Surrealizm i Realizm Magiczny, 15 grudnia 2020

SURREALIZM I REALIZM MAGICZNY AU KC JA 1 5 G RU D N I A 20 20 WA RSZ AWA

SURREALIZM I REALIZM MAGICZNY AUKC JA 1 5 G RUD N I A 20 20

CZ A S AUKC J I

15 grudnia 2020 (wtorek), 19:00

W Y S TA W A O B I E K T Ó W

9 – 15 grudnia poniedziałek – piątek, 11:00 – 19:00 sobota, 11:00 – 16:00

M I E J S C E A U K C J I I W Y S TA W Y

Dom Aukcyjny Desa Unicum ul. Piękna 1a, Warszawa

K O O R D Y N AT O R Z Y

Alicja Sznajder tel. 502 994 177 a.sznajder@desa.pl Teresa Soldenhoff tel. 506 251 833 t.soldenhoff@desa.pl

Z L E C E N I A L I C Y TA C J I

zlecenia@desa.pl, 22 163 67 00

ZARZĄD DESA UNICUM

JULIUSZ WINDORBSKI Prezes Zarządu

JAN KOSZUTSKI Wiceprezes Zarządu

M A Ł G O R Z ATA KULMA Główna Księgowa

IZA RUSINIAK

Dyrektor Departamentu Projektów Aukcyjnych

A G ATA SZKUP

Dyrektor Departamentu Sprzedaży

S E K R E TA R I AT Z A R Z Ą D U tel. 22 163 66 65 biuro@desa.pl

DZIAŁ MARKETINGU

DZIAŁ KSIĘGOWOŚCI

DZ I A Ł P R AWNY

Marta Wiśniewska Marketing Manager tel. 795 122 709 m.wisniewska@desa.pl

Małgorzata Kulma Główna Księgowa m.kulma@desa.pl tel. 22 163 66 80

Wojciech Dziakowski Radca Prawny w.dziakowski@desa.pl tel. 22 163 67 86, 664 981 452

P U B L I C R E L AT I O N S

Marlena Ulejczyk Zastępca Głównej Księgowej m.ulejczyk@desa.pl tel. 506 252 141

DZIAŁ LOGIST YCZNY

Agnieszka Marszał Business & Culture pr@desa.pl tel. 793 919 109 DZIAŁ HR Małgorzata Basaj HR Manager m.basaj@desa.pl tel. 22 163 66 81, 539 196 530

Katarzyna Krzyżanowska Księgowa k.krzyzanowska@desa.pl tel. 538 052 090

Jakub Gołąbek Dyrektor Zarządzający j.golabek@reaart.com tel. 532 792 536 Kacper Tomaszkiewicz Kierownik ds. transportów i logistyki k.tomaszkiewicz@desa.pl tel. 795 122 708

DZIAŁ FINANSOWY Rafał Czarnocki Dyrektor Finansowy r.czarnocki@desa.pl tel. 22 163 67 85, 661 661 703

DZIAŁ IT Piotr Gołębiowski Koordynator Projektów IT p.golebiowski@desa.pl tel. 502 994 225

K O N TA B A N K O W E

DESA UNICUM SA

mBank S.A. Swift: BREXPLPWWA3 PLN: 27 1140 2062 0000 2380 1100 1002 EUR: 43 1140 2062 0000 2380 1100 1005 USD: 16 1140 2062 0000 2380 1100 1006

ul. Piękna 1A, 00-477 Warszawa, tel. 22 163 66 00, biuro@desa.pl NIP: 5272644731 / REGON: 142733824 / KRS: 0000718495 Spółka zarejestrowana w Sądzie Rejonowym dla m.st. Warszawy XII Wydział Gospodarczy, kapitał zakładowy 85 055 000 zł

okładka front poz. 6 Kazimierz Mikulski, „Wilgotny dzień”, 1978 II okładka – 1 strona poz. 8 Zdzisław Beksiński, Bez tytułu, 1967 strona 2-3 poz. 33 Maja Borowicz, „Metamorfoza”, 2016 strona 4 – 5 poz. 20 Tomasz Sętowski, „Lunapolis”, 2015 strona 6 poz. 18 Rafał Olbiński, „La Traviata”, 2020 strona 8 poz. 13 Maria Anto, „Eksplozja w katedrze”, 2005 strona 12 – 13 poz. 46 Jerzy Plucha, „Zaufanie 02”, 2013 okładka tył poz. 5 Szarlota Pawel, Z cyklu „Cyrk”, 1978 tytuł aukcji Surrealizm i Realizm Magiczny 15 grudnia 2020 ISBN 978-83-66734-22-7 kod aukcji 831ASW078 koncepcja graficzna Monika Wojnarowska opracowanie graficzne Arkadiusz Kowalski zdjęcia Marcin Koniak, Paweł Bobrowski prenumerata katalogów prenumerata@desa.pl

D E PA R TA M E N T P R O J E K T Ó W A U K C Y J N Y C H Biuro przyjęć: tel. 22 163 66 10, wyceny@desa.pl, poniedziałek – piątek 11:00 – 19:00, sobota 11:00 – 16:00 wyceny biżuterii: tel. 795 122 718, bizuteria@desa.pl, środa 14: 00 - 18:00

IZA RU S I N I A K Dyrektor Departamentu Projektów Aukcyjnych i.rusiniak@desa.pl 22 163 66 40 664 981 463

A RT U R DUMANOWSKI Zastępca Dyrektora Departamentu Projektów Aukcyjnych a.dumanowski@desa.pl 22 163 66 42 795 122 725

ANNA S Z Y N K A RC Z U K Kierownik Działu Sztuka Współczesna a.szynkarczuk@desa.pl 22 163 66 41 664 150 866

J OA N N A TA RN AW S K A Ekspert Komisji Wycen i Ocen Sztuka polska XIX i XX w. j.tarnawska@desa.pl 22 163 66 11 698 111 189

M A RE K WA S I L E W I C Z Starszy Specjalista Sztuka Dawna m.wasilewicz@desa.pl 22 163 66 47 795 122 702

M A ŁG O R Z ATA S K WA RE K Starszy Specjalista Sztuka Dawna m.skwarek@desa.pl 22 163 66 48 795 121 576

K ATA R Z Y N A Ż E B RO W S K A Starszy Specjalista Fotografia Kolekcjonerska k.zebrowska@desa.pl 22 163 66 49 539 546 701

M AG DA L E N A KU Ś Starszy Specjalista Sztuka Użytkowa m.kus@desa.pl 22 163 66 44 795 122 718

C E Z A RY LISOWSKI Starszy Specjalista Sztuka Użytkowa, Design c.lisowski@desa.pl 22 163 66 51 788 269 908

AG ATA M AT U S I E L A Ń S K A Specjalista Sztuka Współczesna a.matusielanska@desa.pl 22 163 66 50 539 546 699

A L I C JA SZNAJDER Asystent Sztuka Współczesna a.sznajder@desa.pl 22 163 66 45 502 994 177

M A RC I N LEWICKI Asystent Sztuka Współczesna m.lewicki@desa.pl 22 163 66 15 788 260 055

PA U L I N A A DA M C Z Y K Asystent Sztuka Dawna p.adamczyk@desa.pl 22 163 66 14 532 759 980

ANNA KO WA L S K A Asystent Sztuka Wspó łczesna a.kowalska@desa.pl 22 163 66 55 539 196 531

MICHAŁ S Z A RE K Asystent Sztuka Dawna m.szarek@desa.pl 22 163 66 53 787 094 345

O LG A W I N I A RC Z Y K Asystent Komiks i Ilustracja o.winiarczyk@desa.pl 22 163 66 54 664 150 862

J U DY TA M A J KO W S K A Asystent Sztuka Użytkowa j.majkowska@desa.pl 787 923 202

M A JA M A Z U RK I E W I C Z - E LG U T Asystent Sztuka Młoda i Najnowsza m.mazurkiewicz@desa.pl 538 522 885

TO M A S Z DZ I E W I C K I Kierownik Działu Sztuka Dawna t.dziewicki@desa.pl 22 163 66 46 735 208 999

JULIA M ATE RN A Kierownik Działu Projekty Specjalne j.materna@desa.pl 22 163 66 52 538 649 945

D E PA R TA M E N T S P R Z E D A Ż Y

AG ATA S Z KU P Dyrektor Departamentu Sprzedaży a.szkup@desa.pl 22 163 67 01 692 138 853

M A RTA LISIAK Doradca Klienta m.lisiak@desa.pl 22 163 67 04 788 265 344

M A ŁG O R Z ATA N ITN E R Zastępca Dyrektora Departamentu Sprzedaży m.nitner@desa.pl 22 163 67 02 514 446 892

A L E KS A N D R A KASPRZYŃSKA Doradca Klienta a.kasprzynska@desa.pl 506 252 031

A L E KS A N D R A ŁU K A S Z E W S K A Doradca Klienta a.lukaszewska@desa.pl 22 163 67 05 664 981 465

MICHAŁ BOLKA Doradca Klienta m.bolka@desa.pl 22 163 67 03 664 981 449

KAROLINA CIESIELSKA–SOPIŃSKA Doradca Klienta k.ciesielska@desa.pl 22 163 67 12 668 135 447

JA D W I G A B EC K Doradca Klienta j.beck@desa.pl 795 122 720

KINGA JA KU B O W S K A Doradca Klienta k.jakubowska@desa.pl 698 668 221

TO M A S Z WYSOCKI Doradca Klienta t.w ysocki@desa.pl 664 981 450

TE RE S A SOLDENHOFF Doradca Klienta t.soldenhoff@desa.pl 506 251 833

KINGA WA L KO W I A K Doradca Klienta k.walkowiak@desa.pl 795 121 574

MICHALINA KO M O RO W S K A Asystent m.komorowska@desa.pl 22 163 66 20 882 350 575

J U ST Y N A P ŁO C I Ń S K A Asystent j.plocinska@desa.pl 22 163 66 03 538 977 515

M A JA L I P I EC Doradca Klienta m.lipiec@desa.pl 22 163 67 07 538 647 637

B I U R O O B S Ł U G I K L I E N TA poniedziałek – piątek 11:00 – 19:00, sobota 11:00 – 16:00, tel. (22) 163 66 00, bok@desa.pl

U RS Z U L A P R Z E P I Ó RK A Dyrektor Działu u.przepiorka@desa.pl 22 163 66 01 795 121 569

ANNA A U G U ST Y N O W I C Z Specjalista ds. rozliczeń a.augustynowicz@desa.pl 22 163 66 09 664 150 867

KO R A KU L I KO W S K A Specjalista ds. rozliczeń k.kulikowska@desa.pl 22 163 66 06 788 262 366

M AG DA L E N A O ŁTA R Z E W S K A Asystent ds. rozliczeń m.oltarzewska@desa.pl 22 163 66 03 506 252 044

D Z I A Ł A D M I N I S T R O W A N I A O B I E K TA M I

DZ I A Ł FOTO G R A F I CZ NY

Punkt wydań obiektów: poniedziałek – piątek 11:00 – 19:00, sobota 11:00 – 16:00 tel. 22 163 66 20, wydania@desa.pl

K A RO L I N A ŚLIWIŃSKA Kierownik Działu k.sliwinska@desa.pl 22 163 66 21 795 121 575

PAW E Ł WĄTRO B A Specjalista ds. obiektów p.watroba@desa.pl 22 163 66 21 514 446 849

PAW E Ł W O ŁY N I A K Asystent ds. obiektów p.wolyniak@desa.pl 22 163 66 21 506 251 934

M A RC I N KO N I A K Kierownik Działu m.koniak@desa.pl 22 163 66 74 664 981 456

M A RL E N A TA LU N A S Fotoedytor m.talunas@desa.pl 22 163 66 75 795 122 717

PAW E Ł B O B RO W S K I Fotograf p.bobrowski@desa.pl 22 163 66 75

INDEKS Anto Maria 12-13 Beksiński Zdzisław 8 Bereźnicki Kiejstut 17 Błażko Zofia 34 Borowicz Maja 33 Ciesiulewicz Tadeusz 48 Duda-Gracz Jerzy 14-15 Eidrigevicius Stasys 16 Figielek Dawid (Timorinett) 52-53 Jakubczak Piotr 42 Jaśko Mariola 27 Kaczanowski Wit Leszek (Witold-K) 26 Kołtan Katarzyna 35 Kozakiewicz Henryk 28 Kuryluk Ewa 11 Lipowczan Jacek 41 Makowski Zbigniew 1 Maśluszczak Franciszek 56-58 Mianowski Lucjan 32 Michalik Marian 54 Mikulski Kazimierz 6-7 Mróz Jerzy Tadeusz 22-23 Nowosielski Leszek 30 Olbiński Rafał 18 Pałucha Jacek 43 Paulska Graszka 31 Pawel Szarlota 4-5 Pietrzak-Krupińska Stanisława 37-38 Plucha Jerzy 46 Rosenstein Erna 9-10 Salaburski Zdzisław 29 Sętowski Tomasz 19, 20, 21, 59, 60, 61 Słowiańska-Kucz Katarzyna 36 Stec Grzegorz 24-25 Stępień Jacek 49-50 Sumiga Jan 55 Waniek Henryk 2-3 Wierzbicki Maciej 39-40 Wiśniewski Krzysztof 51 Zdybał Mariusz 47 Żyngiel Krzysztof 44-45

1

ZBIGNIEW MAKOWSKI 1930-2019

"Intro Vocat", 1973 gwasz/papier, 27,7 x 37,5 cm sygnowany, datowany i opisany l.g.: 'Zbigniew Makowski fuit hic: IV.1973. | intro vocat' estymacja: 22 000 - 28 000 PLN 5 100 - 6 500 EUR POCHODZENIE:

kolekcja Barta N.Stephensa, attachée kulturowego Ambasady Amerykańskiej w Warszawie w latach 1963-1965

„Bez wątpienia wiele znaczyło dla niego spotkanie w Paryżu z André Bretonem i surrealistami, którzy zaprosili go także do wspólnej wystawy. Szybko jednak zasymilował te wpływy i zespolił je z częściowo może nieuświadomionymi elementami ojczystego folkloru w swą osobistą koncepcję obrazu, w której ambicje literackie jednoczą się z wysokiej rangi talentem malarskim w swoiście magiczną poezję”. Kari-Heinz Hering, wstęp, [w:] Zbigniew Makowski, katalog wystawy, Kunstverein für die Rheinlande und Westfalen, październik 1964

Zaprezentowana praca to dzieło o niezwykle ciekawej historii. Pochodzi ona z kolekcji Barta N. Stephensa – attaché kulturalnego w amerykańskiej ambasadzie w Warszawie. Stephens spędził parę dekad w biurach w różnych częściach Europy oraz Azji. W trakcie pobytu w Polsce wraz z żoną artystką kolekcjonował sztukę wielu twórców. W jego zbiorach oprócz twórczości Makowskiego znalazły się także prace Aleksandra Kobzdeja oraz Anny Güntner. Dyplomata w tym okresie nawiązał wiele znajomości z wybitnymi twórcami powojennego okresu, m.in. Janem Cybisem. Wiele z prac kolekcjonera było reprodukowanych w licznych europejskich oraz amerykańskich publikacjach, a także wystawianych na całym świecie.

Praca przedstawia magiczny pejzaż składający się z prawdziwych elementów, które zestawione razem wywołują aurę tajemniczości. Artysta komponował swoje dzieła ze znaków magicznych, cyfr, liter, symboli i rekwizytów, także sentencji i dłuższych tekstów. W późniejszych latach malował ezoteryczno-magiczne pejzaże przedstawiające zazwyczaj fragmenty antycznej architektury ujęte na swój własny sposób, ponad którymi unoszą się symboliczne przedmioty. Ogromne znaczenie miał dla niego rysunek, który nadawał ostateczny efekt dziełu. Wywoływał wrażenie iluzji przestrzeni i wzmagał ezoteryczny nastrój całości przedstawienia. Jak zauważył Mariusz Hermansdorfer: „Przedmioty [w obrazach Makowskiego] w sposób idealny łączą dwie wykluczające się przeważnie właściwości: konkretność i umowność. Wszystkie są bowiem wyraźnie określonymi

przedmiotami, a równocześnie wszystkie straciły funkcjonalność na rzecz wartości symbolicznych. Rzeczywistym przedmiotem jest więc drabina i klucz, studnia i płot, ale także litera, liczba, a nawet płomień, który związany tu jest bardziej ze sferą działalności człowieka niż przyrody. Równocześnie konkretność tych form stała się problematyczna przez oderwanie od innych, warunkujących ich przydatność, oraz przez odrealniające działanie barw. Żadna z form na obrazach Makowskiego nie jest statyczna, większość przesuwa się wolnym wahadłowym ruchem, a nawet te, które wyrastają z ziemi, sprawiają wrażenie, jakby znajdowały się w tym miejscu tylko chwilowo” (Mariusz Hermansdorfer, Kazimierz Mikulski, katalog wystawy, Galeria BM, Wrocław 1972).

Ważnym aspektem rozwoju sztuki Makowskiego była wizyta artysty w Paryżu w 1962. Malarz poznał w stolicy Francji samego André Bretona uznawanego za przywódcę ruchu surrealistycznego oraz twórcę manifestów. Makowski ponadto nawiązał kontakty z międzynarodowym ruchem PHASES, z którym przez pewien czas wystawiał swoje prace. Pomimo iż to właśnie surrealizm stał się od tego momentu pojęciem-kluczem w interpretacji prac artysty, warto podkreślić, że twórca odwoływał się przede wszystkim do poetyki surrealizmu bardziej niż do idei. Idąc tropem innych twórców zaliczanych do ruchu, starał się odwoływać do swobodnych skojarzeń i pozornie rozluźniał swoje prace pod względem kompozycyjnym. Pomimo nawiązań do europejskich ruchów oraz zjawisk sztuka Makowskiego pozostała wyjątkowo oryginalna, a jego styl indywidualny.

2

H E N RYK WA N I E K 1942

"The landscape to be sung", 1997 olej/płótno, 46 x 34 cm (w świetle oprawy) sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: 'HENRYK WANIEK IVH 1997 | the landscape to be sung 12' estymacja: 7 000 - 10 000 PLN 1 700 - 2 400 EUR

„Inna przestrzeń otwiera się przed nami, gdy jakimiś miejscom zaczynamy przypisywać szczególne znaczenie. Gdy sztuka unosi nas ponad obiegową zwyczajność. Gdy do powszedniości dodajemy element odświętny. Gdy czcząc naszą ludzką przestrzeń, wzbogacamy ją o wymiar niezwykły. Niezliczoność możliwości przeżywania ‘innej przestrzeni’ czyni daremnym wysiłek określania jej w postaci normy estetycznej”. Henryk Waniek

3

H E N RYK WA N I E K 1942

"Eurasia", 1971 olej/sklejka, 61 x 41 cm sygnowany, datowany i opisany p.d.: 'apriL 1971. EURASIA | H.WaNIEK' estymacja: 10 000 - 14 000 PLN 2 400 - 3 300 EUR

„Tajemnica i metafizyka to są cechy rzeczywistości. I tam, a nie w obrazach czy tekstach, należy ich szukać. A przede wszystkim są one w nas. Obrazy to tylko znaki na drodze usiłujące w symbolicznej postaci powiedzieć coś, co w istocie znajduje się poza sztuką. (…) To świat jest tajemnicą, a dzieła artystyczne mogą o tym tylko skromnie przypominać”. Henryk Waniek

„WANIEK TWORZY MIT PO TO, BY GO ZDEGRADOWAĆ. UWZNIOŚLA, BY STRYWIALIZOWAĆ. SKORO NIKT NA WŁASNĄ RĘKĘ NIE CHCE EKSPLOROWAĆ ODCHODZĄCEGO W NIEPAMIĘĆ SUDECKIEGO ŚWIATA, TO TRZEBA GO WYLANSOWAĆ – ZDAJE SIĘ MOWIĆ AUTOR; TYM SAMYM STAWIAJĄC DIAGNOZĘ WSPOŁCZESNOŚCI CORAZ BARDZIEJ ODARTEJ Z METAFIZYKI. TRZEBA SPRZEDAWAĆ DUCHY, TAK JAK SPRZEDAJE SIĘ DYWANY”. MAGDALENA WOJAK

Henryk Waniek jest niewątpliwie jednym z czołowych przedstawicieli współczesnej sztuki surrealizującej. Swoje symetryczne, koncentryczne przedstawienia artysta komponuje z charakterystycznej dla realizmu magicznego grupy atrybutów, na którą składają się drabiny, okna, kielichy, spadające gwiazdy. Jak przyznaje sam Waniek: „Uchodzę za malarza magii, magii opisywania świata. Magia przedstawia świat symbolami”. Ulubionym tematem prac artysty jest pejzaż, który wraz z powielanymi motywami: gór, wzniesienia, rzeki czy drogi jest dla Wańka opowieścią o otaczającym go świecie wynikającym z głębokiej potrzeby zrozumienia rzeczywistości i odkrywania jej sensu. Również prezentowana w niniejszym katalogu praca jest „kosmicznym” pejzażem, który pomimo surrealistycznej, magicznej atmosfery jest niezwykle uporządkowany oraz symetryczny pod względem formalnym. Prace artysty, zarówno te realizowane na płótnie, jak i na papierze zezwalają na niezwykłą przyjemność samodzielnego odkrywania aluzyjnych tropów i zaszyfrowanych wiadomości. Twórca nawiązuje nie tylko do wielowiekowej tradycji europejskich mistrzów, ale tworzy również własne, wizualne neologizmy, do których niejednokrotnie powraca w swoich dziełach. Waniek postrzegany jest jako artysta osobny, wędrujący własnymi ścieżkami po Śląsku, gdzie tworzy i właśnie tam należy doszukiwać się źródeł surrealizującej twórczości artysty. Wraz z katowickimi artystami: Urszulą Broll, Andrzejem Urbanowiczem, malarzem i kompozytorem Zygmuntem Stuchlikiem oraz plastykiem i reżyserem Antonim Halorem współtworzył działającą w latach 1965-78 lub 1967-74 „Tajną Kronikę Grupy Pięciu Osób”, znaną także pod nazwą „Kręgu Oneirona” lub „Ligą Spostrzeżeń Duchowych”. Twórcy regularnie spotykali się w pracowni Broll i Urbanowicza na dyskusjach, gdzie przekładali niedostępne wówczas w języku polskim teksty krytyczne, kręcili filmy. Wydawali także czasopismo zatytułowane „Nowe Bezpretensjonalne Pismo Święte w Obrazkach”, które wedle Wańka było pierwszym niezależnym podziemnym czasopismem w PRL-u. Działalność katowickich twórców skierowana była na zagadnienia związane z ezoteryką, alchemią i wiedzą tajemną, była pewnego rodzaju wyłomem w powszechności lat 60. Celem działań grupy było również poszukiwanie nowej świadomości, rewolucja wewnętrzna oraz duchowa przemiana. Z czasem Waniek, poszukując nowych środków wyrazu artystycznego, rozszerzył pole twórczej działalności, przechodząc od malarstwa, którego jednak nigdy nie porzucił, w stronę publicystyki i literatury pięknej. Artysta jest również krytykiem sztuki, którego stale zajmują zagadnienia ezoteryczne, jak alchemia i mistycyzm. Tę niezwykle bogatą twórczość, zarówno malarską, jak i beletrystyczną, zdaje się spajać idea odkrywania duchowego podłoża rzeczywistości. Idąc tropem historii, filozofii oraz wspomnianej już alchemii Waniek nieustannie traktuje sztukę jako drogę do wtajemniczenia. Jak pisała Magdalena Wojak: „Waniek tworzy mit po to, by go zdegradować. Uwzniośla, by strywializować. Skoro nikt na własną rękę nie chce eksplorować odchodzącego w niepamięć sudeckiego świata, to trzeba go wylansować – zdaje się mówić autor; tym samym stawiając diagnozę współczesności coraz bardziej odartej z metafizyki. Trzeba sprzedawać duchy, tak jak sprzedaje się dywany”. Prace artysty znajdują się w kolekcjach prywatnych oraz zbiorach muzealnych, m.in. Muzea Narodowe w Warszawie, Krakowie, Poznaniu i Gdańsku.

