Tuarascáil Bhliantúil
20 20
COMHAIRLE CONTAE AN CHLÁIR
COMHAIRLE CONTAE AN CHLÁIR
Meithea mh 2021
CLÁR ÁBHAR Réamhrá ón gCathaoirleach agus ón bPríomhfheidhmeannach
2
Comhairleoirí Chontae an Chláir
6
Stiúrthóireacht na Seirbhísí Airgeadais agus Tacaíochta
13
Stiúrthóireacht um Fhorbairt Fhisiciúil
27
Stiúrthóireacht um Fhorbairt Shóisialta
41
Stiúrthóireacht um Fhorbairt Thuaithe
53
Stiúrthóireacht um Fhorbairt Gheilleagrach
67
Ceantair Bhardasacha
87
Ráiteas Airgeadais Giorraithe: Bliain dar críoch 31 Nollaig 2020
97
Seimineáir agus Comhdhálacha ar fhreastail Comhairleoirí Chontae an Chláir orthu in 2020
98
Faisnéis teagmhála/ uimhreacha teileafóin
99
065 6821616
065 6828233
customerservices@clarecoco.ie 3
www.clarecoco.ie
An Comhairleoir Mary Howard Cathaoirleach
An tUasal Pat Dowling Príomhfheidhmeannach
Réamhrá ón gCathaoirleach agus ón bPríomhfheidhmeannach Tá áthas orainn Tuarascáil Bhliantúil 2020 na Comhairle a chur i láthair, a thugann breacchuntas ar obair na Comhairle maidir le raon leathan seirbhísí poiblí ríthábhachtach agus roinnt mórthionscadal a sholáthar i rith na bliana.
nua oibre de réir mar a d’athraigh seachadadh seirbhíse ó obair oifige go cianobair. Thug foireann Chomhairle Contae an Chláir aghaidh ar na dúshláin seo go díreach; tá siad le moladh as an tiomantas don tseirbhís phoiblí a léiríodh in 2020.
Ba bhliain neamhghnách ab ea an bhliain 2020 go háitiúil agus ar fud an domhain i gcomhthéacs na paindéime Covid-19. Tá tionchar Covid-19 le feiceáil sa Tuarascáil seo. Bhí tionchar suntasach ag an bpaindéim, agus ag srianta riachtanacha an Rialtais chun sláinte an phobail a chosaint, ar nádúr an tsoláthair seirbhíse. B’éigean don Chomhairle freagairt go cinntitheach agus go nuálach ar dhúshláin nach bhféadfaí a bheith ag súil leo. Chuir Comhairle Contae an Chláir ról ceannaireachta ar fáil i bhfreagra Covid-19 sa chontae, ag obair leis an rialtas náisiúnta, le comhpháirtithe agus le gníomhaireachtaí réigiúnacha, agus le gnóthaí agus pobail áitiúla chun cosáin a rianú trí na tréimhsí éiginnteachta.
Chomh maith le dúshláin Covid-19 a chomhlíonadh, lean Comhairle Contae an Chláir ag soláthar seirbhísí lárnacha rialtais áitiúil ar fud an chontae, ag díriú agus ag seachadadh príomhchuspóirí straitéiseacha, ag cruthú deiseanna nua. Tá an Chomhairle freagrach as seirbhísí a sholáthar do níos mó ná 118,000 duine, le foireann de 940 duine agus buiséad bliantúil de €128m in 2020 agus caiteachas caipitil tuartha de €372m don trí bliana amach romhainn. Chuir an paindéim agus na bearta sláinte poiblí gaolmhara dúshláin airgeadais dhiana láithreacha roimh an gComhairle agus roimh an bpobal gnó agus iad ag déileáil leis an tionchar eacnamaíoch agus na srianta ar ghníomhaíocht ghnó. Bhí tionchair neamhghnácha airgeadais agus sreabhadh airgid i réimsí na Rátaí Tráchtála, Ioncam ó
Bhí ar bhaill foirne na Comhairle ar fud na heagraíochta oiriúnú do bhealaí nua oibre agus bealaí nuálacha a fháil chun leanúint dá raon leathan seirbhísí a sholáthar. Ghlac ár baill foirne agus baill tofa le teicneolaíochtaí nua agus bealaí
2
Cuireadh codanna den Phlean Mór Éigeandála i bhfeidhm mar fhreagairt ar thuilte a mhair tamall fada ag Cluain Lára i mí Feabhra 2020. I measc na cleachtaí éigeandála a rinneadh le linn 2020 tá tástáil BSL Ghob na Muine den Phlean Éigeandála Seachtrach (Plean Seveso) agus an cleachtadh freagartha idirghníomhaireachta tollán i Luimneach.
Earraí agus Seirbhísí agus caiteachas breise arna dtabhú mar fhreagra ar an ngéarchéim de bhreis ar €25M tuartha ag an gComhairle. Le linn 2020, caitheadh iomlán de €215.4m i gcuntas ioncaim agus caipitil (seachas aistrithe) Chomhairle Contae an Chláir chun seirbhísí a sheachadadh agus bonneagar a fhorbairt. Tá sé dearfach a thuairisciú gur bhain an Chomhairle toradh airgeadais beagnach cothrom amach don bhliain tar éis tacaíocht an Rialtais a fháil d’ioncam caillte agus caiteachas breise a tabhaíodh.
In 2020 rinneadh an líon is mó dualgas agus freagraí i stair Chosaint Shibhialta an Chláir in aon bhliain amháin. Thug na baill breis agus 900 uair an chloig i ndualgais a bhain le Covid-19 amháin. I mí Iúil, bhog Cosaint Shibhialta Clare isteach i gceanncheathrú nua den scoth, saindeartha ag Campas Bhóthar Chuinche.
I réimse na forbartha fisiciúla, rinne Sceideal 2020 na nOibreacha Ceantair Bardasach foráil do Chlár Oibreacha Bóthair a raibh ciste iomlán de €30.6m aige, a cuireadh i gcrích go rathúil. Rinne foireann PMO go leor dul chun cinn i rith na bliana ar a bpunann tionscadal, lena n-áirítear tionscadail mhóra bóithre mar sheachbhóthar Chill Dalua, Trasnú nua na Sionainne agus tionscadal uasghrádaithe R494.
D’oibrigh baill foirne tithíochta go dícheallach chun caighdeáin seachadta seirbhíse a choinneáil sna réimsí criticiúla agus iad ag oiriúnú d’obair chianda agus athruithe ollmhóra sa timpeallacht oibre. In ainneoin na ndúshlán seo seachadadh clár oibre cuimsitheach le linn 2020.
Chuir foireann na Seirbhísí Uisce, tar éis na bprótacal sábháilteachta go léir, seirbhís gan bhriseadh ar fáil i rith na bliana. Seachadann an Chomhairle comhaontú leibhéal seirbhíse (SlA) thar ceann Uisce Éireann trí Phlean Seirbhíse Bliantúil.
Maidir le seachadadh tionscadal caipitil, críochnaíodh ceithre fhorbairt tithíochta sóisialta in 2020, ag soláthar 30 aonad cóiríochta san iomlán d’iarratasóirí ar ár liosta tithíochta sóisialta. Bhí sé seo sa bhreis ar 35 aonad a cheannach in áiteanna éagsúla agus forbairt nua de cheithre aonad lándéanta a sholáthar in Inis.
Leanadh ar aghaidh le raon éagsúil gníomhaíochtaí sa rannán Comhshaoil, cosúil le forfheidhmiú dramhaíola, bainistíocht dramhaíola, feasacht comhshaoil, fuinneamh, gníomhú ar son na haeráide, garraíodóireacht, seirbhísí eolaíochta (saotharlann, uisce, aer), seirbhísí tréidliachta agus tránna Bhrait Ghoirm.
Thug Covid-19 castachtaí breise suntasacha le seirbhís a théann i dteagmháil leis an bhfoireann Gníomhaíochta do Dhaoine gan Dídean (HAT) is leochailí sa Chlár. Lean an HAT ag obair i dtreo seirbhís a thógáil a fhéadfaidh freastal go cuí ar riachtanais na gcliant gan dídean sa Chlár.
Bhain Seirbhís Dóiteáin agus Tarrthála Chontae an Chláir creidiúnú amach do Chaighdeán an Chórais Bainistíochta Sláinte & Sábháilteachta ISo 45001 i mí Aibreáin as a gCóras Bainistíochta Sábháilteachta a chur i bhfeidhm ar fud na seirbhíse tar éis iniúchadh a rinne an tÚdarás um Chaighdeáin Náisiúnta na hÉireann.
Ba bhliain dhúshlánach í 2020 do na háiseanna spóirt agus áineasa sa chontae mar dúnadh na háiseanna ar feadh tréimhse mar gheall ar shrianta Covid-19. Cuireadh córais áirithinte nua i bhfeidhm do na háiseanna nuair a bhí cead acu iad a oscailt. Bhí ar an tseirbhís leabharlainne phoiblí
3
oscailt agus dúnadh ar feadh tréimhsí eatramhacha ar fud na tíre in 2020. Le linn tréimhsí ‘dianghlasála’ iomláine bhí an fhoireann ag gabháil do sheirbhísí seachadta leabhar chuig daoine a bhí ag clutharú, a leathnaíodh chuig gach duine a d’iarr an tseirbhís.
D’oibrigh an Líne Chabhrach Freagartha Pobail, seirbhís teileafóin tiomnaithe a fhreagraíonn do riachtanais mhuintir Chontae an Chláir, seacht lá na seachtaine le linn na gcéimeanna éagsúla de shrianta. Cuireadh 1,136 glao ar an líne chabhrach in 2020.
Braitheadh tionchar Covid-19 go mór in earnáil na n-ealaíon, agus rinne foireann na Comhairle iarracht tacaíochtaí a sholáthar d’ealaíontóirí agus do lucht féachana. Choinnigh Comhairle Contae an Chláir a béim ar sheirbhísí poiblí ar ardchaighdeán a sholáthar trí oibriú go dlúth le grúpaí pobail, eagraíochtaí agus gnóthaí chun athrú dearfach a sholáthar do phobail sa chontae.
Cuireadh tús le feachtas ‘Coinnigí Slán’ an Chláir, ag nascadh an phobail le faisnéis faoi acmhainní agus tionscnaimh folláine áitiúla. Bhí bliain ghnóthach eile ag an gCoiste Forbartha Pobail áitiúil (lCDC) ag bainistiú réimse fairsing clár agus gníomhaíochtaí straitéiseacha, agus tugadh Comhaontú Leibhéal Seirbhíse do 2020 chun críche idir an Líonra Rannpháirtíochta Poiblí (PPN) agus Comhairle Contae an Chláir agus aontaíodh plean oibre bliantúil don bhliain.
Leathnaigh 2020 an tionscnamh DigiClare in 2020 nuair a bunaíodh cúig mhol digiteacha / saoráid cianoibre ar fud an chontae. Tá sé seo ábhartha go háirithe anois mar gheall ar an méadú ar líon na noibrithe atá ag iarraidh oibriú go cianda mar thoradh ar an eipidéim Covid-19.
Bhí tionchar mór ag an stad tobann ar thaisteal agus turasóireacht idirnáisiúnta ar thurasóireacht intíre in Éirinn. Ach, lean Roinn na turasóireachta lena forbairt, lena pleanáil agus lena hobair chur chun cinn, áfach, agus d’éirigh léi cur go mór le neartú an táirge turasóireachta sa Chlár.
Seolann an Roinn Forbartha Tuaithe agus Pobail roinnt clár maoinithe tríd an gComhairle. In 2020, mheall na scéimeanna tionscadail agus cistí faoin Scéim Athnuachana Baile & Sráidbhaile 2020 agus Bearta Luathaithe, Tionscnamh ClÁR 2020, an Scéim Bonneagair Áineasa lasmuigh 2020 agus an Ciste Athghiniúna agus Forbartha Tuaithe.
Bhunaigh Comhairle Contae an Chláir, i gcomhar le Fáilte Ireland, tascfhórsa um Aisghabháil Turasóireachta an Chláir chun athghníomhachtú an Chláir a threorú mar cheann scríbe turasóireachta mar fhreagairt oirbheartaíochta ar thionchair na paindéime Covid-19.
Mar fhreagairt ar Covid-19, thacaigh thart ar 40 grúpa pobail agus deonach ar fud an chontae leis an ‘nGlao Pobail’ trí chúnamh a thabhairt do dhaoine leochaileacha ina bpobal le tacaíochtaí praiticiúla mar bhailiú agus seachadadh bia, breosla agus míochaine.
I mí Mheán Fómhair 2020, ghlac baill tofa Chomhairle Contae an Chláir Straitéis Turasóireachta an Chláir 2030 - Ag Treorú ár dTuras chuig Todhchaí Beoga nua sa turasóireacht. I réimse na pleanála agus na forbartha eacnamaíche, cuireadh tús leis an bpróiseas reachtúil dhá bhliain chun Plean Forbartha Contae 2022-2028 nua a ullmhú
4
tionscadal athchóirithe réadmhaoine chun cinn i rith na bliana, agus rinneadh dul chun cinn suntasach maidir le teideal ar mhaoin faoi úinéireacht na Comhairle a cheartú agus a chlárú agus maidir le déileáil le ceisteanna ón bpobal.
an 18 Meán Fómhair, 2020. I bhPlean Forbartha nua an Chontae, leagfar amach an straitéis fhoriomlán maidir le pleanáil cheart agus forbairt inbhuanaithe an chontae thar thréimhse sé bliana. In 2020, tionóladh grúpa de cheannairí na hearnála poiblí agus príobháidí chun bonn eolais a thabhairt do bhearta eacnamaíocha iomchuí agus iad a threorú a spreagfaidh cruthú post i gContae an Chláir. D’oibrigh tascfhórsa Eacnamaíoch an Chláir le chéile in 2020 chun aghaidh a thabhairt ar roinnt dúshlán straitéiseacha atá roimh Chontae an Chláir agus réigiún an Iarthair Láir.
Fiú agus na leibhéil éagsúla srianta i bhfeidhm, thuairiscigh Oifig Fiontar Áitiúil (OFÁ) an Chláir bliain rathúil eile. In ainneoin na ndúshlán eacnamaíochta ar nós an bhreatimeachta agus paindéim Covid-19, bhí cainníocht agus, níos tábhachtaí fós, cáilíocht na dtionscadal a rinne iarratas ar thacaíocht an-spreagúil. Le linn 2020, reáchtáil OFÁ an Chláir 149 clár oiliúna le níos mó ná 2,643 rannpháirtí. Ina theannta sin, reáchtáil OFÁ an Chláir 14 clár um Thosaigh Do Ghnó Féin chun gnólachtaí nuathionscanta nua a spreagadh agus chun cabhrú leo agus rinneadh 350 tasc meantóireachta ‘duine le duine’. D’fhonn dul in oiriúint do threochtaí paindéime agus ríomhthráchtála Covid-19, chuir 439 fiontar isteach ar dhearbháin thrádála ar líne in 2020, méadú suntasach ó 34 an bhliain roimhe sin.
In 2020 chuir Comhairle Contae an Chláir, i gcomhar le Comhairle Contae Thiobraid Árann, tús le hullmhú Plean Feabhsúcháin, Turasóireachta agus Soghluaisteachta do Chill Dalua-Baile an Átha. Cuireadh tús freisin leis an Máistirphlean Spásúil agus Eacnamaíoch do lár bhaile na Sionainne in 2020. Cé gur cuireadh seoladh oifigiúil Straitéis Eacnamaíoch agus Spásúlachta Inis 2040 ar atráth mar gheall ar thionchar agus srianta Covid-19, leanann Comhairle Contae an Chláir ag déanamh dul chun cinn maidir leis na cuspóirí atá leagtha amach sa straitéis chun Inis a athrú ionas go mbeidh an baile ina ionad sóisialta, cathartha, tráchtála, cultúrtha agus cónaithe rathúil, éagsúil agus beoga.
