Issuu

neem mij mee

Herfst 2026

- Augustus 2026 blijfJuni ontdekken

verhalen als smaakmaker Ontdek ons najaarsprogramma

Herman Koch: ‘‘Ik ben wel eens opgepakt door de politie’’

De VoorleesExpress van dbieb en Humanitas: “Taal is een feestje dankzij Fien”

Spot aan! Tijd om te stralen tijdens de Kinderboekenweek.

inhoudsopgave 3

Voorwoord

4 Interview met Herman Koch: “Ik ben wel eens opgepakt door de politie” 6 Taalvrijwilliger Gerwin Jousma: “Ik wil mijn cursisten zelfvertrouwen meegeven” 8

Herfstinsipiratie: laat je wereld groeien

De voorleesexpress: “Taal is een feestjes dankzij Fien”

Legaal inbreken: het werk van een ethisch hacker

Lezen in the spotlight!

Voorlezen begint al vóór een kind kan lezen

Young & creative: lezen, creëren en nieuwe skills leren

Activiteiten voor jeugd

20 Activiteiten voor volwassenen 26 dbieb helpt: gratis spreekuren 27

Boekingsinformatie en abonnementen

colofon

Eindredactie dbieb Tekstredactie Bert Kobus, Anita Terpstra, Annick Siemonsma, Marjanna Mulder, Krista Visser Fotografie Lucas Kemper (Familie Ghidey en Fien, Thomas van der Berg) Veerle Haan (Pieter Koolwijk) Pablo Koch (Herman Koch)

Vormgeving Jochem Wouda – Woudat Oplage 18.000 Druk CSL Drukkerij

24 18

Contact communicatie@dbieb.nl

Onder voorbehoud van wijzigingen. Check dbieb.nl voor de laatste updates.

voorwoord Als ik in het buitenland ben, probeer ik altijd wel boekwinkels en bibliotheken te bezoeken. Grote ruimtes met heel veel boeken hebben op mij een rustgevende werking. In dat opzicht heb ik een goede baan gevonden. En ik kan tegenwoordig zeggen: we moeten zeker even naar die en die bibliotheek, want dan kan ik inspiratie opdoen voor dbieb! Mijn gezin haalt zuchtend de schouders op en hobbelt achter me aan. Tegelijkertijd heeft het ook wel iets frustrerends als je in een grote boekenzaak bent met alleen maar boeken in een taal die je niet kunt lezen. Zo stond ik deze zomer in een prachtige boekenzaak in het Japanse Kyoto. Met heel veel interessante boeken, maar bijna allemaal in het Japans. Ook de afdelingen waren aangegeven in Japanse karakters, dus ik had geen idee waar ik het zoeken moest. Een goede illustratie hoe lastig het is om je weg te vinden in een wereld als je de taal niet spreekt. Er was wel een Engelse afdeling, maar om nou een Engels boek te kopen in Japan… Hoe dan ook, tijdens mijn reis was ik ook in Seoul, de hoofdstad van Zuid-Korea. Daar heb je de Starfield Library. Een prachtig

ontworpen bibliotheek, die vooral populair is onder influencers. Mensen staan er vooral heel veel foto’s te maken van elkaar met een boek in de hand. Dat bezoek vond ik eerlijk gezegd teleurstellend, want ik zag er alleen maar een mooie manier om boeken neer te zetten. Maar er was weinig plek voor ontmoeting, er waren geen taallessen, spreekuren of andere zaken die een bibliotheek zo belangrijk maken. Als ik op dat vlak geïnspireerd wil raken kan ik beter naar Utrecht, Eindhoven of een andere collega in Nederland gaan. Ver weg is niet altijd beter, al blijft het heerlijk om even in een totaal andere wereld te zijn. Of dat nu op reis is of in dbieb. Want in dit magazine kan je lezen over ons inspirerende programma waarin verhalen tot leven komen en mensen van alle leeftijden elkaar ontmoeten. En de modellen op onze cover komen van heel dichtbij, namelijk vanuit dbieb zelf! Helio werkt sinds kort op onze afdeling communicatie en Marijke is een van onze gewaarde vrijwilligers. Twee mooie voorbeelden van mensen die dbieb mogelijk maken. Daan Bultje directeur-bestuurder

welkom in dbieb 058 - 23 477 77 klantenservice@dbieb.nl www.dbieb.nl dbieb Leeuwarden Blokhuisplein 40 8911 LJ Leeuwarden pop-up bieb Leeuwarden Oost Droppingsstraat 14 8923 BW Leeuwarden dbieb Burgum Schoolstraat 27 9251 EA Burgum dbieb Grou Burstumerdyk 6 9001 ZC Grou dbieb Gytsjerk Simke Kloostermanstrjitte 6 9061 BE Gytsjerk dbieb Stiens Ljipstrjitte 1 9051 AR Stiens

‘‘ik ben wel eens opgepakt door de politie’’ Het diner van Herman Koch (73) is het cadeauboek van Heel Nederland Leest, de leescampagne die de hele maand november plaatsvindt. De roman is vanaf 1 november gratis af te halen bij de bibliotheek. “Ik vind het een hele eer dat het boek gekozen is voor Nederland Leest. Het voelt alsof het daarmee tot een klassiek boek van de Nederlandse literatuur is geworden.”

Heel Nederland Leest is een initiatief van de CPNB (van onder andere de Boekenweek, Kinderboekenweek en NS Publieksprijs) en bestaat sinds 2006. De campagne stimuleert mensen naar de bibliotheek te komen, het boek op te halen en er met elkaar over in gesprek te gaan. Zo ontstaat één grote, landelijke leesclub. “Het boek is al zoveel gelezen en ik ben heel benieuwd welke nieuwe groep lezers het gaat aanboren,” zegt Koch. Het diner verscheen in 2009 en vertelt het verhaal van twee broers en hun echtgenotes die in een chic restaurant samenkomen om een schokkende misdaad van hun zoons te bespreken. Tijdens het etentje ontvouwt zich een verhaal vol morele dilemma’s, familiegeheimen, hypocrisie en de vraag hoe ver ouders gaan om hun kinderen te beschermen. Volgens Koch zijn de thema’s nog altijd actueel. Sommige maatschappelijke ontwikkelingen zijn sindsdien alleen maar sterker geworden: “Het filmen van geweld en dat online zetten is radicaler geworden, in die zin dat het nu bewust gebeurt. Wat tegenwoordig een groot probleem schijnt te zijn, is dat daders doelbewust een slachtoffer uitzoeken en het afpersen door te dreigen de beelden online te delen. Ik hoop niet dat ze inspiratie uit mijn boek hebben gehaald,” zegt hij droog. Zelf haalde hij inspiratie voor Het diner uit een voorval in Barcelona, waar twee jongens een dakloze vrouw in brand staken.

“Af en toe lees ik dingen in de krant of zie ik een film op Netflix of HBO en denk ik ‘hé, dat lijkt mijn boek wel’” “Het waren heel gewone, ‘lieve’ jongens. Normale, nette kleding, blond haar. Jongens van wie je het niet verwacht. Ik heb later met de advocaat van die jongens in een televisieprogramma gezeten in Catalonië. Die vertelde dat ze de vrouw aan het pesten waren: eerst gooiden ze met dingen, toen vonden ze een jerrycan op straat en besloten ze brand te stichten. Het liep uit de hand. Die jongens deden me denken aan mijn eigen zoon, die destijds elf was. Dat was de trigger voor het boek.”

Hij hoopt dat lezers vooral een plezierige leeservaring hebben. “Al zet ik nooit ‘veel leesplezier’ als opdracht in een boek. Dat moet nog maar blijken. Ik hoop dat ze het spannend vinden, het uit willen lezen en het niet weg willen leggen, om maar eens een cliché te gebruiken. En dat ze er iets uithalen, dat er iets met ze gebeurt. Mensen zeggen vaak tegen me, niet per se bij dit boek:

‘‘Wat zo prettig is aan je boeken is dat je dingen leest waarvan je zelf dacht dat je ze niet mocht denken’” Het boek is in meerdere talen verschenen en de reacties verschillen nogal per land. “Ik was in Marseille en daar was de reactie: wat goed dat iemand het eindelijk opneemt voor jeugdcriminaliteit. En jongens op een moeilijke school in Frankrijk waren rázend enthousiast, maar om een heel andere reden: zij waren blij dat er sympathie was voor de twee jongens. In Rusland waren de kritieken ook vrij eenduidig: natuurlijk ga je je kind niet aangeven bij de politie, die is voor geen cent te vertrouwen.” Koch bekent dat hij zelf ook ooit eens met de politie in aanraking is gekomen. “Samen met een vriendje werd ik opgepakt. We waren een jaar of acht, denk ik. Met een plastic pistooltje gingen we winkels overvallen. Een winkelier belde de politie. We werden achterin de politieauto geduwd en naar onze ouders gebracht. Later zijn er nog Kamervragen gesteld over het speelgoedpistool. Het schoot alleen maar balletjes, maar was niet van echt te onderscheiden. Het is uit de handel gehaald.”

Herman Koch en andere bekende Nederlandse schrijvers treden gedurende de campagnemaand op in verschillende bibliotheken. In de Friese bibliotheken vind je daarnaast een gevarieerd literair programma. Kijk op dbieb.nl/heelnederlandleest voor het toerschema van Herman Koch, leestips en toffe literaire activeiten.

