10
JAARGANG 20
OKTOBER 2017
AL 19 JAAR HET MEEST PRAKTISCHE COMPUTERBLAD!
VLIEGENDE START
PC TOPFIT BEVEILIGEN, VERSNELLEN, TWEAKEN
SMARTPHONE
ALS HANDIGE HULP
OPTIMALISEER
JE THUISNETWERK RASPBERRY PI MET DEZE TOOLS 7 SUPERLEUKE PROJECTEN DIGITALE PERSOONLIJKE ASSISTENT BIJ DE HAND
CHECKLIST
HDTV
ALLE AFKORTINGEN BELICHT
LUKT HET ALTIJD
LEREN VIA INTERNET
ONLINE OVERAL BIJ DE LES
BESTE BEELD EN GELUID SMART-TV SLIM AANSLUITEN
EDITIE 10 • OKTOBER 2017 • € 4,95
VANAF DINSDAG 26 SEPTEMBER 20:30
REDACTIE Hoofdredactie: Dick van de Schraaf Eindredactie: Annemarie Korevaar, José Pauty, Theske Slijkerman MEDEWERKERS Toon van Daele, Maikel Dijkhuizen, Martin Gijzemijter, Robbin Ooijevaar, Richard Veenstra VORMGEVING LEFT Graphic Design ADVERTENTIE-EXPLOITATIE Jerry Moi-Thuk-Shung, Marcel Ott, Raymond Ullers. Telefoon: +31 (0)23-5430000 MARKETING Leontien Boere, Joep Preijde, Marjolein Sturk PRODUCTIE Marco Verhoog TECHNISCHE REALISATIE EN DISTRIBUTIE Senefelder Misset, Doetinchem (druk); Betapress (distributie Nederland); Imapress (distributie België) EDITORIAL DIRECTOR Remco de Graaf CONTACT KLANTENSERVICE Telefoon: +31 (0)23-5364401 Adres: Richard Holkade 8, 2033 PZ, Haarlem CONTACT REDACTIE E-mail redactie: redactie@tipsentrucs.nl Adres: Richard Holkade 8, 2033 PZ, Haarlem ABONNEMENT TIPS & TRUCS Een jaarabonnement (12 edities print én digitaal) Tips & Trucs kost € 51,- in Nederland. Een digitaal jaarabonnement kost € 41,-. Een los nummer kost € 4,95. Een dubbelnummer kost € 5,95. Voor verzending buiten Nederland worden extra kosten gerekend. Equrion Services B.V. verzorgt de financiële afhandeling voor Reshift Digital B.V. Na de eerste abonnementsperiode wordt het abonnement stilzwijgend voortgezet voor onbepaalde tijd. Vanaf dat moment is het abonnement opzegbaar met inachtneming van een opzegtermijn van 1 maand. Uw opzegging ontvangen wij bij voorkeur telefonisch. U kunt de Klantenservice op werkdagen tussen 10 en 14 uur bereiken via +31 (0)23-5364401.
VERHUIZING, BEZORGKLACHTEN EN VRAGEN Ga hiervoor naar www.mijnreshift.nl, de digitale klantenservice van Reshift Digital, de uitgever van Tips & Trucs. Nadat u zich hebt geregistreerd, kunt u voortaan inloggen met uw e-mailadres en wachtwoord.
Nieuw Aandachtige lezers zal het ongetwijfeld meteen zijn opgevallen: de foto naast dit stukje toont een ander mens dan de persoon die heel lang op deze plek te zien was. Dat zit zo: na járen met toewijding en vakmanschap aan het roer te hebben gestaan van uw lijfblad, heeft hoofdredacteur Jeroen de Jager ervoor gekozen zijn horizon te verbreden. Hij gaat bij onze uitgeverij – Reshift – een nieuwe uitdaging aan. Aan ondergetekende de taak om het goede werk van Jeroen voort te zetten. En daar kijk ik heel erg naar uit, al is het maar omdat computers, internet, smartphones en dergelijke me al heel lang boeien. Daarbij: Tips & Trucs is niet helemaal nieuw voor me. Vanaf de tweede editie die in 1998 verscheen, heb ik als freelancer twee jaar lang de eindredactie gedaan van het blad. Da’s natuurlijk lang geleden en Tips & Trucs verschijnt tegenwoordig tien keer per jaar – en niet zes, zoals destijds. Maar wat is gebleven, is de succesvolle kern van het blad: lezers op een heldere manier, stap voor stap wegwijs maken in onderwerpen die uiteenlopen van het topfit maken van de pc en laptop, tot het slim aansluiten van een smart-tv en het inzetten van een smartphone als persoonlijke assistent. Ik hoop dat we Tips & Trucs zo boeiend kunnen houden dat je nog jaren abonnee blijft. Mocht je ideeën hebben voor interessante en leerzame workshops, deel ze alsjeblieft met ons. Mijn mailadres staat hieronder. Veel lees- en doe-plezier!
