@<uE6B?8F %$ YXUeXeb %#%' A£ )*(,
jjj!W\Te\b_\UeX!Vb`
MIÉRCOLES 21 febrero 2024
Y ADEMÁS...
N°6759, Año 23 Santo Domingo, RD
b Encuesta revela la economía preocupa a los dominicanos. P6
www.diariolibre.com
1
LECTORÍA # IMPRESA Y DIGITAL
b La japonesa Yazaki invertirá US$100 millones en Santiago. P8 b Homicidos en el país cayeron en más de un 14% en enero. P10
33 DE RD SE PROYECTAN DE TITULARES MLB
b American Airlines aumenta los precios del equipaje. P13
b P26
PRM y aliados sumaron el 60 % de todos los votos en las elecciones municipales b PLD y FP en conjunto recibieron el 36.5 % de sufragios b PRD y PRSC representan el 0.02 % del electorado b Justicia Social terminó con cuatro alcaldes y 7 directores b P4 MATÍAS BONCOSKY
CARNAVAL DE SANTO DOMINGO.
p
SD.El Ministerio de Cultura anunció ayer los detalles relacionados con la celebración del próximo gran Desfile Nacional de Carnaval 2024, que se realizará el domingo 17 de marzo, a partir de las 2:00 de la tarde, en la avenida George Washington de Santo Domingo. Se presentó a Luis Rivas, artesano y diseñador dominicano, como el rey del carnaval, y a la veterana comunicadora Jatnna Tavárez, como la reina. b P19
Abinader garantiza arreglo a desgravación de arroz SD. El presidente Luis Abi-
nader garantizó que “antes del 2025” habrá una solución a la desgravación total del arroz fijada a partir de enero del año próximo en el Tratado de Libre Comercio entre República Domi-
nicana, Centroamérica y Estados Unidos (DR-Cafta, por sus siglas en inglés), una medida que no ha sido tan fácil de tratar entre todas las partes, sobre todo, la más beneficiada: los Estados Unidos. b P14
2/
ADC
Miércoles, 21 de febrero de 2024 DiarioLibre.
ANTES DE COMENZAR
Las municipales A propósito de las elecciones municipales, sugería el presidente Abinader preguntar a la oposición qué le había ocurrido. Que explicasen ellos las razones de la humillación electoral. Fracaso tan marcado merece un análisis a fondo. Con la clase de historia sobre la caída de Granada y el final de la Reconquista en la península ibérica, recuerdo que mi pueblerina profesora mezclaba hechos con ficción. Abu Abdullah Muhammad XII estuvo diez años al frente de los últimos reductos árabes, en tierras meridionales recostadas sobre el Mediterráneo. No pudo, empero, resistir la em-
bestida bélica de los Reyes Católicos y un dos de enero de 1492, capituló. La entrega de las llaves de la capital del Reino de Granada puso punto y aparte a siglos de lucha y convivencia entre cristianos y musulmanes. La rendición del último gobernante musulmán en lo que hoy es España marcó el final de una etapa histórica de casi ochocientos años y que ha dejado una impronta indeleble, sobre todo en Andalucía. Camino al norte africano, Boabdil, como se conocía al monarca, se detuvo en el tope de una colina poéticamente denominada “El último suspiro del moro”. Y allí, dejando que su vista se posase sobre la belleza de Granada y la Alhambra, prorrumpió en llanto copioso. A su lado, la madre, Aixa, quizás histérica por la derrota, le espetó al hijo lastimero una frase que no por lo incierto de la veracidad histórica deja de ser sentencia inapelable: “¡No llores como mujer lo que no supiste defender como hombre! Entonces, el machismo, al menos como vocablo, era inexistente. Una políticamente correcta Aixa diría ahora al hijo sollozante: “¡Déjate de cuentos y acepta la derrota como producto de tus errores!”. ¿Cuál era el análisis que haría de las municipales? b adecastro@diariolibre.com
Noticiero Poteleche
EFEMÉRIDES SANTORAL Santos Pedro Damián, Severiano, Fortunato y Sabino. Santa Leonor. NACIONALES 1533 Francisco de Barrionuevo, presenta credenciales ante la Real Audiencia, en su calidad de enviado del Emperador Carlos V, para reprimir el levantamiento del cacique Enriquillo. 2011 Las autoridades dominicanas cierran definitivamente el paso por el viejo puente fronterizo que separa el país de Haití y habilitan todas sus oficinas gubernamentales en la nueva estructura construida en Dajabón con fondos de la Comunidad Europea (CE).
INTERNACIONALES 1963 La URSS advierte a Estados Unidos que un ataque contra Cuba significaría una Guerra Mundial. 1965 Es asesinado el líder norteamericano de los derechos civiles Malcom X, quien acusó a los estadounidenses blancos en las más duras condiciones de sus crímenes contra sus compatriotas negros. 2019 El papa Francisco inaugura en Roma una conferencia histórica sobre abusos sexuales, la que analiza “el flagelo de abuso sexual perpetrado por hombres de la Iglesia en detrimento de menores”. HOY CUMPLEAÑOS El empresario José Augusto León Asencio, la licenciada Dainirys Rincón Gómez, el abogado José Uribe, el locutor José Guillermo Sued, la cantan-
te Stephany Fatule, el cantautor Claudio Piantini, la teniente FAD Ana Iris Fermín, la estudiante Mitra Mejía, el doctor Lorenzo Castillo, el señor Luis García, el empresario Augusto Pozo, el estudiante Alvin Guzmán Rodríguez, el cirujano José Rodríguez, el estudiante Jary Guance Pérez, el cirujano Luis Restituyo, el niño Cristopher Brazobán, la enfermera Disnaida Paula, la contable Máxima de León, el chef Nicolás Cordero, el economista César Licairat, la abogada Wendy Aristy, el estudiante Olmedo Frías, la pastora Rosaura Hernández, el taxista René Taveras, la modista Inés Gutiérrez, la ingeniera Maritza Honguín, el estudiante Osvaldo Hernández, la diseñadora Yanet Herrera, la niña Yomaris Medina, el agrónomo Damián Núñez, las señoras Angelita Rojas y Mirtha Velásquez y Marisol Difó y Di-
norah Contreras, el abogado René Fermín, el pediatra Domingo Quezada, la ginecóloga Gisela Fortuna, la estudiante Úrsula del Villa, el músico Osvaldo Navarro, el empresario William Encarnación, la señora Fiordaliza Solano, la estudiante Sara Mercado, el abogado Gustavo Rodríguez, el ingeniero Apolinar Solano, la diseñadora Rebeca Germán, las empleadas Andrea cordero y Serafina Linares, el empresario Israel Nolasco, el comerciante Raúl Hernández, la enfermera Inés Beato, el pintor Eugenio Contreras, el comerciante Héctor Veloz, el estudiante Manuel del Castillo, la pediatra Úrsula Soto, la niña Yanet Gómez, el abogado Humberto Frías, el comerciante Fernando Rodríguez, la enfermera Reinalda Olivo, el estudiante Eric Candelario, la contable Ashy del Villar, la señora Claudia Ortiz.
Pasado y Presente Juan Daniel Balcácer
Algo más sobre el nombre de Haití
A
lo largo de la insurrección antiesclavista en Saint Domingue (1791 y 1804), los revolucionarios no solo lucharon contra el ejército francés, sino también contra tropas inglesas y españolas que, tras la declaratoria de guerra de España e Inglaterra contra Francia, habían enviado varios contingentes de soldados con el fin de tomar control de la parte occidental de la isla. Pero a medida que los antiguos esclavos triunfaban en su lucha para expulsar a los franceses, las fuerzas inglesas y españolas perdían terreno hasta que tuvieron que abandonar el Santo Domingo francés. Así las cosas, para 1800 ya Toussaint Louverture se había erigido en el máximo líder de la revolución, logrando el reconocimiento de las fuerzas francesas. Fue nombrado General en Jefe del Ejército de la República Francesa y, poco después, nadie menos que Napoleón Bonaparte le confirió el título de Gobernador General de Saint Domingue, aun cuando todavía los revolucionarios no controlaban todo el territorio de la parte occidental. En 1801, Toussaint Louverture se arrogó atribuciones que no tenía y procedió a unificar el Santo Domingo español con el francés, en cumplimiento de lo estipulado por el tratado de Basilea de 1795. Ante el hecho cumplido, Napoleón y sus consejeros comprobaron que el líder revolucionario perseguía otros fines distintos de los intereses de la burguesía metropolitana, que simplemente aspiraba a recuperar su antigua colonia y restablecer el sistema de la esclavitud. Mientras todo esto ocurría, el nombre indígena de Haití no había aflorado en la mente de los revolucionarios. En ninguno de los documentos, cartas y proclamas de Toussaint se encuentra el referido vocablo, ya que todavía en 1801 prevalecía el nombre de Santo Domingo. Así, en la Constitución de 1801, que rigió para toda la isla, se afirma que la isla de Santo Domingo “en toda su extensión” forma parte del Imperio francés; al tiempo que en el Art. 28 se consignaba que el “ciudadano Toussaint Louverture, General en Jefe del Ejército de Santo Domingo”, quedaba nombrado como Gobernador de la colonia “durante el resto de su gloriosa vida”. Se sabe que Toussaint fue apresado en 1803 y enviado a Francia en donde poco después falleció aherrojado en una vieja prisión francesa. ¿Cuándo, pues, afloró el nombre de Haití para denominar al Estado fruto de la revolución? Parece ser que surgió en la víspera de la fundación de la República, y que fue iniciativa del redactor de la proclamación de independencia, el escritor Boisrond Tonnerre, uno de los asesores de Dessalines. Había necesidad de diferenciarse radicalmente del dominador francés de suerte tal que los revolucionarios diseñaron una bandera distinta, desarrollaron una auténtica lengua criolla y también escogieron un nombre diferente del que usaba el antiguo dominador, lo que quedó establecido en la Constitución de 1805, en cuyo artículo 29 se lee: “La isla de Haití (antes llamada Santo Domingo) con las islas adyacentes que de ella dependen, forma la República de Haití”. b FUENTE EXTERNA
DiarioLibre. Miércoles, 21 de febrero de 2024
/3
DEJ?9?7I
6[hUTfVb @yk\`T &# @ a\`T %,
;B ;IFË7
8A BGE4F 6<H7478F
AhXiT Lbe^ @\T`\ Be_TaWb FTa =hTa @TWe\W
' " @\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%' ;`Xi`fC`Yi\%
L7O7 F;HB7
8_ g\X`cb [bl Xa F7
)" $ AhU %&"$& Fb_ $,"+ Fb_ %+"%% ?_h $)"* AhU
6OB DBEFOB EF PSBDJÍO QBSB NBZP o&TUPZ BOTJPTP EF SFQSFTFOUBSMPT EF MB NFKPS NBOFSB QPTJCMF Z EF DPMBCPSBS FTUSFDIBNFOUF DPO UPEPT VTUFEFT FO MPT QSÍYJNPT BËPTp 7 b 4fgTV\b 4_VT_WX X_XVgb WX F78
&M 13. TJO MPT BMJBEPT TF BDFSDÍ BM FO MBT NVOJDJQBMFT DPO BMJBEPT TVCJSÇB BM
-PT SFTVMUBEPT EF MBT FMFDDJPOFT NVOJDJQBMFT EFKBSPO WFS FM SFGBKP EF MBT OFHPDJBDJPOFT QBDUB EBT FO MB EFOPNJOBEB "MJBO[B QPS FM 3FTDBUF 3% MBT RVF EFTEF FM QSJODJQJP FTUBCBO QBUJ OBOEP 6O NBM NFOTBKF TF FOWJÕ DVBOEP FO MB GJS NB CSJMMBSPO QPS TV BV
TFODJB %BOJMP .FEJOB Z -FPOFM 'FSOÅOEF[ EFKBO EP FOUSFWFS RVF FOUSF FMMPT UPEBWÐB IBCÐB TV RVJTRVJMMB -PT OÛNFSPT OP TF FRVJWPDBO Z EFKB SPO NVZ NBM QBSBEPT B MPT SFTDBUJTUBT -BT PSB DJPOFT EF FTPT TFDUPSFT TPO EF RVF OP TF SFQJUB FM FTDFOBSJP FO NBZP
Resultados de las elecciones del 2024 por municipio Última actualización: 20 de febrero de 2024
M -MFHÍ B BDVFSEPT DPO QBSUJEPT QPMÇUJDPT FO
MPT DPNJDJPT NVOJDJQBMFT M 1-% 'VFS[B EFM 1VFCMP Z 13% DPOGPSNBSPO VO CMPRVF EFOPNJOBEP "MJBO[B 3FTDBUF 3% A\mT 6T`cbf
3FTVMUBEPT 1-% -PT EBUPT EF MPT DPNJDJPT EFM EPNJOHP JOEJDBO RVF FM PQPTJUPS 1BSUJEP EF MB -JCF SBDJÕO %PNJOJDBOB 1-% PCUVWP FO FM OJWFM EF BMDBM EÐB WPUPT Z FO EJSFDUPSFT QBSB VOB TVNBUPSJB EF WPUPT $PO NÅT EFUBMMFT MPT QF MFEFÐTUBT BMDBO[BSPO BM DBMEÐBT Z EJSFDUPSFT QBSB QVFTUPT VOJOPNJOBMFT &O MB DPOUJFOEB EFM FM 1-% Z MPT BMJBEPT TBDBSPO BMDBMEFT Z EJSFDUPSFT
DJPOFT EFM MPT OÛNF SPT PGJDJBMFT JOEJDBO RVF MB '1 OP MPHSÕ BMDBMEÐBT QFSP TF BOPUÕ DPO USFT DPNP SF TVMUBEP EF SFOVODJBT EF MPT FEJMFT EF PUSPT QBSUJEPT &M 1BSUJEP 3FWPMVDJPOBSJP %PNJOJDBOP 13% FO MPT DPNJDJPT EFM QBTBEP EP NJOHP UPUBMJ[Õ WPUPT SFQBSUJEPT FO B OJWFM EF BMDBMEÐBT Z FO FM SFOHMÕO EF EJSFDUPSFT 'SVUP EF MBT WPUBDJPOFT TPMP TBDÕ VO BMDBMEF Z DJO DP EJSFDUPSFT QBSB VO UPUBM EF TFJT QVFTUPT FO FM PSEFO NVOJDJQBM VOJOPNJOBM 5F OÐB FO MB SFMBDJÕO PGJDJBM USFT BMDBMEFT Z VO EJSFDUPS &O MB DPOUJFOEB NVOJDJ QBM FM PGJDJBMJTUB 13. GVF BMJBEP B PSHBOJ[BDJPOFT Z EPT NPWJNJFOUPT %F TV MBEP MB EFOPNJOBEB "MJBO [B 0QPTJUPSB QPS FM 3FTDBUF 3% MB DPOGPSNBSPO MPT QBS UJEPT 1-% 'VFS[B EFM 1VF
4"/50 %0.*/(0 &M PGJDJB MJTUB 1BSUJEP 3FWPMVDJPOB SJP .PEFSOP 13. PCUVWP WPUPT FRVJWBMFO UFT B VO EF MPT FNJUJ EPT FO MBT FMFDDJPOFT NVOJ DJQBMFT EFM QBTBEP EPNJOHP EF GFCSFSP &TUB DJGSB TF JODSFNFOUB IBTUB DBTJ VO BM BHSF HBSMF MPT SFTVMUBEPT EF MBT PSHBOJ[BDJPOFT DPO MBT RVF FM 13. GVF BMJBEP &M NPOUP JOEJWJEVBM PCFEF DF B MB TVNB EF MPT WPUPT FO FM OJWFM EF MBT BMDBMEÐBT RVF GVFSPO Z 'VFS[B EFM 1VFCMP &O FM DBTP EF 'VFS[B EFM EF MPT EJSFDUPSFT -VFHP RVFEBOEP 1VFCMP '1 MPT WPUPT MPHSB QFOEJFOUFT QPS DPOUBCJMJ EPT GVFSPO [BS MPT OJWFMFT EF SFHJEVSÐBT EF FMMPT B OJWFM EF BMDBMEÐBT Z Z MPT WPDBMFT %F BDVFSEP BM SFTVNFO EF EJSFDUPSFT -B '1 TF BM[Õ DPO TFJT BM NVOJDJQBM EF MBT DBOEJEB UVSBT VOJOPNJOBMFT EBEP B DBMEFT Z EJSFDUPSFT QBSB DPOPDFS BZFS QPS MB +VOUB VO UPUBM EF DBSHPT FMFDUJ $FOUSBM &MFDUPSBM +$& FM WPT " TV WF[ FO MBT FMFD 13. MPHSÕ BMDBMEÐBT Z EJSFDUPSFT QBSB VO UPUBM EF DBSHPT FO FTF SFOHMÕO EF QPTJDJPOFT 1PTUFSJPS NFOUF MBT BMDBMEÐBT BV )BOPJ 4ÅODIF[ FT DPOTJEFSBEB NFOUBSPO B BM GBWPSFDFS DPNP MB QSJNFSB BMDBMEFTB FO FM SFDPOUFP EF MPT WPUPT NÅT EF BÔPT EF IJTUPSJB EF OVMPT BM BMDBMEF EF %BKB 4BO +VBO EF MB .BHVBOB Z MB QSJ CÕO 4BOUJBHP 3JWFSÕO NFSB QFSTPOB FO SFQFUJS EF NB &O MBT FMFDDJPOFT NVOJDJ OFSB DPOTFDVUJWB EF VO QFSÐPEP B QBMFT EFM FM 13. Z PUSP SFFMFDUB QBSB FM TVT BMJBEPT PCUVWJFSPO DVBUSFOJP Z SFQJUJÕ FO BMDBMEFT Z EJSFDUPSFT FM MBT DJGSBT MVFHP WBSJBSPO 4JO FNCBSHP QFSEJÕ FO MBT GSVUP EF SFOVODJBT EF GVO FMFDDJPOFT NVOJDJQBMFT EF FTUF DJPOBSJPT EF PUSPT QBSUJEPT EPNJOHP EF GFCSFSP GSFOUF RVF QBTBSPO BM HPCJFSOP
Partido Revolucionario Moderno (121)
Partido Fuerza del Pueblo (6)
Partido Liberal Reformista (1)
Partido de la Liberación Dominicana (16)
Partido Justicia Social (4)
Partido País Posible (1)
Partido Reformista Social Cristiano (7)
Partido Cívico Renovador (1)
Partido Revolucionario Dominicano (1)
Fuente:Junta Central Electoral
CMP Z 13% " MB PQPTJDJÕO TF TVNB SPO MPT BMJBEPT EF MB 'VFS [B EFM 1VFCMP RVF TPO MPT QBSUJEPT 2VJTRVFZBOP %F NÕDSBUB $SJTUJBOP 12%$ %FNÕDSBUB *OTUJUVDJPOBM 1%* #MPRVF *OTUJUVDJPOBM 4PDJBM %FNÕDSBUB #*4 Z 0QDJÕO %FNPDSÅUJDB 0% -B "MJBO[B 0QPTJUPSB 3FT DBUF 3% BDPSEÕ FO FM OJWFM NVOJDJQBM QBDUPT FO QVFTUPT EJTUSJCVJEPT FO UPEP FM QBÐT
%F MPT BMJBEPT EFM 13. &O MPT DPNJDJPT NVOJDJQB MFT MPT QBSUJEPT RVF GVF SPO BMJBEPT BM 13. TVNB SPO FO MPT OJWFMFT EF BMDBMEÐBT Z EJSFDUPSFT VO UP UBM EF WPUPT FRVJ WBMFOUFT BM &M BMJBEP RVF NÅT DBOUJ EBE EF WPUPT BQPSUÕ BM 13.
Autor: Diario Libre
GVF %PNJOJDBOPT QPS FM $BNCJP RVF TVNÕ VOPT FO FM SFOHMÕO EF MBT BMDBMEÐBT Z FO EJ SFDUPSFT %FCJEP B MB DPN QMFKJEBE EFM QSPDFTP OP OF DFTBSJBNFOUF MPT QBSUJEPT JCBO BMJBEPT FO UPEPT MPT OJWFMFT Z EFNBSDBDJPOFT
-B TPSQSFTB &M QBSUJEP +VTUJDJB 4PDJBM +4 CBKP FM MJEFSB[HP EF TV QSFTJEFOUF +VMJP $ÌTBS 7B MFOUÐO MPHSÕ TV SFDPOPDJ NJFOUP QPS QBSUF EF MB +$& B USBWÌT EF MB SFTPMVDJÕO FM EF KVMJP EFM Z FO UBO TPMP TJFUF NFTFT EFTFNQFÔÕ VO CVFO QBQFM FO MPT DPNJDJPT -B OVFWB PSHBOJ[BDJÕO QPMÐUJDB TVQFSÕ FO QPTJDJP OFT HBOBEBT B QBSUJEPT EF WJFKB EBUB BM TVNBS DBS HPT VOJOPNJOBMFT DVBUSP
BMDBMEFT Z TJFUF EJSFDUPSFT &O MB DPOUJFOEB BDVNV MÕ WPUPT VOPT FO FM OJWFM EF BMDBMEÐBT Z FO EJSFDUPSFT 0USP QBSUJEP RVF MPHSÕ SF QSFTFOUBDJÕO NVOJDJQBM FT 1SJNFSP MB (FOUF MJEFSBEP QPS FM TFOBEPS EF 4BOUJBHP 3PESÐHVF[ "OUPOJP .BSUF )BTUB FM NPNFOUP UJFOF VO EJSFDUPS -PHSÕ WP UPT EF FMMPT FO MBT BM DBMEÐBT Z EF EJSFDUP SFT
%F MPT DBSHPT -PT FMFDUPSFT WPUBSPO QBSB FTDPHFS BMDBMEFT F JHVBM DBOUJEBE EF WJDFBMDBMEFT SFHJEPSFT Z VOB DJGSB TJNJMBS EF TVQMFOUFT EJSFDUPSFT Z MB NJTNB QSP QPSDJÕO EF TVCEJSFDUPSFT Z WPDBMFT MP RVF UPUBMJ[B DBSHPT M
)BOPJ GVF CPNCBSEFBEB DPO NVDIPT WPUPT FO DPOUSB BM DBOEJEBUP -FOJO EF MB 3PTB EFM 1BSUJEP EF MB -JCFSBDJÕO %P NJOJDBOB 1-% EFM DVBM FMMB FSB NJFNCSP 4JO FNCBSHP MVFHP EF QFSEFS MB DBOEJEBUVSB EF MB BMDBMEÐB QBSB FTF NVOJDJQJP FO MBT FMFDDJPOFT QSJNBSJBT BCJFSUBT EFM 1-% DFMF CSBEBT FM EF PDUVCSF EF SF OVODJÕ B TVT GJMBT B QFTBS EF TFS BMDBMEFTB NJFNCSP EFM $PNJUÌ $FOUSBM Z QSFTJEFOUB EFM $PNJUÌ
;Tab\ FyaV[Xm!
EF #BTF /P EFM $PNJUÌ *OUFS NFEJP &GSBÐO $PSEFSPO 'FSOÅO EF[ Z QBTÕ B GPSNBS QBSUF EF -B 'VFS[B EFM 1VFCMP &O OPWJFNCSF EF TF KVSB NFOUÕ FO MBT GJMBT EFM 1BSUJEP 3F WPMVDJPOBSJP .PEFSOP 13. Z GVF MB DBOEJEBUB B MB BMDBMEÐB EF 4BO +VBO RVF QFSEJÕ FM EPNJOHP 4V SJWBM -FOÐO EF MB 3PTB SFDJCJÕ WPUPT QBSB VO FO DPOUSB EF )BOPJ
;`Xi`fC`Yi\% @\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%'
" (
) " Abg\V\Tf Bc\a\ a EXi\fgT 7XcbegXf
@\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%' ;`Xi`fC`Yi\% 9H8AG8 8KG8EA4
$V»MFT GBDUPSFT JOGMVZFSPO FO MB BCTUFODJÍO EVSBOUF DPNJDJPT 1PMJUÍMPHPT FYQPOFO TV WJTJÍO FO UPSOP B MB CBKB WPUBDJÍO FO FMFDDJPOFT 4A8H7L G4I4E8M
A\mT 6T`cbf 4% -B BCTUFODJÕO FMFDUPSBM EF MBT FMFDDJPOFT NVOJDJ QBMFT GVF TJNJMBS B MB SFHJT USBEB FO MPT DFSUÅNFOFT EFM EPOEF QSJNÕ VOB CBKB NPUJWBDJÕO EFCJ EP B RVF GVFSPO DFMFCSB EPT FO NFEJP EFM UFNPS QPS FM DPWJE &O MPT DPNJDJPT EFM QB TBEP EPNJOHP EF GFCSF SP WPUBSPO FMFD UPSFT EF VO QBESÕO EF QFSTPOBT DPO VOB BCTUFODJÕO EF VO VOB DJGSB JOGFSJPS B JHVBM DFSUBNFO EFM DVZP QPSDFOUBKF SPOEÕ FM .ÛMUJQMFT GBDUPSFT JOGMV ZFO FO MB CBKB WPUBDJÕO TF HÛO FM QPMJUÕMPHP +FTÛT #VFOP FYEJSFDUPS EF MB &T DVFMB EF $JFODJBT 1PMÐUJDBT EF MB 6OJWFSTJEBE "VUÕOP NB EF 4BOUP %PNJOHP 6"4% RVF DPMPDB FO QSJ NFS MVHBS MB JOTBUJTGBDDJÕO i1JFOTP RVF TF EFCF B RVF OP TF TJFOUFO TBUJTGFDIPT DPO MBT MBCPSFT RVF EFCFO SFBMJ[BS Z RVF OP SFBMJ[BO TJTUFNÅUJDBNFOUF FO MPT TFDUPSFT QPQVMBSFT FO MP RVF UJFOF RVF WFS DPO MB SF DPHJEB EF MB CBTVSB BTFP EF MBT DBMMFT Z MB FEVDBDJÕO DJVEBEBOBw QSFDJTÕ &O VO TFHVOEP QMBOP
8kcXegbf VeXXa dhX _bf eXfh_gTWbf fX eXY_X]Teya Xa `Tlb #VFOP QPOF MB DFSDBOÐB EF MBT NVOJDJQBMFT DPO MBT FMFDDJPOFT QSFTJEFODJBMFT QVFT TF DFMFCSBO DPO VO JOUFSWBMP EF USFT NFTFT VOB EF MB PUSB &M QPMJUÕMPHP Z DBUFESÅUJ DP DJUB MPT WJFKPT UFNPSFT B RVF TF PSJHJOFO EFTÕSEF OFT Z iQSFGJFSBO TPMP JS B MBT FMFDDJPOFT QSFTJEFODJB MFT Z DPOHSFTVBMFTw
$BOTBODJP PQPTJUPS &O VOB FOUSFWJTUB B MB SBEJP
GSBODFTB 3'* FM QPMJUÕMPHP EPNJOJDBOP -VJT (PO[Å MF[ EJKP RVF FM EPNJOJP EFM 13. PCFEFDF BM DBOTBODJP EF BÔPT DPOTFDVUJWPT EF HPCJFSOPT EFM 1-% i7FOÐBO EF BÔPT DPOTF DVUJWPT &T NÅT EJGÐDJM QBSB FMMPT DP OFDUBS {$ÕNP QVFEFO EF DJS RVF WBO B SFTPMWFS MPT QSPCMFNBT OBDJPOBMFT Z UV WJFSPO BÔPT DPOTFDV UJWPT Z OP MPT SFTPMWJFSPO &T DPNQMJDBEP QBSB FMMPT
.JFOUSBT UJFOFO B VO QBSUJ EP RVF TF FTUÅ DPOTPMJEBO EPw " TV KVJDJP FM QSFTJ EFOUF -VJT "CJOBEFS WB B HBOBS FO MB QSJNFSB WVFMUB BVO DVBOEP TF VOBO MPT PQPTJUPSFT 1-% Z '1 (PO[ÅMF[ BGJSNB RVF MB DMBWF EF MB BQBCVMMBOUF WJD UPSJB EFM PGJDJBMJTUB 13. PCFEFDF B RVF "CJOBEFS DPNP QFSTPOB FTUÅ CJFO NFEJEP UPEBWÐB JOEFQFO EJFOUFNFOUF EFM EFTHBTUF EF DVBUSP BÔPT i-MFHÕ BM QPEFS FO NP NFOUPT EJGÐDJMFT QBSB FM QMB OFUB DPO MB QBOEFNJB Z BÛO BTÐ ÌM IB NBOUFOJEP B GMPUF FM QBÐT -B FDPOPNÐB FTUÅ FOUSF Z EF NB ZPS DSFDJNJFOUP FO "NÌSJ DB -BUJOB Z FM $BSJCF 4P NPT MB QPUFODJB UVSÐTUJDB EFM $BSJCF TVQFSBOEP NJMMPOFT EF UVSJTUBT *OWFS TJÕO FYUSBOKFSB BMJBO[B QÛ CMJDP QSJWBEB $SFP RVF FTB IB TJEP MB SB[ÕO : TFHVO EP RVF MB PQPTJDJÕO EFTB GPSUVOBEBNFOUF BVORVF QMBOUFÕ RVF JCB B VOB VOJ EBE OP IVCP UBM VOJEBE Z FT UPEP MP DPOUSBSJP :P DSFP RVF FTUÅ NÅT EJWJEJEB RVF OVODBw FOGBUJ[Õ FO MB FO USFWJTUB "CJOBEFS QMBOUFÕ RVF FO MB BCTUFODJÕO QVEP JOGMVJS MB GBMUB iEF PEJP EF TFP F JSBw BMHP RVF FOUJFO EF NPUJWB BM WPUBOUF M
54& SFDIB[B TPMJDJUVE EF FYUFOTJÍO EF BMJBO[BT QBSB QBSUJEP FO GPSNBDJÍO =B?<58E 5E<GB
&M ÍSHBOP SFWJTBS» MB TFOUFODJB TPCSF FM SFDPOPDJNJFOUP EF MB PSHBOJ[BDJÍO =Xf f IyfdhXm 4% &M 5SJCVOBM 4VQFSJPS
&MFDUPSBM 54& SFDIB[Õ FTUF NBSUFT FM SFDVSTP EF NFEJEB DBVUFMBS EF FYUSF NB VSHFODJB RVF TPNFUJÕ FM QBSUJEP FO GPSNBDJÕO $B NJOP /VFWP EF DBSB B MBT FMFDDJPOFT DPOHSFTVBMFT Z QSFTJEFODJBMFT EF NBZP -B EFNBOEB CVTDBCB RVF FM ÕSHBOP KVEJDJBM FYUFOEJF SB FM UJFNQP RVF MB FOUJEBE QVFEB SFBMJ[BS BMJBO[BT GV TJPOFT Z DPBMJDJPOFT B OJWFM QSFTJEFODJBM Z DPOHSFTVBM DPOTJEFSBOEP RVF MB GFDIB MÐNJUF QBSB EFQPTJUBS FTUBT TPMJDJUVEFT FT FTUF WJFSOFT -B DPSUF SFDIB[Õ FO DVBO
UP BM GPOEP MB TPMJDJUVE EF NFEJEB DBVUFMBS QPSRVF iB QFTBS EF RVF FYJTUF MB WFSP TJNJMJUVE EFM EFSFDIP JOWP DBEP OP TF DPOGJHVSBO MPT OVNFSBMFT Z EFM BSUÐDV MP EFM 3FHMBNFOUP EF 1SPDFEJNJFOUPT $POUFO DJPTPT &MFDUPSBMFTw
/P QFSKVJDJP &M USJCVOBM FOUFOEJÕ RVF FM FGFDUP EFM GBMMP OP QSP EVDJSÐB VO QFSKVJDJP EF iJNQPTJCMF SFQBSBDJÕOw Z RVF MB BDDJÕO QSJODJQBM EFM QFEJNFOUP FT FM SFDPOPDJ NJFOUP EFM QBSUJEP QPMÐUJ DP FO GPSNBDJÕO &O FTB MÐOFB TF EFDMBSÕ EF VSHFODJB FM FYQFEJFOUF 54& DPO FM RVF $BNJOP /VFWP JNQVH OB MB EFDJTJÕO EF MB +VOUB $FOUSBM &MFDUPSBM +$& RVF SFDIB[Õ TV TPMJDJUVE EF SF DPOPDJNJFOUP PGJDJBM
LZaTV\b 6T`TV[b ceXf\WXagX WX_ Ge\UhaT_ FhcXe\be 8_XVgbeT_ "IPSB MB DPSUF SFWJTBSÅ MB TFOUFODJB 54& RVF MF EJP HBOBODJB EF DBV TB BM ÕSHBOP DPNJDJBM GSFO UF B FTUF QFEJNFOUP
%FDJTJÖO EFM 5$ &M QBTBEP EF GFCSFSP FM 5$ BOVMÕ MB EFDJTJÕO FO MB RVF FM 54& SFDIB[Õ MB JN QVHOBDJÕO TPNFUJEB QPS
$BNJOP /VFWP DPOUSB MB EFDJTJÕO EF MB +$& EF SF DIB[BS TV SFDPOPDJNJFOUP &M 5$ PSEFOÕ FM FOWÐP EFM FYQFEJFOUF BM 54& QBSB RVF MP DPOP[DB OVFWBNFOUF FO SFWJTJÕO &M 5$ iFODPOUSÕ RVF FM QBSUJEP FO GPSNB DJÕO $BNJOP /VFWP GVF PC KFUP EF WJPMBDJPOFT HSBWFT FO DVBOUP B EFSFDIPTw M
@Te T 9XeaTaWT 5b\W\ XW\gbeT WX_ \aYbe`X 5Te `Xgeb!