‘‘ik wil de cursisten vooral zelfvertrouwen meegeven’’ Gerwin Jousma (23) heeft een grote passie voor boeken en taal. Die liefde brengt hem elke dinsdagen woensdagochtend naar dbieb, waar hij sinds een jaar voor Amaryllis, een sociale welzijnsorganisatie die mensen ondersteunt bij meedoen in de samenleving, taallessen geeft aan cursisten van over de hele wereld.

Het geven van taallessen kwam via de moeder van een vriendin op zijn pad: “Zij geeft zelf ook taalles en vond het echt wat voor mij.” Gerwin is al van jongs af aan een fervent boekenliefhebber en hij had tijd, aangezien hij net was gestopt met zijn studie. Hij liep een paar keer mee met ervaren vrijwilligers en sprong toen in het diepe. Inmiddels geeft hij les aan twee groepen die ieder bestaan uit acht mensen. “De deelnemers komen uit onder andere Iran, Turkije, China en delen van Afrika. Sommigen zijn naar Nederland gekomen voor werk of studie, anderen voor de liefde, of als vluchteling. De jongste is 25 en de oudste 41,” vertelt Gerwin. Het instapniveau was voor iedereen verschillend. “Sommigen spraken al een aardig woordje Nederlands, anderen helemaal niet.” Een les duurt twee uur en Gerwin mag zelf weten hoe hij die invult. Waar traditionele taallessen vaak sterk leunen op grammatica en het stampen van woorden, kiest Gerwin bewust voor een andere methode. “Ik geloof meer in passieve taalverwerving,” legt hij uit. “Net zoals een kind een taal leert. Je gaat een baby ook geen grammaticale regels uitleggen. Je praat, je leest voor, en langzaam gaan ze het begrijpen en zelf gebruiken.” In zijn lessen nemen spreken en veel lezen dan ook een belangrijke plek in. Gerwin gebruikt eenvoudige verhalen, zoals die van Jip en Janneke, waarbij cursisten via de context nieuwe woorden leren begrijpen.

“Als je zelf ontdekt wat een woord betekent, onthoud je het veel beter” Leren over het thuisland krijgt ook aandacht. Spreekwoorden, gewoonten, feestdagen; er komt van alles voorbij. Gerwin vindt het belangrijk dat de taal niet alleen in klasverband wordt geoefend, maar ook daarbuiten. Zo gaan de groepen binnenkort naar Huis Van Eysinga in Leeuwarden. “Zo leren ze een stukje cultuur van Friesland kennen, zien ze hoe er vroeger geleefd werd en werken ze tegelijkertijd aan hun woordenschat. Je leert woorden als fauteuil en balustrade gemakkelijker als je ze in het echt ziet.” De sfeer in zijn groepen is iets waar Gerwin trots op is. “Iedereen heeft het leuk met elkaar en gaat op beleefde en vriendelijke

wijze met elkaar om.” In onze huidige maatschappij, waarin vaak wordt benadrukt dat culturele verschillen onoverbrugbaar zijn, ziet hij juist het tegenovergestelde.

“Het maakt niet uit waar je vandaan komt, of welke geaardheid je hebt” De herkomst van de taalcursisten is vaak een onderwerp van gesprek in de taallessen. Ze praten over culturele verschillen en ook waar ze in hun nieuwe thuisland tegenaan lopen. Het sociale aspect van de lessen is erg belangrijk. “Stel je voor dat je in een nieuw land komt, waar je helemaal niemand kent en waar je de taal niet spreekt.” In de taalgroepen maken ze nieuwe vrienden. “We praten ook over wat ze bijvoorbeeld tijdens de schoolvakanties hebben gedaan. Sommigen vieren vakantie in hun thuisland, maar dat is niet voor iedereen een optie. De een gaat op familiebezoek, de ander bezoekt de Efteling. Het is iedere keer weer gezellig. Soms neemt iemand koekjes mee.” Wat hij zijn cursisten vooral wil meegeven, is zelfvertrouwen. “Veel van hen vinden het spannend om Nederlands te spreken in het dagelijks leven, bijvoorbeeld in een winkel of bij de gemeente. Ze grijpen snel naar een vertaalapp,” zegt hij. “Maar ik hoop dat ze zich op een gegeven moment zeker genoeg voelen om het zelf te doen. Het zal niet foutloos gaan, maar dat geeft niet, zolang je maar verstaanbaar bent.” De reacties die hij krijgt, bevestigen dat zijn aanpak werkt. ‘‘Een Koerdische vrouw zei: ‘Door jou snap ik hoe het werkt.’ Dat is heel fijn om te horen.” Gerwin heeft het enorm naar zijn zin, vertelt hij: “Ik ga altijd met een goed gemoed naar de les en kom er met een goed gemoed weer vandaan.”

Taallessen in dbieb

Of je nu Nederlands als eerste of als tweede taal hebt, iedereen die wil oefenen met taal is welkom in dbieb. Deskundige vrijwilligers, zoals Gerwin, delen in een gezellige sfeer hun liefde voor taal met de deelnemers.

Meer weten? Scan de QR-code of ga naar dbieb.nl/helpt

herfstinspiratie Laat je wereld groeien

heel nederland leest ‘het diner’ van herman koch In de maand november verandert Nederland in één grote boekenclub en lezen we ‘Het Diner’ van Herman Koch. Deze internationale bestseller is vanaf 1 november verkrijgbaar in dbieb (zolang de voorraad strekt), gratis verkrijgbaar in dbieb, voor leden en niet-leden. Cadeautje van ons, voor jou!

literaire dis

Gezellig eten, samen praten over boeken en genieten van optredens: dat is de Literaire Dis In november leest iedereen in Nederland hetzelfde boek: Het Diner van Herman Koch. Onder het genot van een driegangendiner van restaurant Eindeloos geniet je van optredens van stadsdichter en spokenwordartiest Marrit Jellema en singer-songwriter HAITZE. Beiden schreven speciaal voor deze avond nieuw werk, dat zij live ten gehore brengen. Samen met je disgenoten duik je in een fragment uit Het Diner en ontdek je hoe één tekst tot heel verschillende gesprekken kan leiden. vrijdag 27 november, 17.45-20.45 uur, dbieb Leeuwarden, €49,50

smartphonevrij opgroeien Wil jij als ouder bewuster omgaan met smartphones, sociale media en schermtijd? Kom dan tijdens de Week van de Mediawijsheid (6 t/m 13 november) naar dbieb voor een inspirerende avond over smartphonevrij opgroeien. Oprichter van het gelijknamige ouderinitiatief Merel Uildriks, mediapedagoge Karin Zijlstra en host Kirsten van Santen delen inzichten, tips en praktische handvatten. Hoe ga je om met groepsdruk? Hoe help je je kind gezonde mediagewoonten ontwikkelen? Inmiddels sloten al 70.000 Nederlandse ouders zich aan bij deze internationale beweging. Een avond vol inspiratie, herkenning en ruimte voor vragen. donderdag 12 november, 19.30-21.00 uur, dbieb Leeuwarden, €7,50

elske riemersma brengt het leeuwarden van toen tot leven Fotograaf Elske Riemersma duikt in haar analoge archief uit de jaren '80 en brengt het Leeuwarden van toen tot leven met indringende zwart-witbeelden. We zien foto's van de Saskiabuurt en foto’s op het busstation van de FRAM. Riemersma was gefascineerd door de -doelloos voor zich uit starende- blikken van wachtende mensen. Ook zien we straatfoto’s van de markt, reportagefoto’s van de hondententoonstelling in de Frieslandhal en alledaagse beelden uit die tijd. Hoe is Leeuwarden door de jaren heen veranderd? Patrick van’t Haar gaat met Elske in gesprek. donderdag 22 oktober, 20.00-21.30 uur, dbieb Leeuwarden, €14 / leden €11 / studenten €6

verboden te lezen?

Pim Lammers en Noah de Campos Neto over verboden boeken Tijdens de Week van het Verboden Boek (19 t/m 27 september) vragen we aandacht voor boeken die ergens ter wereld verboden, gecensureerd of onder druk staan. In dbieb gaan schrijver Pim Lammers en bookfluencer Noah de Campos Neto hierover in gesprek. Moeten boeken beschermen, confronteren of juist alle ruimte bieden aan verschillende stemmen? Praat mee over een vraag die actueler is dan ooit. woensdag 23 september, 20.00-21.30 uur, dbieb Leeuwarden, €9 / leden €7 / studenten €4

de voorleesexpress: ‘‘taal is een feestje dankzij fien’’ Muel en Emnodi kregen twintig weken een eigen taalvrijwilliger: Fien. Dankzij haar gingen hun leesskills met sprongen vooruit. 10

Meer zelfvertrouwen. Meer leesplezier. En een taalmaatje dat volgens moeder Rediet Ghidey ‘bijna als familie’ voelt. Twintig weken lang kwam vrijwilliger Fien van de VoorleesExpress bij Muel (8) en Emnodi (6) in Leeuwarden langs, om te lezen en met taal te spelen. Dit is hun verhaal. Voordat het interview begint, zitten Muel en Emnodi al op de bank, allebei tegen Fien aan. Ze lezen in ‘Bläsz, de dappere hond’. Dat gaat over een hond die tijdens de Watersnoodramp tientallen koeien redt. Beide jongens luisteren gespannen mee. “Ze houden van boeken en van lezen,” vertelt Fien later. “Dat was al zo voordat ik hier kwam.” Toch was er reden voor extra hulp. Moeder Rediet merkte dat Muel moeite had met lezen. Vooral met de snelheid. Ook de leerkracht van IKC De Weide zag dit. Via school kwam het gezin in contact met de VoorleesExpress, en dus met Fien. “En Emnodi sloot er ook bij aan.”

