྱལ་ཁབ། ། རླབས་ཆེེན་ཆོོས་སྲིིད་དབུ་འཁྲིིད། །
༸སྐྱབས་མགོོན་བསྟན་འཛིིན་རྒྱ་མཚོོ། ། ཐུགས་རྒྱུད་བྱམས་དང་སྙིིང་རྗེེས། ། འགྲོོ་ཀུན་བདེེ་ལ་བཀོོད་སོོང་། །
ནོོ་སྦེེལ་ཞིི་བདེེའིི་གཟེེངས་རྟགས། ། ༸གོོང་ས་མཆོོག་ལ་ཕུལ་སོོང་། ། དགའ་བ་ལ་དང་དགའ་བ། ། སྐྱིིད་དོོ་ལ་དང་སྐྱིིད་ལ་དོོ། །
འཛམ་གླིིང་ཞིི་བདེེའིི་གཟེེངས་རྟགས། ། ༸གོོང་ས་མཆོོག་ལ་ཕུལ་སོོང་། ། སྤྱིི་ལོོ་གྱ་དགུའིི་ལོོ་ལ། །
ནོོ་སྦེེལ་ཞིི་བདེེའིི་གཟེེངས་རྟགས། ། ༸གོོང་ས་མཆོོག་ལ་ཕུལ་བ། །
105
ཞིི་བདེེའིི་རྒྱལ་ཁ་ལོོས་ཡིིན། །
གཞིིས་བྱེེས་བོོད་མིིའིི་དབུ་འཁྲིིད། ། ནང་པ་ཡོོངས་ཀྱིི་མགོོན་སྐྱབས། ། འཛམ་གླིིང་ཞིི་བདེེའིི་དེེད་དཔོོན། །
༸སྐྱབས་མགོོན་བསྟན་འཛིིན་རྒྱ་མཚོོ། ། དགའ་བ་ལ་དང་དགའ་བ། ། སྐྱིིད་དོོ་ལ་དང་སྐྱིིད་ལ་དོོ། །
ནོོ་སྦེེལ་ཞིི་བདེེའིི་གཟེེངས་རྟགས། ། ༸གོོང་ས་མཆོོག་ལ་ཕུལ་སོོང་། །
བོོད་མིི་རྒན་གཞོོན་བྱིིས་གསུམ། ། བདེེ་སྐྱིིད་སྣང་བས་ཁྱབ་ནས། །
དགའ་བའིི་བསྟོོད་དབྱངས་ཕུལ་ཡོོད། ། སྐྱིིད་པའིི་བྲོོ་གར་འཁྲབ་ཡོོད། །
སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་དར་སོོང་། ། འཛམ་གླིིང་ཞིི་བདེེས་ཁྱབ་སོོང་། །
རང་དབང་མང་གཙོོའིི་དཔལ་ལ། ། ཅིི་དགར་སྤྱོོད་ལ་ཆས་འགྲོོ། །
106
དགའ་བ་ལ་དང་དགའ་བ། ། སྐྱིིད་དོོ་ལ་དང་སྐྱིིད་དོོ། །
འཛམ་གླིིང་ཞིི་བདེེའིི་གཟེེངས་རྟགས། ། ྋགོོང་ས་མཆོོག་ལ་ཕུལ་སོོང་། །
གཞས་དྲྭ་ཐག་ https://www.youtube.com/watch?v=1V1SEKDsGYA འདིི་ནས་གསན་ཐུབ།
བོད་གཞས་སྣ་ཚོགས་བསླབས་ཏེ་བོད་ཡིག་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བའི་ཐབས་ལའང་འབད་དགོས།
107
གཞོོགས་འདེེགས་ཀློོག་དེེབ།
ཟུར་བཀོོད།
བྱྱིས་པའི་ཀླློག་སྦྱོང་བདེ་ལམ། དེབ་ཕྲྲེང་ ༣༢-༣༥ བྱྱིས་པའི་ཀླློག་དེབ། དེབ་ཕྲྲེང་ ༡༥-༡༨
གཤམ་གྱྱི་དྲྭ་ཚིགས་ཁག་ལ་དོ་སྣང་གྱྱིས།
བོད་ཡིག་སླློབ་སྦྱོང་དྲྭ་ཚིགས། https://bodyiglobjong.com/
ཤེས་རིག་ཡུ་ཊུབ་དྲྭ་བརྙན། https://youtube.com/@sherigCTA ཨཡེ་སུའུ་དྲྭ་ཚིགས། https://issuu.com/doewebmaster ཤེས་རིག་སྒྲ་མཛོད། https://soundcloud.com/sherigs ཐ་སྙད་འཚོལ་བཤེར། https://tibterminology.net/
ཆོས་ལུགས་ལ་མ་བརྟྟེན་པའི་བཟང་སྤྱོད་ཀྱྱི་དྲྭ་ཚིགས། http://www.secularethics.net/ གང ོ ་གསལ་དྲྭ་ཚིགས་ཁག་ནས་ཀླློག་དེབ་དང་། བྱྱིས་པའི་སྒྲུང་དེབ། འགུལ་བརྙན། བྱྱིས་པའི་གླུ་ གཞས་འགུལ་བརྙན། སླབ ློ ་ཁྲྲིད་བརྙན་འཕྲྲིན། སུམ་རྟགས་སོགས་ཁྲྲིད་པའི་སྒྲ་བཅས་ལ་ལྟ་ཀླློག་ ཉན་གསུམ་བྱྱེད་ཐུབ།
