De Leeuwarder
SENIOREN
juni 2019 | EDITIE 4
Johan Derksen: ‘in LEEUWARDEN heb IK alles GELEERD’
COLUMN
FAMILIE
KUNST&CULTUUR
VEILIGHEID
ECONOMIE
02
SENIORENkrant
Opening Vegro
Leeuwarden
De winkel in het Medisch Centrum Leeuwarden wordt oďŹƒcieel geopend op donderdag 20 juni 2019. Wij nodigen u van harte uit om de opening van de vernieuwde Vegro Thuiszorgwinkel Leeuwarden met ons te vieren. Wij ontvangen u graag tussen 10.00 en 15.00 uur om kennis te maken met Vegro en onze collega’s. Ook hebben we deze dag speciale product acties, dus kom zeker een kijkje nemen. Vegro is het expertisecentrum in hulpmiddelen en heeft een uitgebreid assortiment als het gaat om mobiliteit, bewegen, wonen, gezondheid en zwangerschap. U kunt bij ons terecht voor het lenen, huren en kopen van (zorg)hulpmiddelen.
Adres Henri Dunantweg 2
WIN
een bloeddrukme ter met de
prijsvraag!
(Medisch Centrum Leeuwarden)
1906-03-a
Kijk voor meer informatie op vegro.nl/leeuwarden
START
KAARTVERKOOP WO 26 JUNI
HARMONIE.NL
SENIORENkrant
03
12
‘In Leeuwarden heb ik alles geleerd’
Hoe marktwerking de maatschappij verpest Vroeger leerde ik als volgt wat economie was: je hebt twee bakkers, A en B. Bakker A heeft de meeste klanten. Bakker B kan meer klanten krijgen door goedkoper brood te maken of te zorgen voor een betere kwaliteit.
Hij is zeventig jaar, maar heeft het drukker dan ooit. Johan Derksen, berucht van tv als de strenge voetbalanalist, leeft tegenwoordig zijn passie voor de blues uit in het theater. Dit najaar start alweer zijn derde tournee door Nederland. “Toen ik 65 werd, heb ik besloten om alleen nog maar leuke dingen te doen.”
15
CityProms 2019
04
Opvoeden met een opa- en omasaus
Beste lezers,
Onderzoek toont aan dat kinderen die noodgedwongen uit huis geplaatst moeten worden beter af zijn bij hun grootouders dan bij een pleeggezin. Onze krant besteedde hier al eerder aandacht aan. In dit nummer een interview met ervaringsdeskundigen Hanna en Peter.
Seniorenkrant te lezen.
Fijn dat u de moeite neemt om de Leeuwarder
Iedere editie hebben we een groot interview met een bekende Leeuwarder senior. Deze editie gaan we een beetje vreemd, we hebben namelijk een interview met Johan Derksen die in Grolloo woont. Vrijwel iedereen kent hem als analyticus die geen blad voor de mond heeft
Het klassieke muziekfestival voor jong en oud
en neemt. Johan heeft echter wel degelijk een link met Leeuwarden. Hij heeft namelijk in het begin van zijn voetbalcarrière vier jaar in
Ongedwongen genieten van een klassiek concert op bijzondere locaties in hartje Leeuwarden. Dat kan bij CityProms, het leukste, gratis toegankelijke klassieke muziekfestival van het Noorden. CityProms breekt met hokjes tussen jong en oud, rijk en arm en tussen mensen met of zonder beperking.
Leeuwarden gewoond en gevoetbald en ziet dat als een bijzondere periode in zijn leven. Graag hoor ik van u over wie u in de volgende
11
editie graag meer zou willen weten. Het moet natuurlijk wel iemand zijn met een sterke link naar Leeuwarden en de leeftijd van een senior
Babbeltrucs: dáár trappen we niet in! We worden regelmatig gebeld door zogenaamde medewerkers van Microsoft over problemen met onze computer. Problemen die zij natuurlijk voor ons kunnen oplossen. Wat ze er niet bij vertellen is dat ze ondertussen onze bankrekening leegplunderen. Typisch een geval van een babbeltruc!
06
hebben. Bovendien hebben we nu vier keer een man gehad... graag ontvang ik uw suggesties op info@leeuwarderseniorenkrant.nl. Uiteraard mag u ook een briefje sturen naar de Leeuwarder Seniorenkrant, Gouverneursplein 6, 8911 HH Leeuwarden Na in een eerdere editie te hebben geschreven over het fenomeen pleeggrootouders heeft Martin nu met behulp van Jeugdhulp twee
EN VERDER.... COLUMN: Peter weet het beter
07
Tablet testers gezocht
08
COLUMN: Sara schrijft erop los
09
Hoe de ouderenzorg óók kan
09
Schlichting biedt thuisservice senioren aan 10 Even voorstellen: Thuiszorg Patyna
14
Je huis, dat ben jij
14
Win een boek van Sara Kroos
16
Puzzelpagina's 18 INTERVIEW
pleegouders geïnterviewd. Bijzonder!
Uitgever Devea
FAMILIE
www.devea.nl
Senioren en digitalisering gaan in veel gevallen
Redactieleden Sara Kroos, Martin van Mourik,
goed samen. Er zijn echter ook mensen onder
Peter Teeuwen
ons die wat meer moeite hebben met de
(Eind)redactie AchT Oplage 62.200 waarvan 5.000 op meer dan 50 punten in de gemeente Leeuwarden
digitalisering en dat terwijl je er anno 2019 nauwelijks onderuit kunt. In deze krant vindt u een oproep van het bedrijf Compaan. Zij
Druk
NDC Print
Verspreiding
Als bijlage in de hah Leeuwarden
zoeken testers voor een tablet (computer) die
Advertenties
Doede Vellema/06 15 37 22 55
speciaal ontwikkeld is voor bovengenoemde
E-mailadres info@leeuwarderseniorenkrant.nl
senioren. Supergemakkelijk in gebruik en
er voor gemaakt om samen met je naaste
www.facebook.com/Leeuwarder-Seniorenkrant
Disclaimer Ondanks alle zorg die aan deze uitgave is besteed blijven vergissingen mogelijk. Wij kunnen daar echter geen aansprakelijkheid voor aanvaarden. Auteursrecht voorbehouden. ©2019
KUNST&CULTUUR
GEZONDHEID
omgeving toch die stap naar het digitale tijdperk te maken.
Doede Vellema VEILIGHEID
ECONOMIE
04
INTERVIEW | SENIORENkrant
Johan Derksen gevormd tijdens zijn Cambuur-jaren
‘In Leeuwarden heb ik alles geleerd’ Al met al leef ik best gezond. Ik zondig
zijn vader niet toe. Als opstandige
alleen
Hij
jongere koos Derksen ervoor om
herstelde onlangs ook opmerkelijk
voetballer te worden. Dat werd zijn
snel van een flinke val van de trap.
professie, al bleef muziek zijn passie.
“Deze jongen is niet kapot te krijgen.”
Toen hij op zijn vijftigste een drumstel
met
mijn
sigaartjes.”
cadeau kreeg, bleek hij het niet meer Soms reist hij wel zes dagen per week
te kunnen. “Ik kan wat simpele, saaie
kriskras door het hele land. “Dan kijk
stukjes mee drummen. Daar ben je
ik op zondag in de agenda en moet ik
gauw klaar mee.”
wel even zuchten.” Europees voetbal drie
Hij is nu uiteraard vooral bekend van
muziekshows in plaatsen die niet
zijn rol als de nooit een blad voor zijn
vlakbij zijn woonplaats Grolloo liggen.
mond nemende voetbalkenner bij
“Vlissingen, Terneuzen, noem maar
Veronica Inside. Samen met René van
op. Na zo’n week ben ik wel gesloopt.”
der Gijp en Wilfred Genee nemen ze
Maar hij doet het graag en dan vooral
alles op de korrel. En wat Derksen
de theatertour die hij organiseert. “Ik
zegt, leidt regelmatig tot controverse
had in New York zo’n show gezien en
in
dacht: als ik dat nou eens in Nederland
kantinepraat. Daar is over nagedacht.
van de grond krijg…”
We hadden eerst een programma met
die
week
en
dan
tegelijk
Nederland.
“Het
is
allemaal
gasten. Die shows waren gewoon nooit Blues
leuk. We moesten mensen hebben die
Dat lukte, en hoe! Zijn tours met
geestelijk onafhankelijk waren.”
diverse topmuzikanten bleken een gat in de markt. Derksen praat de avonden
Ze lachen wat af en ontzien niemand.
aan elkaar. “Ik ga daar gewoon staan
“Als je de ijdelheid hebt om op tv te
en geef op mijn eigen, beetje cynische
verschijnen, is het minachting voor
wijze informatie over de blues.” Er
de kijker als je niet zegt wat je echt
waren al meer dan 150 uitverkochte
vindt.
shows. Dit jaar volgt The Sound of The
consequenties en zeggen het gewoon.”