5FNBT QSFPDVQBO FO 3% FDPOPNÇB Z MB DPSSVQDJÍO -B FODVFTUB #BSÍNFUSP EF -BT "NÃSJDBT SFGMFKB WBSÇB QFSDFQDJÍO <f`TX_ ;\eT_Wb 4"/50 %0.*/(0 &O FM MPT EPNJOJDBOPT DPOTJEFSBSPO RVF TVT QSJODJQBMFT QSFPDVQB DJPOFT TPO MB DPSSVQDJÕO Z MB FDPOPNÐB TFHÛO VO FTUVEJP -B QFSDFQDJÕO RVF UJFOFO MPT EPNJOJ DBOPT TPCSF MB DPSSVQ DJÕO FO MB QPMÐUJDB BV NFOUÕ TV QPSDFOUBKF EF VO B VO %F BDVFSEP DPO MPT SF TVMUBEPT EF MB &ODVFTUB #BSÕNFUSP EF -BT "NÌ SJDBT FO 3FQÛCMJDB %P NJOJDBOB MB NBZPSÐB EF MPT EPNJOJDBOPT DPJODJ EF DPO MB BQSFDJBDJÕO EF RVF iNÅT EF MB NJUBE P UPEPT MPT QPMÐUJDPT EP NJOJDBOPT TPO DPSSVQ UPTw TFHÛO MBT DPODMV TJPOFT EFM JOGPSNF &M FTUVEJP EFUBMMB RVF FTB QFSDFQDJÕO BMDBO [BCB VO FO FM BÔP QFSP TF JODSF NFOUÕ B VO FO FM BÔP BQSPYJNÅO EPTF BM QSPNFEJP EF MPT EFNÅT QBÐTFT EF "NÌSJDB -BUJOB "EFNÅT MBT DPODMV TJPOFT EF MB FODVFTUB NVFTUSBO RVF NÅT QFS TPOBT DPOTJEFSBO RVF MBT NVKFSFT DPNFUFO DPSSVQDJÕO BENJOJT USBUJWB DPO MB NJTNB GSFDVFODJB RVF MPT IPNCSFT FO MB 3FQÛ CMJDB %PNJOJDBOB &M FTUVEJP FTUBCMFDF RVF VO EF MPT FO DVFTUBEPT FOUJFOEF RVF MBT NVKFSFT FTUÅO JOWP MVDSBEBT FO MB DPSSVQ DJÕO BM NJTNP OJWFM RVF MPT IPNCSFT
&DPOPNÑB %F BDVFSEP DPO JOWFTUJ HBDJÕO MB FDPOPNÐB
WVFMWF B DPMPDBSTF DPNP FM QSPCMFNB NÅT JNQPS UBOUF FOUSF MPT EPNJOJ DBOPT EFTEF FM DVBOEP NÅT EF MB NJUBE EF MB QPCMBDJÕO MB WJP UBNCJÌO DPNP FM QSJO DJQBM QSPCMFNB &M JOGPSNF FYQMJDB RVF FO MB EÌDBEB Z NFEJB RVF QBTÕ MB QSFPDVQB DJÕO QPS MB FDPOPNÐB IBCÐB SFHJTUSBEP VOB NBSDBEB UFOEFODJB B MB CBKB FO FM CBSÕNFUSP NJFOUSBT MB TFHVSJEBE TF DPOTUJUVZÕ FO DBTJ UPEP NPNFOUP DPNP FM NBZPS QSPCMFNB -PT SFTVMUBEPT EF MB FO DVFTUB GVFSPO FYQVFT UPT FO MB 1POUJGJDJB 6OJ WFSTJEBE $BUÕMJDB .BESF Z .BFTUSB 16$.. Z BMMÐ EVSBOUF VOB QSF TFOUBDJÕO TF FYQVTP RVF FO FM Z DPO VO MB FDPOPNÐB WVFM WF B QPTJDJPOBSTF DPNP FM QSPCMFNB NÅT JN QPSUBOUF EFM QBÐT NVZ QPS FODJNB EF MB TFHV SJEBE Z PUSPT UÕQJDPT B QFTBS EF MPT JOGPSNFT EF DSFDJNJFOUP M
.BMPT OÔNFSPT QBSB NVKFSFT &O DVBOUP B MB QBSUJDJ QBDJÕO EF MBT NVKFSFT FO FM NVOEP QPMÐUJDP FM SFTVNFO SFWFMB VO DBNCJP OFHBUJWP FO MBT BDUJUVEFT IBDJB MBT NVKFSFT ZB RVF FM EF MBT QFSTPOBT BGJS NBO RVF MPT IPNCSFT TPO NFKPSFT MÐEFSFT QPMÐUJDPT RVF MBT NVKF SFT -B QSPQPSDJÕO EF QFSTPOBT EF BDVFSEP DPO MB JEFB EF RVF MPT IPNCSFT TPO NFKPSFT MÐEFSFT QPMÐUJDPT RVF MBT NVKFSFT IBCÐB EJT NJOVJEP FO FM QFSP BVNFOUÕ FO
;`Xi`fC`Yi\% @\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%'
" *
+ " Abg\V\Tf Bc\a\ a EXi\fgT 7XcbegXf
@\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%' ;`Xi`fC`Yi\%
0CTFSWBEPSFT 0&" DPNQSB EF WPUPT DPNP FO FMFDDJPOFT BOUFSJPSFT -B NJTJÍO EF PCTFSWBDJÍO JOTJTUJÍ FO MB JNQPSUBODJB EF RVF TF BEPQUFO NFEJEBT DPOUVOEFOUFT QBSB FSSBEJDBS MB oQFSOJDJPTB QS»DUJDBp 7<4E<B ?<5E8
FTaWeT :hm`ya 4% -B .JTJÕO EF 0CTFSWB DJÕO &MFDUPSBM EF MB 0SHBOJ [BDJÕO EF &TUBEPT "NFSJDB OPT .0& 0&" SJOEJÕ BZFS VO JOGPSNF QSFMJNJOBS Z EJKP RVF EVSBOUF FM QSPDFTP DPNQSPCÕ MB DPNQSB EF WP UPT QPS QBSUF EF GVFS[BT QP MÐUJDBT TJNJMBS B MP PDVSSJEP FO FMFDDJPOFT BOUFSJPSFT 0USB QSÅDUJDB RVF EFUFD UÕ GVF VO iBCVOEBOUF QSP TFMJUJTNP QPMÐUJDPw FO MBT JONFEJBDJPOFT EF MPT DFO USPT EF WPUBDJÕO MMFHBOEP BM FYUSFNP EF iBTFEJBS B MPT WPUBOUFTw &O VO EPDVNFOUP EF QÅHJOBT MB NJTJÕO MJEFSB EB QPS FM FYDBODJMMFS EF 1BSBHVBZ &MBEJP -PJ[BHB EJKP RVF MB DPNQSB EF WP UPT TF SFHJTUSÕ iDPNP FO FMFDDJPOFT BOUFSJPSFTw MP DVBM EFQMPSÕ i-B .JTJÕO SFJUFSB EF NBOFSB FOGÅUJDB MB OFDFTJ EBE EF DPNCBUJS MB QFSOJ DJPTB QSÅDUJDB EF DPNQSB EF WPUPTw BDPUÕ %JKP RVF FTF UJQP EF DPOEVDUB OP TPMP FT iVO EFMJUPw TJOP RVF TPDBWB FM MJCSF FKFSDJDJP EFM TV GSBHJP Z NJOB MB DPOGJBO [B EF MPT WPUBOUFT i-B .0& 0&" JOTJTUF FO MB JNQPSUBODJB EF RVF TF BEPQUFO NFEJEBT DPOUVO EFOUFT QBSB FSSBEJDBSMB 4V
8_ XkVTaV\__Xe WX CTeTZhTl 8_TW\b ?b\mTZT _\WXe _T `\f\ a WX bUfXeiTWbeXf WX _T B84 FSSBEJDBDJÕO FT VOB SFT QPOTBCJMJEBE DPNQBSUJEB EF MBT BVUPSJEBEFT BENJ OJTUSBUJWBT FMFDUPSBMFT QP MJDJBMFT Z KVEJDJBMFT BTÐ DPNP EF MPT QSPQJPT QBSUJ EPT QPMÐUJDPT Z EF MB DJVEB EBOÐB FO HFOFSBMw SFGJSJÕ FO FM EPDVNFOUP
1PMJDÑB &MFDUPSBM DBTJ OJ JOUFSWJOP &O UPSOP BM QSPTFMJUJTNP FO MPT DFOUSPT EF TVGSBHJPT JOEJDÕ RVF DPOTUBUÕ iHSBO EFT BHMPNFSBDJPOFT EF TJNQBUJ[BOUFT EF DBOEJEB UPT Z QBSUJEPT QPMÐUJDPTw BTFEJBOEP B MPT FMFDUPSFT EF NBOFSB DPOTUBOUF -B NJTJÕO EF MB 0&" JOEJ DÕ RVF TPMP FO BMHVOPT DB TPT iJOUFSWJOP MB 1PMJDÐB .JMJUBS FMFDUPSBMw EFQMP SBOEP MB QPDB BDDJÕO EF MBT
BVUPSJEBEFT Z EFKBOEP DMB SP RVF FTF DPNQPSUBNJFO UP Z EFMJUPT FMFDUPSBMFT EB ÔBO MB EFNPDSBDJB -B .JTJÕO EF 0CTFSWBDJÕO &MFDUPSBM EF MB 0SHBOJ[B DJÕO EF &TUBEPT "NFSJDB OPT .0& 0&" MMFHÕ B MB 3FQÛCMJDB %PNJOJDBOB EF NBOFSB FTDBMPOBEB EFTEF FM PDIP EF GFCSFSP Z DPOUÕ DPO JOUFHSBOUFT EF TFJT OBDJPOBMJEBEFT EJGFSFOUFT i0CTFSWÕ EF NBOFSB FT QFDÐGJDB BTQFDUPT DMBWFT DPNP MB PSHBOJ[BDJÕO FMFDUPSBM UFDOPMPHÐB FMFD UPSBM KVTUJDJB FMFDUPSBM GJ OBODJBNJFOUP QPMÐUJDP Z QBSUJDJQBDJÕO QPMÐUJDB EF MBT NVKFSFT EBOEP TFHVJ NJFOUP B MBT SFDPNFOEB DJPOFT FNJUJEBT QPS .JTJP OFT QBTBEBT EF MB 0&" FO FM QBÐTw EJKP M
7FOUVSB $BNFKP TF WB EF EJSFDDJÍO EFM 1-% 4"/50 %0.*/(0 &M FYNJ OJTUSP EF "ENJOJTUSBDJÕO 1ÛCMJDB 3BNÕO 7FOUVSB $BNFKP BOVODJÕ FTUF MVOFT TV EFDJTJÕO EF SFUJSBSTF EF UPEPT MPT ÕSHBOPT EF EJSFD DJÕO EFM 1BSUJEP EF MB -JCF SBDJÕO %PNJOJDBOB 1-% BM RVF TJSWJÕ QPS NÅT EF DJODP EÌDBEBT &M EJSJHFOUF QPMÐUJDP JOEJ DÕ RVF TV EFDJTJÕO TF CBTB FO MB OFDFTJEBE EF VOB SF GMFYJÕO QSPGVOEB TPCSF FM SVNCP EFM QBSUJEP Z MB JEFOUJGJDBDJÕO EF MBT DBVTBT EF MB EFSSPUB FMFDUPSBM -VFHP EF SFBMJ[BS VO QSP GVOEP BOÅMJTJT EF MB EFSSPUB EF FTUB BHSVQBDJÕO QPMÐUJDB FO MBT FMFDDJPOFT NVOJDJQB MFT EFM QBTBEP EPNJOHP 7FOUVSB $BNFKP SFWFMÕ RVF TF SFUJSBSÅ EF MBT FTGFSBT EJ SFDUJWBT BVORVF DPOTFSWBSÅ TV DPOEJDJÕO EF NJFNCSP
&NQSFTB :B[BLJ JOWFSUJS» 64 .. FO 4BOUJBHP 9H8AG8 8KG8EA4
<gb 5\fba eXfcbaWX _Tf ceXZhagTf WX _T ceXafT!
-B DPOTUSVDDJÍO EFM FEJGJDJP EF MB DPSQPSBDJÍO DPNFO[BS» FO NBZP CXWeb @! FyaV[Xm 4"/50 %0.*/(0 -B FN
| ET` a IXagheT 6T`X]b TfXZhe dhX ThadhX eX ahaV\T T _T W\eXVV\ a fXZh\ ey f\XaWb `\X`Ueb! &M FYGVODJPOBSJP TFÔBMÕ RVF FM QBSUJEP EF PQPTJ DJÕO OFDFTJUB VOB BNQMJB Z QSPGVOEB iDBWJMBDJÕOw RVF CSJOEF VO BOÅMJTJT JN QBSDJBM EF MB DPZVOUVSB BD UVBM QFSNJUJFOEP MB DPN QSFOTJÕO EF MBT OVFWBT SFBMJEBEFT Z MB FGJDJFOUF SFTQVFTUB B MPT SFUPT Z EF TBGÐPT RVF JNQPOF MB OVF WB SFBMJEBE QPMÐUJDB EF MB 3FQÛCMJDB %PNJOJDBOB &M FYQFSJNFOUBEP QPMÐUJDP IJ[P IJODBQJÌ FO MB OFDFTJ EBE EF FYBNJOBS UBOUP MPT GBDUPSFT JOUFSOPT DPNP FY UFSOPT RVF QPESÐBO IBCFS JNQBDUBEP FM SFOEJNJFOUP EFM 1-% Z TFÔBMÕ MB DSJTJT EF DPOGJBO[B EFM QVFCMP EPNJ OJDBOP FO MB QPMÐUJDB Z MPT QBSUJEPT QPMÐUJDPT FWJEFO DJBEB QPS MB FMFWBEB BCT UFODJÕO FMFDUPSBM EF MPT ÛM UJNPT DPNJDJPT 7FOUVSB $BNFKP JOTUÕ B MB EJSFDDJÕO QFMFEFJTUB B MMFWBS B DBCP VO SFUJSP QSPGVOEP Z SFGMFYJWP JEFOUJGJDBOEP MPT QSPCMFNBT TVCZBDFOUFT Z UPNBOEP EFDJTJPOFT CBTB EBT FO MB SBDJPOBMJEBE Z MB IPOFTUJEBE &TUF UJFOF BMSFEFEPS EF BÔPT EF MPT DVBMFT MPT EFEJDÕ BM 1BSUJEP EF MB -J CFSBDJÕO %PNJOJDBOB M
QSFTB BVUPNPUSJ[ KBQPOF TB :B[BLJ JOTUBMBSÅ FO 4BOUJBHP VOB QMBOUB EF FOTBNCMBKF EF SBNBMFT FMÌDUSJDPT Z PUSBT QJF[BT EF BVUPT DPO VOB JOWFS TJÕO EF NJMMPOFT EF EÕMBSFT Z RVF HFOFSBSÅ FNQMFPT -B DPOTUSVDDJÕO EFM FEJGJDJP EF MB DPSQPSBUJWB FTUÅ QBVUBEP B DPNFO[BS EFOUSP EF USFT NFTFT Z QBSB FM QSÕYJNP BÔP TF FTQFSB RVF ZB TF FTUÌ JOT UBMBOEP FO MB $JVEBE $P SB[ÕO TFHÛO BOVODJÕ FM NJOJTUSP EF *OEVTUSJB Z $PNFSDJP 7JDUPS #JTPOÕ USBT GJOBMJ[BS VOB SFV OJÕO DPO FM QSFTJEFOUF -VJT "CJOBEFS Z MPT FKF DVUJWPT EF :B[BLJ i&TQFSFNPT OPTPUSPT
&NQMFPT 4FS» QBSB QFSTPOBT &M NJOJTUSP EF *OEVT USJB $PNFSDJP Z .JQZNFT JOGPSNÕ RVF MB JOTUBMBDJÕO EF MB GÅ CSJDB QFSNJUJSÅ RVF TF FTUBCMF[DBO OVF WPT FNQMFPT FO MB [POB QBSB USBCBKPT EF EJGFSFOUFT FTQFDJBMJ[B DJPOFT 4F FTQFSB RVF MB GÅCSJDB FTUÌ FO GVO DJPOBNJFOUP B UPEP EBS QBSB DPNJFO[PT EFM BÔP EF BDVFSEP B MP JOGPSNBEP
RVF DPO FTUB QSVFCB RVF WBO IBDFS FO 3FQÛ CMJDB %PNJOJDBOB RVF WB B USBFS FNQMFPT EF JOJDJP TF EÌ FM DP NJFO[P EF VOB TFSJF EF JOWFSTJPOFTw FYQSFTÕ #JTPOÕ B MPT QFSJPEJTUBT FO FM 1BMBDJP /BDJPOBM .BOJGFTUÕ RVF FTUF UJQP EF QSPEVDUPT FT OVFWP EFOUSP EF SFOHMÕO EF [P OBT GSBODBT FO FM QBÐT
3B[POFT QBSB JOTUBMBSTF FO 3% 4FHVSJEBE KVSÐEJDB SFDVS TPT IVNBOPT FGJDJFOUFT QSPDFTPT BEVBOBMFT CVF OBT JOGSBFTUSVDUVSBT WJB MFT GVFSPO QBSUF EF MPT GBDUPSFT RVF DPOUSJCVZF SPO B RVF :B[BLJ TF JOTUB MBSB FO 4BOUJBHP FYQVTP %JKP RVF MB NBZPSÐB EF MPT QVFTUPT EF USBCBKP TFSÅO PGFSUBEPT B MBT NVKFSFT 2VF VOB FNQSFTB DPO QSFTFODJB FO QBÐTFT FO FTUB OBDJÕO iFT VOB TFÔBM NVZ QPUFOUF MP RVF RVJF SF EFDJS RVF FTUÅO WJFOEP B 3FQÛCMJDB %PNJOJDBOB DPNP MB QSJNFSB PQDJÕO QBSB FYQBOEJSTFw EJKP FM TFSWJEPS FTUBUBM -BT QSJNFSBT TFÔBMFT EF MBT OFHPDJBDJPOFT GVFSPO SFQPSUBEBT FO FOFSP QBTB EP DVBOEP .BSUIB $B CSFSB EJSFDUPSB EF 3FMB DJPOFT (VCFSOBNFOUBMFT EF :B[BLJ TF SFVOJÕ DPO #JTPOÕ Z PUSPT GVODJPOB SJPT TFHÛO SFQPSUBSPO FO MB SFE TPDJBM9 %F DBEB DJODP WFIÐDV MPT USFT UJFOFO SBNBMFT EF :B[BLJ EJKP FM NJOJTUSP EF *OEVTUSJB Z $PNFSDJP QBSB QPOFS FO QFSTQFDUJ WB MB NBHOJUVE EF MB FN QSFTB MB DVBM GVF GVOEBEB FO Z TF FOGPDB FO MB EJTUSJCVDJÕO DPOFDUPSFT QSPEVDUPT QBSB WFIÐDVMPT IÐCSJEPT Z FMÌDUSJDPT M
Abg\V\Tf Bc\a\ a EXi\fgT 7XcbegXf " ,
;`Xi`fC`Yi\% @\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%'
$POBOJ FTU» BUFOUB BM QFTRVJTB CFCÃ GBMMFDJÍ 4% &M $POTFKP /BDJPOBM QBSB MB /JÔF[ Z MB "EP MFTDFODJB $POBOJ MB NFOUÕ QSPGVOEBNFOUF MB NVFSUF FO DJSDVOT UBODJBT TPTQFDIPTBT EF MB CFCÌ 'SBOZFMJ &MJ[B CFUI EF DVBUSP NFTFT FO VOB HVBSEFSÐB EF 4BOUP %PNJOHP &TUF "M TFS DPOTVMUBEP QPS %JBSJP -JCSF QBSB DPOP DFS TV PQJOJÕO SFTQFDUP BM DBTP FM $POBOJ FYIPSUÕ B +IBOEZT .BT TJFM 1ÌSF[ NBESF EF MB GBMMFDJEB B FTQFSBS MPT SFTVMUBEPT EF MB JOWFTUJ HBDJÕO PGJDJBM 3FDPSEÕ RVF FM BSUÐDV MP EF MB -FZ FTUBCMFDF RVF MPT OJ ÔPT MBT OJÔBT Z BEPMFT DFOUFT TPO TVKFUPT EF EFSFDIP Z VOP EF MPT GVOEBNFOUBMFT FT RVF TFB QSFTFSWBEB TV JOUF HSJEBE QFSTPOBM i/PT TPMJEBSJ[BNPT DPO TV GBNJMJB FO FTUF NPNFOUP EPMPSPTPw FO GBUJ[Õ MB FOUJEBE
| ?T `TWeX WX _T UXU =[TaWlf @Tff\X_ C eXm `Ta\Y\XfgT fh WX fXfcXeTV\ a! &TUF MVOFT 1ÌSF[ BDV EJÕ B MB GJTDBMÐB VCJDBEB FO *OWJWJFOEB FO CVTDB EF VOB SFTQVFTUB QFSP BMMÐ FM GJTDBM EF UVSOP FM DVBM OP TVQP JEFOUJGJDBS MF JOEJDÕ RVF TF EFCFO FTQFSBS MPT SFTVMUBEPT EF MB BVUPQTJB MPT DVB MFT UBSEBO FOUSF Z EÐBT QBSB TBCFS TJ WBO B QSPDFEFS FO DPOUSB EF .JMBHSPT -VDBT -ÕQF[ RVJFO UFOÐB B TV DBSHP FM DVJEBEP EF MB CFCÌ Z EF PUSPT OJÔPT FO FEB EFT EF FOUSF DVBUSP NF TFT Z TFJT BÔPT -B EPMJEB NBESF DBMJGJ DB FM IFDIP DPNP VO BTFTJOBUP QPS MB GPSNB FO RVF MF FOUSFHBSPO FM DVFSQP EF TV IJKB RVF FM EPNJOHP EF GFCSFSP DVNQMJSÐB MPT DJODP NF TFT EF OBDJEB i:P QJFO TP RVF NJFOUSBT FM DBTP TF FTDMBSFDF FMMB UJFOF RVF FTUBS EFUFOJEB QFSP ZP OP TPZ KVTUJDJB UFOHP RVF FTQFSBSw NBOJGFTUÕ FM MVOFT M
+VJDJP EF GPOEP DBTP NVFSUF +PTIVB BWBO[Í 5SBT MB QSFTFOUBDJÍO EF UFTUJHPT TF BQMB[Í QBSB FM EF GFCSFSP J\_WXe CyXm 4"/50 %0.*/(0 -BT KVF [BT EFM 4FHVOEP 5SJCVOBM $PMFHJBEP EFM %JTUSJUP /B
DJPOBM RVF QSFTJEF $MBSJ CFM /JWBS "SJBT BQMB[BSPO QBSB FM QSÕYJNP KVFWFT EF GFCSFSP B MBT EF MB UBSEF MB DPOUJOVBDJÕO EFM KVJDJP EF GPOEP DPOUSB 8FTMZ 7JDFOU $BSNPOB BMJBT i&M %PUPMDJUPw -VJT #SJUP 5SPODPTP i-VJTJUPw Z "MJTPO EF +FTÛT 1ÌSF[ .F
KÐB i$IJRVJUPw BDVTBEPT EF MB NVFSUF EF +PTIVB 0NBS 'FSOÅOEF[ %FDFOB EVSBOUF VO BUSBDP FO MBT BGVFSBT EF VO DFOUSP EF EJ WFSTJÕO EFM %JTUSJUP /BDJP OBM PDVSSJEB MB OPDIF EFM EF BCSJM EF &M KVJDJP BWBO[Õ FTUF NBSUFT DPO MB QSFTFOUB DJÕO EF MPT UFTUJHPT EFM .J OJTUFSJP 1ÛCMJDP FM UBYJTUB %BOJFM 3BNÐSF[ 4BOUBOB VUJMJ[BEP QBSB DPNFUFS VO BUSBDP F *TBOFM &ODBSOB DJÕO KPWFO BTBMUBEB EV
SBOUF FM JODJEFOUF -BT KVF[BT $MBSJCFM /JWBS "SJBT :JTTFM 4PUP Z $MBSB 4PCFJEB JOEJDBSPO RVF EF CJEP B RVF UFOÐBO PUSBT BV EJFODJBT FO BHFOEB TF IB DÐB OFDFTBSJP BQMB[BS MB KPSOBEB EF FTUF DBTP &M UBYJTUB JOEJDÕ BOUF QSF HVOUBT EFM .JOJTUFSJP 1Û CMJDP RVF GVF MMBNBEP QPS &M %PUPMDJUP RVJFO FT VOB QFSTPOB DPOPDJEB QPS ÌM EFM CBSSJP 7JMMB +VBOB Z RVF MVFHP GVFSPO B CVTDBS B -VJTJUP Z $IJRVJUP %VSBO
UF MBT EFDMBSBDJPOFT EF MB UFTUJHP &ODBSOBDJÕO FTUB OBSSÕ RVF DPNP B FTP EF MBT EF MB NBESVHBEB EFM EÐB EF MB USBHFEJB NJFOUSBT FTQFSBCB VO UBYJ FTDVDIÕ EJTQBSPT QSÕYJNPT B MB EJT DPUFDB VCJDBEB FO MB DBMMF +PTÌ "NBEP 4PMFS EFM %/ &M %PUPMDJUP FT IJKP EFM ZPV UVCFS 7JODFOU $BSNPOB M
B ?XT X_ Teg Vh_b Vb`c_Xgb Xa W\Te\b_\UeX!Vb`
$# " Abg\V\Tf Bc\a\ a EXi\fgT 7XcbegXf 877L I<GG<A<
@\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%' ;`Xi`fC`Yi\%
&O FO 3% IBO KVEJDJBMJ[BEP B DVBUSP WJPMBEPSFT FO TFSJF <@4:8A <?HFGE4G<I4
%FTEF TPO PDIP MPT TPNFUJEPT B MB KVTUJDJB QPS FTUF EFMJUP VOP DPOEFOBEP FO 4UHP =bX_ FTagbf [TU_ geTf _T eXha\ a WX fXZhe\WTW V\hWTWTaT!
