Issuu

Herman Wolf in 1933:

PAU L S C H E F F E R

‘Dat is de tragische situatie voor den Humanist in onze dagen: hij is er diep van overtuigd dat het geloof in de eenige waarde van het Ras, het Volk, de Partij tot de meest gruwelijke schending van het zuivere en waarachtige menschelijke leidt. Maar hij kan deze overtuiging niet aan anderen in concrete vormen en symbolen verduidelijken.’

Stefan Zweig aan Wolf in november 1935:

Thomas Mann aan Wolf in juli 1936:

‘Want ik heb van mijn kant leren inzien dat het humanisme zijn scepsis moet intomen, zijn mannelijkheid moet ontdekken en strijdbaar moet worden om zich te kunnen handhaven tegen de afschuwelijke agressieve krachten van alles wat onder de term fascisme valt.’

‘Voor mijn gevoel is één ding nu nodig: diep te beseffen dat het jodendom amper of helemaal niet op hulp van buitenaf kan rekenen. Dat zou tot het inzicht moeten leiden dat het jodendom zichzelf moet redden, en dan vooral door zich te verenigen. Als dat gevaar niet voldoende is om de tegenstellingen voor korte tijd te overwinnen, dan belast het joodse volk zich werkelijk met een historische schuld.’

www.debezigebij.nl

Alles doet mee aan de werkelijkheid Herman Wolf 1893-1942

Over Het land van aankomst: ‘In de baaierd van emoties waarmee de immigratie en integratie in Nederland zijn omgeven, is Het land van aankomst een verademing.’ – de volkskrant

40.000 exemplaren verkocht van Het land van aankomst

‘Het land van aankomst is tegelijk genuanceerd en controversieel, en is het beste boek dat over de migratie in de lage landen geschreven is.’ – de morgen ‘An important, ambitious book and a damn good read too.’ – financial times

PAU L S C H E F F E R

Alles doet mee aan de werkelijkheid Herman Wolf (1893-1942)

Paul Scheffer (1954) was onder meer correspondent in Parijs en Warschau. Sinds 1990 schrijft hij voor NRC Handelsblad. Zijn artikelen verschijnen in tal van Europese dagbladen. In 2007 publiceerde hij Het land van aankomst, dat een bestseller werd. Voor de vpro-televisie maakte hij de series Wachten op de barbaren en Leven en Werken. Van 2003 tot 2011 was Scheffer buitengewoon hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam. Momenteel is hij hoogleraar Europese studies aan de Universiteit van Tilburg.

In Alles doet mee aan de werkelijkheid schetst Paul Scheffer het levensverhaal van zijn grootvader Herman Wolf, een bekende filosoof in de jaren twintig en dertig. Mede op basis van zijn niet eerder gepubliceerde correspondentie met Thomas Mann en Stefan Zweig wordt een aangrijpend beeld gegeven van een generatie die werd overvallen door de opkomst van Hitler. Het verhaal begint in de zomer van 1899 wanneer de joodse familie Wolf uit Keulen zich meldt bij de vreemdelingenpolitie in Amsterdam. Vader Simon vestigt zich als hoedenmaker aan de Herengracht. Hun enige kind Herman is voorbestemd om hem in de familiezaak op te volgen, maar droomt ondertussen van een leven als schrijver. Herman Wolfs levensmotto zal worden: ‘Alles doet mee aan de werkelijkheid’. Rationalisme en irrationalisme zijn hem even lief. Hij verliest zich in de letteren en de wijsbegeerte, maar de buitenwereld dringt zich steeds meer op. Wolf is al vroeg gealarmeerd. Zijn protesten tegen Hitler-Duitsland, in samenspraak met vrienden als Jan Romein en Jacques Presser, worden hem niet in dank afgenomen in het neutrale Nederland. De inlichtingendienst gaat zijn gangen na. Uiteindelijk zal de bezetting ook voor Wolf grote gevolgen hebben. Een ontroerend en rijk portret van de cultuurpessimist Herman Wolf, opgetekend door Paul Scheffer, die in de levenslange worsteling van zijn grootvader de vragen van onze tijd herkent.

ISBN 978-90 234 7635 1

promotie presentatie • interviews • advertenties affiches • voorpublicatie • lezersacties • flyers