11 Slechts
€
W orkshops:
1 - 15 mei 2018
FAR Manager: betere verkenner
3
,50
Films monteren op uw smartphone
PC WEER BIJ DE LES
DEZE RECHTEN HEBT U
Nieuwe wet, meer privacy?
Update bios en firmware
Processen van Windows ontleed
Onbekende extra’s
10TOPTIPS
Windows 10
Dé smartwatches ? p o fl f o p o T van nu
HUIS VAN DE (NABIJE) TOEKOMST
Nóg slimmere apparaten kloppen op de deur
COMPUTER KAPOT
Zo stelt u een nieuwe pc samen JA HOOR, HET IS ER NOG
GRATIS films, muziek, games W10 Spring Creators Update 7 allereerste tips & trucs! De | 23 | 2017
Equipped with 8th GEN. INTEL® CORE™ i9 PROCESSOR | WINDOWS 10 HOME | GEFORCE® GTX 1080 / 1070 SLI / 1070 GRAPHICS | 8 GEN INTEL® CORE™ PROCESSORS: DESIGNED FOR WHAT’S COMING NEXT. | th
Intel, the Intel Logo, Intel Inside, Intel Core, and Core Inside are trademarks of Intel Corporation or its subsidiaries in the U.S. and/or other countries.
Inhoud
Inhoud
Deze editie
10 Spring Creators Update Tips en trucs voor de laatste grote Windows 10-update 14 Een nieuwe pc inrichten Een nieuwe pc; dat kan nog een heel avontuur zijn! 22 Gewijzigde privacy-rechten U krijgt straks meer grip op uw persoonlijke gegevens. En dan?
14
28 Smartwatches Onmisbaar of flink overschat?
Een nieuwe pc samenstellen Redacteur Ap de Smits stelde een nieuwe pc samen. Daar kwam íets meer bij kijken dan hij had gedacht.
50
34
40 Het huis van de (nabije) toekomst We hebben al aardig wat slimme apparaten in huis, en er komt binnenkort nog heel veel meer slims aan!
10x Windows 10 Tien leuke en efficiënte Windows 10-applicaties die veel gebruikers wellicht over het hoofd zien.
22
Nieuwe privacywet Vanaf 25 mei heeft u meer te zeggen over wat bedrijven met uw gegevens doen. Hoe kunt u daar gebruik van maken?
Vastloper "W
eet jij wat ik hiermee moet?” Mijn vriendin wees op haar Kobo Glo e-reader, die volledig vastgelopen was. Nu weet ik het nodige van pc’s maar zo’n e-reader is toch weer heel wat anders. De herstartknop bovenop het toestel bracht geen soelaas. Mogelijk kon ik via de pc wat doen, dus usb-kabeltje erin en duimen maar. Helaas, weer niks. Op internet stuitte ik op de tip om de e-reader terug te zetten naar de fabrieksinstellingen. Paperclip in het gaatje onderin en verdraaid, even later kwam computeridee.nl
Workshops 20 Adobe Clip Gratis professioneel ogende vakantiefilmpjes monteren. 32 Far Manager Simpele en complete opvolger van Norton Commander. 62 Process Explorer
de Glo weer tot leven. Nadat de procedure was afgerond, meteen ook maar de nieuwste firmware geïnstalleerd van Kobo. Die versie moest de nodige problemen verhelpen en inderdaad, eenmaal opnieuw gestart, liep de Glo als nooit tevoren. Ik moest aan dit voorval denken toen ik het stuk las op pagina 36 van deze editie over het updaten van bios en firmware. Of het nu gaat om pc’s en smartphones of e-readers en slimme thermostaten; het is zaak ze zoveel mogelijk up to date te houden.
Voor wie alles wil weten over het reilen en zeilen van zijn pc.
Liefst automatisch, maar anders door zelf in actie te komen. Hoe? Nou, bijvoorbeeld met de tips van uw lijfblad. Veel lees- en doeplezier!
