5
KIJKER 1
Fictie Historische verhalen In de Kijker In de eerste Kijker van het vijfde leerjaar staan historische verhalen centraal. Een historisch verhaal is een verhaal waarin een historische periode, historische feiten en/of historische figuren het onderwerp vormen. In een historisch verhaal lopen feiten en fictie door elkaar. De belangstelling van kinderen voor historische verhalen begint meestal rond negen jaar, de leeftijd waarop het historisch tijdsbegrip vorm krijgt. Verhalen uit het verleden spelen in op hun verbeelding, nieuwsgierigheid, leergierigheid en inlevingsvermogen. De Kijker is opgebouwd rond tekstfragmenten uit drie historische periodes. In de eerste week worden de leerlingen meegenomen naar de oudheid en lezen ze een verhaal over gladiatoren. In de tweede week situeren ze zich in de middeleeuwen met een verhaal over ridders. Het verhaal van de derde week speelt zich af tijdens de Eerste Wereldoorlog. De verhalen van deze Kijker bieden een unieke kans om tijdens de lessen wereldoriëntatie dieper in te gaan op achtergronden en contexten van historische figuren en gebeurtenissen. In functie van de voorbereiding van het trotsproduct ligt de focus tijdens de lessen op de kenmerken en de opbouw van een rollenspel. De leerlingen kennen dit teksttype al vanuit Kijker 6 van het derde leerjaar (poppentheater) en Kijker 6 van het vierde leerjaar (stripverhalen). In de lessen luisteren (les 2) en begrijpend lezen (les 9) krijgen de leerlingen voorbeelden van rollenspelen aangereikt. Voorzie eventueel nog extra voorbeelden ter inspiratie. In de schrijflessen wordt het rollenspel voorbereid, van een eerste idee tot een eerste schrijfsel. In de spreeken luisterlessen krijgen de leerlingen de kans om hun rollenspel te spelen en het rollenspel van klasgenoten te beoordelen. In de laatste schrijfles verbeteren en verzorgen de leerlingen het schrijfproduct op het middelste deel van het werkkatern. Haal dit middenkatern op voorhand uit het werkkatern en deel dit uit bij aanvang van les 12. Het is aan te raden om de lessen in de volgorde te geven zoals beschreven in de handleiding. Zo is er voldoende afwisseling tussen inspiratie en creatie. Je kunt er ook voor kiezen om de lessen rond de uitwerking van het rollenspel (les 2, 3, 8, 10 en 12) te groeperen en er een projectweek van te maken. Tijdens het toonmoment van de Kijker, in week 4, kunnen de leerlingen hun rollenspel inoefenen en opvoeren voor een publiek. De fragmenten die in deze Kijker aan bod komen, werden gekozen uit volgende boeken: –– Gladiatoren. Aanvallen! Luc Descamps, Manteau, 2010 –– Arabesk. De avonturen van een ridderpaard, Knister, Kluitman, 2013 –– Toen in Herkenrode, Stijn Moekaars, Clavis, 2013 –– Het meisje en de soldaat, Aline Sax, De Eenhoorn, 2013 –– Bommen op ons huis, Martine Letterie, Dedicon, 2009 –– De boom van Anne, Irène Cohen-Janca, Hoogland en Van Klaveren, 2012
Kijker 1 – Fictie – In de Kijker
1