Tá Comhairle Contae an Chláir i gcroílár an tsoláthair seirbhíse poiblí sa chontae. Cé go mbeidh go leor de na dúshláin a bhaineann le Covid-19 fós linn in 2021, leanfaidh an Chomhairle, ag obair lena pobail, idir bheag agus mhór, de bheith nuálaíoch agus freagrúil do riachtanais agus ionchais athraitheacha mhuintir an Chláir le linn 2021 agus thairis sin.
Leanadh le béim na Comhairle ar oidhreacht. Shínigh Comhairle Contae an Chláir creatchomhaontú leis an Ionad Sonraí Bithéagsúlachta náisiúnta chun tabhairt faoi ghníomhartha chun tacú le pailneoirí i gContae an Chláir. is tionscnamh trasearnála é an Plean Pailneoirí Uile-Éireann, faoi stiúir an Ionaid Náisiúnta Sonraí Bithéagsúlachta le húdaráis áitiúla, feirmeoirí, gnóthaí, scoileanna ar chuir an tAonad Bainistíochta Maoine roinnt agus pobail áitiúla chun tacú le pailineoirí cosúil le beacha.
le meas,
An Comhairleoir Mary Howard Cathaoirleach
5
An tUasal Pat Dowling Príomhfheidhmeannach
COMHAIRLEOIRÍ CHONTAE AN CHLÁIR 2020 Dúiche Bardasach Inse
Cathaoirleach Mary Howard (FG)
Méara Inse Paul Murphy
Mark Nestor
(FG)
(FF)
Clare Colleran Molloy (FF)
Ann Norton (NP)
Pat Daly (FF)
Alan O’Callaghan (FF)
Pat Burke (FG)
John Crowe (FG)
Donna McGettigan Pat O’Gorman (SF) (FF)
Johnny Flynn (FG)
Dúiche Bardasach Chill Dalua
Cathaoirl each Pat Hayes (FF)
Joe Cooney (FG)
Tony O’Brien (FF)
Dúiche Bardasach na Sionainne
Cathaoirl each Pat McMahon (FF)
Michael Begley (NP)
P.J. Ryan (NP)
Ceantar Bardasach Iarthar an Chláir Toghlimistéar Inis Díomáin
Cathaoirl each (FG) Joe Garrihy
Joe Killeen (FF)
Toghlimistéar Chill Rois
Shane Talty (FF)
Susan Crawford (GP)
6
Gerard Flynn (NP)
Cillian Murphy (FF)
Ian Lynch (NP)
P.J. Kelly (FF)
Gabriel Keating (FG)
7
Bill Chambers (FF)
STRUCHTÚR EAGRAÍOCHTÚIL
Príomhfheidhmeannach
SEIRBHÍSÍ TACAÍOCHTA/AIRGEADAIS Stiúrthóir Seirbhíse
Oifigeach Feidhmiúcháin Sinsearach (2) Cuntasóir Bainistíochta T/Cuntasóir Airgeadais T/Ceann na gCóras Faisnéise Oifigigh Riaracháin (7) 1 Ceannaire Tionscadail A/I.S. 1 Oifigeach Cumarsáide/T
EACNAMAÍOCH
Stiúrthóir Seirbhíse
Ceantar Bardasach na Sionainne
SÓISIALTA
FISICIÚIL
TUAITHE
Stiúrthóir Seirbhíse
Stiúrthóir Seirbhíse
Stiúrthóir Seirbhíse
Ceantar Bardasach Chill Dalua
Oifigigh Feidhmiúcháin
Oifigeach Feidhmiúcháin
Sinsearacha (2) Ceann Fiontair
Sinsearach Oifigeach
Ceantar Bardasach Inse
Ceantar Bardasach Iarthar an Chláir
Oifigeach
Oifigeach Feidhmiúcháin
Feidhmiúcháin
Sinsearach Cúnta (2) Ceann na
Pleanálaí
Feidhmiúcháin Sinsearach
Sinsearach Príomh-
gCóras Faisnéise -
Sinsearach
Cúnta Leabharlannaí
Oifigeach Dóiteáin
Claochlú Digiteach &
Pleanálaí
Contae Innealtóirí Feidhmiúcháin
Sinsearach Cúnta
Innealtóirí Sinsearacha (3) Innealtóirí Feidhmiúcháin
Leathanbhanda Ceann Turasóireachta Cúnta
Pleanálaí Feidhmiúcháin
Sinsearacha (2) Innealtóir
Sinsearacha (7) Innealtóir
Sinsearach (1) Pleanálaí
Feidhmiúcháin Sinsearach Ceantar
Feidhmiúcháin Sinsearach
Innealtóirí Feidhmiúcháin
Feidhmiúcháin Sinsearach Innealtóir Feidhmiúcháin Cúnta (1) Sinsearach, Ceantar Bardasach (1)
Bardasach (1)
Cúnta (2) Innealtóir
Sinsearacha Ceantair
Oifigigh Riaracháin (2)
Feidhmiúcháin Sinsearach
T / Oifigeach Riaracháin (1)
Ceantar Bardasach (1)
Oifigigh Riaracháin (1)
Leabharlannaithe
1 Oifigeach Forbartha Fiontair
Bainisteoir
Feidhmiúcháin Sinsearacha (2)
Sinsearach
Bardasacha (2) Oifigigh Riaracháin (3) Oifigeach Turasóireachta
Gníomhaireachta
Oifigeach Ealaíon
Cúnta
Fuinnimh
Ailtire Feidhmiúcháin Sinsearach
Príomhtheicneoir Feidhmeannach Sinsearach Oifigeach Sláinte & Sábháilteachta Oifigigh
Comhair le Méara
Riaracháin (3) Príomhoifigigh Dóiteáin Shinsearacha Chúnta (3)
JPC
CPG
CFPÁ PPN
Riarachán Cruinnithe, Buiséadú, Cathartha, Polaitiúil
CBS
CBS
CBS
CBS
Príomh Feidhmea nnach Forbairt Eacnamaíoch
Forbairt Shóisialta
Ceantar Bardasach
Ceantar Bardasach
Forbairt Fhisiciúil Ceantar Bardasach
Seirbhís do Pleanáil Infheistíocht Fostaíochta/Fiontair
Seirbhísí Tacaíochta/A irgeadais
Airgead as Grúpa Comhairleach Eacnamaíoch
Tithíocht Chustaiméirí Cultúr Áineas
Seirbhísí AHB Comhairleach don Lucht Siúil Na
Bonneagar, Comhshaol, Dóiteáin/Éigean dáil, Sláinte & Sábháilteacht
CDP, MWAPJ, IDA, EI,
Straitéis Tithíochta, Leabharlanna, LSP, Éire Ildánach
8
Pobal Turasóirea cht Digiteach Fóram um Fhorbairt Tuaithe Líonra Turasóireachta CFPÁ
Taighde
SPVanna, JVanna, OFÁ
Ceantar Bardasach
Acmhainní Daonna
TII OOP GCC
hEalaíona / Cultúr
Iniúchadh, Riosca, Cosaint Sonraí
Forbairt Thuaithe
LNDR / Pobail a Choimeád Sábháilte / SMDWanna, PMO
Turasóireacht / Tuaithe / Oidhreacht na Sionainne / LECP
Grúpa um Beartas Corparáideach Tá an Grúpa um Beartas Corparáideach (CPG) comhdhéanta de Chathaoirleach an lae mar aon le cathaoirligh na gCoistí um Beartas Straitéiseach. Tá ionadaíocht ag gach Ceantar Bardasach ar an CPG. Tá bunús reachtúil aige atá leagtha amach in Alt 133 den Acht Rialtais Áitiúil, 2001 agus tá feidhmeanna sainiúla aige maidir le hullmhú an Bhuiséid Bhliantúil agus an Phlean Corparáidigh. Buaileann an CPG ar bhonn míosúil le Feidhmeannas na Comhairle.
Coistí Beartais Straitéisigh Tá Coistí Beartais Straitéiseacha (CBS) struchtúrtha timpeall ar phríomhfheidhmeanna na Comhairle. Tá siad comhdhéanta de chomhairleoirí tofa agus ionadaithe eile ó na comhpháirtithe sóisialta agus leasanna earnála eile. Tá comhairleoir tofa mar chathaoirleach ar gach CBS agus tacaíonn Stiúrthóir Seirbhísí leis. Is é tasc an CBS cúnamh agus comhairle a thabhairt don Chomhairle maidir le beartas a fhoirmliú, a fhorbairt agus a athbhreithniú. Ní bheidh baint ag na CBSanna le saincheisteanna ionadaíochta nó oibríochta aonair. Sa deireadh, áfach, is ar an gComhairle iomlán, a bheidh ag gníomhú mar chomhlacht, a bheidh na cinntí deiridh beartais. Ghlac Comhairle Contae an Chláir Scéim CBS nua 2019 go 2024 i mí Dheireadh Fómhair 2019. Déantar foráil sa scéim nua do cheithre CBS mar seo a leanas: • CBS um Fhorbairt Gheilleagrach • CBS um Fhorbairt Fhisiciúil • CBS um Fhorbairt Thuaithe • CBS um Fhorbairt Shóisialta Tá an clár oibre um athrú aeráide agus an clár oibre bithéagsúlachta ina bpríomhréimsí beartais ar fud na CBSanna go léir. Tá gach comhairleoir ina bhall de CBS agus tá trian ar a laghad den bhallraíocht ag gach CBS ó leasanna earnála. Tarraingítear na hionadaithe earnála do na CBSanna ó na hearnálacha talmhaíochta / feirmeoireachta, comhshaoil / caomhnaithe, forbartha / tógála, gnó / tráchtála, ceardchumann, pobail / deonacha agus uilechuimsitheachta sóisialta.
9
Ballraíocht CBS Forbairt Eacnamaíoch
Baill
Comhaltaí Tofa(7)
An Clr. Pat McMahon An Clr. P.J. Ryan (Cathaoirleach) An Clr. Michael Begley An Clr. P.J. Kelly An Clr. Gabriel Keating An Clr. Pat Daly An Clr. Johnny Flynn
Talmhaíocht & Feirmeoireacht (1)
Rosaleen o’Reilly
Comhshaol / Caomhnú (1)
Emma Karan
Forbairt /Tógáil (1)
Pat Keogh
Gnó / Tráchtáil (1)
Pat Morris
Ceardchumainn (1)
Seamus Ryan
Ionchuimsiú Sóisialta (1)
Elaine D'Alton
Forbairt Fhisiciúil
Baill
Comhaltaí Tofa(7)
An Clr. John Crowe (Cathaoirleach) An Comhairleoir Patrick O'Gorman An Clr. Alan O'Callaghan
An Clr. Clare Colleran Molloy An Clr. Joe Cooney An Clr. Ian Lynch An Clr. Susan Crawford
Talmhaíocht & Feirmeoireacht (1)
Kieran Woods
Comhshaol / Caomhnú (2)
Aisling Wheeler, James Gillar
Forbairt /Tógáil (1)
lorchan Hoyne
Pobal / Deonach (1)
Damon Matthew Wise
Ionchuimsiú Sóisialta (1)
Padraic Hayes
10
Forbairt Tuath
Comhaltaí Tofa(7)
Baill An Comhairleoir Pat Hayes (Cathaoirleac h) An Clr. Bill Chambers An Clr. Cillian Murphy
Talmhaíocht & Feirmeoireacht (1)
Denis Tuohy
Comhshaol / Caomhnú (1)
Anna Wise
Gnó / Tráchtáil (1)
Niamh O'Callaghan
Pobal / Deonach (1)
Eugene Crimmins
Ionchuimsiú Sóisialta (1)
Jean Tierney
Forbairth Shóisialta
Comhaltaí Tofa(7)
An Clr. Shane Talty An Clr. Joe Killeen An Clr. Mary Howard An Clr. Pat burke
Baill An Clr. Gerry Flynn (Cathaoirleach) An Clr. Tony O’Brien An Clr. Mark Nestor
Forbairt /Tógáil (1)
Larry Brennan
Gnó / Tráchtáil (1)
William Cahir
Ceardchumainn (1)
Tommy Guilfoyle
Pobal / Deonach (1)
Mary Leahy
Ionchuimsiú Sóisialta (1)
Noel Kearney
11
An Clr. Paul Murphy An Clr. Joe Garrihy An Clr. Ann Norton An Clr. D McGettigan
Ionadaíocht Bhaill Tofa ar Choistí Cathaoirleach Ainmnithe do gach ceann de na ceithre choiste um Beartas Straitéiseach Comhairleoirí. P. McMahon, P. Hayes, J. Crowe, G. Flynn.
Coiste Comhairleach um Chóiríocht Áitiúil don Lucht Siúil
Na Comhairleoirí T. o’Brien, C. Colleran Molloy, D. McGettigan, A. Norton, P. Murphy, J. Garrihy. Coiste um Nascadh: Comhairleoirí M. Begley, P.J. Ryan, P. McMahon, P. Hayes, T. O’Brien, J. Crowe, P. Murphy, M. Howard. Cathaoirleach an lae.
Tionól Réigiúnach Comhairleoirí A. O’Callaghan, P.J. Kelly Boird Oideachais & Oiliúna Comhairleoirí A. Norton, P. Murphy, G. Keating, C. C Molloy, J. Killeen.
Meitheal um Shábháilteacht ar Bhóithre Chontae an Chláir Comhairleoirí C. Murphy, J. Cooney, P.J. Ryan.
Cumann Chomhaltaí Údaráis Áitiúil An Clr. B. Chambers
An Coiste Monatóireachta Uisce Tuaithe an Chontae Comhairleoirí S. Crawford, S. Talty, P. Burke
Cumann Rialtais Áitiúil na hÉireann Comhairleoirí J. Crowe, M. Begley, P. Daly.
Coiste Gníomhach Spóirt agus Fóillíochta Inse Comhairleoirí M. Nestor, A. Norton, J. Flynn.
Árachas Frithpháirteach Comhlachtaí Poiblí na hÉireann Teo. An Clr. C. Colleran Molloy.
Coiste Iniúchóireachta Comhairleoirí P. Hayes, G. Keating Fóram Sláinte Réigiúnach an Iarthair Comhairleoirí S. Crawford, C. Murphy, B. Chambers, P. Burke
Bord Bainistíochta Kilkee Waterworld An Clr. C. Murphy. Bord Bainistíochta Lahinch Seaworld An Clr. S. Talty
Lisdoonvarna Fáilte. An Clr. J. Killeen.
Comhchoiste Póilíneachta Comhairleoirí I. Lynch, A. Norton, M. Begley, P.J. Ryan, B. Chambers, P. Daly, P. McMahon, A. o’Callaghan, J. Killeen (ar feadh 2 bhliain), S. Talty (ar feadh 3 bliana), M. Howard, P. Murphy, P. Burke, J. Crowe, G. Keating.
Bord Ionad Ceoil na hÉireann Glór Comhairleoirí S. Crawford, M. Howard.
Iontaobhas Taitneamhachta Chill Rois Comhairleoirí I. Lynch, G. Keating.
Comhpháirtíocht Spóirt an Chláir Comhairleoirí J. Killeen, J. Garrihy.
Bord Cuideachta Forbartha Áitiúil an Chláir Comhairleoirí P.J. Ryan, G. Keating, J. Killeen.
Iontaobhas Músaem Hunt An Clr. P. Murphy
12
Coiste cuimhneacháin Na Comhairleoirí. P. O’Gorman, C. Colleran Molloy, A. Norton, G. Flynn, P. Murphy, J. Cooney.
An Coiste Forbartha Pobail Áitiúil Na Comhairleoirí B. Chambers, C. Murphy, J. Flynn, G. Flynn. Coiste Iarnróid Idirchontae an Iarthair Na Comhairleoirí. A. O'Callaghan, P. Hayes, S. Crawford, J. Crowe, G. Keating.
