PROGRAMMAKRANT 2019 BEVRIJDINGSFESTIVALFRYSLAN.NL
Lang Leve Bewegingsvrijheid!
Š Kees van de Veen
Doe mee aan de beweeg-challenges op hannn.wefitter.nl
Het Healthy Ageing Network Northern Netherlands (HANNN) helpt mensen ĂŠn organisaties op weg naar meer gezonde jaren. Doe met ons mee!
VIEREN Geef vrijheid door Op 5 mei vieren we in heel Nederland onze vrijheid op 14 verschillende Bevrijdingsfestivals. We vieren dat we in 1945 bevrijd zijn van de Duitse bezetting in Europa, en de Japanse bezetting in Azië. We vieren ook dat we sindsdien in Nederland mogen zeggen, doen en laten wat we willen. In deze krant lees je alles over wat er te doen is op het Bevrijdingsfestival Fryslân op zondag 5 mei. Het gratis toegankelijk festival begint om 13.00 in de binnenstad van Leeuwarden. Er is veel muziek, er zijn bijzondere activiteiten en er is een Kinderfestival waarop we de kleinsten onder ons kennis laten maken met vrijheid. Op 5 mei dansen, proosten en lachen we, maar bezinnen we ons ook op het belang van het delen en in stand houden van vrijheid. Want vrijheid geef je door!
HERDENKEN Op 4 mei herdenken we de slachtoffers van de
(nu
Tweede Wereldoorlog en van oorlogsgeweld
Leeuwarden), Hessel de Walle (auteur boek De
sindsdien. Ook staan we erbij stil dat sinds 1945
Overval) en Ines Jonker (journalist Leeuwarder
de wereld nog geen dag vrij is geweest van
Courant).
nog
burgemeester
en
inwoner
van
oorlog. Voor ons koninkrijk was het einde van de Tweede Wereldoorlog in Nederlands-Indië op 15
Defilé
augustus 1945 bijvoorbeeld ook geen bevrijding.
Alle aanwezigen in de Prinsentuin krijgen
Twee dagen later begon de dekolonisatiestrijd
de gelegenheid om tijdens het defilé bij het
van een land op zoek naar vrijheid. Vanwege deze
oorlogsmonument een eerbetoon te brengen
geschiedenissen reflecteren we op het verleden
aan de Nederlandse slachtoffers van de
en proberen we lessen te trekken voor het heden
Tweede
en de toekomst.
en vredesmissies nadien. Het defilé wordt
Wereldoorlog
en
oorlogssituaties
geopend door de commissaris van de Koning, de Herdenking in de Prinsentuin
burgemeester en de commandant van vliegbasis
Op 4 mei wordt in de Prinsentuin in Leeuwarden
Leeuwarden. Gevolgd door de kransleggers,
de Provinciale Herdenking georganiseerd. Het
schoolkinderen,
programma, dat begint om 19.30 uur, is geschikt
aanwezigen in de Prinsentuin.
genodigden
en
overige
voor jong en oud. Naast het leggen van de algemene kransen, spreekt burgemeester Ferd
Live via tv en internet
Crone een herdenkingsrede uit. Er is muziek
De provinciale herdenking is vanaf 19.30 uur live
van Brassband Hosannah en PYN, de Friese
te volgen via:
ambassadeur van de Vrijheid. Lisa van den Burgh
Internet: lc.nl en podium.tv
van CSG Comenius draagt een zelfgemaakt
TV: Podium TV (Ziggo kanaal 35, Kabelnoord
gedicht voor. Er zijn interviews met Ferd Crone
kanaal 19, SKV kanaal 19, Caiway kanaal 39)
COLOFON Coördinatie & Productie: Johan Koster & Thijs ten Berge Marketing & Communicatie: Marre Sloots & Thea van der Schaaf Website: Tim Kuiper
Social Media & Eindredactie: Marilyn de Beurs Vormgeving: Chantal van Wieren Programmeurs & Artisthandling: Johan Koster & Thijs ten Berge Kinderfestival & Plein van de Vrijheid: Nanda Tuinstra D’Drive-podium: Sara Leegwater
Marktmeester: Janneke Vonk Vrijwilligerscoördinator: Anne Willem Penninga Veiligheidscoördinator: Willem Verbeek Acquisitie: Devea, Doede Vellema T: 06 15 37 22 55
Oplage: 306.320 Druk: NDC Print Fotografie: Lucas Kemper Jan-Sjoerd Geertsma Sponsoring: Annelies Hoekstra
In samenwerking met: St. Bevrijdingsfestival Fryslân Postbus 2610 8901 AC Leeuwarden T: 06 51 22 26 95 E: info@befrijdingsfestivalfryslân.nl Uitgever: NDC Mediagroep Postbus 394 8901 BD Leeuwarden
Deze krant is met de grootste zorg samengesteld. Desondanks kan het voorkomen dat er een foutje in staat. Aan deze uitgave kunnen geen rechten ontleend worden.
FRIJ “Overal kwamen de vlaggen tevoorschijn. Men klom op tanks en er werden Engelse sigaretten en chocolade uitgedeeld. Op straat kwam men langverdwenen kennissen, buren en familieleden
een verhaal dat je raakt! Een bezoek aan het Fries Verzetsmuseum is een ontmoeting met de bewoners van Friesland in de jaren 1940-1945. De tentoonstelling laat op indringende wijze zien hoe de Tweede
tegen, die wat bleekjes opgedoken waren van een
Wereldoorlog werd beleefd. Het is een verhaal
vaak lange onderduikperiode. Juichend werden op
dat raakt, confronteert en aan het denken zet.
de kruispunten de Duitse wegwijzers gesloopt.”