Dick van de Schraaf, Hoofdredacteur dvdschraaf@reshift.nl
36 Bios en firmware updaten Hoe pakken we dat aan? 40 Steeds slimmere apparaten Nog even en slimme lampen en thermostaten zijn antiek 44 Schaarse gratis content Gratis films en muziek vinden 50 Onbekend in Windows 10 Fijne extraatjes die u wellicht nog niet kende 11
1 - 15 mei
2018
Workshops:
3,50
Slechts
26 Word abonnee Kies het abonnement dat 't best bij u past!
€
FAR Manag betere verkeer: nner DEZE RECHTEN
Films monteren op uw smartphone
HEBT U
Nieuwe wet, mee privacy? r
PC WEER
BIJ DE LES
Update bios en firmware
10TOPTIPS Onbeken
Processen Windows van ontleed
extra’s Windodews 10
Dé smart tch van nu Topwa of flop? es COMPUTE
HUIS VAN
JA HOOR,
DE (NABIJE)
GRATIS HET IS ER
NOG
films,
muziek, gam W10 Spring es Creators 7 alle De Update reerste tips & trucs! | 23 | 2017
Rubrieken 4 Mailbus Lezers geven hun mening 6 Nieuws Trends en nieuwe producten 18 Computeralfabet Computerbegrippen en tips 25 Gespot in de Garage Experimenteren met Microsoft 39 Apps & Downs Opvallende nieuwe apps 47 Tips & Trucs Handige slimmigheden 54 Voor Nop De leukste gratis software 56 Vers Getest Nieuw spul, voor u bekeken 58 FAQman Problemen opgelost 65 Uitsmijter Gun uw pc een tweede leven 66 Abonneeservice/Colofon Plus: volgend nummer
| 11 | 2018
TOEKOMS
Nóg slimm ere apparaten kloppen op de deur
R KAPOT
Zo stelt u een nieuwe pc samen
3
T
! s c u tr n e s p ti te s r e e r De alle
Haal alles uit
Redstone 4 Spring Creators Update
Elk half jaar verschijnt er een grote update voor Windows 10. Als u dit leest, is de nieuwste Spring Creators Update inmiddels beschikbaar. Hoog tijd voor de allereerste praktische tips en trucs, waarmee u alles uit de update haalt! Tekst Dennis Gandasoebrata
O
p het moment van schrijven legt Microsoft de laatste hand aan de update met codenaam Redstone 4. De uiteindelijke naam wordt Spring Creators Update. Deze update wordt gedistribueerd via Windows Update (zie ook het kader ‘Hoe de update wordt verspreid’) en volgt de Fall Creators Update op. Behalve verbeteringen onder de motorkap bevat de nieuwe versie ook wat extra opties, waarbij de ene functie opvallender en uitgebreider is dan de ander.
Met de Concentratiehulp worden alleen de meldingen getoond die u wilt zien.
De Concentratiehulp schakelt u in via het Actiecentrum.
10
| 11 | 2018
De tijdlijn is een belangrijke nieuwkomer in Windows 10.
Focus, focus, focus! Geconcentreerd aan het werk en geen behoefte om te worden onderbroken door meldingen? Maak dan gebruik van de nieuwe functie Concentratiehulp. Alleen meldingen die u hiervoor toestemming hebt gegeven, worden getoond. De andere berichten worden gearchiveerd en vindt u naderhand terug in het Actiecentrum. Om de instellingen van Concentratiehulp aan te passen, gaat u naar Instellingen en kiest u voor
Systeem. Kies nu voor het onderdeel Concentratiehulp (u vindt de optie links in het venster). Kies voor Alleen prioriteit. Hiermee worden alleen geselecteerde meldingen uit de prioriteitenlijst getoond. Klik op De prioriteitenlijst aanpassen en geef aan welke apps alsnog een melding mogen tonen. Wilt u helemaal niet worden gestoord? Kies dan voor Alleen alarmen. U kunt de Concentratiehulp eveneens via het Actiecentrum (Windows-toets+A) activeren.
Windows 10
Klik op de gelijknamige knop om te schakelen tussen uitgeschakeld, prioriteit of alleen alarmen.