Fóram um Fhorbairt Thuaithe Na Comhairleoirí. beirt Chomhairleoirí le hainmniú ó gach Ceantar Bardasach.
Fochoiste na mBuan-Orduithe Na Comhairleoirí B. Chambers, C. Colleran Molloy, P. Murphy, J. Cooney, P.J. Ryan, G. Flynn. & Cathaoirleach an Lae
Bord Aillte an Mhothair An Clr. S. Talty, G. Keating. Comhlacht Rialaithe Ollscoil Náisiúnta na hÉireann An Clr. P.J. Kelly
13
STIÚRTHÓIREACHT SEIRBHÍSÍ AIRGEADAIS AGUS TACAÍOCHT pobail
ghnó agus iad ag déileáil leis an tionchar eacnamaíoch agus na srianta ar ghníomhaíocht ghnó nach bhféadfaimis a thuar nó pleanáil dóibh i gcomhair 2020. Bhí tionchair neamhghnácha airgeadais agus sreabhadh airgid i réimsí Rátaí Tráchtála, Ioncam ó Earraí agus Seirbhísí agus caiteachas breise a thabhaítear ag freagairt don ghéarchéim os cionn €25m, tuartha ag an gComhairle.
Noeleen Fitzgerald Stiúrthóir Airgeadais agus Seirbhísí Tacaíochta
Sa Ráiteas Airgeadais Bliantúil tugtar forbhreathnú ar staid airgeadais Chomhairle Contae an Chláir an 31 Nollaig, 2020. Imlínítear sa tábla ar leathanach 97 torthaí na bliana i bhformáid ghiorraithe. Le linn 2020, caitheadh iomlán de €215.4m i gcuntas ioncaim agus caipitil (seachas aistrithe) Chomhairle Contae an Chláir ag seachadadh seirbhísí agus ag forbairt agus ag feabhsú bonneagair. Tá sé dearfach a thuairisciú gur bhain an Chomhairle toradh airgeadais beagnach cothrom amach don bhliain tar éis tacaíocht an Rialtais a fháil don ioncam caillte tagartha agus caiteachas breise a tabhaíodh.
Roinn Airgeadais Thug paindéim Covid-19 athróga gasta gan choinne chuig Comhairle Contae an Chláir. I rith 2020, cuireadh Contae an Chláir ar leibhéil éagsúla dianghlasála le gnóthaí agus an tsochaí dúnta agus gan ach seirbhísí riachtanacha á soláthar. Chuir an paindéim agus na bearta sláinte poiblí gaolmhara dúshláin airgeadais dhiana láithreach roimh an gComhairle agus
14
i bhfeidhm le luachálacha nuashonraithe in 2022. Tá sé curtha siar anois ar feadh 12 mhí eile mar thoradh ar an bpaindéim agus na srianta ar rannpháirtíocht le hearnálacha gnó agus úinéirí réadmhaoine.
Nuair a bhí buiséad 2021 do bhaill curtha i gcrích, lean an paindéim agus na srianta poiblí riachtanacha ar thaisteal agus ar ghluaiseacht, anseo go háitiúil sa Chlár, ag dul i bhfeidhm ar ár bpríomhshruthanna ioncaim i Rátaí Tráchtála, turasóireacht, Páirceáil agus Spórt agus Áineas. Cuireadh an dréachtbhuiséad faoi bhráid na mball agus glacadh leis ar bhonn tacaíochtaí leanúnacha ón Rialtas láir ionas go leanfaidh an Chomhairle seo de ghealltanais bhuiséid a chomhlíonadh i 2021.
Bhí bille iomlán de €44.7m i rátaí tráchtála ag Comhairle Contae an Chláir in 2020. D'fhan an céatadán bailiúcháin lena n-áirítear an cúiteamh tarscaoilte mar an gcéanna le 2019. Ag 87 faoin gcéad, is seasamh dearfach é seo a léiríonn €8.7 de gach €10 a bhilleáiltear sa bhliain a bhailítear. chun tionchar Covid-19 ar ghnólachtaí incháilithe a mhaolú le linn 2020, d’fhógair an Rialtas scéim um tharscaoileadh rátaí naoi mí. Ba é luach na Comhairle seo ná €13.6m agus chuir sé ar chumas na Comhairle seo leanúint dá seirbhísí a chomhlíonadh de réir bhuiséad 2020.
Rátaí Tráchtála Tá rátaí tráchtála iníoctha ar raon éagsúil réadmhaoine tráchtála ar fud earnálacha gnó. Socraíonn an oifig luachála náisiúnta atá lonnaithe i mBaile Átha Cliath (www.valuations.ie) an luacháil atá le cur i bhfeidhm ar mhaoin rátáilte. Tar éis dóibh buiséad 2020 a ghlacadh, chinn na comhaltaí tofa an ráta a thobhach ag €72.99, ag billeáil €44.7m san iomlán in 2020.
Leanann an Chomhairle de bheith ag plé leis na custaiméirí go léir chun socruithe íocaíochta a chomhaontú. Tá sé tábhachtach a thabhairt faoi deara go bhfuil líon mór custaiméirí ann nach ndeachaigh Covid-19 i bhfeidhm ar a ngnó agus leanfaidh an Chomhairle seo de bheith ag plé leis na custaiméirí seo maidir le rátaí tráchtála a íoc.
In 2020, bhí athluacháil réadmhaoine tráchtála inrátaithe ar siúl i gContae an Chláir. Tá an athluacháil seo mar chuid de chlár náisiúnta chun a chinntiú go léiríonn luacháil inrátaithe na réadmhaoine tráchtála agus tionsclaíocha go léir timpeallacht ghnó chomhaimseartha agus go dtabharfaidh sé trédhearcacht agus cothromas méadaithe don chóras rátála. Bhí an próiseas seo le bheith
Príomhfhoinsí Ioncaim An Roinn Ioncaim Rátaí Tráchtála Cíosanna Tithíochta Iasachtaí Tithíochta
2014 75% 86% 62%
Imlínítear sa tábla thíos feidhmíocht bhailiúcháin na bpríomhfhoinsí ioncaim mar a thuairiscítear don Choimisiún Náisiúnta Maoirseachta agus Iniúchta (NOAC) é.
2015 82% 87% 58%
15
2016 84% 86% 60%
2017 86% 84% 66%
2018 87% 85% 69%
2019 87% 85% 74%
2020 87% 86% 78%
Muirear ar Áit Phríobháidigh Neamhphríomha (NPPR)
Teicneolaíocht cumarsáide (TFC)
Chónaithe
faisnéise
Tá roinn theicneolaíocht Cumarsáide Faisnéise (ICt) Chomhairle Contae an Chláir mar chuid d’fhoireann na Seirbhísí Airgeadais agus Tacaíochta. Tacaíonn oibríochtaí TFC le beagnach 600 úsáideoir, ag seachadadh agus ag tacú le bonneagar TFC, feidhmchláir TFC, bogearraí táirgiúlachta fiontar, córais faisnéise grafacha (GIS) agus seirbhísí gréasáin. Tá sé de chúram ar an bhfoireann nuálaíocht a chur chun cinn agus cur ar chumas stiúrthóireachtaí atá os comhair an phobail seachadadh seirbhíse a fheabhsú trí theicneolaíocht.
Leis an Acht Rialtais Áitiúil (Táillí) 2009, arna leasú leis an Acht Rialtais áitiúil (Muirear Teaghlaigh) 2011 agus leis an Acht um Athchóiriú Rialtais áitiúil 2014 tugadh isteach muirear bliantúil de €200 i leith na maoine cónaithe go léir nach n-úsáidtear mar aon áit chónaithe nó mar phríomháit chónaithe an úinéara. Rinneadh an muirear seo a leasú agus a bhaint le reachtaíocht ina dhiaidh sin; Ach, áfach, is muirear ar réadmhaoine iad muirir neamhíoctha agus leanann Comhairle Contae an Chláir é a bhailiú.
Leanadh le tacaíocht agus uasghrádú leanúnach ar chóras agus seirbhísí bonneagair TFC in 2020. Mar sin féin, chruthaigh Covid-19 dúshlán gan fasach do Chomhairle Contae an Chláir seirbhísí a chothabháil le linn na paindéime. Bhí ar sheachadadh seirbhíse athrú ó obair oifige go cianobair. Thug foireann Chomhairle Contae an Chláir aghaidh ar an dúshlán, le baill foirne ar fud Chomhairle Contae an Chláir ag glacadh le teicneolaíochtaí nua nó ag leathnú feidhmiúlacht na dteicneolaíochtaí atá ann cheana chun leanúint ar aghaidh ag seachadadh seirbhíse.
Mótarcháin Fuair oifig Mótarchánach an Chláir €4.7m don tréimhse Eanáir go Nollaig 2020 agus aistríodh ioncam chuig an Státchiste ar bhonn laethúil. Tháinig méadú suntasach ar úsáid an chórais mhótarchánach ar líne, atá á bhainistiú ag an Roinn Iompair. Bhí 82.43 faoin gcéad d’idirbhearta ar líne in 2020, suas ó 73 faoin gcéad in 2019, ag rátáil an Chláir 12ú i dtéarmaí úsáide ar líne go náisiúnta, suas ón 18ú háit in 2019. Tá úsáid ar líne ag an gCabhán, Corcaigh, Baile Átha Cliath, Gaillimh, Ciarraí, Cill Dara, Cill Chainnigh, Lú, an Mhí, Loch Garman agus Cill Mhantáin le chéile ó 83.04 faoin gcéad go 92.17 faoin gcéad (Baile Átha Cliath). In 2020, rinneadh athbhreithniú ar sheachadadh seirbhíse mótarchánach an Chláir i gcomhthéacs méaduithe ar idirbhearta ar líne. D’athraigh oifigí Cheantar Bardasach in Inis Díomáin, Cill Rois agus sa Scairbh chun an tseirbhís ar líne amháin a éascú agus comhdhlúthaíodh soláthar cuntar poiblí in Inis.
Bhí TFC ar thús cadhnaíochta sna hathruithe seo. Chuir foireann TFC an tiomantas ar fáil chun an dúshlán a chomhlíonadh, teicneolaíochtaí, bogearraí, córais nua a uasghrádú nó a imscaradh, agus comhairle a sholáthar chun a chur ar chumas fhoireann Chomhairle Contae an Chláir oibriú go cianda, bualadh go cianda, agus leanúint ar aghaidh ag seachadadh seirbhísí. I measc éachtaí Oibríochtaí TFC Covid-19 in 2020 tá: • Cuireadh ar fáil an teicneolaíocht chun tacú leis an nGlao Pobail i gContae an Chláir. Chinntigh an Glao Pobail go raibh rochtain acu siúd is mó i mbaol ó Covid-19 ar sheirbhísí riachtanacha, lena n-áirítear bia a bhailiú agus a sheachadadh, earraí riachtanacha tí, breosla agus cógais.
16
Acmhainní Daonna
Iompar chuig ionaid tástála pobail, Mol Moltaí Cliniciúla, Dochtúirí Teaghlaigh agus coinní ospidéil. •
1.9 milliún cuairt ar láithreáin ghréasáin arna mbainistiú ag Comhairle Contae an Chláir. Táimid ag cur rochtain shábháilte ar fhaisnéis agus ar sheirbhísí ar fáil don phobal.
•
Chuir sé ar chumas foireann Chomhairle an Chláir oibriú go cianda agus leanúint de sheirbhísí na Comhairle a sholáthar le linn an dianghlasála. Riachtanach uasghrádú a dhéanamh ar ár mballa dóiteáin príomhúil, bogearraí slándála a nuashonrú, bogearraí Microsoft teams a sholáthar le haghaidh físchomhdhála, nasc VPN (líonra príobháideach fíorúil) lena chinntiú go leanfaí den obair agus iad ag obair ón mbaile.
•
D’úsáid TFC os cionn 300 ríomhaire glúine chun tacú le cianobair.
•
Físchomhdháil a bhunú agus a thacú d’fhostaithe agus do Chomhairleoirí.
•
Bhunaigh TFC agus tacaíonn sé le cruinnithe na Comhairle ar líne.
•
Chuir sé an teicneolaíocht ar fáil chun tacú le deontais a thugann tacaíocht airgeadais do cháiníocóirí a ndeachaigh Covid-19 i bhfeidhm orthu leis an tacaíocht airgeadais le linn paindéime Covid-19.
•
Tháinig foirmeacha leictreonacha in ionad próisis pháipéarbhunaithe.
•
Cuireadh tacaíocht seirbhísí gréasáin ar fáil do thionscadail na Mol Digiteach.
Déanann an Roinn Acmhainní Daonna (AD) de Chomhairle Contae an Chláir ceannaireacht agus bainistíocht ar earcaíocht, foghlaim agus forbairt, leas fostaithe, caidreamh tionsclaíoch, aoisliúntas / párolla agus réimsí oibre comhpháirtíochta san ionad oibre. Tá Comhairle Contae an Chláir tiomanta do dheireadh a chur le hidirdhealú, do chomhionannas deiseanna a chur chun cinn, agus do chearta daonna na foirne agus na ndaoine a sholáthraíonn siad seirbhísí a chosaint agus iad i mbun ár gcuid oibre laethúla. Ba bhliain an-dúshlánach í 2020 inar fhág an fhoireann oiriúnú chun athrú go gasta. Tá baill foirne tar éis glacadh le hobair iargúlta, cruinnithe ar líne, r-fhoghlaim, agallaimh ar líne agus bealaí oibre nuálacha eile. Tá siad le moladh as a dtiomantas don tseirbhís phoiblí. Is iad seo a leanas éachtaí suntasacha na Roinne Acmhainní Daonna: • Rinneadh athstruchtúrú ar na ceithre Cheantar Bardasach agus ceapadh oifigigh Fheidhmeannach Shinsearacha dá bharr atá freagrach as bainistíocht straitéiseach na gceantar.
17
•
Bhog próisis earcaíochta ar líne d’iarrthóirí agus do bhaill an bhoird agallaimh araon.
•
Bhí cláir phrintíseachta mar thosaíocht i gcónaí agus ceapadh printíseach teicneoir Cuntasaíochta chuig an Roinn Airgeadais.
•
D'éascaigh an Clár um Oideachas Comharchumann roinnt mac léinn tríú leibhéal taithí oibre luachmhar a fháil i ranna éagsúla den Chomhairle.
•
Cuireadh go leor tacaíochtaí foghlama agus forbartha ar fáil don fhoireann.
•
Chomhlíon córais agus cleachtais bhainistíochta AD Chomhairle Contae an Chláir ceanglais an chaighdeáin um Shármhaitheas trí Dhaoine agus ar an gcaoi sin coinníodh an deimhniú caighdeánach Óir.
•
Cuireadh tionscnaimh le haghaidh Lá Náisiúnta Folláine san Áit Oibre, lena náirítear taispeána folláine agus físeán machnaimh le húsáid ag an bhfoireann.
•
Chuir an Comhairleoir Susan Crawford seisiún oiliúna ar Feasacht Uathachais ar líne ar fáil chun Seachtain na Cuimsithe Sóisialta a cheiliúradh.
•
Cuireadh tionscnaimh do Lá Domhanda um Meabhairshláinte ar fáil ar líne agus san áireamh bhí cúrsaí ar Fheasacht Mheabhairshláinte, Feasacht ar Strus agus Déileáil le Imní Covid-19. Socraíodh comórtas Molta Folláine Mheabhairshláinte freisin agus cuireadh go leor smaointe den scoth ar aghaidh.
•
Shocraigh an Chomhairle go mbainfeadh níos mó ná 100 ball foirne leas as an vacsaín fliú.
•
Cuireadh seirbhísí comhairleoireachta teileafóin ar fáil don fhoireann agus do na baill.
•
Chuir an Chomhairle Scéim Sannta sealadach Covid-19 an Rialtais chun cinn. Cé nár glaodh ar aon fhoireann, tugtar aitheantas dá gcomhoibriú.