Eén middag in de week

Bijna familie

Rediet woont inmiddels negen jaar in Nederland. Ze staat er, zoals Fien het noemt, grotendeels alleen voor. “Ze doet alles voor haar jongens, en houdt in haar eentje alle ballen in de lucht.” “Fien is heel lief en vriendelijk,” vertelt Rediet. “Ze weet precies hoe ze met kinderen moet praten. Ze krijgt hun aandacht, en motiveert ze om te leren.” Voor haarzelf maakt dat ook een verschil. “Ik voel me als ouder gesteund.” Soms blijft een contact ook náást het officiële VoorleesExpress-traject bijzonder. Zo nodigde Muel Fien uit voor de Nationale Pannenkoekendag op school. Daar bediende hij haar zelf. “Ik had een eigen pannenkoek gemaakt,” vertelt hij trots.

“En ze vond het echt lekker.” Voor Rediet was dat een bijzonder moment. “Dat liet zien hoeveel Fien om de kinderen geeft,” zegt ze. Na twintig weken is het traject voor Emnodi afgerond. Voor Muel gaat Fien nog even door. Met extra aandacht voor leessnelheid en lastigere woorden. En Muel? Die vindt het helemaal prima dat Fien nog even blijft. “Super leuk. Dan kan ik nog veel boeken met haar lezen.” Rediet hoopt dat meer gezinnen die kans krijgen. “Ik ben heel blij dat Fien bij ons is. Dat heeft mijn zoons veel geholpen. We zijn haar daar heel dankbaar voor. Ik hoop dat meer kinderen zo’n taalmaatje kunnen krijgen. Het helpt echt.”

Twintig weken lang kwam Fien (73) iedere week een middag langs. Eerst kennismaken. Daarna kijken waar de jongens behoefte aan hadden. “Het is niet alleen lezen,” zegt Fien. “We doen ook spelletjes. Taalgericht, zoals rijmen of galgje. Soms op de iPad. Het belangrijkste is dat de jongens het leuk vinden. Daar begint het leren.” Fien werkte jarenlang als peuterleidster. “Nu ik met pensioen ben, kan ik dit doen. Heel waardevol, voor hen en voor mezelf.”

Dolfje Weerwolfje

Op school doen beide jongens het goed. “Met rekenen, schrijven en spelling zitten ze boven niveau. Maar lezen was lastiger,” vertelt Rediet. Fien vult aan: “Vooral woorden met een s gevolgd door een t. Zoals ‘stuur’. Of met een ‘sch’, zoals ‘schuur’.” Voor Muel was zijn concentratie een aandachtspunt. “Die was eerst slecht”, zegt hij zelf. “Nu is het al veel beter.” Muel praat graag en veel. En heeft een levendige verbeelding. Dankzij Fien leest hij nu beter. Hij begrijpt verhalen hierdoor sneller, en kan daardoor moeilijkere boeken aan. Zo ontdekte hij Dolfje Weerwolfje. “Dat is nu echt mijn lievelingsboek”, zegt Muel meteen.

De VoorleesExpress bij dbieb

Sinds najaar 2025 is dbieb de eerste Friese bibliotheek die meedoet aan de landelijke VoorleesExpress, in samenwerking met Humanitas. Een vrijwilliger komt twintig weken lang wekelijks bij een gezin langs. Om te lezen en met taal te spelen. Het traject is gratis. Gezinnen worden aangemeld via school, huisarts of een welzijnsorganisatie. Landelijk telt de VoorleesExpress zo’n 80.000 voorleessessies per jaar, in 740 dorpen en steden. Kijk voor meer informatie over de VoorleesExpress op dbieb.nl/voorleesexpress

legaal inbreken: het werk van een ethisch hacker Thomas van der Berg breekt in op computersystemen. Dat mag, want hij doet het met een goed doel. Hij wil criminele hackers vóór zijn. Eén zwakke plek. Daaraan hebben hackers genoeg om in te breken op computer-systemen. Aan Thomas van der Berg om die plekken als eerste te ontdekken. Voordat kwaadwillenden dat doen. Zijn missie: Nederland online een stukje veiliger maken. In dit artikel vertelt Thomas over zijn werk én geeft tips voor jouw online veiligheid.

Thomas woont en werkt op de zevende verdieping van een flat in Leeuwarden. Zijn bureau, waarop vier beeldschermen staan, heeft hij sinds kort bij het raam gezet. "Kan ik af en toe over de binnenstad kijken. Fijn, om mijn gedachten te laten afdwalen. "Dat afdwalen heeft hij nodig. Als ethisch hacker moet je vaak anders denken dan de meeste mensen. "Je kunt mijn werk vergelijken met het oplossen van smartgames. Ik ben altijd aan het puzzelen." Zelf gebruikt hij het woord ethisch hacker liever niet. Thomas: "Wij zeggen pentester. Of whitehat-hacker." Hij breekt niet zomaar ergens in, en hij steelt niets. "Organisaties vragen mij juist om op zoek te gaan naar de zwakke plekken in hun systemen."

‘Wij helpen organisaties om criminelen voor te blijven.’ Van gamedesign naar hacken

Thomas studeerde Communication and Multimedia Design aan de NHL. Hij wilde eigenlijk games maken. Maar via een traineeship kwam hij bij een bank terecht. "Daar kreeg ik de opdracht om een systeem te testen. Dat bleek leuker dan ik dacht." Inmiddels doet hij dit werk al tien jaar. Hij wordt ingeschakeld door bedrijven en organisaties die hun systemen laten testen. Thomas doet dan alsof hij een aanvaller is. "Ik ben dan van het red team, de aanvallende kant. Het blue team verdedigt." Soms is hij het blue team te slim af. Dan dringt hij een bedrijfsnetwerk binnen. Bijvoorbeeld via een verkeerd ingesteld formulier, of een verouderd protocol. "Dat geeft natuurlijk een enorme kick." Zijn skills zijn hard nodig. Hacks komen steeds vaker in het nieuws. “Cybercriminelen stelen gevoelige gegevens bij grote bedrijven. Of ze eisen losgeld om data niet openbaar te maken. Wij helpen bedrijven om hun verdediging zo sterk mogelijk te maken. Zo blijven we de criminelen voor."

De verkeerde kant op?

Is hij zelf nooit in de verleiding om een ‘verkeerde hacker’ te worden? Thomas

lacht. "Dat is strafbaar, je kunt ervoor de cel ingaan. Dat wil ik echt niet. Zijn werk levert ook veel stress op: je moet anoniem blijven. En in Nederland is dat bijna onmogelijk." Soms kan hij het niet laten. Ziet hij een onveilige website? Dan probeert hij toch iets uit. Zo ontdekte hij een zwakke plek bij een online fietsenwinkel, toen hij daar naar een onderdeel zocht. "Ik heb dat netjes gemeld. Ze waren enorm dankbaar. Het onderdeel dat ik wilde hebben, kreeg ik gratis."

Belangrijk om te leren over veiligheid

Thomas vindt het belangrijk dat bibliotheken aandacht besteden aan mediawijsheid. "We beveiligen ons huis met sloten en camera's. Maar van de apps die we dagelijks gebruiken, weten we bijna niets." Hij hoopt dat kinderen meer leren over de digitale wereld. "Dan kun je zelf betere keuzes maken. En misschien ook je ouders helpen." Zijn advies aan wie dit werk later ook wil doen? "Duik in de basis van internet: hoe werkt een website of app eigenlijk? En kijk eens op Hack the Box (hackthebox.com). Daar mag je legaal oefenen met hacken. Leuk én leerzaam!"

Veilig online: wat kun je zelf doen?

Thomas' belangrijkste tip: gebruik voor elk account dat je hebt een ander wachtwoord. Doe dat met een wachtwoordmanager, zoals KeePass of Bitwarden. "Als één website of platform gehackt wordt, kunnen criminelen met dat ene wachtwoord overal inloggen. En ja, dat proberen ze echt."

Meet the pro's: van hacker tot DJ (8+)

Tijdens de Week van de Mediawijsheid (6 t/m 13 november) organiseert dbieb op 8 november van 14.00-15.30 uur 'Meet the pro's'. Kom kennismaken met mensen met een bijzonder, digitaal beroep. Een van hen is Thomas van der Berg. Hij vertelt over zijn werk. En laat zien hoe hackers zwakke plekken in websites opsporen. De toegang is gratis.

kinderboekenweek: spot aan!

lezen in the spotlight!