Dick van de Schraaf Hoofdredacteur dvdschraaf@reshift.nl
PERSOONSGEGEVENS Wij nemen uw gegevens, zoals naam, adres en telefoonnummer op in een gegevensbestand. De verwerking van uw gegevens is aangemeld bij het College Bescherming Persoonsgegevens in Den Haag onder nummer 1276551 door Reshift Digital, de verantwoordelijke voor uw gegevens. U kunt uw eigen gegevens opvragen en verzoeken ze te corrigeren of te verwijderen. Stuur hiertoe een kaartje aan Klantenservice Reshift Digital, Richard Holkade 8, 2033 PZ Haarlem. Wanneer u boven een artikel het Partner-logo ziet staan, is dit artikel niet gemaakt door de redactie van Tips & Trucs, maar door de Partnerredactie van uitgeverij Reshift. Dit is een redactieteam dat apart van de reguliere redacties opereert. Zowel de onderwerpkeuze als de inhoud van artikelen met dit logo komen tot stand in overleg met commerciële partners. Reshift vindt het belangrijk dat deze artikelen duidelijk herkenbaar voor u zijn. Inderdaad, vandaar het Partner-logo.
DISCLAIMER Hoewel uiterste zorg is besteed aan Tips & Trucs, aanvaardt de redactie noch de uitgever enige aansprakelijkheid voor schade ontstaan door eventuele fouten en/of onvolkomenheden in het blad, online of enig andere digitale versie van Tips & Trucs. Alle in Tips & Trucs genoemde prijzen zijn onder voorbehoud (van wijzigingen en typfouten). Auteursrechten: © 2017 by Reshift Digital, Haarlem. Gehele of gedeeltelijke overname van artikelen is alleen toegestaan na voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.
Tipniveaus! Niveau 1: erg eenvoudig Bijzonder eenvoudige tips waarbij geen enkele ervaring of computerkennis is vereist.
Niveau 2: gemakkelijk en snel Eenvoudige tips die iedere computergebruiker kan uitvoeren, ongeacht het kennisniveau.
Niveau 3: meer dan standaardhandelingen Tips die ‘iets verder gaan’ en waarbij dieper in de materie wordt gedoken.
Niveau 4: moeilijk maar begrijpelijk Tips waarin geavanceerde software-opties worden behandeld.
Niveau 5: voor de expert Tips voor wie het maximale uit de pc wil halen en niet terugdeinst voor complexe handelingen.
10 | 2017
3
Inhoud Vliegende start voor je pc
Helemaal papierloos leven lukt nog niet. Bij veel winkels krijg je gewoon een bonnetje en veel bedrijven werken nog niet volledig digitaal. Wil je al dit papierwerk zelf digitaliseren? Dan kan: met een smartphone met camera en de juiste software.
Windows is complex en dus is het voor veel mensen lastig om hun pc of laptop in topconditie te brengen en te houden. Het gevolg: een steeds langzamer systeem. Gelukkig is het minder lastig dan je denkt om je pc weer topfit te maken én te houden. Met deze tips lukt het jou ook.
56 Smart-tv’s instellen Het aansluiten van een moderne tv is best wat werk. Smart-tv’s hebben nogal wat aansluitingen en een groot aantal menu-instellingen. Hoe stel je een smart-tv optimaal in?