)PNJDJEJPT IBO CBKBEP VO &O DPNQBSBDJÍO DPO FM QFSÇPEP FOFSP B GFCSFSP EFM BËP 5T_U\Xel EbfTe\b 4"/50 %0.*/(0 &M NJ
OJTUSP EF MB 1SFTJEFODJB +PFM 4BOUPT JOGPSNÕ RVF MB UBTB EF IPNJDJEJPT BDV NVMBEB IBTUB GFCSFSP FT EF QPS DBEB NJM IBCJUBOUFT VO JOGF SJPS BM NJTNP QFSÐPEP EFM BÔP "M DPODMVJS MB SFVOJÕO TFNBOBM EF TFHVSJEBE DJVEBEBOB DPO FM QSFTJ EFOUF -VJT "CJOBEFS FM NJOJTUSP JOGPSNÕ RVF MPT SPCPT TF IBO SFEVDJEP TÕMP VO &M GVODJPOBSJP EFTUBDÕ RVF MBT EFNBSDBDJPOFT DPO MBT UBTBT EF IPNJDJ EJPT NÅT CBKBT IBO TJEP
MBT QSPWJODJBT &TQBJMMBU 1VFSUP 1MBUB 4BO $SJTUÕ CBM Z FM NVOJDJQJP 4BOUP %PNJOHP &TUF +PFM 4BOUPT GFMJDJUÕ MB MB CPS EF MB 1PMJDÐB &MFDUPSBM QPS FM USBCBKP SFBMJ[BEP EVSBOUF MBT FMFDDJPOFT EFM EPNJOHP Z BTFHVSÕ RVF DVNQMJÕ TV DPNFUJEP EF TBMWBHVBSEBS MB TFHV SJEBE iTBMWP BMHVOPT DB TPT BJTMBEPTw &O MB SFVOJÕO IBCSÐBO EJTDVUJEP UFNBT SFMBUJWPT B MB PQFSBUJWJEBE EFOUSP EF MB DVBM USBUBSPO MPT BMMBOBNJFOUPT MBT ÕSEF OFT EF BSSFTUP FM NJDSP USÅGJDP Z MPT BOÅMJTJT DVBMJ UBUJWPT EF MPT SPCPT 1FSP OP IBCMBSPO TPCSF MB DBOUJEBE EF QFSTPOBT BUSBQBEBT DPNFUJFOEP EFMJUPT FMFDUPSBMFT Z DVÅO EP TFSÅO TPNFUJEPT B MB KVTUJDJB 4BOUPT EJKP EFT DPOPDFS FM OÛNFSP M
6TlXaT :bamy_Xm 4"/50 %0.*/(0 &M
BQFOBT UJFOF EPT NFTFT Z MB KVTUJDJB EPNJOJDBOB ZB IB TPNFUJEP B DVBUSP QFS TPOBT QPS WJPMBDJPOFT FO TFSJF FO FM UFSSJUPSJP OBDJP OBM 6OP EF FMMPT GVF DPO EFOBEP Z B PUSP TF MF JNQV TP QSJTJÕO QSFWFOUJWB "M NÅT SFDJFOUF TF MF TPMJDJUÕ NFEJEB EF DPFSDJÕO &TUPT DBTPT BVNFOUB B PDIP MPT QSPDFTBEPT QPS FTUF EFMJUP EFTEF &O VO EPDVNFOUP EFQPTJ UBEP FM QBTBEP WJFSOFT FM .JOJTUFSJP 1ÛCMJDP .1 FO #BSBIPOB TPMJDJUÕ NFTFT EF QSJTJÕO QSFWFOUJWB QBSB VO IPNCSF JEFOUJGJDBEP DPNP +VBO $BSMPT 1FÔB /JO i.PSFOPw B RVJFO MF JNQVUB DBSHPT QPS BCVTBS TFYVBMNFOUF EF BM NFOPT TFJT NVKFSFT &O FM FYQFEJFOUF UBNCJÌO FTUÅ JNQMJDBEP (SFZEFM /JO .BUPT &M EPDVNFOUP TF ÔBMB MPT EFMJUPT EF UPSUVSB Z CBSCBSJF WJPMBDJÕO TFYVBM SPCP Z USBUB EF QFSTPOBT BHSBWBEB FO TV NPEBMJEBE EF FTDMBWJUVE TFYVBM %F BDVFSEP DPO FM .1 1FÔB /JO TF FODBSHBCB EF DBQUBS MB BUFODJÕO EF KÕ
WFOFT EF CBKPT SFDVSTPT FDPOÕNJDPT B USBWÌT EF MB BQMJDBDJÕO EF NFOTBKFSÐB MMBNBEB 8IBUT"QQ TF IB DÐB QBTBS QPS iBNJHBT DFS DBOBTw Z MFT PGSFDÐB EJOF SP QBSB RVF BDVEJFSBO B MVHBSFT EFUFSNJOBEPT EPOEF BCVTBCB EF FMMBT Z MBT UPSUVSBCB 6O DPNVOJDBEP EF QSFOTB FNJUJEP QPS FM ÕSHBOP QFS TFDVUPS TFÔBMB RVF BÛO OP IB TJEP GJKBEB MB GFDIB QBSB DPOPDFS MB TPMJDJUVE EF DPFS DJÕO DPOUSB MPT JNQVUBEPT
8a 5TeT[baT ha [b`UeX [TUe T TUhfTWb WX ) `h]XeXf!
0USP EFUFOJEP *OJDJBOEP FM BÔP FTQFDÐGJ DBNFOUF FM QBTBEP EF FOFSP GVF EFUFOJEP VO IPNCSF JEFOUJGJDBEP DPNP 3JDBSEP %FMHBEP 3PESÐ HVF[ RVJFO JOUFOUÕ BCVTBS EF VOB NVKFS FO VOB QMB[B DPNFSDJBM EF "SSPZP )PO EP BVORVF BGPSUVOBEB NFOUF GVF QVFTUP FO NB OPT EF MB KVTUJDJB DVBOEP FGFDUJWPT EF MB %JSFDDJÕO $FOUSBM EF *OWFTUJHBDJÕO %JDSJN MP EFUVWJFSPO FO MB DBMMF $BSMPT 1ÌSF[ 3JDBSU -VFHP EF TFS QSPDFTBEP MB 1PMJDÐB TF QFSDBUÕ EF RVF %FMHBEP 3PESÐHVF[ FTUBCB WJODVMBEP DPO PUSPT DJODP DBTPT EF BCVTP TFYVBM QPS
MPT RVF QPTUFSJPSNFOUF GVF MMFWBEP B BVEJFODJB Z TF MF JNQVTP VOB NFEJEB EF DPFSDJÕO EF TFJT NFTFT EF QSJTJÕO QSFWFOUJWB B DVN QMJS FO FM $FOUSP $PSSFDDJP OBM EF /BKBZP
7JPMBEPS EF 4BOUJBHP DPOEFOBEP B BÕPT .JFOUSBT RVF FM QBTBEP MV OFT FOFSP +VMJP .BOVFM -ÕQF[ 6MMPB GVF DPOEFOBEP B BÔPT EF QSJTJÕO QPS BHSFEJS TFYVBMNFOUF B USFT NVKFSFT FO 4BOUJBHP &TUF IPNCSF GVF EFUFOJEP B NF EJBEPT EFM "VORVF TPMP USFT WÐDUJ NBT MFWBOUBSPO EFOVODJB
DPOUSB -ÕQF[ 6MMPB MBT BV UPSJEBEFT MF BUSJCVZFO NÅT EF DBTPT FO MPT RVF WJP MFOUÕ TFYVBMNFOUF B EJT UJOUBT NVKFSFT
*OEFNOJ[BDJÖO "TJNJTNP FM DPOEFOBEP BEFNÅT EF HVBSEBS QSJTJÕO FO FM $FOUSP EF $PSSFDDJÕO Z 3FIBCJMJUBDJÕO 3BGFZ EF 4BOUJBHP EFCFSÅ JOEFNOJ[BS B MBT WÐDUJNBT DPO VO QBHP EF QFTPT Z QFTPT M
B ?XT X_ Teg Vh_b Vb`c_Xgb Xa W\Te\b_\UeX!Vb`
" $$
;`Xi`fC`Yi\% @\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%'
6BAG8A<7B C4GEB6<A47B CBE 54A6B 5;7
5TaVT GeTafTVV\baT_ WX 5;7- 6TaT_Xf l fb_hV\baXf X`ceXfTe\T_Xf (Q XQ PXQGR HPSUHVDULDO HQ FRQVWDQWH HYROXFLyQ OD %DQ FD 7UDQVDFFLRQDO GH %+' RIUHFH VROXFLRQHV SDUD WXV QHFHVLGDGHV ILQDQFLHUDV &RQ VX SURSXHVWD LQWHJUDGD GH FDQDOHV GLJLWDOHV WLHQHV DFFHVR D ,QWHUQHW %DQNLQJ (PSUHVDULDO %+' GRQGH SR GUiV JHVWLRQDU SDJRV D SUR YHHGRUHV LPSXHVWRV \ VHUYL FLRV GH PDQHUD UiSLGD \ VHQFLOOD UHDOL]DU SDJRV PDVL YRV R LQGLYLGXDOHV FRQ SRFRV FOLFV \ VHJXLU HO HVWDGR GH WXV WUDQVDFFLRQHV HQ OtQHD $GHPiV FRQVXOWDU JHQHUDU \ GHVFDUJDU UHSRUWHV GH FRQ FLOLDFLyQ EDQFDULD \ SUpVWD PRV H LQYHUVLRQHV GH WX HP SUHVD WRGRV FRPSDWLEOHV \ IiFLOHV GH LQWHJUDU FRQ WX VLV WHPD GH WHVRUHUtD SDJDU OD QyPLQD XWLOL]DQGR XQD OtQHD GH FUpGLWR \ SURJUDPDU SD JRV D WX FRQYHQLHQFLD 7DP ELpQ FRQILJXUDU ODV WDUMHWDV FRUSRUDWLYDV SDUD REWHQHU XQ PD\RU FRQWURO VREUH ORV JDV WRV GH WXV HPSOHDGRV
&RQ 0yYLO %DQNLQJ (PSUH VDULDO %+' OOHYDV HO EDQFR FRQWLJR D GRQGH YD\DV (VWD DSOLFDFLyQ PyYLO WH SHUPLWH DXWRUL]DU WUDQVDFFLRQHV UHD OL]DU SDJRV UHFLELU QRWLILFD FLRQHV LQVWDQWiQHDV VREUH WUDQVDFFLRQHV \ GHSRVLWDU FKHTXHV GHVGH GRQGH TXLH UD TXH HVWpV
Desde la unidad de Banca Transaccional del Banco BHD impulsamos el progreso de nuestros clientes entregándoles una banca responsable, innovadora y cercana.
Aura Rodríguez Vicepresidenta Sénior Banca Transaccional Banco BHD
$PEDV KHUUDPLHQWDV HVWiQ GLVHxDGDV SHQVDQGR HQ WL /D LQWHUID] HV LQWXLWLYD \ Ii FLO OR TXH JDUDQWL]D TXH SXHGDV QDYHJDU \ UHDOL]DU WUDQVDFFLRQHV VLQ HVIXHU]R LQFOXVR VL QR HUHV XQ H[SHU WR HQ WHFQRORJtD (VWRV FD QDOHV HVWiQ GLVHxDGRV FRQ ORV PiV DOWRV HVWiQGDUHV GH VHJXULGDG SDUD SURWHJHU WX LQIRUPDFLyQ ILQDQFLHUD $VLPLVPR %DQFD 7UDQVDFFLR QDO GH %+' RIUHFH XQ FRQMXQ WR GH VROXFLRQHV TXH DEDUFD OD FDGHQD GH YDORU GHVGH RS FLRQHV GH ILQDQFLDPLHQWR SDUD SDJR \ GHVFXHQWR GH IDFWXUDV KDVWD OHDVLQJ SDJRV SDUD FR PHUFLR H[WHULRU \ ODV SULQFLSD OHV VROXFLRQHV GH UHFDXGRV \ SDJRV SDUD OD RSHUDWLYD GLDULD (V LPSRUWDQWH PHQFLRQDU TXH %+' FXHQWD FRQ DOWRV HVWiQ GDUHV SDUD ORV VHUYLFLRV HVSH FLDOL]DGRV GH FRQFLOLDFLyQ \ FRQ VROXFLRQHV GLVHxDGDV SDUD LPSXOVDU HO FUHFLPLHQWR GH ODV SHTXHxDV PHGLDQDV \ JUDQGHV HPSUHVDV
Enlace de Pagos BHD. Desde Internet Banking Empresarial BHD, esta opción permite enviar un enlace para realizar los cobros. Puedes recibir ese enlace por redes sociales, correo electrónico o mensaje de texto, y pagar con cuenta de BHD o tarjeta de crédito de BHD y de cualquier entidad financiera. Depósito Digital de Cheques de BHD. Es otra funcionalidad que te ofrece Banca Transaccional de BHD. Ahora ya no tienes que visitar una sucursal de BHD para depositar un cheque. A través de móvil banking empresarial BHD puedes enviar una imagen del cheque y BHD procesa el depósito correspondiente. Transferencias Financiadas de BHD. Desde Internet Banking Empresarial BHD simplificas los procesos manuales de comercio exterior. Esta nueva funcionalidad transformará la experiencia para los clientes de comercio exterior de BHD.
5;7 Xf X_ ce\`Xe UTaVb WX_ cT f dhX cXe`\gX X_ WXc f\gb W\Z\gT_ WX V[XdhXf cebc\bf l WX bgebf UTaVbf Vba ha cebVXfb UTfgTagX T`\ZTU_X X \agh\g\ib! (Q %DQFD 7UDQVDFFLRQDO GH %+' QR VROR HQFRQWUDUiV SUR GXFWRV WDVDV \ FRPLVLRQHV FRPSHWLWLYDV WDPELpQ XQ FRPSURPLVR JHQXLQR FRQ WX ELHQHVWDU ILQDQFLHUR \ DJLOL GDG \ HILFLHQFLD HQ OD IRUPD
GH DWHQGHUWH \ VHUYLUWH (Q OD HUD GLJLWDO OD UHVSRQVDEL OLGDG GH OD %DQFD 7UDQVDFFLR QDO GH %+' HV HVWDU FHUFD GH WL SDUD DFRPSDxDUWH \ GHVDUUR OODU FRQWLJR ODV PHMRUHV SODWD IRUPDV GLJLWDOHV SDUD WUDQVDU
$% " Abg\V\Tf Bc\a\ a EXi\fgT 7XcbegXf
L?IJ7PE ?DJ;HDE
@\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%' ;`Xi`fC`Yi\%
&YDFTP QBOUBMMBT BGFDUB MB WJTUB 9H8AG8 8KG8EA4
-VFHP EF MB QBOEFNJB QPS $PWJE IBO BVNFOUBEP MPT DBTPT EF NJPQÇB FO OJËPT Z BEPMFTDFOUFT 6_ThW\T 9XeayaWXm Fbgb
.VFSF NVKFS RVF DIPDÍ TV NPUP DPO VO UPSP FO &M 4FJCP
=
&- 4&*#0 6OB NVKFS NVSJÕ MB OPDIF EF FTUF MV OFT USBT DIPDBS TV NPUPDJDMFUB DPO VO UPSP FO FM LJMÕNFUSP EF MB DBSSFUFSB 1FESP 4ÅODIF[ &M 4FJ CP -B WÐDUJNB GVF JEFOUJGJDBEB DPNP 7JSHJOJB $IB MBT %PSPUFP EF BÔPT RVJFO NVSJÕ B DPOTFDVFO DJB EF USBVNB DSBOFBM BHVEP -B NVFSUF EF 7JSHJOJB IB DBVTBEP HSBO DPONPDJÕO FOUSF TVT GBNJMJBSFT Z BMMFHBEPT -B KPWFO FSB UÌDOJDP FO FOGFSNFSÐB HSB EVBEB EF MB &TDVFMB 7PDBDJPOBM 4BMPNÌ 6SFÔB
/JËB EF EPT BËPT GVF IFSJEB FO MVDIB EF CBOEBT FO -B 3PNBOB -" 30."/" 6OB OJÔB EF EPT BÔPT SFTVMUÕ IFSJEB FO FM IPNCSP FO NFEJP EFM FOGSFOUBNJFOUP FOUSF EPT CBOEBT FO FTUB DJVEBE TFHÛO JOGPSNÕ FM EFQBS UBNFOUP EF $PNVOJDBDJÕO Z &TUSBUFHJB EF MB 1PMJ DÐB /BDJPOBM -B JOTUJUVDJÕO EJKP RVF QPS FM IFDIP BQSFTÕ B EPT KÕWFOFT JOUFHSBOUFT EF CBOEBT -B SJÔB UVWP MVHBS FO FM TFDUPS 7JMMB 7FSEF FO NPNFOUPT FO RVF MB NBESF DBNJOBCB DPO MB OJÔB /P TF FTQF DJGJDÕ FM UJQP EF IFSJEB RVF SFDJCJÕ
*ODSFNFOUBO B MBT QSPWJODJBT FO BMFSUB QPS BHVBDFSPT 4% &M $FOUSP EF 0QFSBDJPOFT EF &NFSHFODJBT $0&
JODSFNFOUÕ B MB DBOUJEBE EF QSPWJODJBT FO BMFSUB WFSEF BOUF MPT BHVBDFSPT RVF TF QSFWÌO B QBSUJS EF FTUF NBSUFT EFCJEP B MB JODJEFODJB EF VO TJTUFNB GSPOUBM P GSFOUF GSÐP -BT QSPWJODJBT FO BMFSUB QFS UFOFDFO B MB SFHJÕO OPSUF P $JCBP Z FO FTUBT FM $0& SFDPNJFOEB B MBT QFSTPOBT BCTUFOFSTF EF DSV[BS SÐPT BSSPZPT Z DBÔBEBT RVF QSFTFOUFO BMUPT WPMÛNF OFT EF BHVB &O BMFSUB WFSEF FTUÅO )FSNBOBT .J SBCBM .BSÐB 5SJOJEBE 4ÅODIF[ 4BOUJBHP 3PESÐHVF[ %BKBCÕO &TQBJMMBU 1VFSUP 1MBUB 7BMWFSEF %VBSUF .POUFDSJTUJ 4BOUJBHP Z -B 7FHB
'BMMFDJÍ FM DBOEJEBUP RVF QFSEJÍ Z EFQSJNJEP UPNÍ VO MÇRVJEP UÍYJDP %"+"#¸/ &M DBOEJEBUP B BMDBM
| 8_ VTaW\WTgb T T_VT_WX cbe _T Vb `ha\WTW 6T baZb gT`U\ a Tfc\e T XfT cbf\V\ a Xa _Tf X_XVV\baXf WX_ %#%# cbe X_ C?7!
9H8AG8 8KG8EA4
EF EF FTUF EJTUSJUP NVOJDJQBM QPS MB 'VFS[B EFM 1VFCMP %P NJOHP /ÛÔF[ (SVMMÕO GBMMFDJÕ BOPDIF IPSBT EFTQVÌT EF JO HFSJS VO MÐRVJEP UÕYJDP TFHÛO JOGPSNBSPO QBSJFOUFT RVJFOFT EJKFSPO RVF FTUBCB EFQSJNJEP 'VF MMFWBEP FO FTUBEP BHÕOJDP BM IPTQJUBM 3BNÕO .BUÐBT .F MMB EF BRVÐ Z MVFHP GVF USBTMBEB EP B VO DFOUSP EF TBMVE EF 7BM WFSEF EPOEF NVSJÕ -PT GBNJMJBSFT EF /ÛÔF[ EJKFSPO RVF TF TFOUÐBO BDPTBEPT QPS MPT NFEJPT EF DPNVOJDBDJÕO RVF CVTDBCBO JOGPSNBDJÕO M
4% &M VTP FYDFTJWP Z DPOUJ OVP EF QBOUBMMBT DPNP UB CMFUBT P UFMÌGPOPT DFMVMBSFT QVFEF UFOFS VO HSBO JN QBDUP FO MB TBMVE PDVMBS DBVTBOEP NÛMUJQMFT EBÔPT B MB WJTUB RVF WBO EFTEF SF TFRVFEBE PDVMBS FOSPKFDJ NJFOUP EF MPT PKPT IBTUB BVNFOUBS MBT QSPCBCJMJEB EFT EF EFTBSSPMMBS NJPQÐB %JBSJP -JCSF DPOWFSTÕ DPO MB PGUBMNÕMPHB $BSPMJOB .FKÐB RVJFO FYQMJDÕ RVF MVFHP EF MB QBOEFNJB QPS $07*% FM WPMVNFO EF EJBHOÕTUJDPT BVNFOUÕ i)BZ VOB SFMBDJÕO EJSFD UB FOUSF FM TPCSF VTP EF MPT EJTQPTJUJWPT Z FM EFTB SSPMMP EF MB NJPQÐBw BGJS NÕ MB FTQFDJBMJTUB -B NJPQÐB FT MB DPOEJDJÕO FO MB RVF MPT PCKFUPT EJT UBOUFT TF WFO CPSSPTPT QFSP DPO CVFOB DBMJEBE WJ TVBM DFSDBOB %F BDVFSEP DPO MB HBMFOB FM iFM PKP TF BEBQUB NPEJGJDB TV UBNB ÔP Z UPEB TV FTUSVDUVSB QBSB RVF QVFEB WFS CJFO EF
DFSDB QPSRVF FT MP RVF NÅT TF MF FYJHF DPNQSPNFUJFO EP MB WJTJÕO MFKBOBw i)BZ VOB SFMBDJÕO EJSFDUB FOUSF FTF BVNFOUP EF MB MPOHJUVE EFM PKP Z FM VTP EF MPT EJTQPTJUJWPT B NBZPS VTP EF EJTQPTJUJWPT FO OJ ÔPT NFOPSFT NÅT FT FM SJFTHP EF RVF QSPHSFTF B MB NJPQÐB )BZ NVDIB JODJ EFODJB EF NJPQÐB BIPSB JODMVTP MVFHP EF MB QBOEF NJB BVNFOUÕ FYQPOFODJBM NFOUF FM OÛNFSP EF QB DJFOUFT DPO EFTBSSPMMP EF NJPQÐB ZB TFB QBDJFOUFT OVFWPT NJFNCSPT P MPT NJTNPT NJPQFT RVF EJFSPO VOB QSPHSFTJÕO NVZ SÅQJ EBw FOGBUJ[Õ &O TV DPOTVMUB .FKÐB IB SFDJCJEP QBDJFOUFT DPO EF GFDUPT SFGSBDUJWPT NVZ QF RVFÔPT DPNP BTUJHNBUJT NP P IJQFSNFUSPQÐB EF HSBEPT P iRVF UBM WF[ FO PUSP UJFNQP OP IV CJFSB IBCJEP MB OFDFTJEBE EF JOEJDBS MFOUFT QFSP ZB FO FTUB ÌQPDB QPS FM TP CSFÛTP EF MPT EJTQPTJUJWPT IF UFOJEP RVF JOEJDBSMPT
I\f\ a VTafTWT UbeebfT b Wb_beXf WX VTUXmT fba f agb`Tf! QPSRVF TJ OP FM QBDJFOUF TJFNQSF FTUÅ DPO DBOTBODJP WJTVBMw EFUBMMÕ &TB GBUJHB WJTVBM FT FM QSJ NFS TÐOUPNB EF BMBSNB RVF TVFMF TVNBSTF B TFRVF EBE PDVMBS WJTJÕO CPSSPTB Z EPMPSFT EF DBCF[B &O NFOPS NFEJEB UBN CJÌO TF IBO EPDVNFOUBEP DBTPT EF FTUSBCJTNP QPS FM VTP DPOTUBOUF EF EJTQPTJUJ WPT FMFDUSÕOJDPT
5JFNQP EF VTP -B PGUBMNÕMPHB TPTUVWP RVF iFM DFMVMBS FTUÅ NVDIP NÅT BTPDJBEP RVF MBT QBO UBMMBT HSBOEFTw B MPT EBÔPT FO MB WJTJÕO QPS EPT SB[P OFT GVOEBNFOUBMFT QBOUB MMBT NÅT QFRVFÔBT Z VOB QPTJDJÕO EF VTP DPO MPT DP EPT GMFYJPOBEPT RVF BDFS
DB FM BQBSBUP BM DVFSQP $JUBOEP B MB "TPDJBDJÕO "NFSJDBOB EF 0GUBMNPMP HÐB .FKÐB EJKP RVF BOUFT EF MPT EPT BÔPT MP JEFBM FT OP VUJMJ[BS OJOHÛO EJTQPTJUJWP )BTUB MPT DVBUSP BÔPT TF SFDPNJFOEBO EPT IPSBT BM EÐB Z ZB QPS FODJNB EF MPT TFJT BÔPT FOUSF DVBUSP B TFJT IPSBT BM EÐB TJFNQSF Z DVBOEP OP TFBO DPOUJOVBT i/P FT MP NJTNP RVF VO OJÔP VUJMJDF VOB UBCMFUB EFTEF MBT EF MB UBSEF IBTUB MBT EF MB OPDIF FTP FTGVFS[P WJTVBM EF GPS NB NBOUFOJEB BGFDUB NV DIP NÅT B RVF TJ MB VTB VOB IPSB FO MB NBÔBOB VOB FO MB UBSEFDJUB B NFEJB UBSEF Z PUSB FO MB OPDIFw BDMBSÕ -B HBMFOB SFDPNJFOEB VO DIFRVFP BOVBM EF SVUJOB M
3FQBUSJBO B MB 3FQÔCMJDB %PNJOJDBOB NJHSBOUFT EFUFOJEPT FO BHVBT EF 1VFSUP 3JDP 9H8AG8 8KG8EA4
'VFSPO JOUFSDFQUBEPT FO FM $BOBM EF MB .POB QPS MB (VBSEJB $PTUFSB EF && 66
EFUFOJFOEP B VO UPUBM EF NJHSBOUFT FOUSF FMMPT EPNJOJDBOPT
0USPT WJBKFT SFDJFOUFT
4"/ +6"/ -B (VBSEJB $PT
UFSB FTUBEPVOJEFOTF JOGPS NÕ FTUF NBSUFT RVF SFQBUSJÕ B NJHSBOUFT B 3FQÛCMJDB %PNJOJDBOB EFTQVÌT EF JO UFSDFQUBS MB FNCBSDBDJÕO FO MB RVF WJBKBCBO FO FM $BOBM EF MB .POB FO BHVBT EF 1VFSUP 3JDP -B USJQVMBDJÕO EF VO BWJÕO QPMJWBMFOUF EF "EVB OBT Z 1SPUFDDJÕO 'SPOUFSJ [B EFUFDUÕ VOB FNCBSDB DJÕO JNQSPWJTBEB NVZ TPCSFDBSHBEB BM TVSPFTUF EFM NVOJDJQJP QVFSUPSSJ RVFÔP EF "HVBEJMMB &M HVBSEBDPTUB +PTFQI %PZMF JOUFSDFQUÕ MB OBWF Z FNCBSDÕ EF GPSNB TFHVSB B MPT NJHSBOUFT EF MPT DVBMFT BGJSNBSPO TFS DJVEBEBOPT EF MB 3FQÛCMJ DB %PNJOJDBOB NJFOUSBT RVF PUSPT DVBUSP EJKFSPO TFS IBJUJBOPT i-B (VBSEJB $PTUFSB USB
8a _T X`UTeVTV\ a i\T]TUTa )+ Wb`\a\VTabf l VhTgeb [T\g\Tabf fXZ a fhf WXV_TeTV\baXf T _Tf Thgbe\WTWXf! CBKB EJBSJBNFOUF DPO OVFT USPT TPDJPT MPDBMFT GFEFSB MFT Z EF MB "SNBEB EF MB 3F QÛCMJDB %PNJOJDBOB FO OVFTUSB EFUFSNJOBDJÕO DPNQBSUJEB EF EFUFOFS MPT WJBKFT EF NJHSBDJÕO NBSÐUJ NB JMFHBM FO FM $BOBM EF MB .POBw EJKP FM DPNBOEBOUF (FSBSE 8FOL KFGF EF SFT QVFTUB EFM 4FDUPS 4BO +VBO 8FOL BMFSUÕ BTJNJTNP EF RVF TF USBUB EF VO WJBKF iTV NBNFOUF QFMJHSPTPw ZB RVF
FO TV NBZPSÐB TF SFBMJ[BO B CPSEP EF FNCBSDBDJPOFT iOP BQUBT QBSB OBWFHBS Z NVZ TPCSFDBSHBEBT RVF DPOUJOVBNFOUF TF MMFOBO EF BHVB Z UJFOFO QPDP P OJOHÛO FRVJQP QBSB TBMWBS WJEBTw %FTEF FM EF PDUVCSF EF IBTUB FM EF FOFSP EF MB (VBSEJB $PT UFSB IB JOUFSDFQUBEP WJBKFT JSSFHVMBSFT FO FM $BOBM EF MB .POB Z BHVBT DFSDBOBT B 1VFSUP 3JDP
&M QBTBEP EF EJDJFNCSF GVFSPO MPT NJHSBOUFT EPNJOJDBOPT EFUFOJEPT USBT JOUFSDFQUBS USFT FNCBS DBDJPOFT FO BHVBT EF "HVB EJMMB $BCP 3PKP Z /JTJCÕO FO 1VFSUP 3JDP i4FHVJNPT DPNQSPNFUJ EPT B SFTDBUBS Z SFQBUSJBS B DVBMRVJFSB RVF JOUFOUF JO NJHSBS JMFHBMNFOUF B USB WÌT EF WJBKFT JOTFHVSPT QPS NBSw EJKP FO VO DPNVOJ DBEP /JDIPMBT 'VKJNPUP PGJDJBM EF $VNQMJNJFOUP EFM %JTUSJUP 4JFUF EF MB (VBSEJB $PTUFSB -BT JODVSTJPOFT EF MB (VBSEJB $PTUFSB TPCSF FNCBSDBDJPOFT SÛTUJDBT TJHVFO TJFOEP SFMBUJWB NFOUF GSFDVFOUFT B QFTBS EF MBT BEWFSUFODJBT EF MBT BVUPSJBEFT FTUBEPVOJEFO TFT &M $BOBM EF MB .POB FT VOB SVUB NJHSBUPSJB IB CJUVBM RVF TJHVFO MPT WJB KFT JMFHBMFT M898
Abg\V\Tf Bc\a\ a EXi\fgT 7XcbegXf " $&
;`Xi`fC`Yi\% @\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%'
:; JE:E ;B CKD:E
"NFSJDBO "JSMJOFT BVNFOUB MBT UBSJGBT EF FRVJQBKFT B MPT WJBKFSPT
C && 66 QSPQPOES» oBMUP BM GVFHP
A +VMJBO "TTBOHF QJEF QPEFS
SFDVSSJS TV FYUSBEJDJÍO QPS UFNPS
-0/%3&4 -B EFGFOTB EF +VMJBO "TTBOHF QJEJÕ BZFS BM 5SJCVOBM 4VQFSJPS EF -POESFT QFSNJTP QBSB WPM WFS B SFDVSSJS TV FYUSBEJDJÕO B && 66 BQSPCBEB QPS FM 3FJOP 6OJEP FO TPCSF MB CBTF EF RVF OP UFOESÅ BMMÐ VO KVJDJP KVTUP &M GVOEBEPS EF 8JLJ -FBLT RVF FTUÅ FO QSJTJÕO QSFWFOUJWB FO #FMNBSTI OP QVEP BTJTUJS B MB BVEJFODJB QPS FTUBS FOGFSNP FOUSF UFNPSFT QPS VO EFUFSJPSP EF TV TBMVE
B ,JN +POH VO SFDJCF VO DPDIF
SVTP SFHBMBEP QPS 7MBEÇNJS 1VUJO .04$¾ &M MÐEFS OPSDPSFBOP ,JN +POH VO IB SF DJCJEP VO DPDIF EF GBCSJDBDJÕO SVTB EF NBOPT EF 7MBEÐNJS 1VUJO TFHÛO JOGPSNÕ BZFS MB BHFODJB FT UBUBM ,$/" FO MP RVF TVQPOF VOB OVFWB NVFTUSB EFM BDFSDBNJFOUP FOUSF 1JPOZBOH Z .PTDÛ RVF QP ESÐB JNQMJDBS B TV WF[ PUSB WJPMBDJÕO EF TBODJPOFT EF MB 0/6 898
UFNQPSBMp FO (B[B DPOEJDJPOBEP
/"$*0/&4 6/*%"4 &TUBEPT 6OJEPT DPOGJSNÕ BZFS FO MB 0/6 RVF QSFQBSB VOB SFTPMVDJÕO QSPQJB FO FM $PO TFKP EF 4FHVSJEBE TPCSF MB HVFSSB FO (B[B FO MB RVF QPS QSJNFSB WF[ QFEJSÅ VO iBMUP BM GVFHPw BVORVF QSFDJTÕ RVF TFSÅ iUFNQPSBMw Z DPO DPOEJDJPOFT &TUBSÅ iCBTB EP FO MB GÕSNVMB EF RVF UPEPT MPT SFIFOFT FO NBOPT EF )BNÅT TFBO MJCFSBEPTw TFHÛO EJKP MB FNCBKBEPSB -JO EB 5IPNBT (SFFOGJFME 898
D 4BMFO EF 7FOF[VFMB -" $*'3"
FNQMFBEPT %FSFDIPT )VNBOPT EF 0/6 (*/" -PT FNQMFBEPT EF MB 0GJDJOB EF %FSFDIPT )VNBOPT EF MB 0/6 FO 7F OF[VFMB EFKBSPO ZB FM QBÐT Z TF FODVFOUSBO FO 1BOBNÅ QBSB QSPTFHVJS EFTEF BIÐ TV MBCPS DPOGJSNÕ BZFS B &'& MB QPSUBWP[ EFM PSHBOJTNP .BS UB )VSUBEP EFTQVÌT EF RVF MB TFNBOB QBTBEB FM (PCJFS OP WFOF[PMBOP MFT PSEFOBSB TVTQFOEFS TVT BDUJWJEBEFT
Ƅƈƃ E Fba _bf `\_Xf WX W
_TeXf dhX F\WaXl CbjX__ l bgebf TUbZTWbf T_\TWbf WX_ XkceXf\WXagX 7baT_W Geh`c WXUXa cTZTe cbe TUhfTe WX_ f\fgX`T ]hW\ V\T_! ?T 6begX FhceX`T WX 8fgTWbf Ha\Wbf eXV[Tm TlXe haT TcX_TV\ a dhX UhfVTUT eXiXeg\e X_ cTZb!