4

S Z A R L O TA PA W E L 1947-2018

"II-ga podróż do Transylwanii" z cyklu "Cyrk" (dyptyk), 1979 akryl/płótno, 104,5 x 40 cm (wymiary oprawy) każda z części dyptyku sygnowana i datowana: 'E.S.PAWEL 1979' sygnowany, datowany i opisany na blejtramie: 'EUGENIA SZARLOTA PAWEL | Z CYKLU "CYRK" - | DYPTYK 1978-79 | "II-ga podróż do Transylwanii" | 39,5x55,5 38,5x46,5' estymacja: 6 000 - 10 000 PLN 1 400 - 2 400 EUR

„Zajmowałam się malarstwem animistycznym, robiłam encyklopedyczne ilustracje. Kiedyś zamówiono u mnie gepardy. Boże, ileż ja się z tymi cętkami męczyłam! A tak dla siebie, dla przyjemności, rysowałam koty. Jak tylko jakiegoś spotkałam, robiłam mu zdjęcie i potem w domu rysowałam pastelami portret”. Szarlota Pawel

5

S Z A R L O TA PA W E L 1947-2018

Z cyklu "Cyrk", 1978 akryl/płótno, 65 x 54 cm sygnowany i datowany p.d.: 'SPawel 78' estymacja: 10 000 - 14 000 PLN 2 400 - 3 300 EUR

Szarlota Pawel znana jest głównie publiczności z działalności ilustratorskiej. Twórczyni przez wiele lat aktywności stworzyła wiele topowych komiksów, między innymi serię o Jonce, Jonku i Kleksie oraz Kubusiu Piekielnym. Artystka ukończyła studia na stołecznej Akademii Sztuk Pięknych, a w świat komiksu zaangażowała się nieco przypadkowo – poszukując pracy, zatrudniła się w redakcji „Świata Młodych”, gdzie pracował wówczas Papcio Chmiel – mistrz tej dziedziny. Oprócz pracy przy popularnych publikacjach Pawel oddawała się malarstwu i rysunkowi. Na przykładzie prezentowanego dzieła zauważyć można, jak różne były jej dzieła w tradycyjnych technikach od graficznej formy komiksu. Jednak również w nich możemy dostrzec tendencję do radosnych przedstawień, przesyconych kolorem i fantastycznymi stworzeniami. Omawiana praca z cyklu „Cyrk” to jedno z dzieł powstałych na temat wyimaginowanego świata, namalowanych przez Pawel pod koniec lat 70. Umieszczone na płótnie postaci lawirują w nieokreślonej przestrzeni, jakby odgrywając magiczne przedstawienie. Nieobecność publiczności, nienaturalnie długa przestrzeń, a przede wszystkim poruszający się wbrew grawitacji akrobaci przypominają wizję senną artystki. Warto zwrócić również uwagę na niewątpliwie erotyczny charakter przedstawienia podkreślany przez nagość ciał modelek.

6

KAZIMIERZ MIKULSKI 1918-1998

"Wilgotny dzień", 1978 olej/płótno, 46 x 58 cm sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: 'Wilgotny dzień | [dedykacja] | KMikulski | Kraków 1978' estymacja: 120 000 - 150 000 PLN 27 800 - 34 800 EUR WYSTAWIANY:

„Kazimierz Mikulski. Malarstwo, Rysunek, Collage”, wystawa indywidualna, BWA, Łódź, kwiecień-maj 1987 LITERATURA:

Kazimierz Mikulski. Malarstwo, Rysunek, Collage, red. Teresa Sondka, katalog wystawy indywidualnej, BWA, Łódź 1987, okładka I (il.)

„Wilgotny dzień” to jedna z najbardziej znanych prac wybitnego artysty II Grupy Krakowskiej Kazimierza Mikulskiego. W kompozycji w charakterystyczny sposób łączą się ulubione motywy artysty: surrealizm, erotyzm i natura. Główną bohaterką płótna jest naga błękitnooka kobieta, której włosy stają się gałęziami drzewa. W tle widoczne są spowite mgłą pagórki i drzewa smagane podmuchami wiatru. Towarzyszem postaci kobiecej jest łypiący znad dolnej krawędzi kompozycji osiołek. „Wilgotny dzień” utrzymany jest w szaro-zielono-brązowej tonacji, w której szczególnego kontrastu nabierają błękitne oczy bohaterki.

NA GRANICY MITU Nie sposób przejść obojętnie wobec charakterystycznego zjawiska w sztuce powojennej Polski, jakim była twórczość Kazimierza Mikulskiego. Oscylujące między rzeczywistością a surrealizmem malarstwo to wyrosło z tradycji środowiska krakowskiego. Można w nim odnaleźć echa świata teatru, z którym artysta był związany przez cały okres swojej twórczości. Wiele z kompozycji Kazimierza Mikulskiego to przeniesione na płaszczyznę obrazu odbicie sceny teatralnej – artysta był scenografem i kierownikiem plastycznym Teatru Groteska w Krakowie. Wraz z Lidią Minticz i Jerzym Skarżyńskim wykreował plastyczne uniwersum, które ukształtowało najlepszy i niezapomniany okres w powojennej działalności tego teatru. Lalki i maski, niezwykłe i pełne tajemnicy, rozwijały wyobraźnię i kształciły gusta wielu późniejszych entuzjastów malarstwa Kazimierza Mikulskiego, którzy zasiadali wówczas na widowni Groteski. Praca w teatrze w okresie powojennym w przypadku wielu artystów dawała też pretekst do ucieczki od systemowych postulatów, kiedy w kraju obowiązywała doktryna socrealistyczna. Indywidualny styl malarstwa Kazimierza Mikulskiego ukonstytuował się w latach 50. i zasadniczo nie ulegał większym przeobrażeniom w kolejnych dekadach jego twórczej aktywności. Surrealizujące w nastroju, poetyckie kompozycje konstruował ze stałego repertuaru rekwizytów, do których należały postacie nagich dziewcząt o wydatnych biustach, koty, ptaki, motyle, oczy pojawiające się nagle w gęstwinie liści, sferyczne kule przypominające ujęte schematycznie ciała niebieskie. Teatralne gesty, uprzedmiotowienie, ciała niecielesne, niematerialne, wytworzone w wyobraźni artysty lepiej oddawały uniwersalistyczną wizję świata Mikulskiego – na wpół rzeczywistego, na granicy mitu i historii, prawdy i fałszu, świata, którego bieg motywują atawistyczne popędy odgrywane przez aktorów na scenie życia. Sam Mikulski przyznawał się natomiast do inspiracji malarstwem Lucasa Cranacha starszego (niemieckiego malarza i grafika okresu renesansu). Obaj artyści posługiwali się silnym konturem, matematycznie niemal określali formy w przestrzeni, która u obu malarzy była umowna mimo zastosowania perspektywy zbieżnej i powietrznej. Kobiety Cranacha – nagie Wenus odziane jedynie w kapelusz – stanowią jakby pierwowzór dla kobiet-lalek Mikulskiego o wielkich oczach i twarzach bez wyrazu.

Tym, co wyróżnia Mikulskiego, jest jego własna mitologia wykreowana na użytek indywidualnego opisu świata. Jak pisał Mieczysław Porębski: „Symboliści próbowali malować historię własnej duszy, kubiści historię własnych, przemieniających się w prawie-abstrakcję obrazów. Nadrealiści historię automatyzmów własnej niekontrolowanej niczym wyobraźni. Potem wszyscy po trochu zaczęli wracać do mitów, wszyscy najwięksi malarze naszego wieku byli czy stawali się pod koniec życia powracającymi do odwiecznych archetypów mitotwórcami. (…) Malarstwo Mikulskiego wciąż pozostaje w zawieszeniu na granicy mitu i historii tego, co autentyczne, i tego, co nieautentyczne, wydobywa to, co się w nas kołacze z autentycznej tęsknoty za mityczną przeszłością, kiedy w pierwszych dniach stworzenia wszystko było jeszcze tylko Naturą, wspólnym przyjaznym bytowaniem ludzi i zwierząt, ptaków i owadów w utraconym rajskim ogrodzie, a co jest już tylko współczesną, fabryczną, sztucznie powielaną i ożywianą sentymentalną rajów tamtych namiastką” (Mieczysław Porębski, [w:] Kazimierz Mikulski. Malarstwo, rysunek, collage, katalog wystawy, [red.] Teresa Sondka, BWA Łódź 1987, s. nlb.). Ujmująca szczególnym rodzajem prostolinijności i poetycką aurą twórczość przez krytykę przypisana została do nurtu nadrealizmu. Pojęcie „nadrealizm” nie jest jednakowoż tym, co najcelniej definiuje sztukę Mikulskiego. Jeśli porównać jego kompozycje do europejskich wzorców w postaci twórczości Ernsta czy de Chirico brak tu elementów charakterystycznych dla manifestacji marzeń sennych – nieoczekiwanych i budujących tym samym nastrój niepokoju. W kompozycjach Mikulskiego brak irracjonalności – zamiast tego mamy starannie wyreżyserowane metafory, repertuar charakterystycznych obiektów obdarzonych konkretną symboliką. O warstwach znaczeniowych tego malarstwa Porębski pisał tak: „malarski instrument Mikulskiego porównywałem kiedyś do skalpela. Chodziło mi o pokazanie, jak ostro i jak zarazem czule oddziela on ‘powłoki znaczeń’, które wprowadza do swoich obrazów. Widziałem w tym szczególną cechę jego osobliwej poetyki, tak bardzo różniącej się od automatycznego zapisu surrealistów, z którego ją wywodzono (…). Analityczna postawa Mikulskiego, jej łagodny sceptycyzm, życzliwa ciekawość – niewiele mają wspólnego z tamtą wiarą, która – jak każda wiara – łączyła entuzjazm z naiwnością”. Prezentowana praca jest przykładem dojrzałego okresu twórczości Mikulskiego i niejako popisem jego możliwości warsztatowych, ale i jako narratora snującego magiczne powieści.

7

KAZIMIERZ MIKULSKI 1918-1998

"Przed narodzinami następnego dnia i jeszcze następnego", 1996 olej/płótno, 79 x 63,5 cm sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: '"Przed narodzinami następnego | dnia i jeszcze następnego." | KMikulski | Kraków 1996' estymacja: 90 000 - 120 000 PLN 20 900 - 27 800 EUR

„Malarstwo Mikulskiego wciąż pozostaje w zawieszeniu na granicy mitu i historii, tego, co autentyczne, i tego, co nieautentyczne, wydobywa to, co się w nas kołacze z autentycznej tęsknoty za mityczną przeszłością, kiedy w pierwszych dniach stworzenia wszystko było jeszcze tylko Naturą, wspólnym przyjaznym bytowaniem ludzi i zwierząt, ptaków i owadów w utraconym rajskim ogrodzie, a co jest już tylko współczesną, fabryczną, sztucznie powielaną i ożywianą sentymentalną rajów tamtych namiastką”. Mieczysław Porębski

8

Z DZ I S Ł AW B E KS I Ń S KI 1929-2005

Bez tytułu, 1967 olej/płyta pilśniowa, 103,5 x 125 cm sygnowany i datowany na odwrociu: 'BEKSIŃSKI | 1967' estymacja: 350 000 - 500 000 PLN 81 100 - 115 800 EUR POCHODZENIE:

Agra-art, 2012 kolekcja prywatna, Polska

Trudno o doskonalszy przykład wczesnej twórczości Zdzisława Beksińskiego niż prezentowana kompozycja, namalowana w technice olejnej w roku 1967. Pochodzi z ważnego etapu twórczości słynnego surrealisty, stanowiącego kamień milowy w jego rozwoju jako malarza. Jest to bardzo rzadki przykład pracy, która wiąże się z serią dzieł wykonanych na papierze – rysunków, w których dominuje motyw sadomasochistyczny. Makabryczna, ubrana w bieliznę postać kobieca, nieraz w towarzystwie innych postaci, jest bohaterką wielu prac wykonanych tuszem lub kredą. Prezentowana praca jest z pewnością jedną z pierwszych kompozycji malarskich, jakie wykonał Zdzisław Beksiński.

Zdzisław Beksiński, Bez tytułu, 1968

Zdzisław Beksiński, Bez tytułu, 1968

„Ja swoje prawdziwe upodobania odkryłem, gdy miałem około 35 lat. Odkryłem nagle w trakcie narysowania jednego z seryjnych rysunków, oświeciło mnie światło jak św. Pawła. Dostałem w łeb jak pałką. Przez co najmniej dwa tygodnie chodziłem po świecie jak ogłuszony z jedną i tylko jedną myślą: ‘a więc O TO chodzi!’. Potem oczywiście oswoiłem się i wszystko wróciło do jako takiej równowagi. Ale SKĄD to do mnie przyszło? Gdzie się tym zaraziłem? Przedtem uważałem, że mam skłonności sadystyczne i nawet marzyłem sobie o tym, by kogoś zgwałcić, ale wiedziałem, że tego nigdy nie zrobię, bo pogardzam przemocą, jestem człowiekiem kulturalnym i ‘takich rzeczy się nie robi’. Nawet Tomek [syn artysty – przyp. Dmochowski] nigdy nie oberwał ode mnie, bo bałem się, że jestem sadystą i mógłbym się rozsmakować w biciu dziecka. I tu nagle ten jeden moment udowodnił mi, że było całkiem na odwrót, że od dzieciństwa ukrywałem przed sobą samym to czego naprawdę bym pragnął, więc SKĄD mi się to coś wzięło? Ani matka mnie nie maltretowała, ani siostry starszej nie miałem, potem w życiu kobietom zawsze bardziej zależało na mnie niż mnie na nich. Nigdy w życiu nie kochałem się nieszczęśliwie. Skąd więc się to bierze? Jedynym wytłumaczeniem, które przychodzi mi do głowy, mógłby być fakt urodzenia się martwym, bo podobno udusiłem się w trakcie porodu. Czyżby to było to? (…). Dlaczego rzecz przed sobą ukrywałem, to łatwiej mi jest zrozumieć. Wynikało to z pewnych zasad mego wychowania, w których nie wolno było okazać się słabszym. Być słabszym od kobiety, to był już nieomal znak hańby. Pragnienie bycia słabszym i maltretowanym oraz zabitym przez silniejszą kobietę, tak aby moja agonia sprawiała jej seksualną przyjemność, musiało więc zostać i zostało zepchnięte w podświadomość. Po tym olśnieniu, które miałem na początku lat sześćdziesiątych, zacząłem sądzić, że psychoanaliza Freuda nie była aż tak głupia, jak się sądziło: zepchnięcie i moment olśnienia, faktycznie mają miejsce. (...) Cóż można poradzić komuś kto myśli, że wszystko jest dla wszystkich. Chyba już to pisałem: popęd mamy wszyscy ten sam ale wyobraźnia seksualna, a popęd to dwie rozmaite rzeczy. Podejrzewam, że u kobiet jest to jeszcze silniejsze. No ale ja mam sporo damskich hormonów, tak więc jak sądzę temu zawdzięczam przerost wyobraźni nad możliwością realizacji. Podobnie jak Ty wierzysz w świetlaną przyszłość poznania intelektualnego, ja jestem pewien, że rzeczywistość wirtualna, nie dająca się odróżnić od rzeczywistości, w jakiej żyjemy (na którą już się niestety nie doczekam), załatwi te sprawy w 100%. Oto zamawiam sobie przez komputer z katalogu jakąś Lisę Boyle czy inną sławną modelkę, programuję dla jej (w menu ‘preferencje’) silne skłonności sadystyczne, na wszelki wypadek obniżam jej wiek do 18 lat i wydłużam jej nogi o 10 cm oraz, aby czuć się wobec niej śmieciem, programuję by miała 6 doktoratów i tytuł profesora zwyczajnego MIT, siłę Gołoty oraz czarny pas karate, po czym klikam w ‘zastosuj’, dzwoni dzwonek do drzwi i gdy otwieram stoi tam goła 18 letnia profesor zwyczajna MIT z pięcioma tytułami doktorskimi, daję mi kopa w brzuch, powala na ziemię, pęta, knebluję i potem przez dwie godziny, siedząc mi na głowie, dusi na rozmaite sposoby, łamiąc mi dodatkowo ręce i nogi, wyłamując palce i wyrywając paznokcie, doznając co chwila orgazmu, wreszcie umieram w konwulsjach i budzę się odprężony, a na monitorze w takt relaksującej muzyki, pojawia się łagodnie pulsujący różowy napis informujący, że usługa kosztowała 1.500 zł. Boże, toż to mniej niż jeden rysunek! Jeśli nie będę się lenił i przysiądę wieczorem fałdów, to mogę sobie zafundować taką atrakcję codziennie. Jutro zatem zawita w me progi ‘podrasowana programowo’ Brittney Spears i po dwugodzinnych torturach, przywiązawszy mi głowę do zlewu, poderżnie mi gardło rzeźnickim nożem i w agonii będę obserwować jak krew cieknie do zlewu. Już z góry się cieszę. Jest na co oczekiwać. Życie stało się piękne! (…) Zdzisław. Warszawa, Sobota, 21 października 2000”. Fragmenty korespondencji Zdzisława Beksińskiego z Piotrem Dmochowskim. Warszawa, 21.10.2000. Źródło: http://beksinski.dmochowskigallery.net

9

E RN A ROS E N STE I N 1913-2004

Bez tytułu, 1950 olej/tektura, 26 x 36 cm sygnowany i datowany p.d.: 'Rosenstein | 1950' estymacja: 65 000 - 80 000 PLN 15 100 - 18 600 EUR OPINIE:

autentyczność skonsultowana z rodziną artystki

„Malarstwo przychodzi ze świata, z moich przetworzonych wspomnień, ale też z tego, jaki jest w tej chwili zapach powietrza, powiew liści, ruch uliczny. Wszystko przepływa przeze mnie i coś wywołuje. Mogą tu nawet działać jakieś dalekie echa, sprawy astralne. Nie wiem. Jestem tylko narzędziem przekazującym w sposób właściwy mnie samej. Takim samym jak tusz, piórko, farba olejna, temperowa czy inna”. Erna Rosenstein

Z dzisiejszej perspektywy twórcze wybory Erny Rosenstein wiązały się z silną i nonkonformistyczną postawą. Jak pisała Dorota Jarecka: „Surrealizm jest jak Czarny Piotruś: kto go dostanie, przegrywa, ale bez niego gra nie ma sensu, traci swój urok, który tkwi w lęku przed przegraną oraz w nadziei, że to inni odpadną z gry” (Dorota Jarecka, Surrealizm i polityka, [w:] Dorota Jarecka, Barbara Piwowarska, Erna Rosenstein. Mogę powtarzać tylko nieświadome, Warszawa 2014, s. 28). Surrealizm na rodzimym gruncie nigdy nie wykrystalizował się w formie programu bądź nurtu. Istniały jedynie pewne surrealistyczne postawy i gesty. Niezwykle trafnie określił to Piotr Krakowski, który na początku lat 60. napisał: „Właściwa ocena surrealizmu w sztuce polskiej jest zagadnieniem bardzo trudnym i skomplikowanym, surrealizmu sensu stricto pojmowanego ortodoksyjnie, a więc surrealizmu jako pewnej ogólnej postawy światopoglądowej nigdy u nas nie było”. Wroga postawa nurtu, prezentowana swego czasu przez krytyków i artystów na czele z Władysławem Strzemińskim i Julianem Przybosiem, przeplata się z nieustannym wpływem owego kierunku na całe rzesze polskich twórców – łącznie z jego krytykami. Wyparcie nadrealizmu, który uparcie powraca jak mantra w historii polskiej sztuki, wiązało się zapewne z konstruktywistycznymi korzeniami polskiej awangardy i jej modernistycznej postawie twórczej. Indywidualistyczne podejście surrealistów kontrastowało z uniwersalizmem abstrakcjonistów. Podobny kontrast tworzył absolut modernistów i cielesność nadrealistów oraz postawa związana z aspektem psychologicznym sztuki – awangardowi konstruktywiści wierzyli w to, że ich sztuka może edukować, czy nawet czynić lepszymi swoich odbiorców (z tego powodu należało ją usilnie reprodukować czy wręcz kolportować); surrealiści poszukiwali raczej ujścia dla własnej podświadomości, chcieli szokować i ironizować. Paradoksalnie, mimo ataków, nasilonych zwłaszcza w okresie stalinizmu, kiedy surrealizm utożsamiano z faszyzmem, imperializmem i mieszczaństwem, wątki tego nurtu stanową echo lat 50. i 60. Mniej lub bardziej otwarcie sięgnęli po niego Alfred Lenica, Tadeusz Kantor, Jerzy Nowosielski, Tadeusz Brzozowski, Tadeusz Mikulski, Jan Lebenstein, Zbigniew Makowski, Andrzej Wróblewski, Jonasz Stern, Jerzy Tchórzewski i inni. Choć pozostawała poza wewnętrznym kręgiem czy wręcz na uboczu wpływowej II Grupy Krakowskiej, na czoło propagatorów nadrealizmu wysunęła się właśnie Erna Rosenstein. W 1937 Rosenstein wyjechała do Paryża aby dołączyć do swoich przyjaciół Aleksandra Blondera oraz Blimy Grunberg. Rok później zobaczyła tam Międzynarodową Wystawę Surrealizmu, która odcisnęła wyraźne piętno na późniejszej twórczości artystki. Nie bez znaczenia na jej surrealistyczny pogląd na sztukę miały również kontakty z krakowskim środowiskiem artystów, z którymi związana była w dekadach również po II wojnie światowej. „Surrealistyczna atmosfera” cechowała bowiem sztukę środowiska krakowskiego w drugiej połowie lat 40. oraz w późniejszych latach. W 1949, zaledwie rok przed powstaniem omawianej pracy, Erna Rosenstein powróciła do kraju z emigracji, na której przebywała w latach 1947-48. W pamięci Rosenstein ciągle żywe pozo-

stawały wspomnienia o wydarzeniach drugiej wojny światowej, tragicznej egzekucji rodziców, której była świadkiem, antysemickich atakach w latach powojennych, a także fali emigracji Żydowskiej do Izraela (1949-50). Jak notuje Andrzej Turowski, prace Rosenstein przesiąknięte są „(…) wielokrotnie powracającym krzykiem matki. Krzykiem zapamiętanym w banalności niesamowitych przedmiotów, krzykiem ukrytym w poświacie nokturnów, wdzierającym się w kaleczone ciało, w formy bezdomne ociekające krwią” (Andrzej Turowski w recenzji książki Doroty Jareckiej i Barbary Piwowarskiej, Erna Rosenstein. Mogę powtarzać tylko nieświadomie, Warszawa 2014, s. 2). W czerwcu tego samego roku odbywa się Zjazd ZPAP niosący za sobą informację o ideologicznej ofensywie, jaka wiązała się z wprowadzeniem realizmu socjalistycznego. Wówczas powstają pierwsze surrealizujące obrazy artystki z jednej strony częstokroć obarczone historycznym i traumatycznym ciężarem z drugiej zaś będące wyrazem oporu wobec kulturalnego programu propagowanego przez powojenne władze. Kiedy władza w Polsce wymagała od artystów tworzenia w zgodzie ze schematami socrealizmu, Rosenstein wykreowała obraz wyraźnie surrealistyczny, prawdopodobnie będący reminiscencją obserwowanej w czasie wojny zbrodni na najbliższych. Analogiczne do omawianej kompozycji Rosenstein tworzyła właśnie w pierwszej połowie lat 50. W 1951 powstały słynne „Ekrany” – kompozycja, która w literaturze określona została jako pierwsze malarskie świadectwo konfrontacji z wojenną traumą. W lesie podczas pełni księżyca artystka zobrazowała unoszące się w powietrzu głowy kobiety i mężczyzny, rodziców artystki. Jak pisała Dorota Jarecka: „Obecność rodziców w sztuce Erny Rosenstein jest czymś szerszym niż rysunki i obrazy, w których w sposób ewidentny, realistyczny pojawiają się ich twarze. Portret jest w tej sztuce kategorią pojemną. Sądząc po podpowiedziach niektórych tytułów, po naprowadzających na trop znakach, sygnałach, także te miejsca, gdzie pojawia się podwójność, bliźniaczość, połączenie motywów czy przedmiotów w parę, odczytywać jako portret rodziców. Być może nawet sama czynność powtarzania motywów, gest dublowania znaku, jest powrotem do wydarzenia ich śmierci i ich zakamuflowanym portretem” (Dorota Jarecka, Pamięć, pomnik, [w:] Mogę powtarzać tylko nieświadome, Warszawa 2014, s. 99-100). Oddzielone od ciała głowy powracały w jej twórczości wielokrotnie, nawet w drugiej połowie lat 70. W prezentowanej kompozycji Rosenstein również umieściła oderwaną (?) od ciała głowę postaci o androgenicznych rysach, której płeć i wiek są trudne do rozszyfrowania. Twarz postaci z pewnością nie przypomina jednak matki artystki, którą z łatwością możemy rozpoznać chociażby w omawianych wyżej „Ekranach”. Najprawdopodobniej jest to twarz dziecka, na co wskazywać mogą delikatne, okrągłe rysy. Być może jest to twarz samej artystki. Towarzyszy jej umieszczona w centralnej partii pracy drabina – symbol częstokroć pojawiający się w pracach surrealistów. Cała kompozycja, namalowana niezwykle dynamicznie, z wyraźnymi wydrapaniami konturów utrzymana jest w ciemnych, mrocznych barwach czerni, gdzieniegdzie tylko rozjaśnionych czerwonym, ognistym kolorem.