Pagina 8
Smartphone als assistent Rust, reinheid, regelmaat: zo maakt je smartphone je leven prettiger. Gebruik je smartphone niet overmatig, maar op een slimme manier met handige apps en maak er een ware aanvulling van op je dagelijks leven. Wij laten je zien hoe!
Pagina 20
Controle over je netwerk Je beheert een bescheiden netwerk thuis of op je werk en dat betekent dat je altijd wel iets omhanden hebt. Alle hulp is dan meer dan welkom en die kan Windows System Control Center je zeker bieden: deze gereedschapskist bevat namelijk bijna driehonderd gratis tools.
Pagina 26
4
10 | 2017
34 Scannen met je smartphone
62 De leukste Pi-projecten Minicomputers zijn bij uitstek geschikt voor allerlei geinige knutselprojecten. Wij verzamelden er zeven, speciaal voor de Raspberry Pi: onder meer een mediaspeler, een Facebook-fotolijstje, een gameemulator en een stopmotion-camera.
68 Online leren Een nieuw schooljaar is ook voor volwassenen een mooi moment om te besluiten dat je iets nieuws wilt gaan leren. Online zijn daarvoor mogelijkheden genoeg. Leer je met ons mee?
123: Snel resultaat in 3 stappen 33 Bekijk onze planeet vanuit de ruimte 67 Muziek van de cloud naar mp3 74 Alleen kale Nvidia-driver installeren
3 Voorwoord/colofon 6 Lezerspost 38 Word abonnee! 40 Freeware 48 Checklist: Hd-tv’s
NIEUW: WINDOWS 10 WORKSHOPGIDS
SLECHTS
€ 9,95 HAAL ’M IN DE WINKEL OF BESTEL OP WWW.RESHIFTSTORE.NL/SPECIALS
LEZERSPOST ONDER REDACTIE VAN ROBBIN OOIJEVAAR
Lezerspost Vragen en opmerkingen van lezers De afgelopen maand ontvingen we weer veel vragen. We kunnen de vragen helaas niet allemaal persoonlijk beantwoorden. De interessantste vragen selecteerden we en hebben we voorgelegd aan onze experts. Heb je zelf een vraag? Stuur hem naar redactie@tipsentrucs.nl. Vraag 01: Reisblog In Tips & Trucs 7/8 bespreken jullie een aantal reisblogs. Jammer dat www.pindat.com niet voorkomt in het overzicht. Ik gebruik dit al jaren voor fietstochten en reizen. Pindat is Nederlandstalig, reclamevrij, offline te gebruiken, je kunt foto’s plaatsen (en reacties toelaten) en de route wordt op een kaart bijgehouden. Kortom: een prima app! Arie-Leen van Schoonhoven 01 Zoals je begrijpt moeten we altijd keuzes maken bij besprekingen van app en programma’s in
Mail ons! Heb je een vraag of een opmerking? Mail hem naar redactie@tipsentrucs.nl. Voor vragen of opmerkingen over je abonnement of de bezorging van Tips & Trucs kun je contact opnemen met onze klantenservice (023-5364401). Iedere maand ontvangen we een mailbox vol vragen. Graag zouden we ze allemaal persoonlijk beantwoorden, maar we moeten noodgedwongen kiezen. Neem ook eens een kijkje op de uitgebreide website van ons zusterblad Computer!Totaal (www.computertotaal.nl). Daar kun je ook vragen stellen.
6
10 | 2017
onze artikelen, maar Pindat mag inderdaad zeker genoemd worden. Even een aandachtspuntje: in de voorwaarden staat dat Pindat bepaalde gebruiksrechten krijgt over tekst en afbeeldingen je plaatst.