&M BM[B FT EF DJODP EÍMBSFT Z FT MB QSJNFSB EJTQVFTUB EFTEF %"--"4 "NFSJDBO "JSMJ OFT FTUÅ BVNFOUBOEP FM DPTUP EF GBDUVSBS NBMFUBT Z FTUÅ IBDJFOEP PUSPT DBN CJPT QBSB FNQVKBS B MPT DMJFOUFT B DPNQSBS CPMFUPT EJSFDUBNFOUF EF MB BFSPMÐ OFB TJ RVJFSFO HBOBS QVO UPT EF WJBKFSP GSFDVFOUF -B BFSPMÐOFB EJKP FM NBS UFT RVF FM SFHJTUSP EF VOB NBMFUB FO VO WVFMP EP NÌTUJDP BVNFOUBSÅ EF EÕMBSFT BIPSB B EÕMBSFT FO MÐOFB Z EÕMBSFT TJ TF DPNQSB FO FM BFSPQVFSUP -B UBSJGB QPS VOB TFHVOEB NBMFUB EPDVNFOUBEB BV NFOUBSÅ EF B UBOUP FO MÐOFB DPNP FO FM BFSPQVFSUP "NFSJDBO DPO TFEF FO 'PSU 8PSUI 5FYBT JOUSP EVKP UBSJGBT EF FRVJQBKF FO EÕMBSFT FO FTF FOUPODFT QBSB IBDFS GSFOUF BM BVNFOUP EFM DPT
UP EFM DPNCVTUJCMF QBSB BWJPOFT %FTEF FOUPODFT TF IBO DPOWFSUJEP FO VOB GVFOUF EF JOHSFTPT DPOT UBOUF QBSB MB NBZPSÐB EF MPT QSJODJQBMFT PQFSBEP SFT FTUBEPVOJEFOTFT "NFSJDBO MJEFSÕ GÅDJM NFOUF MB JOEVTUSJB BM SF DBVEBS NJM NJMMPOFT FO UBSJGBT EF FRVJQBKF FO FM ÛMUJNP BÔP QBSB FM RVF TF EJTQPOF EF DJGSBT EFM %FQBSUBNFOUP EF 5SBOTQPSUF EF && 66 -B BFSPMÐOFB UBNCJÌO FTUÅ BVNFOUBOEP MBT UBSJGBT EF FRVJQBKF FO QBSB WVFMPT JOUFSOBDJPOBMFT DPSUPT JO DMVJEPT MPT EF $BOBEÅ .Ì YJDP Z FM $BSJCF BIPSB QPS MB QSJNFSB NBMFUB Z QPS MB TFHVOEB 1PS MP HFOFSBM MB BFSPMÐ OFB QFSNJUJSÅ B MPT DMJFOUFT EPDVNFOUBS BM NFOPT VOB NBMFUB HSBUJT TJ UJFOFO VO FTUBUVT EF ÌMJUF FO FM QSP HSBNB EF MFBMUBE EF "NFSJ DBO DPNQSBO VO CPMFUP EF DMBTF QSFNJVN P VTBO VOB UBSKFUB EF DSÌEJUP EF MB NBSDB "NFSJDBO M 4C
14 / Noticias Opinión Revista Deportes Petróleo
ECONOMÍA
Miércoles,21 21de defebrero febrerode de2024 2024 DiarioLibre. 14 / Miércoles,
Barril en WTI. Datos en US$
Dólar Datos en RD$ 79.16
58.83
78.86
Venta
58.82
58.79
58.85
Euro
Compra
Datos en RD$
63.27
58.84
78.18
78.03
62.99 62.81
76.64
M14
Compra
J15
V16
L19
M20
58.47
58.47
58.5
M14
J15
V16
58.57
62.64
M20
M14
62.92
58.43 L19
J15
V16
L19
M20
Luis Abinader garantiza solución a una desgravación de arroz difícil de negociar b El ministro de Industria, Víctor Bisonó, plantea alternativas
a un acuerdo que no acepta modificaciones bilaterales b El presidente se habría reunido sin productores e industriales
Intercambio comercial de RD a través del DR-Cafta Valor FOB en millones de US$
2023 I. De La Cruz / M. Guillén SD. El presidente Luis Abina-
der garantizó el lunes que “antes del 2025” habrá una solución a la desgravación total del arroz fijada a partir de enero del año próximo en el Tratado de Libre Comercio entre República Dominicana, Centroamérica y Esta-
dos Unidos (DR-Cafta, por sus siglas en inglés), una medida que no ha sido tan fácil de tratar entre todas las partes, sobre todo, la más beneficiada: los Estados Unidos. En su rueda de prensa semanal, el mandatario recordó que ha estado trabajando el tema y buscando “diferentes vías” para “so-
lucionarlo” bajo el respeto de los tratados firmados por República Dominicana, así como la constitución y las leyes. “Antes del 2025 eso va a estar solucionado. Vamos a proteger siempre la producción nacional, y especialmente la producción de arroz, que es fundamental
Productores en expectativa Los productores nacionales temen que cuando el arroz de Estados Unidos pueda entrar al país con arancel cero los desplace del mercado. Abinader indicó en LA Semanal que este lunes sostuvo una reunión en la que trató el tema de la negociación de este punto en el acuerdo, firmado por el país en 2004 y puesto en vigencia en 2007. El encuentro, al parecer, se realizó de manera interna, sin la participación de representantes de productores e industriales que participan en la comisión interministerial que encabezan los ministerios de Industria y Agricultura. Manolo Tavárez, coordinador de la Comisión de Seguimiento de los Acuerdos Comerciales de la Cadena de Valor del Arroz y representante del sector molinero, aseguró que fue convocado a la última reunión que organizaron los minis-
terios, junto con los demás actores, en noviembre pasado, más no a la del lunes. “Sobre esta reunión pregunté, y sé que fue que el presidente se reunió con parte de su equipo, como él lo citó. Y yo sé que está en movimiento para hacer una reunión con más participantes”, manifestó a Diario Libre. Espera que esta reunión se efectúe en marzo próximo. El presidente de la Federación Nacional de Productores de Arroz, Marcelo Reyes, desconoce con cuáles actores se estuvo reuniendo el presidente. “Tengo varios meses que, o no convocan, o no me han convocado a mí. No sé si han convocado a otros... Debe tener desde agosto, o antes de agosto, que no se reúnen”, precisó el principal representante de los productores arroceros en la comisión interministerial.
para la economía dominicana, y especialmente para varias provincias del país”, dijo ante una pregunta de Diario Libre. El DR-Cafta tiene un peso importante en el intercambio comercial de República Dominicana. El acuerdo tuvo una participación del 43.8 % en las importaciones dominicanas del año pasado, con un valor de 12,716 millones de dólares, de acuerdo con los datos que registra el Ministerio de Industria, Comercio y Mipymes (MICM). Este tratado es el principal canalizador de las exportaciones dominicanas realizadas bajo acuerdos comerciales. Solo en el año pasado, el país exportó 7,350 millones de dólares bajo sus condiciones. Esto le da al DR-Cafta una participación del 61.60 % y representa un déficit comercial de 5,366 millones de dólares para el país, que importa más de lo que exporta bajo este acuerdo.
Modificaciones “no son posibles” El ministro de Industria,
12,716,074,547
7,350,400,098
Déficit comercial Importaciones
Exportaciones
Fuente: Ministerio de Industria, Comercio y Mipymes (MICM) Infografía: Luis Luis/Diario Libre
Víctor Bisonó, indicó a Diario Libre en enero pasado que cualquier modificación del DR-Cafta requiere del visto bueno de todos los países involucrados, y que no deja espacios para adendas unilaterales o bilaterales. “Realmente, lo del DRCafta se circunscribe a lo pactado. Cualquier otra cosa, son acciones que el mismo acuerdo facilita y que se habla, pero la modificación no es posible”, afirmó tras participar en un Diálogo Libre. Sin embargo, indicó que lo que sí puede haber son otros tipos de acuerdos, o bien, un relanzamiento de
-5,365,674,449
la estrategia de negocios. “Estamos buscando alianzas con otros (países) de la región para que nos vean como la tercera o segunda potencia económica de América Latina, detrás de Brasil y México. Ya, ahí, comenzaremos a hablar en otros idiomas”, señaló. Indicó que el gobierno, los productores e industriales conforman una mesa tripartita para tomar acciones conjuntas en defensa del productor nacional. “Hay muchas cosas adicionales que se pueden hacer. Los productores se van a ayudar en un cien por ciento”, garantizó. b
Liberan machos estériles para erradicar mosca Mediterráneo Serán alrededor de tres millones del insecto durante 24 semanas SD. Las autoridades de Sanidad Vegetal del Ministerio de Agricultura liberaron ayer los primeros 3 millones de moscas macho estériles, una estrategia con la que buscan evitar la reproducción de ejemplares de la mosca del mediterráneo, considerada una de las plagas más dañinas para la agricultura.
Las pupas fueron traídas desde Guatemala y liberadas a partir del epicentro donde la plaga fue detectada por primera vez en Los Corales, Punta Cana. Los insectos se esparcieron a unos 15 kilómetros alrededor, en zonas aledañas como el aeropuerto de Punta Cana y el complejo donde fue identificada. La directora del departamento de Sanidad Vegetal, Rosa Lazala, indicó que desde el pasado 23 de enero no se ha registrado nin-
gún ejemplar de la mosca en las trampas colocadas en los alrededores de la zona cero. Sin embargo, la liberación de los machos estériles forma parte del protocolo internacional que vienen agotando las autoridades dominicanas. Se estarán liberando alrededor de 3 millones de estos insectos durante 24 semanas, para un total de 72 millones de pupas. En la liberación participaron, además de los técnicos dominicanos de
Moscas estériles liberadas.
Sanidad Vegetal, representantes del Organismo Internacional Regional de Sanidad Agropecuaria, del Instituto Interamericano de Cooperación para la Agricultura, del Fondo de Naciones Unidas para la Alimentación y la Agricultura y del Servicio de Inspección Sanitaria de Animales y Plantas del Departamento de Agricultura de los Estados Unidos. La compra de estos ejemplares estériles fue realizada con recursos propios
del Ministerio de Agricultura y aportes de organismos internacionales, informó el departamento de Comunicaciones de esta entidad, aunque sin ofrecer datos exactos. La institución aún no ha informado si el Poder Ejecutivo llegó a aprobar un presupuesto de 900,000 dólares que se solicitaron para el fortalecimiento del programa Moscamed-RD, así como para la compra de más productos, trampas y equipos. b
Abg\V\Tf Bc\a\ a EXi\fgT 7XcbegXf " $(
;`Xi`fC`Yi\% @\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%'
&M PDUVCSF GVF EÇB EF NBZPS *NQPSUBDJPOFT CFCJEBT DPOTVNP EF FOFSHÇB FO BMDPIÍMJDBT TF SFEVDFO 4E6;<IB
&O FTF BËP FM QBÇT UVWP TFJT QJDPT EF EFNBOEB QPS MBT BMUBT UFNQFSBUVSBT
-B '%$ DPOTJEFSB FO QBOEFNJB MBT WFOUBT GVFSPO oNVZ CVFOBTp QFSP ZB WVFMWFO B MB OPSNBMJEBE
@Te T WX_ 6Te`Xa :h\__ a
4% %VSBOUF FM TF JN QPSUBSPO NJMMPOFT EF MJUSPT EF CFCJEBT BMDPIÕMJ DBT SFHJTUSÅOEPTF VOB DBÐ EB EFM DPO SFTQFDUP BM NJTNP QFSJPEP EF DVBOEP TF BMDBO[BSPO MPT NJMMPOFT EF MJUSPT -PT EBUPT QVCMJDBEPT QPS MB %JSFDDJÕO (FOFSBM EF "EVBOBT %(" JOEJDBO RVF FM EF MBT CFCJ EBT BMDPIÕMJDBT JNQPSUB EBT FM BÔP QBTBEP TF DPO DFOUSÕ FO MB DFSWF[B BMDPIPM FUÐMJDP Z WJOP &M QSFTJEFOUF EF MB 'FEF SBDJÕO %PNJOJDBOB EF $P NFSDJBOUFT '%$ *WÅO (BSDÐB FYQMJDÕ BZFS RVF FM QBOPSBNB BDUVBM FT FM SF TVMUBEP EF MB OPSNBMJ[B DJÕO EF MBT JNQPSUBDJPOFT EF CFCJEBT BMDPIÕMJDBT USBT MB QBOEFNJB i&O MPT BÔPT EF MB QBOEFNJB TF WFOEJF SPO NVDIBT CFCJEBT BMDP IÕMJDBT QPSRVF MB HFOUF FT
4% %VSBOUF FM TFDUPS FMÌDUSJDP SFHJTUSÕ VOB TF SJF EF JODJEFODJBT RVF BGFDUBSPO FM SJUNP EF EF TFNQFÔP EFM 4JTUFNB &MÌDUSJDP /BDJPOBM *OUFS DPOFDUBEP 4&/* DPO WB SJPT QJDPT FO MB EFNBOEB EFM TFSWJDJP QPS FM DBMPS Z FM EFUFSJPSP EF MBT SFEFT EF USBOTNJTJÕO &M *OGPSNF "OVBM EF 0QF SBDJPOFT Z 5SBOTBDDJPOFT &DPOÕNJDBT EFM 0SHB OJTNP $PPSEJOBEPS EFM 4&/* FTQFDJGJDB RVF MB NB ZPS EFNBOEB EF FMFDUSJDJ EBE FO FTF BÔP TF SFHJTUSÕ FM KVFWFT EF PDUVCSF QPS VO WBMPS EF NF HBWBUJPT IPSBT -B JOZFDDJÕO OFUB FO BMUB UFOTJÕO BM 4&/* FO MB IPSB EF EFNBOEB NÅYJ NB EF FTF EÐB Q N GVF EF NFHBWB
=bTdh a 6TeTUT__b
8_ Th`Xagb WX_ hfb WX X_XVge\V\WTW Vb\aV\W\ e VbeW WX VT_be! UJPT .8 EPOEF DPSSFTQPOEF B SFUJSPT UPUBMFT EF FOFSHÐB FT EFDJS MB FMFDUSJDJEBE RVF TF TJSWJÕ B MBT VOJEB EFT IBCJUBDJPOBMFT Z DP NFSDJBMFT .JFOUSBT RVF .8 GVFSPO MBT QÌSEJEBT EF QPUFODJB EF QVOUB FTUJNBEB "M DPNQBSBS MB EFNBOEB NÅYJNB OFUB EF BMUB UFO TJÕO EFM RVF BMDBO[Õ .8 DPO MPT .8 SFHJTUSBEPT FO FM FM JODSFNFOUP GVF EFM
&M BÕP NÆT DBMVSPTP &M FT DBUBMPHBEP DPNP FM BÔP NÅT DBMVSPTP EFTEF RVF TF UJFOFO SFHJT USPT DPO VOB UFNQFSBUVSB NFEJB NVOEJBM EF $ QPS FODJNB EF MBT UFNQFSB UVSBT QSFJOEVTUSJBMFT &M .JOJTUFSJP EF &OFSHÐB Z .JOBT DBMJGJDÕ MB EFNBOEB EF PDUVCSF DPNP FYUSBPSEJ OBSJB F JOTÕMJUB %F IFDIP FO UPEP IVCP TFJT GFDIBT EF BMUB EFNBOEB EF KVMJP EF BHPTUP EF TFQUJFN CSF EF PDUVCSF EF OP WJFNCSF Z EF EJDJFNCSF M
6bafh`b WX VXeiXmT! UBCB FO TV DBTB SFDMVJEB "TÐ DPNP MBT WFOUBT GVFSPO CVFOBT QBSB FM TFDUPS EF BMJNFOUPT MPT TVQFSNFS DBEPT DPMNBEPT Z NJOJ NBSLFUT BTÐ GVFSPO UBN CJÌO EF MBT CFCJEBTw EJKP 4FÔBMÕ RVF FO Z GVFSPO BÔPT iNVZ CVFOPTw Z ZB FO FM MB TJUVBDJÕO WVFMWF B MB OPSNBMJEBE
i)BZ VOB EJTNJOVDJÕO MÕ HJDB B OJWFM EF MBT JNQPSUB DJPOFT EF CFCJEBT Z MBT WFOUBT TF SFQBSUFO DVBOEP IBZ OVFWPT KVHBEPSFTw BS HVNFOUÕ FM UBNCJÌO EVF ÔP EF #PEFHBT %PO +VMJÅO &O QSFWJP B MB QBO EFNJB EFM $07*% MBT JNQPSUBDJPOFT EF BMDPIP MFT SPOEBCBO MPT NJ MMPOFT EF MJUSPT 1PTUFSJPS NFOUF QBTÕ B NJMMÕO EF MJUSPT FO Z TBMUÕ B NJMMPOFT FO QBSB VO DSFDJNJFOUP SFMBUJWP EF &O TJHVJÕ BV NFOUBOEP BM DPMPDBSTF FO NJMMPOFT EF MJUSPT -B %(" QVCMJDÕ RVF MBT SFDBVEBDJPOFT QPS QBSUF EF MPT BMDPIPMFT QBSB FM BTDJFOEFO B NJMMPOFT EF QF TPT QSFTFOUBOEP VOB DBÐ EB EF FO DPNQB SBDJÕO DPO JHVBM QFSJPEP EFM BÔP BOUFSJPS DVBOEP TF VCJDBSPO FO NJMMPOFT EF QFTPT M
$) " Abg\V\Tf Bc\a\ a EXi\fgT 7XcbegXf
FB7D;J7
@\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%' ;`Xi`fC`Yi\% $) " @\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%'
GKx 9KH?EIE
"SEF EF OVFWP FM 1BSRVF /BDJPOBM -PT )BJUJTFT A4F4"9<E@F
@Tei\a WX_ 6\W
<`yZXaXf fTgX_\gT_Xf `hXfgeTa VTag\WTW WX chagbf WX VT_be XageX X_ $ l X_ $, WX YXUeXeb!
)JTUPSJBM EF GVFHPT -B RVFNB FO FM UFSSFOP FT VOB QSÅDUJDB BHSÐDPMB HFOFSB MJ[BEB FO FM QBÐT QBSB EFTQF KBS MPT UFSSFOPT QBSB MB TJFN CSB EF EJGFSFOUFT SVCSPT BHSÐDPMBT P EBS QBTP B MB HBOB EFSÐB MP RVF TF DPOPDF DPNP UVNCB Z RVFNB &TUB QSÅDUJ
DB TF SFQJUF BÔP USBT BÔP FO NVDIPT QVOUPT EFM QBÐT QFSP FO FTQFDJBM -PT )BJUJTFT %VSBOUF BÔPT TF IB EF OVODJBEP MB BHSJDVMUVSB JMF HBM EFOUSP EF FTUF JNQPS UBOUF QBSRVF OBDJPOBM QSJODJQBMNFOUF QMBOUBDJP OFT EF ZBVUÐB TJO RVF TF MP HSF QPOFS GJO B MB QSÅDUJDB &O BCSJM EF FM .JOJTUF SJP EF .FEJP "NCJFOUF FTUB CMFDJÕ QMB[PT QBSB RVF DP NVOJEBEFT DFSDBOBT BM 1BSRVF /BDJPOBM -PT )BJUJ TFT SFUJSFO UPEPT MPT QSPEVD UPT DVMUJWBEPT EFOUSP EF TVT MÐNJUFT 4F EJFSPO EÐBT B BMHVOBT DPNVOJEBEFT Z NFTFT B PUSBT "EFNÅT TF 9H8AG8 8KG8EA4
Ha \aVXaW\b WXageb WX_ yeXT cebgXZ\WT X_ $+ WX YXUeXeb!