Ype Schaaf, Leeuwarden 15 april 1945 Uit: Laarzen op de Lange Pijp
Het Fries Verzetsmuseum is onderdeel van het Fries Museum. Fries Verzetsmuseum, Wilhelminaplein 92, 8911 BS Leeuwarden
www.friesverzetsmuseum.nl
Het Fries Verzetsmuseum wordt mede gefinancierd door St. Friesland 1940-1945, St. Sneek 1940-1945, St. Verzetsmuseum Fryslân, St. Vrienden van het Verzetsmuseum, Je Maintiendrai Fonds, St. Anthony Gasthuis, St. Old Burger Weeshuis Leeuwarden en Rabobank Sneek-ZuidwestFriesland.
VRIJHEIDSPROJECTEN De vrijheid uitbundig vieren, dat gaat wel lukken. We hebben dit jaar namelijk weer een te gekke line-up met fantastische artiesten. Naast het muziekprogramma presenteert
het
Bevrijdingsfestival
Fryslân’ een uitgebreid inhoudelijk programma
met
inspirerende
onder
sprekers,
andere leerzame
colleges en ruimte voor het uiten van vrijheid op het Plein van de Vrijheid, het Kinderfestival en de Bevrijdingsmarkt. Zo staan we op de meest uiteenlopende manieren stil bij het thema Vrijheid.
BEVRIJDINGSLUNCH Het Bevrijdingsontbijt is in 2015 in het leven geroepen om de ouderen van 75 jaar en ouder te betrekken bij het vieren van onze vrijheid. Bevrijdingsdag is juist voor deze ouderen van onschatbare waarde, maar doordat deze mensen niet altijd even mobiel meer zijn, is het voor hen vaak lastig om het festivalterrein te bezoeken. Om de zondagsrust in ere te houden, houden we dit jaar een Bevrijdingslunch. Tegen de middag van 5 mei staat er in het Friesland College een heerlijke lunchmaaltijd klaar. Een perfecte gelegenheid om in gesprek te gaan met elkaar en betrokken te blijven bij 5 mei.
BEVRIJDINGSMARKT Slenteren langs marktkraampjes, hier en daar wat sneupen, veel kijken en misschien wel wat kopen. Dat is exact de bedoeling op de Bevrijdingsmarkt. Ook dit jaar stallen de marktlui hun waar voor je uit. BEVRIJDINGSVUUR
SPEAKERS CORNER
op vrijheid. Ze lieten zich daarvoor inspireren door
VIJF MEI REDE
Het was op 5 mei 1945 dat de capitulatie-
Bevrijdingsfestival Fryslân werkt samen met
de Four Freedoms van president Roosevelt. Ook het
Elk jaar wordt in de Dorpskerk in Huizum door een
onderhandelingen plaatsvonden in Hotel De Wereld
IepenUP aan een multidisciplinair programma over
jaarthema van het Nationaal Comité 4 en 5 mei ‘In
prominente Nederlander de Vijf Mei Rede gehouden.
te Wageningen. Logisch dus, dat daar jaarlijks op
vrijheid, democratie en diversiteit. De speakers
vrijheid kiezen’ komt terug in de colleges.
Dit jaar wordt de lezing verzorgd door prof. dr. Ruut
5 mei om 00.00 uur met veel ceremonieel het
corner wordt de plek om met elkaar in gesprek
Veenhoven. De titel van de lezing luidt: ‘Vrijheid &
bevrijdingsvuur ontstoken wordt. Zesendertig
te gaan. Een open plek met open vizier midden op
EUROPEAN VILLAGE
Geluk’. Het adres is Huizum Dorp 67. De toegang is
lopers,
Loopgroep
het Plein van de Vrijheid. iepenUP programmeert
Op 23 mei 2019 zijn er verkiezingen voor het Europees
gratis en na de lezing is er ruimte voor discussie en
Leeuwarden en A.V. Lionitas vertrekken direct na de
talkshow programma’s waarbij toonaangevende
Parlement. Tijdens de veertien Bevrijdingsfestivals
het drinken van een feestelijk vrijheidsglaasje.
herdenking naar Wageningen om in de nacht van 4
gasten ideeën en visie delen maar waar juist de be-
op zondag 5 mei komen de ongeveer één miljoen
www.dorpskerkhuizum.nl
op 5 mei het Bevrijdingsvuur van Wageningen naar
zoekers ook vragen kunnen stellen, ideeën mogen
festivalbezoekers alles te weten over de Europese
de Prinsentuin in Leeuwarden te rennen: een traject
delen en met elkaar in gesprek kunnen gaan.
Unie én is er muziek uit de verschillende lidstaten. De
WE’LL MEET AGAIN Een
theatervoorstelling
waaronder
leden
van
van een kleine 200 kilometer. Op 5 mei om 13.00 van
Meeuw
jonge
theatermakers, geïnspireerd op het boek ‘Sesi’ van
Kilkenny’s uit Ierland zie je op het Bevrijdingsfestival
uur wordt het Friese bevrijdingsvuur ontstoken in de
WORLD’S BEST NEWS
Fryslân! Op alle Bevrijdingsfestivals komt op 5 mei
Prinsentuin. Wat een helden, ieder jaar weer!
World’s Best News en PAX dagen je uit met een
een ‘European Village’, waar de aandacht vol op de
korte quiz uit je wereldbeeld naast de echte cijfers
naderende verkiezingen ligt. Je kunt je ter plekke
de Friese Nynke Sietske de Vries. Het vertelt het waargebeurde verhaal van een zus in het Friese
PORTRETJE VRIJHEID
te leggen. Want zijn er wereldwijd de afgelopen tijd
aanmelden voor de campagne ‘Ik stem deze keer’.
Pingjum en haar broer in Nederlands-Indië die
De studenten van de opleiding fotografie, audio/
meer of minder mensen op de vlucht dan hiervoor?