•
Cuireadh oiliúint Ionduchtúcháin agus Athnuachana Covid-19 i bhfeidhm ar gach ball foirne.
•
Scaipeadh Treoir maidir le hobair ón mbaile a d'ullmhaigh an lGMA ar an bhfoireann mar chabhair chun an timpeallacht oibre ón mbaile a bhainistiú.
18
•
Scaip an Roinn Caiteachais Phoiblí agus Athchóirithe Treoir agus Ceisteanna Coitianta d’Fhostóirí Seirbhíse Poiblí le linn Covid-19 a cuireadh ar fáil don fhoireann uile. Chinntigh sé seo go ndéanfaí an fhoireann a nuashonrú ar aon athruithe ar shocruithe.
•
Ba é an líon Foirne Coibhéise Lánaimseartha amhail an 31 Nollaig, 2020, ná 803.84.
Seirbhísí Corparáideacha Soláthraíonn an Roinn Seirbhísí Corparáideacha seirbhís tacaíochta do na Baill Tofa agus do bhainistíocht na Comhairle agus riarann sí roinnt feidhmeanna go díreach don phobal.
18
Tá 28 ball tofa ag Comhairle Contae an Chláir a dhéanann ionadaíocht ar chúig Limistéar Toghcháin agus ceithre Cheantar Bardasach. Reáchtáladh toghcháin áitiúla an 24 Bealtaine, 2019, chun 28 suíochán a líonadh ar Chomhairle Contae an Chláir.
Limistéir Cheantair Bhardasaigh Tagann baill le chéile ag leibhéal ceantair i rith na bliana chun ábhair a bhaineann lena réimse toghcháin áirithe a phlé. Tá oifigeach sinsearach sannta do gach coiste Cheantar Bardasach chun feidhmeanna a chomhordú agus cuidíonn sé leis na baill ina bplé. Freastalaíonn an Innealtóir Feidhmiúcháin Sinsearach agus ball den fhoireann riaracháin sa cheantar ar na cruinnithe. Is gnách go mbíonn an preas i láthair ag na cruinnithe seo agus liostaítear miontuairiscí gach cruinnithe ceantair ar an gclár oibre ag cruinniú Comhairle ina dhiaidh sin le nótaí a thógáil.
Ceantair bhardasacha Tá 4 CB sa Chlár mar seo a leanas: CB Inse - Toghcheantar áitiúil Inse CB Chill Dalua - Toghcheantar áitiúil Chill Dalua CB na Sionainne - Toghcheantar áitiúil na Sionainne CB Iarthar an Chláir - Toghcheantar áitiúil Chill Rois agus Inis Díomáin
Contae an Chláir AN MHAINISTIR
AN MHAINISTIR
GLEANN EIDHNEACH
TCT Inis- 7
DROIM CRÍCHE
TCT Inis Díomáin- 4
AN DOIRÍN
UCHT MÁMA
TCT Chill Dalua- 5
RÁTH BOIRNE SLIABH EILBHE AN CARN
AN CLOCHÁN
LIOS DÚIN BHEARNA
BOSTON
NUACHABHÁIL
AN LORGA
CAISLEÁN BOIRNE AN GLEANN RUA BÉAL ÍOCHTAIR
BAILE ÁTHA AN GHABHANN CILL FHIONNÚRACH CILL SEANAIGH CILL EASPAIG LONÁIN
Toghcheantair Áitiúla agus Ceantair Bardasacha: Toghcheantair Áitiúla: Rannáin Toghcháin: Ainmneacha
CATHAIR MHURCHÚ
CILL AN AONAIGH
CILL AIDHLEACH
CILL INÍNE BAOITH
AN CHORR LIATH
MUICEANACH AN CHEAPACH BHÁN
LIOS CEANNÚIR BAILE STIABHNA
CNOC UARCHOILLE
INIS DÍOMÁIN ■
■
An
CORA FINNE
AN BEALACH
AN CHATHAIR
CILL TÓRACHTA AN RÁTH
BAILE BHAISCINN
TEAMPALL UÍ MHÁILLE
CLUAIN AN FHATHAIGH
CILL tSEANÁIN
CLUAINE
CUIN CHE
BAILE UÍ BHLOID AN CHIL L
CILL CHLOICHIR
AN CHRÍOCH CATHAIR MHURCHÚ
CNOC NA gCORR
AN DÚN BEAG
MAIGH MHÍN TULAIGH
MAIGH FHEARTA
EIDHNE ACH
CLUAIN DÁ GHAD LIOS UÍ CHATHAS AIGH
Cill Dalua
CLUAIN TREÁ DROICHEAD UÍ BHRIAIN CLOCHDHOI RE
AN URLAN N DROICHEAD ABHANN Ó gCEARNAIGH BAILE UÍ FHEARAÍLE
BAILE NA CAILLÍ
CLUAIN CUMHRA
CILL FHEADÁIN
CILL MHUIRE
CILL CHRÍOST
CILL AN DÍSIRT
CÚIL MHÍN AN CNOC RINN FHAOLÁIN CILL ÍOMAÍ
BAILE UÍ CHANÁIN
DROM LAOINN AN CHLAONA CH ■
CILL ROIS TUAITHE
■
AN FHAICHE MHÓR DROICHEAD UÍ BHRIAIN
AN CAISLEÁN CRÍON AN ROS RUA
AN LISÍN
CILL MHICHÍL
TULAIGH CHRAINN
Cill Rois SAN MARTÁN CILL■ROIS UIRBEACH AN CUIBHREANN
AN LEACA RIABHACH CILL DALUA
CILL tSÍLE
CORA CHAITLÍN
CILL tSEANÁIN LÉITH
DROIM OILCHE CUAR AN CHLÁIR
CILL FHIARACH CILL CHAOI
CILL FHIARACH
AN GLEANN MÓR
CILL Ó gCINNÉIDE
CILL CHISÍN
FORÚIR CILL EOIN
AN CHEATHRÚ BHÁN
CILL IÚRÁIN
AN DAINGEAN
TUAIM FHIONNLOCHA
CILL ARDA
TUATH Ó gCONAÍLE
AN BÓTHAR GLAS
MAINISTIR AN CHLÁIR
CLUAIN AN DROMA
LEA Cill Rois- 5
AN SCAIRBH
AN CHÚIL RIABHACH
AN TULACH BAILE NA HINSE CATHAIR URTHAILE
INIS UIMH. 4 UIRBEACH INIS UIMH. 2 UIRBEACH INIS UIMH. 3 DÚIRE UIRBEACH
CILL NA LEANBH
CEANN TOIRC
MULLACH CNOC NA BUAILE
INIS CEALTRA THEAS
BAILE UÍ SHLATARA RÁTH CLUAINE
CILL NA MÓNA INIS■TUAITHE CNOC UARCHOILLE INIS UIMH. 1 UIRBEACH
FORMAOIL
CILL MHUIRE
AN FHIACAI L
AN AILL
Inis
SRÁID NA CATHRACH
AN tEANACH
GLEANN DRÍTH
TOBAR BHRÍDE
CILL REACHTAIS
AN DÍSEART BAILE UÍ AODHA
INIS CEALTRA THUAIDH DROIM MEÁIN
BAILE UÍ BHEOLÁIN
AN RUÁN
AN MACHAIRE RIABHACH
CLUAIN OSCAIR
DOIRE NA gCIOTACH
CROISÍN
Inis Díomáin CLUAINE
MAIGH
LOCH AODHA
AN BAILE GLAS CILL LIAILE CEAPACH AN BHILE
AN CHREATA LACH
An tSionainn
LEA na Sionainne - 7
CILL LUA FINN
RÁTH ÚNA CILL BHAILE EOGHAIN
0
5
10
20
Ciliméadair
19
Chathaoirleach i mí an Mheithimh 2020 don bhliain ina dhiaidh sin. Toghadh an Comhairleoir Pat Burke, a dhéanann ionadaíocht ar Cheantar Bardasach Chill Dalua, mar Chathaoirleach ar an gcruinniú céanna.
Cruinnithe de Chomhairle Contae an Chláir Déanann Comhairle Contae an Chláir cuid mhaith dá gnó ag cruinnithe den Chomhairle iomlán. Rialaítear cruinnithe den sórt sin de réir an dlí.
Plean Corparáideach 2019-2024 Glacadh leis an bPlean Corparáideach 2019-2024 an 14 Nollaig, 2019. Beidh Comhairle Contae an Chláir ina rialtas áitiúil gairmiúil, freagrúil agus lúfar a bheidh i gceannas ar fhorbairt shóisialta, eacnamaíoch, fhisiciúil agus thuaithe ár gcontae, agus a mbeidh pobail inbhuanaithe ina croílár.
Le linn 2020, thionóil Comhairle Contae an Chláir na cineálacha cruinnithe seo a leanas:
• Cruinniú Ginearálta Bliantúil - 1 • Gnáthchruinnithe – 10 • Cruinnithe Míosúla ar Athló - 7 • Cruinnithe Buiséid– 1 • Cruinnithe Speisialta– 3.
Cuspóirí Straitéiseacha 2019-2024 Feidhmíonn Comhairle Contae an Chláir faoi chúig stiúrthóireacht, eadhon an Stiúrthóireacht Shóisialta, an Stiúrthóireacht Fhisiciúil, an Stiúrthóireacht Tuaithe agus Turasóireachta, an Stiúrthóireacht Eacnamaíochta agus an stiúrthóireacht um Sheirbhísí Airgeadais agus Tacaíochta. Tá cuspóirí straitéiseacha agus straitéisí tacaíochta comhaontaithe ag na stiúrthóireachtaí seo mar atá leagtha amach thíos.
Bíonn Cathaoirleach na Comhairle i gceannas ar chruinnithe na Comhairle iomláine. Sa chás go bhfuil an Cathaoirleach as láthair, is é an LeasChathaoirleach a dhéanann cathaoirleacht ar an gcruinniú. Tá ceart reachtúil ag an bpobal agus ag na meáin freastal ar chruinnithe na Comhairle Tionóltar cruinnithe na Comhairle ar an dara Luan de gach mí agus seachas Lúnasa, i Seomra na Comhairle, Áras Contae an Chláir, An Bóthar Nua, Inis, Co. an Chláir.
Stiúrthóireacht Eacnamaíochta Timpeallacht eacnamaíoch réamhghníomhach a éascú ina ndéanann gnólachtaí lonnú agus fás agus fostaíocht inbhuanaithe a chruthú chun tacú lenár bpobail, agus ar an gcaoi sin luach eacnamaíoch Chontae an Chláir a fheabhsú.
Is iomaí athrú a tháinig ar phaindéim Covid-19 ar an gcaoi a ndéanaimid ár seirbhísí a sholáthar agus ár ngnó agus ár gcruinnithe a dhéanamh. I mí an Mheithimh 2020, athraíodh ionad cruinnithe na Comhairle go hamharclann glór agus cuireadh bearta i bhfeidhm chun comhlíonadh le treoirlínte sláinte poiblí a chinntiú. I mí Dheireadh Fómhair 2020, ghlac na baill Treoirlínte oibriúcháin Caighdeánacha Covid-19 maidir le freastal ar chruinnithe. Shínigh an tAire Ionstraim Reachtúil i mí Dheireadh Fómhair 2020 chun ligean do chruinnithe na Comhairle a reáchtáil go cianda. Tar éis roinnt cruinnithe hibrideacha (meascán de lucht freastail fisiceach agus fíorúil), cuireadh tús le cruinnithe fíorúla iomlána i mí Feabhra 2021 agus d’fhreastail gach ball, na meáin agus an pobal ar bhonn fíorúil trí MS teams.
Stiúrthóireacht Shóisialta Chun cáilíocht na beatha a fheabhsú do mhuintir Chontae an Chláir trí thacaíochtaí tithíochta iomchuí a sholáthar dóibh siúd atá i ngátar agus trí rochtain ar fhaisnéis, foghlaim, na healaíona, deiseanna cultúrtha agus áineasa a chumasú agus a chothú. Stiúrthóireacht Tuaithe agus Turasóireachta Próiseas rannpháirtíochta a chur i bhfeidhm i straitéis forbartha tuaithe chun príomhthionscadail a sheachadadh a fheabhsóidh cáilíocht beatha, folláine shóisialta agus eacnamaíoch daoine i gContae an Chláir.
Tionóltar an Cruinniú Ginearálta Bliantúil i mí an Mheithimh gach bliain. Toghadh an Comhairleoir Mary Howard, a dhéanann ionadaíocht ar Cheantar Bardasach Inse mar
20
Stiúrthóireacht Fhisiciúil Bonneagar lárnach a sheachadadh, a chothabháil agus a chosaint chun forbairt eacnamaíoch, shóisialta, fhisiciúil agus thuaithe Chontae an Chláir a éascú ar bhealach a chuireann inbhuanaitheacht, inrochtaineacht, nascacht agus meas ar an gcomhshaol chun cinn. Stiúrthóireacht na Seirbhísí Airgeadais agus Tacaíochta Bonneagar acmhainní daonna, airgeadais agus corparáideacha a sholáthar chun tacú agus forbairt a dhéanamh ar chumas na Comhairle seirbhísí éabhlóideacha a sholáthar dá custaiméirí trí chumhacht a thabhairt dár bhfoireann agus iad a chumasú rudaí a dhéanamh chomh maith agus is féidir leo. Coiste Iniúchóireachta Tá ról neamhspleách ag an gCoiste Iniúchóireachta maidir le comhairle a thabhairt don Chomhairle ar thuairisciú airgeadais, próisis, rialú inmheánach, bainistíocht riosca agus cúrsaí iniúchta, mar chuid den athbhreithniú córasach ar thimpeallacht rialaithe agus nósanna imeachta rialachais na Comhairle. Tacaíonn sé le hobair na Roinne Iniúchóireachta Inmheánaí agus tugann sé comhairle don Phríomhfheidhmeannach maidir le hoibriú agus forbairt na roinne. Tá an coiste neamhfheidhmiúcháin agus tá sé neamhspleách i gcinneadh a chláir oibre agus i gceapadh aon mholtaí, ag cur na bhfeidhmeanna dá dtagraítear thuas san áireamh. Mar thoradh ar thoghcháin áitiúla 2019, bunaíodh coiste nua. Rithfidh an coiste nua ar feadh ré iomlán na Comhairle 2019-2024. Tá cúigear comhaltaí, triúir comhalta seachtracha agus beirt Chomhalta Tofa mar seo a leanas: • Austin Slattery, Cuntasóir Cairte cáilithe (Cathaoirleach) • An tUasal Rose Hally • An tUasal Jimmy Browne • An Clr Gabriel Keating
•
An Clr Pat Hayes.
Tháinig an coiste le chéile sé huaire san iomlán in 2020. Comhlánaíonn an coiste tuarascáil bhliantúil don Chomhairle gach bliain. Fáiltithe Cathartha / Méara 2020 Mar gheall ar phaindéim Covid-19 níor tionóladh aon Fáiltiú Cathartha / Méara in 2020.