Vraag 02: Ghostpress Onlangs las ik in Tips & Trucs de bespreking van Ghostpress. Sinds ik dit programma gebruik, is mijn toetsenbord van slag. Mijn computer werkt met Windows 10 Professional. Ik lees op internet dat meer mensen last hebben van dit probleem. Wat is hier aan de hand? H.E. de Graaf 02 Een mogelijke oorzaak zou een ‘keylogger’ kunnen zijn: een kwaadaardig programma dat je toetsenbord afvangt (wachtwoorden, codes enzovoort) en doorstuurt of opslaat. Ghostpress (https://hendrik.tf/ ghostpress.html) is een programma om keyloggers tegen te gaan. Wij hebben een vertragingsprobleem op een testsysteem kunnen reproduceren. Experimenteer met de Ghostpress-instellingen bij Opties / Beveiliging om dit op te lossen. Ghostpress heeft geen installatieprocedure. Als je het programma niet langer wilt gebruiken, kun je het verwijderen met Windows Verkenner.
Vraag 01 Pindat kost niets en biedt alles wat een reiziger kan wensen.
LEZERSPOST
Vraag 03: Fout abonnement Het verwondert mij dat in het artikel over tv op de camping (Tips & Trucs 7/8) niets wordt vermeld over MovieStreamer. Deze partij biedt tegen betaling Nederlandse en Belgische tv-kanalen aan die je kunt bekijken in het buitenland, zelfs in Spanje. Rudy De Schaepmeester
Vraag 03 Tvkijken buitenshuis kan gelukkig volledig legaal.
03 Er zijn twee manieren om digitale media te consumeren: legaal en illegaal. De website die je noemt valt in de laatste categorie. Hoewel het een abonnement betreft, moet er bij de constructie een belletje gaan rinkelen. Voor een klein bedrag wordt een zenderpakket aangeboden met onder andere Ziggo Sport, HBO en ABC. We zijn niet vies van ‘trukendozen’ om voor testdoeleinden te kijken wat je allemaal ‘minder legaal’ kunt streamen, maar een derde partij betalen die dit commercieel uitbuit gaat te ver. Geen tip dus om dit aan te schaffen. We hebben contact gehad met onder andere Webwinkelkeur, waarvan het keurmerk prominent getoond wordt op de website. Webwinkelkeur is van mening dat de diensten niet illegaal zijn en werkt met zijn keurmerk helaas mee aan een betrouwbare uitstraling van de website. Brein heeft dit bedrijf uitgebreid in het vizier en ook Ziggo heeft laten weten actie te ondernemen.
04 Er kunnen meerdere oorzaken zijn. Stel eerst Edge in als standaardbrowser via de instellingen van Windows 10 (Windows-toets+I). Kijk hiervoor bij Apps / Standaard apps / Webbrowser. Als deze truc werkt, kun je Chrome of Firefox proberen in te stellen als standaardbrowser. Er is ook een extra beveiliging aanwezig in Outlook die voorkomt dat je op weblinks kunt klikken. Deze instelling kun je inof uitschakelen. Een handleiding om dit voor elkaar te krijgen vind je op www.tiny.cc/outlink. Voor de mensen die hetzelfde probleem hebben in Windows 7 heeft Microsoft een ‘pleister’ uitgebracht. De patch en instructie om deze toe te passen vind je hier: www.tiny.cc/outlink7.
Vraag 05: Direct versturen Ik maak regelmatig gebruik van www.wetransfer. com, maar vind het soms geen prettig idee dat mijn bestanden tijdelijk op een server belanden van iemand anders. De bestanden zijn te groot om via mail te sturen. Is er een andere oplossing die geen gebruik maakt van een opslagserver in de cloud? Hans van Wensveen 05 Ja, er zijn meerdere oplossingen, waarvan de site www.takeafile.com onze favoriet is. Open de website en sleep je bestanden naar het ‘drag & drop’-vlakje. Je krijgt de keuze Cloud upload (werkt ongeveer hetzelfde als wetransfer.com) en Live transfer. Deze laatste optie wisselt bestanden uit tussen twee computers (browsers) zonder tijdelijke opslag op een server. Je krijgt een link die je kunt delen via bijvoorbeeld e-mail of messenger. Je moet wel je browser geopend laten, anders werkt Live transfer niet. De ontvanger klikt op je link, waarna hij jouw bestanden kan binnenhalen.
Vraag 05 Takeafile.com verstuurt via ‘Live transfer’ bestanden tussen twee browsers.