Blues & Americana. “Na Youp (van 't Hek, red.) en Jochem (Myer, red.) zijn wij de best verkopende show. We trekken hele bejaardentehuizen leeg,” geeft de liefhebber trots aan.
En dus spreekt hij zich uit over
We
hebben
lak
aan
de
voetballers en over ‘uit de kast komen’, Marokkanen
bij
voetbalclubs,
de
politiek of het songfestival. “Op de terugweg heb ik wel eens zoiets van: dat had je beter niet kunnen zeggen.
Tja, die blues. Hij groeide er in de jaren
Maar dan denk ik: schijt. Ze vinden
zestig mee op. Via zijn jeugdvriend
maar van me wat ze vinden.”
Hij is zeventig jaar, maar heeft het drukker
Harry Muskee (Cuby + Blizzards) werd
dan ooit. Johan Derksen, berucht van tv als
hij er steeds meer ingezogen. “Harry
Sterallures
heeft mij opgevoed in de muziek.” Hij
Hij moet er ook wel om lachen dat
de strenge voetbalanalist, leeft tegenwoordig
werd verzamelaar, managede zelfs
mensen zich zo druk maken om wat hij
zijn passie voor de blues uit in het theater.
jaren de band van Muskee. “De blues
zegt. “Het is gewoon mijn mening. Ik
grijpt je. Het emotioneert mij op een
heb de wijsheid niet in pacht.” En
Dit najaar start alweer zijn derde tournee door
bepaalde manier. Mijn vrouw zegt dat
iedereen mag van hem vinden wat ie
Nederland. “Toen ik 65 werd, heb ik besloten
ik alleen maar van depressieve muziek
wil. “Ik zal de laatste zijn om daar wat
houd en dat is ook zo. Terwijl ik zelf
van te zeggen.” De Derksen van tv is
helemaal niet zo ben. Maar vanuit
echter heel anders dan de echte
ellende en verdriet komt veel mooiere
Derksen. In het dagelijkse leven is hij
muziek dan vanuit vreugde.”
doorgaans een plezierige, vriendelijke
om alleen nog maar leuke dingen te doen.”
man, wars van sterallures. Hij schaamt Derksen beseft wel dat hij er niet
voelt zich zeker tien jaar jonger. Hoe
30.000 cd's
zich voor de bakken geld die hij verdient
jonger op wordt. Hij is en oogt echter
dat
jaar
In zijn kasten staan meer dan 30.000
met tv-optredens en de chauffeur die
nog behoorlijk fit. “Je bent zo oud als je
geheelonthouder, zit regelmatig op
cd’s. Als jongetje droomde hij van een
hem naar de studio rijdt. Voor de
je voelt,” geeft hij aan. En deze BN’er
mijn racefiets en ik eet geen vlees.
bestaan als drummer, maar dat stond
theatertour wil hij geen cent hebben.
komt?
“Ik
ben
al
25
SENIORENkrant | INTERVIEW
05
Derksen beseft dat hij een boeiend
veranderde het voetbalklimaat. Er ging
leven leidde en leidt. Vier jaar daarvan
veel meer geld in om en voetballers
bracht hij door in Leeuwarden, waar
werden ‘meneertjes’. “Die snotneuzen
hij bij Cambuur zijn voetbalcarrière
ga je echt haten. Toen ik met pensioen
begon. Hij was nog net geen twintig.
ging, heb ik het voetbal afgezworen.
“Een uitstekende stad. Ik denk met
Het hele wereldje… Ik wilde er niets
veel plezier terug aan die tijd. Ik kwam
meer mee te maken hebben. Iedereen
er als groentje, een nette christelijke
is bang voor het zwarte gat, nou, bij mij
jongen. In Leeuwarden heb ik alles
ging de vlag uit.”
geleerd, het echte leven leren kennen. Bij Cambuur waren er veel oudere
Grote bek
spelers die net van de vrouw af waren.
Wat bleef was de tv. Ooit schroomde
Ze gingen aan het bier en de stad in.
hij met zijn ‘kop’ op tv te gaan, maar
Dat vond ik ontzettend spannend
na de eerste keer was hij om. “Met
allemaal. Die tijd heeft me zeker
jouw grote bek ben je heel geschikt”,
gevormd.” En dan quasi-serieus: “Ik
zei Hugo Borst. Dat was 22 jaar
denk dat mijn carrière daar meteen al
geleden. Hij gaat nog zeker vier jaar
geëindigd is.”
door, al is dat niet geheel van harte. Tegen wil en dank zal hij afreizen naar
Na Cambuur volgden nog enkele clubs,
Hilversum en de komende jaren
maar hij maakte meer naam in de
talloze
journalistiek. Daarin schopte hij het
“Ik heb emmers water bij de wijn
uiteindelijk tot hoofdredacteur van het
gedaan. Maar als ik dat geld in mijn
toonaangevende
Voetbal
zak steek, moet ik het werk natuurlijk
periode
wel serieus nemen.” ■
International.
magazine In
die
voetbalwedstrijden
volgen.
‘ik HEB wel eens zoiets van: dat had je beter niet kunnen zeggen. Maar dan denk ik: schijt. Ze vinden maar van me wat ze vinden’
BOARNSTERHIM STATE, PRACHTIG GELEGEN EN ZORG OP MAAT Wonen met zorg | Zorghotel | Dagverzorging | Thuiszorg T. 085 - 1305767 | www.boarnsterhimstate.nl 4
06
Veiligheid | SENIORENkrant
Tekst: Martin van Mourik Financieel specialist, raadslid, onderzoekt ouderenvraagstukken
We worden regelmatig gebeld door zogenaamde medewerkers van Microsoft over problemen met onze computer. Problemen die zij natuurlijk voor ons kunnen oplossen. Wat ze er niet bij vertellen is dat ze ondertussen onze bankrekening leegplunderen. Typisch een geval van een babbeltruc!
Babbeltrucs: dáár trappen we niet in! - Ik ben uw nieuwe buurman/vrouw
Een man met een kapotgeslagen bril vertelde mij dat hij zonet beroofd was
en wil graag kennismaken. - Ik kom de meterstand opnemen en
en aangifte gedaan had. De politie kon hem niet helpen met de terugreis naar
wil graag binnenkomen. - Mijn kind moet dringend naar het
huis. Hij vroeg mij of ik hem wat geld kon lenen zodat hij een treinkaartje kon
toilet, mag dat even bij u?
kopen om naar zijn huis in Doetinchem Deze smoezen worden gebruikt om
te reizen. Hij zou het geleende geld
binnen te komen en stiekem geld
diezelfde avond terug storten en stond
en andere kostbaarheden te stelen.
klaar met pen en papier om mijn
Onthoud dat medewerkers zoals van
bankrekeningnummer en naam alvast
een bank, een energiemaatschappij
op te schrijven. Ik trok twintig euro uit
of
nooit
mijn portemonnee, maar nog steeds
onaangekondigd en onverwachts bij
wacht ik op zijn betaling. Dat was mijn
u aan de deur komen. Hiervoor wordt
leergeld. ■
zelfs
de
thuiszorg
altijd een afspraak gemaakt. Contant geld bewaren we niet meer in
bewoners bezorgkosten laten betalen
huis en in onze portemonnee zit ook
voor een pakje. Via het pinapparaat
Hoe trappen we niet in die
weinig. Logisch dus dat criminelen
is de pincode uitgelezen en daarna
slimme en gemene trucs?
en oplichters naar nieuwe manieren
kregen de bewoners niet hun eigen,
- Doe nooit de deur open zonder te
zoeken om de medemens op te lichten.
maar een andere pas terug. In één geval
kijken wie er voor de deur staat. Kijk
In plaats van onze portemonnee rollen,
is er ook daadwerkelijk geld gestolen.
door het raam, de deurspion of ge-
richten ze zich nu op het achterhalen
bruik de intercom. Laat geen onbe-
van onze geheime inlogcodes. En dat
De politie geeft aan dat dergelijke
kende mensen in je huis en laat de
kunnen ze overal ter wereld doen:
daders landelijk opereren en dat deze
deur niet open staan om bijvoor-
een telefoon, een computer, speciale
dader
iemand
beeld je portemonnee te halen. Sluit
software en een vriendelijke stem is
is uit de directe omgeving van het
de deur en laat ze maar even wach-
alles wat ze nodig hebben.
betreffende complex. De bewoners
ten, daar is niets mis mee.
waarschijnlijk
niet
zie je iets verdachts, bel de politie!
De kierstandhouder voorkomt veel problemen Een
kierstandhouder
is
een
van
de
voelen zich erg dom en onverstandig,
- Geef nooit je bankpas en/of pincode
Pas geleden zijn twee bewoners van
maar de politie heeft aangegeven dat
af. Betrouwbare mensen vragen hier
stevigere
een seniorencomplex in Leeuwarden
dergelijke daders zo handig zijn dat
niet naar. Ook de politie of bankme-
deurketting. Heb je er nog geen,
slachtoffer geworden van een babbeltruc.
zelfs politiemensen erin trappen.
dewerkers zullen dat nooit doen.
overweeg dan een aan te schaffen.