10

E RN A ROS E N STE I N 1913-2004

"Kwiaty jednominutowe", 1976 olej/deska, 32,5 x 24 cm sygnowany p.d.: 'E.Rosenstein' datowany i opisany ołówkiem na odwrociu: '1976 | KWIATY JEDNOMINUTOWE | 32,5x24 | 11x30' estymacja: 50 000 - 70 000 PLN 11 600 - 16 300 EUR OPINIE:

autentyczność skonsultowana z rodziną artystki

Twórczość Erny Rosenstein charakteryzuje się tajemniczymi, zaskakującymi pod wieloma względami kombinacjami, w które artystka wplatała elementy zaczerpnięte z różnych sfer: świata nierealnego i rzeczywistego, duchowego i zmysłowego. Artystka w niezwykle swobodny sposób kojarzyła bowiem fantazję z realizmem, a każda z jej prac stanowi swoistą wędrówkę poprzez świat wypełniony osobistymi doświadczeniami wyrosłymi na kanwie intymnych marzeń sennych, fantazji czy tęsknot. Prezentowana praca zatytułowana: „Kwiaty jednominutowe” z 1976 jest przykładem abstrakcyjnej realizacji artystki, w której składowe elementy kompozycyjne łączy zaledwie wyczuwalny sens, lecz która jest efektem próby przybliżenia tego, co intymne i osobiste. W omawianej kompozycji artystka we właściwy dla siebie sposób ukazała ruchliwe, przenikające się kształty, budzące skojarzenia z charakterystycznymi dla zwłaszcza w latach 70. organicznymi formami bądź jęzorami ognia. Przebiegające przez płaszczyznę pracy dynamicznie oddane linie i plamy barwne budzą skojarzenia z pewnego rodzaju przypadkowością, zapisem automatycznym, niczym niepohamowanym działaniem. Tło pracy utrzymane jest w skontrastowanej czerni. Wizualna fantazja malarki łączy się tu z kreacyjną funkcją tytułu, który sam wytwarza znaczenia oraz projektuje odbiór dzieła. Poetycki tytuł pozwala odbiorcy spojrzeć na płótno z zupełnie innej perspektywy, uwzględniając pewien naddatek wykreowany w wyobraźni artystki, która w ten sposób może zaintrygować widzów, uruchomić prace ich wyobraźni oraz wymusić nowe spojrzenie na to, co uchodzi za powszednie i zwyczajne. Rosenstein była bowiem nie tylko malarką, ale również poetką oraz autorką licznych tomów poetyckich.

11

E WA KU RYLU K 1946

Łąka, 1968 akryl/sklejka, 61 x 61 cm sygnowany na odwrociu: 'KURYLUK' na odwrociu naklejka z opisem pracy estymacja: 25 000 - 30 000 PLN 5 800 - 7 000 EUR WYSTAWIANY:

„Ewa Kuryluk. Obrysować cień. Malarstwo 1968-1978”, wystawa indywidualna, Galeria Design BWA Wrocław, 25.03-23.04.2011 Czytelnia Sztuki, Gliwice 07.10-27.11.2011 LITERATURA:

Ewa Kuryluk. Obrysować cień. Malarstwo 1968-1978, katalog wystawy, Wrocław, Gliwice, Kraków 2011, s. 12 (il.)

Prezentowana praca pochodzi z wczesnego okresu twórczości artystki, kiedy była ona studentką Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Wówczas interesował ją między innymi temat, który nazwała „Człekopejzażem”. Ten termin można rozumieć jako połączenie krajobrazu naturalnego z istotami ludzkimi – nie chodzi jednak o tradycyjnie rozumiany ludzki sztafaż. W „Człekopejzażu” to, co naturalne, łączy się z tym, co ludzkie. Zanika w nim różnica zachodząca pomiędzy tym, co należy do natury, a tym, co związane jest z kulturą. Figury ludzkie okazują się bardziej znaturalizowane niż kulturowe. Z kolei pierwiastek kultury przenika też do świata przyrody. Przełamane zostają w „Człekopejzażu” pewne paradygmaty humanistyki, w których człowiek pozostaje twórcą kultury, zdystansowanym wobec przyrody i górującym nad naturą. W „Człekopejzażu” krajobraz jest poddany działaniu kultury, a człowiek ulega wpływom natury. Podobne zjawisko widoczne jest w prezentowanym tutaj obrazie „Łąka”. Przedstawia on postaci leżące na tytułowej łące. Trudno wskazać jasną granicę dzielącą postaci ludzkie od postaci zwierzęcych. Roślinność miesza i przenika się z ciałami. Wszystko łączy się w jedną, organiczną całość. Scena odpoczynku na łonie natury być może jest też przedstawieniem innych treści: na przykład erotycznych. Trudno ostatecznie stwierdzić, jakie związki i relacje łączą ukazane na obrazie postacie. Sztuka Kuryluk przedstawia często człowieka w relacji z otoczeniem. Ukazuje jego cielesność i związane z nią przyjemności oraz słabości. Człowiek ukazywany jest przez artystkę w swoich związkach z przyrodą – również jako jej niszczyciel i oprawca. Zatem mimo kilku dekad od jej powstania, jest to sztuka podejmująca aktualne i dyskutowane obecnie zagadnienia wpływu człowieka na przyrodnicze otoczenie. Może być ona również przyczynkiem do dyskusji o statusie człowieka wśród innych istot zamieszkujących ziemię.

12

M A RI A A NTO 1937-2007

"Wiedział, że na odległych plażach złotych...", 1975 olej/płótno, 90 x 100 cm sygnowany, datowany i opisany na blejtramie: 'MARIA ANTO 1975 "WIEDZIAŁ, ŻE NA ODLEGŁYCH PLAŻACH ZŁOTYCH..." oraz na płótnie: 'Maria Anto 26.VIII | 1975 | JEGO SĄ PRZECIEŻ SKARBY | ZAKOPANE. ŁATWIEJ MU | BYŁO JARZMO LOSU ZNIEŚĆ". | 657' estymacja: 10 000 - 15 000 PLN 2 400 - 3 500 EUR

„Dostrzegam w jej obrazach poczucie humoru, a więc wyraz dystansu dojrzałego artysty do własnego dzieła, które jest dla tej nieporadności artystycznym usprawiedliwieniem”. Ewa Garztecka

Próby kategoryzacji sztuki Marii Anto odbywały się już za życia artystki i nigdy nie były łatwym zadaniem. Magdalena Ujma pisała o nich: „autorzy mocowali się z daniem nazwy szczególnemu, osobistemu stylowi tworzenia warszawskiej malarki. Próbowali nazwać emocjonalne poruszenie, jakie miały powodować jej dzieła. Mnożyły się określenia i metafory. Dzieło Anto nazywano ‚sztuką fantastyczną’ lub ‚zaczarowaną poezją’ (Buzzatti), ‚malarstwem o dużej sile lirycznej ekspresji’ (Joanna Mansfeld), zawierającym ‚marzenia, wspomnienia i lęki’ (Andrzej Osęka), ‚surrealistycznym teatrem (Wiesław Ochman), a także ‚zapisaną baśnią, utrwalonym snem’ (Remigiusz Grzela). Sformułowania te pochodzą z różnych lat” (Magdalena Ujma, Świat nowy i uroczy, [w:] Maria Anto. Malarka, [red.] Michał Jachuła, Warszawa 2017, s. 41). Bez wątpienia w wielu twierdzeniach na temat malarki pojawia się powiązanie jej twórczości ze sztuką zwaną naiwną, okraszoną dodatkowo magicznym wymiarem. Anto jeszcze jako studentka warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych zaczęła zgłębiać tajniki malarstwa nieprofesjonalnego. Jego echa wyraźnie widać w sposobie malowania, jaki wypracowała przez lata praktyki. Bowiem jej twórczość na pierwszy rzut oka może wydawać się kreacją osoby nie kształconej akademicko, z tradycyjnym warsztatem. Nic bardziej mylnego – w tym przypadku jest to jedynie kreacja podkreślająca magiczny aspekt przedstawień Anto. O tym fakcie pisał między innymi Janusz Bogucki w „Sztuce Polski Ludowej”. Aleksander Wojciechowski z kolei dopatrywał się w jej dokonaniach powrotu do realizmu w momencie, w którym w polskiej sztuce dominowała abstrakcja. Niektórzy badacze podkreślali, że indywidualny charakter malarstwa kobiet w tym czasie odnosił się również do faktu przejęcia sceny artystycznej przez mężczyzn, wśród których artystki musiały odnaleźć własny język, by mieć szanse na zaistnienie. Ta teza zdecydowanie potwierdza się w przypadku Marii Anto, prac której nie da się pomylić z żadnym innym nazwiskiem. Przesyconym symbolami i fantastycznymi stworami przedstawieniom towarzyszy specyficzny styl malowania, w którym dominują mocne kontrasty barwne, częste przebielenia oraz stosunkowo płasko komponowane przestrzenie. Łączą się w nich często odległe światy, których elementy funkcjonują na powierzchni płótna równorzędnie, jakby w oddzielnych wymiarach. Potwierdzeniem tej tezy jest chociażby prezentowany obraz „Nie wiedział, że na odległych plażach złotych...”. Została w nim przedstawiona wyimaginowana kraina, nad którą góruje mroczny anioł. Jak w wizji sennej przeplatają się w nim pojedyncze wątki, wobec których można jedynie snuć interpretacyjne wizje. Warto w tym miejscu wspomnieć też o jednej z największych inspiracji malarki, jaką była poezja. Bliskość obu rodzajów sztuk – plastycznej i pisarskiej – jest w tym przypadku widoczna natychmiastowo. Anto często posługuje się metaforą, wykorzystuje symbole, a tytuły jej prac niejednokrotnie są tylko sugestią dotyczącą przedstawienia. W tym przypadku jest to nawiązanie do motta wywiedzionego z jednego z rozdziałów Alefa Borgesa, które dotyczyło obietnicy posiadania własnego skarbu w odległych krainach. Dodawało ono malarce otuchy i, jak sama określiła, odnalazła w nim „drogę do domu”. Wiele z pozornie pogodnych przedstawień Marii Anto jest podszytych atmosferą niepokoju. Często w tym kontekście pisze się o dramatycznym dzieciństwie artystki naznaczonym wojną. Jako kilkuletnia dziewczynka malarka uciekła z transportu do Auschwitz, o czym nigdy nie wspominała publicznie. Jej twórczość miała być odpowiedzią na trudne przeżycia. W prezentowanej pracy nie ma wątpliwości; tajemniczość i mroczność kompozycji zostały przedstawione nad wyraz dosadnie.

13

M A RI A A NTO 1937-2007

"Eksplozja w katedrze", 2005 olej/płótno, 130 x 87 cm sygnowany l.d.: 'Maria Anto' [zapis w odbiciu lustrzanym] sygnowany i opisany na blejtramie: 'MARIA ANTO "EKSPLOZJA W KATEDRZE" 130x87' oraz na płótnie: 'Maria Anto | DLA A.C | MNV | 1120' estymacja: 12 000 - 16 000 PLN 2 800 - 3 800 EUR

„Maria uwielbia czary, nie akceptuje natomiast powabów banalnej urody. Jej pejzaże przywodzą na myśl dziewczęce sny rodzące się po pięknych i dobrych bajkach; kwiaty i drzewa, soczyste i barwne budzą niekiedy wspomnienia o egzotycznej roślinności Rousseau, innym zaś razem zdają się przemawiać magicznym językiem średniowiecznej flory. Na ich tle przesuwają się ludzie (którym towarzyszą zwierzęta), spokojni i łagodni, o zamkniętych, nieprzeniknionych twarzach, ruchem rytmicznym i lunatycznym”. Michał Walicki

14

JERZY DUDA-GRACZ 1941-2004

"Motyw Polski", 1982 olej/płyta pilśniowa, 35 x 30 cm sygnowany p.d.: 'DUDA-GRACZ' na odwrociu naklejka autorska z opisem pracy estymacja: 25 000 - 30 000 PLN 5 800 - 7 000 EUR

JESTEM CHORY NA POLSKĘ „Niezwykłość zjawiska, jakim jest na polskim gruncie malarstwo Dudy-Gracza, wynika przede wszystkim z faktu łączenia wartości malarskich z chłodnym i przenikliwym spojrzeniem gorzkiego humorysty, obejmującego bynajmniej nie jakieś marginalia życia, lecz zjawiska, w których banalny rytm codzienności obnaża swe strony najbardziej typowe, a jednocześnie najbardziej niepokojące. (…) Na obrazach Dudy-Gracza (…) egzystują samotne postacie starych panien, upiorne staruszki, kościelni purpuraci, młodzi artyści, senni prowincjusze, koszmarny raj drobnomieszczańskiego domu z ogródkiem, liryczni podglądani kochankowie. Ale chyba tylko polski widz zrozumie w pełni ostrość satyrycznego spojrzenia artysty, gdy skojarzy sobie wyciągniętą w trawie współczesną wiejską dziewoję w kozaczkach z popularną u nas sentymentalną kompozycją Józefa Chełmońskiego ‘Babie lato’”. Wojciech Guyski, Na motywach prowincjonalnych, „Projekt” nr 1/1975 „Motywy, Tańce i Dialogi Polskie” to cykl malarski, który Jerzy Duda-Gracz z powodzeniem rozwijał w latach 1980-83. Obrazy wchodzące w ten cykl skupiają się na słabościach i przywarach Polaków, pokazując je w karykaturalnym, bezlitosnym świetle. Z drugiej strony, trudno jednak pominąć zawarty w nich swoisty sentyment za odchodzącym światem uchwyconym tuż przed industrialną rewolucją. To prace pokazujące nie tylko ludzi obsadzonych na całe życie w swoich rolach, ludzi, którzy w podeszłym wieku, niezależnie od tego, ile bogactw zgromadzili i czego dokonali i tak są do siebie łudząco podobni, ale też artystyczna refleksja nad tym, jak zmienia się nasz krajobraz i zestaw wizualnych punktów odniesienia. W „Motywie polskim”, jak w większości prac z omawianego okresu, malarz posługuje się niezwykle prostym, ale silnie oddziałującym zestawieniem dwóch warstw świata przedstawionego – wyrazistą, pierwszoplanową postacią oraz dość umownym tłem. Na omawianym dziele artysta uwiecznił leżącą nagą kobietę o zmonumentalizowanej sylwetce w stosunku do górskiego pejzażu, na tle którego została ujęta. Uwagę zwraca symboliczna, wijąca się czerwona wstążka we włosach postaci. „Maluję to, co mi w duszy gra; im bardziej człowiek pierniczeje, tym lepiej wie, że odchodzi, a z nim cały ten świat. Z upływem czasu rodzi się czułość i tęsknota za tym, co bezpowrotne” – mówił artysta. „Malarstwo Jerzego Dudy-Gracza to swoista opowieść o Polsce. Twórca pozostawił po sobie blisko trzy tysiące obrazów. Krzysztof Teodor Toeplitz pisał o twórczości artysty, że to świat głęboki i tragiczny. Świat, w którym człowiek nie może znaleźć wewnętrznej harmonii, miejsca i spokoju. Malarz wnikliwie i bezpośrednio przedstawia człowieka, pejzaż czy dany motyw, uciekając jednocześnie od jakiejkolwiek idealizacji. Budowane specyficznymi, wypracowanymi przez artystę środkami wyrazu kompozycje nie stronią od deformacji i groteski. Sprawiają wrażenie przedstawień w ‘krzywym zwierciadle’. Takie przetwarzanie realizmu pozwoliło niejako na sklasyfikowanie twórczości Dudy-Gracza pomiędzy takimi kierunkami jak surrealizm i symbolizm. Nostalgiczny charakter pejzaży w schyłkowym okresie twórczości artysty przywodzi na myśl silne związki z romantyzmem, nie jest to jednak bezpośrednia inspiracja. Jest to raczej wypadkowa wielu aspektów interesujących artystę, takich jak ukazywanie pierwotności krajobrazu polskiego wraz z odczuwalną nostalgią faktu, iż z dnia na dzień jest on tracony. Jest to również nawiązanie do dawnych mistrzów oraz silna inspiracja naturą. W ten sposób powstawały dzieła hybrydalne, łączące w sobie realistyczne elementy z partiami silnej, mocnej deformacji i groteski. Artysta, scalając te dwa, poniekąd przeciwne sobie obszary, stworzył dzieła, do których trudno znaleźć bezpośrednie analogie w sztuce polskiej” (Jestem chory na Polskę – Jerzy Duda-Gracz, [w:] Mateusz Kozieradzki, Jerzy Duda-Gracz, katalog wystawy w CSW Znaki Czasu w Toruniu).

15

JERZY DUDA-GRACZ 1941-2004

Pejzaż, 1981 olej/płyta pilśniowa, 15 x 25 cm sygnowany i datowany p.d.: 'DUDA-GRACZ 1981' na odwrociu nalepka z opisem pracy estymacja: 18 000 - 25 000 PLN 4 200 - 5 800 EUR POCHODZENIE:

dar bezpośrednio od artysty kolekcja prywatna, Polska

„Obserwowałem to malarstwo od wczesnych lat 70. i wiem, jakim piorunującym zaskoczeniem była dla mnie wizyta w katowickim mieszkaniu Dudy w 1979 lub 80., kiedy zaplątałem się do któregoś z intymniejszych pokojów i tam zobaczyłem rozwieszone na ścianie małe pejzażyki, dźwięczne i piękne jak poranne niebo nad jeziorem. Na moje pytanie, pełne zdumienia, zachwytu i pretensji zarazem, dlaczego je tu ukrywa, zamiast pokazywać wszem i wobec, odparł, że nie jest ich pewien… i czy w ogóle uchodzi pokazywać coś tak prywatnego, robionego domowo, ‘con amore’…”. Tadeusz Nyczek

16

S TA S Y S E I D R I G E V I C I U S 1949

Bez tytułu pastel/papier naklejony na płótno, 215 x 154 cm sygnowany p.d.: 'Stasys' estymacja: 18 000 - 25 000 PLN 4 200 - 5 800 EUR POCHODZENIE:

Galeria Spicchi dell'Est, Rzym kolekcja prywatna, Rzym

„Maski”, „Twarze”, „Wieczna Maskarada” są powtarzającym określeniem dla twórczości Stasysa. Motyw maski istotnie przewija się przez wszystkie uprawiane przez artystę dziedziny twórczości. Pojawia się zarówno w rysunkach, plakatach, ilustracjach, malarstwie (pastelach, obrazach olejnych, akrylach, temperach) jak i w rzeźbie, instalacjach, teatrze, performance’ach, czy fotografii. Wachlarz zainteresowań artysty jest bowiem niezwykle szeroki. Stasys nieustannie zadziwia zmiennością, ale i swobodą poruszania się w tak wielu dyscyplinach, a zarazem konsekwencją jeżeli chodzi o podejmowaną tematykę. Wszystkie jego realizacje łączy jednak specyficzna atmosfera surrealizmu z akcentami ironii i groteski. Nadrzędnym motywem, który zdaje się spajać prace Stasysa jest bohater – postać o uproszczonym konturze z charakterystycznymi zdziwionymi, pustymi oczami, który może przywodzić dziecięcą twarz bądź zatraconego w dziecięcej wrażliwości dorosłego. Hipnotyzując przenikliwością spojrzenia wyraża on różne stany emocjonalne rozpięte pomiędzy euforią a melancholią. Jak często wskazuje się w literaturze i opracowaniach twórczości Stasysa, za maską kryje się alter ego samego artysty. To właśnie w pastelach różnorodność wariantów masek jest najbardziej uwidoczniona. Prace te zachwycają swoją malarską wrażliwością, baśniową, oniryczną otoczką, w której jesteśmy skonfrontowani z postaciami cyrkowych clownów, smutnych pierrotów, człowieczo-zwierzęcych hybryd, groźnych, poważnych, groteskowych postaci.

17

KIEJSTUT BEREŹNICKI 1935

"Pochód", 2017 olej/płótno, 77 x 77 cm sygnowany p.d.: '[nieczytelne]' sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: 'Kiejstut Bereźnicki | Pochód 2017 | KBereźnicki' estymacja: 8 000 - 12 000 PLN 1 900 - 2 800 EUR

Kiejstut Bereźnicki wypracował własną zupełnie indywidualną formułę malarstwa i rozpoznawalny styl artystyczny. Na swoich płótnach nieraz wchodził w dialog z dawnymi mistrzami i przekładał ich twórczość na współczesny język sztuki. Wykonywał autorskie wersje tradycyjnych tematów, a na jego obrazach pojawiają się przede wszystkim motywy martwych natur, uczt, sceny mitologiczne oraz portrety – podwójne i zbiorowe. Krytycy nieraz określali twórcę mianem „neotradycjonalisty w obrębie neofiguracji”. Jego płótna sprawiają wrażenie poetyckich realizacji z typizowanymi postaciami, co nadaje pracom ponadczasowy oraz monumentalny charakter. Wynika to po części z uproszczonego, jednocześnie realistycznego i umownego potraktowania sylwetek ludzkich. Na obrazach można wyczuć tajemniczą atmosferę wnętrz oraz relacji pomiędzy bohaterami. Jak określa autora jego przyjaciel, Paweł Huelle, jest on „malarzem ciszy”. Pisarz dodaje, że „patrząc na obrazy Bereźnickiego, widzę w nich zaproszenie do medytacji. Ich rytm, ich wewnętrzna cisza, wreszcie nieustanne pogłębianie kilku zaledwie, ale niesłychanie ważnych motywów egzystencji, są jak powrót do źródeł” (Paweł Huelle, Kiejstut Bereźnicki: Malarstwo i rysunek, Państwowa Galeria Sztuki, Sopot 2001, s. nlb.). Prace artysty znajdują się w zbiorach m.in. Muzeów Narodowych w Warszawie, Poznaniu, Gdańsku i Krakowie, Narodowej Galerii Sztuki Zachęta, Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie oraz licznych galeriach zagranicznych, a wśród nich Musée d’Art Moderne de la Ville de Paris czy Städtische Kunstgalerie w Bochum.