108
བོོད་ཨིིན་ཐ་སྙད་ཤན་སྦྱར། Tibetan-English Glossary གཅིག
གསུམ། ལྔ།
བདུན། དགུ།
ཉི་ཤུ།
བཞི་བཅུ། དྲུག་ཅུ།
བརྒྱད་ཅུ།
བརྒྱ་ཐམ་པ། སྐམ་པོ། རིང་པོ།
ཡང་པོ།
ཆེན་པོ།
གཉིས
one
བཞི།
three
དྲུག
five
བརྒྱད།
seven
བཅུ།
nine
སུམ་ཅུ།
twenty
ལྔ་བཅུ།
forty
བདུན་ཅུ།
sixty
དགུ་བཅུ།
eighty
སྟྟོང་།
hundred
རྒྱགས་པ།
thin
ཐུང་ཐུང་།
long, tall
ལྗྗིད་པོ།
light big
109
ཆུང་ཆུང་།
two four six eight ten thirty fifty seventy ninety thousand fat short heavy small
མང་པོ།
མངར་མོ། སྐྱིད་པོ།
མགྱྱོགས་པོ། ཚ་པོ།
ལས་སླ་པོ། མདུན།
ཤར་ཕྱྱོགས། ལྷྷོ་ཕྱྱོགས། གཡས། དཀྱྱིལ།
དཔེ་མཛོད་ཁང་། སྨྱུ་གུ།
ཡར་མར། སེའུ།
ཀུ་ཤུ།
དམར་ལུམ། ཐང་འབྲས།
ཉུང་ཉུང་།
many
སྐྱུར་མོ།
sweet
སྡུག་པོ།
happy
དལ་པོ།
fast
གྲང་མོ།
hot
ཁག་པོ།
easy
རྒྱབ།
front
ནུབ་ཕྱྱོགས།
east
བྱང་ཕྱྱོགས།
south
གཡོན།
right
ཕྱྱོགས་བཞི།
center
འཛིན་ཁང་།
library
སྨྱུག་སྒམ།
pen
ལས་ཀ
up & down
ལེ་མོན།
cherry
ཁམ་བུ།
apple
མཐིང་ལུམ།
raspberry pineapple
110
ཆུ་ག་གོན།
a few / a little sour unpleasant slow cold difficult behind west north left the four directions class pen box job lemon peach blue berry watermelon
ལི།
ཨ་མྲ།
ཚ་ལུ་མ། ལྡུམ་ར།
སྒྒོ་ཆེན།
ཁ་པར་གཏོང་བ། ཆུ་འཐུང་བ།
ཤིང་ཏོག་ཟ་བ། གཞས་ཉན་པ།
ཐང་ལ་རྒྱུག་པ། ག་པ།
དཔྱྱིད་ཀ སྟྟོན་ཁ།
མེ་ཏོག་བཞད། ལོ་ཏོག་སྨྨིན། ཉི་མ་ཤར།
སྤྲིན་པ་འཐིབས།
ལོ་འཁོར་པད་ཚལ།
རྒུན་འབྲུམ།
pear
ངང་ལག
mango
འབྲྲི་ཏ་ས་འཛིན།
orange
སྤྲོ་འཆམ།
garden
གཉིད་ཁུག
gate
གད་མོ་བགད།
to call
དེབ་ཀླློག་པ།
drink
གནམ་ལ་མཆོང་བ།
eat
ངུ་བ།
listen
རྩྩེད་མོ་རྩྩེ་བ།
runn
ག་རེ།
where
དབྱར་ཁ།
spring
དགུན་ཁ།
autum
ཆར་པ་འབབ།
blossom
གངས་བབས།
ripe
གླློག་དམར་འཁྱུག
rise
ལྷགས་པ་བརྒྱབ།
cloudy cabbage
111
བྲུམ་ཤ།
grape banana strawberry roaming sleep laugh read jump cry play what summer winter rain snow lightening blow pumkin
སྒྒོག་པ། ལ་ཕུག ཙོང་།
ཞོག་ཁོག་མངར་མོ། ཕོ་རོག
མར་བབས། ཕྱྱེད་ཀ
བསམ་བླློ། ག་ལེར། ཁེངས།
ཤྭ་ཁྲ་སྐྐེ་རིང་། སྟག
རྨ་བྱ།
བསེ་རུ།
དོམ་དཀར། རྔ་མོང་།
མཚོ་བྱ་པེང་གུན།
གཅན་གཟན་ཁང་།
སྒ་སྨུག
garlic
གུང་ལ་ཕུག
radish
ཞོག་ཁོག
onion
ཞལ་ལག
sweet potato
ཁ་སྐྐོམ།
crow
ཤེལ་དམ།