EXamb C\TaT 8V _bZb cXehTab
@TeVbf 7 Tm :h\__ a
GFCSFSP FO FTUB »SFB QSPUFHJEB DPO MBSHP IJTUPSJBM EF JODFOEJPT
TFDUPSFT -PT (PO[BMPT Z -PT -JNPOFT DFSDBOPT BM 1BSB KF /BDJPOBM -PT )BJUJTFT FO MB QSPWJODJB EF .POUF 1MB UB %VSBOUF MB PQFSBDJÕO TF EFUVWJFSPO B PUSPT DJVEB EBOPT IBJUJBOPT RVF GVFSPO TPSQSFOEJEPT SFBMJ[BOEP BDUJWJEBEFT BHSÐDPMBT EFO USP EFM ÅSFB QSPUFHJEB
o1FSÔ IB FYQFSJNFOUBEP ES»TUJDPT DBNCJPT FO TV UFSSJUPSJPp
)BCMBOEP DPO FM QFEJBUSB
M %BUPT EF TBUÃMJUF SFWFMBO EFDFOBT EF GVFHPT FO MP RVF WB EF
4% &M QBTBEP EF GFCSFSP DJSDVMBSPO GPUPT FO MBT SFEFT TPDJBMFT EF VO JODFOEJP GP SFTUBM EFOUSP EF MPT MÐNJUFT EFM 1BSRVF /BDJPOBM -PT )BJUJTFT DFSDBOP BM QFBKF EF (VBSBHVBV &TUF GVFHP FT VOP EF EFDFOBT RVF TF IBO QSPQBHBEP B MP MBSHP Z BO DIP EFM ÅSFB QSPUFHJEB FO MP RVF WB EFM NFT UBM DPNP SF WFMBO MBT JNÅHFOFT TBUFMJUB MFT EF MB "ENJOJTUSBDJÕO /BDJPOBM EF "FSPOÅVUJDB Z FM &TQBDJP /"4" RVF TF BDUVBMJ[BO EJBSJBNFOUF %F BDVFSEP B FTUB IFSSB NJFOUB QÛCMJDB MPT QVOUPT EF DBMPS GVFSPO NÅT BDUJWPT B QBSUJS EFM EF GFCSFSP B QFTBS EF MPT PQFSBUJWPT SFB MJ[BEPT QPS FM 4FSWJDJP /B DJPOBM EF 1SPUFDDJÕO "N CJFOUBM 4FOQB EFTEF FOFSP FO MPT RVF BSSFTUB SPO B EFDFOBT EF BHSJDVMUP SFT EF PSJHFO IBJUJBOP EFO USP EFM ÅSFB QSPUFHJEB FO WJPMBDJÕO B MB -FZ EF .FEJP "NCJFOUF &O VOB OPUB EF QSFOTB FOWJBEB FM QBTBEP EF GF CSFSP FM .JOJTUFSJP EF .F EJP "NCJFOUF JOGPSNÕ RVF EVSBOUF FOFSP EF FM 4FOQB BSSFTUÕ Z FOUSFHÕ B MBT BVUPSJEBEFT KVEJDJBMFT B QFSTPOBT QPS JOGSJOHJS MBT MFZFT BNCJFOUBMFT FO PQFSBUJWPT B OJWFM OBDJPOBM -BT BVUPSJEBEFT JOGPSNB SPO BEFNÅT RVF TF DPOGJT DBSPO WFIÐDVMPT JODMV ZFOEP NBRVJOBSJB QFTBEB DPNP SFUSPFYDBWBEPSBT Z DBNJPOFT -PT SFHJTUSPT EFTUBDBO RVF -PT )BJUJTFT GVF FM MVHBS EPOEF TF FGFD UVBSPO NÅT EFUFODJPOFT QFSTPOBT NJFOUSBT RVF MB QSPWJODJB EF 4BOUJBHP MJEF SÕ FO MB SFUFODJÕO EF WFIÐ DVMPT FO UPUBM "TÐ UBNCJÌO FM 4FOQB SF QPSUÕ FM QBTBEP EF GFCSF SP FO TV QÅHJOB EF 'BDF CPPL RVF KVOUP DPO HVBSEBQBSRVFT MMFWBSPO B DBCP VOB PQFSBDJÕO EF JOT QFDDJÕO Z DPOUSPM FO MPT
F7H7 F;DI7H
6OB PQFSBDJÕO QPMJDJBM EFTNBOUFMÕ BM HSVQP EF DJCFSEFMJODVFOUFT -PDLCJU QSFTFOUBEP DPNP iFM NÅT EBÔJOPw EFM NVOEP QPS BUBRVFT RVF QFSKVEJDBSPO B NJMFT EF QFSTPOBT Z DBVTBSPO EBÔPT NJMMPOBSJPT
TVTQFOEJFSPO BDUJWJEBEFT RVF EFHSBEBO FM TVFMP Z TF FTUBCMFDJÕ VO DBNQBNFOUP NÕWJM EF MB %JSFDDJÕO (FOF SBM EF .JHSBDJÕO QBSB SFUJSBS KPSOBMFSPT EF PUSBT OBDJPOB MJEBEFT RVF DVMUJWBSBO JMFHBM NFOUF FO FM ÅSFB QSPUFHJEB %JDIBT NFEJEBT TF GMFYJCJMJ [BSPO MPT BÔPT TJHVJFOUFT &O EJDJFNCSF EF FM FOUPODFT NJOJTUSP EF .FEJP "NCJFOUF 0SMBOEP +PSHF .FSB FO VOB FOUSFWJTUB B %JBSJP -JCSF FYQMJDÕ RVF FO DVBOUP B MB TJUVBDJÕO EF MB BHSJDVMUVSB EFOUSP EFM 1BS RVF /BDJPOBM -PT )BJUJTFT FM QSPCMFNB FTUBSÐB TPMVDJP OBEP QBSB FM QSJNFS TFNFT USF EFM BEFNÅT EF MPT DPOGMJDUPT QPS MB BHSJDVMUVSB EFOUSP EF MPT QBSRVFT 7BMMF /VFWP Z 4JFSSB EF #BIPSVDP &M EF NBZP EF MVF HP EF EJGFSFOUFT EFOVODJBT B USBWÌT EF NFEJPT EF DP NVOJDBDJÕO Z SFEFT TPDJB MFT WBSJBT JOTUJUVDJPOFT EFM &TUBEP JOJDJBSPO VO PQFSB UJWP QBSB SFTDBUBS FM 1BSRVF /BDJPOBM -PT )BJUJTFT DPO FM PCKFUJWP EF EFUFOFS Z QSP DFTBS MFHBMNFOUF B RVJFOFT DPNFUBO EFMJUPT BNCJFOUB MFT SFMBDJPOBEPT DPO MB BHSJ DVMUVSB EF TVCTJTUFODJB FO FTUB ÅSFB QSPUFHJEB M
/JËPT Z KÍWFOFT -BT SFEFT TPDJBMFT Z TV TBMVE NFOUBM
;
M BMDBMEF EF MB DJVEBE EF /FX :PSL &SJD "EBNT IB EFOVODJBEP B DJODP FNQSFTBT EF SFEFT TPDJBMFT EFDMBSÅOEPMBT GPSNBM NFOUF iSFTQPOTBCMFT EF BMFOUBS VOB DSJTJT EF TBMVE NFOUBM FOUSF MPT NFOPSFT EF UPEB MB OBDJÕO BNFSJDBOBw -ÅTUJNB RVF FO OVFTUSP QBÐT NFEJEBT TJNJMBSFT OP FTUÌO FO MB BHFOEB PGJDJBM EF OBEJF Z OP TPMP SF MBUJWBT B MB SFHVMBDJÕO Z DPOUSPM EF MBT SFEFT TPDJB MFT TJOP UBNCJÌO EJSJHJEBT B FEVDBS B MB QPCMBDJÕO BOUF FTUB SFBMJEBE RVF QFEJBUSBT QTJDÕMPHPT QTJ RVJBUSBT Z PUSPT QSPGFTJPOBMFT EF MB TBMVE IBO FTUB EP BEWJSUJFOEP QPS FTDSJUP FO MB DPOTVMUB NÌEJDB Z QPS PUSPT NFEJPT -B EFOVODJB EFM BMDBMEF "EBNT TF GPSNBMJ[Õ FM QBTBEP EF GFCSFSP BOUF FM 5SJCVOBM 4V QSFNP EF $BMJGPSOJB FM FTUBEP EPOEF UJFOFO TV TFEF MB NBZPSÐB EF MBT SFEFT TPDJBMFT Z RVF GVF SFTQBMEBEB QPS FM %FQBSUBNFOUP EF &EVDBDJÕO Z FM %FQBSUBNFOUP EF 4BMVE 1SPDVSBOEP EFUFOFS B 5JL5PL *OTUBHSBN 'BDFCPPL 4OBQDIBU Z :PV 5VCF BMFHBOEP RVF EJDIBT FNQSFTBT EJTFÔBSPO JOUFODJPOBMNFOUF TVT QMBUBGPSNBT QBSB NBOJQV MBS Z IBDFS BEJDUPT B OJÔPT Z BEPMFTDFOUFT B TVT BQMJDBDJPOFT EF SFEFT TPDJBMFT 1PS PUSB QBSUF Z SFTQFDUP EF MB FEVDBDJÕO MB UFD OPMPHÐB TV CVFOP P NBM VTP Z MB SFTQPOTBCJMJEBE PGJDJBM Z TPDJBM EF QBESFT Z FEVDBEPSFT FO BHPTUP FTDSJCÐ RVF MB 0SHBOJ[BDJÕO EF MBT /BDJPOFT 6OJEBT QBSB MB &EVDBDJÕO MB $JFODJB Z MB $VMUVSB 6/&4$0 MMBNÕ MB BUFODJÕO DVBOEP TF QSFHVOUB CB {5FDOPMPHÐB FO MB FEVDBDJÕO VOB IFSSBNJFOUB FO MPT UÌSNJOPT EF RVJÌO 6O JOGPSNF EF KVMJP QSFTFOUBEP FO .POUFWJEFP 6SVHVBZ DPO MB QBSUJDJQBDJÕO EF FYQFSUPT Z NJOJTUSPT EF &EVDB DJÕO EF EJGFSFOUFT QBSUFT EFM NVOEP RVF FO FM DPOUFYUP BDUVBM EF MB FSB EJHJUBM Z MBT SFEFT TPDJB MFT FOUSF PUSBT DPTBT FYQSFTBSPO O i-BT FWJEFODJBT EFNVFTUSBO RVF MPT CFOFGJDJPT EFM BQSFOEJ[BKF EFTBQBSFDFO TJ MB UFDOPMPHÐB TF VUJ MJ[B FO FYDFTP P FO BVTFODJB EF EPDFOUFT DBMJGJDB EPTw :P BHSFHP Z EF QBESFT SFTQPOTBCMFT O i&M VTP DPOTUBOUF EF MB UFDOPMPHÐB QPS OVFTUSPT OJÔPT QVFEF EFTDVJEBS IBCJMJEBEFT DPNP MB FTDSJ UVSB FM DÅMDVMP NFOUBM Z MB MFDUVSB JNQSFTB )BCJMJ EBEFT RVF OP EFCFO FDIBSTF EF MBEP FO MPT QSPDF TPT EF FOTFÔBO[B Z BQSFOEJ[BKFw 4JO QSFUFOEFS NFOPTQSFDJBS MPT BWBODFT UFDOP MÕHJDPT Z MPT CFOFGJDJPT RVF OPT QVFEFO PGSFDFS MBT IFSSBNJFOUBT EJHJUBMFT EF RVF EJTQPOFNPT IBZ RVF QPOFS BUFODJÕO B PSHBOJ[BDJPOFT Z FYQFSUPT EF QSFTUJHJP B OJWFM MPDBM Z NVOEJBM RVF EFTEF IBDF UJFNQP FTUÅO MMBNBOEP MB BUFODJÕO TPCSF FM EBÔP RVF FM VTP JSSBDJPOBM EF MB UFDOPMPHÐB Z MBT SF EFT TPDJBMFT FTUÅO QSPEVDJFOEP FO MB TBMVE NFO UBM EF OVFTUSPT OJÔPT Z KÕWFOFT -P RVF QBSFDF MMB NBS MB BUFODJÕO F JOUFSFTBS B NVZ QPDB HFOUF M &M BVUPS FT QFEJBUSB 1VFEF IBDFS TVT QSFHVOUBT QPS FNBJM B NBSDPTEJB[HVJMMFO!HNBJM DPN
17 / Miércoles, 21 de febrero de 2024 DiarioLibre.
OPINIÓN
LA PREGUNTA DE AYER ¿Cree usted que los resultados de las elecciones municipales serán similares en las elecciones de mayo?
GRUPO DIARIO LIBRE Ave. Buenaventura Freites #18, sexto piso, Jardines del Norte, Santo Domingo, República Dominicana. T: 809 476 7200 F: 809 616 1520 Apartado 20313. Santiago: 809 276 4278 Miembro de la Sociedad Dominicana de Diarios
SI 66.91%
NO 33.08%
Vea la pregunta de hoy en www.diariolibre.com
EDITORIAL La inversión japonesa
Miembro de la Sociedad Interamericana de Prensa Tirada de esta edición: 156,980 ejemplares
La República Dominicana recibió muy buenas noticias ayer con el anuncio de la empresa automotriz japonesa Yazaki, que instalará una planta de ensamblaje de ramales eléctricos y otras piezas de autos, con una inversión superior a los US$100 millones. Se crearán 1200 empleos en la ciudad de Santiago de los Caballeros, la mayoría para mujeres, de acuerdo a lo declarado por
Presidente ANÍBAL DE JESÚS DE CASTRO RODRÍGUEZ Vicepresidente HAYDÉE KURET DE RAINIERI Secretario ENRIQUE EDUARDO DE MARCHENA KALUCHE Tesorero LIONEL VALEY MARION LANDAIS PENZO Vocal MARCO ENRIQUE CABRAL FRANCO Comercial LAURA TIRADO Producción ELIUS GÓMEZ
el ministro de Industria y Comercio, Víctor Bisonó. Es una inversión significativa y representa un voto de confianza relevante para el país. Primero, por lo que representa en términos de seguridad jurídica, pero también porque generará empleos tecnológicos y especializados. Mientras se siguen haciendo esfuerzos para que seamos considerados como
Subdirector Benjamín Morales Meléndez Jefe de Redacción: Dionisio Soldevila Subjefes de Redacción: Niza Campos, Yvonny Alcántara Jefe Audiovisual: Nelson Pulido Jefa de Edición: Alicia Estévez Editores: Beatriz Bienzobas, Mariela Mejía, Elina María Cruz, Karen Veras Editora de Diseño: Ximena Lecona
una plaza para el importante sector de los semiconductores, el obtener buenos resultados con Yazaki puede abrir las puertas para que otros negocios de alta tecnología se interesen en el país. Mucho crédito merece, también, el embajador dominicano en Japón, Robert Tanaka, quien movió bien los hilos diplomáticos para hacer la llegada de Yazaki una realidad.
En directo
Elecciones municipales 2024: ¿Victimismo o responsabilidad?
E
n el año 2010 se celebraron las elecciones de medio término en los EE. UU. Dos años antes, el carismático primer presidente negro, Barack Obama, había inspirado al mundo con su resonante victoria. En esta ocasión se definía el control del poderoso congreso norteamericano. Los torneos de medio término renuevan gran parte del mismo y obtener mayoría define la agenda legislativa del presidente. Inesperadamente, el presidente Obama y el partido Demócrata la pierden, poniendo en peligro gran parte de su plan de gobierno. Horas más tarde, cuando el presidente se dirige a la nación empezó su discurso diciendo: “I am responsable” (yo soy responsable) de haber perdido estas elecciones y el liderazgo del Congreso…”. La cultura de la responsabilidad, profundamente arraigada en los liderazgos transformadores de la historia de la humanidad es, ante todo, una postura filosófica en la cual el líder se declara – como postura filosófica – el autor de su destino. No debe confundirse en modo alguno con la culpa, la cual viene de un sistema de creencias judeo-cristiano basado en el pecado y el castigo. Incluso, para los anglo parlantes es la composición de dos palabras: “response” (responder) y “ability” (capacidad), es decir “responsable” capacidad de responder. En contraposición a esta postura, está el victimismo. Que sí está basada en el sistema de creencia de la culpa, el pecado y el miedo. Y que, en esencia, para sentirse inocente, el líder – la persona – culpa permanentemente a los otros de sus fracasos. Ambos sistemas de pensa-
Nelson Espinal Báez
mientos tienen consecuencias, el más evidente es, para el que asume la cultura de la responsabilidad, que todo lo que le sucede es información y retroalimentación que bien analizada le indica y ayuda a hacer cambios personales y colectivos. Es decir, se empodera para liderar y guiar. En cambio, el sistema de pensamiento de victimismo, es justo lo contrario. Nelson Mandela fue uno de los grandes de la historia que fundamentó su liderazgo en la responsabilidad. Por eso, para conocer los crímenes políticos del régimen del Apartheid auspició la Justicia Restaurativa y la Comisión de la Verdad y la Reconciliación. La oposición política en República Dominicana – PLD, PRD y FP – tienen, en esencia, dos opciones: sentirse víctima y empezar a culpar a todo el mundo de su descalabro, con ello seguirán desempoderándose, o elige asumir la responsabilidad de su presente y su destino. La más evidente muestra de victimismo, la presentó la misma noche del torneo electoral, el vocero de la Fuerza del Pueblo, el señor Rubén Maldonado. En un discurso lleno de dolor, rabia y evidente desesperación, haciéndole un daño enorme a su propia
organización y a su líder, el expresidente Dr. Leonel Fernández, quien había dicho con inteligencia que las elecciones municipales eran importantes, pero no determinantes. Pero el delirante discurso de Maldonado, en su forma y contenido, le decía al país, que las elecciones de municipales no solo eran importantes, sino determinantes. De esta forma se llevaba de encuentro a todos los candidatos a senadores y diputados de su organización. Una postura más responsable y por supuesto reflexiva fue el silencio del Partido de la Liberación Dominicana en las primeras horas de los resultados. Sabiamente,
desde ese mismo instante, empezaron a diferenciarse de la FP. La cúpula de ambos partidos tiene un problema serio. No se han dado cuenta que el país cambió. O se renuevan y dan paso a la nueva generación. O se los traga la historia. Es el propio Luis Abinader que abrió las puertas al cambio generacional en todo el país y en todos los partidos. Pero mientras sigan percibiéndose víctimas del mundo, no serán capaces de cambiar ni reinventarse. O pasan la antorcha, o se les apagará en sus propias manos. Hoy el PLD es la segunda fuerza política, y ante este escenario y estos dislates se pregunta-
¿Qué beneficio le trae como organización política fundada por Juan Bosch apoyar la candidatura del joven Omar Fernández, cuando este representa la continuidad del partido (FP) que le saca la gente y los dirigentes al PLD? ¿A cambio de qué el PLD le daría apoyo a esa candidatura senatorial, si no existe hoy la premura ni la posibilidad de que el candidato de la FP pueda alcanzar la presidencia?
rán, ¿qué beneficio le trae como organización política fundada por Juan Bosch apoyar la candidatura del joven Omar Fernández, cuando este representa la continuidad del partido (FP) que le saca la gente y los dirigentes al PLD? ¿A cambio de qué el PLD le daría apoyo a esa candidatura senatorial, si no existe hoy la premura ni la posibilidad de que el candidato de la FP pueda alcanzar la presidencia? Una jugada estratégica de la FP seria apoyar la candidatura de Abel, a cambio de llevar a Omar Fernández como candidato a vicepresidente. Pero eso solo le conviene a la FP, pues se sabe que no van a ganar y para el 2028, el joven candidato de la FP terminaría de liquidar al PLD. La gestión de momentos de fracaso exige responsabilidad, precisamente para que sean momentos y no designios imperturbables. b
$+ " Abg\V\Tf Bc\a\ a EXi\fgT 7XcbegXf
@\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%' ;`Xi`fC`Yi\%
3FGPSNB UFSSJUPSJBM BTVNJS Z FKFSDFS MB DJVEBEBOÇB
J
SBOTDVSSJEBT MBT FMFDDJPOFT NVOJDJQBMFT EFM QBTBEP EF GFCSFSP NVDIBT MFDUV SBT IBO GMVJEP FO MB OBSSBUJ WB EF QPMÐUJDPT BOBMJTUBT TPDJÕMPHPT QFSJPEJTUBT EF MPT RVF HBOBSPO OVFWPT UFSSJUP SJPT Z BVNFOUBSPO TV QBSUJDJQB DJÕO FO MPT HPCJFSOPT MPDBMFT BTÐ DPNP UBNCJÌO EF MPT RVF OP MFT GVF UBO CJFO DPO MPT TVGSBHJPT FNJUJEPT QPS MPT DJVEBEBOPT DPO FM EFCFS Z FM EFSFDIP BM WPUP "OUFT RVJFSP DPOUFYUVBMJ[BS BMHVOPT EBUPT QBSB FTUF FKFSDJ DJP -B +VOUB $FOUSBM &MFDUPSBM +$& DPOWPDÕ B NJMMPOFT NJM FMFDUPSFT QBSB FTDPHFS B BMDBMEFT F JHVBM DBOUJEBE EF WJDFBMDBMEFT SFHJEPSFT Z TVT TVQMFOUFT EJSFDUPSFT Z TVT TVQMFOUFT Z B WPDBMFT 5PEPT FTPT FMFDUPSFT EJTUSJCVJ EPT FO MB HFPHSBGÐB OBDJPOBM DPOGPSNF MPT EBUPT BTFOUBEPT FO FM SFHJTUSP DJWJM 4JO FNCBSHP TJ IBDFNPT VO BOÅMJTJT EFM SFHJTUSP DJWJM EF MBT QFSTPOBT GÅDJMNFOUF OPT EBNPT DVFOUB RVF FO VO QPSDFOUBKF NVZ BMUP Z DPOGJFTP RVF OP TÌ DVÅOUP QPSRVF IBTUB TFSÐB EJGÐ DJM EFUFSNJOBSMP QBSB MBT QSP QJBT BVUPSJEBEFT SFTQPOTBCMFT EF MMFWBS FTF SFHJTUSP FOF DBOUJ EBE EF QFSTPOBT DPO EFSFDIP BM WPUP OP SFTJEF FO FM UFSSJUPSJP
>8I<A E<I4F"7<4E<B ?<5E8
EbffTaaT 9\ZhXebT
RVF EJDF TV DÌEVMB NVDIP NF OPT FKFSDF TV EFSFDIP BM WPUP QPS MBT BVUPSJEBEFT NVOJDJQBMFT RVF MPT EFCFO SFHJS $JUP FM FKFNQMP EFM %JTUSJUP /B DJPOBM &O FTF UFSSJUPSJP FTUBCBO MMBNBEPT B TVGSBHBS NJM FMFDUPSFT EF MPT DVBMFT NJM FKFSDJFSPO FTF EFSFDIP %F MPT MMBNBEPT B WPUBS NJM OP BDVEJFSPO B MBT VSOBT MP RVF FWJEFODJB VOB BCTUFODJÕO FMFWB EÐTJNB QFSP OP FT FM UFNB FO FTUF BOÅMJTJT -B QSFHVOUB PCMJHBEB TFSÐB {SFBMNFOUF SFTJEFO FO FM %JTUSJ UP /BDJPOBM MPT QPDP NÅT EF NJM FMFDUPSFT &TUPZ NÅT RVF TF HVSB RVF OP .VDIPT EF FMMPT FT UÅO WJWJFOEP GVFSB EF MB DJVEBE FO NVOJDJQJPT DFSDBOPT Z IBTUB FO QSPWJODJBT EFCJEP B JOOÛNF SPT NPUJWPT QFSP FO TV EPDV NFOUP EF JEFOUJEBE Z FMFDUPSBM TJHVF SFHJTUSBEB MB SFTJEFODJB FO MB DJVEBE DBQJUBM -P QSPQJP PDVSSF DPO NJMFT EF QFSTPOBT RVF SFTJEFO FO MB DJV EBE P FO PUSBT QSPWJODJBT Z RVF QBSB MBT FMFDDJPOFT IBDFO FM MMB NBEP iUVSJTNP FMFDUPSBMw TJFN
QSF RVF DVFOUFO DPO MPT SFDVS TPT VO QFSNJTP MBCPSBM P MP GJ OBODJF VO QBSUJEP QPMÐUJDP QBSB USBTMBEBSTF B TVT MVHBSFT EF SFTJ EFODJB EF MB DÌEVMB B FKFSDFS FM TVGSBHJP Z EF QBTP EJTGSVUBS EF VOPT EÐBT MJCSFT &TUB SFBMJEBE QPESÐB USBEVDJSTF DPNP VO CBKP OJWFM EF DPOPDJ NJFOUP RVF QVEJFSBO UFOFS MPT DJVEBEBOPT TPCSF FM WFSEBEFSP TJHOJGJDBEP EFM (PCJFSOP NVOJDJ QBM MBT GVODJPOFT RVF FTUÅ MMBNB EP B DVNQMJS Z MPT CFOFGJDJPT RVF
TF USBEVDFO B MBT DPNVOJEBEFT &T FM SÌHJNFO EF BENJOJTUSBDJÕO EF DBSB B MBT DJVEBEFT B MPT CB SSJPT MPT DBNQPT TPO FTPT HFSFO UFT FMFHJEPT QPS FM QVFCMP RVJF OFT EJTFÔBO Z FKFDVUBO BDDJPOFT QBSB TPMVDJPOBS FTBT EFNBOEBT RVF OP OFDFTBSJBNFOUF EFCFO FT UBS DPOUFNQMBEBT FO FM 1MBO EF (PCJFSOP $FOUSBM 1FSP NÅT BÛO VO BMDBMEF P VO EJSFDUPS NVOJDJQBM EFCFSÐBO DP OPDFS DVÅOUBT QFSTPOBT FTUÅO FT UBCMFDJEBT FO TV UFSSJUPSJP BTÐ
$PNP MB +VOUB $FOUSBM &MFDUPSBM BOVODJÕ RVF SFBMJ[BSÅ FM DBNCJP EF QMÅTUJDP EF MB DÌEVMB MP JEFBM TFSÐB RVF B DBEB QFSTPOB TF MF SFHJTUSF FO FM UFSSJUPSJP EF SFTJEFODJB WJHFOUF MP RVF TJO UFNPS B FRVJWPDBSNF BSSPKBSÅ EBUPT FTUBEÐTUJDPT Z EFNPHSÅGJDPT JOUFSFTBOUFT
DPNP DVBOEP EFDJEF TBMJS QBSB UFOFS SFTJEFODJB FO PUSB HFPHSB GÐB &T MP OPSNBM FO DVBMRVJFS QBÐT EFM NVOEP PSHBOJ[BEP EPO EF VO DJVEBEBOP EFCF SFHJTUSBS TV SFTJEFODJB QVFT FT FM QSJODJ QBM BWBM QBSB GPSNBS QBSUF EF MBT QPMÐUJDBT QÛCMJDBT RVF FM HPCJFS OP MPDBM JNQMFNFOUB FO VO EF UFSNJOBEP UFSSJUPSJP i"IPSB CJFO DPNP MPT DBTJ PODF NJMMPOFT EF EPNJOJDBOPT WJWJ NPT FO DVBMRVJFS QBSUF EFM QBÐT TJO RVF OBEJF OPT QJEB DVFOUBT FTUF BÔP QPESÐBNPT UFOFS MB HSBO PQPSUVOJEBE QBSB RVF IBHBNPT VO FOTBZP EF SFGPSNB UFSSJUPSJBM Z EF FKFSDFS OVFTUSB DJVEBEBOÐB FTB FT NJ QSPQVFTUBw $PNP MB +VOUB $FOUSBM &MFDUPSBM BOVODJÕ RVF SFBMJ[BSÅ FM DBNCJP EF QMÅTUJDP EF MB DÌEVMB MP JEFBM TFSÐB RVF B DBEB QFSTPOB TF MF SF HJTUSF FO FM UFSSJUPSJP EF SFTJEFO DJB WJHFOUF MP RVF TJO UFNPS B FRVJWPDBSNF BSSPKBSÅ EBUPT FTUB EÐTUJDPT Z EFNPHSÅGJDPT JOUFSF TBOUFT Z BTÐ MPT HPCJFSOPT NVOJ DJQBMFT QPESÐBO QMBOJGJDBS NFKPS TVT BDDJPOFT %F QBTP UBNCJÌO TF QPESÐB UF OFS VOB JEFB NÅT BDBCBEB EFM FTUBEP DJWJM EF MPT EPNJOJDBOPT EFCJEP B RVF MB NBZPSÐB BQBSF DF FO FM SFHJTUSP DPNP TPMUFSP BVO DVBOEP FTUÅ DBTBEP EJWPS DJBEP P WJVEP M
-B FTDVFMB EF MPT PUSPT
B
B 3FQÛCMJDB %PNJOJDBOB IB UFOJEP HSBOEFT FEVDBEPSFT QFSP OVODB IB UFOJEP VO TJTUFNB FEVDBUJWP EPOEF FM HSVFTP EF MB QPCMBDJÕO MPHSF VOB GPSNBDJÕO BEFDVBEB $POTUSVJS UBM TJTUFNB FT VOB UBSFB NPOVNFOUBM RVF EFNBOEB FM DPNQSPNJTP Z FM BSSPKP EF MPT HSVQPT EF QPEFS : IBTUB BIPSB MPT HSVQPT EF QPEFS OP IBO EF NPTUSBEP NVDIP JOUFSÌT FO FM EF TBSSPMMP EF VO TJTUFNB EF DBMJEBE Z BNQMJB DPCFSUVSB &O ZB FM QBÐT UFOÐB NJ MMPOFT EF IBCJUBOUFT QFSP FM TJT UFNB FEVDBUJWP BQFOBT SFHJTUSB CB FTUVEJBOUFT FO TFDVOEBSJB Z FO MB VOJWFS TJEBE &TUF QFRVFÔP TJTUFNB GVF EVSBNFOUF JNQBDUBEP QPS MBT DSJTJT QPMÐUJDBT RVF TJHVJFSPO B MB DBÐEB EF MB EJDUBEVSB : DVBOEP MB TJUVBDJÕO TF FTUBCJMJ[Õ FO MV HBS EF QSJPSJ[BS MB FEVDBDJÕO DPNP FKF DFOUSBM EFM EFTBSSPMMP FDPOÕNJDP Z TPDJBM MPT HPCJFS OPT EFDJEJFSPO TPMUBS MB FEVDB DJÕO QÛCMJDB FO CBOEB "CBOEPOBEB B TV TVFSUF FTB FEVDBDJÕO TF VSCBOJ[P Z DSFDJÕ FO VO BNCJFOUF EF DBSFODJBT Z DPOGMJDUPT "IÐ TF QFSEJÕ FM SFT QFUP B MPT GVOEBNFOUFT EF MB PS HBOJ[BDJÕO FTDPMBS B MB FTDVFMB DPNP OÛDMFP DFOUSBM EFM TJTUFNB Z B MPT BQSFOEJ[BKFT DPNP FM QSPQÕTJUP .ÅT BÛO GVFSB QPS MB GBMUB EF FTQBDJP P QPS FM UFNPS B MPT DPOGMJDUPT NVDIBT GBNJMJBT