30 september t/m 11 oktober Tijdens de Kinderboekenweek zetten we niet alleen boeken in de spotlight, maar ook je eigen talenten. Door boeken te lezen kun je van alles ervaren. De ene keer ben je een beroemde zanger die de sterren van de hemel zingt tijdens een uitverkocht concert en de andere keer iemand die de hele klas aan het lachen krijgt met een goede mop. In kinderboeken vind je podiumbeesten in alle soorten en maten! Voor of achter de schermen, met plankenkoorts of zonder. De Kinderboekenweek 2026 is jouw kans om op te treden: in je hoofd of in het echt! Breng je talenten tot leven met een mooi kunstwerk, beleef een vrolijk ruimte-avontuur met de voorstelling ‘André Astronautje’ of laat je verrassen door de voorstelling ‘Gozert’.

kinderen gratis lid Lezen, luisteren, leren én plezier maken bij dbieb! Van voelboekjes en prentenboeken tot informatieve boeken en young adult: er is altijd iets te ontdekken, in dbieb of online. En het allermooiste? Tot 18 jaar is je biebpas helemaal gratis. Meld je aan op dbieb.nl

boekentips

van onze leesconsulenten Bettine

Auk

Fardau

Tip van Bettine:

Tip van Aukje:

Tip van Fardau:

Kiki & ik Leo Timmers 0-6 jaar

Abel en Olle Janneke Schotveld 6-9 jaar

Kiezel Bouwien Jansen 9-12 jaar

Kiki & ik gaat over de hechte vriendschap tussen Kiki en haar paard, verteld vanuit het perspectief van de merrie. Als Kiki ouder wordt en steeds minder tijd met haar paard doorbrengt, voelt de merrie zich eenzaam en vraagt ze zich af of Kiki haar niet meer wil. Vanwege de schitterende platen vind ik dit boek een aanrader!

Abel is vrachtwagenchauffeur en vervoert al jaren varkens in zijn oplegger. Op een dag ontsnapt Olle, één van de biggen. Abel vangt hem en neemt hem mee in zijn cabine. Tot zijn verbazing begint big Olle te praten. Hij vertelt de mooiste verhalen en blijft maar vertellen. Ja, dan rijd Abel natuurlijk een stukje om. En nóg een stukje, en nóg eentje...

Ik vind Kiezel een heerlijk boek en het is één van mijn persoonlijke favorieten. Het boek bevat een fleugje magie en vertelt het verhaal van Kat, die allerlei bijzondere dingen meemaakt, nadat ze een ‘saaie’ kiezen in haar zak liet glijden. Het boek laat op een ontroerende manier zien hoe je je eigen plek kunt vinden en nieuwe vriendschappen kunt sluiten.

week van de mediawijsheid Slim met schermen én nieuwsgierig naar techniek Van filmpjes kijken tot gamen en chatten: we groeien op in een wereld vol digitale media. Tijdens de Week van de Mediawijsheid (6 t/m 13 november) staat daarom gezond en bewust omgaan met schermen centraal. Samen ontdekken, vragen stellen en in gesprek gaan over media helpt kinderen om stap voor stap mediawijzer te worden. En veel leuker dan een goed gesprek is natuurlijk meedoen aan een toffe activiteit. Om van te genieten én om van te leren.

Voorstelling: De magische mediashow

Goochelaar, breinkunstenaar en meester in misleidingstechnieken Lars van Tuijl komt langs in De Pleats in Burgum. Hij laat op energieke en humoristische wijze zien hoe makkelijk ons brein te foppen is en hoe je jezelf digitaal weerbaar maakt. Woensdag 18 november, 15.00-15.45 uur, De Pleats Burgum.

Meet the pro's: van hacker tot dj (8+)

Speciaal voor nieuwsgierige kinderen die willen kennismaken met professionals die werken met digitale technologie. Hoe denkt een hacker? Wat doet een dj? En welke beroepen ontstaan er door nieuwe technologie? Zondag 8 november, 14.00-15.30 uur, dbieb Leeuwarden

Mediawijs worden gaat over meer dan schermtijd alleen. Het gaat ook over nieuwsgierig zijn, kritisch leren kijken en begrijpen hoe de digitale wereld werkt.

5 vragen aan pieter koolwijk Ter gelegenheid van de voorstelling ‘Gozert’ spraken we met Pieter Koolwijk, de schrijver van het gelijknamige boek. Over de verhalen die hem als kind meesleepten, de superkracht die hij ieder kind zou gunnen en waarom lezen voor hem zelfs belangrijker is dan chocola. Een kijkje achter de schermen van Gozert. Welk boek sleepte jou als kind helemaal mee? Het eerste boek dat ik echt heel leuk vond is De Griezels van Roald Dahl. Maar ook Briefgeheim van Jan Terlouw maakte enorm veel indruk. Een meisje dat deed alsof ze wegliep van huis en dan bij vrienden op zolder ging zitten, maar toen verdween ze echt… Als jij kinderen één superkracht zou mogen geven, welke zou dat zijn? Zelfverzekerdheid. Zeg maar een magisch brein waar alle scheldwoorden en het gepest geen vat op hebben zodat er niemand meer gepest wordt.

Wat hoop je dat kinderen meenemen na het zien van de voorstelling Gozert? Nou… in ieder geval niet de attributen van de voorstelling. Die moeten ze gewoon laten staan natuurlijk. Ik hoop vooral dat ze een leuk uur hebben en erg genieten van de voorstelling. Hij is namelijk ontzettend leuk. Er hoeft niet altijd iets geleerd te worden. Het zou leuk zijn als ze hierna nieuwsgierig zijn naar het boek. Aan welk verhaal werk je nu, en waar kunnen we ons op verheugen? Dit is geheim! Hier praat ik met niemand over totdat de tijd rijp is en mensen het hebben gelezen en ik feedback heb gehad. Als je moest kiezen: nooit meer lezen of nooit meer chocola? Lastig... maar dan kies ik helaas toch voor nooit meer chocola. Ik vind het veel te leuk om te lezen. Bovendien moet ik ook mijn eigen werk nalezen. Gelukkig hoef ik niet te kiezen.

voorlezen begint al vóór een kind kan lezen Bij Sinne Speelleerkoepel Kinderkoepel in Leeuwarden is het inmiddels een vast ritueel: het voorleesliedje klinkt, peuters pakken een kussen en schuiven nieuwsgierig naar de voorleeshoek. Het voorlezen begint. De deur blijft dan dicht en de afleiding verdwijnt naar de achtergrond. De kinderen luisteren ademloos. Wijzen naar de plaatjes. Soms klinkt er een lach, dan valt er weer een stilte. Maaike en Sanne vertellen enthousiast over de voorleesrituelen op ‘hun’ groep. ‘‘Precies die stilte is belangrijk. Want juist dan krijgen kinderen de ruimte om na te denken en op hun eigen manier te reageren. Niet ieder kind antwoordt met woorden,’’ zegt Sanne. ‘‘Soms wijzen ze naar een plaatje of laten ze met een gebaar zien wat ze bedoelen. Door even te wachten, geef je daar ruimte voor.’’ Wie denkt dat lezen pas begint zodra een kind letters leert herkennen, heeft het mis. De basis voor taalontwikkeling wordt al veel eerder gelegd. Door samen boeken te bekijken, verhalen te beleven en woorden te ontdekken, groeit niet alleen de woordenschat, maar ook het plezier in taal. Daarom ondersteunt dbieb kinderopvangorganisaties met Boekstart in de Kinderopvang. Binnen dit programma krijgen kinderopvanglocaties onder andere bezoek van een leesconsulent, collectie van dbieb en ook scholing in interactief voorlezen. In 2025 namen zo’n

75 pedagogisch medewerkers hun certificaat in ontvangst, waaronder Maaike en Sanne. Maaike: ‘‘Kleine aanpassingen maken een groot verschil. We werken nu met een voorleesplan en lezen voor in kleinere groepjes. Dat geeft veel meer rust. Daarnaast hebben we een systeem waarbij kinderen boeken kunnen lenen, passend bij het thema waar we mee werken.’’ Iedere maandagochtend komt één van de moeders helpen bij het uitlenen. Niet alleen vergroot dit de ouderbetrokkenheid, zij geeft hiermee ook het goede voorbeeld aan andere ouders. Want ook thuis loopt het verhaal door. Sanne: ‘‘Sommige ouders vonden het aanvankelijk niet zo nodig om boeken mee naar huis te nemen. Maar als je uitlegt dat de boeken aansluiten bij de thema’s op de groep, zien ze meerwaarde. Door ouders te betrekken ontdekken ze dat voorlezen geen ingewikkelde activiteit hoeft te zijn, maar vooral een moment van aandacht is.’’ Zo groeit leesplezier stap voor stap.

Niet pas wanneer een kind zelf leert lezen, maar al veel eerder: op schoot, tussen de kussens, met een boek dat uitnodigt om samen te kijken, te praten en je te verwonderen. Sanne en Maaike zitten nog vol toekomstplannen: ‘‘We willen een schatkist per thema maken, gevuld met voorwerpen die bij het thema passen. Dat spreekt kinderen nog meer aan.’’

Inspiratiesessie ‘Voorlezen in de kinderopvang’ Hoe haal je, als pedagogisch professional, meer uit een voorleesactiviteit? Op 18 november kun je deelnemen aan de gratis inspiratiebijeenkomst in dbieb. Je gaat naar huis met praktische ideeën die je de volgende dag al kunt gebruiken. Daarnaast ontmoet je andere getrainde pedagogisch vakgenoten. Nieuwsgierig? Scan de code en meld je aan

young creative lezen, creëren en nieuwe skills lere n begin je schooljaar met een goed verhaal Elk jaar trappen we het nieuwe schooljaar af met een landelijke campagne speciaal voor jongeren: Goed Verhaal. Of je nu houdt van spannende actie, romantiek, humor of fantasy… In dbieb vind je altijd een verhaal dat bij je past.

Beste Boek voor Jongeren 2026

Welk boek wint dit jaar de titel ‘Beste boek voor jongeren’? Een jongerenjury kiest uit tien genomineerde boeken twee winnaars: één in de categorie ‘Oorspronkelijk Nederlandstalig’ en één in de categorie ‘Vertaald’. De uitslag volgt op zondag 20 september.