18

R A FA Ł O L B I Ń S K I 1943

"La Traviata", 2020 akryl, olej/płótno, 134 x 124 cm sygnowany l.d.: 'Olbiński' estymacja: 75 000 - 100 000 PLN 17 400 - 23 200 EUR OPINIE:

do pracy dołączono odautorski certyfikat autentyczności LITERATURA:

por.: „La Traviata”, plakat do opery Giuseppe Verdiego zrealizowany dla New York City Opera, 1992

„U Olbińskiego Alfred stoi na twarzy swej ukochanej, jest malutkim, słabym człowieczkiem, ofiarą społecznych konwenansów, których nie miał odwagi pokonać, jedyne co teraz może, to patrzeć na milczące usta ukochanej i wsłuchać się w grobową ciszę: w mieszczańskim świecie Violetta i tak nigdy nie miała głosu”. Agata Passent

Rafał Olbiński w Nowym Jorku, fot. z archiwum artysty

„La Traviata” jest niewątpliwie jedną z najpiękniejszych, ale też najbardziej osobistych oper Giuseppe Verdiego. Premiera, która miała miejsce w 1853, wstrząsnęła publiczną opinią. Odsłaniająca losy paryskiej kurtyzany Violetty Valéry historia oburzała z wielu powodów. Nie spodobało się to, że akcja opery działa się współcześnie (ówczesna publika lubowała się w tematach historycznych bądź orientalnych). Kompozytorowi zależało bowiem na ukazaniu spraw aktualnych, dziejących się tu i teraz, będących rezultatem podwójnych standardów moralnych rządzących społeczeństwem – niesprawiedliwego położenia kobiet oraz deprawującej siły pieniądza. Z niesmakiem przyjęto również fakt, że główna bohaterka jest kurtyzaną. Sam resztą tytuł „La Traviata” jest określeniem kobiety upadłej bądź zbłąkanej. Co ciekawe, początkowo pod naciskiem krytyki Verdi postanowił zmienić tytuł opery na „Violetta” od imienia głównej bohaterki. Samo libretto opiera się na miłosnej historii. Violetta, piękna lecz chorowita dama do towarzystwa ulega głębokiej miłości do Alfreda Germonta. Para opuszcza Paryż, porzucając za sobą niechlubną lecz zabawową przeszłość. Ojciec mężczyzny, Giorgio Germont, nie dopuszcza jednak do małżeństwa. Narzeczony siostry Alfreda stawia ultimatum – albo Violetta znika z życia rodziny, albo on nie poślubi cnotliwej siostry. Alfred ulega presji rodziny, nie ma odwagi, by poślubić ukochaną kobietę. Violetta wraca więc do Paryża. Gdy syn i ojciec pojawiają się gotowi prosić o wybaczenie, Violetta umiera. Można przyjąć, że sam temat, jak i dramaturgia przedstawienia śmiało wyprzedzał swoje czasy, burząc pewien zastany porządek, ale także spokój sumienia widza. Przepełniona namiętnością, lecz także smutkiem muzyka Verdiego zapewniła jednak operze należne jej miejsce i po dziś dzień wystawiana jest na największych scenach operowych świata. Jesienią w 1981 Rafał Olbiński przyjeżdża do Nowego Jorku na wystawę swoich plakatów w Polskim Instytucie Naukowym. Po wprowadzeniu w Polsce stanu wojennego artysta podejmuje decyzję o emigracji i pozostaje w mieście przez kolejne lata, gdzie szybko zdobywa uznanie jako wybitny malarz, ilustrator oraz projektant. Swoją pierwszą nowojorską okładkę tworzy w marcu 1982 dla magazynu „Psychology Today”. Już wkrótce współpracuje z najbardziej poczytnymi magazynami, takimi jak „Times”, „Newsweek”, „Business Week” czy „Playboy”. Przez wiele lat rozpoznawalne na pierwszy rzut oka ilustracje Olbińskiego regularnie ukazują się na łamach „The New York Times”, gdzie współpracuje z legendarnymi dyrektorami artystycznymi. Jednak dopiero plakaty operowe, realizowane między innymi dla New York City Opera, Utah Opera, Pacific Opera San Francisco i Philadelphia Opera, zdają się stanowić spełnienie artystycznych marzeń Olbińskiego, czyli małżeństwo sztuki, śpiewu i muzyki, w którym te trzy komponenty wzajemnie się uzupełniają i wzbogacają. Jak możemy przeczytać w tekście Christophera Mounta: „ARTYSTA PRZYZNAJE, ŻE OPERĘ ZACZĄŁ CENIĆ WYJĄTKOWO PÓŹNO I PRACĘ NAD PLAKATEM ROZPOCZYNA OD WIELOKROTNEJ LEKTURY LIBRETTA. PÓŹNIEJ TWORZY SERIĘ SZKICÓW, PRZEGLĄDANYCH PRZEZ ZAMAWIAJĄCEGO. PO ZAAKCEPTOWANIU JEDNEGO Z POMYSŁÓW TWORZY AKRYL (PRZEWAŻNIE 50 CM NA 75 CM). STOSUJĄC TRADYCYJNĄ METODĘ PRACY Z MODELEM, CZĘSTO IDEALIZUJE DANĄ POSTAĆ, W CZYM PRZYPOMINA DAWNYCH MISTRZÓW DWORSKICH. TO DLATEGO JEGO POSTACIE SĄ PRZEWAŻNIE BARDZIEJ DOSKONAŁE, ŁADNIEJSZE NIŻ W ŻYCIU. TEN NIETYPOWY SPOSÓB TWORZENIA PLAKATÓW ZNAKOMICIE KORESPONDUJE Z PROCESEM POWSTAWANIA SAMEGO OPEROWEGO SPEKTAKLU. DZIĘKI NIEMU NA SWYCH OBRAZACH OLBIŃSKI CHWYTA BLASK KOSTIUMÓW, WIELKOŚĆ MUZYKI I DRAMATU. KUNSZTOWNE, WYIDEALIZOWANE PRACE OSOBLIWIE SPRAWIAJĄ WRAŻENIE KLASYCZNYCH, CHOĆ ICH KONCEPT JEST NOWOCZESNY. OTO WIĘC WSPÓŁCZESNOŚĆ OPAKOWANA W TRADYCYJNE MALARSTWO, CO – PRZY BARDZO OSZCZĘDNYM STOSOWANIU TEKSTU – SPRAWIA, ŻE OKREŚLEŃ ‘PLAKAT’ I ‘OBRAZ’ Z POWODZENIEM MOŻEMY UŻYWAĆ TU ZAMIENNIE” (Agata Pasent, Christopher Mount. Olbiński. Opera, Warszawa 2000, s. nlb) Prezentowana praca jest malarskim odpowiednikiem plakatu do opery „La Traviata”, którą Rafał Olbiński zrealizował na zamówienie New York City Opera. Sam plakat, bodaj najbardziej utożsamiany z operą Verdiego, został nagrodzony między innymi Złotym Medalem Art Directors Club of New York. Samą kompozycję spowija oniryczna aura melancholii podkreślona przez zimną paletę kolorystyczną o stalowych odcieniach błękitnej barwy. Z mroku wyłania się blada kobieca twarz o smukłych rysach. Jest to twarz Violetty, pięknej kurtyzany, głównej bohaterki opery Verdiego. Kobieta wydaje się być pogrążona w myślach bądź śnie. W miejscu jej ust na portrecie widnieje sylwetka ukochanego – Alfreda Germonta. Olbiński w charakterystyczny dla siebie sposób operuje tu metaforą, bawiąc się nieoczywistą symboliką powiązaną z miłością. Nie rezygnuje przy tym z iluzorycznych, surrealistycznych motywów, z których słynie jego twórczość. Granica pomiędzy sceną i życiem, jawą a snem w wyobraźni malarza jest niezwykle płynna i potęguje wrażenie niejednoznaczności i tajemnicy bijące z dzieła.

19

TO M A SZ S Ę TOWS KI 1961

"Feniks" olej/płótno, 80 x 100 cm sygnowany p.d.: 'T. Sętowski' sygnowany i opisany na odwrociu: '"Feniks" | [dedykacja] | Tomek Sętowski' estymacja: 24 000 - 30 000 PLN 5 600 - 7 000 EUR

20

TO M A SZ S Ę TOWS KI 1961

"Lunapolis", 2015 olej/płótno, 120 x 150 cm sygnowany l.d.: 'T. Sętowski' estymacja: 50 000 - 70 000 PLN 11 600 - 16 300 EUR OPINIE:

do obrazu dołączony odautorski certyfikat autentyczności

„Tomasz Sętowski jest artystą malarzem, który, w szczególny sposób, łączy tradycje malarstwa fantastycznego z bardzo współczesną kreacją, bliską – w swym zasadniczym sensie – cyfrowo realizowanej, wirtualnej rzeczywistości. Realność rzeczy i ludzi, którą wyobraża w obrazach, staje się w licznych jego pracach ciągiem zdarzeń jakby niekończącej się podróży – zbudowanej z wielości światów, zbliżonych do siebie sztuką swojego malarstwa. Sętowski tworzy tą różnorodnością światów konstrukcję, swoją konstrukcję wielu przestrzeni w jednym przygotowując w ten sposób pewną postmodernistyczną inscenizację, pełną obrazowych cytatów, zmiennych i ułamkowych, jakby zatrzymanych pod naszymi powiekami. Wypełniając szczelnie obraz wizjami o baśniowych cechach i tajemniczej atmosferze uzyskuje niesamowitą gęstość zawartych w nim treści (...)”. Marian Panek, Odyseja obrazów Tomasza Sętowskiego, czyli malarski wehikuł czasu, [w:] Tomek Sętowski. Malarski teatr zdarzeń, Częstochowa 1996, s. 10-11.

Barwny i wciągający świat obrazów Tomasza Sętowskiego jest szczególnym zjawiskiem na współczesnej mapie polskiej malarstwa. Sętowski nie tworzy w żadnej ze znanych z głównego nurtu świata sztuki stylistyk, ani nie reaguje swoją twórczością na bieżące problemy społeczne czy polityczne. Jako artysta zainteresowany jest tworzeniem coraz to nowych fantazyjnych przedstawień. Odznaczają się one dużym stopniem złożoności, wysoką liczbą detali przedstawionych na jednym płótnie, które trudne są do uchwycenia i zinterpretowania ze względu na swoje natężenie i nagromadzenie w obrębie jednej kompozycji. Sętowski pozostaje jednym z najbardziej rozpoznawalnych przedstawicieli nurtu „realizmu magicznego”. Ze względu na swoją stylistykę nurt ten budzi kontrowersje, nie pozostawiając widzów obojętnymi. Prawdopodobnie właśnie dlatego prezentowany tutaj artysta zyskał rozpoznawalność. Stał się ponadto pars pro toto zjawiska, które swoją wizualnością przekracza granice znanych stylistyk i estetyk, nawet jeśli posiada nazwę „realizmu magicznego”, która sugeruje, że jest to sztuka dająca się opisać za pomocą konkretnych cech stylistycznych czy ikonograficznych.

Prezentowana tutaj praca Sętowskiego „Lunapolis” należy do serii obrazów artysty przedstawiających kobiety-budowle, kobiety, które wydają się być personifikacjami architektury lub miast. Ich sylwetki wyrastają ze stożkowatych konstrukcji, które niekiedy można zobaczyć również jako ich ubrania – jakby substancja architektoniczna formułowała strój, w który są ubrane. Niekiedy ich fizjonomia sugeruje, że są to kobiety odmiennego gatunku, błękit skóry i kształt rysów twarzy są cechą tyleż stylistyczną tego malarstwa, co etniczną zobrazowanych kobiet. Jedna z takich postaci widoczna jest również we wskazanym „Lunapolis”. Podobnie jak jej towarzyszki posiada ona dziwne nakrycie głowy. Przypominają one postaci z kina czy literatury fantasy. Ciemna, nokturnowa estetyka przedstawienia koresponduje z tytułem – wydaje się, że to właśnie przedstawione na obrazie kobiety tworzą to księżycowe miasto. „Lunapolis” w sposób charakterystyczny dla tego artysty zwraca uwagę drobiazgowością i detalicznością opracowania wykreowanego w wyobraźni twórcy świata, który artysta szczegółowo ukazał w swojej pracy.

Obrazy Sętowskiego wydają się bardziej przedstawieniami swoiście symbolicznymi niż narracyjnymi. Trudno wskazać na relacje łączące postaci zobrazowane w jego malarstwie. Podobnie jest w „Lunapolis”, gdzie poza wspólnym miejscem, które określone jest przez tytuł i charakterystykę świata przedstawionego, nie wiadomo, co jeszcze łączy ukazane na obrazie postacie. Trudno mówić zatem tutaj o „miejscu akcji”, ponieważ obraz wydaje się zdecydowanie statyczny, nie ma w nim byt wiele widzialnego działania. Dlatego kobiety-figury w obrazie Sętowskiego wydają się bardziej alegoriami, niosącymi znane być może wyłącznie artyście znaczenia. Autorska strona internetowa artysty nosi nazwę „Muzeum Wyobraźni”. Zdaje się to sugerować, że w sztuce Sętowskiego wszystko rodzi się z imaginacji malarza. Jest to zatem wyobraźnia wyjątkowo płodna, biorąc pod uwagę skalę działalności artysty i liczbę stworzonych prac. Daleko posunięta imaginacyjność tworzonych przez Sętowskiego wizualnych przestrzeni wypełnionych fantazyjnymi postaciami, rządzących nimi praw

i zasad, pokazują dwa aspekty pracy wyobraźni – jej kreacyjność oraz możliwość wymyślania tego, co być może (w opinii niektórych) nie powinno zostać pomyślane i zobrazowane ze względu na swój kontrowersyjny charakter. Niemniej jednak sztuka Sętowskiego posiada swoich miłośników, dla których właśnie jej nadrealistyczny charakter stanowi to, co w twórczości artystycznej wydaje się kluczowe – przekraczanie kolejnych granic i barier, nawet wbrew opiniom publiczności oraz obowiązującym gustom. Artysta wydaje się niezwykle konsekwentny w swoich wyborach, a obecność spadkobierców tej stylistyki oraz jej imitatorów wskazuje na to, że cieszy się ona popularnością.

21

TO M A SZ S Ę TOWS KI 1961

"Zatopione Światy", 1999 aerograf, olej/płyta, 100 x 130 cm sygnowany p.d.: 'T.Sętowski Senti' sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: 'T. Sętowski | "Zatopione Światy" | Rok. 1999 | technika mieszaka, areograf, olej | MUZEUM WYOBRAŹNI' estymacja: 20 000 - 30 000 PLN 4 700 - 7 000 EUR OPINIE:

do pracy dołączono odautorski certyfikat autentyczności

22

J E R Z Y TA D E U S Z M RÓ Z 1946-2010 Pejzaż olej/płótno, 44 x 44 cm sygnowany u dołu kompozycji: 'Jerzy T. Mróz' estymacja: 3 000 - 5 000 PLN 700 - 1 200 EUR

„Jerzy Tadeusz Mróz jest polskim malarzem pokolenia pięćdziesięciolatków. Jest to jedna z moich najstarszych przyjaźni artystycznych. Spotkałem go prawie dwadzieścia lat temu, na samych początkach budowy mojej kolekcji. Zakupiłem wówczas trzy jego prace, a szereg innych wystawiłem w Wersalu, w tamtejszym centrum kulturalnym. Do dzisiejszego dnia te trzy obrazy są mi bardzo bliskie, mimo iż do moich zbiorów przybyło wiele innych dzieł sztuki. Jest w tych obrazach nie tylko fantastyka, którą lubię, ale również jakaś melancholia, beznadziejność i tęsknota, które przypominają mi wrażenia jakie odczuwam patrząc na obrazy Caspara Davida Friedricha. Inna to wprawdzie epoka i inny sposób malowania, ale wzbudzone uczucia są podobne”. Piotr Dmochowski

23

J E R Z Y TA D E U S Z M RÓ Z 1946-2010 Bez tytułu olej/płótno, 62,5 x 75 cm sygnowany p.d.: 'JERZY T. MRÓZ' opisany na odwrociu: 'PSOZ OWK IV. DR /6240/494/94' estymacja: 4 000 - 8 000 PLN 1 000 - 1 900 EUR

Jerzy Tadeusz Mróz uznawany jest za jednego z najwybitniejszych przedstawicieli malarstwa surrealizującego. Autor jest absolwentem Akademii Sztuk Pięknych w Łodzi, gdzie w 1970 uzyskał dyplom w pracowni malarstwa prof. Mariana Jaeschke. Twórczość artysty ewoluowała na przestrzeni lat. Artysta eksperymentował z różnymi technikami: akwarelą, czy rysunkiem ostatecznie skupiając się jednak na malarstwie olejnym. Twórczość Mroza stanowi pochodną tradycji malarskiej doby romantyzmu. Najbardziej docenionym tematem w twórczości artysty pozostał pejzaż fantastyczny ukazujący na pozór zwyczajny świat z którego emanuje pewna tajemnicza aura. W owych tajemniczych pejzażach widoczne są inspiracje twórczością Caspara Davida Friedricha, surrealistów takich jak Yves Tanguy, Max Ernst, czy Zdzisław Beksiński. Na płótnach artysty odnaleźć można fascynację naturą, jej nieobliczalną zmiennością, grozą, ale i nieprzeniknionym pięknem. Mróz brał udział w licznych wystawach zbiorowych i indywidualnych zarówno w kraju jak i za granicą, m. in we Francji, Niemczech, Wielkiej Brytanii, Hiszpanii, Szwecji czy Danii. Obrazy artysty znajdują się w licznych kolekcjach prywatnych oraz zbiorach muzealnych.

24

GRZEGORZ STEC 1955

Pejzaż, 2002 olej/płótno, 81 x 100 cm (w świetle oprawy) sygnowany i datowany p.d.: 'Grzegorz Stec R2002' estymacja: 8 000 - 14 000 PLN 1 900 - 3 300 EUR

„Technika jego malarstwa jest oszałamiająca. (...) kolorystyka, czasem jednotonowa, wyciszona, ale najczęściej wyzywająca w swojej odwadze stosowania szerokiej palety barw czystych”. Tadeusz Nyczek

25

GRZEGORZ STEC 1955

Zatopiona Armada, 2014 olej/płótno, 50 x 70 cm sygnowany i datowany p.d.: 'Grzegorz Stec 2014' estymacja: 17 000 - 20 000 PLN 4 000 - 4 700 EUR

Grzegorz Stec zajmuje się twórczością od ponad 40 lat. Jest malarzem, ale tworzy również poezję. Jego malarstwo jest rozpoznawalne dzięki autorskiej technice oscylującej miedzy abstrakcją a figuracją. Malarstwo Steca jest emocjonalne i wiele w nim dramatyzmu. Możemy też odnaleźć w nim nawiązania do tradycji malarskiej. Autor przyznaje się do fascynacji Dürerem, Velásquezem, Hieronimem Boschem, Rembrandtem a także Francisem Baconem. Krytycy podkreślają, że sztuka Steca rodzi się z napięcia między spontaniczną wizją autora a wnoszącym porządek intelektem. Z malowania wywołanego gwałtownym wybuchem emocji i wielką dbałością o delikatność formy. Zwracają uwagę na niesamowite bogactwo kompozycji, barw, różnych struktur, a także formatów, które autor wprowadza do swoich dzieł. Stec tworzy zamalowane po brzegi płótna o starannie wybranej kolorystyce o czystych, świetlistych barwach, jednocześnie inne obrazy sprowadza do monochromatycznej, niemalże biało-czarnej formy wizualnej.

Obraz „Zatopiona armada” przykuwa wzrok charakterystyczną dla obrazów Steca teatralnością. Ten specyficzny teatr świata podświadomości z jego lekkością kompozycji i świetlistością nie powstaje łatwo. Proces twórczy Steca opisuje Gabriela Matuszek: „Artysta pracuje w sposób spontaniczny, intuicyjny, pozwalając mokrym farbom samowolnie tworzyć trajektorie dla wyobraźni i intuicji. Obraz powstaje podczas pierwszych gorących sesji, po czym następuje druga faza, trwająca tygodnie albo i miesiące, polegająca na mozolnym i perfekcyjnym dopracowywaniu detali” (https://culture.pl/pl/tworca/grzegorz-stec). Jak w większości obrazów Steca w „Zatopionej armadzie” człowiek występuje w masie, udręczony, skazany na nieszczęście i cierpienie. W malarstwie Steca przeważają wątki szaleństwa, zagłady, wojen i trwającej apokalipsy. Jednak prawdziwym bohaterem obrazów Steca jest światło, które artysta próbuje zwizualizować w każdym swoim dziele.

26

WIT L ESZ EK K ACZ A N OWS KI / WITO L D - K 1932

Z cyklu "Samotność", 2020 akryl/płótno, 81 x 60 cm sygnowany i datowany l.d.: 'Witold-K.20' opisany na blejtramie: 'Z CYKLU "SAMOTNOŚĆ"' estymacja: 14 000 - 18 000 PLN 3 300 - 4 200 EUR

„W dniu, w którym zrozumiecie waszą samotność, odczujecie moje malarstwo”. Witold Kaczanowski

Twórczość Witolda Kaczanowskiego należy wiązać z wątkami z biografii artysty. Motyw samotności i wyobcowania wybrzmiewający niemal z każdej jego pracy jest wynikiem doświadczenia emigracyjnego oraz towarzyszącemu mu poczuciu pustki i osamotnienia. W 1964 Kaczanowski bowiem wyjechał do Paryża. Pobyt w stolicy sztuki zaowocował wieloma przyjaźniami, między innymi z Pablem Picasso, który namalował portret artysty. Z Francji w 1968 przeniósł się do Stanów Zjednoczonych. Mieszkał i pracował w Nowym Jorku, Santa fe, Nowym Meksyku i Houston. Swoją pierwszą pracownię otworzył w 1969 w Beverly Hills. Charakterystycznymi dla Kaczanowskiego elementami kompozycyjnymi są niewielkie postacie ludzkie zawieszone w bliżej nieokreślonej przestrzeni oraz jak w przypadku omawianego dzieła jest nią pojedyncza skulona figura. Sylwetki anonimowych ludzi, będące dowodem samotności zdają się idealnie odzwierciedlać kondycję współczesnego człowieka. Gama kolorystyczna prac artysty jest różnorodna. Zazwyczaj stonowana i spokojna momentami staje się bogata i zdecydowana. Witolda-K cechuje niezwykła wszechstronność, ale także konsekwencja z jaką tworzy kolejne prace. Minimalistyczne w formie dzieła podkreślają charakterystyczny, wypracowany latami styl. Artysta realizuje się w szerokim wachlarzu technik od obrazów, poprzez monumentalnych rozmiarów plafony, aż po kompletne instalacje.

27

MARIOL A JAŚKO 1969

"Waterfront II", 2017 olej/płótno, 80 x 150 cm sygnowany i datowany p.d.: 'MARIOLA JAŚKO 2017' sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: 'MARIOLA JAŚKO | "WATERFRONT II" | 80/150 cm | olej, płótno | 2017' estymacja: 16 000 - 20 000 PLN 3 800 - 4 700 EUR POCHODZENIE:

kolekcja prywatna, Warszawa

„Dotychczasową drogę człowieka w jego bezkresnej wędrówce od przeszłości do przyszłości odczytujemy z pozostawionych śladów kultury materialnej i duchowej. Badając ich chronologię, zastosowanie czy też rangę artystyczną, próbujemy odtworzyć miniony czas, dotrzeć do korzeni naszej biologii, psychiki i intelektu. Malarstwo Marioli Jaśko formułuje pytania związane z powyższą problematyką. Zestaw jej prac dyplomowych tworzyły płótna, na których w syntetycznej formie przedstawione były obiekty wywodzące się z zamierzchłych cywilizacji. (…) Inne obrazy tej autorki ukazywały malarsko zinterpretowane znaki przywodzące na myśl pierwotne struktury pisma sylabicznego. (…) Wspólny dla wcześniejszych i ostatnich obrazów młodej artystki pozostaje ów powiew scjentystyczno-metafizycznej tajemnicy, która – zawarta w przywoływanych znakach przeszłości, a wyrażana współczesnym językiem sztuki – powoduje, że malarstwo Marioli Jaśko tak silnie oddziałuje na naszą wyobraźnię”. Adam Wsiołkowski, [w:] Mariola Jaśko, katalog wystawy, Państwowa Galeria Sztuki w Legnicy, Legnica 1996, s. 5.

Mariola Jaśko jest absolwentką Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, gdzie w 1994 ukończyła pracownię malarstwa prowadzoną przez profesora Adama Wsiołkowskiego. Artystka początkowo zainteresowana malarstwem abstrakcyjnym z czasem wykształciła zupełnie indywidualną formułę malarstwa nawiązującą do nurtów surrealizmu, realizmu magicznego, a także detaliczności. Inspirację do pracy artystka czerpie także z dawnej sztuki, zwłaszcza z epoki późnego renesansu. O pracach Jaśko mówi się, że są rodzajem patchworku obfitującego w liczne nawiązania do kultury oraz historii idei, wobec czego w kompozycjach artystki można zaobserwować

oddane z niezwykłą precyzją detale zabytków architektury czy motywy biblijne. Przesłanie i interpretacja zestawionych ze sobą na płaszczyźnie płótna atrybutów, mimo dzielącej ich chronologicznej odległości (Jaśko czerpie również ze współczesności) pozostaje jednak ponadczasowa i aktualna. Jak przyznaje sama artystka: „Twórczość współczesna też ma w sobie dużo energii, wolności, którą jest, bo nie ma już żadnych hamulców, żadnych ograniczeń – ani medialnych, ani intelektualnych. W sztuce dawnej odnajduję ponadczasowe piękno, harmonię, mądrość i wiele ukrytych znaczeń, które próbuję odczytywać”.