get down half thinking, thought
རྡྡོ་ཧྲུག འཁྲྲིས།
ལམ་སང་།
slowly
ཐབས་ཤེས།
full
མཐོ་རུ་མཐོ་རུ།
giraffe
འདམ་སེང་།
tiger
རྐྱང་ཁྲ།
peacock
ཁྲུང་ཁྲུང་སྐྐེ་ནག
rhinoceros
ཆུ་རྟ།
polar bear
གསའ་གཟིག
camel
གླང་ཆེན།
penguin zoo
112
བྱ་རྔ་མོང་།
ginger carrot potato food thirst glass bottle pebble, rubble near immediately method, idea raise lion zebra crane hippopotamus snow leopard elephant ostrich
དར་ལྕྕོག དར་ཐག
གཟུངས་སྔགས།
སླློབ་དཔོན་པདྨ་ འབྱུང་གནས། རྐྱེན་ངན། ཁྲྲོན་པ། བྱྱིའུ།
རྒྱ་ཆེན་པོ།
ཟུར་གསུམ་མ། སྒྒོར་སྒྒོར།
འཇོང་དབྱྱིབས། སྣྣེ་མོ།
གཙང་པོ། ཡལ་ག རྫྫིང་བུ།
སྐྱེལ་བསུ།
མཚོན་དོན།
གཅུང་པོ།
flag
དར་ཤིང་།
rope mantra
Padmasambhava
bad circumstances
ཉག་ག
སྒྲོལ་མ། སྟྟོན་པ།
བར་ཆད།
well
སྦལ་པ།
bird
གནམ།
wide
གྲུ་བཞི་ཁ་གང་མ།
triangle
གྲུ་བཞི་ནར་མོ།
circle
དབྱྱིབས་མཐའ་དྲུག་མ།
oval shape
དུས་ཡུན་རིང་པོ།
tip
གཤོག་པ།
river
pond
སྲྲོག་ཆགས།
welcoming or see off exemplicatory meaning
ཁ་བཏགས།
branch
113
མཉམ་དུ།
གཟེངས་བསྟྟོད།
younger brother flagstaff notch
tara
buddha obstacle frog sky square rectangular hexagon long period wing animal together
khatak encouraged
ཞིང་པ།
རྩྩོམ་པ་པོ། སྨན་པ། ཚོང་པ། མ་བྱན།
ཉེན་རྟྟོག་པ། འབྲྲོག་པ།
ཚེམ་བུ་བ།
མེ་ཏོག་པད་ཚལ། དོ་ལུམ་མ། ཆིན་ཚལ། སོ་ལོ།
མཛུབ་ཚལ། རྟགས།
དངོས་གནས། འུད་ཤོབ།
ཡིད་ཆེས། སོ་བརྒྱབ།
གཉེན་སྟྟོན།
farmer
སྒྱུ་རྩལ་བ།
writer
དགེ་རྒན།
doctor
སྒྱུ་མ་མཁན།
merchant
ཚན་རིག་པ།
cook
དམག་མི།
police
སྦྲག་པ།
nomad
ཁ་ལོ་བ།
tailor
གཞས་པ།
cauliflower
ཤིང་བཟོ་བ།
brinjal
མེ་ཏོག་ལྗང་ཚལ།
celery
པ་ལག
capsicum
སི་པན།
lady finger
ཉུང་མ།
sign
རྒྱགས་ཚད།
truely, really
རྙྙེད།
bragging
སྦས།
belief, trust bite
114
ཡར་མཆོངས།
marriage ceremony artist teacher magician scientist army post man dirver singer carpenter broccoli spinach chilli turnip stomach full find bury jump up
སྤྲིན་པ།
ཧང་སང་།
ནོར་འཁྲུལ། སྤུན།
སྙན་ཅོག ཞབས། སྤྱན།
ཤངས།
ཤིང་སྡྡོང་།
cloud
སེམས་ལ་བཞག
surprise
ནམ་རྒྱུན།
mistake
ལྷག་མ།
sibling
ལྗགས།
ear (H)
དབུ།
foot (H)
ཕྱག
eye (H)
ཞལ།
nose (H)
115
tree keep in mind usually remaining tongue (H) head (H) hand (H) mouth (H)