De betreffende bewoners waren zich
- Reken niets aan de deur af wat je niet
variant
Een handige zoon, schoonzoon
bewust van wat er in de samenleving
Meest gehoorde
speelt en waren alert op fraude via
babbeltrucs:
Gebruik deze kierstandhouder als
internet. Ook wisten ze dat je nooit je
- Ik ben van de bank en heb uw nieuwe
Kapotte bril
er iemand voor de deur staat die je
pinpas aan anderen moet afgeven. In beide gevallen heeft een lange, blanke man tussen de 20 en 30 jaar
of buurman wil u vast wel helpen.
zelf besteld hebt.
bankpas. Ik neem dan uw oude pas
Iedereen
slachtoffer
niet kent. Je kunt dan je voordeur
met code terug.
geworden van een oplichter. Zelf
een klein stukje openen zonder
ben ik, enige jaren geleden, er zelf
dat er ongevraagd personen je huis
op luchthaven Schiphol ingetuind.
binnendringen.
- Ik ben van de thuiszorg en wil graag even binnenkomen.
is
wel
eens
SENIORENkrant
07
column
Tekst: Peter Teeuwen Schrijft over maatschappelijke ouderenvraagstukken, puzzelkoning
Peter weet het beter Deze keer wil ik een onderwerp aansnijden dat ons allemaal na aan het hart ligt, maar waar de meeste mensen het liever niet over willen hebben. We zijn allemaal alleen gekomen en zullen ook allemaal alleen het tijdelijke voor het eeuwige verwisselen. Daar is geen ontkomen aan. Alleen de manier waarop en de omstandigheden; daar hebben we misschien wél invloed op.
WAARDIG LEVEN
Ik denk niet dat we terug moeten naar de tijd dat we nog geen goede
je het ook wendt of keert: er is maar
Oké, laten we het een en ander op
Als we dan toch zo bezig zijn kunnen
gezondheidszorg
Toen
één taart en als de een een groot stuk
een rijtje zetten...
we het ook wel hebben over die
stierven mensen met enorme pijnen
krijgt, krijgt de ander vanzelf een
onder erbarmelijke omstandigheden,
kleiner stuk, of zelfs helemaal niks.
hadden.
volgende prangende vraag: wat Neem het pillengebruik: na verloop
moet er met me gebeuren als ik ze
van tijd moeten de meeste senioren
niet allemaal meer op een rijtje heb,
Daar
Als het aan mij ligt dan wil ik graag op
eraan geloven: een pilletje voor de
als ik dement word? Dit is een vraag
verlang ik niet bepaald naar terug,
mijn eigen manier sterven, en op een
hoge
aderverkalking,
voor de (huis)arts, maar ook voor de
niemand niet waarschijnlijk.
waardige manier, als me dat is
stoelgang etc. Maar vaak zijn die
nabestaanden, en mogelijk ook
gegeven. Ik denk dat de meeste
pillen na een bepaalde leeftijd
voor de notaris. Op tijd zaken
helemaal
mensen dat ook willen. Het wordt dus
nutteloos geworden, wist u dat? Het
vastleggen lijkt geen overbodige
doorgeslagen naar de andere kant:
tijd dat we de regie over ons eigen
kan dan ook geen kwaad om eens
luxe. Een idee is wellicht om het ook
we houden koste wat kost mensen in
leven en dus ook over ons sterven
te gaan informeren naar nut en
op film vast te leggen. Dat is
leven. Misschien vaak ook met veel
weer in handen krijgen. Nu is dat vaak
noodzaak als de tijd daar rijp voor is.
tegenwoordig niet moeilijk meer.
leed en bepaald geen kwaliteit van
helaas niet zo. Artsen zijn de baas. En
Vaak worden medicijnen verstrekt
Met een mobieltje is dat zo gepiept.
leven.
vaak
als die het niet zijn dan zijn het wel de
die
mensonwaardig is, is het in de
rechters of de nabestaanden. Maar
hebben. Dat is dus één: afbouwen
Persoonlijk zou ik graag willen dat
toekomst ook onbetaalbaar. En, hoe
wijzelf dus vaak niet.
medicijngebruik.
het mogelijk is om met een eenvoudig
vaak met een uitgemergeld lijf en een
Maar
vreselijke
we
zijn
Naast
doodsstrijd.
nu
dat
dit
bloeddruk,
totaal
geen
functie
meer
pilletje afscheid te nemen als ik zelf vind dat het wel lang genoeg geduurd heeft. Maar zo ver zijn we (nog) niet en ik ben daar voorlopig ook niet beschikbaar voor. In oudere culturen liepen oudjes de berg op en ze
kwamen
nooit
meer
terug.
Persoonlijk lijkt me dat humaner dan wat we nu onze senioren aandoen. Een aspect dat ook taboe is in dit geval dat zijn de kosten: onze gezondheidszorg wordt onbetaalbaar. Laten we dan in elk geval ophouden met het geld te besteden aan zaken waar niemand beter van wordt. Als ik dood ga, dan wil ik dat doen in een toestand die menswaardig is. Als ik niks meer kan, trek dan de stekker er maar uit en geef het geld een ander die er nog blij van wordt. ■
08
SENIORENkrant
Leeuwarder Seniorenkrant test tablet voor ouderen Het bedrijf Compaan heeft een tablet speciaal voor ouderen gemaakt: overzichtelijk en gemakkelijk in gebruik. Ook is de tablet alleen toegankelijk voor familie en vrienden. Compaan belooft dat de tablet 'echt bediend kan worden door de senioren die het computertijdperk gemist hebben'.
Bent De redactie van deze krant, die tot de doelgroep van Compaan behoort, is natuurlijk erg nieuwsgierig naar de tablet en vroeg een testexemplaar aan, een verzoek dat werd ingewilligd. Wij zullen het apparaat
eerst zelf grondig testen, maar willen de tablet ook graag aan enkele senioren met weinig computerkennis uitlenen. In het volgende nummer van onze krant zullen wij dan onze ervaringen publiceren.
Testers gezocht!
u
die
senior met
computerervaring
en
geen
kunt
u
of amper gebruik
maken van wifi in uw huis of omgeving? Stuur dan een brief naar de Leeuwarder
Seniorenkrant,
Gouverneursplein 6, 8911 HH Leeuwarden. Of vraag een naaste uw verzoek te mailen naar info@leeuwarderseniorenkrant.nl. Wie weet test u met ons mee!
Harlingen
Dronrijp
Oldeberkoop
Bartlehiem
Warm en liefdevol thuis voor mensen met geheugenproblemen
Ga voor meer info naar www.herbergier.nl
Herbergiers in Nederland: Arnhem • Assendelft • Bartlehiem • Beneden-Leeuwen • Blerick • Boxtel • De Ehze • Delft • Den Haag • Doetinchem • Dronrijp • Dussen • Ede • Elst • Emmen • Ermelo Etten-Leur • Gees • Gouderak • Grathem • Harlingen • Hazerswoude-Rijndijk • Heerde • Hellevoetsluis • Heythuysen • De Maashorst • Nieuw-Vennep • Oldeberkoop Olst • Oostvoorne • Oudenbosch • Piershil • Reeuwijk • Schoonhoven • Sint Joost • Steenwijkerwold • Terborg • Tiel • Tilburg • Velp • Vlijmen • Wognum • Zoetermeer
SENIORENkrant
09
De E-BIKE: ja of nee? De wind langs mijn gezicht, die hand in mijn rug, heerlijk was het. Het gevoel geen kracht te Tekst: Sara Kroos Verhalenschrijfster (www.saraschrijfteroplos.nl)
hoeven zetten als ik de heuvel op moest, nee, het ging haast vanzelf. Ik fietste naast mijn vader met zijn warme hand in mijn rug. “Ik duw je wel,” zei hij dan.
Ik zat er al een tijdje tegen aan te hikken.
fietste ik ermee door de buurt van het
Ook maakte ik fietsvakanties naar
Op een zaterdag tijdens het winkelen
Doe ik het, of niet? Zoiets is toch voor
dorp waar ik toen woonde. Met mijn
Engeland. Op de racefiets heuveltjes op
in Leeuwarden stond ik voor een
oude mensen en ik ben toch nog niet
nieuwe
een
en af, en o ja, die waren steil. Met een
etalage van een fietsenwinkel en
oud ? Ik ben 65+, dat zeker, snel, nee,
nieuwe broek die de naaister had
razende vaart vervolgens de heuvels
toen zag ik haar ineens. Ze was zwart,
dat ben ik ook niet meer, een beetje hip,
genaaid. Voor mijn verjaardag.
weer af. Ook maakte ik een flinke smak,
niet zo groot en ze glom als een
met een kapotte fiets tot gevolg.
spiegeltje, en ja, ze was elektrisch. Ik
tweedehandsfiets
en
dat nog altijd.
vond haar leuk om te zien, ze leek
Daarna volgen nog vele fietsen in allerlei merken en kleuren. Ook een
Nu fiets ik op de heuveltjes van
een
goeie
racefiets, ik fietste graag veel en snel.