Verschillende politieke partijen informeren je daarbij
elkaar in de Tweede Wereldoorlog brieven schrijven
video en journalistiek van ROC Friese Poort
Hoeveel kernbommen zijn er eigenlijk? En hoe zit het
over hun standpunten.
en een dagboek bijhouden. Voor later. Voor later, als
maken portretten die een link hebben met het
met gelijke rechten?
ze elkaar weer terugzien. De voorstelling is te zien op
thema ‘vrijheid’. Zo’n portret kan een kort filmpje
3 en 4 mei. Adres: Oostersingel 70b Leeuwarden.
zijn, maar ook een foto, of misschien wel een hele
VRIJHEIDSCOLLEGES
Een verzameling van bijzondere beelden van
www.meeuw-jts.nl
fotoreportage. De studenten krijgen compleet de
In de aanloop naar het het Bevrijdingsfestival
Fries Film Archief en verhalen over de oorlog
vrije hand om hun portret op eigen, creatieve manier
Fryslân gaven Dieuwertje Blok en Özcan Akyol
met daarnaast bijzonder materiaal van het
invulling te geven. En dat is ze alleszins toevertrouwd!
een Vrijheidscollege. Natascha van Weezel doet
Kazemattenmuseum. Opnames van interviews met
De resultaten worden natuurlijk vertoond tijdens ons
dat nog op 1 mei in Neushoorn Leeuwarden en
veteranen die vertellen over hun ervaringen in mei
Bevrijdingsfestival, zowel op het Plein van de Vrijheid
Stephan Sanders begint het Bevrijdingsfestival op
1940. De geïnterviewde veteranen zijn helaas niet
als op de schermen naast het hoofdpodium.
5 mei met zijn college in de koepel in de Prinsentuin.
meer onder ons, des te specialer dat de verhalen die
Alle sprekers delen in een college hun eigen visie
ze te vertellen hebben op deze manier nog vertoond
MINIBIOS
worden.
Beleef Leeuwarden eens op een andere manier. Met de Rights Walk ‘Leeuwarden: mensenrechten in en na WOII’ maak je met jouw smartphone een bijzondere stadswandeling. Download de app en wandel langs diverse plaatsen in de binnenstad met bijzondere verhalen over de Tweede Wereldoorlog. Bij elke locatie krijg je een quizvraag over mensenrechten die tijdens de oorlog werden geschonden, maar die ook nu nog onder druk staan. Op 4 mei lanceert Amnesty Leeuwarden de nieuwe Rights Walk met twee gratis wandelingen met een gids van het Historisch Centrum Leeuwarden. We starten vanuit het Fries Verzets-museum om 12.00 en 14.30 uur. Test je kennis van mensenrechten toen en nu. Per wandeling is er een prijs voor de deelnemer die de meeste quizvragen juist beantwoordt.
Lengte wandeling: 2,5 kilometer Tijdsduur: circa 1 uur De gratis Rigthts Walk app is te downloaden voor iPhone en Android Download op www.rightswalk.nl of scan de QR-code
NACHT VOOR DOKK’EM PRESENTS TRIBUTE NIGHT
Verkoop gestart:
Verkoopdag op locatie zaterdag 25 mei van 12-15 uur!
JUNE 28-29 2019
Inclusief eigen parkeerplaats en extra grote terrassen!
Mondain recreëren in de mooiste jachthaven van Friesland
Luxe appartementen, een penthouse en 29 Houseboats met unieke ligplaatsen in de vernieuwde jachthaven van Sneek!
TRIBUTE BY THE ULTIMATE GUNS N ROSES
Bent u een waterliefhebber en/of op zoek naar een waardevolle belegging of luxe Second Home? Opteer dan nu voor deze unieke locatie! Houseboats inclusief ligplaats aan het Sneekermeer, prijs va. € 191.995,excl. BTW en interieurpakket. TRIBUTE BY DAMAGED JUSTICE
TRIBUTE BY THE TROOPERS
Houseboats met alle voorzieningen!
DON 27 JUN 2019 POWERED BY ROCKCAFÉ ROCK’EM
* Nog in ontwikkeling
Meer informatie: www.sneekermeer.nl
DOORS: 19:00 // AANVANG: 19:30 // VVK € 10,PARKLAAN - DOKKUM WWW.DOKKEMOPENAIR.EU
4*-, 6*- en 8-persoons appartementen
WWW.DOKKEMOPENAIR.EU
Locatie Jachthaven Sneekermeer Paviljoenwei 6, Offingawier
BORDENPROJECT
RODE KRUIS
8MLN GESPREKKEN
slag met het thema ‘In vrijheid kiezen’.
In samenwerking met het Historisch
Op het Plein van de Vrijheid vraagt
De samenleving verhardt. We lijken steeds
Het Bevrijdingsfestival Fryslân biedt deze
Centrum
het
voor
verder van elkaar af te staan. Extremen
kinderen een podium om de muziek, met
de
ongedocumenteerden met de ‘Break
worden extremer, de nuance ontbreekt.
vrijheid als rode draad, te presenteren.
draaiborden
the Silence Disco’. Tijdens de stille disco
Daarom roept 8 MLN Gesprekken iedereen
geplaatst. Hoeveel weten we eigenlijk van
delen jongeren zonder verblijfsvergunning
op tot een gesprek. Met iemand buiten
VAN RAVENSTEIJN
de gebeurtenissen in onze eigen stad? De
hun levensverhaal en favoriete muziek
jouw bekende kringetje. Met iemand die je
Met
Tweede Wereldoorlog raakt (gelukkig)
met bezoekers. Ze willen hiermee laten
niet iedere dag spreekt. Met een vreemde.
kinderactiviteit
steeds verder van ons verwijderd. Hoewel
zien dat vrijheid niet voor iedereen
Omdat het de enige manier is om erachter
thema ‘In Vrijheid Kiezen’! Voor Het
we veel verhalen kennen, weten we
vanzelfsprekend is en festivalbezoekers
te komen dat, hoe verschillend we ook
Bevrijdingsfestival
weinig van onze eigen stad in oorlogstijd.
op een luchtige manier in contact brengen
denken, we meer overeenkomsten hebben
gemaakt door Van Ravensteijn Theater.
Hiermee proberen we bewustwording
met een zwaar onderwerp.
dan we misschien dachten.