Clár na dToghthóirí Tá Comhairle Contae an Chláir freagrach as Clár na dToghthóirí do Chontae an Chláir a thiomsú. Tá teorainn dháilcheantar an Chláir mar an gcéanna le teorainn chontae an Chláir de réir an Achta um Leasú Toghcháin (Dáilcheantair) 2017. Úsáidtear Clár na dToghthóirí chun críocha vótála agus tiomsaítear é ar bhonn bliantúil. Nuair a fhoilsítear é bíonn sé éifeachtach ar feadh tréimhse le héifeacht ón 15 Feabhra. Sa chás go ndéantar aon toghchán nó reifreann i rith shaolré an Chláir tiomsaítear forlíonadh a úsáidtear ar lá na vótála i gcomhar leis an gClár Toghthóirí reatha. Tá gach duine atá 18 mbliana d’aois nó níos sine agus a bhfuil ina chónaí go buan ag seoladh áirithe laistigh den stát incháilithe le háireamh ar Chlár na dToghthóirí. Cé go bhfuil gach cónaitheoir i dteideal a bheith cláraithe, ní mór go mbeadh eolas ag an údarás clárúcháin ar shaoránacht duine chun na toghcháin ar a bhféadfaidh siad vótáil a chinneadh. B’ionann líon iomlán na dtoghthóirí Rialtas áitiúil ar Chlár na dToghthóirí 2019/2020 agus 91,781. Le linn shaolré Chlár na dToghthóirí 2019/2020 tionóladh na Toghcháin áitiúla agus Eorpacha i gcomhar le reifreann
•
ar an ochtú Leasú is tríocha ar an mBunreacht (Pósadh a Dhíscaoileadh) 2016, Dé hAoine, 24 Bealtaine, 2019. Tiomsaíodh forlíonadh sa chás seo agus mar thoradh air sin bhí líon breise 2,434 toghthóir incháilithe breise móide 124 vótálaí poist agus speisialta breise.
Nuálaíochta na Státseirbhíse Shínigh Comhairle Contae an Chláir Dearbhú Nuálaíochta na Seirbhíse Poiblí, ag dearbhú tiomantas na heagraíochta do chultúr nuálaíochta a chur chun cinn, a fhorbairt agus a leabú. D’fhonn an próiseas seo a chur chun cinn chomhordaigh Athbhreithniú gnó comórtas nuálaíochta. Tugadh cuireadh don fhoireann uile smaoineamh nuálach a chur isteach a mbeadh bealach oibre níos cliste le níos mó éifeachtúlachtaí mar thoradh air.
Tionóladh an Olltoghchán Dé Sathairn, 8 Feabhra, 2020. Tiomsaíodh forlíonadh breise agus mar thoradh air sin bhí 4,366 toghthóir breise (lena n-áirítear na toghthóirí a cuireadh leis sna toghcháin / reifreann roimhe sin an 24 Bealtaine, 2019) agus 481 vótálaí Poist / Speisialta breise (lena n-áirítear na toghthóirí a cuireadh leis sna toghcháin / reifreann roimhe seo den 24 Bealtaine, 2019).
Is mar seo a leanas iad buaiteoirí an chomórtais: An Chéad Áit: Nicola Killeen & Deirdre Power, Forbairt Thuaithe. Forbraíodh próiseas iarratais ar líne bunaithe ar an ngréasán, píolótach i dtosach don Scéim Tacaíochta Pobail, le tacaíocht ó Chóras Bainistíochta Ábhar láidir.
An tAcht um Nochtadh Cosanta, 2014 Deimhníonn Comhairle Contae an Chláir nach bhfuarthas aon Nochtadh Cosanta in 2020. Dá bhrí sin, níor ghá do Comhairle Contae an Chláir aon ghníomh a ghlacadh maidir le Nochtadh Cosanta.
Tionscnaimh 2020
Athbhreithnithe
Dámhachtainí Chumann Comhaltaí Údaráis Áitiúla 2020: Fuarthas 19 aighneacht, 15 ar an ngearrliosta, sé dhámhachtain.
An Dara hÁit: Eoghan Kelly - Forbairt Fhisiciúil. Forbraíodh taifeadadh dinimiciúil ar an láthair ar oibreacha a uaslódáil chuig an CRM ag baint úsáide as taifeadán sonraí ríomhaire boise.
Gnó
Seirbhís catalóige D'oibrigh Business Review leis an bhfoireann tionscadail náisiúnta chun seirbhísí os comhair an phobail a chatalógú ar fud gach Stiúrthóireachta. Cláraíodh 1,100 seirbhís. Sa chéad chéim eile tá suíomh gréasáin Catalóige Seirbhíse a fhorbairt ina mbeidh sonraí faoi na seirbhísí go léir.
An Tríú hÁit: Sheila Downes - Forbairt Eacnamaíoch. Bithéagsúlacht a fheabhsú ar mhaoin na Comhairle.
Sármhaitheas i nGradaim Rialtais Áitiúil & lAMA • Sármhaitheas i nGradaim Rialtais Áitiúil 2020 - sé aighneacht, dámhachtain amháin a fuarthas don tSeirbhís Leabharlainne is fearr - Naisc: Scéalta le Teaghlaigh Siriacha i gContae an Chláir
Leabhar Comhbhróin Mar gheall ar shrianta Covid-19, bunaíodh leabhar comhbhróin ar líne. Osclaíodh na chéad chomhbhrón ar líne i mí Lúnasa 2020 mar chuimhne ar RIP John Hume nach maireann.
22
Cúram Custaiméirí Comhordaithe Tá an Chomhairle tiomanta seirbhís ardchaighdeáin a sholáthar dá custaiméirí go léir agus tá beartas gearán / tuairimí i bhfeidhm aici. Déanann Comhordaitheoir Cúraim Chustaiméirí na Comhairle imscrúdú ar gach gearán / trácht a fhaightear. Is féidir le duine nach bhfuil sásta leis an bhfreagra a thug an Comhordaitheoir Cúraim Chustaiméirí a iarraidh go ndéanfaidh an tOifigeach Feidhmiúcháin Sinsearach, Seirbhísí Corparáideacha, a chás a athbhreithniú arís. In 2020, d’fhreagair an Comhordaitheoir Cúraim Chustaiméirí 10 ngearán a fuarthas, ar déileáladh le 3 cinn díobh faoi achomharc, leis an oifigeach Feidhmiúcháin Sinsearach. Thacaigh ár bhfoireann um Sheirbhís do Chustaiméirí leis an Stiúrthóireacht um Fhorbairt Tuaithe glaonna a ghlacadh ó líne Freagartha Glaonna Pobail Covid-19, a bunaíodh chun tacú le pobal an Chláir le linn srianta Covid-19 a bhí i bhfeidhm i rith 2020. Bhí dúshláin nua ann don fhoireann um Sheirbhís do Chustaiméirí de bharr srianta Covid-19, le rochtain theoranta ar chuntair phoiblí Chomhairle Contae an Chláir. lean ár noifigigh Slándála um Sheirbhís do Chustaiméirí ag soláthar seirbhís den scoth do chustaiméirí, ag obair le baill den phobal a chuir i láthair ag Áras Contae an Chláir, ag cabhrú leo lasmuigh den fhoirgneamh lena gcuid fiosruithe agus á dtreorú chuig seirbhísí iomchuí.
23
Cuireadh nuachtlitreacha foirne (bullatín na mbratach) agus Tuarascálacha Míosúla Bainistíochta ar fáil ag tuairisciú an dul chun cinn a rinne Stiúrthóireachtaí Chomhairle Contae an Chláir le linn na míosa roimhe sin. Lean an toifigeach Cumarsáide ag soláthar míreanna nuachta do phríomhshuíomh gréasáin na Comhairle, chomh maith leis an Inlíon agus an Eislíon.
Cumarsáid agus Caidrimh Phoiblí Lean Comhairle Contae an Chláir ag déanamh dul chun cinn maidir le feabhas breise a chur ar na bealaí ina ndéanann sí cumarsáid leis an bhfoireann, le baill tofa agus le húsáideoirí seirbhíse le linn 2020. Anois tá thart ar 25,000 duine ag an gComhairle ar na meáin shóisialta. In 2020, ar fud bealaí corparáideacha meán sóisialta (Facebook, Instagram agus twitter) phostáil an oifig Cumarsáide níos mó ná 2,000 uair. Fuair poist 3.7 milliún imprisean agus 220,000 rannpháirtíocht ar Facebook; agus níos mó ná 2 mhilliún imprisean ar Twitter.
Chuir foireann na Seirbhíse um Dhearadh Grafach & Priontáil tuilleadh le cáilíocht na cumarsáide inmheánaí agus seachtracha a dhéanann Comhairle Contae an Chláir, trí ábhar dearaidh agus priontála ar ardchaighdeán a tháirgeadh. Chuir an t-oifigeach Gaeilge cumarsáid sa Ghaeilge ar fáil i rith 2020 agus oibríonn sé leis na ranna go léir chun cabhrú leo comhlíonadh na reachtaíochta agus cur chun cinn na Gaeilge i ngach gné de sheachadadh seirbhíse.
D’eisigh an oifig Cumarsáide os cionn 140 eisiúint meán in 2020, ag cur chun cinn fairsinge iomlán na seirbhísí a sholáthraíonn Comhairle Contae an Chláir agus mar thoradh air sin bhí clúdach fairsing áitiúil agus náisiúnta.
In 2020 sheol foilseachán nua ó Chomhairle Contae an Chláir, ‘the Story of Clare and its People 1570-2020’, leis an Dr Matthew Potter agus an Dr John Treacy. Sonraítear sa leabhar 450 bliain de rialtas áitiúil i gContae an Chláir.
Tá an t-oifigeach Cumarsáide ina bhall d’fhoireann Bainistíochta Géarchéime Covid-19 (CMT) agus thacaigh sé le hobair CMT le príomhfheachtais chumarsáide i rith na bliana. Áiríodh orthu seo faisnéis faoi rochtain a fháil ar sheirbhísí na Comhairle le linn Covid-19; faisnéis faoi chomhairle sláinte poiblí an Rialtais agus srianta Covid-19; agus tacaíocht do bhaill an phobail chun a bhfolláine a choinneáil trí thionscnaimh éagsúla. Ó mhí na Samhna, 2020, bhí an t-oifigeach Cumarsáide ina chomhchathaoirleach ar ghrúpa oibre ‘Coinnigí Slán’ Chomhairle Contae an Chláir agus chomhordaigh sé gníomhaíochtaí cumarsáide an ghrúpa sna meáin phríomhshrutha agus shóisialta chun feasacht ar acmhainní folláine Covid-19 a ardú agus a chur chun cinn.
Sa phictiúr ag seoladh ‘The Story of Clare and its People 1570-2020 - A History of Local Government in Ireland’s Banner County’ i nglór i mí na Nollag 2020 bhí an Dr John Treacy, an Dr Matthew Potter agus an Dr John Power le Cathaoirleach Chomhairle Contae an Chláir , An Comhairleoir Mary Howard, agus Pat Dowling, Príomhfheidhmeannach, Comhairle Contae an Chláir.
Faigh smaointe ar cad is féidir leat a dhéanamh ar:
clarecoco.ie/together
24
Tá tuilleadh faisnéise, foirm iarratais agus sonraí faoi struchtúr na dtáillí ar fáil ar shuíomh gréasáin na Comhairle: https://www.clarecoco.ie/ your-council/howwe-manage-information/ freedom-ofinformation/how-to-apply-for- information/
Oifig an Ombudsman Bunaíodh an oifig seo faoin Acht Ombudsman , 1980. Is é an ról atá aige ná gearáin faoi ghníomhartha riaracháin, moilleanna nó neamhghníomhartha a imscrúdú, a mbíonn drochthionchar acu ar dhaoine nó ar chomhlachtaí agus iad ag déileáil le comhlachtaí stáit lena n-áirítear Údaráis áitiúla. Dhéileáil oifig an ombudsman le 23 gearán ó Chustaiméirí in 2020 a atreoraíodh chuig Comhairle Contae an Chláir le haghaidh freagra agus tuarascáil.
Leagtar amach san Acht um Shaoráil Faisnéise sásraí achomhairc i gcás go ndiúltaítear d’iarraidh, nó i ndáil le rochtain, muirir, foirm rochtana srl a chur siar. Tá táillí iníoctha freisin i gcásanna áirithe ar achomharc mar seo a leanas: an táille ar inmheánach is é € 30 an tathbhreithniú faoi Alt 21 anois (€ 10 do shealbhóirí cárta leighis agus dá gcleithiúnaithe). Is é an táille ar achomhairc chuig an gCoimisinéir Faisnéise faoi Alt 22 anois ná € 50 (€ 15 do shealbhóirí cárta leighis agus dá gcleithiúnaithe).
Ombudsman do Leanaí In 2020, ní dhearnadh aon ghearán leis an Ombudsman do Leanaí.
SF & Cosaint Sonraí
Cosaint sonraí Próiseálann Comhairle Contae An Clár an fhaisnéis phearsanta go léir de réir an Rialacháin Ghinearálta um Chosaint Sonraí (GDPR) 2016 agus na hAchtanna um Chosaint Sonraí, 1988 go 2018. Tá feidhm ag an Rialachán Ginearálta maidir le Cosaint Sonraí (GDPR) ón 25 Bealtaine 2018. Tá feidhm ghinearálta aige maidir le próiseáil sonraí pearsanta san AE, ag leagan amach oibleagáidí níos fairsinge ar rialaitheoirí agus próiseálaithe sonraí, agus ag soláthar cosaintí agus cearta níos láidre d’ábhair sonraí.
Saoráil Faisnéise In 2020, rinneadh 122 iarratas um Shaoráil Faisnéise, cúig athbhreithniú inmheánach agus dhá achomharc chuig an gCoimisinéir Faisnéise. In 2020 is iad seo a leanas torthaí na n-iarratas bailí a fuarthas; Deonaithe - 41; Páirtdheonaithe - 25; Diúltaithe - 53; aistrithe - 1; Tarraingthe siar / nach mbaineann le SF - 2. Is mar seo a leanas catagóirí na n-iarrataí: Iriseoirí - 35; Grúpaí Sainleasa Gnó - 7; Ionadaithe Oireachtais / Poiblí - 1; Foireann 0; Cliaint / Daoine eile - 79.
Le linn 2020, chuir an t-oifigeach um Chosaint Sonraí (OCS) comhairle, treoir agus tacaíocht ar fáil do ranna maidir le GDPR, chuir sé oiliúint ar fáil do ranna agus do Chomhairleoirí chun tuiscint a fháil ar an GDPR agus ar an mbealach is fearr chun a gcuid oibleagáidí sonracha a chomhlíonadh. Láimhseáiltear iarratais ar rochtain ar shonraí agus sáruithe sonraí tríd an OCS freisin. Rinneadh 25 iarratas ar rochtain ar shonraí faoi na hAchtanna um Chosaint Sonraí maidir le rochtain ar shonraí pearsanta a bhí ag Comhairle Contae an Chláir in 2020.
Is é beartas Chomhairle Contae an Chláir:
“Rochtain a thabhairt do bhaill an phobail ar fhaisnéis atá i seilbh an údaráis seo, a mhéid is féidir, de réir fhorálacha an Achta um Shaoráil Faisnéise 2014 agus i gcomhréir le leas an phobail agus ceart chun príobháideachta an duine aonair."
25
Ráiteas Príobháideachais Táimid tiomanta ag Comhairle Contae an Chláir do phríobháideacht a chosaint agus a urramú. Cuireann an Ráiteas Príobháideachais in iúl duit conas a thugaimid aire de do shonraí pearsanta. Cuireann sé ar an eolas tú freisin maidir lenár n-oibleagáidí agus do chearta faoin dlí cosanta sonraí. Is féidir ráiteas príobháideachta Chomhairle Contae an Chláir a fháil ar: https://www. clarecoco.ie/%5binfo%5d/privacy-statement/
Bainistíocht Taifead Chinntigh ár nAonad Bainistíochta Taifead go ndéantar taifid ríthábhachtach a chaomhnú go buan agus go slán. Cuireadh méideanna suntasacha taifead i gcartlann a chaithfear a choinneáil faoin mBeartas Coinneála náisiúnta do Thaifid Údaráis áitiúla. Ina theannta sin, diúscraíodh taifid de réir an Bheartais Náisiúnta Coinneála do Thaifid Údaráis Áitiúla. Tá oibreacha ag dul ar aghaidh maidir le feistiú agus leagan amach na saoráide stórála Quin Road Records agus tá cur i bhfeidhm chóras bunachar sonraí ADlIb Bainistíocht Taifead agus Cartlainne ar siúl agus tá tástáil ar siúl. Bhailigh bainistíocht taifead gach ordú ón bPríomhfheidhmeannach, mionleabhair na Comhairle Contae agus cláir na dtoghthóirí a bheidh faoi cheangal agus a chuirfear i gcartlann ina dhiaidh sin, ag cinntiú go ndéantar taifid ríthábhachtach a chaomhnú go buan agus go slán.