Vraag 04: Weblinks in Outlook Ik werk met 64bit-Windows 10 Home op een HP Pavilion i7 en heb een probleem met Outlook. Mijn browser is Firefox en ik heb onlangs Chrome geinstalleerd. Sinds enige tijd werken de weblinks in Outlook-berichten niet meer. Om een link te openen, moet ik deze kopiëren in Outlook en plakken in het webadres van een van de browsers. Ik hoop dat u de oplossing hebt. Jacques Hulsman
10 | 2017
7
TWEAKEN & VEILIGHEID DOOR: ROBBIN OOIJEVAAR
Een vliegende start Elke computer weer schoon, snel en veilig! Windows is complex en dus is het voor veel
WINDOWS UPDATE EN BEVEILIGING
mensen lastig om hun pc in topconditie
Tip 01: Veilig systeem
te brengen en te houden. Het gevolg: een steeds langzamer systeem. Gelukkig is het minder lastig dan je denkt om je pc weer topfit te maken én te houden. Met deze tips lukt het jou ook.
Hoe kan het dat malware, virussen en ransomware nog steeds zo veel vat hebben op onze computers? Het antwoord is simpel: de beveiliging is niet op orde. We bespreken hoe je je systeem goed beschermt zonder dat je hiervoor doorgeleerd moet hebben. Belangrijk zijn uiteraard de aanwezigheid van een virusscanner, een up-to-date Windows-systeem en de recentste versies van essentiële programma’s die vaak worden aangevallen en laten je zien – heel belangrijk! – hoe je je beveiliging controleert.
Tip 01 Als je weet hoe je je beveiliging controleert, ben je beter beschermd.
Wat gaan we doen?
Houd je computer veilig: controleer zelf regelmatig of je alle updates van Windows hebt Tip 02: Windows Update
We gaan Windows beveiligen, sneller maken en optimaliseren. Dit doen we zo eenvoudig en geautomatiseerd mogelijk, zodat je er hierna weinig omkijken meer naar hebt.
8
10 | 2017
Regelmatig verschijnen er beveiligingsupdates voor Windows. Deze komen als het goed is automatisch binnen. Controleer regelmatig of dit ook daadwerkelijk gebeurt. Windows Update vind je in Windows 10 bij Instellingen / Bijwerken en beveiliging. De instellingen open je via Windows-toets+I. Klik altijd op Naar updates zoeken, zelfs als Windows aangeeft
TWEAKEN & VEILIGHEID
Tip 02 Controleer regelmatig handmatig of je nieuwe Windowsupdates kunt installeren.
Tip 03 Driver Booster contro-
dat je systeem up-to-date is. Hiermee forceer je een handmatige controle en komen eventuele updates meteen binnen – en niet pas op het moment dat Windows zelf weer gaat zoeken. Start na de installatie van updates je systeem opnieuw op en voer de controle nogmaals uit. Gebruikers van een eerdere Windows-versie vinden Windows Update in het configuratiescherm.
komen de meeste drivers mee met het besturingssysteem. Ook worden ze automatisch bijgewerkt via Windows Update, maar dat geldt niet voor alle drivers. Om je apparaten optimaal te gebruiken, kun je je drivers handmatig bijwerken. Voor een doorsnee computergebruiker is het lastig om nieuwe drivers te vinden op de website van de fabrikant. Met de gratis versie van Driver Booster (www.iobit.com) kun je de meest recente versie van je stuurprogramma’s automatisch laten controleren en actualiseren. Wees tijdens de installatie wel alert om ongewenste extra programma’s van dezelfde maker te voorkomen. Start Driver Booster, laat een controle uitvoeren en werk je stuurprogramma’s bij. Dit proces duurt even, vooral met de gratis versie van Driver Booster. Driver Booster zal regelmatig komen met meldingen over het aanschaffen van de pro-versie. Die kun je negeren: je hebt genoeg aan de gratis versie.