Door middel van een spannend spel kun
Leeuwarden
Verzetsmuseum Prinsentuin
en
worden
heen
het
Fries
door
grote
Rode
Kruis
aandacht
onder bezoekers te creëren en laten we
trots
presenteren
we
gebaseerd Fryslân
op op
deze het maat
je bij een van de drie poorten naar binnen.
bezoekers stilstaan bij de tijd waarin de
VETERANENINSTITUUT
KERAMIEKMUSEUM
Welke rol je hebt hangt helemaal af van
vrijheid zoals we die nu kennen er niet
Het Veteraneninstituut geeft je de kans
Het Keramiekmuseum plaatst een heuse
de ingang die je genomen hebt. Misschien
was in de stad. Met bijzondere foto’s van
om de veteranen alles te vragen wat je
mini-expositie op het Plein van de Vrijheid.
word je wel een politieagent!
Leeuwarden in oorlogstijd.
wilt weten! Hoe is het bijvoorbeeld om
Daarnaast kun je ook je eigen tegeltje
te werken in een oorlogsgebied? Wat
maken!
TIMMERHOEK I.S.M. FRIESLAND
ESCAPE VAN
betekent vrede, wat is vrijheid en hoe
Vrijheid is niet vanzelfsprekend. Ervaar
geef je het door? Bezoek de stand van
KINDERFESTIVAL
Timmer mee aan schuilplaatsen voor
hoe het is om die vrijheid niet te hebben,
het Veteraneninstituut en beleef een
Wist je dat het Bevrijdingsfestival Fryslân
dieren.
laat je opsluiten in de Escape Van en
spannende date!
het grootste Kinderfestival van alle
Friesland College hebben tijdens een
Bevrijdingsfestivals in Nederland heeft?
duurzaamheidsdag
probeer daar zelf uit te komen door bewust
COLLEGE LEEUWARDEN De
studenten de
van basis
het voor
keuzes te maken. De Escape Van wordt
BEDANK EEN VRIJHEIDSSTRIJDER
Ook op het Kinderfestival draait het om
vogelhuisjes en insectenhotels gemaakt.
inhoudelijk compleet aangesloten op het
Bezoekers kunnen bij het project Bedank
het vieren van de vrijheid. Veelal op een
Tijdens het festival krijgen de kinderen
jaarthema; ‘In vrijheid kiezen’.
een Vrijheidsstrijder een ansichtkaart
speelse manier, hier en daar met iets meer
de kans deze af te timmeren of juist
schrijven voor een vrijheidsheld. Samen
inhoud. We proberen daarmee ook onze
mooi te versieren! De vogelhuisjes en
FRIES MUSEUM/ FRIES
met het Veteraneninstituut zorgen we dat
jongste bezoekers met een boodschap
insectenhotels krijgen na het festival
VERZETSMUSEUM
deze bij vrijheidsstrijders terecht komen.
naar huis te laten gaan, zonder dat het ten
een plekje in de natuur om zo vogels en
koste gaat van een fijne, vrolijke middag.
insecten een fijn onderdak te bieden.
VLAGGENLIJN Leerlingen van groep zeven en acht
AMNESTY INTERNATIONAL
hebben naar aanleiding van een bezoek
Op de Bevrijdingsfestivals 2019 komt
TALENT STAGE I.S.M. DE
OOK LEUK:
aan het Fries Verzetsmuseum in 2018
Amnesty International in actie voor de
STERRENFABRIEK
Buttons maken | Glittertattoo laten zetten
een vlaggenlijn gekregen. Hierop tekenen
mensenrechten in Europa. Bezoekers
Stichting Sterrenfabriek heeft als doel om
| Je laten schminken | Circus Saranti met
leerlingen wat vrijheid en verbondenheid
kunnen een petitie ondertekenen voor
kinderen en jongeren binnen een veilige
shows, workshops en steltlopers | Scouting
voor
het
dertien Poolse vrouwen die terechtstaan
omgeving te laten werken aan hun vocale
Burmania | Maar liefst vier springkussens!
bevrijdingsfestival zijn deze kleurrijke
omdat ze demonstreerden. Ook kunnen
talentontwikkeling. Dit gebeurt onder
| Op de foto met een legervoertuig
vlaggenlijnen door de hele Prinsentuin
mensen meedoen aan een jenga-spel dat
begeleiding van professionele en ervaren
| Je eigen kledingstuk, theedoek of tas
terug te vinden.
op zenuwslopende manier laat zien hoe
vakdocenten uit de muziekindustrie. In
zeefdrukken | Maak, vouw of versier jouw
snel het mensenrechtenbouwwerk kan
dertig weken tijd leren de kinderen de
eigen mooie vrije vlinder bij Crea by Kim.
instorten.
kneepjes van het vak en gaan ze aan de
hen
betekent.
Tijdens
“WIJ MOETEN ZORGEN DAT HET GOEDE IN ONSZELF WINT” Steevast staat Jorrit met zijn jeep voor
binden, maar dit is iets wat we echt altijd samen
bij Ferd thuis, op 5 mei. Al twaalf jaar lang
doen.” Na een stilte vervolgt Jorrit: “Er zal wel nooit
een stilzwijgende afspraak, de dag na de
een antwoord komen op de vraag die mij bezig blijft
herdenking. Dit jaar zal het voor het laatst zijn.
houden: Hoe kan een mens een industrie verzinnen
Ferd Crone stopt als burgemeester. Samen met
om andere mensen dood te maken? Mannen,
de voorzitter van het Bevrijdingsfestival Fryslân
vrouwen, kinderen, gezinnen, hele families, en alleen
Jorrit Volkers haalt hij herinneringen op.
maar omdat ze joods, of homo, of zigeuner waren, dat is ónvoorstelbaar. Zoiets is in de historie van
Ferd: “De 4 mei-rede is iets wat je als burgemeester
deze wereld nooit gebeurd, ondanks alle slachtoffers
moet doen, maar ook iets wat je wilt doen. Je wilt
die er in oorlogen vallen.” Ferd: “Dat is onwerkelijk,
die verbinder zijn die mensen verwachten te zien.