26
STIÚRTHÓIREACHT UM FHORBAIRT FHISICIÚIL
Sceideal na nOibreacha Ceantair Bhardasaigh 2020 Sholáthraigh Sceideal 2020 na nOibreacha Ceantair Bardasach do Chlár Oibreacha Bóthair a raibh ciste iomlán de € 30.6m aige. Críochnaíodh an clár seo agus tarraingíodh gach leithdháileadh ceadaithe ó Bonneagar Iompair Éireann (BIÉ) agus ón Roinn Iompair (RI) faoi seach.
CARMEL KIRBY Stiúrthóir Forbartha Fisiciúla
Tá liosta de na buaicphointí / saothair a rinneadh thíos: • Neartú / cóiriú dromchla níos mó ná 252km de líonra bóithre
An Rannóg Bóithre agus Iompar
• Leanúint leis an gclár feabhsaithe feabhais droichid. Rinneadh oibreacha ar 19 droichead in 2020
Comhordaíonn bóithre agus iompar dearadh, cothabháil agus feabhsú an líonra bóithre náisiúnta, réigiúnacha agus áitiúla ar fud an chontae agus tá freagracht air freisin as sábháilteacht ar bhóithre, soilsiú poiblí, gearradh fálta, bainistíocht páirceála, taisteal gníomhach, árachas, sláinte agus sábháilteacht agus artaireach draenáil.
• Críochnú cúig scéim feabhsúcháin sábháilteachta.
Soilsiú poiblí Tá Comhairle Contae an Chláir freagrach as bainistíocht agus cothabháil os cionn 14,425 soilse poiblí sa chontae. Is é soilsiú poiblí an chomhpháirt tomhaltais fuinnimh is mó
27
Threoraigh an Rannóg Dearaidh Bóthair iarratas ar mhaoiniú, i gcomhar le gach Ceantar Bardasach, agus dá thoradh sin leithdháileadh beagnach €2 mhilliún do thionscadail réidh le sluasaid sa Chlár in 2020.
de bhonneagar an Údaráis áitiúil agus tá na costais a bhaineann leis ag méadú i gcónaí. Faoi láthair, tá soilse nua LED atá níos tíosaí ar fhuinneamh á gcur in ionad na soilse go léir a shroich deireadh a saoil mar gheall ar easpa páirteanna athsholáthair nó aoise. Faoi láthair tá 44 faoin gcéad de na soilse athraithe go LED trí chothabháil sa Chlár. I measc na bpríomhthosaíochtaí maidir le soilsiú poiblí tá athrú go teicneolaíocht LED, sprioc laghdaithe lorg carbóin 2020 a bhaint amach agus bonneagar tacaíochta a athsholáthar nuair is gá.
Tá € 6 milliún eile do thionscadail taistil ghníomhacha sa Chlár leithdháilte ag an Údarás náisiúnta iompair (ÚNI) do 2021. Gníomhaíochtaí bóithre eile Deontas Pobail um Gearradh Fálta Chuir Comhairle Contae an Chláir leithdháileadh €10,000 ar fáil chun leanúint leis an Scéim Deontais Pobail um Gearradh Fálta in 2020. Ceadaíodh ocht ndeontas is fiche in 2020. Tá an tionscnamh seo ag éascú feasachta níos mó i measc úinéirí talún ar a bhfreagrachtaí maidir le fálta ar thaobh an bhóthair a bhainistiú ar a gcuid maoine.
Straitéis Iompair Cheantar Cathrach Luimnigh agus na Sionainne(LSMATS) Cheadaigh bord an Údaráis Náisiúnta Iompair (ÚNI) an dréachtcháipéis um Straitéis Iompair Limistéar Chathrach na Sionainne (LSMATS) le linn 2020 agus foilsíodh an dréacht-tuarascáil agus an Achoimre Feidhmiúcháin. Forbraíodh na doiciméid tacaíochta. Sheol an ÚNI comhairliúchán poiblí LSMATS, ar tugadh cuireadh do gach Ball dó, an 2 Meán Fómhair, 2020, agus bhí sé ar taispeáint go poiblí ar feadh tréimhse ocht seachtaine suas go dtí an 30 Deireadh Fómhair. Rinneadh níos mó ná 112 aighneacht le linn an phróisis atá á mbreithniú ag an ÚNI anois. Tosóidh an dara babhta comhairliúcháin in Earrach 2021. Tá sé i gceist ag an ÚNI an straitéis a thabhairt chun críche faoi Mheán Fómhair / Deireadh Fómhair, 2021.
Scéim Rannpháirtíochta Pobail D'éascaigh leithdháileadh €142,000 faoin Scéim Rannpháirtíochta Pobail in 2020 obair a bhí á déanamh ar cheithre bhóthar poiblí ar fud an chontae. Scéim Feabhsúcháin Áitiúil Leithdháileadh maoiniú deontais iomlán de €480,811 ar Chomhairle Contae an Chláir do Scéimeanna Feabhsúcháin áitiúla ón Roinn Forbartha Tuaithe agus Pobail in 2020. D'éascaigh an maoiniú deontais ceadú agus críochnú oibreacha LIS do 12 bhóthar neamhphoiblí in 2020.
Taisteal Gníomhach 2020 An 23 Iúil, 2020, d’fhógair an Rialtas Plean Spreagtha Poist i mí Iúil a raibh maoirseacht mhaoinithe ag an Roinn Iompair dó. Dearadh an pacáiste beart, ar a dtugtar Leithdháiltí Bearta Taistil Ghníomhaí, chun téarnamh faoi stiúir poist a spreagadh agus muinín eacnamaíoch a thógáil agus leanúint ar aghaidh ag bainistiú tionchar Covid-19. Mar chuid den Phlean Spreagtha, cuireadh leithdháileadh €27 milliún ar fáil d’údaráis áitiúla incháilithe a maoiníodh faoi cláir áitiúla agus réigiúnach cothabhála agus athnuachana bóithre na Rannóige.
Bainistíocht tráchta Tá an Chomhairle freagrach as bainistíocht agus forfheidhmiú tráchta ar fud an chontae. Tá fodhlíthe páirceála agus saoráidí pá agus taispeána i bhfeidhm in Inis, Cill Rois, Cill Chaoi, an Leacht agus Dúlainn. Leanann an Chomhairle ag infheistiú i bhfoireann agus in acmhainní chun seachadadh seirbhíse sa réimse seo a fheabhsú.
28
Táscairí Feidhmíochta Bóithre Cé nach bhfuil na táscairí do 2020 curtha le chéile fós, tá na táscairí do 2019 liostaithe thíos do bhóithre.
R1% de na bóithre a fuair rátáil riocht PSCI Cur Síos
%
% de bhóithre réigiúnacha a fuair rátáil PSCI sa 24 mí roimh 31/12/2019
99.49%
% de phríomhbhóithre áitiúla a fuair rátáil PSCI sa 24 mí roimh 31/12/2019 % de bhóithre thánaisteacha áitiúla a fuair rátáil PSCI sa 24 mí roimh 31/12/2019 % de de bhóithre treasacha áitiúla a fuair rátáil PSCI sa 24 mí roimh 31/12/2019
68.97% 72.82% 77.87%
R1 b% de na bóithre arna léiriú ag rátáil riocht PScI Cineál bóthair
Rátáil 1-4
Rátáil 5-6
Rátáil 7-8
Rátáil 9-10
Réigiúnach Príomhbhóthair áitiúil Tánaisteach áitiúil Treasach áitiúil
6.32% 2.92% 6.19% 25.77%
25.92% 19.03% 25.89% 20.43%
29.02% 48.11% 42.74% 22.30%
38.28% 21.84% 17.44% 14.89%
R2 Oibreacha Bóthair Réigiúnacha Km de bhóthar réigiúnach ar neartaíodh i rith 2019 Méid a caitheadh ar neartúcháin de bhóithre réigiúnacha i rith 2019 Km de bhóthar réigiúnach ar athshéalaíodh i rith 2019 Méid a caitheadh ar athshéalaithe de bhóithre réigiúnacha i rith 2019
9.1km €2,339,528 22.3km €654,115
R2 Oibreacha Bóthair Áitiúil Km de bhóthar áitiúil ar neartaíodh i rith 2019 Méid a caitheadh ar neartúcháin de bhóithre áitiúla i rith 2019 Km de bhóthar áitiúil ar athshéalaíodh i rith 2019 Méid a caitheadh ar athshéalúcháin de bhóithre áitiúla i rith 2019
29
103.3km €7,624,288 109.3km €1,812,947
Coiste Beartais Straitéisigh Fhorbairt Fhisiciúil
Sláinte & Sábháilteacht In 2020, leithdháileadh cuid shuntasach d’am na foirne Sláinte & Sábháilteachta chun déileáil le paindéim Covid-19 i dteannta le feidhmeanna caighdeánacha oifigeach H&S a dhéanamh. D’fhreastail an tOifigeach Feidhmiúcháin Sinsearach S&S ar gach ceann de na 62 Chruinniú den Fhoireann Bainistíochta Géarchéime den Chomhairle, bhí sé mar chuid den Ghrúpa Oibre náisiúnta i bhforbairt agus i seachadadh 30 Doiciméad Treorach Oibríochta Caighdeánach don Earnáil lA agus bhí sé mar chuid d’fhoireann a rinne athbhreithniú, athbhreithniú leanúnach agus nuashonrú ar Phlean Freagartha Comhfhiosach Chomhairle Contae an Chláir. rinne an fhoireann S&S léirmhíniú leanúnach ar an treoir náisiúnta agus earnála ag forbairt agus ag nuashonrú Measúnuithe Riosca Covid19 agus thug siad comhairle agus treoir don fhoireann maidir le comhlíonadh na mbeart rialaithe ábhartha i staid atá ag síorathrú.
um
Thionóil an Coiste um Beartas Straitéiseach um Fhorbairt Fhisiciúil (CBS) trí chruinniú in 2020. Tá ballraíocht de 12 ag an gCoiste seo, ar a bhfuil seachtar Comhalta Tofa agus ionadaí ó gach ceann de na hearnálacha seo a leanas: • • • • •
Talmhaíocht / Feirmeoireacht Comhshaol / Caomhnú Forbairt / Tógáil Pobal / Deonach Cuimsiú Sóisialta.
Is é an Comhairleoir John Crowe Cathaoirleach an CBS. I measc na saincheisteanna a phléigh an CNS in 2020 bhí: • Straitéis um Oiriúnú don Athrú Aeráide
In 2020, lean Comhairle Contae an Chláir lena Córas Bainistíochta Sláinte agus Sábháilteachta ceirde a chur i bhfeidhm agus lorg feabhsúchán leanúnach ar Shláinte & Sábháilteacht. Rinneadh Córas Bainistíochta Sláinte agus Sábháilteachta Ceirde Chomhairle Contae an Chláir a nuashonrú in 2020 chun na struchtúir eagraíochta athbhreithnithe a léiriú, rinneadh athbhreithniú, nuashonrú agus cumarsáid ar gach ceann den 22 Ráiteas Sábháilteachta Roinne agus na Measúnuithe Riosca agus Pleananna Sláinte & Sábháilteachta gaolmhara.
• Bithéagsúlacht • Straitéis Iompair Ceantar Cathrach Luimnigh agus na Sionainne (LSMATS) • Íoslaghdú Dramhaíola • Tuarascáil ar Cháilíocht Uisce GCC.
30
riosca tuile a íoslaghdú. I measc na n-éachtaí suntasacha baineadh amach in 2020 bhí: • Síniú conartha don cheapachán de shainchomhairleoirí do Scéim Faoisimh Tuilte bhaile na Sionainne agus na bPurláin.
Oifig um Bainistíocht Tionscadail In ainneoin na ndúshlán gan fasach a bhí romhainn don chuid is mó de 2020 lena náirítear dúnadh láithreán go sealadach, gan cead a thabhairt d’oibreacha, bearta maolaithe sláinte agus sábháilteachta méadaithe, taisteal srianta agus toirmeasc ar chruinnithe fisiciúla, rinne foireann OBT go leor dul chun cinn i rith na bliana ar ár bpunann tionscadal. Tugtar breacchuntas ar chuid de na príomhbhuaicphointí thíos.
• Cuairt ón Aire Patrick O’Donovan TD i mí na Nollag. • Cead pleanála ABP do Scéim Faoisimh Tuilte Ghort an Tobair.
Mórthionscadail bóthair • Leanadh le dearadh mionsonraithe agus éadáil talún ar sheachbhóthar Chill Dalua, ar thionscadal nua uasghrádaithe Trasnú na Sionainne agus ar R494. Baineadh cloch mhíle shuntasach amach ag deireadh an tSamhraidh 2020 nuair a críochnaíodh an próiseas tairisceana réamhcháiliúcháin agus mar thoradh air seo, rinneadh gearrliosta de shé mhórchonraitheoir á roghnú chun tairiscintí a dhéanamh don phríomhchonradh oibreacha nuair a fhógrófar é. Dá réir, agus chun é a dhíriosca, bronnadh Conradh RéamhOibreacha suntasacha a chosain os cionn €1.2m go luath i mí na Nollag 2020.
• Foilsiú agus cur isteach an CPO don tionscadal N67 / N85 um Bóthar Faoisimh Laistigh d’Inis Díomáin (Cúinne Blake). • Doiciméid mheasúnaithe tionscadail a chur faoi bhráid na Roinne i mí na Samhna maidir le Bóthar Dáileacháin Thuaidh Luimnigh. Scéim Faoisimh Tuilte Bhí na cúig scéim um Measúnú agus Bainistíocht Riosca Tuilte Dobharcheantar an Chláir (CFRAM), eadhon an tSionainn, Cill Chaoi, Gort na Tiobraide, Bun Raite agus Cill Rois, le dul ar aghaidh. I gcomhthreo leis sin, leanadh den obair ar roinnt scéimeanna oibreacha cósta, cuain agus mionoibreacha eile ar fud an chontae ina raibh an Chomhairle ag saothrú réitigh indéanta i roinnt réimsí d’fhonn
31
• Faomhadh agus maoiniú deontais do roinnt scéimeanna eile lena n-áirítear Scéim Faoisimh Tuilte Íochtarach Inis, Scéim Faoisimh Tuilte Sráid na Cathrach agus oibreacha um Chosaint Cósta Rinn na Spáinneach. Tionscadail Eile
• Tar éis Maoiniú Cánach Carbóin de €255k a leithdháileadh, bhí tionscadal Ghlasbhealach Iarnróid Iarthar an Chláir in ann dul ar aghaidh chuig céim an mheasúnaithe straitéisigh don bhealach iomlán agus tairiscint chun comhairleoirí teicniúla a cheapadh don chuid tosaíochta idir Cill Rois agus Cill Chaoi. • Rinneadh tuilleadh forbartha ar fhoirgneamh Seirbhísí Cuairteoirí Ché Dhúlainn i rith na bliana agus tá sé á chur ar aghaidh go dtí céim dhearaidh agus phleanála mhionsonraithe. Nuair a bheidh sé críochnaithe, faoi réir pleanála, cuirfidh sé foirgneamh Seirbhísí Cuairteoirí den scoth ar fáil. • Tar éis cruinnithe réamh-Covid leis an Roinn i mí Feabhra maidir leis an tionscadal áitiúil ón gCiste Gníomhachtaithe Tithíochta Bonneagair (lIHAF) ag an gCláirín, rinneadh dul chun cinn ar réamhdhearadh an bhonneagair bóithre chun tacú leis sin agus cuireadh isteach é le haghaidh phleanáil Chuid VIII ag tús an tsamhraidh. Tugadh faomhadh dó sin ag cruinniú míosúil na Comhairle i mí Mheán Fómhair.