ET` a 9_beXf
PQUBSPO QPS FOWJBS B TVT IJKPT B DFOUSPT QSJWBEPT &TUB OVFWB EF NBOEB HFOFSÕ VOB OVFWB PGFS UB 4F DSFÕ VO OVFWP NFSDBEP RVF SFPSHBOJ[P FM TJTUFNB FO UÌSNJOP EF MB DBQBDJEBE EF QB HPT : DPO FM QBTP EFM UJFNQP MB FTDVFMB QÛCMJDB RVF EFCJÕ TFS FM MVHBS DPNÛO TF DPOWJSUJÕ FO FM FTQBDJP EFTUJOBEP B MPT RVF OP QVFEFO QBHBS 1BSB MB QP CMBDJÕO FTUVEJBOUJM TF IBCÐB EV QMJDBEP QFSP DPO VO QSFTVQVFT UP JOGFSJPS BM EFM 1*# MPT DFOUSPT PGJDJBMFT FTUBCBO NBUF SJBM Z BDBEÌNJDBNFOUF BM CPSEF EFM DPMBQTP (SVQPT TPDJBMFT Z FNQSFTBSJBMFT TF NPWJMJ[BSPO : OBDJÕ FM 1MBO %FDFOBM %FTEF FOUPODFT TF IB WVFMUP B EVQMJDBS MB QPCMBDJÕO FTUVEJBOUJM IBO BQSPCBEP MFZFT SFHMBNFO UPT DVSSÐDVMPT QBDUPT QMBOFT Z QSPHSBNBT FEVDBUJWPT Z NFKPSB EP MBT DPOEJDJPOFT NBUFSJBMFT EF MPT DFOUSPT Z MB GPSNBDJÕO Z TBMB SJP EF TV QFSTPOBM 4JO FNCBSHP FO MPT ÛMUJNPT BÔPT OP TF PC TFSWBO JODSFNFOUPT TJHOJGJDBUJ WPT FO MPT CBKÐTJNPT OJWFMFT EF BQSFOEJ[BKFT ZB NFEJEPT B QSJO DJQJP EFM 1MBO %FDFOBM 4J CJFO MPT TJTUFNBT NFKPSBO EF NBOFSB HSBEVBM B MB FEVDBDJÕO
QÛCMJDB UPEBWÐB MF GBMUB NVDIBT DPTBT DPO FM QFSTPOBM Z MPT JOTV NPT SFDJCJEPT EFCJFSPO BMDBO[BS TF BWBODFT TVTUBODJBMFT FO FM EF TFNQFÔP EF MPT FTUVEJBOUFT *OGFMJ[NFOUF MPT FTGVFS[PT QBSB NFKPSBS MPT DFOUSPT Z TV QFSTPOBM OVODB IBO JEP BDPNQBÔBEPT EF FTGVFS[PT QBSBMFMPT Z QSPQPSDJP OBMFT QBSB FTUBCMFDFS VO SÌHJNFO EF DPOTFDVFODJBT RVF BM BTPDJBS FM CJFOFTUBS EF MPT BDUPSFT DPO FM EFTFNQFÔP EF MPT FTUVEJBOUFT GPNFOUF MB BNCJDJÕO FM DPNQSP NJTP MB TPMJEBSJEBE FM USBCBKP BS EVP Z TJTUFNÅUJDP Z FM SFTQFUP B MBT OPSNBT Z BVUPSJEBE OFDFTB
SJPT QBSB NFKPSBS MPT BQSFOEJ[B KFT 2VF MPT FTUVEJBOUFT BQSFOEBO NVDIP P BQSFOEB QPDP TJHVF TJO UFOFS DPOTFDVFODJBT : DPNP A OBEB FT OBEB MFKPT EF GPNFOUBS FM DPOPDJNJFOUP BRVFMMBT NFKP SÐBT IBO GPSUBMFDJEP FM GBDJMJTNP Z FTUJNVMBEP MB DPEJDJB &O MPT DFO USPT QÛCMJDPT DBEB WF[ TF EBO NÅT DPTBT Z NFOPT DMBTFT -BT EJGJDVMUBEFT QBSB FTUBCMFDFS Z NBOUFOFS VO SÌHJNFO EF DPO TFDVFODJBT RVF FTUJNVMF MPT BQSFOEJ[BKFT FT VOB EF MBT SB[P OFT QPS MBT DVBMFT QBSB DPOTUSVJS VO TJTUFNB FEVDBUJWP EF DBMJEBE TF EFNBOEB EFM BQPZP NJMJUBOUF
2VF MPT FTUVEJBOUFT BQSFOEBO NVDIP P BQSFOEB QPDP TJHVF TJO UFOFS DPOTFDVFODJBT : DPNP A OBEB FT OBEB MFKPT EF GPNFOUBS FM DPOPDJNJFOUP BRVFMMBT NFKPSÐBT IBO GPSUBMFDJEP FM GBDJMJTNP Z FTUJNVMBEP MB DPEJDJB &O MPT DFOUSPT QÛCMJDPT DBEB WF[ TF EBO NÅT DPTBT Z NFOPT DMBTFT
EF HSVQPT EF QPEFS : SFTVMUB RVF BVO DVBOEP BTJTUJFSBO B DFOUSPT PGJDJBMFT QPS NJM SB[POFT EJTUJOUBT Z IBDJFOEP VTP EF TV EFSFDIP MB NBZPSÐB EF MPT QSFTJ EFOUFT NJOJTUSPT MFHJTMBEPSFT KVFDFT Z EFNÅT GVODJPOBSJPT QÛ CMJDPT EF MPT MÐEFSFT QPMÐUJDPT TJOEJDBMFT Z FNQSFTBSJBMFT EF MPT FYQFSUPT FO GJO MB NBZPSÐB EF BRVFMMPT RVF EF NBOFSB EJSFDUB P JOEJSFDUB EFGJOFO FM EFTUJOP EF MB FEVDBDJÕO QÛCMJDB FOWÐBO B MPT TVZPT B MPT DFOUSPT QSJWBEPT P SF QSFTFOUBO B EJDIPT DFOUSPT : DPO MB WBMPSBDJÕO EF MB FEVDBDJÕO QÛCMJDB RVF TV EFDJTJÕO SFGMFKB DPO MPT DPOGMJDUPT EF JOUFSÌT RVF MB NJTNB QVFEF HFOFSBS Z DPO MPT TVZPT A QSPUFHJEPT FO DFOUSPT QSJWBEPT {DVÅOUPT FTUÅO EJT QVFTUPT B MVDIBS QBSB QPOFS PS EFO Z FTUBCMFDFS MPT BQSFOEJ[BKFT DPNP QSPQÕTJUP Z NFEJEB EF EF TFNQFÔP FO MPT DFOUSPT EPOEF FTUVEJBO MPT IJKPT EF MPT PUSPT 6OP EFTFBSÐB RVF GVFSBO NV DIPT 1VFT TJFOEP MB FTDVFMB QÛ CMJDB VOB SFGFSFODJB PCMJHBEB TVT SFTVMUBEPT TF FYUJFOEFO QPS FM HSVFTP EFM TJTUFNB : VO TJTUF NB FEVDBUJWP EPOEF MPT FTUV EJBOUFT BQSFOEFO QPDP Z TPO QSPNPWJEPT EFTQFSEJDJB FM NF KPS SFDVSTP EF MB OBDJÕO RVF FT FM UBMFOUP EF TV QPCMBDJÕO : USBOT NJUF B NJMMPOFT EF OJÔPT Z BEP MFTDFOUFT VOB WBMPSBDJÕO FSSÕOFB EF MPT FTGVFS[PT OFDFTBSJPT QBSB BMDBO[BS TV NFUB M
REVISTA
19 / Miércoles, 21 de febrero de 2024 DiarioLibre. Agenda
CALIENTE
● 5:00 pm. Rueda de
prensa de la 2da. edición de Meca International Art Fair 2024. Lugar: La Cassina.
El escritor Rafael Nino Féliz, exvicerrector de la UASD y profesor de teoría y crítica de la literatura, entrega a Aníbal de Castro, presidente del Grupo Diario Libre, un ejemplar de su obra poética “África en mi piel”, impresa en tres idiomas. En ella el poeta nos lleva a un viaje por las islas de la región caribeña donde descubre las huellas de sus habitantes.
● 6:00 pm. Rueda de
prensa de la Tercera Temporada de Teatro Banreservas. Lugar: Centro Cultural Banreservas. ● 7:00 pm. Puesta en circulación del nuevo libro de Eduardo J. Tejera. Lugar: Biblioteca Nacional Pedro Henríquez Ureña.
MATÍAS BONCOSKY
Ministerio de Cultura comparte detalles de la celebración del Desfile Nacional de Carnaval 2024 b San Cristóbal ha sido confirmada como la
provincia a la que se le dedicará la próxima edición de esta importante celebración cultural Joan Prats SD. El Ministerio de Cultura
(MINC) ha anunciado en una rueda de prensa todos los detalles relacionados con la celebración del próximo gran Desfile Nacional de Carnaval 2024, celebración que se realizará el domingo 17 de marzo, a partir de las 2:00 de la tarde, en la avenida George Washington de Santo Domingo y contará con un amplio despliegue de seguridad. El MINC celebró el encuentro en la sala Manuel Rueda de las Escuelas de Bellas Artes con un acto encabezado por la ministra de Cultura, Milagros Germán, acompañada por el viceministro de Identidad Cultural y Ciudadanía, Ramón Pastor de Moya; el director de Participación Popular, Josué Gómez, y José Miguel Llaverías, encargado del Departamento de Carnaval. “El Carnaval Dominicano ha ido creciendo en participación y prestigio año tras año. En este momento, señoras y señores, somos la principal celebración carnavalesca del Caribe y nuestro desfile está entre los más importantes de América, ya que el desfile es el único desfile nacional”, expresó Germán. Durante su intervención, la ministra dio a conocer que este año el Desfile Nacional de Carnaval se dedicará a la provincia de
San Cristóbal, reconocimiento que se debe a su rico patrimonio cultural y al hecho de poseer un carnaval en ascenso que lo han hecho merecedor de numerosos premios en las últimas ediciones de esta popular celebración. “Es una provincia que todos tenemos en el corazón con mucho orgullo patriótico, porque representa los valores importantes de nuestra democracia, valores que nosotros defendemos y levantamos cada vez que celebramos nuestras fiestas patrias”, resaltó la ministra.
La realeza del carnaval Durante la actividad, la ministra de Cultura reveló que el título de rey del carnaval recaerá en esta ocasión en el talentoso artista y diseñador Luis Rivas. “Me siento muy contento
por haber sido galardonado con esta distinción de ser el Rey del Desfile Nacional de Carnaval”, comentó Rivas. “De verdad que vale la pena soñar y les exhorto a todos a que sigan sus sueños, confíen en sus proyectos y den el máximo por cada una de sus ideas. Son ustedes mismos los que deben creer en lo que están haciendo, que el tiempo se encarga del resto”. A su lado estará la distinguida comunicadora Jatnna Tavárez, quien encarnará a la reina de la festividad. “Yo me siento de la realeza, pero de esa realeza cultural de República Dominicana, este país que tanto amamos y el que se nos confiera este honor, me llena de mucho orgullo”, declaró Tavárez. “El carnaval nos identifica como somos, un pueblo maravillo-
so, de gente alegre, de gente entregada, porque creo que es uno de los mejores rasgos que tenemos, y, más que rasgos, de nuestras mayores riquezas”. La ministra resaltó los méritos del rey y la reina que fueron tomados en consideración para la selección de los nuevos reyes del carnaval, quienes fueron coronados en el marco del acto.
Ganadores de los premios Felipe Abreu y Luis Dîas En esta actividad se anunciaron también los ganadoMATÍAS BONCOSKY
Milagros Germán junto a los reyes del carnaval dominicano: Jatnna Tavárez y Luis Rivas.
res del Premio Anual Luis Días de Música del Carnaval Dominicano 2024, en los que se premian obras musicales inéditas y de calidad que incluyan música, instrumentos, ritmos y melodías de índole carnavalesca, y supongan un aporte destacado e innovador a esta celebración. Los ganadores fueron Yohansy Rodríguez, primer lugar con la canción “A la calle voy a parar”; Charlie Santana, quien con el tema “Carnaval en RD” obtuvo el segundo lugar; y Fernando Cabrera, quien se alzó con el tercer lugar por “Carnaval, carnaval”. Asimismo, el MINC también hizo entrega del premio Felipe Abreu al Mérito del Carnaval Dominicano 2024 a Juan Óscar Souffront Rodríguez (Yanco), quien fue elegido por sus invaluables aportes en pro del fortalecimiento y proyección del carnaval dominicano. “El carnaval es una manifestación que tiene que ver con nuestra identidad y de esa manera se convierte en un patrimonio inmaterial que vamos cul-
0 El acto concluyó con la presentación artística de UCASANCRI y los Diablos Ecológicos de San Cristóbal. tivando a través del devenir de los tiempos y va pasando de generación en generación, es una riqueza nuestra que nos identifica”, dijo Gamal Michelén Stefan, viceministro de Patrimonio Cultural. Después de hacer entrega de reconocimientos a la Alcaldía de San Cristóbal, la Gobernación de San Cristóbal y a la Unión Carnavalesca de San Cristóbal (UCASANCRI) por sus aportes al desarrollo del carnaval dominicano, el acto concluyó con la presentación artística de UCASANCRI y los Diablos Ecológicos de San Cristóbal, bajo la producción de Fidel López. El recorrido de las comparsas y personajes individuales comenzará el domingo 17 de marzo a las 2:00 de la tarde en el malecón de Santo Domingo, desde la calle Presidente Vicini Burgos (obelisco macho) hasta la avenida Máximo Gómez. b
%# " Abg\V\Tf Bc\a\ a EXi\fgT 7XcbegXf
@\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%' ;`Xi`fC`Yi\%
1SFNJPT QMBUJOP DFMFCSB QSFTFMFDDJÍO DSJPMMB
/BUIBMJF 1FËB $PNBT EF HJSB DPO o 3FDJUBM 5PVSp
o$VBSFODFOBp Z o$POWJWFODJBp FODBCF[BO MBT DJOUBT EPNJOJDBOBT DPO N»T QSFTFMFDDJPOFT
&TUBS» BDPNQBËBEB EF TV IFSNBOB /JDPMF 1FËB $PNBT Z EFM QJBOJTUB DIJMFOP )VHP -MBOPT $BNQPT
9u?<K ?8ÍA
7Ta\X_T Ch]b_f 4% 3FQÛCMJDB %PNJOJDBOB
WVFMWF B FTUBS FO MB NJSB EF MPT 1SFNJPT 1MBUJOP -PT HBMBSEPOFT EFM DJOF JCFSP BNFSJDBOP SFHSFTBO B .Ì YJDP MVFHP EF USFT BÔPT DF MFCSÅOEPTF FO .BESJE FO VOB HBMB RVF UFOESÅ MVHBS FM QSÕYJNP EF BCSJM 1PS FMMP MB &OUJEBE EF (FTUJÕO EF %FSFDIPT EF MPT 1SPEVDUPSFT "VEJPWJTVBMFT &HFEB %PNJOJDBOB SF QSFTFOUBOUF EF MPT 1SFNJPT 1MBUJOP FO FM QBÐT IJ[P VO FODVFOUSP DPO MBT QSPEVD DJPOFT EPNJOJDBOBT QSFTF MFDDJPOBEBT FO MB 9* FEJ DJÕO EF 1SFNJPT 1MBUJOP i$VBSFODFOBw Z i$POWJ WFODJBw FODBCF[BO MBT DJOUBT EPNJOJDBOBT DPO NÅT QSFTFMFDDJPOFT FO FTUB QSJNFSB FUBQB EF MPT 1SFNJPT 1MBUJOP -B QSJNFSB FT EJSJHJEB QPS %BWJE .BMFS RVJFO TF FODPOUSBCB QSFTFOUF FO MB BDUJWJEBE Z QSPUBHPOJ[B EB QPS MPT BDUPSFT /BTIMB #PHBFSU 'SBOL 1FSP[P -VJT +PTÌ (FSNÅO Z &MJTB CFUI $IBÐO CBKP MB QSPEVD DJÕO EF $BDJRVF 'JMNT Z -BOUJDB .FEJB %F TV MBEP i$POWJWFODJBw FTUÅ EJSJHJEB QPS +PTÌ (Õ NF[ EF 7BSHBT QSPEVDJEB Z FTDSJUB QPS 5POZ (ÕNF[ (V[NÅO Z FO FMMB BDUÛBO 'SBODJT $SV[ 1BDIZ .ÌO EF[ (FSBSEP i&M $VFSWPw .FSDFEFT /JVSLB .PUB ,B SJOB 7BMEF[ ¨OHFMB #FSOBM .BSJP /ÛÔF[ 3VUI &NFUF SJP Z 3PHFS 8BTTFSNBO
:\_UXegb @be\__b 7Ti\W @T_Xe 8iX_laT EbWe ZhXm l AX_ fba =\` aXm 6TUeXeT!
UBEB TPQSBOP /BUIBMJF 1FÔB $PNBT DPONFNPSB SÅ FM BOJWFSTBSJP EF MB *O EFQFOEFODJB EF MB 3FQÛ CMJDB %PNJOJDBOB DPO MB TFSJF EF DPODJFSUPT i 3FDJUBM 5PVSw RVF MB MMFWB SÅ B .BESJE &M $BJSP .PT DÛ Z "OLBSB i 3FDJUBM 5PVSw JOJDJBSÅ FM EF FTUF NFT FO &M $BJ SP &HJQUP PDBTJÕO FO MB RVF TF QSFTFOUBSÅ FO FM UFBUSP &M (PNIPVSJB EF MB ÕQFSB EFM $BJSP -VFHP DPOUJOVBSÅ FM EF GFCSFSP EÐB EF MB *OEF QFOEFODJB EPNJOJDBOB FO FM )PUFM *OUFSDPOUJOFOUBM EF .BESJE &TQBÔB
&TDFOBSJPT -PT BDUPSFT NBOJGFTUB SPO TV GFMJDJEBE B %JBSJP -JCSF i&TUBNPT GFMJDFT QPSRVF FTUBNPT UPEPT OP NJOBEPT NFKPS BDUPS QSJODJQBM 'SBODJT $SV[ TFDVOEBSJP FM $VFSWP .FSDFEFT NFKPS FEJDJÕO Z NFKPS HVJPOJTUB QBSB +PTÌ (ÕNF[ P TFB RVF FTUBNPT NVZ DPOUFOUPT TPO TFJT OPNJOBDJPOFT QBSB $POWJ WFODJBw WBMPSÕ FM QSPEVD UPS 5POZ (ÕNF[
&YQFDUBUJWBT HBOBS {2VÌ FYQFDUBUJWBT UJF OFO i(BOBSw SFTQPOEJF SPO DPO GSBORVF[B %F TV MBEP MPT BDUPSFT Z QSPEVDUPSFT %BOJMP 3FZOP TP Z &WFMZOB 3PESÐHVF[ DF MFCSBSPO GPSNBS QBSUF EF FTUB QSFTFMFDDJÕO DPO FM EP DVNFOUBM i3FOBDFSw Z i0 w RVF BTQJSB BM 1SFNJP
1MBUJOP BM $JOF Z &EVDB DJÕO FO 7BMPSFT /FMTPO +JNÌOF[ $BCSFSB EJSFDUPS HFSFOUF EF &HFEB %PNJOJDBOB FYQSFTÕ B OPNCSF EFM $POTFKP EF "ENJOJTUSBDJÕO Z MPT QSP EVDUPSFT RVF MB DBMJEBE EFM DJOF MPDBM TF IB HBOBEP B QVMTP TV QSPQJP FTQBDJP i#VTDBNPT QPOFS FO BMUP RVF QSPEVDDJPOFT EPNJ OJDBOBT IBZBO BMDBO[BEP MB QSFTFMFDDJÕO FO MB PODFBWB FEJDJÕO EF 1SFNJPT 1MBUJOP " MP MBSHP EF DBUFHPSÐBT EJGFSFOUFT MBT PCSBT MPDBMFT IBO TBCJEP DPMBSTF Z MMFHBS BM HVTUP EFM KVSBEP &TP FT UPEP VO IJUP RVF EFTEF &HF EB %PNJOJDBOB RVFSFNPT QPOFSMP FO BMUP &TQFSBNPT RVF FO MB QSÕYJNB FUBQB EFM QSFNJP MBT PCSBT TJHBO NBS DBOEP UBO GVFSUF QPS FTB DB MJEBE Z FNQFÔPw BTFHVSÕ M
/PDIF EF QPQ SPDL FO 5POZ 3PNBnT 87:4E 68EI4AG8F
4% &M HSVQP NVTJDBM -PT 1SPQFEÌVUJDPT TF QSFTFO UBSÅ FTUF KVFWFT EF GF CSFSP FO FM SFTUBVSBOUF 5POZ 3PNB T 4F USBUB EF VO DPODJFSUP QBSB UPEB MB GBNJMJB FO FM RVF FM HSVQP EF FTUVEJBO UFT EF MB DBSSFSB EF NÛTJDB EF MB 6OJWFSTJEBE 1FESP )FOSÐRVF[ 6SFÔB 6OQIV WFSTJPOBSÅ CBMBEBT Z DBO DJPOFT EF QPQ SPDL DMÅTJ DBT Z OVFWBT &M DPODJFSUP FTUÅ QBVUB EP QBSB MBT EF MB OP DIF FTUÅ BCJFSUP BM QÛCMJ DP Z OP UJFOF DPTUP EF FOUSBEB i7BNPT DPO UP EBT MBT HBOBT Z FOFSHÐB EFM NVOEP QBSB RVF FM QÛCMJDP MB QBTF MP NFKPS QPTJCMF RVF QVFEBO EJT
9H8AG8 8KG8EA4
4"/50 %0.*/(0 -B SFQV
´?bf CebcXW hg\Vbfµ XfghW\Ta ` f\VT Xa _T Hac[h! GSVUBS EF CVFOB NÛTJDBw DPNFOUB "YFM .BSUÐOF[ JOUFHSBOUF EF MB CBOEB "EFNÅT EF .BSUÐOF[ -PT 1SPQFEÌVUJDPT FTUÅ GPSNBEP QPS %BDFMJ "M NPOUF "MJOB "EBNFT %B
OJFM -FTDIIPSO Z +PTÐBT 7FOUVSB &O FTUB QSFTFOUB DJÕO FO 5POZ 3PNB T FTUB SÅO BDPNQBÔBEPT EFM CB UFSJTUB 4MZ %F .PZB RVJFO GPSNB QBSUF EF MB EJSFDUJWB EF 6OQIV.VTJD M
-B HJSB DPOUJOVBSÅ FO NBS[P DPO VO DPODJFSUP FO FM JDÕOJ DP $POTFSWBUPSJP 5DIBJLP WTLZ EF .PTDÛ 3VTJB Z DPODMVJSÅ FO 5VSRVÐB FM KVF WFT EF NBS[P FO FM UFBUSP
?T fbceTab ATg[T_\X CX T 6b`Tf! 5ÝSL 0DBHJ EF "OLBSB &O FMMPT DPNQBSUJSÅ FTDF OBSJP DPO TV IFSNBOB MB EFTUBDBEB WJPMPODIFMJTUB /JDPMF 1FÔB $PNBT Z DPO UBSÅ DPO FM BDPNQBÔBNJFO UP QJBOÐTUJDP EFM DIJMFOP )VHP -MBOPT $BNQPT i&TUBSFNPT QSFTFOUBOEP VO TFMFDUP QSPHSBNB NVTJ DBM RVF JODMVZF PCSBT Z
DBODJPOFT EF EFTUBDBEPT BVUPSFT EPNJOJDBOPT EF -BUJOPBNÌSJDB Z &VSPQBw DPNFOUÕ MB BSUJTUB Z FNCB KBEPSB DVMUVSBM EF MB 3FQÛ CMJDB %PNJOJDBOB 1FÔB $PNBT DPNFO[Õ FM BÔP DPO VOB QBSUJDJQBDJÕO EFTUBDBEB FO FM 'FTUJWBM .VTJDBM EF "ÔP /VFWP FO 4PDIJ 3VTJB M
#BODP 1PQVMBS DFMFCSB TV BOJWFSTBSJP DPO VO DPDUFM 9H8AG8 8KG8EA4
-B FOUJEBE TJHVF DPNQSPNFUJEB B JMVNJOBS MBT NFKPSFT JEFBT EF QSPHSFTP 4% &M EF FOFSP EF BCSJÕ TVT QVFSUBT FM #BODP 1PQVMBS %PNJOJDBOP "IP SB QBSB DPONFNPSBS TVT BÔPT MB FOUJEBE DPOWPDÕ B TVT DMJFOUFT B VO GFTUFKP FO FM IPUFM &M &NCBKBEPS &M FWFOUP DPOUÕ DPO MB QBSUJDJQBDJÕO EF FKFDVUJ WPT EFM #BODP 1PQVMBS Z EF TV DBTB NBUSJ[ (SVQP 1PQVMBS FODBCF[BEPT QPS MPT QSFTJEFOUFT FKFDVUJWPT EF BNCBT PSHBOJ[BDJPOFT $ISJTUPQIFS 1BOJBHVB Z .BOVFM & +JNÌOF[ ' SFTQFDUJWBNFOUF BTÐ DPNP QPS NJFNCSPT EF TVT $POTFKPT EF "ENJOJT USBDJÕO P SFQSFTFOUBOUFT EFM FNQSFTBSJBEP EPNJOJ DBOP Z EF EJTUJOUPT TFDUP SFT EF MB TPDJFEBE RVF NBOUJFOFO MB[PT DPNFS DJBMFT F JOTUJUVDJPOBMFT DPO MB FOUJEBE CBODBSJB %VSBOUF FM DÕDUFM TF EFT UBDÕ MB USBTDFOEFODJB EFM 1PQVMBS DPNP VOB PSHBOJ [BDJÕO RVF DPOTUBOUFNFO UF IB JNQVMTBEP DBNCJPT QBSB BZVEBS B DPOTUSVJS VOB TPDJFEBE NÅT QSÕTQF
@TahX_ 8! =\` aXm 9! l 6[e\fgbc[Xe CTa\TZhT! SB F JODMVTJWB DPOWJSUJFOEP FO SFBMJEBE NJMFT EF BTQJSB DJPOFT QFSTPOBMFT Z FNQSF TBSJBMFT Z QSPZFDUBOEP MB JEFOUJEBE MB NBSDB QBÐT Z FM WBMPS EF MB EPNJOJDBOJ EBE NÅT BMMÅ EF MBT GSPOUF SBT OBDJPOBMFT
"HFOUF EF DBNCJP &M QSFTJEFOUF FKFDVUJWP EFM 1PQVMBS $ISJTUPQIFS 1BOJBHVB JOEJDÕ B MPT BTJTUFOUFT RVF FM MFHBEP SFDJCJEP EF MPT GVOEBEP SFT Z MB USBZFDUPSJB EF BÔPT EFM CBODP FT FM TVT UFOUP RVF GPSUBMFDF TV NJ
TJÕO EF DPOUJOVBS DPNP iVO BHFOUF RVF FTUJNVMB Z BDFMFSB MPT DBNCJPT FDP OÕNJDPT TPDJBMFT F JOTUJ UVDJPOBMFT RVF OFDFTJUB MB 3FQÛCMJDB %PNJOJDBOBw i3FBGJSNBNPT OVFTUSP DPNQSPNJTP EF TFHVJS TJFOEP TV BMJBEP GJOBODJFSP FO FM DBNJOP BM ÌYJUP EF TVT FNQSFTBT DPO BTFTPSÐB F JO OPWBDJÕO DPO VOB FYQF SJFODJB GJOBODJFSB QSPBDUJ WB ÛOJDB Z WBMJPTB Z DPO VOB SFMBDJÕO CBTBEB TJFN QSF FO FM MBSHP QMB[Pw TVC SBZÕ 1BOJBHVB BOUF TVT DMJFOUFT F JOWJUBEPT M
Plaza Libre r e oe do o o 1 b o o edor er r e r ero o e o r 1212 e 0 1 24
e oe e b o e or o re o e 1 100 e 0 4 2 04 0 21 14 4
o eb do 1 b err o re bre 00 oo e 0 4 00
2 2 1 2
Habitación amueblada en exclusivo sector de Bella Vista r er o o ee deo r b e o o e b o r do e e r F eo re o e de r e o o dor e dor r eo b o e o 22 000 1 de o 0 2 2
do eb r e r er o o de de 2 000 0 0 0
r
b o
1 1 r o e de e de do de er o e d o 1 000 e 4 1 1
2 2
40
20 2 0
1 or
o 0 202
b
o e eb e 20 0 0
4
e r de e e ro o de o r e oe d o 1 b b o o er e e r eo d o b e e 2 0
r
b
b4 o or
o 2 e 1 000 0 2 0 2 2 202 0 02 0
e do o o er b o 122
o 2dor o 14 er e e 1 e 0 4 11
2d b 2 b o err re o d o do e or 1 00 o ro o e e oe 1 100 do 4 21 b 2
r
e
4
21 2 o or o 1 00 10 22
e do de o or d d ee e e ro e r b er 200 2 000 0 0 11
F
e r
1 o 200 o o r e ee r o ro 1 e e e e e do or o 210 000 e 0 22 000
VENDO JEEPETA e o d o o o Ford e b 201 4 4 e o e eder r d o d RD$725,000.00 e o 0 444 21
de
e e b 1 o edor 1 r e e 1 000 e 0 4 0 10 4 2 1 e e er e
e o eo rdo 20 r b e or e r o b 2 o er o 2 r o oe 0 2 1 e 4 4 410 0 4 410
e e de
e e
o
r e o de b o e e err e 2 b o o edor e do b o re de do b de er o 2 r eo o e r o re o 1 00 2 1 2
er ro o er 2 1
er ede e 0 200 odo or o or e ro 4 4 0 000 4 000 ro o er ede e 20 odo or 2001 0 000 e 0 22 000
000 e o r e 2 4
e do 22 000 4 1 4
b
er 2
0 2 4 42
o 2014 410 e o be r 0
200 F o o 4
e e
e d de r o de o e re 1 2 o r do e o e er e de ere de de 14 000 e e e o re o e o r eo e 0 41 0 0 0
o e de do e e e e e e o 1000 e ro de o r 0 e ro de o r ee e b re o 00 2 1 2
ro o o o er o b 2 o edor 2 r 20 e e 0 4 2 41
A domicilio reparamos dor e dor o e d de d o r e e o e eo r Tel /W h a t s a pp 809-689-0467 / Cel.809441-4162.. AMAURYS. A DOMICILIO REPARAMOS, re o d e er dor e dor re ee r de e o er er e eo r Trabajamos tambien los Domingo. 809-977-4016 WS. 809-385-3366
1 2 o r o o de o e e e e b e er e o r r 2 e d re o 1 2 00 00 e 0 20 000 2 b
berr
e
de erre o er de 2 rre er 0 2 o o 4 0e 2 or o 0 4 240 0 e
e o2
o
eb do 200 b d er e
e e e 1er o de re b 2 b o 2 r eo o e r o 1 2 2 r 11 00 000 e 4 1
2 2 F
o
o 00 2 2do o 1 2 de err b b o roo re de e o de e de re o e do e ore r eo e do e r d d 24 0 000 00 o 4 210 4 2
12
o do o e b e ro de 2 e re r e 24 0
www.plazalibre.com
r b do 1
Apto. Amueblado en la Av. Anacaona Residencial Anacaona II. Segundo piso. TEL.: 809-979-4303.