28

H E N RYK KOZ A KI E W I CZ 1936-1985

Pejzaż oniryczny olej/płótno, 54,3 x 73 cm sygnowany w kompozycji: 'H. Kozakiewicz' estymacja: 4 000 - 6 000 PLN 1 000 - 1 400 EUR

„Oto jeden z jego czysto nadrealistycznych pejzaży. Co widzimy? W tle błękitno-brzoskwiniowo-rdzawe chmury. Uciekają bądź jakby płyną niespokojnie w górny kąt obrazu. Oddzielona od nich ostrym horyzontem, niemal pustynna, szaro-granatowa ziemia. Pod horyzontem samotne, zeschłe drzewo, dramatycznie skręcone (‚smutne’). Bliżej widza uciekający fragment schodów z białego marmuru. Tajemnicza budowla, do której zdają się przynależeć schody, rzuca długi cień zapadającego wieczoru. Czyste powietrze. W nim na tle nieba i ziemi, jak we śnie, unoszą się przedmioty. Olbrzymia harfa zbudowana jakby z ‚warkoczy’, nad nią fragment muru, po którym spływa purpurowa (krwawa…) draperia. Całkiem z boku, ucięty ‚fruwający’ fotel (...). Wszystkie te przedmioty uczestniczą w dramacie przemijania. Budują nastrój chwili ‚przed’ a może i ‚po’ jakimś niepokojącym zdarzeniu. Nigdy nie dowiemy się jakim”. Antoni Szoska, Z sal wystawowych. Malarstwo Henryka Kozakiewicza, „Echo Krakowa”, nr 250, 23.12.1986

29

Z DZ I S Ł AW S A L A B U RS KI 1922-2006

Kompozycja, 1968 olej, technika mieszana/płótno, 92 x 65 cm sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: 'Z. Salaburski | 1968 | Warszawa' estymacja: 10 000 - 14 000 PLN 2 400 - 3 300 EUR

Zdzisław Salaburski realizował się nie tylko jako malarz, lecz również jako aktor teatralny. Po wojnie kształcił się w Krakowie u profesora malarstwa Akademii Sztuk Pięknych Fryderyka Pautscha. W tym samym czasie uzyskał również uprawnienia do wykonywania zawodu aktora. Oprócz pracy aktora teatralnego w Toruniu, Łodzi, Poznaniu, Warszawie czy Krakowie, zajmował się także scenografią. Jednak to w malarstwie odnalazł się najpełniej i porzucił dla niego aktorstwo już w 1961. Był członkiem Grupy 55, z którą wielokrotnie wystawiał. Jego prace prezentowane były także na II Wystawie Sztuki Nowoczesnej w warszawskiej Zachęcie, a indywidualne ekspozycje odbywały się w Galerii ZPAP w Warszawie czy galerii Krzywe Koło, z którą współpracował. Salaburski brał również udział w wielu wystawach indywidualnych za granicą, między innymi w Kopenhadze, Dusseldorfie, Utrechcie, Sztokholmie, Wiedniu, Toronto czy Nowym Jorku. Salaburski najczęściej malował obrazy sporych rozmiarów o abstrakcyjnych kompozycjach nierzadko uderzających w surrealistyczne tony.

30

LESZEK NOWOSIELSKI 1918-1999 Akt akryl, olej/płótno, 76 x 43 cm estymacja: 15 000 - 20 000 PLN 3 500 - 4 700 EUR

Choć Leszek Nowosielski znany jest głównie jako ceramik, w trakcie swojej aktywności twórczej z powodzeniem zajmował się również malarstwem. Początkowo artysta malował w popularnym przez kilka dekad XX wieku w Polsce stylu kolorystycznym. Wówczas, jak na kolorystę przystało, malował martwe natury oraz sceny rodzajowe, a także pejzaże oraz akty. Uważa się, że jego zwrot w stronę abstrakcji, który dokonał się w późniejszym okresie twórczości, związany był z doświadczeniami w obszarze ceramiki, która pozostawała głównym przedmiotem jego zainteresowania. Jako malarz obrazów figuratywnych Nowosielski niejednokrotnie przedstawiał kobiety. Prezentowane płótno łączy w sobie dwa modusy obrazowania, które interesowały artystę. Z jednej strony jest to abstrakcja i zainteresowanie kreowaniem nieprzedstawiającej kompozycji na powierzchni płótna; z drugiej strony jest to predylekcja do tworzenia obrazu nagiej kobiety. W omawianym tutaj obrazie, w dolnej jego części widoczna jest bogata, wręcz rzeźbiarsko potraktowana powierzchnia uformowana z grubo nałożonej, impastowej warstwy farby. Powierzchnię płótna pokrywają głębokie bruzdy. Wydaje się, że mogą one przedstawiać wzniesienie terenu lub wzburzoną wodę. Na szczycie tego zniesienia/na brzegu nad wodą stoi naga, namalowana w uproszczony sposób kobieta. Jej rysy nie zostały zaznaczone, podkreślono za to cechy kobiece. Przedstawienie ma charakter wizyjny. Płomienista czerwień, za pomocą której artysta stworzył obraz, nadaje mu nadrealnego charakteru. Oczywiście efekt ten tworzy też sam sposób ukazania postaci oraz impastowa, rzeźbiarsko przedstawiona przestrzeń poniżej niej. O ile w przypadku ceramiki Nowosielskiego formowaniu podlegała plastyczna glina, o tyle w przypadku malarstwa sztalugowego zadaniem dla artysty było kształtowanie faktury obrazu. To właśnie problem formowania powierzchni, „rzeźbienia” w grubej warstwie farby często zajmował artystę. Tym samym Nowosielski wytworzył własną formułę wpisującą się w nurt malarstwa materii, o tyle oryginalną, że mającą swoje źródło w związkach z ceramiką. Żłobienia i bruzdy na powierzchni obrazów artysta osiągał różnymi technikami, na przykład za pomocą specjalnych grzebieni.

31

G R A S Z K A PA U L S K A 1983

Bez tytułu, 2010 pastel/papier, 50 x 63 cm sygnowany i datowany wzdłuż prawej krawędzi: 'Graszka 2010' estymacja: 4 000 - 6 000 PLN 1 000 - 1 400 EUR

„Malarstwo jest dla mnie wewnętrzną potrzebą emocjonalnego i duchowego oczyszczenia, jest to pewien rodzaj medytacji”. Graszka Paulska

32

LUCJAN MIANOWSKI 1933-2009

"Portret podwójny", 1957 olej/płótno, blacha, 48 x 63,5 cm sygnowany i datowany p.d.: 'LUCJAN MIANOWSKI 57' opisany i datowany na odwrociu: '"Portret podówjny" 57r | 48 x 63,5' estymacja: 14 000 - 18 000 PLN 3 300 - 4 200 EUR WYSTAWIANY:

„Lucjan Mianowski - grafika i malarstwo”, Galeria Pod Rejentem, grudzień – styczeń 2002/2003, Kraków LITERATURA:

Lucjan Mianowski - grafika i malarstwo, Galeria pod Rejentem, Kraków 2002, s. 64 (il)

„Być niezależnym w życiu, jest to niemożliwe, być niezależnym w sztuce, jest to mój cel”. Lucjan Mianowski

Lucjan Mianowski znany jest przede wszystkim ze swojej twórczej działalności w zakresie grafiki. Studiował na krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych grafikę artystyczną, plakat oraz malarstwo, a także na słynnej École Nationale Superiéure des Beaux-Arts w Paryżu, gdzie zetknął się z aktualnymi trendami w sztuce europejskiej i amerykańskiej. Od 1965 do 2008 artysta związany był z poznańską Akademią Sztuk Pięknych, gdzie przez wiele lat prowadził pracownię litografii. Dla wielu pokoleń absolwentów uczelni pozostał niedoścignionym mistrzem. Wachlarz zainteresowań Mianowskiego jest niezwykle szeroki, przy czym jego twórczość cechuje konsekwencja. Artysta przewrotnie korzystał z tradycyjnych i nowoczesnych technik, grał różnymi konwencjami oraz środkami artystycznego obrazowania.

Z perspektywy czasu prace artysty były zawsze aktualne w stosunku do tego, co w danym czasie prezentowała sztuka światowa. Jako jeden z pierwszych polskich artystów w swoje sztuce czerpał z doświadczeń pop-artu. Wiele podróżował, fascynował się kulturą masową, zwłaszcza obszarami związanymi ze sportem oraz seksualnością człowieka. Wczesne prace artysty można określić mianem ekspresjonistycznych, później pojawiają się wyraźne wpływy surrealizmu, a kolejno informelu i nadrealizmu. Sztuka w przypadku Mianowskiego wymagała czasu. Jak mawiał: „Pośpiech poniża”. Swoje prace malował powoli, cyzelował tygodniami, dzięki czemu cechują się dopracowanym detalem i wysokim poziomem warsztatowym.

33

M A JA BO ROWI CZ 1980

"Metamorfoza", 2016 olej/płótno, 60 x 100 cm sygnowany p.d.: 'M. BOROWICZ' sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: 'MAJA BOROWICZ | METAMORFOZA | 2016 OIL ON CANVAS' estymacja: 40 000 - 50 000 PLN 9 300 - 11 600 EUR OPINIE:

do pracy dołączono odautorski certyfikat autentyczności POCHODZENIE:

kolekcja prywatna, Warszawa

REALIZM EMOCJONALNY „INTERESUJE MNIE WIELE RZECZY, NIEUSTANNIE CZEGOŚ SZUKAM, COŚ DOSKONALĘ, PRZEŁAMUJĘ STANDARDY, OTWIERAM NOWE DRZWI, POTEM KOLEJNE I KOLEJNE, ALE ZA NIMI ZAWSZE STOI CZŁOWIEK W CAŁYM SWOIM JESTESTWIE I KRUCHOŚCI BYTU. MOJA WIZJA CZŁOWIECZEŃSTWA JEDNYCH SZOKUJE, INNYCH FASCYNUJE, ALE NIKOGO NIE POZOSTAWIA OBOJĘTNYM. BOHATEROWIE MOICH OBRAZÓW ULEGAJĄ NIEUSTANNYM TRANSFORMACJOM; BUDUJĄ, NISZCZĄ, RANIĄ SIĘ WZAJEMNIE, ALE ZAWSZE POWSTAJĄ JAK FENIKS Z POPIOŁU”. MAJA BOROWICZ

Maja Borowicz jest obecnie jedną z najbardziej rozpoznawalnych i poszukiwanych artystek młodego pokolenia tworzących w nurcie surrealizmu i realizmu magicznego, choć jak sama przyznaje, najbardziej odpowiada jej termin realizmu emocjonalnego. Właśnie owa emocjonalność oraz pewnego rodzaju mistycyzm zdają się najlepiej określać twórczość artystki będącą niejako opowieścią o uczuciu, problemach relacji międzyludzkich, często tych najbardziej intymnych. Z jednej strony świat wykreowany przez Borowicz wydaje się mocno osadzony w rzeczywistości, z drugiej zaś otwiera się na wydarzenia wyraźnie przekraczające doznania. Prace artystki powstają w wyniku połączenia daleko posuniętej wyobraźni oraz doskonałych umiejętności warsztatowych – wyczucia linii i rysunku, bogatej gamy kolorystycznej, zróżnicowania światła, ale także przestrzeni. Szczególnie ważnym w twórczości Mai Borowicz tematem wydaje się idea upływającego czasu oraz temporalnego spojrzenia w przyszłość. Prawie wszystkie jej obrazy zdają się „rozpadać” na oczach widza, czyniąc je nie tylko dynamicznymi, ale przede wszystkim wskazują na to, co jest dla autorki najważniejsze, a jest tym zapis chwili, wskazanie na jej ulotność, fakt przemijania. Jak przyznaje sama artystka: „Wyboista droga, którą szłam, prowadziła przez lata osobistej walki o przetrwanie. Wyobraźnia podsuwała mi obrazy, które zamykały w sobie to wszystko, czym byłam, co przeżyłam, czego byłam i jestem świadkiem. To wszystko jest żywe i widoczne w moich obrazach. Bohaterowie niemal zawsze składają się z kawałków, pękają, łamią się, roztrzaskują, posiadają mechaniczne elementy, co jest alegorią moich osobistych zmagań. Wyrastają z pamięci o minionych pokoleniach, są echem głębokich wzruszeń”. Bohaterowie obrazów Borowicz umieszczeni są na tle urbanistycznych, często futurystycznych przestrzeni o bionicznych detalach. Borowicz jest bowiem perfekcjonistką, dla której liczy się każdy szczegół kompozycyjny, dlatego też artystka spędza wiele miesięcy nad każdym swoim płótnem.

34

ZOFIA BŁ AŻKO 1986

Ksenia, 2016 olej/płótno, 72 x 54 cm sygnowany monogramem artystki p.d.: 'ZB' sygnowany i datowany na blejtramie: 'Z.BLAZKO, 2016' estymacja: 7 000 - 9 000 PLN 1 700 - 2 100 EUR

„Wydaje mi się, że moje obrazy są w większości uniwersalne i przystępne w odbiorze, bardziej od np. sztuki konceptualnej. Pracuję z nadzieją, że moje prace podobają się i są zrozumiałe dla osób w różnym wieku, o różnej wrażliwości, wykształceniu, dla osób z różnych kręgów kulturowych”. Zofia Błażko

35

K A T A R Z Y N A K O ŁT A N 1972

"Salma", 2020 tempera jajowa/płyta, 80 x 90 cm sygnowany i datowany p.d.: 'Kołtan '2020' estymacja: 8 000 - 10 000 PLN 1 900 - 2 400 EUR

Katarzyna Kołtan w swojej twórczości posługuje się bardzo rzadką i wymagającą techniką – temperą jajkową. Sama artystka przyznaje, że pracochłonna budowa jej kompozycji, tysiące najdrobniejszych pociągnięć pędzla, zmuszają ją do pokory i dają czas na pogłębioną refleksję. Styl Kołtan jest rozpoznawalny na pierwszy rzut oka. W niesztampowy sposób artystka łączy ze sobą renesansową technikę malarską z uwspółcześnioną symboliką oraz językiem wyrazu. Niekończącym źródłem inspiracji są dla artystki kobiety. Przedstawia je zazwyczaj w kluczowym dla nich momencie przemiany bądź w chwili przed ważną zmianą w życiu. Ten ulotny, magiczny moment zawieszenia, kiedy przeszłość przestaje mieć znaczenie, artystka uwiecznia na swoich obrazach. Kołtan oprócz malarstwa zajmuje się fotografią portretową oraz street photo.

36

K ATA R Z Y N A S Ł O W I A Ń S K A - K U C Z 1961

Spotkanie, 2020 olej/płótno, 92 x 73 cm sygnowany i datowany l.d.: 'K. Słowiańska | 2020' estymacja: 3 000 - 5 000 PLN 700 - 1 200 EUR

W pracach Katarzyny Słowiańskiej-Kucz można przyglądać się magicznemu światu. Artystka przez lata swojej twórczości wykształciła niezwykle charakterystyczny styl obrazowania, tak odmienny od współczesnej sceny artystycznej. Świadomie nawiązując do znanych z historii sztuki przedstawień, odnosząc się do historii ubioru i obyczajów, malarka opowiada w swoich dziełach niesamowite historie. Dużo w nich teatralności i kostiumu, kolorowej scenografii i fantastycznych stworów. „Bajki” Słowiańskiej-Kucz, wydaje się, nie są jednak przeznaczone dla dzieci, znajdziemy w nich dużą dozę tajemnicy i niepokoju, a niejednokrotnie smutku przeszywającego twarze bohaterów. Prezentowana praca idealnie wpisuje się w tę koncepcję. W tytułowym „Spotkaniu”, oprócz głównej bohaterki, uczestniczy grupa stworów, zwierząt, które otoczyły młodą dziewczynę. W rozbudowanej, niemal werystycznie malowanej scenografii roślinnej znajdziemy całe imaginarium stworzeń, które łączą w sobie cechy różnych gatunków. Nieuchronnie nasuwa się tu skojarzenie z późnośredniowiecznym malarstwem, w szczególności przedstawieniami Hieronimusa Boscha, przesyconymi fantastycznymi wizjami. Do tego okresu w historii kultury może odnosić widza również strój pozującej – aksamitna suknia wyszywana złotymi nićmi. Całość podkreśla tajemniczą atmosferę przedstawienia.

37

S TA N I S Ł A W A P I E T R Z A K - K R U P I Ń S K A 1930

"Irysy", 1990 olej/płótno, 46x38 cm sygnowany monogramem autorskim i datowany p.d.: '1990' sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: '1990 R | STANI. PIETRZAK - KRUPIŃSKA | OLEJ. "IRYSY" "46 x 38" | 510.' estymacja: 3 500 - 5 000 PLN 900 - 1 200 EUR

38

S TA N I S Ł A W A P I E T R Z A K - K R U P I Ń S K A 1930

"Mój kaktus", 1988 olej/płótno, 46x38 cm sygnowany i datowany p.g.: 'STANI. PIETRZAK. KRUPIŃSKA | 1988' sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: 'STANISŁAWA | PIETRZAK-KRUPIŃSKA 1988 R. IX | "MÓJ KAKTUS" | OLEJ. 46x38 cm | 358' estymacja: 3 500 - 5 000 PLN 900 - 1 200 EUR

39

MACIEJ WIERZBICKI 1981

Arkadia akryl/płótno, 60 x 70 cm sygnowany p.d.: 'M.Wierzbicki' estymacja: 3 000 - 5 000 PLN 700 - 1 200 EUR

40

MACIEJ WIERZBICKI 1981

Wcielenia akryl/płótno, 57,5 x 78 cm sygnowany p.d.: 'M. Wierzbicki' estymacja: 3 000 - 5 000 PLN 700 - 1 200 EUR

41

JACEK LIPOWCZAN 1951

"A teraz gramy w bambuko", 2020 olej/deska, 73 x 53 cm (w świetle passe-partout) sygnowany, datowany i opisany l.d.: 'JALI 09-10/20 | No 170' sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: 'JACEK LIPOWCZAN - "JALI" | "A TERAZ GRAMY W BAMBUKO!" | 09-10/2020 | No 170 | [...]' estymacja: 4 000 - 6 000 PLN 1 000 - 1 400 EUR

„Przedstawienia, które tworzy Jacek Lipowczan, można zaliczyć do realizmu surrealistycznego, jednak pomimo nadrealistycznej stylistyki obrazy osadzone są w autentycznym świecie. Pozornie bawią i cieszą oko bajkową stylistyką, jednak po dłuższym obcowaniu ujawniają prawdy dotyczące rzeczywistości, w której funkcjonujemy. Często prawdy te nie są pochlebne, odnoszą się do naszych słabości i paradoksów codzienności, dlatego też twórczość Lipowczana może wydać się niepokojąca w swojej formie”. Justyna Tomczak

42

P I OTR JA KUBCZ A K 1968

"Czekając na cy-ud", 2019 olej/płótno, 120 x 60 cm sygnowany i datowany p.d.: 'PJakub | 19' sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: 'PIOTR JAKUBCZAK | "CZEKAJĄC | NA CY-UD" | 2019 | 120 x 60' estymacja: 5 000 - 7 000 PLN 1 200 - 1 700 EUR

Piotr Jakubczak ukończył Liceum Plastyczne w Zamościu. W latach 1991-93 pracował jako modelator w Teatrze STU w Krakowie oraz w Teatrze Ludowym. Edukację artystyczną uzyskał, studiując konserwację architektury w Nysie Kłodzkiej oraz malarstwo na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie w pracowniach prof. Leszka Misiaka oraz prof. Zbigniewa Kuntza. W latach 1997-2007 mieszkał i tworzył we Francji, gdzie wystawiał między innymi w Nicei, Montpellier czy Narbonne. Prace artysty znajdują się w wielu zbiorach prywatnych w kraju i za granicą.

43

J A C E K PA Ł U C H A 1966

Powracająca z zakupów 2, 2009 olej/płótno, 100 x 81 cm (w świetle oprawy) sygnowany i datowany p.d.: 'J. Pałucha 2009' estymacja: 5 000 - 9 000 PLN 1 200 - 2 100 EUR LITERATURA:

J. Pałucha. Agroturystyka Jacka Pałuchy, red. Ilona Pałucha, brak miejsca i daty wydania, s. 162 (il.)

„Twórczość Jacka Pałuchy wyróżnia się na tle współczesnej plastyki swoją oryginalnością i własnym językiem malarskim. Rzadko się bowiem zdarza, aby nastąpiło tak doskonałe zespolenie tematu z idealnie dopasowaną do niego formą narracji malarskiej. Tematyka prac Artysty jest najczęściej ściśle związana z otaczającą nas codziennością, a jego doskonały zmysł obserwacyjny i wyobraźnia pozwalają przekazać tę codzienność z lekką nutą ironii i humoru”. Wiesław Ochman

44

KR Z YSZ TO F Ż YN G I EL 1982

"Kołysanka", 2016 olej/płótno, 45 x 30 cm sygnowany i datowany l.d.: 'Pictis Krzysztof Żyngiel A.D. 2016' sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: '"Kołysanka" | Krzysztof Żyngiel | olej na płótnie 45x30 cm | Częstochowa 2016' estymacja: 4 000 - 6 000 PLN 1 000 - 1 400 EUR

45

KR Z YSZ TO F Ż YN G I EL 1982

"Oratorium sceniczne", 2020 olej/płótno, 100 x 70 cm sygnowany i datowany p.d.: 'Animus 51/2020' sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: '"Oratorium sceniczne" | Krzysztof Żyngiel | olej na płótnie | format 100 x 70 | Częstochowa 2019' estymacja: 6 000 - 8 000 PLN 1 400 - 1 900 EUR OPINIE:

do pracy dołączono odautorski certyfikat autentyczności

46

JERZY PLUCHA 1951

"Zaufanie 02", 2013 tempera jajowa, złoto mineralne/płótno, 110 x 80,5 cm sygnowany i datowany p.d.: 'Jurp | 2013' sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: 'Jurp | "Zaufanie 02 | temp. nat. 110 x 80,5 | mal. Jerzy Plucha, 2013' estymacja: 12 000 - 18 000 PLN 2 800 - 4 200 EUR

Jerzy Plucha w swoim malarstwie posługuje się starodawną i bardzo trwałą techniką tempery jajowej (malarstwo sakralne gotyku, ikony), która używana była do okresu renesansu. Wyparta została przez spoiwo olejne i od tego czasu używana sporadycznie. Szlachetna technika tempery naturalnej uważana jest za wyjątkowo trudną i czasochłonną, co ma związek z autorskim przygotowaniem podłoża oraz ręcznym ucieraniem pigmentów ze spoiwem. Artysta, z zawodu konserwator dzieł sztuki, w początkowym okresie swojej twórczości malował kopie obrazów oraz obrazy abstrakcyjne w technice olejnej. Pod koniec lat 90-tych postanowił poszukać własnej tożsamości artystycznej w konwencji przedstawiającej. Spowodowało to zmianę spoiwa olejnego na jajowe, a także rozwiązania formalne odmienne od malarstwa starych mistrzów i mistrzów współczesnych. W malarstwie Pluchy można zauważyć „ducha” Secesji, co ma związek z częstym używaniem złota płatkowego, złota mineralnego a także dekoracyjność i dbałość o szczegóły.