Nog meer focus Met behulp van automatische regels kunt u meldingen automatisch onderdrukken. Dat is handig, bijvoorbeeld als u een game speelt en niet gestoord wilt worden. In de sectie Automatische regels zet u de schuif op Aan bij de automatische regel die u wilt activeren. Kies uit Tijdens deze tijden, Wanneer ik mijn beeldscherm dupliceer en Wanneer ik een game speel. Zet meteen ook een vinkje bij de optie Een overzicht weergeven van activiteiten die ik heb gemist terwijl concentratiehulp was ingeschakeld. Hiermee activeert u een overzicht van gemiste meldingen.
Tijdlijn Een opvallende nieuwkomer in Windows 10 is de tijdlijn. Met dit onderdeel roept u een overzicht op van onder meer programma’s, websites en documenten die u de afgelopen maand hebt gebruikt. U kunt daarbij letterlijk terugspoelen in de tijd. Hebt u bijvoorbeeld een specifieke app gevonden, dan klikt u erop en werkt u ermee verder vanaf het punt waar u was gebleven. Activeer de tijdlijn via de nieuwe knop op de taakbalk. Klik er eenmaal op om alle vensters te tonen. Met de schuif rechts in beeld bladert u terug in de tijd. U kunt ook activiteiten van een bepaalde dag wissen. Klik met rechts op het blok en kies Alles wissen. Windows maakt gebruik van uw Microsoft-account om de gegevens op te slaan. Hebt u zich nog niet aangemeld met uw Microsoft-account, klik dan op de knop Inschakelen en geef de gegevens op. Pas dan kunt u tot 30 dagen terug in de tijd.
Tijdlijn (2) Stelt u de nieuwe optie niet op prijs, bijvoorbeeld omdat u niet wilt dat uw geschiedenis zichtbaar is? Open het instellingenvenster (Windows-toets+I) en ga naar Privacy, Activiteitsgeschiedenis en verwijder het vinkje bij de optie Toestaan dat Windows de activiteiten van deze pc verzamelt. Wilt u dat de activiteiten wél worden bewaard, maar deze niet online worden bewaard? Verwijder dan het vinkje bij Toestaan dat de activiteiten
computeridee.nl
van deze pc worden gesynchroniseerd met de cloud. Ook behoefte om de bestaande geschiedenis van eerdere activiteiten te verwijderen? Klik op de knop Wissen in de sectie Activiteitsgeschiedenis wissen.
Privacy voor alles: u bepaalt of uw activiteiten worden bijgehouden.
Beter beeld In de strijd tegen wazige beelden op het scherm – een veelvoorkomend euvel bij het gebruik van een extern
Hopelijk voortaan geen wazige letters en pictogrammen meer op het externe beeldscherm!
beeldscherm, en vooral wanneer u schakelt tussen beeldschermen met bijvoorbeeld uw laptop – kent de nieuwe Windows 10-update een optie die de kans op wazigheid verkleint. Open het instellingenvenster en kies Systeem, Beeldscherm. Klik nu op de optie Geavanceerde schaalinstellingen. Activeer de optie Windows apps laten verbeteren zodat deze geen wazig beeld geven.
Dpi-instellingen aanpassen Gebruikt u een programma dat niet optimaal op het scherm wordt weergegeven, bijvoorbeeld met wazige letters of uitgerekte pictogrammen?
Blik op de toekomst Deze update is nog maar net uit of Microsoft werkt alweer aan de volgende. Deze gaat door het leven onder de codenaam Redstone 5. Bent u alweer uitgekeken op de huidige update, dan kunt u via het Windows Insider-programma alvast de testversies van de toekomstige updates downloaden. Houd er wel rekening mee dat deze versies nog vol kunnen zitten met fouten. Open het instellingenvenster en kies voor Bijwerken en beveiliging. Klik op Windows Insider-programma en kies Aan de slag. Na het opgeven van uw gegevens wordt de nieuwste testversie gedownload. Alweer klaar voor een update van deze update? Via het Insider-programma gebruikt u altijd de nieuwste versies.