en helemaal als je bedenkt dat het eenvoudigweg
“Het is iets wat je als burgemeester moet doen, maar ook iets wat je wilt doen. Je wilt die verbinder zijn die mensen verwachten te zien.’’
strijd tussen goed en kwaad, en soms wint het
en dan de last post. Die sfeer is heel bijzonder. En dan
kwaad. Wat wij moeten doen is zorgen dat het goede
de overgang naar de volgende dag met op zoveel
in onszelf wint, en daarmee het goede in de wereld.”
verschillende plekken in de stad activiteiten. Muziek in alle stijlen, een inhoudelijk programma en altijd
De eerste keer
circus Saranti in het midden op het kinderfestival.
Ferd: “In vergelijking met andere steden hebben we
Jorrit: “We hebben het grootste kinderfestival
Dat ben je niet als je alleen maar de standaard tekst
voorgekomen is uit een democratisch proces.
een hele grote 4 mei-herdenking. Ik vond dat al vanaf
van alle Bevrijdingsfestivals in Nederland. 8.000
voorleest en ieder jaar hetzelfde verhaal houdt.
Want dat is iets wat veel mensen vergeten, dat
de eerste keer dat ik er bij was in 2008, een bijzonder
kinderen die feestvieren vanwege onze vrijheid, dat
Maar de verbinding met de actualiteit en hoe jij
Hitler verkozen is. Hij is aan de macht gekomen in
iets. De Prinsentuin leent zich er natuurlijk ook
is toch fantastisch?”
daarnaar kijkt, dat maakt het verhaal persoonlijk.
democratische verkiezingen. Democratie kan iets
perfect voor, prachtig met die heuvels. De bomen
Ik steek daarom altijd vrij veel tijd in het maken van
heel moois zijn, maar het kan ook een wapen zijn. Net
die net een beetje groen worden, die paar vogels
Hoe Jorrit Volkers en Ferd Crone zich de her-
die speech.” Jorrit: “De 4 en 5 mei viering is voor
als een mes, daar kun je een boterham mee smeren,
die je altijd hoort, heel even die doodse stilte. Al die
denking en viering in hun eigen jeugd herinneren?
ons beide iets dat volledig vaststaat, daar komt
maar je kunt er ook iemand mee vermoorden. Er
mensen die betrokken zijn bij het onderwerp, een
Je leest het op:
nooit iets tussen. We hebben meer dingen die ons
speelt in ieder mens, overal in de wereld, altijd de
moment van reflectie, kinderen erbij, ouderen erbij,
www.bevrijdingsfestivalfryslan.nl.
De vrijheid om je toekomst te ontdekken 5 mei, vier de vrijheid! nhlstenden.com 4001 - CorpAdv Befrijdingsfestivalkrant.indd 1
23-04-18 10:17
MUZIEKPROGRAMMA TWEE HOOFDPODIA
hun 15-jarig bestaan. Maak kennis met La Pegatina: de beste
Met trots presenteren we de line-up op onze twee
emotionele afkeer die je op een podium kunt hebben. De
mainstages dit jaar: het Leeuwarder Courant hoofdpodium
show van La Pegatina is ongewoon omdat die energiek, leuk
bij de Oldehove en het Omrop Fryslân Noardewynpodium
en dansbaar is. Feest en adrenaline tot extase.
in de Arendstuin. Hoe snel kun jij rennen om alles te kunnen OMROP FRYSLÂN NOARDEWYN PODIUM
zien?
Op het tweede hoofdpodium van het Bevrijdingsfestival KRAANTJE PAPPIE
Fryslân, het Omrop Fryslân Noardewynpodium in de
De landelijke ambassadeur over wat vrijheid voor hem
Arendstuin, staan geprogrammeerd: Het koor All for One,
betekent: “Dat er voor iedereen vrijheid komt naar zijn of
The Bounty Hunters ft. Johannes Rypma, Elske DeWall,
haar eigen standaard, dat hoop ik met heel mijn hart. Vrijheid
Frisicana II, William seen’s Transport Music, The Kilkennys,
betekent voor mij steeds wat anders: nu is het de vrijheid
DareDevils, De Hûnekop, Eenhoorn Joost en De Doelleazen.
om te gaan en staan waar ik wil en dat ik me kan uiten op de manier die ik wil.”
“Het Noardewyngevoel past perfect bij het Bevrijdingsfestival”, vertelt Omrop- en podiumpresentator Willem
PYN
de Vries. “We vieren eenzelfde soort van vrijheid. Op het
Friese ambassadeur van ons Bevrijdingsfestival dit jaar is
Bevrijdingsfestival staat men stil bij hoe belangrijk vrijheid
PYN. PYN, oftewel Pien Breeuwsma, speelt een lied tijdens
is, bij Noardewyn Live is er alle vrijheid om te laten zien
de herdenking op 4 mei, tijdens de Bevrijdingslunch op 5
wat je kunt.” Het volledige programma is op 5 mei van
mei en op het hoofdpodium in de middag. “Vrijheid betekent
13.00 tot 22.00 uur te zien op televisie bij Omrop Fryslân,
voor iedereen iets anders”, zegt ze. “Voor mij is het met een
Omropfryslan.nl en in de Omrop-app.
open blik naar de wereld kunnen kijken, niet teveel vooraf willen invullen en geen vooroordelen hebben. Dat is hoe ik
ROC FRIESE POORT STAGE
leef en hoe ik werk als artiest.”
Het podium is weer helemaal geregeld door studenten
CHECK ONZE WEBSITE VOOR TWEE KORTE DOCU’S OVER PYN EN KRAANTJE PAPPIE IN HUN ROL ALS AMBASSADEUR!