Nederland. De laatste tijd ging dat
kinderfiets. Maar zij was helemaal
tweedehands. Van de fietsenmaker in
Een blauwe racefiets van het merk
moeizaam, ik vond het niet zo fijn meer
nieuw.
het dorp, een leuke, kleine, zwarte fiets.
Peugeot. Je had me vroeger moeten
met zere knieën en pijn in de
Blij was ik. Hij glom ook zo mooi. Trots
zien fietsen! Wat een tempo had ik!
bovenbenen. En zo zat ik ineens in de
Ik heb haar gekocht en sinds een jaartje
wachtkamer van de huisarts te praten
vlieg ik met een flinke vaart door de
met een vrouw die sinds kort een
straten van Leeuwarden en omgeving.
E-bike had. Zij vertelde dat het haar
Ik denk dan vaak aan de fietsvakantie in
goed beviel. De snelheid vond ze
Engeland
gevaarlijk, er gebeurden veel ongelukken
benenkracht. De heuvels op en de
met E-bikes. De mensen reden veel te
heuvels
hard en zonder helm natuurlijk. Zij
Huppekee, daar ga je dan met de wind
fietste in een rustig tempo en had ook
in je haren, de zon op je gezicht. Net als
een helm aangeschaft. Ik vond dat
vroeger met de warme hand van mijn
allemaal erg overdreven en dacht:
vader in mijn rug. “Ik duw je wel,” zegt
“Voorlopig maar niet aan de E-bike.”
hij dan. ■
Mijn allereerste fiets kreeg ik voor mijn achtste
verjaardag,
een
beetje
op
mijn
destijds af
met
allereerste
op
eigen
vliegende
vaart.
Je doet ertoe
Herbergier:
Een Herbergier voelt als een
hoe de ouderenzorg óók kan
groot huishouden waar mensen uit alle lagen van de bevolking samen wonen en waar ieder een rol kan spelen. “Je bent
Goed en gezond eten. Genieten van de buitenlucht. Wandelen, fietsen of heerlijk in het zonnetje zitten. Het zijn
waardevol en je doet ertoe,
slecht enkele ingrediënten die het leven in Herbergier Bartlehiem ‘bijzonder gewoon’ maken. “Wij laten graag
ongeacht wie je bent en waar je
zien dat de zorg voor mensen met dementie ook anders kan.”
vandaan komt”, zo redeneren Judith en Oeds. “Je doet wat je kunt en je wordt geholpen
De
Herbergier
een
ook in de Herbergier wonen. We
die gang naar buiten überhaupt
Daarnaast gelooft het stel dat
wanneer je het nodig hebt. Hoe
kleinschalige woonvorm die
kijken van dag tot dag naar wat
kunnen ervaren. Dat is niet
de gezelligheid met elkaar en
afhankelijk iemand ook wordt,
een zo gewoon mogelijk thuis
goed is voor onze gasten en
overal vanzelfsprekend.”
het wonen in een mooi en
in
biedt
aan
is
mensen
een
Herbergier
is het
met
verlaten daarbij de traditionele
karakteristiek pand bijdragen
uitgangspunt dat iedere gast
Sinds
wegen. Door onze medewerkers
Deuren niet op slot
aan het welzijn van hun gasten.
met respect behandeld wordt.
2007 telt Nederland 43 locaties
met zo min mogelijk papierwerk
Net als in alle Herbergiers in
“Het is niet voor niets dat alle
Zo creëer je met elkaar een
waarvan vier in Friesland:
op te zadelen bijvoorbeeld,
Nederland is de verbinding
Herbergiers in Friesland en de
plek waar je zorg kunt leveren
Harlingen,
Oldeberkoop,
zodat zij al hun aandacht op de
met de omgeving essentieel en
rest
zoals je het iedereen zou
Bartlehiem.
gasten kunnen richten en de
gaan de deuren niet op slot.
bijzondere
Laatstgenoemde is gevestigd
dingen kunnen doen waar ze
“Als Herbergiers willen we
gevestigd. Je woont en werkt er
in
goed in zijn.”
mensen met dementie binnen
met trots.”
geheugenproblemen.
Dronrijp een
en oude
melkfabriek.
de samenleving houden. De
Zorgondernemers Oeds en Judith Visser wonen er samen
Genieten
met 17 bewoners, door hen
Gezondheid
steevast aangeduid als ‘gasten’.
ondernemers in Bartlehiem
binnen
een belangrijk thema. Volgens
ontvangen. Die verbinding met
Huiselijk
het echtpaar gaat dat niet
de buitenwereld zorgt voor het
“Wij staan voor persoonlijke
alleen over goed, gezond (en
doorbreken van taboes over
betrokkenheid
warme,
regelmatig) eten, maar ook
geheugenproblematiek en gaat
liefdevolle zorg”, vertelt het stel.
over bewegen en het kunnen
bovendien
“De sfeer is hier huiselijk en de
genieten van de buitenlucht.
respectvolle bejegening van
lijnen zijn kort omdat we zelf
“En vooral het feit dat mensen
onze kwetsbare medemens.”
en
buitendeuren zijn open voor is
voor
de
wie naar buiten wil en wie naar wil
wordt
over
gastvrij
een
van
Nederland gebouwen
in zijn
gunnen.” ■ www.herbergier.nl
10
SENIORENkrant
“Wij verhuizen mensen!” - Tim van der Veen, verhuisregisseur bij Ontzorgd Verhuizen
Op zoek naar een onvergetelijke, avontuurlijke en prachtige ervaring?
Uw verhuizing op rolletjes Ontzorgd Verhuizen is meer dan een verhuisbedrijf. Wij helpen senioren en mensen
Safari Mabri Adventures biedt u persoonlijke aandacht, service en kwaliteit als het om safari's, beklimmingen of zonvakanties gaat in het mooie Tanzania!
die zorg nodig hebben met álles wat er bij hun verhuizing komt kijken. Ziet u op tegen de verhuizing of wilt u niet alles zelf hoeven doen? Stel dan de verhuizing samen die bij u en uw budget past. Bel of mail gerust voor meer informatie of een brochure.
085 - 041 01 01 info@ontzorgdverhuizen.nl www.ontzorgdverhuizen.nl
Safari Mabri Adventures Rose Brink-Mato en Albert Brink | Markt 13 | 9203 AA Drachten Tel. 0647931376 | info@safarimabriadventures.com www.safarimabriadventures.com
seniorenverhuizingen
zorgverhuizingen
16260006_Ontzorgdverhuizen_Adv_Rolletjes_A5_staand.indd 1
leegruimen na overlijden
22-03-18 14:29
Schlichting schoenMODE biedt thuisservice senioren aan Bent u moeilijk ter been en heeft u nieuwe schoenen nodig met meer steun voor uw voeten?
U kunt in een paar eenvoudige stappen gebruik maken van onze thuisservice: 1. Ga naar www.schlichting.nl 2. Kies het merk schoen dat u wilt hebben. 3. Klik op de schoenen die u leuk lijken en u ziet beknopte informatie over het merk, model en de prijs. U hoeft alleen de maat nog maar in te vullen en de schoenen te reserveren. 4. Wij maken een afspraak met u en komen langs met de schoenen, waar u thuis een keuze uit maakt welk paar u aan wilt schaffen.
Naauw 18, Leeuwarden Tel.: 06 54903756 www.schlichting.nl
SENIORENkrant | FAMILIE
11
Voor je kleinkinderen zorgen Tekst en foto: Martin van Mourik
Tekst: Martin van Mourik Financieel specialist, raadslid, onderzoekt ouderenvraagstukken
Opvoeden met een opa- en omasaus
Onderzoek toont aan dat kinderen die noodgedwongen uit huis geplaatst moeten worden goed af zijn bij hun grootouders. Onze krant besteedde hier al eerder aandacht aan. In dit nummer een interview met ervaringsdeskundigen Hanna en Peter. Hanna (60) en Peter (iets jonger)
Jeugdhulp
zorgen inmiddels vier jaar voor hun
Korte tijd later kwam Merel er ook bij.
twee kleinkinderen Linde (13) en Merel
De zorg voor de kleinkinderen was
(bijna 5). Linde kwam van de ene op
voor Hanna niet meer te combineren
de andere dag bij oma en opa wonen
met haar baan. Ze kregen hulp van
en een paar maanden later volgde
Jeugdhulp.
baby Merel. Peter: “We hadden al een
begeleiding, trainingen en er werd
tijdje een onderbuikgevoel dat er
een onkostenvergoeding aangeboden,
dingen niet klopten in het gezin van
zodat wij de ouderlijke zorg goed
mijn dochter, maar we konden er geen
konden invullen. Ook de kinderen
ben je je vrijheid kwijt. Ook de omgang
bank en vertelde ze dat ze later drie
vinger achter krijgen. We hadden het
werden begeleid. Maar toch duurde
met je leeftijdsgenoten verandert.”
kinderen en een baby neemt. Nou, zo’n
er weleens over wat we zouden doen
het maanden voordat we weer wat
Peter: “Met vrienden spontaan naar
uitspraak is voor mij een kadootje!
als er hulp geboden moest worden. In
emotionele rust in huis hadden.”
het theater of uit eten kon niet meer
Daar word je toch vrolijk van?”