„MALARSTWO JERZEGO PLUCHY, ODERWANE OD WSPÓŁCZESNYCH PRĄDÓW I MÓD PLASTYCZNYCH, ROZWIJA SIĘ SWYM ODMIENNYM, NIETYPOWYM RYTMEM. ARTYSTA WYCHOWANY NA STARYCH MISTRZACH, WYPRACOWAŁ WŁASNĄ, ODRĘBNĄ ESTETYKĘ, PEŁNĄ ODNIESIEŃ DO NAJŚWIETNIEJSZYCH, DEKORACYJNYCH OSIĄGNIĘĆ OKRESU EUROPEJSKIEJ SECESJI Z PRZEŁOMU XIX I XX WIEKU. NIEZWYKŁY NASTRÓJ FIGURATYWNYCH PŁÓCIEN ARTYSTY, OPARTY JEST NA WYSZUKANEJ I PASTELOWEJ PALECIE BARWNEJ. BAŚNIOWOŚĆ I SZLACHETNOŚĆ TEGO MALARSTWA, POGŁĘBIA ZASTOSOWANIE TECHNIK MALARSKICH ZACZERPNIĘTYCH Z HISTORII SZTUKI, CO ŚWIADCZY O BOGATEJ WIEDZY I DOŚWIADCZENIU AUTORA. DZIĘKI TEMU, MOŻEMY SIĘ ZANURZYĆ W NIEZWYKŁY ŚWIAT, PEŁEN ŁAGODNEJ ZADUMY MALARZA I POETY, JAKIM JEST JERZY PLUCHA”. JERZY TYBURSKI (DYREKTOR BWA W ZAMOŚCIU)

47

MARIUSZ ZDYBAŁ 1955

"Dziewczyna z hotelu Excelsior", 2017 olej/płótno, 70 x 100 cm sygnowany i datowany l.d.: 'ZDYBAŁ '2017' sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: '"DZIEWCZYNA Z HOTELU | EXCELSIOR" | 70 x 100 cm - olej, płótno | MARIUSZ ZDYBAŁ '2017' estymacja: 7 000 - 9 000 PLN 1 700 - 2 100 EUR

„Oglądaniu obrazów Mariusza Zdybała towarzyszy zwykle subtelne, trudne do zdefiniowania napięcie. Wywołują je charakterystyczne dla jego twórczości, niewystępujące w świecie realnym konfiguracje naturalistycznie oddanych osób, przedmiotów i miejsc. (…) Zdybał nie opowiada nam pięknych historii, nie komentuje rzeczywistości, nie angażuje się w ważne społecznie sprawy. Po prostu maluje, gładko i pedantycznie, wykorzystując jako spiritus movens własną wyobraźnię. Podpowiada mu ona, że najwdzięczniejszym malarskim tematem jest postać kobieca. Ubrana lub naga, stojąca lub krocząca, leżąca albo siedząca, zazwyczaj samotna, zawieszona w odrealnionej przestrzeni, ukazana na tle architektonicznego sztafażu (…), ulokowana w baśniowym krajobrazie”. Krzysztof Sztuciński

48

TA D E U S Z C I E S I U L E W I C Z 1936-1997

Muza Gdańska z blaszanym bębenkiem II, 1985 olej/płótno, 65 x 75 cm sygnowany, datowany i opisany u dołu: '"Muza Gdańska" - Tad. Ciesiulewicz 1985' na odwrociu naklejka autorska z opisem pracy estymacja: 3 000 - 5 000 PLN 700 - 1 200 EUR

Tadeusz Ciesiulewicz formę dla swojej artystycznej ekspresji odnalazł w estetyce surrealizmu. Jego wypracowane, przesycone kolorem studia postaci, zwierząt i form naturalnych składają się w niecodzienne przedstawienia, w których artysta łączy ze sobą często odległe światy. Taka jest prezentowana praca „Muza Gdańska z blaszanym bębenkiem II”. Artysta wraz z rodziną został w 1945 roku repatriowany z Wilna do Gdańska i na wybrzeżu spędził większość swojego życia. W Wolnym Mieście uczęszczał do Liceum Plastycznego, by później kontynuować naukę na Akademii Sztuk Pięknych (wówczas Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Pięknych) pod kierunkiem Janusza Studnickiego i Hanny Żuławskiej. Ciesiulewicz stworzył przynajmniej kilka prac inspirowanych okolicą Trójmiasta. W tle tytułowej muzy można zauważyć charakterystyczny zabytek Gdańska – żuraw znajdujący się nad Motławą. Muzie towarzyszą atrybuty o znaczeniu symbolicznym. Tadeusz Ciesiulewicz tworzył w wielu mediach, od malarstwa sztalugowego po ilustrację wydawniczą. Uczestniczył w ponad 200 wystawach w kraju i za granicą, a jego prace znajdują się między innymi w zbiorach muzeów narodowych, w Centralnym Muzeum Morskim w Gdańsku oraz w Międzynarodowej Galerii Malarstwa Współczesnego w Pieszczanach (Słowacja).

49

JACEK STĘPIEŃ Krąg życia, 2016 olej/płótno, 40 x 85 cm sygnowany i datowany l.d.: 'J.Stępień | 2016' estymacja: 3 000 - 5 000 PLN 700 - 1 200 EUR

50

JACEK STĘPIEŃ Orzeł, 2018 olej/płótno, 50 x 90 cm sygnowany i datowany l.d.: 'J. Stępień | 2018' estymacja: 3 000 - 5 000 PLN 700 - 1 200 EUR

51

KR Z YSZ TO F WIŚ N I E WS KI 1960

"Promień", 2018 olej/płótno, 73 x 92 cm sygnowany i datowany l.d.: 'Krzysztof Wiśniewski 2018R' sygnowany, datowany i opisany na odwrociu: 'Krzysztof Wiśniewski | "PROMIEŃ" - 2018 R | A RAY OF LIGHT" | Olej na płótnie | 70x80 | [podpis autora]' estymacja: 7 000 - 9 000 PLN 1 700 - 2 100 EUR OPINIE:

do pracy dołączono certyfikat autentyczności podpisany przez artystę

„Mój kolor niebieski jest nie tylko barwą perspektywiczną, barwą niewdzierającą się w głąb, lecz pociągającą w dal. Błękit w połączeniu z zielenią razem stają się duchowe, odnoszą się do chwili przeszłości i przyszłości, pasują one do niespokojnej, tęsknej wrażliwości i samotności. Natomiast szereg figur, mówiąc najprościej, jest wyznacznikiem podkreślającym niepewność upływającego czasu i swoistej gry ludzkiego losu”. Krzysztof Wiśniewski

52

DAWI D F I G I E L E K / TI M O RI N E T T 1979

Katharsis, 2015 olej/płótno, 50 x 70 cm sygnowany l.d.: 'Timo' estymacja: 2 000 - 4 000 PLN 500 - 1 000 EUR OPINIE:

do pracy dołączono odautorski certyfikat autentyczności

53

DAWI D F I G I E L E K / TI M O RI N E T T 1979

W stronę światła, 2016 olej/płótno, 50 x 70 cm sygnowany l.d.: 'Timo' estymacja: 2 000 - 4 000 PLN 500 - 1 000 EUR OPINIE:

do pracy dołączono odautorski certyfikat autentyczności

54

MARIAN MICHALIK 1947-1997

Pejzaż, 1990 pastel/karton, 29x49,50 cm (w świetle passe-partout) sygnowany i datowany l.d.: 'Michalik '90' estymacja: 3 500 - 5 000 PLN 900 - 1 200 EUR

Marian Michalik był jedną z najważniejszych postaci częstochowskiego środowiska sztuki. Jego znakiem rozpoznawczym stały się perfekcyjne warsztatowo, zawieszone w sennej, onirycznej atmosferze martwe natury oraz pejzaże przedstawiające piękno i złożoność zjawisk atmosferycznych. Oprócz bogatego œuvre artysta pozostawił po sobie również szereg historii i anegdot związanych z jego charyzmą i osobowością. Do ukształtowania się mitu niedocenianego w Polsce artysty-outsidera z pewnością przyczyniła się nagła, tragiczna śmierć twórcy w wieku 50 lat. Jak pisał Tadeusz Miśkiewicz: „W jego pracach nietrudno dostrzec zafascynowanie tym, co w dorobku sztuki najcenniejsze, a mianowicie malarstwem starych mistrzów. Godne podziwu jest opanowanie warsztatu, położenie nacisku na częstokroć w pogoni za nowinkami – lekceważone sprawy technologii, owej ‚kuchni malarskiej’, bez znajomości której żenujący może być wynik

usiłowań wypowiadania się w konwencji realistycznej. Marian Michalik oparł się bowiem pokusom chwytliwych powabów różnorakich mód i ich pozornej łatwości, rozumiejąc, że jedynie twarda szkoła malarstwa realistycznego – przynajmniej na początku drogi twórczej – opanowanie wszystkich jego tajników może doprowadzić do wypracowania indywidualnego stylu. (…) Wzajemne relacje pomiędzy poszczególnymi przedmiotami, co dzieje się w przestrzeni, wysmakowany kolor, zróżnicowanie walorowe, a co za tym idzie silnie działający na odbiorcę nastrój, wszystko to osiągnięte na bazie rzetelnego warsztatu, zdaje się zapowiadać zarysowanie się już teraz silnej indywidualności twórczej o zdecydowanie realistycznej orientacji” (Tadeusz Miśkiewicz, Malarstwo Mariana Michalika. Katalog wystawy w Wojewódzkim BWA w Częstochowie, Częstochowa 1989, s. nlb.).

55

JAN SUMIGA 1944-2005 Bez tytułu olej/deska, 25 x 21,5 cm estymacja: 3 000 - 5 000 PLN 700 - 1 200 EUR

Jan Sumiga ukończył warszawską Akademię Sztuk Pięknych na wydziale projektowania graficznego w pracowni Juliana Pałki. U artysty bardzo wcześnie, bo już na studiach, ujawniła się fascynacja fantastyką. Dyplom z wyróżnieniem uzyskał w 1974 właśnie za serię obrazów science-fiction. Sumiga swoje prace wystawiał bardzo rzadko, pokornie twierdząc, że to, co stworzył, nie jest jeszcze dziełem skończonym, czyli takim do pokazania szerszej publiczności. Artysta debiutował udziałem w zbiorowej wystawie zatytułowanej „XIV debiutem absolwentów ASP” w 1975. W latach 1976-77 wystawiał w warszawskim Kole Młodych Plastyków. Brał też udział w licznych wystawach za granicą, między innymi w Barcelonie na Biennale „Sport w sztuce” w 1977, w Deploma Galerie w Dusseldorfie w 1979 czy Nowym Jorku w Marie Pellicone Gallery w 1982. Artysta uprawiał malarstwo i rysunek, a ostatnią jego pasją stał się pastel.

56

FRANCISZEK MAŚLUSZCZAK 1948

"Wyjście lali. Spacer", 1997 akryl/płótno, 24x18 cm (w świetle oprawy) sygnowany i datowany wzdłuż prawej krawędzi: 'Fr. M 97.' sygnowany, datowany i opisany na blejtramie: 'Franciszek | Maśluszczak | ACRYLIC 1997 | WYJŚCIE LALI. SPACER' estymacja: 1 200 - 2 200 PLN 300 - 600 EUR

„Jeśli ktoś swoją sztuką potrafi trafnie oddać życzliwość, swojskość, ciepłą spontaniczność współczesnego świata – to z pewnością jest to Franciszek Maśluszczak. Z jednej strony tworzy i obraca się w gronie prowincjonalnych obywateli, małomiasteczkowych krajobrazów, z drugiej zaś, w bajkowym etosie zapełnianym przez nieco uczłowieczone role”. Maciej Łagiewski

57

FRANCISZEK MAŚLUSZCZAK 1948

"Plama", 1999 akwarela/papier, 44 x 29 cm (w świetle oprawy) sygnowany i datowany p.g.: 'Franciszek Maśluszczak | 1999' oraz opisany l.g.: 'Plama' opisany na odwrociu: 'PLAMA | 44x29 cm' estymacja: 1 200 - 2 200 PLN 300 - 600 EUR

58

FRANCISZEK MAŚLUSZCZAK 1948

"Jagusia i Boryna", 2000 tusz/papier, 50 x 35 cm (w świetle oprawy) sygnowany i datowany p.d.: 'Franciszek Maśluszczak 2000' oraz opisany l.g.: 'Jagusia z Boryną' estymacja: 1 200 - 2 200 PLN 300 - 600 EUR

59

TO M A SZ S Ę TOWS KI 1961

"Zegarmistrz świata" akwaforta/papier, 42,5 x 62 cm (w świetle passe-partout) sygnowany i opisany l.d.: 'T. Sętowski "Zegarmistrz świata" akwaforta E/A' estymacja: 4 000 - 5 500 PLN 1 000 - 1 300 EUR

„Malując zapomina się o bożym świecie i oczywiście nierzadko jest to pewien rodzaj ulgi. Jednak paradoksalnie sztuka powoduje również stres, często rodzi się w bólach. To też jest cena, którą artysta musi zapłacić malując swoje dzieła. Bywa, że najlepsze obrazy powstawały w nieludzkich trudach, wielu malarzy niszczyło swoje prace podczas tworzenia, co jest dowodem na to, że artysta wciąż czuje się niedoskonały, rozczarowany. Jednak to właśnie napędza jego byt artystyczny. Jest takie stare, wyświechtane powiedzenie; najlepszy obraz to ten, którego jeszcze nie namalowałem. Ale tak to właśnie wygląda, pragniemy kolejną pracą zaskoczyć przede wszystkim samych siebie, a potem dopiero odbiorcę”. Tomasz Sętowski

60

TO M A SZ S Ę TOWS KI 1961

"Pionek" brąz, 13 x 8 x 8 cm sygnowany: 'SĘTOWSKI' estymacja: 2 000 - 4 000 PLN 500 - 1 000 EUR OPINIE:

do pracy dołączono certyfikat autorski

61

TO M A SZ S Ę TOWS KI 1961

"Skrzypek" brąz, 42 x 13,5 x 36 cm sygnowany: 'Sętowski' estymacja: 9 000 - 12 000 PLN 2 100 - 2 800 EUR

SZTUKA DAWNA

MELA MUTER

Maria, około 1915-1925

XIX W IEK , MODERNIZM , MIĘDZ Y WOJ NIE AUKC JA 1 7 G RUD N I A 20 20 , 1 9 : 0 0

M I E J S C E A U K C J I I W Y S TA W Y

Dom Aukcyjny Desa Unicum, ul. Piękna 1A, Warszawa

W Y S TA W A O B I E K T Ó W

7 – 17 grudnia 2020

MŁODA SZTUKA

IZABELA GAŁĄZKA

„Pracowniczki II”, 2020

AUKC JA 2 2 G RUD N I A 20 20 , 1 9 : 0 0

M I E J S C E A U K C J I I W Y S TA W Y

Dom Aukcyjny Desa Unicum, ul. Piękna 1A, Warszawa

W Y S TA W A O B I E K T Ó W

12 – 22 grudnia 2020

SZTUKA DAWNA

P R Z YJ M U J E MY O B I E K T Y N A N A D C H O DZ ĄC E A U KC J E

GRAFIK A ART YST YCZNA 26 ST YCZNIA 2021

A RT O UTL E T SZ TU K A DAWN A 9 LU TEG O 20 2 1

Termin przyjmowania obiektów: DO 20 GRUDNIA 2020

Termin przyjmowania obiektów: DO 5 ST YCZNIA 2021

kontakt: Marek Wasilewicz m.wasilewicz@desa.pl, 22 163 66 47, 795 122 702

kontakt: Paulina Adamczyk p.adamczyk@desa.pl, 22 163 66 14, 532 759 980

P R A C E N A PA P I E R Z E 25 LUTEGO 2021

XIX WIEK, MODERNIZM, MIĘDZY WOJNIE 1 8 M A RC A 2 0 2 1

Termin przyjmowania obiektów: DO 20 ST YCZNIA 2021

Termin przyjmowania obiektów: DO 10 LUTEGO 2021

kontakt: Małgorzata Skwarek m.skwarek@desa.pl, 22 163 66 48, 795 121 576

kontakt: Tomasz Dziewicki t.dziewicki@desa.pl, 22 163 66 46, 735 208 999

SZTUKA WSPÓŁCZESNA

P R Z YJ M U J E MY O B I E K T Y N A N A D C H O DZ ĄC E A U KC J E

P R A C E N A PA P I E R Z E 18 LUTEGO 2021

K L A SYC Y AWA N G A R DY P O 1 94 5 4 M A RC A 2 0 2 1

Termin przyjmowania obiektów: DO 11 ST YCZNIA 2021

Termin przyjmowania obiektów: DO 1 LUTEGO 2021

kontakt: Agata Matusielańska a.matusielanska@desa.pl, 22 163 66 50, 539 546 699

kontakt: Anna Szynkarczuk, a.szynkarczuk@desa.pl, 22 163 66 41, 664 150 866

NOWE POKOLENIE PO 1989 1 1 M A RC A 2 0 2 1

FOTO G R A F I A KO L EKC J O N ERS K A 15 KWIETNIA 2021

Termin przyjmowania obiektów: DO 8 LUTEGO 20210

Termin przyjmowania obiektów: 4 M A RC A 2 0 2 1

kontakt: Artur Dumanowski a.dumanowski@desa.pl, 22 163 66 42, 795 122 725

kontakt: Katarzyna Żebrowska k.zebrowska@desa.pl, 22 163 66 49, 539 546 701

Udział klienta w aukcji regulują WARUNKI SPRZEDAŻY AUKCYJNEJ, WARUNKI POTWIERDZENIA AUTENTYCZNOŚCI oraz niniejszy PRZEWODNIK DLA KLIENTA. Zachęcamy do zapoznania się z trzyczęściowym regulaminem, który ma na celu przedstawienie stosunku prawnego pomiędzy Domem Aukcyjnym DESA Unicum a kupującym w ramach aukcji. DESA Unicum pełni funkcję pośrednika handlowego pomiędzy komitentami wstawiającymi obiekty na aukcję a kupującymi. Warunki mogą być przez DESA Unicum odwołane lub zmienione poprzez aneksy dostępne w sali aukcyjnej lub poprzez obwieszczenie aukcjonera.

PRZEWODNIK DLA KLIENTA I. PRZED AUKCJĄ 1. Cena wywoławcza Cena wywoławcza jest kwotą, od której aukcjoner rozpoczyna licytację. Zwyczajowo cena wywoławcza zawarta jest między połową a trzy czwarte dolnej granicy estymacji. Cena wywoławcza może być podana w katalogu. 2. Opłata aukcyjna Do kwoty wylicytowanej doliczamy opłatę aukcyjną. Opłata aukcyjna stanowi dodatkowe wynagrodzenie DESA Unicum z tytułu obsługi transakcji sprzedaży i wynosi 18% końcowej ceny obiektu (kwoty wylicytowanej). Opłata aukcyjna obowiązuje również w sprzedaży poaukcyjnej, w przypadku kiedy obiekt nie został sprzedany w ramach aukcji. Kwota wylicytowana wraz z opłatą aukcyjną zawiera podatek od towarów i usług VAT. Na zakupione obiekty wystawiamy faktury VAT marża. Wystawiamy je na wyraźne życzenie klienta. Jeżeli w dniu ewidencjonowania sprzedaży na kasie rejestrującej (w dniu wystawienia paragonu fiskalnego), klient nie jest pewny, czy chce otrzymać fakturę VAT marża, powinien on podać kasjerowi numer, za pomocą którego jest zidentyfikowany na potrzeby podatku lub podatku od wartości dodanej (NIP), w celu umieszczenia tego numeru na paragonie fiskalnym. DESA Unicum nie może wystawić faktury do paragonu, który nie będzie zawierać numeru NIP nabywcy, pomimo zgłoszenia takiego żądania przez klienta w ustawowym terminie. Jeżeli kwota należności ogółem nie przekracza kwoty 450 zł albo kwoty 100 euro, jeżeli kwota ta określona jest w euro, paragon fiskalny zawierający NIP stanowi fakturę uproszczoną, co do której nie zachodzi konieczność wystawienia dodatkowej faktury VAT marża. 3. Estymacja Podana w katalogu estymacja jest szacunkową wartością obiektu i ma charakter wskazówki dla zainteresowanego nim klienta. W celu uzyskania dodatkowych informacji odnośnie estymacji rekomendujemy kontakt z naszymi doradcami. Licytacja zakończona w przedziale estymacji lub powyżej górnej granicy estymacji jest transakcją ostateczną. Estymacje nie uwzględniają opłaty aukcyjnej ani żadnych opłat dodatkowych. 4. Estymacje w walutach innych niż polski złoty Transakcje aukcyjne zawierane są w polskich złotych, jednakże estymacje w katalogu aukcyjnym mogą być podawane w euro lub dolarach amerykańskich. Kurs walut w dniu aukcji może się różnić od tego w dniu druku katalogu, informacja ta ma więc charakter orientacyjny. 5. Cena gwarancyjna Jest to najniższa kwota, za którą możemy sprzedać obiekt bez dodatkowej zgody sprzedającego. Jest równa bądź niższa niż dolna granica estymacji. Poszczególne obiekty mogą, jednak nie muszą, posiadać ceny gwarancyjnej. Jeżeli w drodze licytacji cena gwarancyjna nie zostanie osiągnięta, zakończenie licytacji skutkuje odczytaniem przez aukcjonera słowa "pass". Oznacza to, że transakcja nie została zawarta. Fakt ten zostaje ogłoszony bez uderzenia młotkiem. Opcjonalnie, jeżeli transakcja nie osiągnie ceny gwarancyjnej, aukcjoner może ogłosić zawarcie transakcji warunkowej. Fakt ten zostaje ogłoszony po uderzeniu młotkiem. 6. Pass "Pass" zostaje odczytany przez aukcjonera w momencie, kiedy licytacja danego obiektu nie osiągnęła poziomu ceny gwarancyjnej i nie dochodzi do zwarcia transakcji w ramach aukcji. Klienci zainteresowani takim obiektem mogą zgłaszać oferty zakupu po zakończeniu aukcji. Dom Aukcyjny zastrzega sobie prawo przyjęcia więcej niż jednej oferty poaukcyjnej, Klient, który złożył ofertę w wysokości ceny gwarancyjnej, ma pierwszeństwo zakupu. Dom Aukcyjny zastrzega sobie również prawo do nieoferowania obiektów w sprzedaży poaukcyjnej. 7. Transakcja warunkowa Możliwość zawierania transakcji warunkowych w ramach aukcji musi być ogłoszona przez aukcjonera przed rozpoczęciem aukcji. Tego typu transakcja zostaje zawarta w momencie, kiedy licytacja nie osiągnęła poziomu ceny gwarancyjnej i aukcjoner ogłosił taki fakt po uderzeniu młotkiem. Transakcja warunkowa traktowana jest jako wiążąca oferta nabycia obiektu po cenie wylicytowanej. Zobowiązujemy się do negocjacji ceny z komitentem, jednak nie gwarantujemy możliwości zakupu po cenie wylicytowanej. Jeżeli w toku negocjacji klient zdecyduje się podnieść ofertę do poziomu ceny gwarancyjnej lub zaakceptujemy wylicytowaną kwotę, umowa sprzedaży dochodzi do skutku. Jeżeli negocjacje nie przyniosą pozytywnego efektu w okresie pięciu dni roboczych liczonych od dnia aukcji, obiekt uznajemy za niesprzedany. W okresie tym zastrzegamy sobie prawo do przyjmowania po aukcji ofert równych cenie gwarancyjnej na obiekty wylicytowane warunkowo. W przypadku otrzymania takiej oferty od innego oferenta informujemy o tym fakcie klienta, który wylicytował obiekt warunkowo. W takim przypadku klient ma prawo do podniesienia swojej oferty do ceny gwarancyjnej i wtedy przysługuje mu prawo pierwszeństwa nabycia obiektu. W przeciwnym wypadku transakcja warunkowa nie dochodzi do skutku, a obiekt może zostać sprzedany innemu oferentowi. 8. Obiekty katalogowe Zapewniamy fachową wycenę oraz rzetelny opis katalogowy powierzonego nam do sprzedaży obiektu. Wykonywane są one w najlepszej wierze z wykorzystaniem doświadczenia i fachowej wiedzy naszych pracowników oraz współpracujących z nami ekspertów. Mimo uwagi poświęcanej każdemu z obiektów w pro-