| 11 | 2018
11
Tijd voor
Klokjes worden steeds wi jzer
doorbraak smartwatches? Razend populair zijn ze nog niet, maar smartwatches lijken wel bezig aan een gestage opmars, en dat is niet verwonderlijk. De polsassistenten kunnen – in combinatie met de smartphone – meldingen tonen, gezondheidsgegevens laten zien en zelfs contactloos betalen. Blijft de vraag: zijn ze al even onmisbaar als de smartphone? Tekst Joris Peterse
H
et aanbod aan smartwatches is misschien wat verwarrend. Veel horloges proberen sportievelingen aan te spreken met hartslagmeters, stappentellers en een gps-chip, zodat u een afgelegde fiets- of hardlooproute op een kaart kunt terugkijken. Het zijn een soort uitgebreide fitnesstrackers in horlogevorm. Andere smartwatches zijn veel algemener van opzet; gekoppeld aan de smartphone voorzien ze de gebruiker onder andere van handige informatie, meldingen, betaalmogelijkheden, activiteitgegevens, apps en slimme besturing van bijvoorbeeld uw muziek- of videostreams. Ten slotte zijn er ook hybride smartwatches, die het uurwerk en batterijtje hebben van een echt horloge, maar ondanks de vermomming meer kunnen dan je verwacht. Denk bijvoorbeeld aan een stappentellertje plus een extra wijzertje dat laat zien of u de door u gestelde doelen bereikt. De TomTom Adventurer richt zich vooral op de liefhebber van outdoor-activiteiten.
28
| 11 | 2018
Samsung heeft een eigenzinnig draaiwiel op z’n Gear-smartwatches zitten om het horloge te bedienen.
Bij de tijd
Smartwatch of armband Naast smartwatches zijn er ook fitness-armbandjes, bijvoorbeeld van Fitbit. Maar het kan ook goedkoper, zoals de Xiaomi Mi Band. Deze bandjes zijn een stuk subtieler qua formaat – het is meer een armband en vooral bedoeld als activiteitmeter en voor wie liever iets subtielers om de pols draagt.
Verbindingen Dankzij de bluetooth-verbinding met uw telefoon kan het hybride horloge trillen bij meldingen of kunt u de muziek die u via uw smartphone beluistert bedienen met de knopjes naast het uurwerk. De bediening gaat veelal via een relatief klein touchscreen, knopjes aan de zijkant van de behuizing of via de bijbehorende smartphone-app. Samsung heeft op z’n Gear-smartwatches (naast een touchscreen) een eigenzinnig draaiwiel zitten dat u kunt gebruiken om het horloge te bedienen. De bluetooth-verbinding heeft als nadeel dat uw horloge en smartphone niet verder dan dertig meter bij elkaar vandaan mogen zijn om gegevens te kunnen synchroniseren. Deze afhankelijkheid wordt echter minder, aangezien smartwatches steeds vaker worden uitgerust met een wifi-chip of zelfs een 4G-verbinding. Hierdoor zijn smartwatches steeds beter in staat zelfstandig te werken. Daarvoor worden wifi-wachtwoorden gesynchroniseerd met de smartphone en worden zelfs nieuwe ingebouwde simkaartjes gebruikt. Ook zijn veel smartwatches uitgerust met een nfc-chip. Deze kunt u onder andere gebruiken voor contactloze betalingen of als sleutel voor bijvoorbeeld een slim deurslot. Veel banken bieden tegen betaling al contactloos betalen aan voor de smartphone én de smartwatch! Apple heeft op de Apple Watch de nfc-chip computeridee.nl
echter dichtgetimmerd, waardoor het alleen gebruikt kan worden met Apples eigen betaaldienst: Apple Pay. En die is in Nederland nog niet beschikbaar; contactloos betalen met uw Apple Watch kunt u dus voorlopig vergeten.
Een armband is qua formaat subtieler dan een smartwatch.
Een smartwatch is iets waarmee u gezien wordt, dus het oog wil ook wat
Betalen met een Apple Watch kan alleen met betaaldienst Apple Pay, en die is in Nederland nog niet beschikbaar.