Podium- en Evenemententechniek en Art en Design van ROC Friese Poort. Het licht en geluid, de aankleding én programmering. ‘In vrijheid kiezen’ was daarbij niet zomaar een leus voor de studenten. ROC Friese Poort is bijzonder
DOUWE BOB
betrokken bij het Bevrijdingsfestival en vindt het belangrijk
“Ik vind het heel belangrijk om Bevrijdingsdag te vieren,
dat de studenten stilstaan bij de vrijheid en ook onvrijheid in
want helaas is vrijheid niet vanzelfsprekend op veel plekken
deze wereld. Een héle dikke pluim daarvoor!
in de wereld. Te gek ook om in Friesland te staan op die dag. Altijd als we in Friesland spelen – misschien ligt het aan mijn
D’DRIVE STAGE
naam? – is de sfeer geweldig. Ik kan niet wachten!”
Dit podium wordt weer volledig geproduceerd en verzorgd door studenten van de opleiding D'Drive van het Friesland
FEROCIOUS DOG
College. Van de verzorging van het geluid tot het event
Ferocious Dog speelde eerder op Bevrijdingsfestivals in
management en de bands die spelen: allemaal gefixt door
Zwolle, Wageningen en Den Bosch. Dat maakte indruk:
nog studerende toppers! En: voor ieder wat wils: van singer-
“Liberation day in the Netherlands hit home for us when we
songwriter tot snerpende gitaren en diepe beats van de dj's!
first played on May 5th, seeing what it meant to the people of Holland to be free of Nazi rule… As an Island nation
SENA TALENT STAGE
that wasn’t under Nazi rule (Great Britain) we never truly
Hij is d’r weer dit jaar hoor: de SENA Talent Stage! Een
understand that but respect it totally.”
podium voor talent uit Nederland dat plek biedt aan lokale en nationale opkomende bands. SENA Talent Stage biedt
RONDÉ
tevens podium aan drie Hit the North deelnemende acts.
De band, die in 2014 doorbrak met single de ‘Run’, staat in
Hit the North stimuleert het ontwikkelen van professioneel
volle bloei, als een bloem die opengaat en al haar geheimen
talent in Groningen, Friesland en Drenthe.
prijsgeeft. De zoektocht van de rusteloze twintiger naar zichzelf, heeft plaatsgemaakt voor de realisatie dat je moet
KOEPEL STAGE
vasthouden aan je eigen identiteit, dat je volledig moet zijn
Temidden van het Kinderfestival, het Plein van de Vrijheid en
wie je bent en jezelf niet moet verliezen in liefde, verlangen,
alle foodtrucks prijkt in de Prinsentuin de prachtige Koepel!
een uitgaansroes of verdriet.
Een knusser buitenpodium vind je nergens. Hier openen we het festival met een Vrijheidscollege van Stephan Sanders.
MAMIHLAPINATAPAI Het moet gezegd: de uitspraak van de naam van de band
NOG MEER PODIA
leidt keer op keer tot hilarische momenten binnen de
Freedom Stage en Dance Stage bieden naast de bomvolle
organisatie van het Bevrijdingsfestival Fryslân. Allemaal
binnenstad de nodige ruimte buiten het hart van het
oefenen we heel hard op het goed uitpreken ervan. Ma-Mih-
Bevrijdingsfestival om je vrijheid te uiten. Dankzij actieve
La-Pi-Na-TaPai! Op 5 mei staan ze op onze mainstage en
ondernemers in de binnenstad is onze programmering
stilstaan wordt onmogelijk.
daardoor nog breder geworden! Op Freedom Stage feest je op superclassics uit de ‘80’s, ‘90’s en ‘00’s. Op Dance
LA PEGATINA
Stage staan zowel de muziek als jij nooit stil, check het
Ze zingen in meer dan zeven talen, ze hebben meer dan dertig
blokkenschema voor de programmering.
landen bezocht en ze overtreffen de duizend concerten in
ONTWIKKEL JE TALENT BIJ D’DRIVE
ival Fryslân
Befrijdingsfest
K HET BEZOEK OO DIUM D’DRIVE PO ENTUIN IN DE PRINS
l n . e v i r d d . w w w
Ontwikkel je talent bij een van de volgende mbo-opleidingen: Artiest • Muziek • Sounddesign • Dans • Theater
Productie • Podium- en Evenemententechniek • Film en media • Event Management
Design, Ambacht & Mode • Mode Design • Styling Design • Interieur Design • Creatief vakman
Media, games & IT • Mediavormgever • Game Design • ICT & Media • Media ontwikkelaar
Pedagogisch werk & Onderwijs • Onderwijsassistent • Pedagogisch werk
LEEUWARDER COURANT HOOFDPODIUM
SENA PERFORMERS STAGE
D’DRIVE
PRINSENTUIN
OMROP FRYSLÂN NOARDEWYN
13.00 – 13.35 Interstellar Perception
13.00 – 13.30 Vrijheidscollege
13.00 – 13.25 All For One
ROC FRIESE POORT PODIUM
DANCE STAGE
13.00
13.00 – 14.00 Rondé 14.00
13.30 - 14.00 Kazara Kollektiv 13.45 – 14.30 Mary Confurius
14.00 – 14.35 Skyrise 14.15 – 15.00 Mylene & Rosanne
15.00
14.30 – 15.30 Mamihlapinatapai 15.00 – 15.45 Electric Hollers
15.00 – 15.35 Marcius Megalomania
16.00
16.00 – 16.55 Pyn (Friese Ambassadeur) 17.00
16.00 – 16.35 Citrine 16.15 – 17.00 Nadua
15.00 – 15.30 Sterrenfabriek
15.45 – 16.30 Delore 16.30 – 17.00 Sterrenfabriek
16.55 – 17.00 5voor5 17.00 – 17.35 The Crooked
18.00
17.30 – 18.30 Ferocious Dog
19.00
18.00 – 18.35 Devil’s Carnaval
19.00 – 20.00 Douwe Bob 20.00
20.30 – 21.00 Kraantje Pappie
21.00
20.00 – 20.45 Hypergoods
13.40 – 14.05 The Bountyhunters 14.15 – 14.40 Elske deWall 14.50 – 15.15 Frisicana II
14.30 – 15.30 Lammert Kamphuis
14.30 – 15.45 Thalia
15.30 – 16.00 William Seen’s Transport Music 15.45 – 17.00 Chris Hendrix 16.30 – 17.30 The Kilkennys
