T EC H N I E K M A A K T J E W E R E L D
DE INGENIEUR nummer 11 | jaargang 129 | november 2017
Nederland circulair Alle spullen terug naar de tekentafel
CONGRES KIVI-jaarcongres Circulaire Economie Een economie waarin producten langer meegaan, afval niet meer bestaat en elke grondstof steeds weer opnieuw wordt gebruikt. De Nederlandse overheid en het bedrijfsleven willen graag koploper zijn in zo’n circulaire economie. Maar hoe ziet een circulaire economie eruit? De uitwerking hiervan verschilt per sector en de bijdrage is vanuit elke discipline anders. Kom kijken naar de ideeën vanuit de eigen sector of laat je inspireren door de aanpak uit een andere omgeving tijdens het KIVI-jaarcongres.
21 november 2017 Wageningen University & Research Meer informatie over het KIVI-jaarcongres: www.kivi.nl/jaarcongres2017
PROGRAMMA • Meer dan 30 interessante sessies • Keynotes van: - Diederik Samsom, zelfstandig adviseur energiebeleid, HVC - Marjan van Loon, presidentdirecteur, Shell Nederland - René Berkvens, CEO, Damen Shipyards - Eva Gladek, oprichter en CEO, Metabolic
foto Electronic Recyclers International
12 CIRCULAIR STREVEN De circulaire economie is een hot topic dat op veel sympathie kan rekenen. Maar wat moet er nu gebeuren om slim hergebruik van materialen écht goed van de grond te krijgen? De Ingenieur brengt als voorschot op het KIVI-jaarcongres de mogelijkheden in kaart voor een breed scala aan sectoren, van de textielindustrie en de bouw tot vliegtuigen.
33 DE HYPE VOORBIJ Blockchain begint de belofte waar te maken. Het ‘elektronische kasboek’ voorkomt geschillen tussen bedrijven en stelt vluchtelingen in staat om veilig boodschappen te doen.
40 GEEN PANIEK! ‘Het is een tegengif voor de paniekerige berichtgeving die vaak overheerst bij robots.’ Dat zegt Bennie Mols over het boek Hallo, robot, dat hij samen met Nieske Vergunst schreef.
44 RUIMTESPROOKJE Ter voorkoming van wateroverlast kiezen politiek, Rijkswaterstaat en het Deltaprogramma steevast voor rivierverruiming. Maar zo’n goede oplossing is dat niet, betoogt Ton Burgers.
T EC H N I E K M A A K T J E W E R E L D
DE INGENIEUR nummer 11 | jaargang 129 | november 2017
Lees het laatste technieknieuws op www.deingenieur.nl facebook.com/deingenieur.nl @de_ingenieur DeIngenieur
Nederland circulair Alle spullen terug naar de tekentafel
46 DEELAUTO Rinspeed komt met een splitsbare wagen die deels bestaat uit een chassis met alle aandrijftechniek en elektronica; het andere deel is een afneembare carrosserie. Ook in Eureka: een horloge dat de pols van de drager opwarmt of afkoelt, een rugzak die binnen vijf minuten is om te bouwen tot een kano en meer.
illustratie Shutterstock/ De Ingenieur
EUREKA
jaargang 129 nummer 11 november 2017
‘De bh is voor bijna alle vrouwen een noodzakelijk kwaad’, zegt Lidewij van Twillert. Dat kwaad helpt zij nu de wereld uit met behulp van 3D-scanners en -printers.
illustratie Peter Welleman
INHOUD
38 MAKE-OVER VOOR DE BH
2 Geknipt 3 Punt 4 Focus 5 Giesen 12 Nederland circulair 31 Möring 32 To do 33 Blockchain 37 Podium 37 To do 38 Bh’s op maat 40 Quote 43 Inbox 44 Aldus 46 Eureka 51 Keller 54 Media 58 Voorwaarts 60 Kopstuk 62 Het nieuwe werken 64 Passie