Lastige keuze Omdat een smartwatch gekoppeld wordt aan een smartphone, is de horlogekeuze sterk afhankelijk van de smartphone die u gebruikt. De meeste smartwatches zijn gelukkig te koppelen aan een Android-toestel of een iPhone, met uitzondering van (wederom) de Apple Watch, die alleen aan een iPhone gekoppeld kan worden. Maar net als gewone horloges is smaak natuurlijk doorslaggevend. Een smartwatch is immers iets waar u mee gezien wordt. Zoekt u hierin de elegantie van een horloge, met een bescheiden formaat en rond scherm? Of mag het allemaal wat minder subtiel met een groter vierkant scherm? Ook de functionaliteit is natuurlijk van belang voor uw keuze. Elke smartwatch is uitgerust met een stappenteller, vrijwel alle modellen bieden slaapanalyse, en hartslagmeters komen eveneens vaak voor. Dus voor activiteitmetingen zit u bij de meeste modellen wel goed. Bent u echter wat fanatieker in sporten of draagt u het apparaat alleen tijdens activiteiten, dan bent u beter af met een smartwatch die daar meer op afgestemd | 11 | 2018
29
s u s r u c p o n te a r a p Stuur uw bios en ap
HardwareWindows 10 zorgt ervoor dat het zichzelf netjes up-to-date houdt en dat geldt tevens voor steeds meer programma’s. Handig, maar hoeft u dan niets meer zelf te doen? Dát is niet helemaal waar, want ook het bios, firmware en drivers zijn wellicht gebaat bij een regelmatige update. Hoe pakt u zoiets aan? Tekst Toon van Daele
V
eel gebruikers zweren bij de stelling ‘if it ain’t broke, don’t fix it’. Toch kan het nuttig zijn om bepaalde software te updaten, bijvoorbeeld omdat de updates nieuwe functies bevatten of voor een betere beveiliging zorgen. Dat is in ieder geval zo voor firmware en voor het systeembios. Beide kunt u zien als software die in uw hardware werd voorgeprogrammeerd. Het bios en de firmware mogen dan wel voorgeprogrammeerd zijn, het betekent niet dat u die niet kunt updaten. Sterker nog, u doet er goed aan regelmatig de websites van de producent te raadplegen om na te gaan welke nieuwe functies zo’n bios- of firmware-update bevat. Lijkt een update u wel de moeite waard, dan kunt u rustig aan de slag. We tonen u eerst hoe u het bios kunt updaten, en zoomen vervolgens in op een paar typische firmware-updates. Tot slot tonen we u ook hoe u drivers, oftewel stuurprogramma’s, kunt updaten, want ook die zorgen er vaak voor dat hardware-onderdelen beter functioneren.
Bios Veiligheidskopie Het systeembios, in modernere systemen ook wel uefi genoemd, bevat zowat alle basisinstellingen van uw computer, zoals instellingen voor het geheugen en de schijf en voor enkele opties die nodig zijn om van uw besturingssysteem te kunnen opstarten. Denkt over het updaten van het bios niet te makkelijk. Allereerst doet u er goed aan een veiligheidskopie van uw huidige bios-instellingen te maken. U moet
1
Een ingebouwde back-upfunctie in het bios is wel zo handig.
Dos-boot Dos wordt nauwelijks nog gebruikt, maar u hebt het toch weleens nodig bij bepaalde bios- of firmware-updates. Aangezien u waarschijnlijk niet meer over een diskettestation beschikt, tonen we u hoe u via een usb-stick in dos kunt opstarten. Mogelijk moet u dan nog wel de bootvolgorde in uw bios-setup aanpassen. Een handige tool om zo’n stick te prepareren, is de portable applicatie Rufus (http://rufus.akeo.ie). Stop een (lege) usb-stick in uw pc en start Rufus op. Selecteer uw stick bij Apparaat en kies bij Bestandssysteem voor FAT32. Bij Creëer een opstartbare disk met selecteert u FreeDOS. Bevestig met Start en met OK. Sluit het venster na afloop en kopieer ook het bios-updatebestand naar deze stick. Ten slotte start u uw systeem met deze stick op en voert u het updatebestand uit. Het updateproces gaat nu van start.