Hanna:
“We
kregen
2014 werd dat scenario werkelijkheid.
Er moest dan oppas geregeld worden.
We werden gebeld of we voor Linde
De
en
Ook ons huis moest anders ingericht
“Ze houden ons fit en scherp, je kijkt
konden zorgen.”
kleinkinderen veranderde door de
worden: de breekbare spullen in de
anders naar de dingen en het maakt
fulltime
“Voorheen
kasten, en speelgoedkratten weer in
je bewust van de relativiteit van het
Hanna: “Tuurlijk doe je dat, dat was
verwende je de kinderen, nu moesten
de woonkamer. Ons opgeruimde huis
leven. Ook heb je voordeel van je eigen
binnen vijf minuten besloten. Daarna
we de ouderrol op ons nemen.” Peter
werd door al die kinderspullen weer
moederschap van dertig jaar geleden.
belandden
achtbaan.
vult aan: “We hebben er een ouderrol
een troep. De zonvakanties werden
Vroeger bemoederde ik mijn kind
Eerst moesten de praktische dingen
met een opa- en omasaus van gemaakt.
omgeruild voor het vakantiepark met
meer en nu faciliteer ik mijn kleinkind.
geregeld worden, zoals een bed, een
Soms was dat lastig, want dan was
speelattracties.”
Aan de ene kant ben ik strenger en
kinderstoeltje, een kast en speelgoed.
er een ander kleinkind op visite en
Dat haalden we bij de kringloop.
dan moesten we Linde en Merel toch
Geen kommer en kwel
om een rare puberreactie, omdat ik
Van mijn werkkamer maakten we
anders behandelen dan het kleinkind
Toch is het beslist niet allemaal kommer
weet dat het volgend jaar weer over is.
een kamer voor Linde. Ons leven
dat op visite was. Alles liep en loopt
en kwel, wil Hanna benadrukken.
Een grote mond accepteren wij veel
veranderde van de ene op de andere
door elkaar.”
“Dat wij de kleinkinderen kunnen
minder, we leggen uit dat we lief voor
opvoeden is goed voor ons kind, voor
elkaar moeten zijn.”
wij
in
een
band
tussen zorg.
grootouders
Hanna:
dag en stond geheel in het teken van
aan de andere kant lach ik wel eens
Linde, zoals naar school brengen en
De impact op hun leven is groot.
onze kleinkinderen, maar ook voor
weer ophalen.”
Hanna: “Van de ene op de andere dag
ons. Laatst zat ik met Merel op de
Peter: “Kleinkinderen opvoeden vraagt energie van je, maar het geeft ook veel energie. Omdat je meer vrije tijd en
OPA'S en OMA's KUNNEN HET VERSCHIL MAKEN Als kinderen dreigen tussen wal en schip te vallen omdat het
ervaring hebt, kun je ze meer kwaliteit geven, en de ervaring die je met je eigen kinderen hebt opgedaan maakt het opvoeden makkelijker. Als je ouder bent, heb je meer innerlijke rust.”
thuis niet goed gaat, dan kunnen opa’s en oma’s het verschil maken. Zij kunnen hun kleinkinderen door een moeilijke tijd
En de relatie met hun eigen kind? “Die
loodsen en ze gezond volwassen laten worden. Bij Hanna en
hebben wij 'zakelijk' gehouden. We
Peter lukt dat in ieder geval prima.
hebben met elkaar afgesproken dat we ons positief uitlaten als we het met
Er zijn genoeg opa’s en oma’s die de kwaliteiten, maar ook de
de kinderen over hun ouders hebben.
tijd en energie hebben om die kinderen op te vangen. Het hoeven
Kinderen
niet per se biologische kleinkinderen te zijn, het mogen ook
ouders en dat is ook goed. Na een jaar
kinderen van een ander zijn.
hadden we de regelmaat te pakken, en
blijven loyaal
aan hun
functioneerden we zoveel mogelijk als “Mocht je dus je kleinkinderen of die van een ander in huis
een ‘normaal’ gezin.” ■
nemen, neem dan vroegtijdig contact op met Jeugdhulp” adviseert Peter. “Zij geven goede informatie, weten de weg. Ze
Om privacy redenen zijn een aantal
hebben ons ontzettend goed geholpen.”
persoonsgegevens gefingeerd.
12
ECONOMIE | SENIORENkrant
Tekst: Peter Teeuwen Schrijft over maatschappelijke ouderenvraagstukken, puzzelkoning
Hoe marktwerking de maatschappij verpest
Vroeger leerde ik als volgt wat economie was: je hebt twee bakkers, A en B. Bakker A heeft de meeste klanten. Bakker B kan meer klanten krijgen door goedkoper brood te maken of te zorgen voor een betere kwaliteit. Als hij dat goed doet dan zal hij meer klanten krijgen en bakker A minder, waarna bakker A weer beter zijn best moet doen. Wij als klanten profiteren van de concurrentie tussen de twee bakkers. Dat heet marktwerking. Dit principe wordt tegenwoordig in allerlei sectoren toegepast met alle gevolgen van dien. In de huursector heb je woningbouw-
openbaar vervoer, post en schoonmaak
zeggen ze, vanwege de concurrentie
provinciale energiebedrijven verkocht
verenigingen
om er maar een paar te noemen.
op de markt. Als je niet zo’n hoog
werden en er ‘onafhankelijke’ energie-
salaris betaalt, lopen ze weg, naar het
bedrijven ontstonden. Echter, volgens
en
huisjesmelkers.
Een belangrijk deel ervan is sociale woningbouw. Door de marktwerking
Geneesmiddelen
buitenland, wordt beweerd. Ik zou
mij is nergens zo’n chaos ontstaan als
zijn woningbouwverenigingen geen
Als er ergens duidelijk is geworden dat
zeggen: veel plezier in het buitenland.
in die energiewereld. Oorspronkelijk
sociale instellingen meer, maar bu-
marktwerking niet werkt dan is het
Als je alleen voor de poen wil werken
waren er partijen die zowel stroom
reaucratische wangedrochten, met
wel in de geneesmiddelenindustrie.
dan hebben wij klanten waarschijnlijk
leverden als stroom vervoerden. Dat
een waterhoofd dat zich het manage-
Twee voorbeelden:
niks aan je. Toedeloe! Naast een
werd gesplitst in vervoer en levering
ment noemt. Volgens mij het enige dat
• Een medicijn is ooit op de markt
riant salaris krijgen ze nog aandelen
om nieuwe spelers de kans te geven
ze goed managen is hun eigen porte-
gekomen voor een eenvoudige kwaal.
en bonussen. Ook dat is nodig om
(marktwerking). Hierna is het pas
monnee. Over huisjesmelkers hoeven
Dan blijkt dat het ook heel goed
ze te stimuleren hun best te doen.
echt een puinhoop geworden! Wie
we niet veel te zeggen: zij maken
in te zetten is voor een zeldzame
Uit onderzoek is gebleken dat het
kent niet de verhalen van meestal
misbruik van de woningnood. In de
ziekte. Gevolg: de prijs knalt door
werken met bonussen vaak helemaal
mensen op leeftijd die voor ze het
koopsector heb je dubieuze beleggers
het plafond! Wat ooit een eenvoudig
niet tot een hogere productie of
weten overgestapt blijken te zijn
die de prijs kunstmatig hooghouden
en goedkoop medicijn was, is nu
een betere kwaliteit leidt. Hoewel
naar een andere energieleverancier?
en de huizenprijzen naar onwerkelijke
peperduur en valt vaak nog buiten
banken oorspronkelijk in het leven
Maatschappijen
waarden opstuwen.
de verzekering ook.
zijn geroepen als dienstverlenende
toeren uit om maar nieuwe klanten
instellingen
binnen te halen of bestaande klanten
• De ziektekostenverzekeringen be-
zijn
de
banken
halen
de
gekste
te houden.