Gratis verhalenbundel: 3PAK!

Ook dit jaar kun je de gratis verhalenbundel 3PAK ophalen. Dit jaar schreven Simone Atangana Bekono, Harmen van Liemt en Maren Stoffels elk een kort verhaal speciaal voor jongeren vanaf 15 jaar. De bundel is gratis op te halen in dbieb (zolang de voorraad strekt) en ook beschikbaar als luisterboek en e-book.

ria tipt: de eerste alix - anna woltz

maak ruimte in je hoofd met bullet journaling De grip kwijt op tijd en focus? Apps helpen dan niet altijd. Rust en overzicht wél. Bullet journaling is een simpele, persoonlijke manier om je gedachten te ordenen en weer regie te nemen. Met slechts een pen en een notitieboek leer je je hoofd leegmaken, prioriteiten stellen, bewuster plannen en rust vinden. Hoe relaxed klinkt dat? Bullet journalling donderdag 24 september & 1 oktober 19.00-21.30 uur, dbieb Leeuwarden €40 / leden €30 / studenten €20

online cursus muziek mixen en masteren voor beginners Ben jij muzikant of droom je ervan om zelf muziek te mixen? Duik in de wereld van mixen en masteren en ontdek stap voor stap hoe je jouw tracks professioneel laat klinken. Met duidelijke videolessen, praktische voorbeelden en handige tips leer je alles over de mogelijkheden van het mixprogramma. Zo pas je de technieken al snel zelf toe en geef je jouw muziek die krachtige, professionele sound. Het mooiste? Met je bieb-abonnement volg je deze én vele andere online cursussen gewoon thuis, wanneer het jou uitkomt. Vanuit je luie stoel, in je eigen tempo en helemaal gratis. Check alle online cursussen op dbieb.nl/onlinecursussen en begin meteen!

Voor wie wil ontsnappen aan deze tijd tipt leesconsulent Ria ‘De eerste Alix’ van Anna Woltz. Dit meeslepende en originele detectiveverhaal heeft alles wat je nodig hebt: een eigenzinnige privédetective, een moord in een landhuis, romantiek en fonkelnieuwe oldtimers. Eenmaal begonnen wil je absoluut weten hoe het mysterie afloopt.

activiteiten voor jeugd september BookTok Club (15-25)

Lês-mar-foar-wiken gratis

Foarlêstiid! (2-8)

Voorleespicknick met voorleestips (0-6) gratis

elke maand op woensdag

vanaf woensdag 2 september

Ben jij verslaafd aan boeken die viraal gaan op TikTok? Meld je aan voor de gratis BookTok Club met host Paula Heeger en beleef boeken op een nieuwe manier!

Tijdens de Lês-mar-foar-wiken wordt er natuurlijk in het Fries voorgelezen. Geniet van de mooiste verhalen over onze Friese boekenhelden Tys&Teske.

wo 2 sep, 7 okt, 4 nov, 2 dec 19.00-20.30 uur, dbieb Leeuwarden

wo 2 sep, 10.00-10.30 uur, dbieb leeuwarden vr 4 sep, 10.00-10.30 uur, dbieb Burgum wo 9 sep, 10.00-10.30 uur, dbieb Stiens wo 16 sep, 14.00-14.30 uur, dbieb Grou wo 23 sep, 10.00-10.30 uur, pop-up bieb Leeuwarden Oost wo 23 sep, 14.00-14.30 uur, dbieb Gytsjerk

Voorleesfeest met gratis de makers van ‘De Verjaardagsstoet’ (2-4) De eerste Voorleespicknick van het nieuwe schooljaar is een speciaal feestje! Anouk en Lisanne, de makers van ‘De Verjaardagsstoet’ komen hun eigen boek voorlezen! Kom ook langs!

Kening & Kening (4+) Lês-mar-foar teäter

De BoekStartcoach leest voor uit de mooiste, gekste, spannendste boeken én geeft (voor)leesadvies en boekentips. 9, 23 sep, 7 okt, 4, 18 nov, 2, 16 dec 10.00-12.00 uur, pop-up bieb Leeuwarden Oost vr 4, 18 sep, 2, 30 okt, 13, 27 nov 10.00-12.00 uur, dbieb Burgum 28 okt, 11, 25 nov, 9 dec 10.00-12.00 uur, dbieb Leeuwarden 13.30-16.30 uur, dbieb Grou wo 9, 23 sep, 7, 21 okt, 4, 18 nov 10.00-12.00 uur, dbieb Stiens 21 okt, 4, 18 nov, 2 dec 13.30-16.30 uur, dbieb Gytsjerk

Voorleespicknick

vr 4 sep, 10.30-11.30 uur, dbieb Stiens

gratis

Een groepje enthousiaste (oud)juffen leest wekelijks voor uit de meest leuke, gekke, grappige en spannende boeken. vr 11, 25 sep, 9 okt, 6, 20 nov, 4, 18 dec 10.00-12.00 uur, dbieb Stiens

Maak je eigen Olympische talentenmedaille! (6+) Friestalige meespeelvoorstelling door IJtje Braad en Lisa Romkes. Samen nemen ze de kinderen mee in het verhaal van het prentenboek Kening & Kening (van Stern Nijland & Linda de Haan). za 26 sep, 9.30-10.45 uur en 11.00-12.15 uur, De Pleats Burgum €4,50

gratis

Loop gezellig binnen! Ga in gesprek met een talentenfluisteraar en knutsel daarna een olympische medaille om je talenten te vieren. vr 18 sep, 14.30-15.30 uur, dbieb Gytsjerk di 6 okt, 14.30-15.30 pop-up bieb Leeuwarden Oost di 3 nov, 14.30-15.30 uur dbieb Leeuwarden

Bodemdierensafari (6-10)

gratis

Kinderboekenweek

Hoe word ik een detective? (6-10)

door IVN Natuureducatie

gratis

verzorgd door Meekit Tijdens deze workshop ga je samen met IVN op expeditie. Je gaat op jacht naar bodemdiertjes, telt ze, bekijkt je vondsten en voert ze in op de enige echte bodemdierendagen website.

Ontdek of je een echte speurneus bent. Je leert vingerafdrukken afnemen, geheime codes kraken en nog veel meer! Als een echte detective ga je weer naar huis. di 20 okt, dbieb Stiens wo 28 okt, Buurthuis BOB in Oentsjerk di 10 nov, dbieb Burgum di 17 nov, dbieb Leeuwarden di 24 nov, dbieb Gytsjerk 15.00-16.00 uur

zo 27 sep, 14.30-16.00 uur dbieb Leeuwarden

Talentgesprek voor kinderen (8-18)

gratis

Ben je tussen de 8 en 18 jaar en wil je weten wat jouw talenten zijn? Gewoon omdat je nieuwsgierig bent of om voor te bereiden op een studiekeuze? Met onze talentenfluisteraar ontdek je in 30 minuten heel veel over je talenten. di 29 sep, 27 okt, 10 nov, 8 dec 14.30-15.00 uur en 15.15-15.45 uur, dbieb Leeuwarden vr 2 okt, 14.30-15.00 uur en 15.15-15.45 uur dbieb Burgum do 20 okt, 14.30-15.00 uur en 15.15-15.45 uur, pop-up bieb Leeuwarden Oost

oktober Paddenstoelen- excursie (6-10)

gratis

door IVN Natuureducatie

Paddenstoelentijd! Of je nu in de stad of op het platteland woont, in de herfst vind je van alles in de natuur. In deze workshop ga je op onderzoek uit met een echte paddenstoelenexpert. zo 18 okt, 14.30-16.00 uur Rustpunt Leeuwarder bos

Meer informatie en aanmelden voor een activiteit? dbieb.nl/doen

Spot aan! (6-10)

gratis

verzorgd door Meekit

Tijd om te stralen! In deze creatieve workshop maak je een interactief kunstwerk waarin jij de hoofdrol speelt. wo 7 okt, 15.00-16.00 uur dbieb Leeuwarden

Halloweendecoratie uit de natuur (6-10)

verzorgd door IVN Natuureducatie Maak je eigen halloweenversiering met materiaal uit de natuur. zo 25 okt, 14.30-16.00 uur Rustpunt Leeuwarder bos

Slieker Popcornfestival Voorstelling: André het Astronautje (4-8) Bij de voorstelling André het astronautje beleven kinderen een vrolijk ruimteavontuur vol muziek, fantasie en ontdekkingen. Samen met de stem van André Kuipers ontdekken ze hoe bijzonder de ruimte én onze kwetsbare aarde zijn. wo 7 okt, 15.00-15.45 uur Doopsgezinde kerk, Grou €4,50

in samenwerking met Slieker Film dbieb Leeuwarden, €9 | leden €8

Kikker & Vriendjes (3+)

In deze hartverwarmende korte avonturen ontdekken Kikker, Haas, Varkentje, Eend en Rat dat samen spelen, elkaar helpen en nieuwe dingen proberen het allerleukst is. ma 12 okt, 10.00-11.00 uur en 14.00-15.00 uur

Dolfje Weerwolfje (6+) Voorstelling: Gozert (8+) Gozert, gebaseerd op het bekroonde boek van Pieter Koolwijk, is een fantasierijke en muzikale voorstelling vol humor. Een ontroerend avontuur over vriendschap, verbeelding en de moed om anders te durven zijn.