16.15 – 17.15 Feral Tides
17.00 – 18.15 Sheltr
17.15 – 18.00 Boaz
17.30 – 18.15 Toycar Taxi
18.45 – 19.30 Cirrus Minor
13.00 – 14.00 Bigband Drachten
18.00 – 19.00 De Hûnekop
18.00 – 19.00 Broken Brass Ensemble
18.15 – 19.30 Steff da Campo
19.00 – 19.35 Ganos Lal
19.30 – 20.30 Daredevils
19.30 – 20.15 Gerben Brouwer
20.15 – 21.00 Victory
(Landelijke Ambassadeur)
21.00 – 21.30 Eenhoorn Joost 21.15 – 22.00 Double Trouble 22.00
21.30 – 22.00 De Doelleazen
21.00 – 22.00 Da Pauli
21.45 – 23.00 La Pegatina 23.00
FREEDOM STAGE Super Classics 14.30 - 22.00
VRIJHEIDSPROGRAMMA 11.30 – 13.30 Bevrijdingslunch 12.00 – 13.15 Bevrijdingsvuur 13.00 – 18.00 Kinderfestival 13.00 - 18.00 Plein van de Vrijheid
16.00 – 16.55 mainstage
PYN (Friese Ambassadeur)
BEVRIJDINGSFESTIVAL? SAMEN AFVAL RECYCLEN!
Wat is er mooier dan in vrede en vrijheid leven? Juist! Vrede en vrijheid in een mooie en schone wereld! Samen doen we dat. Hoe? Omrin helpt het Bevrijdingsfestival circulair en duurzaam te maken. Door minder afval, meer recycling en beter hergebruik.
samen halen we alles eruit
www.omrin.nl
BEVRIJDINGSFESTIVAL FRYSLÂN:
EEN CIRCULAIR FESTIVAL
Evenementenleverancier Sijperda Verhuur maakt
EEN WERELD ZONDER AFVAL
INSTAWALL
gebruik van fossielvrije aggregaten. En leuk om te
John Vernooij, Algemeen Directeur van Omrin
Vrijheid loopt als een rode draad door de 17(!) door
weten: we planten bomen voor de CO2-uitstoot die
en voorzitter van de Circulair Friesland is trots op
de VN opgestelde Duurzame Ontwikkelingsdoelen,
we niet kunnen vermijden te maken!
de samenwerking. “Fryslân is verkozen tot meest
de opvolgers van de millenniumdoelen. Denk
circulaire regio van ons land. Hier doen we het! We
hierbij aan doelen als: geen armoede of honger,
CIRCULAIR, WAT IS HET?
werken hier écht aan een schonere en mooie wereld
gendergelijkheid of schoon water en sanitair. Deze
In een circulaire economie hebben producten een
en we sluiten hier écht actief kringlopen. Nu ook bij
doelen moeten een eind maken aan armoede,
lange levensduur en blijven grondstoffen zoveel
het Bevrijdingsfestival. Afval bestaat niet meer,
ongelijkheid en klimaatverandering in 2030. Welke
mogelijk in de kringloop. We gebruiken ze steeds
afval is een grondstof. Samen halen we alles eruit!”
is voor jou het belangrijkst? En hoe denk jij dat
opnieuw en veroorzaken zo weinig mogelijk schade aan het milieu. En we gooien veel minder weg. Het
CIRCULAIR FESTIVAL
ideaal is zelfs: géén afval. Een circulaire economie
Circulariteit is de toekomst! Daarom werkt
draait ook om duurzame energie en heeft oog voor
het Bevrijdingsfestival Fryslân samen met de
het behoud van biodiversiteit en het welzijn van alle
Vereniging Circulair Friesland, Omrin, Wetterskip
levende wezens.
Fryslân, Sijperda Verhuur, StarCups en Event Catering aan een zo circulair mogelijk festival.
we dit kunnen realiseren? Kies je doel, ga er voor
‘‘Afval bestaat niet meer, afval is een grondstof. Samen halen we alles eruit!”
WAT JIJ KUNT DOEN
staan en laat je op de gevoelige plaat vastleggen. De gemaakte foto’s zijn terug te vinden op de schermen naast het podium. Dit is een project in samenwerking met Circulair Friesland en Spark the Movement.
CIRCULAIR KNUTSELEN
In je eentje kun je de economie – en de wereld –
BEKERS & MUNTEN
De
STARCUPS
niet veranderen. Maar je kunt er wel een bijdrage
Je las het al; een circulair festival, daar gaan we
duurzaamheid en weten hopelijk later niet beter.
Dat doen we bijvoorbeeld door hergebruik van de
aan leveren door meer circulair te denken. Door
voor. Daarom maken we ook dit jaar gebruik van
In de knutselhoek op het Kinderfestival kunnen
plastic bekers van StarCups met borg. Na gebruik
bijvoorbeeld minder te kopen, hoef je minder weg
een statiegeldsysteem voor de drinkbekers. Voor
kinderen aan de slag met het versieren van oude
worden ze niet weggegooid, maar gewassen in een
te gooien. Check ook eens hoe je school of werk
de beker betaal je aan het begin van de dag één
crewshirts van het Bevrijdingsfestival. Neem ook
speciale wasstraat. Dat is wel zo milieuvriendelijk.
bijdraagt aan de circulaire economie: wat kan er
munt. Dat houdt dus in: één munt voor de beker, één
je eigen oude kleding mee en geef het een tweede
Al het afval wordt gerecycled. Van het afval
beter? En dat jij iets niet meer nodig hebt, wil niet
munt voor het drankje. Bij elk nieuw drankje lever
leven!
worden weer mooie nieuwe producten gemaakt,
zeggen dat een ander het niet kan gebruiken. Je
je deze beker in samen met een munt. Als je het
bijvoorbeeld picknicktafels.
dagelijkse boodschappen koop je zoveel mogelijk
festival verlaat kun je de beker inleveren bij speciale
lokaal. Ook slim: laat vlees eens een dagje staan.
bekerinleverpunten. Hier krijg je grotendeels de
Goed voor het milieu én gezond!
borg die je betaald hebt voor de beker terug. Een
MEER CIRCULAIR Op het festival staan alleen containers van
klein bedrag houden we en investeren we in nóg
100%
meer circulariteit op ons festival.
gerecycled
kunststof.