Alquiler de Aptos: 1 b o F o 2 e ore re de e o r o or r o r de e r d d de r e o de e e e e 1er e e e o do or e 0 0 0 0 1 4 4 1
MIÉRCOLES 21 de Febrero de 2024
0
o e o b 1 0 2 2 0
2
o 14 2 4 o o 2 b 2b o o b e do do o do o e b e e do 1 r eo er er e r e r d d 24 1 0 000 00 o 4 210 4
e e o e o o der o de b o b o 1 2 22 000 4 21
Colinas de Los Ríos, o er e 1 2 b 2 o e dor o er o 2 r r eo o e r d d 24 2 o e e e 2
Whatsapp:809-446-0880
o e 2 o e oe r r re b r e ore e o e r 0 0 0 4 0 4 0 r o o de er o do
e e
de r o r 2 2 de erre o 20 2 de re e o be o r o 4 210 4 21 000 000 00
2 2 1 0 0
Extranjero vende Apto NACO or o o de d 00 2 totalmente amueblado, con muebles europeos alta calidad. b o edor b b o e o o e er orred 2b o e re o o re de do ro de er o US$359,000
0
VILLA EN SAN CRISTÓBAL GRAN OFERTA VENDO LOCAL COMERCIAL 1 0 2 o r do o o o o o 0 011
r
RD$23 MILLONES RD$18MILLONES villacelita23@gmail.com F 4 4 410
***URBAEZ*** PintamosSuCasa. o ro e o r 0 4 4 22
r
r o
INVERSIONISTA r o r e de e bo o e 2 or o e ro de d do 2 ee r r o or ed d o r red o o o or d 0 4 20
ALBERTO RAMÍREZ, VEN DE SOLARES EN PIANTINI 1,322Mts2, PRECIO US$3,200 DOLARES, 2,400Mts2 US$3, 250 DÓLARES, EVARISTO M. 976Mst2, PRECIO US$1, 450; MILLÓN 556Mts2 US$850 829-304-2824
e o r d b o o ber e e e 2 b 1b o o edor b o re de do o e e 2 1 4 0 e o
o 4 o e
1
dor e dor e er re e re ee r de e o e eo r e e de r C/WS: 849-650-0601. Tel.: 829-666-0601
00
villacelita23@gmail.com F 849-354-4109
RESTAURANDO TU MATRIMONIO DE LA MANO DE DIOS e o be F e boo e r restaurando_con_dios
22 / PlazaLibre / Miércoles, 21 de febrero de 2024
EMPLEO PARA: iceros, eb is s, lidores e c r do de l cé , e re 1 0 os de ed d i r teradica@gmail.com eléfo o 0 0
Empresa solicita Guardias de Seguridad para Santo Domingo Whatsapp 809-8202082
erdid de M ric l del e ic lo de r , rc , Modelo , o 2000, olor , l c 244 4 , sis 100 0 24, ro ied d de M , 0 10021 4 0 erdid de M ric l de l Mo ocicle , M rc M , Modelo 0 , o 200 , olor , l c 222 12 , sis 01 00 4, ro ied d de M M , 0 2001201
o de se rid d solici , s er isor de o se rid d i , se ri d d s o ori do lle bell s r e 4 el ill eléfo o 0 4 2 421 1 21 4 2 4 2 4 2 1
0
, 0 2
2
02
,
erdid de ric l del e c lo de c r rc o1 color l c 10 2 c sis 11 10 4 ro ied d de 0
M M ,M 0 4 2 12
4
res de rdi es de se rid d solici Asistente Administrativa co co oci ie os e co e erie ci i r c rric l guardianesdeseguridad @gmail.com
res de ser icios de li ie solici PERSONAL MASCULINO ed d desde 2 os r co ser e o Me ro, ir soles, i o be, o , s c ob M o bo, lc rri os errer , os ios is o i bilid d de or rio ro i o o r o ecid or co se ir 2 fo os 2 2 co i de céd l 0 4 1114, 2
erdid de ric l del o il ri do rc odelo M o1 color l c 00 2 c sis 2 2 01 0 0 ro ied d de 0 0000
erdid de ric l del ob s ri do rc odelo o 201 color M l c 110 c sis 21 02 4 ro ied d de 0 0021 1
erdid de ric l del , M rc , Modelo M 4 , o 2012, olor , l c 402 , sis 1 4 M 11114 , ro ied d de M M , 4022 0 0
erdid de ric l del rc o delo 4 4 4 M o 201 color l c 2 4 c sis 4 10 11 4 ro ie d d de 1 02 1 1
0011
SE BUSCA HERRERO EN SANTO DOMINGO ESTE PARA MAS INFORMACION ESCRIBIR VIA WHATSAPP 8298516378
res de do és ic s solici erso s co e e rie ci e l s si ie es re s erso l de li ie , c fer, brill dor de isos co e erie ci do és ic s r r b r e c s de f ili el 2 0 0
ecesi o Modista / Santre co e erie ci e l er cio es rre lo de ro s s 2 44 4
e solici sis d co e co oc de co b 20 il i r c cl der cl dersil erio co
erdid de ric l del o il ri do rc odelo o 200 color l c c sis 1 1 2 14 2 ro ied d de M 0 1 04 4 1
erdid de ric l del M rc odelo o 200 color l c 21 2 c sis 20 4 ro ied d de M 0 1 04 0110
l o erci l re iere erso l sc li o r SEGURIDAD r ci s f 0 01 2
e solici c ofer re r i dor co e erie ci r el re de os lc rri os M or i fo cio 0 4 0 0
M redd rrill d soli ci CAMARERO con ex pe riencia, e i e l o rie l i r dfreddy parrillada@hotmail.com 0 2 4002
, , M 0 0 4
4 0
2 1 erdid de ric l del o il ri do rc odelo o 201 color l c 2 c sis M 00 00 2 ro ied d de M M 402 2 4 0
Agencias Receptoras ZONA ORIENTAL Ens. Ozama Soler Group 809-598-2800
Coloque sus anuncios por teléfono
CLASIFICADOS DE LÍNEAS
SANTO DOMINGO 809-476-7000
• Hasta 4 Líneas (RD$Día) Primer día de publicación
Asistencia Adicional 809-947-5754/809-476-3002
Plazalibre.com 809-947-5754 Email: anunciatedl@diariolibre.com www.plazalibre.com Horario Lunes a Viernes de 8:30 am a 5:30 pm CIERRE PARA PUBLICAR De Martes a Viernes el día antes, 12:00 pm. Para el Lunes: Viernes a las 3:00 pm. Av. Buenaventura Freites 18, Jardines del Norte, Santo Domingo 10602
• Más de 4 Líneas (RD$Día) Cada línea adicional hasta 12 líneas
• Desplegados Col x modulo blanco y negro Col x modulo full color 203.00 12.70
• Destacados (RD$Día) Negritas totales +15% Fondo sombreado amarillo +30% Fondo sombreado otros colores +40% Marco +10% • Legales Col x módulo
Charles de Gaulle Familia Jimenez & Asociados 809-414-8444 Inmobiliaria Grupo Master 809-483-1388
505.00 816.00
* Precios sin impuestos incluídos. • Dónde publicar Visitando nuestra oficina principal. Visitando nuestras agencias receptoras y puntos de recepción de anuncios. Llamando a nuestro call center para pago con tarjeta de crédito y/o transferencia bancaria. • Como publicar más efectivamente Identifique las características del producto. Publique sus anuncios dentro de una sección. Adicione resaltadores: negritas y colores. Identifique correctamente los teléfonos.
188.59
• Clasidesplegados (1 columna hasta 13 módulos) Col x modulo Blanco y negro 492.00 Col x modulo Full Color 636.00
Políticas de Reposición: Revise su anuncio el primer día de publicación, de necesitar correcciones puede llamarnos al 809-476-7000. Solo nos haremos responsables del primer anuncio incorrecto. * Los anuncios publicados en Plaza Libre son responsabilidad exclusiva de nuestros anunciantes.
Lucerna Inversiones Taveras 809-596-4588 ext. 252 San Isidro (Urb. La Esperanza) Jiro's 809-596-4328 Los Prados Maxim´s Travel 809-227-8548 Bella Vista Publimaster 809-476-9223
Gazcue Fergo Publicidad 809-689-2008 Luz Jacqueline 809-689-1115 Independencia (Zona Universitaria) Apices Inmobiliaria 809-412-8344 Honduras Lidissa Comercial 809-532-9912 Urb. Solimar Enma Peña 809-532-3743 SANTIAGO GCM Servicios publicitarios 809-894-2282 cel. 809-325-2520
Puntos de Recepción MAIL BOXES ETC 809-333-2002/ 2003 Naco, ext. 1 ZONA ORIENTAL Megacentro, ext 2 MBE Charles de Gaulle, ext. 16 MBE Jumbo San Isidro, ext. 15 Gazcue, ext. 10 Jumbo Luperon, ext. 3
Piantini, ext. 4 La Julia, ext. 5 Sambil, ext. 7 Arroyo hondo, ext. 12 Rep. De Colombia, ext. 9 LA ROMANA/ Jumbo, ext. 6 PUNTA CANA/ Jumbo, ext. 13
@\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%' " C_TmT?\UeX " %&
CXeW\WT WX `Tge\Vh_T WX_ =88C `TeVT @<GFH5<F;< `bWX_b I*+J?LK9D? T b %##& Vb_be 5?4A6B":E<F c_TVT :#)($)& V[Tf\f =@L?LI*+J&=###$(( ceb c\XWTW WX E<64E7B @BA G8EB @BAG8EB 687! ##$ $($&)+( (
CXeW\WT WX `Tge\Vh_T WX_ Thgb` i\_ ce\iTWb `TeVT ;LHA74< `bWX_b FBA4G4 L%# T b %#$( Vb_be :E<F c_TVT 4+,'*&( V[Tf\f >@;86'$?594)),)&# cebc\XWTW WX LBFL GB@4F 4?I4E8M 9E4A6<F6B 687! #&& ##%+)#% %
CXeW\WT WX `Tge\Vh_T WX_ ThgbU f ce\iTWb `TeVT GB LBG4 `bWX_b F<8AA4 KF8 ;L5E<7 9J7 T b %#%$ c_TVT <$#(((# V[Tf\f (G77E>86K@F#&+#%% cebc\XWTW WX 6BA78 4HGB <@CBEG 8<E? EA6 $ &% &)$%# %
CXeW\WT WX @Tge\Vh_T WX_ 4HGB@BI<? CE<I47B @TeVT ;BA74 @bWX_b 9<G 4 b %#$& 6b_be :E<F C_TVT 4*,*(+$ 6;4F<F- :8)$*& (,,' Cebc\XWTW WX ?<A4 EBF4<74 HE<58 78 ?4 6EHM 687- #%* ##&*(&#%
CXeW\WT WX `Tge\Vh_T WX_ =88C `TeVT @<GFH5<F;< `bWX_b @BAG8EB T b $,,( Vb_be 5?4A6B c_TVT :#+',)( V[Tf\f =4'@E '$;KF=#%#+,( cebc\XWTW WX ?H<F @4AH8? :HM@4A 6BEE84 VXW! #&$ #'')% &+ $
CXeW\WT WX `Tge\Vh_T WX_ Thgb` i\_ ce\iTWb `TeVT ;LHA74< `bWX_b FBA4G4 L%# T b %#$) Vb_be 5?4A6B c_TVT 4,''&*( V[Tf\f >@;86'$?5:4)+& '#+ cebc\XWTW C<8EE8 64E?4A78 F4<AG 7<6 687 "EA6"C4F ( && '(%#( $
CXeW\WT WX c_TVT WX_ Thgb ` i\_ ce\iTWb `TeVT 4I<FB 78 C8E7<74 78 ;BA74 `bWX_b 466BE7 @4GE<6H?4 WX_ iX[<Vh_b T b %##$ Vb_be 7BE47B =XXc @TeVT GblbgT @bWX_b c_TVT 4($)+(# V[Tf\f EM=$%#? :>C :G 6b_be $;:6:$)(K$4#(,&(, ceb C_TgXTWb 4 b %##) C_TVT c\XWTW WX FG4E?<A: GB :$'#*,# 6[Tf\f =G85L%( EE8F F4AG4A4 687! #'% =)###'',#' T ab`UeX WX ##$#+#) + ;\_WT 4_gTZeTV\T FT_VXWb A\VTf\b 6XWh_T ##$ #&,*+ CXeW\WT WX c_TVT WX_ iX[ '% ( Vh_b WX 64E:4 `TeVT GB LBG4 `bWX_b C<6> HC T b $,,& Vb_be aXZeb c_TVT ?$#,'#) V[Tf\f =G'EA# $C%C*#)%#&) cebc\XWTW WX =BF8 ?H<F BFBE<B CBEGB EE84? 687! #(' ##%&%#) $
4I<FB CBE C8E7<74 78 C?464 WX _T `bgbV\V_XgT `TeVT- >XXjTl `bWX_b- E> $(# T b- %#$* Vb_be- Eb]b c_TVT- >%%&'$(* V[Tf\f- ?55C8>(:(;5+#&$+) T ab`UeX WX_ Fe! LXe`Ta HeX T EbWe\ZhXm 6XW!- '#% %(&')&% (
CXeW\WT WX c_TVT WX_ =88C `TeVT FHMH>< `bWX_b F< 78><6> T b $,,+ Vb_be aX Zeb c_TVT :##%%+( V[Tf\f =F&G7%$I#J'$#+*,$ ceb c\XWTW WX =H4A @4AH8? 6E<FBFGB@B I4FDH8M 687! #)) ##$(,*( *
C8E7<74 78 C?464 WX _T `bgbV\V_XgT @TeVT 5T]T] @bWX_b C_Tg\aT $## 8f 4 b %#$) 6b_be AXZeb C_TVT >#*$$+(% 6[Tf\f @7%4*) 4M):J='+%,* T ab`UeX WX 4e\X_ @Tg\aXm 6XWh_T %%, ##$+%', + CXeW\WT WX c_TVT WX_ iX[ Vh_b WX VTeZT `TeVT 74<;4GFH `bWX_b I$$ +? ;L T b %##* Vb_be EB=B c_TVT ?%&$$(, V[Tf\f =74 ##I$$+###%(,'* cebc\X WTW WX 4AGBA<4 C4H?<A4 6EHM 64C8??4A 687! #'( ###&),# % CXeW\WT WX c_TVT WX_ =88C `TeVT ;BA74 `bWX_b 6E I 8K ? 'K' T b %#%% Vb_be 5?4A6B c_TVT :(+*)%+ V[Tf\f $;:EJ%+*#A?(## +*' cebc\XWTW WX =BF8 8@< ?<B 945<4A 98EA4A78M 687 #&$ #&$)+#* # CXeW\WT WX c_TVT WX_ iX[ Vh_b WX VTeZT `TeVT 74<;4GFH `bWX_b I$$ +? ;L T b $,,& Vb_be 4MH? c_TVT ?#+*,&* V[Tf\f I$$,#%*## cebc\XWTW WX 6E<FG<AB 5E<BFB ?H6<4AB 687! $#, ####+(# + CXeW\WT WX c_TVT WX_ iX[ Vh_b WX VTeZT `TeVT <FHMH `bWX_b G9E (';%# T b %##& Vb_be EB=B c_TVT ?#%%&,+ V[Tf\f =44G9E( ';&*$#$)+) cebc\XWTW WX HE54AB :8EBA<@B 8FG8 I8M 64FG<??B 687! $$* ###$*&, %
CXeW\WT WX c_TVT WX _T `b gbV\V_XgT `TeVT ?BA6<A `b WX_b 6: $(# T b %#$& Vb_be :E<F c_TVT >#*('#*$ V[T f\f ??6?CC%#*78$$%#(% cebc\XWTW WX 98?<K ?8<A8E< AHv8M EB7E<:H8M 687! #&$ #(%#)*( & CXeW\WT WX c_TVT WX_ =88C `TeVT 6;8IEB?8G `bWX_b 8DH<ABK ?G 'K% T b %#$& Vb_be 5?4A6B c_TVT :'( +#++ V[Tf\f %:A4?C8>' 7$$+*,%&)+) cebc\XWTW WX ?H<F 74I<7 6EHM @8E 647B 687! #&* ##,(++( * CXeW\WT WX C?464 WX @B GB6<6?8G4 CE<I47B @TeVT L4@4;4 @bWX_b LM9 E$ 4 b %##( 6b_be A8 :EB C_TVT A&%'%,) 6;4 F<F-=L4EA$&8*(4#$%$'* Cebc\XWTW WX @<:H8? 4? 58EGB E4@<E8M C<A4687- ##$ #,,),(# $
C8E7<74 78 C?464 WX _T `bgbV\V_XgT @TeVT 5T]T] @bWX_b C_Tg\aT $## 8f 4 b %#%% 6b_be AXZeb C_TVT >%$&&(&+ 6[Tf\f @7%4*) 4K(AJ4'+%*$ T ab`UeX WX 9eTl`X 4_XkTaWXe EbWe\ZhXm @Tg\aXm 6XWh_T '#% %,')*#+( CXeW\WT WX C_TVT WX_ =88C @TeVT GBLBG4 @bWX_b :E$%#? :>4:> T b %##( 6b_be A8:EB C_TVT :#& $($& 6[Tf\f =G85H$*E &#+ #&*%() Cebc\XWTW WX E4 948? B:4A7B DH8I87B 687! #$%##*'%&##
CXeW\WT WX c_TVT WX _T `b gbV\V_XgT `TeVT >G@ `bWX_b %(# 8K6 F<K 74LF T b %#%# Vb_be A4E4A=4 " 5?4A6B c_TVT >%##++(# V[Tf\f I5>:F4%#'?@%+# $*& cebc\XWTW WX =BF8 4:HFG<A EH<M @BE<??B 687! #(' ##(,&+#+ * CXeW\WT WX C?464 WX @B GB6<6?8G4 CE<I47B @TeVT 54=4= @bWX_b C?4 G<A4 $## 8F 4 b %#$* 6b _be A8:EB C_TVT >#*,) '*' 6;4F<F-@7%4*)4M* ;J6'+%&( Cebc\XWTW WX C87EB @4AM4A<??B :H8 EE8EB- ##$ $))*(%* &
%' " C_TmT?\UeX " @\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%'
@\ eVb_Xf %$ WX YXUeXeb WX %#%' " C_TmT?\UeX " %(
DEPORTES 1,203
26 / Miércoles, 21 de febrero de 2024 DiarioLibre.
LA CIFRA
EL ESPÍA
Victorias ha obtenido el dirigente del equipo femenino de baloncesto de la Universidad de Connecticut, Geno Auriemma en su carrera como dirigente y ocupa el segundo puesto en la historia solo detrás de Tara VanDerveer (1,209) líder histórico.
Los organizadores de la Vuelta Ciclística Independencia son coherentes con el secretísimo en el montaje del principal evento de la disciplina en el país. Pasan los años y no aprenden. No entienden la necesidad de promoverlo, de dar a conocer las informaciones y luego se quejan del poco respaldo comercial. Parecería como que quisieran que desaparezca.
HA DICHO “Hay que saber lidiar con la condición de favorito. Trato de no pensar en las personas que piensan que tengo que ganar cada partido, cada torneo, que soy el favorito siempre, intento evadirme de todo lo que se dice en las redes sociales y divertirme” Carlos Alcaraz Tenista
En MLB proyectan que 33 dominicanos serán titulares b Hay 13 lanzadores que estarían en las rotaciones de los clubes b Marlins, Padres y Astros (4) dominan cantidad de sembrados
Línea de hit Dionisio Soldevila
Dominicanos que buscan salud Jasson Domînguez y Oneil Cruz se encaminan a su retorno
AP
Nathanael Pérez Neró Redactor Senior
SD. Un partido entre Dodgers y Padres, en Peoria, Arizona, abre este jueves la pretemporada de las Grandes Ligas y con ella la lucha por definir los planteles para cuando abra la campaña regular, el 28 de marzo. Hay 202 dominicanos en los Campos de Entrenamientos, 146 de ellos
E Equipo
protegidos en roster de 40 (tres lesionados y una restringido) y el resto como invitados. Una proyección que publicó el martes el sitio de la liga en Internet, utilizando a los reporteros que cubren a cada equipo, proyecta que de la lista hay 33 jugadores de posición quisqueyanos están “sembrados” para ser titular para cuando arranque la estación. También hay 13 lanzadores que llegan como fa-
L
Criollos en line-up en apertura Jugador
Posición
Azulejos: Vladimir Guerrero Jr. (1B) Rays: José Sirí (CF) Medias Rojas: Rafael Devers (3B) Yanquis: Juan Soto (RF) Guardianes: José Ramírez y Ramón Laureano (3B) y (CF) Mellizos: Carlos Santana (BD) Medias Blancas: Eloy Jiménz (BD) Astros: Yainer Díaz y Jeremy Peña (C) y (SS) Marineros: Julio Rodríguez y Jorge Polanco (CF) y (2B) Rangers: Leody Taveras (CF) Bravos: Marcell Ozuna (BD) Marlins: Bryan de la Cruz y Jesús Sánchez (LF) y (RF) Mets: Starling Marte y Mark Vientos (RF) y (BD) Nacionales: Luis García y Víctor Robles (2B) y (CF) Filis: Johan Rojas (CF) Cerveceros: Willy Adames y Gary Sánchez (SS) y (BD) Cachorros: Christopher Morel (BD) Piratas: Oneil Cruz (SS) Rojos: Jeimer Candelario y Elly de la Cruz (1B) y (SS) Diamondbacks: Ketel Marte y Geraldo Perdomo (2B) y (SS) Dodgers: Teoscar Hernández (LF) Gigantes: Marco Luciano (SS) Padres: Fernando Tatis Jr. y Manny Machado (RF) y (3B)
voritos para quedarse con un puesto en la rotación. Un pronóstico que no incluye como titular en Oakland a Esteury Ruiz, el líder en bases robadas de la Liga Americana en 2023.
Los lanzadores En la rotación de Miami estarán Eury Pérez y Edward Cabrera, en Houston se irán con Framber Valdez y Cristian Javier. En San Diego estarían Randy Vásquez y Jhony Brito.
0 Mark Vientos puede jugar en la antesala de los Mets y como BD. Los Medias Rojas incluyen a Brayan Bello, los Marineros a Luis Castillo y los Bravos a Reynaldo López, que vuelve a la posición. Los Mets tienen a Luis Severino, los Filis a Cristopher Sánchez, los Cerveceros a Freddy Peralta, los Rojos a Frankie Montás. b NPerez@diariolibre.com
a temporada pasada terminó de manera abrupta para dos peloteros dominicanos que son considerados como grandes prospectos y candidatos a premios en un futuro no muy lejano: Jasson Domínguez, de los Yanquis de Nueva York, y Oneil Cruz, de los Piratas de Pittsburgh. Ambos tienen algo en común, además de su gran potencial, y es que ambos terminaron su 2023 debido a lesiones. En el caso de Domínguez, su codo se reventó luego de apenas ocho partidos en las mayores, y fue sometido a una operación Tommy John en septiembre. Ya él se encuentra trabajando en tiros en los entrenamientos de primavera y su retorno está proyectado para el verano. “Estoy emocionado de estar aquí para ver a los nuevos muchachos, ver cómo están trabajando en su primavera”, dijo Domínguez a Lasmayores.com. “Sólo soy paciente. No estoy tratando de apurar nada, pero quiero volver pronto”. En el caso de Cruz, su gran temporada terminó luego de solo nueve partidos. Su tobillo izquierdo se fracturó cuando chocó en el plato con un receptor y aunque inicialmente se dijo que volvería en el mismo 2023, eso no fue posible debido a retrasos en su rehabilitación. Aunque ya está corriendo de nuevo, no hay claridad sobre una fecha de retorno específico. “Ahora que estoy en el lineup, seré de bastante ayuda para el equipo”, expresó Cruz a MLB.com. “El año pasado, extrañé esto y sé que el equipo me extrañó en la alineación. Sé que puedo aportar mucho al equipo y conseguir más triunfos”. Esperemos a ver lo que sucede. b dsoldevila@diariolibre.com/ @dSoldevila en X (Twitter)
Noticias Opinión Revista Deportes / 27
DiarioLibre. Miércoles, 21 de febrero de 2024
Jeremy Peña hace cambios en busca de poder AP/JEFF ROBERSON
Amed Rosario llega a los Rays de Tampa con contrato de un año Peleará el puesto de campocorto titular con José Caballero y su compatriota Junior Caminero Romeo González Artiles
Jeremy Peña terminó quinto en las votaciones al premio de Novato del Año 2022.