In deze fantasierijke familiefilm zien we de zachtaardige Dolfje worstelen met zijn transformatie in een weerwolfje. Hoe leert hij zichzelf accepteren? di 13 okt, 10.00-11.45 uur

za 3 okt, De Pleats Burgum zo 4 okt, dbieb Leeuwarden 14.30-15.30 uur, €4,50

activiteiten voor volwassenen

vervolg jeugdactiviteiten november Familiebrunch met film (6+)

Tentoonstelling Floralia toen en nu

Noordelijk Film Festival zaterdag 7 november

gratis

vanaf dinsdag 1 september Kom gezellig met het hele gezin naar de familiebrunch! Zak vervolgens lekker weg in een zitzak en geniet tijdens deze brunch en van een heerlijke familiefilm. 11.00-14.00 uur, dbieb Leeuwarden €19,50 / kinderen €13,50

Week van de mediawijsheid Meet the pro’s: van hacker tot DJ (8+)

De Stadsreporters Meet Up

gratis

Een rijke collectie jaarboeken, documenten en foto’s laten in deze expositie herinneringen zien van de succesvolle manifestatie van de toenmalige stichting Floralia Trynwâlden gedurende de periode 1969 en 1999.

Wil jij verhalen vertellen, gedichten schrijven, fotograferen, podcasts of video’s maken? Laat weten hoe jij naar je stad en de mensen kijkt. Kom langs bij de meetup van De Stadsreporters en ontdek of het iets voor je is. Check het volledige programma met workshops op dbieb.nl/ destadsreporters

di 1 sep t/m wo 30 sept tijdens openingstijden, dbieb Gytsjerk

di 8, 22 sep, 6, 20 okt, 3, 17 nov, 1 dec 19.00-20.30 uur, dbieb Leeuwarden

Repair café Burgum

Taalkamer

gratis gratis

gratis Met een kopje koffie of thee voeren we gesprekken en spelen we (taal)spelletjes. Voor iedereen die de Nederlandse taal wil leren en anderen wil ontmoeten. elke vrijdag (m.u.v. schoolvakanties) 10.00-12.00 uur, dbieb Burgum

elke vrijdag (m.u.v. schoolvakanties) 8.30-11.00 uur en van 15.00-17.00 uur, pop-up bieb Leeuwarden Oost Kom langs en leer van alles over digitale beroepen: ontmoet een ethisch hacker, YouTube-ster of DJ. zo 8 nov, 14.00-15.30 uur dbieb Leeuwarden

Is je broodrooster, koffiezetapparaat of lamp stuk? De vrijwilligers van het Repair café repareren jouw apparaat. Zo draag je bij aan een duurzamere samenleving.

De magische mediashow

wo 18 nov, 15.00-15.45 uur De Pleats Burgum, €4,50

Wereldcafé

gratis

Wil je Nederland beter begrijpen én je Nederlands oefenen? In het Wereldcafé praten we samen over thema’s die jullie kiezen: politiek, gewoontes en samenleving. ma 7, 14, 21, 28 sep, 5, 19, 26 okt, 2, 9, 16, 23, 30 nov, 7 dec 14.00-15.30 uur, dbieb Stiens

gratis

Hoe kijken grote denkers naar de vragen van vandaag? Tijdens een socratisch gesprek onderzoeken we samen actuele thema’s en laten we ons inspireren door filosofische inzichten. Meld je aan en kom langs!

za 5 sep, 3 okt, 7 nov, 5 dec, 11.00-13.00 uur, dbieb Burgum

Waarom weet internet zoveel van jou? Hoe onderscheid je echt van nep? Wat is het effect van schermtijd op je brein? Goochelaar en breinkunstenaar Lars van Tuijl duikt samen met jou in de wereld van internet, social media en slimme algoritmes.

Meet up Filosofie

do 17 sep, 15 okt, 19 nov 19.30-21.00 uur, dbieb Leeuwarden

Mei-inoar lêze

gratis

vanaf woensdag 2 september

Schrijfcursussen

Schuif aan bij Mei-inoar lêze (samen lezen) en geniet samen met andere lezers van mooie verhalen en gedichten. - wekelijks op wo, vanaf 2 sep, 10.30-11.30 uur, dbieb Leeuwarden - wo 2, 16, 30 sep, 14, 28 okt, 11, 25 nov 9.30-10.30 uur, dbieb Grou - di 8, 22 sep, 6, 20 okt, 3, 17 nov 13.30-14.30 uur, dbieb Gytsjerk - wo 9, 23 sep, 7, 21 okt, 4, 18 nov 13.30-14.30 uur, dbieb Burgum - do 10, 24 sep, 8, 22 okt, 5, 19 nov 10.30-11.30 uur, dbieb Stiens

Uit in Huis

zaterdag 12 september

Schrijftraining A

Kort Verhaal

In deze schrijftraining van de Schrijversvakschool leer je onder leiding van Arjan Hut, ‘Dichter fan Fryslân', hoe je je zintuigen, gedachten, gevoelens en associaties en je waarnemingsvermogen inzet.

Hoe zit een literair verhaal in elkaar? In deze schrijfcursus leer je over de ontwikkeling van de plot, de spanningsboog van het verhaal, de uitbeelding van personages, het schrijven van dialogen, de functie van suggererend taalgebruik en het opzetten van het verhaaldecor.

vanaf vrijdag 18 september

Ga creatief aan de slag tijdens onze knutselactiviteiten. Kom de mooiste bellen blazen en laat ze dansen door de lucht. En misschien ontdek je ook iets nieuws.

vr 18 sep t/m 8 jan, 12 lessen 14.00-17.00 uur, dbieb Leeuwarden €595 / leden €545

11.00-15.00 uur, dbieb Leeuwarden

Startbijeenkomst filosofiewerkplaats: Ouder worden als ervaring (65+) maandag 21 september

Hoe ervaar jij het ouder worden? Welke vragen, inzichten en ervaringen horen daarbij? Tijdens deze bijeenkomst bespreekt filosofe Sabine Hardus volgens de methode en het boek van Suzanne Biewinga: Ouder worden als ervaring. 9.30-11.30 uur, dbieb Leeuwarden €14 / leden €11

Essay 1

vanaf vrijdag 25 september

vanaf vrijdag 9 oktober

vr 9 okt t/m 18 dec, 10 lessen 14.00-17.00 uur, dbieb Leeuwarden €575 / leden €545

Column Schrijven vanaf vrijdag 9 oktober

In deze schrijftraining van de Schrijversvakschool leer je hoe je een literair essay schrijft. Het literaire essay balanceert tussen fictie en non-fictie. Het kan gaan over elk onderwerp en is als een wandeling zonder kaart: een zoektocht, met de fascinatie van de schrijver als gids. Schrijf wat jou raakt!

Hoe zeg je alles met een paar rake pennenstreken? Schrijver en columnist Kirsten van Santen leert je in 8 lessen hoe je zelf een column schrijft. Met verschillende schrijfoefeningen leer je alles over structuur, stijl, perspectief en het suggestieve schrijven.

vr 25 sep t/m 18 dec, 10 lessen 14.00-17.00 uur, dbieb Leeuwarden €525 / leden €495

vr 9 okt t/m 18 dec, 8 lessen 14.00-17.00 uur, dbieb Leeuwarden €575 / leden €545

Spraakmakende boeken vanaf dinsdag 22 september

In deze succesvolle lezingenreeks bespreken vooraanstaande specialisten elke avond een literair meesterwerk.

di 22 sep Sandro Veronesi: Zwarte september di 27 okt Hester Knibbe: Barcode van stilte. Gedichten di 1 dec Aleksej Salnikov: De Petrovs en de griep di 26 jan Richard Powers: Vrij spel di 2 mrt Auke Hulst: Tandenjager di 30 mrt Audrey Magee: De kolonie di 18 mei Jane Austen: Trots en vooroordeel wo 9 juni Annet Schaap: Krekel 20.00-22.00 uur, dbieb Leeuwarden Serie: €99 / leden €75 / studenten €40 College: €14 / leden €11 / studenten €6

Topstukken klassieke muziek vanaf dinsdag 22 september

UP!-gesprek (65+)

gratis

vanaf dinsdag 22 september

Cursus I’m a Hero – zelfinzicht door het schrijven van persoonlijke verhalen vanaf donderdag 24 september

Klaar voor jouw innerlijke heldenreis? In deze cursus voor persoonlijke ontwikkeling ga je op zoek naar de beperkende overtuigingen en identiteit die je jezelf hebt aangemeten om te kunnen dealen met je leven, de mensen erin en niet in de laatste plaats met jezelf. Dit doe je door het schrijven van een fictief verhaal. do 24 sep t/m19 nov, 8 lessen 19:15-21:15 uur, dbieb Leeuwarden €179 / leden €160 / studenten €79

Bullet journaling: denk helder, plan bewust, leef rustiger vanaf donderdag 24 september

In deze serie over klassieke muziek staat iedere avond een andere bekende componist centraal. De colleges bieden voor elk wat wils. di 22 sep

W. A. Mozart Symfonie nr. 41 ‘Jupiter’ di 20 okt Franz Schubert Octet voor blazers en strijkers di 24 nov Johannes Brahms Symfonie nr. 2 di 15 dec César Franck - de Vioolsonate di 19 jan Antonín Dvořák Symfonie nr. 8 di 23 feb Gustav Mahler Symfonie nr. 2 ‘de Wederopstanding’ di 23 mrt Maurice Ravel - Pianoconcert in G en de Bolero di 20 apr Arvo Pärt - Summa, Fratres en Spiegel im Spiegel 19.30-21.30 uur, dbieb Leeuwarden Serie: €99 / leden €75 / studenten €40 College: €14 / leden €11 / studenten €6

Meer informatie en aanmelden voor een activiteit? dbieb.nl/doen

Ontmoet leeftijdsgenoten, deel wat je bezighoudt of luister gewoon mee. In een ontspannen sfeer praten we o.l.v. een gespreksleider over ouder worden en het leven. Warm, herkenbaar en gezellig, met koffie en iets lekkers!