Bouw
dingen een heel lage prijs. Maar in
voornamelijk bezig met zichzelf een
In de bouw nemen ze projecten aan
het buitenland betalen ze meer.
dienst te bewijzen.
tegen veel te lage prijzen. Niks mis
Gevolg: illegale export naar het
mee, zou je zeggen. Dat is toch de
buitenland vanuit de apotheken en
Energie
Voor verzekeringen geldt grotendeels
bedoeling van marktwerking? Probleem
in Nederland niet meer te krijgen,
Vroeger hadden we nutsbedrijven. Die
hetzelfde als voor de banken: hoge
is alleen dat ze heel goed weten dat
zoals de pil een tijd geleden.
zijn op een gegeven moment verkocht,
salarissen
omdat ook hier de markt moest zorgen
en bonussen. In plaats van een
ze dat voor dat bedrag niet kunnen
Verzekering
voor
de
hoge
heren
realiseren. Maar binnen is binnen, is
Banken
voor minder bureaucratie en lagere
dienstverlenende instelling te zijn
het motto. Vervolgens roepen ze dan
Bij de banken zie je de marktwerking
prijzen. Toegegeven, waarschijnlijk
denken ze vooral aan zichzelf. In de
dat ze geen mensen kunnen krijgen.
terug doordat de bazen torenhoge
hebben
een
zorgverzekeringen zie je dat er steeds
Daar hebben ze twee oplossingen voor:
salarissen krijgen. Dat is nodig,
behoorlijke cent aan verdiend toen de
meer eisen worden gesteld. Alles
je rukt een blik buitenlanders (Polen of Bulgaren) open en betaalt deze mensen dan een hongerloontje. Of je klopt aan bij het UWV. Je vraagt daar om zij-instromers en deze mogen dan met een werkervaringsplaats de eerste tijd voor nop werken (officieel heet dat “met behoud van uitkering”). Zorg In de zorg zie je een combinatie van
bovenstaande
methodes:
een
bureaucratisch wangedrocht om de boel betaalbaar te houden! Iedere scheet moet geregistreerd worden, zodat overal cijfers van gemaakt kunnen worden. Concurrentie tot de bodem zodat je geen personeel meer kunt krijgen dat onder die omstandigheden nog wil werken. Ditzelfde principe zie je ook terug in andere “markten”: het
de
provincies
er
SENIORENkrant | ECONOMIE 13
N(i)et echt: de bonte specht Tekst en foto: Martin van Mourik
Een zoektocht op internet levert soms verrassende dingen op. Zo kwamen we deze bonte specht tegen. Hij is gemaakt van 3 mm dik cortenstaal. Dit is ijzer waaraan koper, fosfor, silicium, nikkel en chroom zijn toegevoegd. Cortenstaal is even sterk als roestvast staal. Door de buitenlucht oxideert het naar de bekende bruine roestkleur zonder echt te roesten. Daardoor gaat het materiaal heel lang mee. Deze vogel is bijzonder gedetailleerd natuurgetrouw
weergegeven.
is weten, kritische succesfactoren en
Het lijkt dus op een echte specht.
niet voor elkaar om een betaalbare
korte termijn.
Waarschijnlijk
hier
gebruik
gemaakt van een lasersnijtechniek.
af te sluiten en als er dan een keer
Het Rijnlandse model
uitgekeerd moet worden dan zorgen
Het kan ook anders: de Rabobank
De redactie heeft dit artikel via
ze ervoor dat je jaren op je geld kunt
was een fusie van twee banken,
Tuinmaak.nl aangeschaft. De specht
wachten. Als je al wat krijgt. Want
de Raiffeissenbank en de Boeren-
werd in een degelijke doos door
ook dat proberen ze op alle mogelijke
leenbank.
zogenoemd
de brievenbus bezorgd. Nieuw uit
manieren te saboteren.
coöperatieve banken. De laatste was
de verpakking ziet de vogel er zwart
een coöperatie van de boeren. Van de
uit. Aan de vogel zit een scherpe pin
Supermarkten
gemeenschap dus. Dit principe van in
die in de boom gestoken moet
Supermarkten zult u denken? Wat
dienst staan van de gemeenschap was
worden. Met de hand lukte dat niet,
hebben die nu met marktwerking te
vroeger veel normaler. We hadden toen
maar met een hamer, een grote
maken? Natuurlijk, ze beconcurreren
meer het Rijnlandse model. Wat is het
schroevendraaier met een platte
elkaar, dat is algemeen bekend. Maar
Rijnlandse model en hoe werkt het?
kop en wat tact was de klus zo
dat is niet het enige: ze zetten de
Laten we daarvoor terugkeren naar
gepiept.
leveranciers onder druk om tegen
onze bakkers: in het Angelsaksische
bodemprijzen
Boeren
model gaat men ervan uit dat het doel
zijn hier met name de dupe van. Zo
van de bakker is om zoveel mogelijk
erg zelfs dat minister Schouten van
winst te maken. In het Rijnlandse model
Landbouw gaat ingrijpen zodat boeren
hanteert men heel andere principes:
reële prijzen krijgen voor hun waren.
je hebt een gemeenschap en die heeft
te
leveren.
Allebei
brood nodig. Daarom is er een bakker Onderwijs Toen hier
A. Bakker B is er om wat te kiezen te zijn
hebben, zodat je niet alleen van bakker
scholen
A afhankelijk bent (monopoliepositie).
ineens met elkaar gaan concurreren
Tot zover lijkt het hetzelfde, maar dan
met een enorme administratie tot
komt het grote verschil: het doel is
gevolg. Maar dat was niet het enige:
niet in de eerste plaats geld verdienen,
dienstverlenende
als
maar de gemeenschap van dienst
ziekenhuizen,
zijn. Zo kunnen bakker A en B goed
postbezorging, nutsbedrijven) kunnen
naast elkaar bestaan: bakker A heeft
niet alleen maar kwalitatief beoordeeld
meer klanten, maar hij heeft dan
worden. Want wat zie je gebeuren? Uit
ook meer personeel. Bakker B heeft
angst dat je als school slecht presteert,
minder klanten, maar bijvoorbeeld
krijgen leerlingen niet de kansen die ze
bijzonderder brood.
intrede
scholen
de
deed,
(maar
marktwerking moesten
instellingen ook
verdienen. Probeer maar eens van het vmbo naar de havo door te stromen.
Het Rijnlandse model heeft andere
Vroeger gingen kinderen bij twijfel
waarden: rentmeesterschap, dienst-
over. Nu moeten ze voor de zekerheid
baarheid,
maar een jaartje overdoen. Anders
continuïteit. Ooit waren wij veel
krijg je als school slechte (rapport)
meer Rijnlands georiënteerd: met de
cijfers van de inspectie.
opkomst van het liberalisme is het
kwaliteit,
service
en
Angelsaksische denken ook steeds Angelsaksisch model
meer gemeengoed geworden.
Ik kan zo nog wel een tijdje doorgaan. Dit zijn allemaal voorbeelden van
Het wordt tijd dat we weer bij zinnen
het
komen
zogenaamde
Angelsaksiche
en
terugkeren
naar
ons
principes:
Rijnlandse model. Daar voelen wij ons
concurrentie, marktwerking, meten
veel meer bij thuis. Ik in elk geval wel. ■
model.
Belangrijkste
-ISOLATIE
isolatie Spouwmuuren ergienota!
HéT online adres voor al uw: Tuinmeubelen • Tuinafscheiding • Tuinkunst uw 30% op Container • Designartikelen Bespaarombouw
Meer comfort en besparing op de stookkosten! Een goed geïsoleerde woning stijgt in waarde. Laat u vrijblijvend informeren door onze adviseur. De Overzet 3 • 9321 DB Peize • 06 23 74 82 60 ✓ Stijging van de woningwaarde info@tuinmaak.nl • www.tuinmaak.nl ✓ Minder stookkosten ✓ Meer comfort ✓ Beter voor het milieu
-ISOLATIE
Iedere woning is anders. De prijs voor spouwmuurisolatie is afhankelijk van het type woning. Q-Isolatie hanteert eerlijke prijzen en geeft van te voren eerlijk advies en een passende offerte.
muurisolatie! SpouwBurenkorting: energienota
uw oplaat Als u uw woning isoleren, dan kunnen wij u 30uw%buren aarmet Bespsamen een interessante korting geven!
Voorjaarsaanbieding!
Meer comfort en actie: besparing10 op de stookkosten! Een goed geïsoleerde Nu tot 20% korting woning stijgt in waarde. Laat u vrijblijvend informeren door onze opwoning uw huidige erte!€ 1350,Complete al off vanaf adviseur. Vraag naar de voorwaarden
Voor informatie bel: 0512-525934 ✓ Stijging van de woningwaarde tel. 0512 - 525934stookkosten • info@q-isolatie.nl ✓ Minder WWW.Q-ISOLATIE.NL ✓ Meer comfort ✓ Beter voor het milieu
Foto's: Grotografie
arbeidsongeschiktheidsverzekering
is
SHOPPING...
en moet goedkoper. ZZP-ers krijgen het
14
GEESTELIJKE EN LICHAMELIJKE GEZONDHEID | SENIORENkrant
Je huis, dat ben jij Als je jong bent, heeft een verhuizing vaak een positieve aanleiding. Studie, samenwonen, kinderen, werk. Een nieuwe fase in je leven, waar je nauwelijks op kunt wachten. Je verhuist fluitend van een studentenkamer naar een starterswoning naar een eengezinswoning. ment of seniorenwoning. Alleen… dat betekent afscheid nemen. Loslaten. Juist dat maakt verhuizen voor veel senioren iets waar ze als een berg tegenop zien. Niks fluitend! Je wilt je leven niet opruimen. Wij zien onze klanten daarom vaak worstelen met die beslissing. Het huis waarin je je gezin grootbrengt, je je werkende leven doorbrengt, dat
Toch is ons advies om niet af te wach-
huis betekent veel voor je. Je leven
ten. Want áls er dan wat gebeurt, móét
ligt nog voor je. Je kiest mooie dingen
je misschien verhuizen. En snel ook.