Cuairt láithreáin ar oibreacha Scéim Faoisimh Tuilte Inse Theas i gColáiste Fhlannáin Naofa, Samhain 2020.
Tógáil balla cosanta tuile bratphíleála feadh an Fhorghais.
Síniú conartha de réir scartha shóisialta do Scéim Faoisimh Tuilte na Sionainne i mí Iúil, 2020.
Foireann PMO leis an Aire Patrick O'Donovan i mí na Nollag, 2020.
32
Earcaíocht & Coinneáil
Rialú Dóiteáin & Tógála
Is dúshlán i gcónaí í earcaíocht agus coinneáil Pearsanra Coinnithe ar fud na tíre. I gContae an Chláir in 2020, glacadh le ceathrar pearsanra ach ar an drochuair d’fhág cúigear an tseirbhís sa tréimhse chéanna.
Sláinte & Sábháilteacht In Aibreán 2020, bhain Seirbhís Dóiteáin& Tarrthála Chontae an Chláir creidiúnú amach do Chaighdeán an Chórais Bainistíochta Sláinte & Sábháilteachta ISO 45001 as a gCóras Bainistíochta Sábháilteachta a chur i bhfeidhm ar fud na seirbhíse tar éis iniúchadh a rinne an tÚdarás um Chaighdeáin Náisiúnta na hÉireann.
Oibríochtaí Sheirbhís Dóiteáin D’fhreastail an tSeirbhís Dóiteáin ar 1,014 glao amach in 2020, laghdú beag de 3 faoin gcéad ar an líon do 2019. Níor tharla aon bhás de bharr dóiteáin in 2020 i gContae an Chláir. Tháinig laghdú beagnach 15 faoin gcéad ar ghlaonna dóiteáin simléir go dtí leibhéal stairiúil íseal de 69 ó 81 in 2019. Bhí laghdú 26 faoin gcéad freisin ar dhóiteáin tí in 2020 ó 53 go 39.
Cosc Dóiteáin Fuarthas 85 Iarratas ar Dheimhniú Sábháilteachta Dóiteáin in 2020, laghdú 19.8 faoin gcéad ar fhigiúr 2019 de 106. Rinne oifigigh um Chosc Dóiteáin measúnú ar 72 iarratas ar cheadúnas. Baineann siad seo le tithe tábhairne, óstáin, ionaid phobail agus amharclanna ar fud an chontae.
Caipiteal/ Soláthar Fuarthas Maoiniú Cúnaimh Deontais Chaipitil chun Ceardlann agus Seid Stórála Fearas breise a fhorbairt ag Stáisiún Dóiteáin Inse ar chostas iomlán de €1,229,936. chuaigh an tionscadal ar aghaidh go céim na tógála agus tá sé beagnach críochnaithe ag an am seo. Seachadadh Fearas Dóiteáin Aicme B nua ar chostas €451,141 chuig Stáisiún Dóiteáin na Sionainne agus chuaigh sé i bhfeidhm i mí Mheán Fómhair.
Bhí an tSeachtain Náisiúnta Sábháilteachta Dóiteáin ar siúl ón 5ú - 12ú Deireadh Fómhair. I measc na ngníomhaíochtaí a rinneadh i rith na seachtaine bhí úsáid na meán sóisialta le haghaidh teachtaireachtaí sábháilteachta dóiteáin agus díospóireachtaí sábháilteachta dóiteáin ar stáisiúin raidió áitiúla.
Rialú Foirgníochta Rinne an Fhoireann Rialaithe Foirgníochta iniúchadh ar 4.9 faoin gcéad de na foirgnimh a cuireadh in iúl dúinn trí BCMS in 2020. Mar gheall ar shrianta agus teorainneacha Covid19 ar thionscal na tógála, rinneadh níos lú cigireachtaí ná mar a bhí sna blianta roimhe seo. Rinne an Rannóg Rialaithe Foirgníochta 68 Iarratas ar Dheimhniú Rochtana Míchumais a mheas in 2020, laghdú 13 faoin gcéad ó 2019.
Ceardlann Nua Inse.
33
Mórbhainistíocht éigeandála Cuireadh codanna den Phlean Mór Éigeandála i bhfeidhm mar fhreagairt ar thuilte a mhair tamall fada ag Cluain Lára i mí Feabhra 2020. Rinneadh na Cleachtaí Éigeandála seo a leanas i rith 2020: • BSL Ghob na Muine - tástáil ar an bPlean Éigeandála Seachtrach (Plean Seveso) • Cleachtadh freagartha idirghníomhaireachta tollán Luimnigh. Tionóladh ceardlann drochaimsire do phearsanra lárnacha sa Chomhairle i mí Dheireadh Fómhair 2020 chun ullmhacht do shéasúr an gheimhridh 2020/2021 a chinntiú. Ghlac Comhairle Contae an Chláir páirt i gcomhordú idirghníomhaireachta ar na freagraí náisiúnta ar an bpaindéim leanúnach Covid-19. Áiríodh air seo bunú agus bainistíocht saoráidí náisiúnta chun freagairt don ghéarchéim Covid-19.
Struchtúir Chontúirteacha Dhéileáil foireann rialaithe tógála le 21 gearán maidir le Struchtúr Contúirteach in 2020, méadú 31 faoin gcéad ó 2019.
34
Táscaire Feidhmíochta na Seirbhíse Dóiteáin
2020
F1
Costas in aghaidh an duine
€51.41
F2-B
Meánmhéid ama tógtha, i nóiméid chun briogáidí Dóiteáin a shlógadh i Stáisiúin Pháirtaimseartha i dtaobh Dóiteáin
5.28 nóim
F2-D
Meánmhéid ama tógtha, i nóiméid chun briogáidí Dóiteáin a shlógadh i Stáisiúin Pháirtaimseartha maidir le gach teagmhas éigeandála eile (neamh-dóiteán) % na gcásanna i ndáil le dóiteán inar thángthas go dtí láthair na timpiste laistigh de 10 nóiméad
4.77 nóim
F3-B
% na gcásanna i ndáil le dóiteán inar thángthas go dtí láthair na timpiste i ndiaidh 10 nóiméad ach laistigh de 20 nóiméad
40.68%
F3-C
% na gcásanna i ndáil le dóiteán inar thángthas go dtí láthair na timpiste i ndiaidh 20 nóiméad
22.83%
F3-D
% de na cásanna maidir le gach teagmhas éigeandála eile ina bhfuil an chéad fhreastal ar an láthair laistigh de 10 nóiméad
40.70%
F3-E
% de na cásanna maidir le gach teagmhas éigeandála eile ina bhfuil an chéad fhreastal ar an láthair i ndiaidh 10 nóiméad ach laistigh de 20 nóiméad % de na cásanna maidir le gach teagmhas éigeandála eile ina bhfuil an chéad fhreastal ar an láthair i ndiaidh 20 nóiméad
43.33%
F3-A
F3-F
P5-A
P5-B
P1
36.48%
15.97%
69.09 % na n-iarratas ar dheimhnithe sábháilteachta ó dhóiteán a cinneadh (deonaíodh nó diúltaíodh) laistigh de dhá mhí ón tráth a bhfuarthas iad % na n-iarratas ar dheimhnithe sábháilteachta ó dhóiteán a cinneadh 23.64 (deonaíodh nó diúltaíodh) laistigh de thréimhse fhada a aontaíodh leis an iarratasóir A. Foirgnimh ar a ndearnadh cigireacht mar chéatadán na 4.9% bhfoirgneamh úr ar tugadh fógra fúthu don údarás áitiúil
Tá sé beartaithe go mbeidh feachtas suntasach feasachta sábháilteachta dóiteáin ann lena náireofar feachtas sna meáin agus úsáid comhraiceoirí dóiteáin chun seiceálacha sábháilteachta dóiteáin a dhéanamh do ghrúpaí leochaileacha ar leith.
Ionchais do 2021 Táthar ag súil go mbeidh an Ceardlann nua agus an Seid Stórála Fearas Breise ag Stáisiún Dóiteáin Inse ag feidhmiú. Tá Fearas Dóiteáin Aicme B nua le hordú. Táthar ag súil le seachadadh ó cheithre veain uile-roth nua.
Leanfar leis na hullmhúcháin Móra Bainistíochta Éigeandála agus déanfar iad a nuashonrú nuair is infheidhme mar chuid de Fhreagairt Idirghníomhaireachta an Chontae.
Maidir leis an gCóras Bainistíochta Sláinte & Sábháilteachta tá sé beartaithe creidiúnú a choinneáil ar OHSAS 45001.
35
Ceanncheathrú nua Cosanta Sibhialta an Chláir ag Campas Bhóthar Chuinche.
chun cúnamh a fháil. Is ionann é sin agus méadú 51 faoin gcéad ó 2019. Bhí baint dhíreach ag 261 de na freagraí le Covid-19 agus chuir na baill breis agus 900 uair an chloig i ndualgais a bhaineann le Covid-19 amháin. Le linn na paindéime chuir na baill cúnamh ar fáil le seachadadh béile d’fhoireann túslíne FSS, saoráid béilí ar rothaí do dhaoine scothaosta agus leochaileacha i gceantair Inse agus na Sionainne, othair a iompar chuig agus ó choinní ospidéil agus dochtúirí, foireann FSS a iompar (go háirithe an pobal altraí sláinte) d’othair chúraim mhaolaithigh i gceantair iargúlta, thug siad cúnamh do Sheirbhís Fuilaistriúcháin na hÉireann ag a gClinicí Deonaithe Fola, chabhraigh siad le Comhairle Contae an Chláir agus leis an nGarda Síochána le patróil trá, dáileadh trealamh cosanta pearsanta (TCP) ar ghrúpaí pobail ar fud an contae agus ag cabhrú le FSS le roinnt saincheisteanna iompair. Fuair duine dár mbaill (Cian o’Shea) Gradam Óir Uachtarán Ollscoil Luimnigh as obair dheonach chomh maith le dámhachtain deonach speisialta Covid-19 mar thoradh díreach ar a chuid oibre do Chosaint Shibhialta an Chláir.
Cosaint Shibhialta An Chláir • • • • • •
Faoi láthair, tá 88 ball gníomhach deonach oilte i ndisciplíní éagsúla lena n-áirítear: Leigheas éigeandála Cuardaigh & tarrtháil Freagra le linn Droch-Aimsire Tarrtháil bhánuisce Nósanna imeachta bádóireachta agus cuardaigh Aerfheithiclí gan foireann (ladrainn). I mí Iúil na bliana seo bhog Cosaint Shibhialta an Chláir isteach ina cheanncheathrú nua ar Champas Bhóthar Chuinche. Is foirgneamh úrscothach, saindeartha é seo a chuirtear ar fáil trí fhlaithiúlacht bhaill tofa Chomhairle Contae an Chláir agus Chomhairle Contae an Chláir. Faoi láthair tá sé ar an gceanncheathrú Cosanta Sibhialta is mó agus is nua-aimseartha sa tír. Ba bhliain an-ghnóthach í 2020 do Chosaint Shibhialta an Chláir, agus mar thoradh air sin rinneadh an líon is mó dualgas agus freagraí i stair an aonaid in aon bhliain amháin. Thug na baill freagra ar 314 iarratas ar leithligh
36
An Rannóg Bóithre agus Iompar
Ag tús na bliana chaith an t-aonad beagnach ceithre seachtaine ag cabhrú le cónaitheoirí Ghort an Tobair i gCluain Lára le linn tuilte trom. Chuir na baill iompar, seachadadh bia, srl ar fáil i rith na tréimhse seo ag úsáid feithicil speisialaithe Unimog a fuarthas ar iasacht ónár gcomhghleacaithe i gCiarraí. Cuireadh iompar ar fáil freisin d’altraí sláinte poiblí le linn na tréimhse drochaimsire ag tús na bliana. Chuidigh an t-aonad freisin leis an nGarda Síochána le go leor cuardach a dhéanamh ar dhaoine i rith na bliana. Mar thoradh ar cheann de na cuardaigh sin, d’éirigh le baill de Chosaint Shibhialta an Chláir athair agus iníon go déanach a chuardach agus a tharrtháil san oíche, a bhí gafa i limistéar dlúth foraoisithe agus uiscí tuile tharstu. Chuir baill clúdach míochaine ar fáil freisin don tsraith RTÉ “The Big Build DIY SOS” ag láithreán i Luimneach. Nuashonraíodh an cabhlach Cosanta Sibhialta le dhá jíp 4x4 Ford Ranger le cúnamh ón mbrainse Cosanta Sibhialta, an Roinn Cosanta. Cuireadh srian mór ar an gcóras oiliúna don bhliain mar gheall ar an bpaindéim, ach rinneadh oiliúint éigeantach riachtanach de réir an chloí is déine le treoirlínte Covid-19 do na baill go léir. I dtreo dheireadh na bliana, cheadaigh Comhairle Contae an Chláir agus an Roinn Sláinte post mar oifigeach cúnta Cosanta Sibhialta do Chosaint Shibhialta an Chláir. Déanfar an post seo a fhógairt agus a líonadh i Ráithe 1 de 2021.
Plean Seirbhíse Bliantúil Ba thréimhse dhúshlánach í an phaindéim Covid-19 chun an fheidhm riachtanach Seirbhísí Uisce túslíne a sheachadadh. Chuir foireann na Seirbhísí Uisce, tar éis na bprótacal sábháilteachta go léir, seirbhís gan bhriseadh ar fáil i rith na bliana. Seachadann an Chomhairle comhaontú leibhéal seirbhíse (SlA) thar ceann Uisce Éireann (IW) trí Phlean Seirbhíse Bliantúil (ASP). Bhaineamar scór comhlíonta innéacs feidhmíochta de 89 faoin gcéad do 2020 agus chuireamar an plean i gcrích laistigh de 1 faoin gcéad den bhuiséad. In 2020, dhéileáil foirne na Seirbhísí Uisce le 194 gearán ó chustaiméirí, chomhlánaigh siad 17 ordú oibre éigeandála, 3,170 ordú oibre imoibríoch, 12 ordú oibre ó Thuilte Sócmhainní Custaiméirí, d’ardaigh siad 1,394 iarratas ar sheirbhís agus d’fhreagair siad 411 fógra briste ar an gcóras IW.
Oibríochtaí uisce agus fuíolluisce In 2020, rinneadh obair i roinnt réimsí lena náirítear athsholáthar príomhphíopaí ar Shráid Éireann, Cill Chaoi, móroibreacha uasghrádaithe a rinneadh ag Loch an Chaisleáin WTP, suiteáil caidéal teanndáileog atá suite i gCill Chisín chun soláthar don tulla ó Loch an Chaisleáin a éascú. Deisíodh thart ar 800 sceitheadh ar an líonra uisce a ghin coigilteas suntasach i dtáirgeadh uisce.
Tá baill dheonacha Chosaint Shibhialta an Chláir tar éis i bhfad níos mó a dhéanamh ná mar a bheifí ag súil leo don bhliain 2020. Bhí an bhliain seo eisceachtúil ar go leor bealaí - tá freagairt, gairmiúlacht agus neamhleithleachas na mball comhoiriúnach leis an eisceachtacht seo agus tá buíochas le gabháil leo agus comhghairdeas a dhéanamh leo as an dúshlán a shárú.
Rinneadh barrfheabhsú iomlán ar phlandaí i WWTP Thuaidh na hInse agus mar thoradh air sin bhí titim 52 faoin gcéad ar úsáid fuinnimh agus méadú ar chumais sreafa 30 faoin gcéad. Críochnaíodh clár d’obair uasghrádaithe ar an mbonneagar cóireála fuíolluisce in 2020 ag roinnt áiteanna lena n-áirítear Mainistir an Chláir, Droichead Abhann ó gCearnaigh, na Goirt Thiar agus Inis. Rinneadh obair uasghrádaithe leictreach ag WWTP Thamhnaí, Stáisiúin Pumpála Archways agus Joe Rouines.