cesie opracowywania, dokumentacji pochodzenia, historii wystaw i bibliografii przedstawione informacje mogą nie być wyczerpujące, a w niektórych przypadkach pewne fakty odnoszące się do kolejnych właścicieli, ekspozycji oraz publikacji, w ramach których obiekt był prezentowany, mogą być celowo nieujawnione. 9. Stan obiektu Opisy katalogowe nie prezentują pełnego stanu zachowania obiektów. Brak takiej informacji nie jest równoznaczny z tym, że obiekt jest wolny od wad i uszkodzeń. Wskazane jest zatem, aby zainteresowani zakupem konkretnego obiektu dokonali jego dokładnych oględzin na wystawie przedaukcyjnej oraz przeprowadzili konsultacje z profesjonalnym konserwatorem, którego na wyraźną prośbę możemy rekomendować. Na specjalne życzenie klienta możemy dostarczyć szczegółowy raport stanu zachowania obiektu. Przygotowując taki raport, nasi pracownicy oceniają stan obiektu, biorąc pod uwagę jego szacunkową wartość oraz charakter aukcji, w ramach której jest on wystawiony na sprzedaż. Mimo że oceny przedmiotów pod tym względem prowadzone są rzetelnie, należy pamiętać, że nasi pracownicy nie są zawodowymi konserwatorami. Jeśli obiekt sprzedawany jest w ramie, nie ponosimy odpowiedzialności za jej stan. W przypadku obiektów nieoprawionych chętnie polecimy profesjonalną pracownię opraw. 10. Wystawa obiektów aukcyjnych Wystawy przedaukcyjne są bezpłatnie dostępne dla oglądających. W trakcie ich trwania zachęcamy do kontaktu z naszymi ekspertami, którzy chętnie odpowiedzą na wszystkie pytania i przekażą szczegółowe informacje o poszczególnych obiektach. 11. Legenda Poniższa legenda wyjaśnia symbole, które mogą Państwo znaleźć w niniejszym katalogu: - obiekty bez ceny gwarancyjnej - obiekty, do których doliczamy opłatę wynikającą z tzw. droit de suite, tj. prawa twórcy i jego spadkobierców do otrzymywania wynagrodzenia z tytułu dokonanych zawodowo odsprzedaży oryginalnych egzemplarzy dzieł. Powyższa opłata jest obliczana według poniższych stawek: 1) 5% kwoty wylicytowanej, jeżeli ta część jest zawarta w przedziale do równowartości 50 000 euro (np. dla kwoty wylicytowanej 2 000 euro opłata 100 euro) oraz 2) 3% kwoty wylicytowanej, jeżeli ta część jest zawarta w przedziale od równowartości 50 000,01 euro do równowartości 200 000 euro (np. dla kwoty wylicytowanej 80 000 euro opłata 3 400 euro) oraz 3) 1% kwoty wylicytowanej, jeżeli ta część jest zawarta w przedziale od równowartości 200 000,01 euro do równowartości 350 000 euro (np. dla kwoty wylicytowanej 300 tys. euro opłata 8 000 euro) oraz 4) 0,5% kwoty wylicytowanej, jeżeli ta część jest zawarta w przedziale od równowartości 350 000,01 euro do równowartości 500 000 euro (np. dla kwoty wylicytowanej 400 tys. euro, opłata 8 750 euro) oraz 5) 0,25% kwoty wylicytowanej, jeżeli ta część jest zawarta w przedziale przekraczającym równowartość 500 000 euro – jednak w kwocie nie wyższej niż równowartość 12 500 euro. W Polsce droit de suite reguluje art. 19-19(5) ustawy o prawach autorskich i pokrewnych z dnia 4 lutego 1994 r. z późniejszymi zmianami, zgodnie z obowiązującą w Unii Europejskiej dyrektywą 2001/84/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 września 2001 r. w sprawie prawa autora do wynagrodzenia z tytułu odsprzedaży oryginalnego egzemplarza dzieła sztuki. Opłata obliczana będzie z użyciem kursu dziennego NBP z dnia poprzedzającego aukcję. Opłata obliczana będzie, gdy równowartość kwoty wylicytowanej przekroczy 100 EUR. Ω - obiekty sprowadzane z państw spoza Unii Europejskiej, do których ceny doliczamy podatek graniczny w wysokości 8% kwoty wylicytowanej - przedmioty wytworzone w całości lub zawierające elementy wytworzone z roślin lub zwierząt określanych jako chronione lub zagrożone ◊ - obiekty z pozwoleniem na wywóz 12. Prenumerata katalogów W sprawie prenumeraty katalogów prosimy o kontakt pod numerem telefonu: 22 163 66 00 lub drogą mailową na adres: prenumerata@desa.pl. Katalogi dostępne są również na naszej stronie internetowej www.desa.pl. Zachęcamy do pobierania darmowych katalogów w formacie PDF. II. AUKCJA Udział w licytacji można wziąć osobiście, po uprzednim złożeniu zlecenia licytacji telefonicznej lub zlecenia licytacji z limitem, a także za pośrednictwem Aplikacji Online (strona internetowa https://bid.desa.pl/ oraz bezpłatna aplikacja mobilna DESA Unicum służące do udziału w licytacji przez Internet). 1. Przebieg aukcji Aukcję prowadzi aukcjoner, który wyczytuje obiekty i kolejne postąpienia, wskazuje licytujących, ogłasza zakończenie licytacji oraz wskazuje zwycięzcę. Zakończenie licytacji obiektu następuje w momencie uderzenia młotkiem przez aukcjonera. Jest to równoznaczne z zawarciem umowy sprzedaży między domem aukcyjnym a licytującym, który zaoferował najwyższą kwotę. W razie zaistnienia sporu w trakcie licytacji aukcjoner rozstrzyga spór albo ponownie przeprowadza licytację danego obiektu. Zastrzegamy sobie prawo do utrwalania przebiegu aukcji za pomocą urządzeń rejestrujących obraz i dźwięk. Zastrzegamy sobie prawo do licytowania jedynie wcześniej zgłoszonych przez uczestników aukcji obiektów. W takiej sytuacji numery obiektów są przed aukcją zgłaszane obsłudze domu aukcyjnego. Aukcjoner ma prawo do

dowolnego rozdzielania lub łączenia obiektów oraz do ich wycofania z licytacji bez podania przyczyn. Opisy zawarte w katalogu aukcji mogą być uzupełnione lub zmienione przez aukcjonera lub osobę przez niego wskazaną przed rozpoczęciem licytacji. Aukcja jest prowadzona w języku polskim, jednak na specjalne życzenie uczestnika aukcji niektóre spośród licytacji mogą być równolegle prowadzone w językach angielskim i niemieckim. Prośby takie powinny być składane najpóźniej godzinę przed aukcją wraz z informacją, których obiektów dotyczą. Licytacja odbywa się w tempie 60-100 obiektów na godzinę. 2. Licytacja osobista W celu licytacji osobistej należy wypełnić formularz udziału w aukcji i odebrać tabliczkę z numerem. Nowi klienci powinni zarejestrować się przynajmniej 24 godziny przed rozpoczęciem aukcji, by dać nam czas na przetworzenie danych. W celu ich weryfikacji możemy poprosić o dokument potwierdzający tożsamość osoby rejestrowanej (dowód osobisty, paszport, prawo jazdy). Dane osobowe klientów są informacjami poufnymi i pozostają do wyłącznej wiadomości DESA Unicum i spółek powiązanych, które mogą przetwarzać dane osobowe uczestników aukcji w zakresie niezbędnym do realizacji zleceń licytacji. Klientom, którzy posiadają nieuregulowane należności z tytułu zakupów na wcześniejszych aukcjach, możemy odmówić udziału w kolejnej. Prosimy o pilnowanie lizaka aukcyjnego. W przypadku jego zgubienia prosimy o natychmiastowe poinformowanie o tym naszej obsługi. Po zakończeniu aukcji należy zwrócić tabliczkę z numerem w punkcie rejestracji, a w przypadku zakupu należy odebrać potwierdzenie zawartych transakcji. 3. Licytacja telefoniczna Jeżeli nie mogą Państwo uczestniczyć w aukcji osobiście, istnieje możliwość licytacji przez telefon za pośrednictwem jednego z naszych pracowników. Klienci zainteresowani taką usługą powinni przesłać wypełniony formularz zlecenia najpóźniej 24 godziny przed rozpoczęciem aukcji. Nie ponosimy odpowiedzialności za realizację zleceń dostarczonych później. Formularz zlecenia dostępny jest na ostatnich stronach katalogu, w siedzibie naszego domu aukcyjnego oraz na naszej stronie internetowej. Formularz należy przesłać faksem, pocztą, mailem lub dostarczyć osobiście. Wraz z formularzem prosimy o przesłanie fotokopii dokumentu tożsamości w celu weryfikacji danych. Nasz pracownik połączy się z klientem przed rozpoczęciem licytacji wybranych obiektów. Nie ponosimy jednak odpowiedzialności za brak możliwości wzięcia udziału w licytacji telefonicznej w przypadku problemów z uzyskaniem połączenia z podanym przez klienta numerem telefonu. Dlatego rekomendujemy wskazanie maksymalnej kwoty (bez opłaty aukcyjnej), do której będziemy mogli licytować w Państwa imieniu. Zastrzegamy prawo do nagrywania i archiwizowania rozmów telefonicznych, o których mowa powyżej. Opisana usługa jest darmowa i poufna. 4. Licytacja w imieniu klienta Drugą opcją dla klientów, którzy nie mogą osobiście uczestniczyć w aukcji, jest złożenie zlecenia licytacji z limitem. Klienci zainteresowani taką usługą również powinni przesłać wypełniony formularz najpóźniej 24 godziny przed rozpoczęciem aukcji. Obowiązuje ten sam formularz co w przypadku licytacji telefonicznej. Zawarte w formularzu kwoty nie powinny uwzględniać opłaty aukcyjnej i opłat dodatkowych, powinny być wyrażone w polskich złotych oraz zgodne z tabelą postąpień przedstawioną w dalszej części przewodnika. Jeżeli podana kwota nie jest zgodna z kwotami w tabeli postąpień zostanie ona obniżona. Nasi pracownicy dołożą wszelkich starań, aby klient zakupił wybrany obiekt w możliwie jak najniższej cenie, nie niższej jednak niż cena gwarancyjna. Jeżeli limit jest niższy niż cen gwarancyjna w wypadku niesprzedania obiektu w czasie aukcji, limit rozpatrywany jest jako oferta poaukcyjna. Opcjonalnie może dojść do zawarcia transakcji warunkowej. W przypadku dwóch lub większej ilości zleceń z takim samym limitem decyduje kolejność zgłoszeń. Opisana usługa jest darmowa i poufna. 5. We wszystkich aukcjach DESA Unicum można brać udział za pośrednictwem Aplikacji Online. Aby wziąć udział w aukcji należy założyć darmowe konto w Aplikacji Online, a następnie zarejestrować się do konkretnej aukcji – z uwagi na proces weryfikacji i dopuszczenia do aukcji prosimy o rejestrowanie się na aukcję nie później niż 12 godzin przed rozpoczęciem licytacji. Na każdą aukcję należy rejestrować się oddzielnie. Klient otrzymuje mailem informację o dopuszczeniu do aukcji. Klienci zarejestrowani później mogą zostać niedopuszczeni do licytacji. Po pierwszym pozytywnym procesie weryfikacji, klient może zostać dodany do listy klientów weryfikowanych automatycznie, co oznacza, że przy rejestracji na kolejną aukcję, informację o dopuszczeniu do aukcji klient otrzyma automatycznie od razu, bezpośrednio po zarejestrowaniu się. Uczestniczyć w aukcji można zarówno składając oferty na obiekty z aukcji przed rozpoczęciem licytacji (działa to wtedy tak jak zlecenie stałe) jak i składając oferty (kolejne przebicia) w tracie trwania aukcji na żywo, obserwując relację online w serwisie. DESA Unicum zastrzega sobie prawo do ustawiania klientom licytującym przez Internet limitów transakcyjnych. Opisana usługa jest darmowa i poufna. Ponadto, istnieje możliwość oglądania relacji audio-video z Sali Aukcyjnej. 6. Tabela postąpień

cena

postąpienie

0 – 2 000

100

2 000 – 3 000

200

3 000 – 5 000

200/500/800 (np. 3 200, 3 500, 3 800)

5 000 – 10 000

500

10 000 – 20 000

1 000

20 000 – 30 000

2 000

30 000 – 50 000

2 000/5 000/8 000 (np. 32 000, 35 000, 38 000)

50 000 – 100 000

5 000

100 000 – 300 000

10 000

300 000 – 700 000

20 000

700 000 - 1 500 000

50 000

1 500 000 - 3 000 000

100 000

3 000 000 - 8 000 000

200 000

powyżej 8 000 000

wg uznania aukcjonera

III. PO AUKCJI 1. Płatność Kupujący zobowiązany jest do zapłaty należności za wylicytowane obiekty w terminie 10 dni od dnia aukcji. Przekroczenie wyznaczonego terminu grozi naliczeniem odsetek ustawowych za okres opóźnienia w zapłacie. Akceptujemy płatność w gotówce do równowartości 10.000 EUR obliczonej według średniego kursu waluty ogłoszonego przez NBP, obowiązującego w dniu dokonania płatności, kartami płatniczymi (MasterCard, VISA) oraz przelewem bankowym na konto: mBank S.A. 27 1140 2062 0000 2380 1100 1002, Swift: BREXPLPWWA3. W tytule prosimy wpisać nazwę aukcji, datę aukcji oraz numer obiektu. 2. Płatność w walutach innych niż polski złoty Wszystkie transakcje zawierane są w polskich złotych. Na specjalne życzenie po wcześniejszym uzgodnieniu dopuszczamy wpłaty w euro, dolarach amerykańskich lub funtach brytyjskich. Wartość transakcji opłacanej w innej walucie niż polski złoty będzie powiększona o opłatę manipulacyjną w wysokości 1%. Przeliczenia dokonujemy po dziennym kursie kupna waluty mBank S.A. 3. Odstąpienie od umowy W razie opóźnienia nabywcy w zapłacie możemy odstąpić od umowy z nabywcą po bezskutecznym upływie terminu dodatkowego wyznaczonego na zapłatę. W przypadku skorzystania przez DESA Unicum z prawa odstąpienia, DESA Unicum może dochodzić od nabywcy odszkodowania tytułem utraconych korzyści, które obejmują m. in. szkodę spowodowaną brakiem uzyskania opłaty aukcyjnej. 4. Reklamacje Wszelkie możliwe reklamacje rozpatrywane są zgodnie z przepisami prawa polskiego. Reklamację z tytułu niezgodności towaru z umową można zgłosić w ciągu jednego roku od wydania obiektu. Wobec osób niebędących bezpośrednimi nabywcami na aukcji nie ponosimy odpowiedzialności za ukryte wady fizyczne oraz wady prawne zakupionych obiektów. 5. Odbiór zakupionego obiektu Przy odbiorze zakupionych obiektów wymagamy okazania dokumentu potwierdzającego tożsamość. Obiekty mogą zostać wydane nabywcy lub osobie posiadającej pisemne upoważnienie. Może to nastąpić tylko w momencie pełnej płatności i uregulowania wszystkich zobowiązań wynikających z wcześniejszych zakupów. Zakupione obiekty na aukcji powinny być odebrane w ciągu 30 dni od aukcji. W przeciwnym razie mogą one zostać odesłane do magazynu zewnętrznego, a klient obciążony kosztami transportu oraz magazynowania. Wielkość opłat będzie uzależniona od operatora magazynu oraz rodzaju i wielkości obiektu. Tym samym ponosimy odpowiedzialność za utratę lub uszkodzenie obiektu jedynie przez okres 30 dni od aukcji. 6. Transport i przesyłka Zapewniamy podstawowe opakowanie zakupionych obiektów umożliwiające odbiór osobisty. Na wyraźne życzenie klienta możemy pomóc w kontakcie z wyspecjalizowaną firmą zajmującą się pakowaniem i wysyłką dzieł sztuki. 7. Pozwolenie na eksport Przed wzięciem udziału w aukcji potencjalnym licytującym radzimy, aby zorientowali się czy w razie potrzeby wywozu obiektu poza granice Polski nie są wymagane dodatkowe pozwolenia. Przypominamy, że reguluje to ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. nr 162 poz. 1568, z późn. zm.), zgodnie z którą wywóz określonych obiektów poza granice kraju wymaga zgody odpowiednich władz; w szczególności dotyczy to obrazów starszych niż 50 lat o wartości powyżej 40 000 złotych. Nabywca jest zobowiązany do przestrzegania przepisów w tym zakresie, a niemożliwość uzyskania odpowiednich dokumentów lub opóźnienie w ich uzyskaniu nie uzasadniają odstąpienia od sprzedaży ani opóźnienia w uiszczeniu pełnej ceny nabycia za obiekt. Na wyraźne życzenie klienta możemy pomóc w kontakcie z wyspecjalizowaną firmą zajmującą się sprawami formalnymi związanymi z eksportem dzieł sztuki. 8. Zagrożone gatunki Przedmioty zrobione z materiału roślinnego lub zwierzęcego albo zawierające je, tj. m.in. koralowiec, skóra krokodyla, kość słoniowa, kość wieloryba, róg nosorożca, skorupa żółwia, niezależnie od wieku, procentu zawartości, mogą wymagać dodatkowych pozwoleń lub certyfikatów przed wywozem. Prosimy pamiętać, że uzyskanie dokumentów umożliwiających eksport nie jest równoznaczne z możliwością importu do innego państwa. Nabywca jest zobowiązany do przestrzegania przepisów w tym zakresie, a niemożliwość uzyskania odpowiednich dokumentów lub opóźnienie w ich uzyskaniu nie uzasadniają odstąpienia od sprzedaży ani opóźnienia w uiszczeniu pełnej ceny nabycia za obiekt. Obiekty tego typu zostały oznaczone dla Państwa wygody symbolem „ ” opisanym w legendzie. Nie ponosimy jednak odpowiedzialności za błędy lub uchybieniaw oznaczeniu przedmiotów zawierających elementy wytworzone z chronionych lub regulowanych prawem gatunków roślin i zwierząt. 9. Wykonując obowiązek informacyjny, określony w ustawie z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 134 z późn. zm.), niniejszym uprzejmie informujemy, że na podstawie art. 38 pkt 11 ww. ustawy, klientom nie przysługuje prawo do odstąpienia od umowy.

WARUNKI SPRZEDAŻY AUKCYJNEJ i WARUNKI POTWIERDZENIA AUTENTYCZNOŚCI przedstawione poniżej określają prawa i obowiązki licytujących i kupujących z jednej strony oraz Domu Aukcyjnego DESA Unicum i komitentów z drugiej. Wszyscy potencjalni kupujący na aukcji powinni dokładnie przeczytać WARUNKI SPRZEDAŻY AUKCYJNEJ i WARUNKI POTWIERDZENIA AUTENTYCZNOŚCI zanim przystąpią do licytacji.

WARUNKI SPRZEDAŻY AUKCYJNEJ 1. WPROWADZENIE Każdy obiekt zaprezentowany w katalogu aukcyjnym przeznaczony jest do sprzedaży na warunkach określonych: a) w WARUNKACH SPRZEDAŻY AUKCYJNEJ i WARUNKACH POTWIERDZENIA AUTENTYCZNOŚCI, b) w innych informacjach podanych w pozostałych częściach katalogu aukcyjnego, w szczególności w PRZEWODNIKU DLA KLIENTA, c) w dodatkach do katalogu aukcyjnego lub innych materiałach udostępnionych przez DESA Unicum na sali aukcyjnej. W każdym przypadku zmiana warunków może nastąpić poprzez stosowny aneks bądź ogłoszenie podane do wiadomości przez aukcjonera przed rozpoczęciem aukcji. Poprzez licytację na aukcji, niezależnie czy osobistą, czy za pośrednictwem przedstawiciela, czy też na podstawie złożonego zlecenia licytacji telefonicznej lub z limitem, licytujący i kupujący wyrażają zgodę na brzmienie niniejszych WARUNKÓW SPRZEDAŻY AUKCYJNEJ ze zmianami i uzupełnieniami oraz WARUNKÓW POTWIERDZENIA AUTENTYCZNOŚCI. 2. DESA UNICUM JAKO POŚREDNIK HANDLOWY DESA Unicum występuje jako zastępca pośredni działający w imieniu własnym, lecz na rachunek komitenta uprawnionego do rozporządzenia obiektem, chyba że inaczej zastrzeżono w katalogu, jego zmianach lub w ogłoszeniach podanych do wiadomości przed aukcją. 3. LICYTOWANIE NA AUKCJI 1) DESA Unicum może według swojego uznania odmówić dopuszczenia niektórych osób do udziału w aukcji lub sprzedaży poaukcyjnej. Wszyscy licytujący muszą zarejestrować się przed aukcją, dostarczyć wymagane informacje przewidziane w formularzu rejestracji, okazać dokument potwierdzający tożsamość oraz odebrać tabliczkę z numerem licytacyjnym. 2) Dla wygody licytujących, którzy nie mogą uczestniczyć w aukcji osobiście, DESA Unicum może zrealizować pisemne zlecenie licytacji. W takim przypadku nieobecni licytujący powinni wypełnić formularz „zlecenie licytacji”, który można znaleźć w katalogu, na stronie internetowej DESA Unicum lub otrzymać w siedzibie DESA Unicum. Kwoty wskazane przez licytującego w zleceniu licytacji nie powinny zawierać opłaty aukcyjnej i opłat dodatkowych, powinny być wyrażone w polskich złotych oraz zgodne z tabelą postąpień. Jeżeli podana kwota nie jest zgodna z kwotami w tabeli postąpień, zostanie ona obniżona. Aukcjoner nie akceptuje zlecenia licytacji, w którym nie ma wskazanej maksymalnej kwoty, do której DESA Unicum może zrealizować zlecenie. DESA Unicum dołoży starań, aby klient zakupił wybrany obiekt w możliwie jak najniższej cenie, nie niższej jednak niż cena gwarancyjna. Jeśli limit podany przez licytującego jest niższy niż cena gwarancyjna, a stanowi jednocześnie najwyższą ofertę, wówczas dochodzi do transakcji warunkowej. W przypadku dwóch lub większej ilości zleceń z takim samym limitem decyduje kolejność zgłoszeń. Wszystkie zlecenia licytacji wraz z fotokopią dokumentu tożsamości umożliwiającym weryfikację danych osobowych powinny być przesłane (pocztą, faksem bądź e-mailem) albo dostarczone osobiście do siedziby DESA Unicum przynajmniej 24 godziny przed rozpoczęciem aukcji. Dostarczone później zlecenia mogą nie być zrealizowane. 3) Od osób zainteresowanych licytacją przez telefon wymaga się zgłoszenia chęci licytacji telefonicznej poprzez wypełnienie formularza „zlecenie licytacji”, dostępnego w katalogu, na stronie internetowej DESA Unicum lub w siedzibie DESA Unicum. Wszystkie zlecenia licytacji powinny być przesłane (pocztą, faksem, e-mailem) lub dostarczone osobiście do siedziby DESA Unicum przynajmniej 24 godziny przed rozpoczęciem aukcji. Wymaga się również przesłania fotokopii dokumentu tożsamości w celu weryfikacji danych osobowych. Dostarczone później zlecenia mogą nie być zrealizowane. Licytacja telefoniczna może być nagrywana, złożenie zlecenia jest równoznaczne z wyrażeniem zgody na nagrywanie rozmowy telefonicznej. Na wypadek trudności z połączeniem telefonicznym licytujący może określić na zleceniu limit, do którego pracownik domu aukcyjnego będzie licytować pomimo braku połączenia. Jeśli żaden limit nie jest określony na zleceniu, pracownik domu aukcyjnego uznaje w takim wypadku, że klient oferuje przynajmniej cenę wywoławczą. 4) Podczas licytacji, zarówno osobistej, telefonicznej, za pośrednictwem pracownika DESA Unicum oraz za pośrednictwem Aplikacji Online, licytujący bierze osobistą odpowiedzialność za zapłatę za wylicytowane obiekty, co opisane jest dokładniej w paragrafie 3 punkcie 5 poniżej, chyba że przed rozpoczęciem aukcji zostało wyraźnie uzgodnione na piśmie z DESA Unicum, że oferent jest pełnomocnikiem zidentyfikowanej osoby trzeciej akceptowalnej przez DESA Unicum. 5) Usługa licytacji na podstawie zlecenia licytacji nie podlega żadnej opłacie. DESA Unicum zobowiązuje się dochować należytej staranności w realizacji zleceń, jednak