36
| 11 | 2018
daarvoor in de bios-instellingen zijn. Hoe u daar precies terechtkomt, leest u in de systeemhandleiding, meestal moet u tijdens het opstarten van uw computer enkele keren op een speciale toets drukken, zoals F12, Del of Esc. Met wat geluk vindt u zo’n back-upoptie in de bios-setup zelf, bijvoorbeeld in de vorm van O.C. Profile van producent ASUS (afbeelding 1). Met deze functie kunt u de instellingen bewaren in een aparte geheugen-
chip. Beschikt uw bios niet over zo’n back-upfunctie, dan kan het ook nog door (met uw smartphone) foto’s te maken van alle instellingenvensters van het bios, zodat u naderhand nog weet hoe het was ingesteld.
Bios-versie
Met Rufus creëert u zo een opstartbare usb-stick met dos-omgeving.
Voor u zomaar een bios-update binnenhaalt, moet u er natuurlijk zeker van zijn dat het om het juiste bios gaat. Ongetwijfeld vindt u deze informatie terug in uw systeemhandleiding, maar u kunt het bios ook softwarematig identificeren. Vaak verschijnt deze informatie meteen na het opstarten van de pc even op
Bijgespijkerd
updates 2
Dit bios blijkt al behoorlijk op leeftijd.
Dell bepaalt de juiste bios-updates op basis van een ‘service tag’.
het scherm, maar u komt het ook te weten door Windows-toets+R in te drukken en msinfo32 uit te voeren. U leest het nu af bij BIOS-versie/ datum (afbeelding 2). Of u gaat naar de opdrachtprompt en voert het commando systeminfo uit. De nodige informatie vindt u dan in de rubriek BIOS Version terug. Nu u de versie van het bios weet, kunt u op zoek naar eventuele updates. Beschikt u over een laptop of een merk-pc, dan start u uw zoektocht op de site van de pc-fabrikant, of u raadpleegt de site van de fabrikant van uw moederbord. Op een van deze sites vindt u vast wel een rubriek terug als Software, Drivers, Support of Downloads. Bij Dell bijvoorbeeld surft u naar www.dell.com/drivers. U kunt hier uw apparaat identificeren via een ‘service tag’ (gewoonlijk een id op de onder- of achterkant van uw pc), maar u kunt hier ook op Detect PC klikken en de tool SupportAssist downloaden en uitvoeren. Die vult dan zelf de service tag voor u in (afbeelding 3). Hebt u eenmaal de juiste bios-update gevonden, ga dan na wat de update precies voor u kan betekenen. Lijkt het u wat, download de update dan. Houd er rekening mee dat u wellicht eerst een tussenliggende bios-update zult moeten installeren voordat u naar de meest recente versie kunt updaten (dit fenomeen heet ‘bios dependency’).
computeridee.nl
3
De bios-update kan vaak ook vanuit Windows gebeuren Bios-update Voordat u aan de update begint, kunt u het best eerst nog even naar uw bios-setupvenster gaan en daar stelt u de instellingen in op de standwaardwaarden, via een optie als Load (bios)
Een bios-update vanuit een minimalistisch besturingssysteem als dos is een prima idee.
default values/settings. Mogelijk treft u hier ook een optie als bios write protection aan: schakel die dan tijdelijk uit; raadpleeg ook hiervoor uw systeemhandleiding. Gaat het om een laptop, zorg dan dat de batterij in het apparaat zit en dat de stroomadapter is ingeplugd. U bent nu in principe klaar voor de eigenlijke update. Hoe dat precies in zijn werk gaat, hangt af van uw systeem(fabrikant). Met wat geluk voert u zo’n update rechtstreeks uit vanuit het bios, via een optie als Update bios. U verwijst dan naar het bios-updatebestand, dat u bijvoorbeeld op een usb-stick hebt geplaatst. Een bios-update kan vaak ook vanuit Windows gebeuren; het (uitgepakte) bios-bestand heeft dan gewoonlijk de bestandsextensie .exe. Zorg er in dit geval wel voor dat er zo weinig mogelijk andere toepassingen of processen actief zijn die het updateproces kunnen verstoren. Immers, wanneer een bios-updateproces wordt onderbroken, zit u in het slechtste geval met een onwerkbaar systeem! Daarom is het eigenlijk beter dat u vanuit een minimalistisch besturingssysteem opstart voor het updaten van uw bios, en daar is het goeie ouwe dos prima geschikt voor. Overigens is deze methode voor sommige updates (vooral van wat oudere hardware) vaak de enige mogelijkheid. In het kader ‘Dosboot’ leest u hier meer over.