Tip 03: Drivers updaten
Tip 04: Programma’s updaten
Onderdelen in je pc en apparaten die met je computer verbonden zijn, hebben stuurprogramma’s nodig, ook wel drivers genoemd. In Windows 10
Veel programma’s hebben een ingebouwde updatefunctie waarmee gecontroleerd wordt of je nog wel over de meest recente versie beschikt. Dit werkt niet altijd goed, waardoor er op een doorsnee systeem veel verouderde software staat. Verouderde programma’s vormen een potentieel veiligheidsrisico. We hebben al eerder aandacht besteed aan Patch My PC Updater (www.patchmypc.net). Dit programma is volledig gratis en controleert alle essentiële software op je computer. Na de controle krijg je een lijstje te zien met verouderde programma’s. Met de knop Perform update wordt alles automatisch bijgewerkt. De meeste installaties verlopen ‘stilletjes’ zodat je niet steeds op Volgende hoeft te klikken om de programma-installaties af te ronden. Bij Schedule kun je aangeven wanneer Patch My PC Updater op nieuwe versies moet controleren.
Tip 04 Patch My PC Updater controleert al je essentiële software, haalt nieuwe versies voor je binnen en installeert deze automatisch.
Windows-versie
leert je drivers, downloadt nieuwe versies en installeert deze.
De tips in dit artikel zijn geschreven rondom de meest recente versie van Windows 10: Creators Update. Veel tips zijn ook toepasbaar op eerdere Windows-versies, maar soms is heb je wel enige creativiteit nodig om bij de juiste instelling te komen. Heb je Windows 10 Creators Update nog niet geïnstalleerd? Je haalt ‘m binnen via Windows Update (zie tip 2). Op de site van ons zusterblad Computer!Totaal staat een uitgebreid artikel over het uitvoeren van deze upgrade: www.tiny.cc/10up.
10 | 2017
9
TWEAKEN & VEILIGHEID
Tip 05 Update je virusscanner/beveiligingssoftware regelmatig en voer handmatig een controle uit.
Tip 06 Gebruik een programma om je systeem regelmatig handmatig te controleren op malware.
zelf na te gaan. Voer een update uit om het meest recente tegengif op te halen en voer regelmatig een controle uit (beveiligingsscan). Updaten en scannen gebeurt meestal automatisch, maar ook hier is het verstandig om te weten hoe je de status controleert.
Tip 06: Ransom- en malware
Heb je de meest recente drivers al geïnstalleerd? Tip 05: Virusscanner Op een Windows-computer zijn een antivirusprogramma en firewall van groot belang. Zorg ervoor dat je weet welke oplossingen jouw pc hiervoor gebruikt. Ga naar Configuratiescherm / Systeem en beveiliging / Beveiliging en onderhoud en kijk bij Beveiliging. Als je geen extra programma hebt geïnstalleerd (bijvoorbeeld Norton of Avast), neemt Windows zelf het ‘beveiligingsstokje’ over met Windows Defender. Bij Beveiliging kun je een eventuele uitgeschakelde beveiliger opnieuw activeren. De volgende stap is zeer belangrijk: open je beveiligingsprogramma (bijvoorbeeld via het pictogram van de beveiliger in je systeemvak) en controleer de status. Windows kan wel melden dat alles in orde is, maar het is van belang om dit bij de beveiliger
10
10 | 2017
Ransomware is een toenemende bedreiging en malware is van alle tijden. Het kan geen kwaad om extra maatregelen te nemen om ‘booswichten’ een stap voor te blijven, zelfs als je een ‘allround’ beveiligingsprogramma gebruikt. Malware kun je effectief bestrijden met Malwarebytes (www.malwarebytes. com). De gratis versie biedt geen constante bescherming in de achtergrond (zoals een virusscanner wel doet), maar werkt uitstekend om malware op te sporen en te vernietigen. Hiervoor is wel een extra handmatige stap nodig (je moet zelf aangeven dat je een controle wilt uitvoeren). In de vorige Tips & Trucs hebben we aandacht besteed aan Cybereason RansomFree (www.cybereason.com). Deze gratis oplossing werkt zeer goed tegen ransomware. Een van de kenmerken van ransomware is dat het je documenten aanpast en versleutelt met encryptie. Cybereason RansomFree plaatst diverse mappen met hierin ‘lokbestanden’ (bijvoorbeeld van Word en Excel). Zodra ransomware toeslaat en een van de ‘lokbestanden’ aanvalt, zal Cybereason RansomFree de ransomware stoppen.