nie ponosi odpowiedzialności za niezrealizowanie takich ofert, chyba że wina za brak realizacji zlecenia leży wyłącznie po stronie DESA Unicum. 4. PRZEBIEG AUKCJI 1) O ile nie zastrzeżono inaczej poprzez symbol, każdy obiekt oferowany jest z zastrzeżeniem ceny gwarancyjnej, która jest poufną minimalną ceną sprzedaży uzgodnioną między DESA Unicum i komitentem. Cena gwarancyjna nie może przekroczyć dolnej granicy estymacji. 2) Aukcjoner może w każdym momencie aukcji wycofać którykolwiek obiekt, ponownie zaoferować przedmiot do sprzedaży (również bezpośrednio po uderzeniu młotkiem) w razie zaistnienia błędu bądź sporu co do wyniku licytacji. W powyższym przypadku aukcjoner może podjąć wszelkie działania, które uzna za stosowne i racjonalne. Jeżeli jakikolwiek spór co do wyniku licytacji powstanie po aukcji, wynik sprzedaży w ramach aukcji uznaje się za ostateczny. 3) Aukcjoner rozpoczyna licytację i decyduje o wysokości kolejnych postąpień. W celu osiągnięcia ceny gwarancyjnej obiektu aukcjoner i pracownicy DESA Unicum mogą składać w toku licytacji oferty w imieniu komitenta bez wskazania, że czynią to w imieniu komitenta, bądź to przez składanie następujących po sobie ofert licytacyjnych, bądź też oferty w odpowiedzi na oferty składane przez innych oferentów. Jeżeli nie ma żadnych ofert na dany obiekt lub oferty są zbyt niskie, aukcjoner może uznać przedmiot za niesprzedany, co sygnalizuje terminem "pass". 4) Ceny na aukcji podawane są w polskich złotych i w tej walucie powinna być dokonana płatność. W odpowiedzi na potrzeby klientów zagranicznych estymacje w katalogu aukcyjnym mogą być podawane także w euro, funtach brytyjskich i dolarach amerykańskich, odzwierciedlając w przybliżeniu cenę przy obecnym kursie waluty. Stosownie do tego estymacje podawane w euro, funtach brytyjskich i dolarach amerykańskich mają charakter wyłącznie orientacyjny. 5) Licytujący, który zaoferował najwyższą kwotę zaakceptowaną przez aukcjonera, jest zwycięzcą licytacji. Uderzenie młotkiem przez aukcjonera oznacza akceptację najwyższej oferty i zawarcie umowy sprzedaży między DESA Unicum a kupującym. Ryzyko i odpowiedzialność za obiekt przechodzący na własność kupującego opisane zostały w paragrafie 6 poniżej. 6) Każda poaukcyjna sprzedaż obiektów oferowanych na aukcji podlega również WARUNKOM SPRZEDAŻY AUKCYJNEJ oraz WARUNKOM POTWIERDZENIA AUTENTYCZNOŚCI. 5. CENA NABYCIA I OPŁATA AUKCYJNA 1) Do kwoty wylicytowanej doliczana jest opłata aukcyjna oraz opłaty dodatkowe wynikające z oznaczeń katalogowych obiektu. Opłata aukcyjna stanowi dodatkowe wynagrodzenie DESA Unicum z tytułu obsługi transakcji sprzedaży i wynosi 18% końcowej ceny obiektu (kwoty wylicytowanej). Opłata aukcyjna obowiązuje również w sprzedaży poaukcyjnej. 2) Do kwoty wylicytowanej mogą zostać doliczone inne podatki i opłaty, jeśli w katalogu zaznaczone to zostało odpowiednimi oznaczeniami (patrz: paragraf 1 punkt 10 „Przewodnika dla klienta”: „Legenda”). 3) Jeśli nie uzgodniono inaczej, kupujący jest zobowiązany uiścić należność w terminie 10 dni od daty aukcji, niezależnie od uzyskania pozwolenia na eksport czy innych pozwoleń. Opłaty mają być uiszczone w polskich złotych gotówką, kartą lub przelewem bankowym: a) DESA Unicum akceptuje płatność kartami płatniczymi MasterCard, VISA b) DESA Unicum akceptuje płatność przelewem bankowym na konto mBank S.A.. 27 1140 2062 0000 2380 1100 1002, Swift: BREXPLPWWA3 W tytule przelewu proszę podać nazwę aukcji, datę aukcji oraz numer obiektu. 4) Własność zakupionego obiektu nie przejdzie na kupującego, dopóki DESA Unicum nie otrzyma pełnej ceny nabycia za obiekt opłaty aukcyjnej lub innych opłat, jeżeli odnoszą się do danego obiektu DESA Unicum nie jest zobowiązana do przekazania obiektu kupującemu do chwili przeniesienia własności obiektu na kupującego. Wcześniejsze przekazanie obiektu kupującemu nie jest równoznaczne z przeniesieniem prawa własności obiektu na kupującego ani zwolnieniem z obowiązku zapłaty przez niego ceny nabycia. 6. ODBIÓR ZAKUPU 1) Odbiór wylicytowanych obiektów jest możliwy po dokonaniu wpłaty pełnej ceny nabycia oraz uregulowaniu innych płatności wobec DESA Unicum i spółek powiązanych. Jak tylko nabywca spełni wszystkie wymagania, powinien skontaktować się ze swoim doradcą klienta DESA Unicum lub z Biurem Obsługi Klienta pod numerem tel. 22 163 66 00, aby umówić się na odbiór obiektu. 2) Kupujący powinien odebrać zakupiony obiekt w terminie 30 dni od daty aukcji. Po tym terminie DESA Unicum przesyła wszystkie wylicytowane obiekty do magazynu ze-

wnętrznego, a kupujący obciążony zostanie kosztami transportu oraz magazynowania. Wielkość opłat będzie uzależniona od operatora magazynu oraz rodzaju i wielkości obiektu. Zaakceptowanie niniejszego regulaminu równoznaczne jest z zaakceptowaniem regulaminu spółki magazynowej. Po upływie 30 dni od daty aukcji na kupującego przechodzi ryzyko utraty i uszkodzenia nieodebranego obiektu, a także ciężary związane z takim obiektem, w tym koszty jego ubezpieczenia. DESA Unicum odpowiada względem kupującego za szkody z tytułu straty lub uszkodzenia obiektu, jednak jedynie do wysokości ceny nabycia obiektu. 3) Dla wygody kupującego DESA Unicum nieodpłatnie zapewnia podstawowe opakowanie obiektu umożliwiające jego odbiór osobisty. Na wyraźne życzenie kupującego DESA Unicum może pomóc w kontakcie z wyspecjalizowaną firmą zajmującą się pakowaniem i wysyłką dzieł sztuki. Każde takie zlecenie odbywa się na odpowiedzialność klienta, DESA Unicum nie bierze odpowiedzialności za nieprawidłowe wykonanie usług przez przewoźników bądź inne osoby trzecie. Jeżeli klient sam wybierze firmę transportową, jej przedstawiciel powinien skontaktować się z DESA Unicum telefonicznie przynajmniej 24 godziny przed planowanym odbiorem obiektu pod numerem telefonu: 22 163 66 20. 4) DESA Unicum będzie wymagała okazania dowodu osobistego przed przekazaniem obiektu nabywcy bądź jego przedstawicielowi, który dodatkowo powinien posiadać pisemne upoważnienie od nabywcy. 7. BRAK PŁATNOŚCI Bez uszczerbku dla innych praw sprzedający, w przypadku gdy nabywca nie uiści pełnej ceny nabycia za obiekt, opłaty aukcyjnej lub innych opłat, jeżeli odnoszą się do danego obiektu, w terminie 10 dni od daty aukcji, DESA Unicum może zastosować jeden lub kilka z poniższych środków prawnych: a) przechować obiekt w siedzibie DESA Unicum lub w innym miejscu na ryzyko i koszt klienta; b) odstąpić od sprzedaży obiektu, zatrzymując dotychczasowe opłaty na poczet pokrycia szkód; c) odrzucić zlecenie nabywcy w przyszłości lub zrealizować takie zlecenie pod warunkiem uiszczenia kaucji; d) naliczać ustawowe odsetki za opóźnienie od dnia wymagalności płatności do dnia zapłaty pełnej ceny nabycia, opłaty aukcyjnej lub innych opłat, jeżeli odnoszą się do danego obiektu; e) wszcząć postępowanie sądowe przeciwko kupującemu w celu odzyskania zaległości; f) potrącić należności nabywcy względem Desa Unicum z wierzytelności wobec tego nabywcy wynikających z innych transakcji; g podjąć wszelkie inne działania odpowiednie do zaistniałych okoliczności. 8. DANE OSOBOWE KLIENTA W związku ze świadczonymi usługami oraz wymogami prawnymi związanymi z przeprowadzeniem aukcji DESA Unicum może wymagać od klientów podania danych osobowych lub w niektórych przypadkach (np. w celu sprawdzenia wypłacalności, poświadczenia tożsamości klienta lub w celu uniknięcia fałszerstwa) pozyskać dane o kliencie od osób trzecich. DESA Unicum może również wykorzystać dane osobowe dostarczone przez klienta w celach marketingowych, dostarczając materiały o produktach, usługach bądź wydarzeniach organizowanych przez DESA Unicum oraz spółki powiązane. Zgadzając się na WARUNKI SPRZEDAŻY AUKCYJNEJ i podając dane osobowe, klienci zgadzają się, że DESA Unicum i spółki powiązane mogą wykorzystać te dane do ww. celów. Jeśli klient chciałby uzyskać więcej informacji o polityce prywatności, skorygować swoje dane lub zrezygnować z dalszej korespondencji marketingowej, prosimy o kontakt pod numerem 22 163 67 00.

9. OGRANICZENIE ODPOWIEDZIALNOŚCI 1) DESA Unicum wyłącza wszelkie gwarancje inne niż WARUNKI POTWIERDZENIA AUTENTYCZNOŚCI w najszerszym zakresie dopuszczonym prawem. 2) Całkowita odpowiedzialność DESA Unicum będzie ograniczona wyłącznie do ceny nabycia zapłaconej przez kupującego. 3) DESA Unicum nie jest odpowiedzialna za pomyłki słowne czy na piśmie w informacjach podanych klientom oraz nie ponosi odpowiedzialności wobec żadnego licytującego za błędy w trakcie prowadzonej aukcji lub popełnione w innym zakresie związanym ze sprzedażą obiektu. 4) DESA Unicum nie bierze odpowiedzialności wobec kupującego za szkody przewyższające cenę nabycia, niezależnie czy taka szkoda jest charakteryzowana jako bezpośrednia, pośrednia, szczególna, przypadkowa czy następcza. DESA Unicum nie jest zobowiązana do zapłaty odsetek od ceny zakupu. 5) Żaden przepis w niniejszych WARUNKACH SPRZEDAŻY AUKCYJNEJ nie wyklucza lub nie ogranicza odpowiedzialności DESA Unicum wobec kupującego, wynikającej z jakiegokolwiek oszustwa bądź świadomego wprowadzenia w błąd, lub z winy umyślnej. 10. PRAWA AUTORSKIE 1) Sprzedający nie przekazują wraz z obiektem prawa autorskiego ani prawa do reprodukowania obiektu. 2) Prawa autorskie do wszystkich zdjęć, ilustracji i tekstów związanych z obiektem sporządzonych przez lub dla DESA Unicum, włączając zawartość tego katalogu, stanowią własność DESA Unicum. Nie mogą być one wykorzystane przez kupującego ani inne osoby bez uprzedniej zgody pisemnej DESA Unicum. 11. POSTANOWIENIA OGÓLNE 1) Niniejsze WARUNKI SPRZEDAŻY AUKCYJNEJ wraz późniejszymi zmianami i uzupełnieniami, o których mowa w paragrafie 1 powyżej, oraz WARUNKI POTWIERDZENIA AUTENTYCZNOŚCI wyczerpują całość praw i obowiązków pomiędzy stronami w odniesieniu do sprzedaży obiektu. 2) Wszelkie zawiadomienia powinny być kierowane na piśmie na adres DESA Unicum. Powiadomienia kierowane do klientów będą przesyłane na adres podany w ostatnim piśmie do DESA Unicum. 3) Jeśli jakiekolwiek z postanowień WARUNKÓW SPRZEDAŻY AUKCYJNEJ okazałoby się nieważne, bezskuteczne lub niemożliwe do zastosowania, pozostałe postanowienia będą nadal obowiązywać. Brak działania lub opóźnienie w wykonywaniu praw wynikających z WARUNKÓW SPRZEDAŻY AUKCYJNEJ nie oznacza zrzeczenia się praw lub zwolnienia z obowiązków ani nie uchyla obowiązywalności całości bądź części z postanowień WARUNKÓW SPRZEDAŻY AUKCYJNEJ. 12. PRAWO OBOWIĄZUJĄCE Prawa i obowiązki stron wynikające z niniejszych WARUNKÓW SPRZEDAŻY AUKCYJNEJ oraz WARUNKÓW POTWIERDZENIA AUTENTYCZNOŚCI, przebieg aukcji i jakiekolwiek sprawy związane z powyższymi postanowieniami podlegają prawu polskiemu. DESA Unicum w szczególności zwraca uwagę na przepisy: 1) ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162 poz. 1568, z późn. zm.) – wywóz określonych obiektów poza granice kraju wymaga zgody odpowiednich władz, 2) ustawy z dnia 21 listopada 1996 r. o muzeach (Dz. U. z 1997 r. Nr 5, poz. 24, z późn. zm.) – muzea rejestrowane mają prawo pierwokupu zabytków bezpośrednio na aukcji za kwotę wylicytowaną powiększoną o opłatę aukcyjną.

WARUNKI POTWIERDZENIA AUTENTYCZNOŚCI Przez autentyczność obiektu rozumiemy właściwe podanie autorstwa obiektu i prawidłowe jego datowanie. DESA Unicum udziela gwarancji autentyczności obiektów zaprezentowanych w tym katalogu na okres 5 lat od daty sprzedaży przez DESA Unicum z poniższymi zastrzeżeniami: 1) DESA Unicum udziela gwarancji autentyczności obiektu jedynie bezpośredniemu nabywcy obiektu (konsumentowi). Powyższa gwarancja nie obejmuje: a) kolejnych właścicieli obiektu, włączając w to osoby, które nabyły od bezpośredniego nabywcy obiekt odpłatnie, w drodze darowizny lub dziedziczenia; b) obiektu, co do którego trwa spór o autorstwo; c) obiektu, którego autorstwo jest jedynie domniemane, co w katalogu i na certyfikacie oznaczone jest następującymi zapisami: brak dat życia po imieniu i nazwisku artysty, nazwisko artysty poprzedzone jedynie inicjałem imienia, znak zapytania w nawiasie lub bez nawiasu („?” lub „(?)”) po nazwisku artysty, przed lub po imieniu i nazwisku artysty określenia: „przypisywany/e/a”, „Attributed” lub skrót „Attrib.”; d) obiektu powstałego w bliżej lub szerzej rozumianym kręgu oddziaływania stylu danego artysty, co w katalogu i na certyfikacie oznaczone jest użyciem przed lub po imieniu i nazwisku artysty jednego z następujących określeń: „krąg”, „szkoła” bądź „naśladowca”;

e) obiektu, którego określenie autorstwa było zgodne z ogólnie przyjętą opinią specjalistów, uczonych i innych ekspertów; f) obiektu, w przypadku którego podana w katalogu roczna data powstania różni się od faktycznej o mniej niż 15 lat; g) obiektu, w przypadku którego w datowaniu pojawiło się prawidłowe określenie stulecia, natomiast nieprawidłowe określenie części tego stulecia (połowy lub ćwierci); h) obiektów z XX w., XIX w. i starszych, w przypadku których faktycznie stwierdzone datowanie różni się w stosunku do podanego w katalogu „na korzyść” obiektu, tj. obiekt okazał się starszy, niż było to podane w opisie; i) obiektu, którego opis i datowanie zostały uznane za niedokładne przy użyciu metod naukowych lub testów, które nie były ogólnie przyjęte w czasie wydawania tego katalogu bądź w tamtym czasie były uznawane za nadmiernie kosztowne lub niewykonalne, albo według wszelkiego prawdopodobieństwa mogłyby spowodować uszkodzenia lub utratę wartości obiektu. DESA Unicum zastrzega iż opis uzupełniający (pochodzenie, historia wystaw, literatura) został wykonany w dobrej wierze i błędy w tym zakresie nie mogą być podstawą do reklamacji. DESA Unicum zastrzega, sobie również 5% jako granicę błędu w przypadku podawania poszczególnych wymiarów obiektu.

Z L EC E N I E L I CY TAC J I Surrealizm i Realizm Magiczny • 831ASW078 • 15 grudnia 2020 Zlecenie licytacji z limitem lub licytacja telefoniczna to proste sposoby wzięcia udziału w aukcji, które nie skutkują żadnymi dodatkowymi kosztami dla Nabywcy. Zlecenie licytacji z limitem

Zlecenie telefoniczne

Zlecenie musi być dostarczone (osobiście, pocztą, faksem lub e-mailem) do siedziby domu aukcyjnego nie później niż 24 godziny przed rozpoczęciem licytacji, w przypadku późniejszego dostarczenia nie gwarantujemy realizacji zlecenia, jednak dołożymy wszelkich starań, aby było to możliwe. Prosimy czytelnie wypełnić formularz, by uniknąć ewentualnych pomyłek.

Imię i nazwisko

Tak

Adres: ulica nr domu nr mieszkania

Miasto

Kod pocztowy

Tak

Adres e-mail

Nie

Nie

Numer telefonu do licytacji Ja niżej podpisany/-a oświadczam, że:

Telefon / faks Przed przyjęciem zlecenia licytacji pracownik domu aukcyjnego ma prawo prosić o podanie pełnych danych osobowych oraz o okazanie lub skopiowanie dokumentu potwierdzającego tożsamość osoby rejestrowanej (dowód osobisty, paszport, prawo jazdy; w przypadku zleceń przesyłanych e-mailem, pocztą lub faksem konieczne jest dołączenie kserokopii lub skanu takiego dokumentu). Dane są udostępniane dobrowolnie, jednak ich podanie jest warunkiem koniecznym do wzięcia udziału w licytacji.

Nr kat.

Maksymalna oferowana kwota (bez opłaty aukcyjnej) lub licytacja telefoniczna

Autor, tytuł

Należność za zakupiony obiekt Wpłacę na konto bankowe mBank S.A.. 27 1140 2062 0000 2380 1100 1002, Wpłacę w kasie firmy (pn.-pt. w godz. 11–19) Proszę o wystawienie faktury VAT bez podpisu odbiorcy

Skąd dowiedzieli się Państwo o DESA Unicum? z prasy

Zlecenie licytacji z limitem Podanie przez Klienta limitu licytacji jest informacją ściśle poufną. Dom aukcyjny będzie reprezentował w licytacji Nabywcę do podanej kwoty, gwarantując jednocześnie nabycie obiektu za najniższą możliwą kwotę. Dom aukcyjny nie przyjmuje zleceń bez górnego limitu. W przypadku zaistnienia kilku zleceń w tej samej wysokości dom aukcyjny będzie reprezentował Klienta, którego zlecenie zostało złożone najwcześniej. Zgadzam się na jedno postąpienie w górę w przypadku wystąpienia innego zlecenia o tej samej wysokości: Zlecenie telefoniczne W przypadku zlecenia licytacji telefonicznej prosimy o podanie numeru telefonu aktualnego w czasie aukcji. Pracownicy domu aukcyjnego połączą się z Państwem chwilę przed rozpoczęciem licytacji wybranych obiektów. Przebieg rozmowy – licytacji telefonicznej może być rejestrowany przez DESA Unicum. Dom aukcyjny nie ponosi odpowiedzialności za brak możliwości wzięcia udziału w wyniku problemów z uzyskaniem połączenia z podanym numerem. W przypadku problemów z uzyskaniem połączenia zgadzam się na licytację w moim imieniu za kwotę równą cenie wywoławczej:

Dowód osobisty (seria i numer) PESEL/NIP (dla firm)

tel. 22 163 67 00, faks 22 163 67 99 e-mail: zlecenia@desa.pl

z mailingu

od rodziny/znajomych

z reklamy internetowej z imiennego zaproszenia

z reklamy zewnętrznej

z radia

inną drogą

DESA Unicum SA, ul. Piękna 1A, 00-477 Warszawa, tel. 22 163 66 00, faks 22 163 67 99, e-mail: biuro@desa.pl, www.desa.pl NIP: 5272644731 REGON: 142733824 Spółka zarejestrowana w Sądzie Rejonowym dla m.st. Warszawy XII Wydział Gospodarczy KRS0000718495.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych w celach marketingowych oraz w celu składania ofert, a w szczególności w celu przesyłania na wskazane przeze mnie adresy korespondencyjne materiałów promocyjnych, informacji handlowych o obiektach i usługach świadczonych przez DESA Unicum. Wyrażam zgodę na używanie telekomunikacyjnych urządzeń końcowych w celu prowadzenia marketingu bezpośredniego przez DESA Unicum. Wyrażam zgodę na otrzymywanie od DESA Unicum informacji handlowej drogą elektroniczną. Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych w celach marketingu produktów lub usług podmiotów powiązanych kapitałowo z DESA Unicum. Wyrażam zgodę na otrzymywanie od podmiotów powiązanych kapitałowo z DESA Unicum informacji handlowej drogą elektroniczną. WYRAŻAJĄC ZGODĘ NA POWYŻSZE, OŚWIADCZAM, ŻE: • Zgadzam się na przetwarzanie moich danych osobowych przez spółkę DESA Unicum S.A. z siedzibą w Warszawie, ul. Piękna 1A w celach powyżej przeze mnie określonych. • Podanie danych jest dobrowolne. Podstawą przetwarzania danych jest moja zgoda. Odbiorcami danych mogą być Podmioty powiązane kapitałowo z DESA Unicum oraz Podmioty świadczące usługi na rzecz DESA Unicum. Mam prawo wycofania zgody w dowolnym momencie. Dane osobowe będą przetwarzane do odwołania zgody lub przez maksymalny okres 10 lat od dnia zakończenia wykonania umowy lub przez okres określony przez przepisy prawa, które nakładają na DESA Unicum obowiązek przetwarzania moich danych. • Mam prawo żądania od administratora dostępu do moich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, a także prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego. • Administratorem danych jest spółka DESA Unicum S.A. z siedzibą w Warszawie, z którą w sprawach dotyczących przetwarzania danych osobowych mogę się skontaktować, dzwoniąc pod numer telefonu +48 22 163 66 00 lub poprzez korespondencję elektroniczną na adres biuro@desa.pl. • Bardziej szczegółowe informacje dotyczące przetwarzania moich danych mogę uzyskać na stronie internetowej www.desa.pl. • Zapoznałem/-am się i akceptuję WARUNKI SPRZEDAŻY AUKCYJNEJ I WARUNKI AUTENTYCZNOŚCI domu aukcyjnego DESA Unicum opublikowane w katalogu aukcyjnym. • Zobowiązuję się do zrealizowania zawartych transakcji zgodnie z niniejszymi WARUNKAMI, w tym do zapłacenia wylicytowanej kwoty powiększonej o opłatę aukcyjną oraz innych opłat, zgodnie z oznaczeniami w katalogu, w szczególności w przypadkach przewidzianych przepisami ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, wynagrodzenia z tytułu odsprzedaży oryginalnych egzemplarzy utworu (tzw. droit de suite) w terminie 10 dni od daty aukcji. • Wszelkie dane zawarte w niniejszym formularzu są prawdziwe i zgodne z moją najlepszą wiedzą. W przypadku zatajenia lub podania nieprawdziwych danych DESA Unicum nie ponosi odpowiedzialności.

Data i podpis klienta składającego zlecenie

NEW WINTER COLLECTION 20/21 FEEL THE COLOR OF NATURE

WWW.JEMIOL.COM

VISIT OUR BOUTIQUES | WARSAW, MOKOTOWSKA 26 & LODZ, MANUFAKTURA, KARSKIEGO 5 | EXPLORE ONLINE SHOP: WWW.JEMIOL.COM

UL. PIĘKNA 1A

0 0 - 4 7 7 W A R S Z A W A TE L . : 2 2 1 6 3 6 6 0 0 E - M A I L : B I U RO @ D ES A . P L

DESA.PL