Je agenda loopt vol, je hoofd ook. Wil je meer focus en weer grip krijgen op je tijd? Tijdens deze tweedaagse cursus Bullet journaling ontdek je hoe met pen en papier de regie pakt en opnieuw ruimte maakt in je hoofd én in je leven.

di 22 sep, 27 okt, 24 nov 14.00-16.00 uur, dbieb Leeuwarden

do 24 sep en 1 okt 19.00-21.30 uur, dbieb Leeuwarden €40 / leden €30 / studenten €20

Week van het Verboden Boek Verboden te lezen? Wie bepaalt wat we mogen lezen? Schrijver Pim Lammers en bookfluencer Noah de Campos Neto gaan in gesprek over verboden boeken, censuur en de grenzen van taal. Moeten boeken beschermen, confronteren of ruimte geven aan alle stemmen? Praat mee. wo 23 sep, 20.00-21.30 uur dbieb Leeuwarden €9 / leden €7 / studenten €4

ILFU Schrijfcafé

gratis

Nationale Schrijfmaand zondag 27 september

Waar de lucht breekt

gratis interactieve boekpresentatie over seksueel misbruik in de samenleving dinsdag 6 oktober In haar boek ‘Waar de lucht breekt’ volgt Xaviera Heeremans een jaar lang zichzelf en acht andere slachtoffers waarvan er één dader. Tijdens de boekpresentatie nodigen we je uit om mee te praten over de ontwrichtende impact van seksueel geweld. Een thema dat dichterbij is dan we vaak denken.

Studiedag Art Nouveau in 1 dag! door de Vrije Academie woensdag 21 oktober

Sierlijke lijnen, verrassende vormen en een compleet nieuwe stijl: ontdek in 1 dag de art nouveau! Van uitbundig en krullerig tot strak en geometrisch. Klaar voor een stoomcursus vol kunst en architectuur? 10:30-16:15 uur, dbieb Leeuwarden €90

20.00-21.30 uur, dbieb Leeuwarden

Een schrijfcafé is dé plek om je creativiteit te laten stromen en je schrijfplezier te vergroten. Met inspirerende opdrachten door een ervaren schrijfdocent ontdek je nieuwe stijlen, ontmoet je andere schrijvers en ga je naar huis met frisse ideeën en eigen teksten. 14.00-16.00 uur, dbieb Leeuwarden

Martsje de Jong

donderdag 22 oktober

donderdag 8 oktober

Maak kennis met Martsje de Jong uit Pingjum: vertaler, schrijver, dichter en verhalenverteller. Ze neemt je mee in haar veelzijdige loopbaan. Van Friese, Zweedse, Duitse en Deense boekvertalingen tot eigen werk en optredens. 19.30-21.30 uur, dbieb Gytsjerk €5

oktober Tentoonstelling Cees de Vries

College Fotografie: Elske Riemersma

gratis

vanaf donderdag 1 oktober

Van natte voeten tot kurkdroge zomers

gratis

door IVN Natuureducatie dinsdag 13 oktober

Kom kijken naar de krachtige kunst van Cees de Vries, waarin muziek, poëzie en emotie samenkomen. Zijn expressionistische schilderijen en keramiek, met een vleug kubisme, vormen een eigenzinnig spel van vorm en gevoel.

20.00-21.30 uur, dbieb Leeuwarden €14 / leden €11 / studenten €6

november

do 1 okt t/m 30 nov tijdens openingstijden, dbieb Gytsjerk

Spijker in een ongedwongen sfeer je talenkennis bij en maak tegelijk kennis met mensen met een verschillende achtergrond. Meld je aan en kom gezellig langs.

Tijdens deze lezing van IVN neemt Jacob Kuiper je mee van de stormvloeden van vroeger tot de hitte- en bosbrandrecords van nu. Met indrukwekkende beelden, herkenbare voorbeelden en veel ruimte voor vragen laat hij zien hoe extreem weer zich ontwikkelt én wat dit zegt over het veranderende klimaat.

do 1, 15 okt, 5, 19 nov, 3, 17 dec 19.30-21.30 uur, dbieb Leeuwarden

19.30-21.30 uur, dbieb Leeuwarden meld je gratis aan

Language café

gratis

vanaf donderdag 1 oktober

Fotograaf Elske Riemersma duikt in haar analoge archief en brengt het Leeuwarden van toen tot leven met indringende zwart-witbeelden. Van de iconische Saskiabuurt tot het busstation en alledaagse straattaferelen. In gesprek met Patrick van ’t Haar reflecteert ze op hoe de stad sindsdien is veranderd.

Workshop Verhalen als spiegel van de ziel – zelfinzicht door verhalen schrijven dinsdag 10 november

Leer in 10 simpele stappen de kracht van fictieve verhalen schrijven en wat ze over jouw binnenwereld kunnen zeggen. Schrijf, reflecteer en laat je verrassen door herkenning en inzichten. 19:15-21:15 uur, dbieb Leeuwarden €25 / leden €19,90 / studenten €15

Lezing vrije socialisten in verzet

Week van de mediawijsheid

donderdag 12 november

Arend Hazekamp uit Burgum vertelt over het geweldloze verzet van vrije socialisten in Friesland tijdens de Tweede Wereldoorlog, gebaseerd op zijn boek Vrije socialisten in verzet 1940-1945. 20.15-21.45 uur, De Pleats Burgum €12,50

Workshop verhalen vertellen

gratis

Zaterdag 14 november

In deze interactieve workshop helpt schrijver en NRC-columnist Christiaan Weijts je om de kern van je verhaal te vinden en krachtig over te brengen. Ideaal als voorbereiding op Verhalenavond 2026 én voor iedereen die beter wil leren vertellen. 13.30-16.30 uur, dbieb Leeuwarden

Webinar Gezond schermgebruik

gratis

donderdag 12 november

Sander Duivestein – Denkroof: wat gebeurt er als AI het denken van ons overneemt? donderdag 19 november

Gezond schermgebruik is belangrijk, maar niet altijd eenvoudig. Help je kind bewuste keuzes maken tussen schermtijd en offline activiteiten. Ontdek wat jij kunt doen als ouder. 20.00-21.00 uur, online meld je aan via dbieb.nl

Smartphonevrij opgroeien

Trendwatcher Sander Duivestein laat zien hoe AI niet alleen onze wereld verandert, maar ook ons denken, voelen en waarnemen. Hij onthult hoe de grens tussen echt en nep, mens en machine vervaagt. Hij confronteert, inspireert en daagt je uit: welke rol speel jij in deze digitale reality shift? 20.00-21.30 uur, De Pleats Burgum €14 / leden €11 / studenten €6

donderdag 12 november

Smartphones trekken onze kinderen steeds vroeger mee in een wereld van verslavende apps. Ouders worstelen: meedoen of beschermen? Praat mee met Merel Uildriks van stichting Smartphonevrij Opgroeien en pedagoog Karin Zijlstra over smartphonegebruik, social media, schermtijd en hoe ouders samen de norm kunnen verleggen. De avond staat onder leiding van Kirsten van Santen. 19.30-21.00 uur, dbieb Leeuwarden €7,50

Verhalenavond

Gratis

vrijdag 20 november Op Verhalenavond ontmoet heel Friesland elkaar om te luisteren naar verhalen. Ook in dbieb Leeuwarden en Gytsjerk kun je genieten van interessante vertellingen. Het thema is dit jaar ‘Mijn roots’. Kom luisteren naar bijzondere verhalen! 19.30-21.30 uur dbieb Gytsjerk en dbieb Leeuwarden

Baskyske ferhalen, Fryske wurden

gratis

Heel Nederland leest

Fryske Boekewike woensdag 18 november

Literaire Dis

vrijdag 27 november

20.00-22.00 uur, De Pleats in Burgum meld je gratis aan

gratis

zaterdag 21 november

Doe in dbieb Leeuwarden live mee met het Groot Dictee der Nederlandse Taal. Taalliefhebbers, taalstuntelaars, dyslecten, grammaticaridders en nieuwe Nederlanders zijn van harte welkom!

Schuif aan bij de Literaire Dis: een avond vol lekker eten, verrassende optredens en boeiende gesprekken over Het Diner van Herman Koch. Geniet van een driegangendiner van Restaurant Eindeloos, spoken word van stadsdichter Marrit Jellema en muziek van singer-songwriter HAITZE. Lees, luister, proef en praat mee! 17.45-20.45 uur, dbieb Leeuwarden €49,50

Heel Nederland Eet

11.00-13.00 uur, dbieb Leeuwarden

De zeearend

gratis

vanaf dinsdag 24 november

De skriuwers Syds Wiersma, Gerard de Jong en Bart Ingma hawwe alletrije in bân mei Baskelân. De trije skriuwers fertelle oer har ûnderfinings en sille mei syn trijen op syk nei de wearde fan harren literêre syktocht.

Doe mee met het Groot Dictee!