4
| 11 | 2018
37
r u e d e d n a a n e p p lo k Slimme apparaten
Het huis van Het was Chriet Titulaer die al in 1989 vol enthousiasme vertelde over het Huis van de Toekomst in Rosmalen. De technologie die destijds gebruikt werd, is nu hopeloos achterhaald. We krijgen steeds meer slimme apparaten in huis, maar de thermostaten en slimme lampen zijn nog niets in vergelijking bij wat we op korte termijn kunnen verwachten. We namen voor u een kijkje in het huis van de nabije toekomst. Tekst Martin Gijzemijter
Robot-assistent Als we het over robots hebben, gaat het nog steeds vaak over de verre toekomst. Dat is logisch, want de geavanceerde robots díe we kennen, zijn nog steeds onbetaalbaar en heel veel verschillende functies hebben ze niet. Toch zijn er wel degelijk voorbeelden van robots die al daadwerkelijk gebruikt worden in het dagelijks leven. Japan is voorloper op dit gebied (met name omdat het land behoorlijk last heeft van vergrijzing en het steeds moeilijker wordt om de juiste zorg te verlenen). Verwacht wordt dat al in 2020 (!) robots actief zullen zijn in maar liefst 80% van de ouderenzorg. Ook nu al worden robots veelvuldig gebruikt in verzorgingstehuizen en ziekenhuizen. RIBA, bijvoorbeeld, is een superschattige robot die in staat is om basale, maar zeer belangrijke taken uit te voeren, zoals mensen uit bed of in een rolstoel tillen. Dit soort robots zullen over niet al te lange tijd ook gewoon beschikbaar komen voor mensen die hulpbehoevend zijn, maar thuis willen blijven wonen.
Zorgrobots zijn in opkomst. Misschien wordt u op uw oude dag wel verzorgd door de RIBA.
40
| 11 | 2018
Petnet Smartfeeder Niet alleen mensen hebben zorg en aandacht nodig, huisdieren uiteraard ook. In principe is het natuurlijk de bedoeling dat als men een huisdier neemt, er ook genoeg tijd is om goed voor zo’n beestje te zorgen. Aan de andere kant moeten veel mensen ook gewoon werken. De Petnet Smartfeeder kan hierbij uitkomst bieden. Met de Smartfeeder kunt u precies aangeven hoe laat er een maaltijd voor uw huisdier moet worden ‘geserveerd’ en daarnaast kunt u met uw smartphone ook handmatig aangeven dat het tijd is om wat voer te verschaffen. Het is natuurlijk geen echte vervanging voor de aandacht die u een huisdier dient te geven, maar het lost wel een probleem op wanneer u bijvoorbeeld onverwacht moet
Veel buitenshuis? Met de Petnet Smartfeeder krijgen uw huisdieren gewoon te eten.
overwerken en u wilt niet dat uw huisdier onnodig honger heeft. Wat ons betreft dan ook meer een aanvulling dan echte vervanging.