Conectó 22 cuadrangulares en su año de novato con los Astros Romeo González A. SD. El campocorto dominicano de los Astros de Houston, Jeremy Peña viene con un cambio en su postura de bateo para la temporada 2024, luego del descenso en su producción de poder el año pasado. Peña conectó 22 cuadrangulares en el 2022, su año de debut en las Mayores y terminó quinto en las votaciones para el premio de Novato del Año de la Liga Americana, pero su producción de poder descendió a apenas 10 cuadrangulares el año pasado. “Tuve una buena temporada muerta, la pasé entre Houston y la República Dominicana
4
Jeremy Peña tuvo un mejor segundo año A simple vista Peña estuvo en una temporada por debajo en términos ofensivos, sin embargo, bateó .010 más y estuvo en las bases .035 más y esto hace válida la pregunta de qué quieren o prefieren los equipos de sus jugadores y que saben ellos que tienen que hacer para entrar en las grandes sumas de dinero.
con la familia, y el enfoque fue seguir mejorando en el juego”, le dijo Peña a los periodistas que cubren a los Astros de Houston en su primera conversación con la prensa este año. Peña ha tenido la oportunidad de enfrentar lanzadores en prácticas de bateo en vivo y dice que se siente cómodo con su nueva postura de bateo, “estoy esperando los partidos para ponerlo en práctica”, agregó. Jeremy experimentó un declive en su producción de cuadrangulares en el 2023, pero su slugging fue mejor que en su año de novato, porque pudo conectar la pelota en terreno de nadie en más ocasiones. El campocorto de 26 años de edad, conectó 44 extrabases en el 2022 y 45 en el 2023, de 20 dobles aumentó a 32, conectó un triple más que en el 2022 (3) y la caída estuvo en los cuadrangulares, descendió de 22 a apenas 10. “Estoy tratando de simplificar las cosas, estar un poco más tranquilo y ser un poco más consistente en las posiciones”, expresó Peña que terminó el 2023 con una línea ofensiva de .263/.324/.381 comparada con el .253/.289/.426 del 2022. “Hubo cosas muy positivas sobre la temporada pasada, pero cosas que definitivamente quiero mejorar y esa es la meta de este año, pero definitivamente hubo cosas buenas el año pasado”, concluyó Peña. b
AP
SD. Los Rays de Tampa y el jugador del cuadro dominicano Amed Rosario, llegaron a un acuerdo de un año y US$1.5 millones por la temporada 2024 de las Grandes Ligas. La llegada de Rosario a los Rays crea una serie de interrogantes sobre quien va a ser el dueño de la titularidad en la posición seis del equipo en medio de la situación que vive Wander Franco y la lesión de la cadera que tiene el jugador del cuadro Taylor Walls, que lo mantendrá fuera de actividades relacionadas con béisbol por un par de semanas. Rosario llega a su cuarto equipo en MLB (Mets de Nueva York, Guardianes de Cleveland, Dodgers de Los
Ángeles y Rays de Tampa) en sus ocho años de servicio en MLB y viene de una temporada combinada en Cleveland y los Dodgers de apenas seis cuadrangulares, que pudieron influir en que no consiguiera contrato antes e inclusive de una mayor inversión de parte del equipo que lo contrata. Según algunos reportes y análisis del equipo se entiende que el panameño José Caballero es el principal candidato para quedarse con la titularidad en la
6 Cuadrangulares conectó Amed Rosario en el 2023 en la temporada repartida entre los Guardianes y los Dodgers.
Amed Rosario llegó a un acuerdo de un año y US$1.5 millones. posición, pero además el equipo dirigido por Kevin Cash podría contemplar la posibilidad de darle el puesto de titular al también dominicano, Junior Caminero, que se proyecta más como un tercera base, que un campocorto y la mayoría de los analistas entienden que no busca nada en las menores. El obstáculo que podría
tener Caminero para jugar en la antesala es el mexicano Isaac Paredes que conectó 31 cuadrangulares y empujó 98 carreras el año pasado y esto eventualmente podría frustrar las expectativas complicarle el camino Rosario, que llega a Port Charlotte con la encomienda de batear con algo de poder para abrir los ojos del dirigente. b
Béisbol, Récords y Vivencias Bienvenido Rojas
Soto y Guerrero entre favoritos para el MVP en las apuestas “No hay secretos para el éxito. Este se alcanza preparándose, trabajando arduamente y aprendiendo del fracaso” Collin Powell ■ La temporada de Grandes
Ligas en su edición del 2024, tendrá muchos capítulos interesantes que nos obligan por decreto a realizar proyecciones y por ende vaticinios individuales como es la carrera por el premio de Jugador Más Valioso de la Liga Americana por el ingrediente criollo que contiene. Si reducimos a cinco los aspirantes al Soberano debemos colocar dos dominicanos en la parrilla Juan Soto y Vladimir Guerrero, el tercero sería Aaron Judge y los otros dos Corey Seager y Mike Trout. Debemos tomar en cuenta para este año que las probabilidades de ganar los pre-
mios MVP de la Liga Americana y la Liga Nacional experimentaron un cambio de 180 grados cuando un par de superestrellas cambiaron de franela. El actual Jugador Más Valioso de la Liga Americana, Shohei Ohtani, se unió a los Dodgers de Los Ángeles a través de la agencia libre, y el eterno candidato Juan Soto se mudó en un cambio a los Yankees de Nueva York. Esos dos movimientos complicaron el mercado de vaticinios de los futuros MVP. En ese globo entra la estrella de los Toronto Blue Jays, “El Turbo de Don Gregorio” Vladimir Guerrero Jr., que seguramente recibirá atención adicional después de ser nombrado atleta de portada de MLB The Show 24 y además logró para su tranquilidad el arbitraje salarial que le otorgó $19,9 millones de dólares, una cifra récord en este tipo de recursos. La posición como favori-
Juan Soto to al Jugador Más Valioso de la Liga Americana está entre dos jardineros de los Yankees a medida que termina febrero y se inicie la Toronja: Aaron Judge y su nuevo compañero de equipo Juan Soto tienen probabilidades similares, pero consideraremos a este último como el “favorito” y no por chauvinismo. Las probabilidades para Soto provienen de las más sólidas casas de apuestas de Las Vegas que les dan un gran valor como posible-
mente el mejor bateador puro del béisbol. Soto ha tenido un par de “años malos” - según sus estándares - pero ahora jugará la mitad de sus partidos en un entorno mucho más favorable como lo es el Yankee Stadium que fue el segundo estadio con mayor cantidad de jonrones para bateadores zurdos en el 2023 (entre los estadios utilizados regularmente), según Statcast. Comparativamente, con el Petco Park (sede de su ex equipo, los Padres de San Diego), es un salto de la tierra al cielo, ya que este estadio fue el segundo menos amistoso para los toleteros. Soto conectó 23 de su total de 35 jonrones como visitante la temporada pasada, logrando sólo 12 en 81 partidos en casa. Este año fácilmente podría eclipsar los 50 jonrones en el hogar que construyó Babe Ruth. b Twitter: @bienvenidorv brojas@diariolibre.com
28 / Noticias Opinión Revista Deportes
Miércoles, 21 de febrero de 2024 DiarioLibre.
Dos españoles dirigirían a RD en el fútbol de Juegos de París
Guerrero asegura que se ha cuidado mejor físicamente
Las elecciones de la Fedofútbol serán el siete de abril; hay un candidato
AP/FRANK GUNN
FUENTE EXTERNA
Nathanael Pérez Neró Redactor Senior
SANTO DOMINGO. El siete de abril tendrá lugar las elecciones que pueden cambiar al actual comité ejecutivo de la Federación Dominicana de Fútbol, como indica la convocatoria a asamblea ordinaria y electoral que envió el organismo a sus asociaciones. No obstante a ello, la Fedofútbol habría decidido nombrar a una pareja española para que dirija al seleccionado nacional masculino que participará en los Juegos Olímpicos de París (26 de julio al 10 de agosto). Se trataría de Ibai Gómez y Fernando Amorebieta, de acuerdo a la emisora Onda Vasca. Un reporte del diario deportivo Marca da cuenta que la idea es que Gómez (entrenador) y Amorebieta (asistente) compaginen su cargo en el Santutxu (categoría juvenil) con la dirección de la selección olímpica dominicana. Tras la salida en 2023 del cubano Walter Benítez (ar-
Ibai Gómez sería el nuevo entrenador de la olímpica de RD. quitecto de la clasificación mundialista), el exinternacional Edward “Beba” Acevedo había fungido como entrenado interino. La noticia llega mientras directivos de la Fedofútbol se encuentran en los Estados Unidos con la selección femenina absoluta que juega en la Copa Oro. DL no obtuvo respuesta en su intento por
contactar a los ejecutivos de la entidad rectora del balompié en el país.
Elecciones Julio Deschamps ha sido el único candidato que ha hecho pública sus aspiraciones para dirigir la Fedofútbol para el periodo 2024-2028. El ejecutivo banquero, vinculado al Atlético Vega Real, cuenta con el
apoyo de los clubes de la LDF, y de un importante grupo de asociaciones. De momento, el actual presidente, Rubén García, no ha informado de sus aspiraciones a seguir en el cargo, mientras en la Fedofútbol se suceden las renuncias de personal. Para la asamblea del siete de abril se conocerá el estatus de regularización de las asociaciones de Duarte, Puerto Plata, Santo Domingo, Distrito Nacional y la Unión de Futbolistas Profesionales. También se conocerán los informes de las comisiones de finanzas y auditoría interna (que llevaban dos años inoperantes y fueron reactivadas en enero) y se deberán aprobar los estados financieros de 2023, así como los presupuestos para 2024. Además, se conocerá los avances del Centro de Alto Rendimiento de San Cristóbal, los trabajos organizativos de la Copa del Mundo femenina sub-17 que montará el país y el informe de gestión 2020-2024. b NPerez@diariolibre.com
Moca tiene mañana su prueba de fuego en la Liga de Campeones de la Concacaf FUENTE EXTERNA
Recibe al Nasville SC en el partido de ida. El ganador se medirá al Inter de Messi SANTO DOMINGO. Para soñar con medirse al Inter Miami de Lionel Messi el Moca FC tiene este jueves su primera prueba de fuego. El onceno dominicano recibe al Nashville SC, en el Estadio Cibao FC, en la primera ronda de la Copa de Campeones Concacaf. Nashville SC se clasificó al torneo más importante de la región gracias a su segundo lugar en la Leagues Cup 2023. El equipo de la MLS cuenta con una de las plantillas más fuertes de la Conferencia Este y ahora tendrá su primer encuentro en un torneo oficial de clubes de Concacaf. Liderando el onceno estadounidense está el talentoso mediocampista Hany Mukhtar, quien se llevó los
honores de Jugador Más Valioso de la MLS para la temporada 2022 y luego siguió eso con 15 goles y 11 asistencias en 2023. La nueva incorporación Tyler Boyd también debería ayudar en el ataque después de marcar siete goles y contribuir con cuatro asistencias la temporada pasada con el Los Angeles Galaxy. Nashville SC también es bastante fuerte en defensa, notablemente en el centro con los jugadores del equipo nacional de los Estados Unidos Walker Zimmerman en el centro y Shaq Moore en el lateral derecho.
El cuadro mocano Moca se clasificó para su primera Copa de Campeones al terminar en tercer lugar en la Copa del Caribe Concacaf 2023. El equipo dominicano utilizó una defensa sólida y
Javier y Mariel Quezada, José Bautista, Omar Taveras y Serafín Taveras muestran la camiseta del Moca FC. goles oportunos para llegar a la fase eliminatoria de ese torneo, ya que solo concedieron tres goles en sus cuatro partidos de grupo. En el ataque, Gustavo Ascona fue un dolor de cabeza para las defensas rivales al marcar cuatro goles y 15 remates, mientras que Víctor Sánchez también representó una amenaza al anotar dos goles. Otro de los jugadores claves fueron Odalis Báez que mantuvo
la valla invicta en 4 de los 8 encuentros con 25 salvadas en la Copa del Caribe de Concacaf 2023 y el venezolano Alejandro Carrera que aportó dos asistencias de gol además de 10 remates, 7 balones recuperados y 141 pases correctos en 7 apariciones. Los ejecutivos del equipo presentaron el uniforme que utilizarán en el partido en una actividad que tuvo lugar el lunes. b DL
Vladimir Guerrero Jr. de los Azulejos de Toronto toma una práctica de bateo.
Ha sido escogido al Juego de Estrellas de MLB en tres ocasiones Vladimir Guerrero Jr. fue el gran ganador en el arbitraje salarial a comienzos de este mes. Superado el proceso, el toletero dominicano de los Azulejos de Toronto confía que su intenso trabajo de acondicionamiento físico durante el receso de invierno le permitirá tener una fenomenal temporada en el terreno. “Pude cumplir con todos los objetivos que buscaba. He vuelto a estar en la forma que pude tener en otros años”, dijo Guerrero. “Me siento bastante bien”. Guerrero se aseguró un monto récord de 19,9 millones de dólares en el arbitraje salarial cuando un panel de tres jueces se inclinó a favor de su pedido sobre la oferta de 18,05 millones de los Azulejos. Tres veces All-Star en la primera base, Guerrero bateó para .264 con 26 jonrones y 94 carreras impulsadas el
DUNEDIN.
año pasado, cobrando un salario de 14,5 millones. Podrá declararse agente libre tras la temporada de 2025. Guerrero reconoció que tuvo que jugar adolorido durante muchos juegos, pero se echó la culpa por ello. Padeció molestias en la rodilla derecha y la muñeca izquierda. “No quiero poner excusas”, dijo. “A veces tienes que salir jugar al máximo cuando todo te duele. Y eso quizás fue mi culpa por no haber tenido la preparación adecuada el año pasado”. A la pregunta sobre qué lo que le dolió en específico, Guerrero respondió sonriente: “De la cabeza a los pies”. “Tengo que mantenerme sano durante toda la temporada”, añadió. “Tengo que tratar de salir a jugar sin molestias para dar el ciento por ciento a mi equipo”. El dominicano considera que es algo que ya logró en las mayores al apuntar a su mejor campaña, la de 2021. Fue el año en el que lideró las mayores con 48 jonrones y bateó para .311 con 111 impulsadas. bAP
Rompió el récord de arbitraje
4
Guerrero eclipsó el previo monto más alto otorgado en el arbitraje, que fueron los 14 millones que el jardinero dominicano Teoscar Hernández (entonces con Seattle) recibió el año pasado, al doblegar al equipo con sus US$19.9 millones. Hijo de Vladimir Guerrero, miembro del Salón de la Fama, el vástago cumplirá 25 años el próximo mes. Acumula un promedio de .279 con 130 jonrones y 404 impulsadas en sus cinco campañas con los Azulejos. “Pienso que lo veo en excelente condición física y eso le permitirá resistir más el rigor del juego y poder estar fresco cada día”, comentó el dirigente John Schneider.
Noticias Opinión Revista Deportes / 29
DiarioLibre. Miércoles, 21 de febrero de 2024
PRENSA FEDOMBAL
El país tiene dos atletas casi en París; la Federación quiere más FEDERACIÓN INTERNACIONAL DE JUDO
Moira Morillo y Medickson del Orbe están con un pase a París; el ranking final definirá sus metas Carlos Sánchez G. SD. Después de tener un
atleta clasificado para los Juegos Olímpicos de Tokio 2020, la Federación Dominicana de Judo (Fedojudo) aspira a elevar ese singular número para la edición de París 2024. Cinco atletas van tras carrera clasificatoria, con una agenda cargada de competencias para las Olimpíadas de este año (julio 26/agosto 11). De esa cantidad, Moira Morillo (división +78 kilogramos) es la que se proyecta como la más segura de quedarse con su boleto para los Juegos de París y luego le sigue Medickson del Orbe (81 kg), quien hasta la fecha tiene un puesto por “cuota continental”. Los restantes tres atletas, todavía con probabilidades, pero con un camino muy empinado para llegar hasta el tatami de París. Robert Florentino (-90 kg); Eiraima Silvestre (-78 kg) y Antonio Tornal (-73 kg) llevan un camino más comprometido para asistir a esta cita. En la sede de Tokio, Florentino fue el único en asistir por República Dominicana a esos Juegos Olímpicos. Morillo y Del Orbe “son los
que van delante en la clasificación, no quiere decir que el resto no tenga oportunidad. Es acumulativo”, dijo el presidente de la Fedojudo, Gilberto García. El torneo de judo se disputará del 27 de julio al 2 de agosto y será con la participación de 372 atletas, 186 en la rama masculina y 186 en la femenina, en total 14 menos que los participantes en Tokio.
Ángel Luis Delgado en los entrenamientos de ayer.
Selección recibe más integraciones Moira Morillo en un combate con Milica Žabić, de Serbia en el Grand Prix de Zagreb 2023.
SD. Una integración ma-
2024, en la ciudad de Linz. Del 22 al 24 de marzo competirán en Tiflis, Georgia en el Tiflis Grand Slam 2024; seguirán del 29 al 31 de marzo en el Antalya Grand Slam 2024, en la ciudad Antalya, Turquía. Todos estos torneos dan puntos clasificatorios para París. El calendario los regresa a República Dominicana para competir en el torneo de judo de los Juegos Deportivos Militares, que no es puntuable para las Olimpíadas. Al finalizar este certamen, entonces se irán a Brasil a una base de entrenamientos y competirán en el Panamerican Oceania Championships Río 2024 en la ciudad de Río de Janeiro, que será los días 26 y 27, que también es clasificatorio a las Olimpíadas.
En este campeonato Oceanía y América compiten en el certamen. Al partir de Brasil se irán “de inmediato a Europa” y continuará “con los eventos faltantes”, que incluye el Campeonato Mundial, en Abu Dabi, capital de los Emiratos Árabes Unidos y será del 19 al 23 de mayo. “No hay descanso. Comenzaron su trabajo en enero”, dijo García. El programa Creando Sueños Olímpicos y la Federación Internacional de Judo han facilitado esas competiciones, dijo el federado, quien prepara algunos eventos, en el que espera contar con el Ministerio de Deportes. “La combinación de los tres es lo que debe dar el apoyo de que los muchachos hagan su clasificación completa”, señaló. b
Dan inicio a conmemoración de XII Juegos Santo Domingo 1974
Los viceministros de Deportes Franklin de la Mota y Leopoldo Portes asistieron al encuentro, que contó con figuras del deporte de la época, como Marcos Jiménez, Heida Joaquín, Osvaldo Cepeda y Cepeda, Bienvenido Solano, entre otros. José Cocheca Ramírez, quien llevó parte del uniforme y el yaque deportivo de la época y el pin de particpación en los Juegos. La única medalla de oro que obtuvo el país fue conquistada por el levantador de pesas Amaury Cordero, quien además logró otra de bronce. Citó a los atletas y sus disciplinas que lograron 18 preseas en total. Afirmó que los Juegos marcaron el primer gran compromiso del deporte dominicano, asumidos por el Gobierno de Joaquín Balaguer, siendo Juan Ulises García Saleta el gran promotor. b
Apretada agenda “La clasificación es acumulativa por evento”, explica García, por lo que cada vez que hay competencia se actualiza el ranking. Cada país tiene derecho, si lo logra, de clasificar a 14 atletas, siete en cada rama. La selección de judo estuvo en Bakú, Azerbaiyán, el pasado fin de semana (16-18). La próxima cita ahora será en Taskent en Uzbekistán, del primero al 3 de marzo. Luego siguen con el Grand Prix Upper Austria
1 Atleta asistió por República Dominicana a los pasados Juegos Olímpicos celebrados en Tokio.
FUENTE EXTERNA
El certamen, se considera, marcó el antes y el después del deporte del país SD. Con una charla ofrecida
este martes se dio inicio a los actos conmemorativos del 50 aniversario de la celebración de los XII Juegos Deportivos Centroamericanos y del Caribe, Santo Domingo 1974, los cuales marcaron el antes y el después del deporte dominicano. Los XII Juegos se disputaron del 27 de febrero al 13 de marzo. La fecha fue recreada por el periodista e historiador deportivo, Antonio Valdez. La gran cita cumple medio siglo. El encuentro fue organi-
zador por las selecciones nacionales de voleibol masculino y femenino de esa ocasiónn y el apoyo del Ministerio de Deportes y Recreación actual. Valdez hizo un gran recorrido sobre esa fiesta deportiva, la cual tuvo varios protagonistas. Con los Juegos y junto con la creación del Centro Olímpico Juan
Víctor Liz, Ángel Delgado y Jean Montero entre los recién llegados
0 Parte de los asistentes a la charla ofrecida por Antonio Valdez, quinto de la línea de atrás, por la derecha. Pablo Duarte, dijo Valdelz, nacieron las bases para el gran salto cualitativo de los atletas, dirigentes, entrenadores y el cuerpo médico especializado.
siva jugadores recibió la selección nacional de baloncesto de mayores en las últimas 24 horas cuando al menos 13 jugadores dijeron presentes a los entrenamientos que se realizan en el Palacio de los Deportes Virgilio Travieso Soto por la primera ventana clasificatoria para el AmeriCup 2025. Víctor Liz, Ángel Luis Delgado, Jean Montero, Juan Guerrero, Juan Miguel Suero, Jonathan Araujo, Richard Bautista y Omar Silverio se reportaron en la sesión de la noche del martes a los entrenamientos del equipo
que enfrentará a México el próximo viernes 23 en el Palacio de los Deportes Virgilio Travieso Soto. El partido será a las 8:30 p.m. y jugarán en ese país el lunes 26. El día anterior se pr esentaron Gelvis Solano, Eloy Vargas, Andrés Feliz y Luismal Ferreiras. En la mañana de ayer se integró el escolta tirador Omar Silverio, quien viene de accionar en la Liga de Israel con el Hapoel Galil Elyon. “Vamos a dar todo por la bandera”, dijo Delgado. “Siempre en nuestro país lo vamos a dar todo para obtener la victoria y tratar de poner la bandeja en alto”. “Estamos muy positivos para el reto que debemos enfrentar en esta ventana”, dijo el capitán del equipo, Víctor Liz. b
Bautista resalta compromiso a favor del deporte Expresó sus palabras en el aniversario del Comité Olímpico SD. El presidente del
Comité Olímpico Dominicano (COD), Garibaldy Bautista, resaltó el compromiso de la familia olímpica para trabajar a favor del desarrollo del deporte, al tiempo que destacó los 78 años de fundación del alto organismo. “La familia olímpica trabaja para elevar el deporte a lo más alto”, destacó Bautista este martes en el Altar de la Patria, en donde encabezó, junto a otros directivos del ejecutivo, la ofrenda floral en ocasión la conmemoración del aniversario del COD y de los actos
El COD fue fundado el 28 de enero de 1946. del Mes de la Patria. “Ratificamos nuestro compromiso de dirigir el Comité Olímpico Dominicano apegados a los estatutos”, agregó Bautista, en el acto al que asistieron miembros del COD, que fue fundado 28 de enero de 1946. b
MIÉRCOLES, 21 de febrero de 2024
De buena tinta
Y ahora qué le espera a Santo Domingo Es necesario atacar los puntos más débiles La alcaldesa Carolina Mejía no tuvo problemas para ser reelecta para dirigir el gobierno municipal de la capital por los próximos cuatro años. A pesar de que el 61 por ciento de los capitaleños decidieron irse a la playa o quedarse en sus casas el pasado domingo, Mejía seguirá al frente de la alcaldía del Distrito Nacional
Protagonista del día ARCHIVO
y tiene mucho que hacer en la Primada de América. El sistema de drenaje debe ser la primera necesidad a atender, si tomamos en cuenta lo sucedido en los últimos dos noviembres. Más que una necesidad, es una vergüenza que cualquier tipo de aguacero convierta a la capital dominicana en un lago y que unas cuantas horas de lluvia signifiquen pérdidas multimillonarias tanto en vehículos como en inmuebles.
¿Pero existe la disposición de que eso se resuelva? El sistema de drenaje no está a la vista de nadie, no es una obra atractiva que mostrar como un logro gubernamental, pero ya es más que urgente que se resuelva ese tema. ¿La recogida de basura? Por más que se haga en ese sentido, si los dominicanos no aprendemos a tirarla donde corresponde, es muy poco lo que se puede lograr para que la ciudad se vea limpia. b
QUÉ COSAS Viajó más de 3,200 km para una cita Robots que hacen tragos en 30 seg MÉXICO Ana López, de 28 años, voló desde Guadalajara hasta Bogotá, Colombia, para encontrarse con un chico con quien coincidió en una aplicación de citas. Inicialmente, Ana no creía que él estuviera interesado en ella, pero después de entablar una conversación, comenzaron a planificar la cita. El joven vive en Argentina, pero decidieron reunirse en Bogotá. AGENCIAS
Juega lotería por primera vez y gana EEUU Una sorpresa de cumpleaños resultó ser la entra-
Víctor Bisonó Ministro de Industria y Comercio Anunció ayer el acuerdo entre el gobierno dominicano y la empresa japonesa Yazaki para instalar en el país una planta de ensamblaje de ramales eléctricos y otras piezas de autos, lo que tendrá una inversión de US$100 millones y generará 1,200 empleos.
da a la fortuna para un joven de 21 años de Michigan, quien, en su primera experiencia con la lotería, se llevó un premio de medio millón de dólares. El joven, quien prefiere mantener su identidad en secreto, decidió probar suerte en su cumpleaños, inspirado por su madre, quien es ocasional jugadora. AGENCIAS
MADRID Después de tres años de investigación y desarrollo nació Mixo, el primer robot del mundo que hace en 30 segundos cubalibres, ese cóctel mezcla del refresco de cola con ron y jugo de limón. Este robot, dispensador de cubalibres, es una de las novedades que marcan el presente de la hostelería, un sector que se reúne hasta este miércoles en la Feria HIP de Madrid. EFE
Evolución de las aves modernas PEKÍN Un estudio liderado por científicos chinos y estadounidenses ha revelado que las aves modernas empezaron a evolucionar mucho antes de lo que se pensaba, antes incluso de que los dinosaurios desaparecieran de la faz de la Tierra. El estudio, publicado en la revista Proceedings of the National Academy of Sciences, se basa en el análisis de los genomas de 124 especies de aves vivas. EFE SHUTTERSTOCK
CONSULTA LIBRE Laura Ortiz Güichardo
¿Cómo ayudar a tu hijo a hablar? Si bien aprender a hablar es un proceso natural, hay consejos que puedes poner en práctica para ayudarlo a desarrollar esta habilidad. Aquí te compartimos siete De acuerdo con el portal especializado KidsHealth, la mayoría de los infantes dicen una o dos palabras cuando llegan a los 15 meses, y tres o más palabras al cumplir los 18 meses. Llegados a los dos años, gran parte de los niños son capaces de formular oraciones de dos palabras. ¿Tu hijo ha llegado a esta edad y todavía no articula palabras? Si bien aprender a hablar es un proceso natural, hay consejos que puedes poner en práctica para ayudarlo a desarrollar
esta habilidad. Aquí te compartimos siete:
1 Hâblale constantemente Los niños tienen la tendencia de imitar a sus mayores, por lo que es muy probable que mientras más palabras escuche de tu parte, más rápido empiece a hablar. Es importante que utilices un lenguaje adecuado: no uses diminutivos para referirte o acortes las palabras por pensar que será más fácil para él pronunciarlas, pero tampoco es recomendable que utilices palabras rebuscadas.
2 Lêele cuentos Aparte de hablarle, leerle cuentos a tu pequeño es una estrategia que puede resultar útil para contribuir a que pueda expresarse con palabras.
Lo que debes hacer es leerle las mismas historias cada día para que, de esa manera, tu hijo se familiarice con las líneas. Luego de que se lo hayas leído un par de veces, puedes hacer pausas y animarlo a que complete las oraciones.
3 Ponle canciones infantiles Las canciones infantiles son grandes aliadas para ayudar a hablar a los niños, pues estas suelen tener rimas que son muy fáciles de aprender y repetir por ellos. Está comprobado que combinar gestos faciales, el habla y la música promueve la memorización y el aprendizaje de nuevas palabras con más facilidad.
4 Nombra objetos y personas Procura ampliar el entorno
Ayudar a hablar a los niños requiere constancia y paciencia. y las experiencias de tu pequeño a través de salidas a parques, al supermercado, al zoológico o museos. En cada uno de esos lugares, señala y menciona en voz alta los nombres de objetos y personas para ayudarlo a crear un vocabulario nuevo.
5 Evita hablar por êl Es normal, como padres, que al ver que nuestro hijo intenta decirnos algo, nos adelantemos y terminemos diciendo nosotros lo que este quiere comunicar. Dale el tiempo que necesite para que piense y encuentre en su memoria la palabra que quiere pronunciar.
6 Inclûyelo en las conversaciones Haz parte a tu hijo de conversaciones que sean adecuadas para su edad y hazle preguntas para motivarlo a hablar. Aunque su respuesta sea un movimiento de cabeza o un gesto con las manos, es un gran paso, pues incentivas a desarrollar la escucha, comprensión y que haga el esfuerzo por comunicarse.
7 Evita corregirlo de forma constante Es normal que en el proceso de aprender a hablar los niños se equivoquen en la pronunciación de algunas palabras y que, como pa-
dres, sintamos la necesidad de corregirlo al instante. Sin embargo, no es lo más recomendable. Los expertos aconsejan dejar que tu hijo transmita lo que quiere decir y, si cometió algún error, repitas la palabra o enunciado de forma correcta. Hay que tener presente que no todos los niños desarrollan las habilidades del habla y el lenguaje de la misma manera. Si tu hijo habla muy poco para su edad o aún no ha comenzado a hablar, lo ideal es que consultes a un especialista. Muchos niños mejoran significativamente si se interviene a tiempo y de forma adecuada.b