Workshopreeks bankzaken voor ieder niveau

gratis

door IVN Natuureducatie dinsdag 24 november

In het kader van Heel Nederland Leest schuiven we aan in wijkcentra in Burgum en Leeuwarden. Kom langs en geniet van een warme, gezonde maaltijd, ontmoet anderen aan tafel en praat mee over Het Diner van Herman Koch. Tijdens het diner verzorgen Marrit Jellema en singer-songwriter HAITZE een bijzonder optreden. do 26 nov, 17.30-20.30 uur Glinstrastate Burgum, €7,50 di 4 nov, 18.00-19.30 uur ’t Knooppunt Leeuwarden, €8

Help, ik heb een puber in huis woensdag 4 november

Amateurfilmer en fotograaf Albert Draaijer neemt je tijdens deze lezing van IVN mee in de indrukwekkende wereld van de zeearend. Geniet van prachtige verhalen en unieke beelden: korte films en foto’s die laten zien hoe kleine, witte kuikens uitgroeien tot indrukwekkende vogels van bijna 80 dagen oud.

Met veel humor en herkenbare verhalen nemen Martine de Vente en Saskia Smith, makers van het succesvolle platform tishiergeenhotel.nl, je mee langs de hoogteen dieptepunten van het puberouderschap en laten zien hoe je de verbinding zoekt en houdt met je puber. Geen opvoedlessen, wél een flinke dosis gezond verstand, zelfspot en De Grote Puberquiz.

19.30-21.30 uur, dbieb Leeuwarden meld je gratis aan

19:30-21:00 uur, dbieb Leeuwarden €14 / leden €11 / studenten €6

Of je wilt beginnen met digitaal bankieren of al enige ervaring hebt: met deze workshopreeks krijg je meer informatie, handige tips en hulpmiddelen om zelf je bankzaken veilig en zelfstandig te regelen. Toegankelijk bankieren 24 november 10.00-12.00 uur, dbieb Leeuwarden Digitale Bankzaken: handige tips en ontwikkelingen 1 december 10.00-12.00 uur, dbieb Leeuwarden Veilig Bankieren 8 december 10.00-12.00 uur dbieb Leeuwarden

Cursus Leren Computeren

gratis

vanaf dinsdag 9 september

In 10 gratis lessen leer je stapsgewijs hoe je beter omgaat met de computer. di 22 sep tm 24 nov 9.30-11.30 uur, dbieb Stiens vr 11 sep t/m 20 nov (niet op 16 okt) 9.30-11.30 uur, dbieb Grou do 17 sep t/m 26 nov (niet op 15 okt) 10.00-12.00 uur, dbieb Leeuwarden wo 7 okt t/m 9 dec 9.15-11.15 uur, Wijkcentrum Bilgaard di 8 sep t/m 24 nov 9.30-11.30 uur, dbieb Burgum

gratis spreekuren dbieb helpt je gratis, ook als je niet lid bent! Kijk voor alle informatie en aanmelden op dbieb.nl/helpt Computer & digitaal

Geld & recht

Digi-inloop

Formulierenloket

elke dinsdag, 13.30-16.00 uur, dbieb Leeuwarden

Voor al je vragen over toeslagen, uitkering, bijzondere bijstand, kwijtscheldingen en andere overheids- en gemeentelijke regelingen.

Voor alle vragen over het gebruik van je iPad, Android tablet, smartphone of computer.

verzorgd door KEaRN

Het Energieloket

Hier ontvang je informatie over energiebesparende middelen, subsidies, fondsen en verduurzamingstips. elke vrijdag, dbieb Leeuwarden 10.00-12.00 uur

Werk & leven Werk in de techniek

verzorgd door Werk&vakmanschap Inloopspreekuur voor iedereen die meer wil weten over de carrièremogelijkheden in de metaal-, elektro-, proces- en infratechniek.

ma 14, 28 sep, 12, 26 okt, 9, 23 nov 15.30-17.30 uur, dbieb Gytsjerk elke di, 15.30-17.30 uur, dbieb Burgum

di 8 sept, 10 nov, 8 dec, 12.00-14.00 uur, dbieb Leeuwarden

Belastingen en Toeslagen

Spreekuur Rouwkunst

elke donderdag, 13.30-15.30 uur, pop-up bieb Leeuwarden Oost (m.u.v. 15 okt)

elke vrijdag, 10.00-12.00 uur, dbieb Leeuwarden

wo 16 sep, 21 okt, 18 nov, 15.00-17.00 uur, dbieb Leeuwarden

elke vrijdag, 13.30-15.30 uur, dbieb Grou (m.u.v. 16 okt)

Spreekuur Humanitas

Filosofisch spreekuur

elke wo en vr (m.u.v. 16 okt) 10.00-12.00 uur, dbieb Leeuwarden

wo 16 sep, 21 okt, 18 nov, 15.00-17.00 uur, dbieb Leeuwarden

Spreekuur DUO

Een bakkie met het Opvoedpunt

elke woensdag, 10.00-12.30 uur en 13.30-16.00 uur, dbieb Leeuwarden

v r 11 sep, 25 sep, 9 okt, 23 okt, 13 nov, 27 nov, 9.00-12.00 uur, dbieb Leeuwarden ma 21 sep, 19 okt, 16 nov, 13.00-16.00 uur, dbieb Stiens

elke dinsdag, 14.00-16.00 uur, dbieb Stiens (m.u.v. 13 okt ) elke dinsdag, 13.30-15.30 uur, dbieb Burgum elke donderdag, 13.30-15.30 uur, MFC Camminghastins, Leeuwarden (m.u.v. 15 okt)

elke vrijdag, 15.00-16.30 uur, dbieb Gytsjerk (m.u.v. 16 okt)

Informatiepunt Digitale Overheid

Voor al je vragen over wonen, werk, welzijn en alle andere vragen over de volgende dienstverlenende organisaties: CAK, DUO, CJIB, RDW, UWV, CIZ, SVB en Belastingdienst. elke dinsdag en vrijdag van 10.00-13.00 uur, dbieb Leeuwarden elke dinsdag van 14.00-16.00 uur, dbieb Stiens

Voor iedereen die hulp nodig heeft bij de belastingaangifte voor particulieren of het aanvragen van toeslagen.

Voor iedereen die moeite heeft met administratie of hulp kan gebruiken bij het begrijpen van (digitale) post.

Een medewerker van DUO beantwoordt al je vragen rondom studiefinanciering.

Juridisch spreekuur Rechtswinkel

Tijdens het spreekuur van Rechtswinkel Leeuwarden kun je terecht voor kosteloos advies over allerlei juridische vragen. elke do, 16.30-19.30 uur dbieb Leeuwarden

Rouwen is een hele kunst. Tijdens dit spreekuur kun je Monique van Thull allerlei vragen stellen over dit onderwerp.

In een gratis gesprek van 45 minuten helpt praktisch filosoof Roel Klopstra je op weg naar nieuwe inzichten en overdenkingen.

Kom langs met al je vragen rondom opvoeding.

Inloopspreekuur vrijwilligerswerk

Wil je hulp bij het vinden van een passende vrijwilligersplek? Of heb je een andere vraag over vrijwilligerswerk? Kom dan langs bij het inloopspreekuur van Amaryllis. vr 11, 25 sept, 9, 23 okt, 13,27 nov, 11 dec 11.00-12.30 uur, dbieb Leeuwarden

De Bibliotheek Wise app

altijd en overal dbieb bij de hand Je biebzaken regelen wanneer het jou uitkomt? Het kan met de handige bibliotheek app op je telefoon. Zoek in de catalogus, reserveer of verleng met één klik. In één overzicht zie je wat je geleend hebt en wanneer het terug moet. Op zoek naar inspiratie? Ontdek de nieuwste aanwinsten en ontvang persoonlijke lees- en luistertips. Extra handig: je biebpas staat in de app, dus je hebt ’m altijd bij de hand! Kijk voor meer informatie op dbieb.nl/mijndbieb

reserveer je plek voor activiteiten Onze doe-collectie daagt je uit om op verkenning te gaan en nieuwe dingen te proberen. Maak op een ontspannen manier kennis met taal & literatuur in allerlei vormen: van cursussen en workshops tot lezingen, colleges, evenementen en voorstellingen.

word lid van dbieb

Zin om mee te doen? Kijk op dbieb.nl/agenda voor alle info en boek direct online.

Een abonnement bij dbieb geeft je toegang tot onze collectie. Voor een aantrekkelijke prijs. Bovendien krijg je allerlei kortingen en voordelen, in én buiten dbieb. We hebben verschillende abonnementen waaruit je kunt kiezen. Voor de alleslezer of voor wie net dat beetje meer wil. Of voor alleen online lezen en luisteren. Ook voor jongeren en voor kinderen tot 18 jaar zijn er speciale abonnementen. Voor kinderen zelfs helemaal gratis. Kijk op dbieb.nl/lidworden en ontdek welk abonnement bij jou past.

dbieb helpt je digitaal op weg Kom langs!

z orgverzekering wijzigen? digid aanvragen? kinderopvangtoeslag aanpassen?

Hulp is gratis. Ook als je niet lid bent van dbieb. Kom langs, we helpen je graag verder. Je vindt een Informatiepunt Digitale Overheid in dbieb Leeuwarden, Leeuwarden Oost, Burgum, Grou, Gytsjerk en Stiens. Bellen kan ook, via 058-234 77 77.

word gratis lid van dbieb een En krijg f , Okki o o b o B hic gratis eograp G l a n Natio n een Junior é eau! cad rugtasje

dbieb.nl blijf ontdekken