uit om het in te richten. Je verzamelt
Die situatie kun je voor zijn. En als de
er foto’s, Moederdagcadeautjes, sou-
verhuizing eenmaal achter de rug is,
venirs van vakanties.
blijkt dat het nieuwe huis na een aantal weken weer een thuis is. Want of je nu
Je huis weerspiegelt je leven. Je brengt
25 of 85 bent: je huis, dat ben jij.
er lief en leed door met je partner, kinderen, familie en vrienden. Jaren- en
Marc van der Veen, verhuisregisseur
jarenlang. Je huis, dat ben jij. Maar als
bij Ontzorgd Verhuizen.
je ouder wordt, merk je dat de tuin te groot wordt om te onderhouden. De trap te steil. De straat te leeg. Je denkt na over verhuizen naar een apparte
Even voorstellen:
Thuiszorg Patyna Graag willen wij ons aan u voorstellen: Per 1 maart zijn wij als Thuiszorg Patyna in Gezondheidscentrum Zuidlanden, aan de Molkenkelder 2 te Leeuwarden, gevestigd. Door hier een teamkantoor te realiseren
We bieden een breed scala aan zorg-
bestaande uit (wijk)verpleegkundigen
willen we ons werkgebied gaan uitbrei-
en dienstverlening. Van thuiszorg tot
en zorgkundigen, zorg levert aan huis.
den naar Leeuwarden en omstreken.
en met intensieve verpleeghuiszorg en
Het gaat hierbij om verpleging en per-
revalidatie.
soonlijke verzorging. Wij hebben een
Wat is Patyna?
nauwe samenwerking met huisartsen
Patyna is een gespecialiseerde orga-
Thuiszorg Patyna
is een thuiszorg-
en andere disciplines en streven wij
nisatie voor ouderenzorg in Friesland.
organisatie die met kleine teams,
naar de beste zorg voor de cliënt. Daarnaast leveren wij als Patyna ook hulp in de huishouding, de indicatie gaat dan via de WMO maar wij ondersteunen u graag hierbij. Mocht u naar aanleiding van bovenstaand verhaal nog vragen hebben of nieuwsgierig zijn geworden dan kunt u vrijblijvend contact opnemen met Thuiszorg
Patyna
Team
Weidum tel. 0515-729760 ■
Techum/
SENIORENkrant | KUNST&CULTUUR
15
AMADEUS
De rebel. Zijn muziek. Zijn ondergang. AMADEUS vertelt het verhaal over misschien wel de grootste componist allertijden; Wolfgang Amadeus Mozart. Wanneer Mozart (Sander Plukaard) als jong onconventioneel kunstenaar aan het hof van de Keizer verschijnt, is hij vastbesloten om een grootse indruk achter te laten.
Naast de negen castleden staan in
dirigeerlessen genomen, je wilt wel
deze grootse muziektheaterproductie
goed slaan tenslotte. Voor mij gingen
sopraan Lucie Chartin, 40 koorleden
de lessen minder ver, maar Sander
van
dirigeert een flink aantal stukken.” ■
het
Leeuwarder
operakoor
Amadeus en een live orkest op het toneel in een indrukwekkend decor.
De kaarten voor Amadeus zijn al in de verkoop! Kijk voor kaarten en meer
Mark Rietman speelt dus Salieri.
informatie op harmonie.nl
“Als 90-jarige Salieri begin ik mijn verhaal. Op de valreep van het leven deel ik het geheim dat ik met me
Hofcomponist Antonio Salieri (Mark
Mozart, met de muziek en uiteindelijk
meedraag. Een bekentenis, over mijn
Rietman) constateert verbijsterd dat
met zijn geloof in God.
rol bij de dood van Mozart. Hij, het
de muzikale inspiratie waar hij zelf
wonderkind dat met de gave van God
naar zoekt, door God aan Mozart is
Deze coproductie van Het Nationale
componeerde, iedereen verpletterde
geschonken. Gegrepen door obsessieve
Theater
wordt
en ik, de middelmatige, gegrepen door
jaloezie gaat hij de strijd aan met
geregisseerd door Theu Boermans.
obsessieve jaloezie. We hebben samen
i.s.m.
OPERA2DAY
CityProms 2019: 27 t/m 30 juni Het klassiekemuziekfestival voor jong en oud Ongedwongen genieten van een klassiek concert op bijzondere locaties in hartje Leeuwarden. Dat kan bij CityProms, het leukste, gratis toegankelijke klassiekemuziekfestival van het Noorden. CityProms breekt met hokjes tussen jong en oud, rijk en arm en tussen mensen met of zonder beperking. Iedereen is van 27 t/m 30 juni welkom om te genieten van de schoonheid van klassieke muziek, met ook dit jaar weer een scala aan internationale, Nederlandse en Friese klassieke sterren en een fantastisch kinderprogramma met live klassieke muziek. Op deze bijzondere openingsavond
Rudolf
operakenner
Jan de Haas en Philip Curtis, artistiek
Huis,
opent het Noord Nederlands Orkest,
en recensent klassieke muziek voor
Nammensma,
leider van EMBRACE Nederland. Zij
‘Gevleugeld’.
onder leiding van dirigent Damian
de Leeuwarder Courant. Bij ieder
laten hun licht schijnen over de actuele
van de vele spannende en mooie
Iorio, het festival samen met celliste
optreden op de route geeft hij een
ontwikkelingen rondom de inzet van
kindervoorstellingen
Irene Kok. Samen vertolken ze het
inleiding of interviewt hij een artiest.
muziek in de zorg, vandaag én in de
Daarnaast
toekomst. De organisatie is in handen
instrumenten
eerste celloconcert van Sjostakovitsj.
het
theatraal Het
is
concert maar
dit
kunnen maken
een
weekend. kinderen van
afval
Vervolgens staat een compilatie uit de
Symposium ‘Musici in de Zorg’
van Stichting EMBRACE Nederland en
met Jordano Piloto of op zoek naar
wereldberoemde Notenkraker suite
Voor wie benieuwd is naar wat musici
CityProms.
geluiden, samen met Christiaan van
van Tsjaikovski op het programma. Het
en muziek kunnen betekenen in de
Jazz Orchestra of the Concertgebouw
zorg, is het mini-symposium ‘Musici in
Kinderprogramma
onder leiding van Rob Horsting en
de Zorg’ op donderdagmiddag 27 juni
Voor kinderen (1 tot en met 14 jaar)
het ZO! Gospel Choir sluiten de
in NEUSHOORN echt een aanrader.
is er weer een bijzonder programma
openingsavond
met
Sprekers zijn prof. Rineke Smilde,
met live klassieke muziek. Dit jaar
Lees voor meer informatie onze
een mix van aanstekelijke jazz en
lector aan de Hanzehogeschool van
verzorgt
het Noord Nederlands
Festivalkrant, verkrijgbaar bij
swingende gospelsongs. De presentatie
Groningen,
Orkest,
in samenwerking met het
VVV Leeuwarden en kijk op onze
van de openingsavond is in handen
afgestudeerd gitarist & zanger Gert-
feestelijk
af
van Ab Nieuwdorp, presentator van de klassieke muziekzender NPO Radio 4. Muzikale fijnproevers Muzikale fijnproevers kunnen zich verheugen op concerten van veel klassieke
sterren,
waaronder
de
Georgische klassiek pianiste Ketevan Sharumashvili. Het Matangi Quartet brengt een eigen uitvoering van het beroemde Canto Ostinato ten gehore. Zeer bijzonder is het optreden van het wereldberoemde ensemble Camerata RCO, bestaande uit leden van
het
Koninklijk
Nederlands
Concertgebouworkest, dat ook dit jaar weer van de partij is. Ook kunt u dit jaar weer meewandelen met de ‘Route van Rudolf’, uitgestippeld door
neuropsycholoog
en
der Weij. Genoeg te beleven dus, voor
theatergezelschap
Het
jong en oud! ■
Houten
website: www.cityproms.nl
16
SENIORENkrant
COLUMN
Tekst: Sara Kroos Verhalenschrijfster (www.saraschrijfteroplos.nl)
Sara schrijft erop los
ZOMERDAG...
Dat je met je elektrische fiets over
Dat je denkt dat die bouwvakker naar
Dat er een merel rondhipt in de tuin
een landweg scheurt en dan denkt:
jou floot en dat dat niet waar was,
en dat die merel heel dichtbij je komt
“Hoezo saai, een elektrische fiets?”
omdat bouwvakkers tegenwoordig
en dat je denkt: “Even een foto
niet meer mogen fluiten van de re-
maken.” En dat de merel dan weg is.
Dat je eindelijk de tijd neemt om met
gering en dan denkt: “Als hij dat wel
een boek in de zon te gaan zitten en
mocht, dan had hij zeker gefloten.”