Danst u mee op deze fraaie toekomstmuziek? Petcube Een probleem dat de Smartfeeder niet kan oplossen, wordt aangepakt door de Petcube. Want u kunt uw huisdier dan wel voeden van afstand, zonder aandacht wordt het beestje erg ongelukkig. Ook hier geldt: er is natuurlijk niets beters dan échte aandacht, maar waar dat even niet mogelijk is, vinden wij de Petcube vrij briljant. De Petcube is een apparaat dat u thuis neerzet en waarmee u op afstand uw huisdier kunt bekijken via de ingebouwde camera. Daarnaast kunt u via de luidspreker tegen uw huisdier praten en – dit vinden we geweldig – snacks naar uw huisdier gooien (dat gebeurt op dezelfde manier als men een pokébal gooit in de Pokémon app). Ook kunt u met uw huisdier spelen door de ingebouwde laser op de vloer te laten schijnen en deze met uw vinger te bewegen. Natuurlijk, ergens vinden wij dit een ontwikkeling die alleen maar zielig is voor die beestjes, maar aan de andere kant als het, wederom, als aanvulling wordt gebruikt in plaats van als vervanging, dan is het een fantastische toepassing als technologie. Overigens niet alleen fijn voor het beestje zelf; het is voor u eveneens prettig om uw huisdier vanaf uw werk te kunnen zien als u iemand bent die uw dieren snel mist.
Dankzij de Petcube hoeven uw huisdieren geen aandacht tekort te komen.
) e j i b (na
Toekomstmuziek
de toekomst Concepten Sommige producten die we in dit artikel bespreken zijn al, of zeer binnenkort, te koop. Andere producten zijn nog in een conceptfase. Dat betekent dat niet elk product daadwerkelijk op de markt zal komen. Erg is dat niet; juist het nadenken over producten en de onderliggende technologie, zorgt ervoor dat die technologie doorontwikkeld kan worden. Dan komt het uiteindelijk misschien niet op de markt in de vorm van het product dat was bedacht, maar kan het bijvoorbeeld uitstekend worden toegepast in de medische industrie.
Smartglass Van deze ontwikkeling worden we heel enthousiast, vooral omdat-ie binnen enkele jaren al gemeengoed kan worden. We gebruiken op dit moment vooral gordijnen, lamellen enzovoort om onze ruiten te verduisteren, maar in de (nabije) toekomst is dat helemaal niet meer nodig. Smartglass is een speciaal soort glas, ontwikkeld door Smartglass International, dat met één druk op de knop (van een schakelaar of een smartphone) draadloos van uiterlijk kan veranderen.
Alexa Een product dat nu al te verkrijgen is, maar voor ons nog extreem futuristisch aanvoelt, is de spraakassistent. Die zijn natuurlijk allang niet nieuw meer, en aan Siri zijn we inmiddels wel gewend, maar we gebruiken die assistent nog steeds niet in ons dagelijks leven. Alexa, de spraakassistent die ontwikkeld is door Amazon, is ingebouwd in de draadloze luidsprekers van het bedrijf en een keur aan andere hardware (zie ook Computer Idee nummer 8). Dat betekent dat u eenvoudig uw geluidsinstallatie, uw verlichting, of uw smart-tv bedient met behulp van uw stem, maar ook berichten kunt sturen, dingen kunt toevoegen aan een boodschappenlijstje enzovoort. In principe zaken die met Siri ook allemaal kunnen, maar dan geïntegreerd in alle apparaten in uw huis. De echte ontwikkeling is dan ook het feit dat de spraakassistent verschuift van een stem in uw telefoon naar een assistent die overal in huis op te roepen is. De technologie is er, maar het zal nog wel een jaar of vijf à tien duren voordat we er thuis echt massaal gebruik van gaan maken. Maar hoe lang het ook duurt, het is de bedieningsinterface van de toekomst. Overigens is ook Apple daarvan overtuigd: het bedrijf lanceerde onlangs de HomePod, dat net als de Amazon Echo een slimme luidspreker is, maar dan met Siri als grote ster.
computeridee.nl
Zo kunt u dus in een seconde een volledig transparant raam veranderen in melkwit glas, of er zelfs voor zorgen dat er geen enkel licht wordt doorgelaten, zodat de kamer volledig donker is. De verandering in de structuur van het glas wordt geïnitieerd door stroom door het glas te sturen, hetgeen betekent dat het raam ook alleen maar energie verbruikt wanneer de structuur verandert. Nu nog de warmte binnenhouden en gordijnen kunnen écht definitief de prullenbak in.
Met één druk op de knop een transparant raam veranderen in melkwit glas, fantastisch toch?
Alexa is nu al beschikbaar, maar zal in de toekomst een nog veel grotere rol krijgen in huis.
| 11 | 2018
41