Vuilniswagens
rijden op groengas uit afval, fossielvrij dus.
jongsten
onder
ons
groeien
op
met
G
M
R ELD AT J IS E N AA U N !
OOK TIJDENS HET
BEVRIJDINGSFESTIVAL (Op Bevrijdingsdag open van 12.00 uur - 06.00 uur)
slechts
31,-
pp
Heerlijk dagje Vlieland of Terschelling ! In ĂŠĂŠn dag het gevoel alsof je wel twee weken op vakantie bent geweest? Kom naar Vlieland of Terschelling! Voel het witte zand tussen je tenen, geniet van de dennengeur in de bossen en proef de vele smaken op de gezellige terrasjes. Wie neem jij mee? Het Fietsdagarrangement is geldig t/m 31 oktober 2019.
Boek via www.rederij-doeksen.nl of bel 088 - 9000 888 (lokaal tarief)
VRIENDEN VAN HET
BEVRIJDINGSFESTIVAL FRYSLÂN We zouden het Bevrijdingsfestival Fryslân niet kunnen organiseren zonder de steun en hulp van alle subsidiegevers, sponsoren, ondernemersverenigingen, stichtingen en ondernemers uit Friesland. We zijn hier bijzonder dankbaar voor. Vrijheid maken we samen! Akkrum - Jac. Knol Grond-, Weg- en Waterbouw B.V. Aldeboarn - Ark en Reau Asbestverwijdering en Sloopwerken Bolsward - Bouwgroep Dijkstra Draisma - Nedinox B.V. - Sandstra Transport B.V. Bolsward Dokkum - IJzerhandel J.M. Raadsma Dokkum B.V. Drachten - A.Th. de Boer & Zonen B.V. - Feenstra’s Installatie Buro Drachten B.V. - Paulusma Reizen B.V. Franeker - Huhtamaki Nederland B.V. - King Metaal Machinefabriek B.V. - Langhout Heftrucks - Levo Produktenmaatschappij B.V. - Machinefabriek Bijlsma B.V.
Gorredijk - Bromach B.V. - De Bakkers van Verloop - Roestvastst. App.fabr. ‘Het Noorden’ B.V. Hallum - Helwa Wafelbakkerij B.V. Harlingen - Adonin B.V. - Alynia Architecten Harlingen B.V. - Maritieme Academie Harlingen - Nesta Shipping B.V. - Notarispraktijk mr. H.J. Hettema IJlst - Soprema B.V. - Stienstra & Van der Wal B.V. IJsbrechtum - Van Eysinga & Oostra CS Joure - Auto Joure XL B.V. - Bakkerij Molkwar B.V. - De Jouster Klokkenmakerij Kootstertille - Haitsma Beton B.V. Leeuwarden - All Above Security B.V. – AppMachine - Automobielbedrijf Engelsma en Wijnia B.V. - Autopharma Holding B.V. - B.V. Sport - Banketbakkerij Nijstad - Boekhandel Van der Velde B.V. - Cowhouse International B.V. - Datadiensten Fryslân - Dekker Creatieve Media & Druk - Firma J. Jorna & Zn. - Handelsmaatschappij Platex B.V.
Europese verkiezingen 23-26 mei 2019 Omdat dit het moment is om jouw toekomst te bepalen
ikstemdezekeer.eu
- Jachtwerf Hofstra - Jan Eringa Kleedt Mannen Leeuwarden/Sneek - Jongia Mixing Technology - L.Kielstra Kraanverhuur BV - Nielsen-Massey Vanillas - Omnyacc Synergie B.V. - Paddy O’Ryan Irish Pub / Eetcafé - Parsec B.V. - PAX GROEP - POPMA Makelaars - Prodist ERP Software B.V. - Royal Steensma BV - Schweigmann Jeugdmode B.V. - Van der Ploeg International B.V. - Weitenberg Assurantiën - WIND Internet - WTC Expo B.V. Luinjeberd - Tuinplus B.V. Oosterbierum - Lambweston Sneek - Hettinga Industriële Verpakkingen St. Jacobiparochie - Faber Agra centrum Uitwellingerga - Betonindustrie Efko B.V. Warns - Van der Veer Mesthandel & Transport B.V. Met dank aan de stichtingen: Stichting Herbert Duintjer Fonds Stichting FB Oranjewoud
Stichting het Old Burger Weeshuis Ir Abe Bonnema Stichting Stichting het Nieuwe Stads Weeshuis Van der Meer-Boerema Stichting Stichting Friesland 1940-1945 Klaarkampster Weeshuis Fries Verzetsmuseum Sint Anthony Gasthuis Lammert Koopmans Stichting
Het vfonds (het Nationaal Fonds voor Vrede, Vrijheid en Veteranenzorg) zet zich in voor de erkenning en waardering van geüniformeerden die in dienst zijn van de Nederlandse overheid waar ook ter wereld. Het vfonds wil met voorlichting, educatie en publiciteit respect en waardering van de maatschappij winnen voor alle personen die betrokken zijn bij internationale vredesoperaties.
Word lid: www.groninger-bodem-beweging.nl