Dat je denkt: “Ik ben zo gelukkig vandaag.”
dan denkt: “Ik lees de hele dag.” Dat je toch wel erg transpireert in dat Dat je een biertje drinkt op een terras
polyester
jurkje
en
dan
denkt:
en dan denkt: “Ik neem er nog een.”
“Katoen is toch beter in de zomer.”
Dat de vogels zo heerlijk hard fluiten en dat je denkt: “Ik denk nu even helemaal niets.”
Dat je vroeg in de ochtend in je
Dat je met je voeten in een kinder-
nachthemd en met een kop koffie
zwembadje met koud water zit en
buiten zit en dan denkt: “Wat is het
dat je denkt: “Ik moet nu wel vaak
Prijsvraag: We mogen twee boeken van Sara
stil en mooi buiten.”
plassen van het koude water.”
Kroos
Dat je een nieuwe, korte broek aan
Dat je nagels zo mooi rood zijn
hebt en dan denkt: “Deze past echt
gelakt en dat je denkt: “Die kleur hou
antwoord
heel goed in een maat groter.”
ik er deze zomer in.”
Gouverneursplein 6, 8911 HH Leeuwarden of
WIN een boek!
verloten!
Beantwoord
de
volgende
vraag: waar is Sara Kroos geboren? Stuur uw naar
Leeuwarder
Seniorenkrant,
mail deze naar info@leeuwarderseniorenkrant.nl. U krijgt alleen bericht als u gewonnen heeft.
“Dit is een fijne plek om te zijn.” Eerste bewoonster September Witmarsum “Mijn zus mag zichzelf zijn, er hoeft niets en de verzorgenden passen zich aan. Dat is mooi. Het is hier heel gastvrij. De familie wordt erg betrokken. Altijd staat er koffie en thee klaar voor ons, en altijd is er wat te eten. Dat is heel fijn. Waar vind je dat ergens anders?” Zus bewoonster September Witmarsum
Kleinschalig wonen voor ouderen met geheugenproblemen waar liefde, aandacht en betrokkenheid centraal staan
Wonen in een fijne en geborgen omgeving September Witmarsum is gelegen aan de Arumerweg 53, vlakbij de gezellige dorpskern. De locatie is gevestigd in het voormalige gemeentehuis van Witmarsum, een bijzonder en markant gebouw. Het huis heeft gezellige, ruime gezamenlijke woonkamers en een open eetkeuken met openslaande deuren naar de tuin en het terras. Vraaggestuurd en liefdevol Ons liefdevolle en ervaren zorgteam stelt de behoeften en wensen van bewoners centraal. Samen streven we naar zo goed mogelijke zorg en een fijne dagindeling die kan bestaan uit bijvoorbeeld musiceren, schilderen, koken, wandelen of sporten. Interesse? Voor meer informatie over of inschrijven bij September, kunt u contact opnemen met Caroline Krol op 06 - 44 85 79 20 of per e-mailadres caroline@wonenbijseptember.nl. September Witmarsum | wonenbijseptember.nl | facebook.nl/wonenbijseptember
SENIORENkrant
17
R E E F A R G O T O F , N E K E T , R SCHILDE ! R A A N E T S N U K T D R O W F O
OPEN DAG
• Kom Sfeer proeven • Gratis portfoliocheck
ZATERDAG 6 JULI 13.00-17.00 UUR
• Ontmoet inspirerende docenten.
• Gratis doorlopend mini workshops (monoprint, tekenen, schilderen, fotografie en meer……..)
WWW.KUNSTACADEMIEFRIESLAND.NL | SCHRANS 44, LEEUWARDEN | INFO@KAFRLNL | 058 213 6542
NIEUW!!!
WATERVAST LAMINAAT Toepasbaar in keukens, badkamers, enz. enz. Gratis plinten en ondervloer Vraag niet hoe het kan.....maar profiteer ervan Laminaat compleet al vanaf 5.99 m2 Prijsdoorbraak.... Topvloer nu met 50% korting Voor intensief gebruik.... Bespaar tot honderden euro’s
van
29.
95
M2
14.
Tijnjedijk 81 - Leeuwarden Tel. 058-2896800
95
VOOR
M2
Turfschip 7 - Heerenveen Tel. 0513-785347
WWW.LAMINAATOUTLETFRIESLAND.NL
ADVIES - SERVICE - GARANTIE - LEGSERVICE & BEZORGEN IN HEEL NEDERLAND MOGELIJK
18
Tekst: Peter Teeuwen Schrijft over maatschappelijke ouderenvraagstukken, puzzelkoning
PUZZELPAGINA | SENIORENkrant
Tuinieren met Peter
Ruitpuzzel
We gaan de tuin in: van een SIERTUIN naar
Vul het schema hieronder in: per regel komt er een
een GRASPERK door steeds ĂŠĂŠn letter door een
letter bij, de volgorde van de letters kan veranderen
andere te vervangen en met de nieuwe letters een
tot aan het woord van 12 letters. Daarna gaat er iedere
bestaand woord te maken. Er zijn verschillende
keer weer een letter af.
oplossingen mogelijk. Om je te helpen heb ik in willekeurige volgorde wat aanwijzingen gegeven: Als honkballer moet je niet slapen, maar schitteren en laat
1.
Symbool voor afstand
je niet vangen, daar krijg je spijt van.
2.
Voornaamwoord
3.
Slaapfase
4.
Hoort bij een bout
5.
Soort kers
6.
Wijnsoort
7.
Zuid-Amerikaanse graver
8.
Dukdalf
9.
Vergruizer
10.
In elkaar slaan
11.
Zonder inhoud achterblijven
12.
Innig omhelzen
13.
Ochtend in mei
14.
Gastverblijven
15.
Tropische vrucht
16.
Dronkaards
17.
Voorraadvat
18.
Eiergerecht
19.
Engerling
20.
Grondsoort
21.
Honing
22.
Oude lengtemaat
23.
Aanduiding voor lengte
Tuingereedschap Maak van de volgende lettercombinaties steeds een tuingereedschap en vul dat in het diagram in. De lettercombinaties staan al in de goede volgorde. Als je alles goed invult, verschijnt er op de gele balk een nieuw tuingereedschap.
SENIORENkrant | PUZZELPAGINA
19
Duplicate Dit is een puzzel die afgeleid is van een variant van het scrabblespel dat in ons land niet zo bekend is, maar in BelgiĂŤ razend populair, het zogenaamde Duplicate waarbij iedereen hetzelfde bord krijgt en dezelfde letters. De opdracht is heel eenvoudig: maak met de gegeven letters een zo hoog mogelijke score. Je krijgt hiervoor maar heel beperkt de tijd, bijvoorbeeld 2 minuten. Die tijdsdruk hebben we niet, maar verder is het wel hetzelfde. Hier volgt de opdracht: Maak met de volgende letters een zo hoog mogelijke score op het bord. A E E I R M N Hierbij gelden de spelregels van de Nederlandse Scrabblebond. De letterwaardes zijn die van het gewone scrabblespel. Vermeld bij je oplossing de beginpositie, (bijv F3), de richting (horizontaal of verticaal) en natuurlijk je woord. Onder de goede inzenders wordt een prijsje verloot.
Succes! De puzzelkoning Bonusspel: Voor iedere scrabble die je kunt maken met de getrokken letters plus een willekeurige letter krijg je een bonuspunt. Een scrabble is wanneer je al je letters gebruikt om een woord te maken. Voorbeeld: Met de getrokken letters kun je met een extra letter G het woord EENARMI(G) maken. Voor alle woorden geldt dat ze moeten staan in de officiĂŤle Scrabblewoordenlijst van de Nederlandse Scrabblebond, of anders in de Van Dale Editie 14. Wie haalt de hoogste score? * De winnaar is degene die in totaal de
3x Woordwaarde
2x Woordwaarde
3x Letterwaarde
2x Letterwaarde
De winnaar van de vorige puzzel: Roel Falkena. PROFICIAT!!!!!
meeste punten heeft. Dus het ingezonden
Mail uw oplossing naar info@leeuwarderseniorenkrant.nl.
woord plus het bonusspel!
De oplossing wordt bekend gemaakt op facebook en www.leeuwarderseniorenkrant.nl.
Oplossingen
02 20
SENIORENkrant
Durea voordeel! speciale durea aanbieding
heel veel voordeel o p e e n pa a r schoenen van durea
SCHOENMAKERS SINDS 1754
schoenen van nu met de service als vanouds Kamsma Schoenen Leeuwarden bestaat dit jaar 65 jaar!
t pak da l! voordee
50,-
korting
Durea
waardecheque Bij inlevering van deze bon ontvangt u €50,- korting op een paar schoenen van durea. Deze actie is t/m 29 juni en Niet geldig op lopende acties. Alleen geldig bij Kamsma Schoenen Leeuwarden.
Leeuwarden Nieuwe Oosterstraat 24, T. 058 – 216 24 96 www.kamsmaschoenen.nl
65 jaar kamsma Leeuwarden