37
Oibreacha seirbhísí uisce eile atá lasmuigh de scóip Chlár Uisce na hÉireann - Uisce Tuaithe (RWP). Faoin gClár Ilbhliantúil um Uisce Tuaithe 2019-2021 rinneadh oibreacha uasghrádaithe ar 15 grúpscéim uisce in 2020. Ghlac Uisce Éireann 10 ngrúpscéim uisce san iomlán in 2020, a léirigh an líon is airde ar fud na tíre. Cuireadh seacht scéim eile isteach in 2020 agus tá siad ag fanacht le bheith glactha ar láimh.
Caomhnú Uisce Faoin gClár Náisiúnta um Laghdú Sceitheadh, leag Uisce na hÉireann sprioc laghdaithe sceite de 850m3 in aghaidh an lae in 2020 do Chomhairle Contae an Chláir. Bunaithe ar shonraí iniúchta Uisce Éireann, tá coigilteas sceite de 4,260m3 bainte amach i gcontae an Chláir suas go deireadh mhí Mheán Fómhair 2020, líon atá i bhfad níos mó ná an sprioc. Tá an figiúr Sreabhadh Dáileacháin laghdaithe le 2,880m3 le linn na tréimhse céanna.
Ina theannta sin, faoin gClár Uisce Tuaithe fuarthas 92 iarratas ar dheontas in 2020 ar oibreacha uasghrádaithe tobair leamh a léiríonn infheistíocht de €129,336. Tugadh an Fóirdheontas Bliantúil do 47 scéim freisin le híocaíocht fhoriomlán de €1,772,759 san iomlán.
Tionscadal aistrithe sócmhainní Aistríodh 20 sócmhainn san iomlán chuig Uisce Éireann in 2020. Amhail Nollaig 2020, bhí Comhairle Contae an Chláir le haistriú 137 sócmhainn fós chuig Uisce Éireann. Tá an próiseas casta de bharr fóiliónna talún a roinnt agus a chlárú.
Sócmhainní as feidhm
Tionscadail chaipitil Seirbhísí Uisce Cuimsítear sa chlár caipitil tionscadail Staidéar Ceirtleán Gan Chóireáil an Chláir (UtAS) ina bhfuil cúig cheirtleán sa Chlár - Droichead an Chláir, Cill Rois, Cill Chaoi, Lios Ceannúir agus Baile Uí Bheacháin - áit a scaoiltear séarachas gan chóireáil chuig uiscí glactha. Léiríonn an tionscadal infheistíocht €25m sna blianta amach romhainn. Tá an cúig bhaile ag céimeanna difriúla dul chun cinn tríd an bpróiseas dearaidh agus pleanála agus lean an obair seo ar aghaidh in 2020. Leanadh le hoibreacha tógála chun gléasraí cóireála fuíolluisce a uasghrádú i sráidbhaile Chuinche agus i mbaile na Sionainne le linn 2020. Fuarthas cead pleanála d’oibreacha ag Cill Fhionnúrach agus chuir Uisce Éireann ordú ceannaigh éigeantach ar aghaidh don talamh a bhí ag teastáil. Rinneadh dul chun cinn freisin in 2020 ar staidéir dhearaidh agus indéantachta do thionscadail éagsúla fuíolluisce eile sa Leacht, Inis Díomáin, Cora Chaitlín, Eidhneach, Mainistir an Chláir agus Sráid na Cathrach.
Rinneadh sean-leapacha scagtha gléasra cóireála uisce bhaile Inis agus damba locha ag Gort na Gainimhe a dhíchoimisiúnú agus cruthaíodh bogach agus gnáthóg nua ina n-áit.
38
na gardaí tarrthála, a rinne na seirbhísí seo a leanas: Tarrtháil - 248; Garchabhair - 730; leanbh caillte - 41; Comhairle tugtha - 9,340; Cosc ar thionóiscí - 5,027.
Rannóg Comhshaoil Tá an Rannóg Comhshaoil freagrach as raon éagsúil gníomhaíochtaí lena n-áirítear forfheidhmiú dramhaíola, bainistíocht dramhaíola, feasacht comhshaoil, fuinneamh, gníomh aeráide, garraíodóireacht, seirbhísí eolaíochta (saotharlann, uisce, aer), seirbhísí tréidliachta agus tránna Bhrait Ghoirm. Bhí clár oibre 2020 á thiomáint den chuid is mó ag creat rialála fairsing. Ó thosaigh Covid-19 i mí an Mhárta 2020, measadh go bhfuil an clár Comhshaoil ina sheirbhís riachtanach. D'oibríomar faoi gach prótacal sábháilteachta agus muid ag soláthar seirbhísí riachtanacha gan bhriseadh don phobal.
Na hÍoschritéir Mholta d’Iniúchtaí Comhshaoil (RMCEI)
Gníomhú ar son na haeráide agus fuinneamh Tá an Chomhairle ag déanamh dea-dul chun cinn le míreanna gníomhaíochta atá leagtha síos sa Straitéis um Oiriúnú don Athrú Aeráide, 20192024. Tá Comhairle Contae an Chláir ag leanúint ar aghaidh ag laghdú fuinnimh agus tá dámhachtain Chóras Bainistíochta Fuinnimh ISO 50001 curtha i bhfeidhm aici agus bainte amach aici i mí Feabhra 2020.
Ar fud gach réimse seirbhíse Comhshaoil, rinne Comhairle Contae an Chláir 5,084 gnáthiniúchadh agus 1,382 iniúchadh neamhrialta. Fuair agus rinne an fhoireann um Fhorfheidhmiú Dramhaíola 2,506 gearán a bhaineann le bruscar agus le dramhaíl. Eisíodh 178 fíneáil bruscair agus fógra íocaíochta seasta san iomlán. Ina theannta sin, sheirbheáil Comhairle Contae an Chláir 81 fógra dlí maidir le sáruithe ar reachtaíocht bruscair agus dramhaíola. Eisíodh níos mó ná 300 litir faoi na fodhlíthe Bainistíochta Dramhaíola. Leanann an Chomhairle ag baint leasa as maoiniú ón Tionscnamh Frithdhumpála chun dul i ngleic le dumpáil neamhdhleathach. Rinneamar imscrúdú ar 156 gearán a bhaineann le truailliú uisce, aeir agus torainn. D’fhonn comhlíonadh comhshaoil a sheiceáil agus cáilíocht uisce a chosaint, rinneadh 92 iniúchadh ag saoráidí ceadúnaithe. Ina theannta sin, rinneadh iniúchadh ar 33 chóras cóireála fuíolluisce baile. Fuair an Rannóg Comhshaoil 380 iarratas pleanála agus rinne sí tuairiscí futhu. Tá sé mar aidhm ag gach ceann díobh thuas cosaint ár dtimpeallachta áitiúla a chinntiú.
Tránna agus taitneamhachtaí Déanann an Rannóg Comhshaoil monatóireacht ar 14 limistéar snámha agus choinnigh sí ár naoi mBrat Gorm agus ceithre Dhámhachtain Cósta Glas, rinneadh gach ceann acu a sheiceáil le haghaidh comhlíonadh agus tógadh 180 sampla uisce le linn an tséasúir. Bhain gach limistéar snámha a ndearnadh monatóireacht air stádas cáilíochta “den scoth” amach. Lenár bhfodhlíthe trá cumhdaítear tránna agus gníomhaíocht ghaolmhar. Mar gheall ar an méadú ar líon na saoire intíre agus ar an gcomhairle chun taisteal idir tíortha a theorannú, tháinig méadú ar líon na gcuairteoirí. San iomlán, chuir 51 garda tarrthála seirbhísí ar fáil ar thránna an Chláir do shéasúr an tsamhraidh. Ba thréimhse ghnóthach í seo do
39
Bainistíocht dramhaíola láithreáin líonta talún
Seirbhísí uisce / fuíolluisce
agus
I rith na bliana, rinneadh monatóireacht ar 19 soláthar uisce poiblí, 19 soláthar príobháideach agus 83 grúpscéim uisce agus ghnóthaigh siad ráta comhlíonta os cionn 98 faoin gcéad ar fud na bparaiméadar éagsúla a tomhaiseadh. San iomlán, rinneadh monatóireacht ar 30 gléasra cathrach ceadúnaithe nó deimhnithe.
Soláthraíonn an rannóg bainistíochta dramhaíola cúig ionad athchúrsála, is stáisiúin aistrithe dramhaíola iad trí cinn díobh seo agus soláthraímid 50 láithreán bainc beir leat ar fud an chontae.
Oideachas agus feasacht Rinne Comhairle Contae an Chláir gual íseal deataigh, cosc dramhaíola, athchúrsáil, www. mywaste.ie, dumpáil agus bruscar mídhleathach, Scoileanna Glasa taisce, Glan an Earraigh, Cósta Glan, tionscnaimh Brat Gorm agus ceantair a thacaíonn le pailineoirí a chur chun cinn chun timpeallacht níos glaise a spreagadh.
Leanadh de mhonatóireacht a dhéanamh ar líonadh talún, ar líonadh talún Dhúire agus ar Stáisiún Aistrithe Dramhaíola Lios Duibhinn de réir riachtanais cheadúnais dramhaíola na Gníomhaireachta um Chaomhnú Comhshaoil (GCC).
Údarás Sábháilteachta Bia na hÉireann (fSAI), rialú madraí agus capall Is gníomhaire oifigiúil de chuid an FSAI í Comhairle Contae an Chláir. Maraíodh 2,993 ainmhí mairteola agus 19,878 caora i bplandaí Chontae an Chláir in 2020. San iomlán, bailíodh 200 madra ar strae agus géilleadh 138 madra. Ina theannta sin, d’éiligh a núinéirí 63 acu, tugadh baile nua do 45 díobh agus do 224 eile i gcomhairle le hiontaobhas Madraí agus grúpaí tarrthála eile. Dhéileáil muid le 29 capall ar strae agus chuireamar 28 capall ar ais in 2020.
Rannóg gharraíodóireachta Lean an Rannóg Gharraíodóireachta d’ardchaighdeáin a choinneáil chun tarraingteacht ár mbailte agus ár sráidbhailte a chinntiú agus oibriú go dlúth le comhairle a thabhairt do ghrúpaí pobail ar chúrsaí tírdhreachaithe. Glacadh leis an mbeartas Pailneora Uile-Éireann agus tá gníomhartha sa doiciméad beartais i bhfeidhm le speicis mhéadaithe atá cairdiúil do phailneoirí agus bláthanna ilbhliantúla á gcur.
An Chreat-Treoir Uisce agus an Plean Bainistíochta Abhantraí Rinneadh monatóireacht ar 44 láithreán abhann agus 19 loch san iomlán i gcomhréir le Clár Monatóireachta an GCC. Bhí an Rannóg Comhshaoil ar cheann de na páirtithe leasmhara a raibh baint aige le haighneachtaí a dhéanamh don tríú Plean Bainistíochta Abhantraí 2022-2027, a bhfuil faoi chomhairliúchán poiblí suas go dtí mí an Mheithimh 2021. Sa tuarascáil a foilsíodh le déanaí ar Cháilíocht Uisce in Éirinn, tháinig feabhas ar uisce cósta an Chláir ó 100 faoin gcéad “Measartha” go 100 faoin gcéad “Dea”.
40
STIÚRTHÓIREACHT UM FHORBAIRT SHÓISIALTA
Cuimsítear sa Stiúrthóireacht Shóisialta de chuid Comhairle Contae an Chláir na réimsí freagrachta de réir na scéime thíos:
ANNE HAUGH Stiúrthóir um Fhorbairt Shóisialta
Is í an fhís uileghabhálach don Stiúrthóireacht Shóisialta: cáilíocht na beatha a fheabhsú do mhuintir chontae an Chláir trí thacaíochtaí tithíochta iomchuí a sholáthar dóibh siúd atá i ngátar agus trí rochtain dár saoránaigh uile ar fhaisnéis, ar fhoghlaim, ar dheiseanna ealaíona, cultúir agus caitheamh aimsire a chumasú agus a chothú.
Tithíocht
MD Chill Dalua
Soláthraí réitigh tithíochta do dhaoine atá i ngátar agus a mheastar a bheith incháilithe le haghaidh tacaíochta tithíochta sóisialta.
Riarachán limistéar feidhmeanna le fócas ar leith ar an timpeallacht fhisiciúil.
Seirbhísí Cultúrtha Spórt agus áineas Áiseanna a sholáthar le haghaidh rannpháirtíochta in áineas gníomhach, i spórt agus i ngníomhaíocht choirp.
41
Seirbhísí leabharlainne, Ealaíon agus Cultúir a sholáthar i gContae an Chláir
na spriocanna foriomlána d’Atógáil Éireann maidir le spriocanna áitiúla a leagan síos maidir le seachadadh tithíochta sa chontae.
Ba bhliain an-difriúil í 2020. I mí an Mhárta, dúnadh an contae mar fhreagairt ar an bpaindéim Covid-19 agus mar gheall ar sheachadadh leanúnach na seirbhíse le linn srianta Covid-19, chonacthas an tréimhse athraithe is déine sa tseirbhís phoiblí. Tiontaíodh na ‘gnáthghníomhaíochtaí’ uile de ghníomhaíochtaí seirbhíse poiblí ar a gceann gan aon treoir maidir le dul tríd uiscí neamhchairte paindéime ar fud an domhain.
Feidhmíocht 2020: Tógáil Éadáil Léasú Fo-iomlán ÍCT SCC Fo-iomlán Iomlán
Bhí sé de dhualgas orainn go léir leanúint ar aghaidh ag seachadadh seirbhísí do na daoine is leochailí sa tsochaí i dtráth nár bhfacthas riamh sa tír. Aithníodh an chuid is mó de na seirbhísí tithíochta mar ‘sheirbhísí riachtanacha’ i gcatalóg na Seirbhísí riachtanacha Gníomhaireachta Bainistíochta Rialtais Áitiúil (lGMA) de sheirbhísí riachtanacha don earnáil. D’oibrigh an fhoireann gan staonadh chun caighdeáin seachadta seirbhíse a choinneáil sna réimsí criticiúla agus iad ag oiriúnú d’obair chianda agus athruithe ollmhóra sa timpeallacht oibre. In ainneoin na ndúshlán seo seachadadh clár oibre cuimsitheach le linn 2020.
aschur 85 35 28 148 320 15 335 483
Leanann an Stiúrthóireacht um Fhorbairt Shóisialta ag seachadadh ár gcuspóirí agus ár gclár oibre agus chuige sin oibrímid go dlúth leis na Comhaltaí Tofa agus leasanna earnála ar ár gCoiste um Beartas Straitéiseach (CPS), a tháinig le chéile ceithre huaire in 2020 chun raon de a phlé agus a chomhaontú beartais agus tionscnaimh atá nó a cuireadh i bhfeidhm lena n-áirítear nuashonrú Scéim Cíosa Difreálaí. D’óstáil Comhairle Contae an Chláir dhá Cheardlann Fhaisnéise um Roghanna Tithíochta, ceann sa tSionainn an 27 Feabhra agus in Inis an 5 Márta.
Leanamar ag obair i dtreo spriocanna tithíochta Atógáil Éireann a sheachadadh tar éis bhunú rialtais nua i mí Feabhra 2020. Dúnadh gach láithreán tógála ón 27 Márta go dtí an 11 Bealtaine, 2020 mar thoradh ar shrianta Covid-19. Le linn na tréimhse seo cuireadh srian mór ar thaisteal agus ceadaíodh taisteal le haghaidh seachadadh riachtanach seirbhíse éigeandála. Lean Comhairle Contae an Chláir ar aghaidh le cláir oibre a shaothrú sa timpeallacht oibriúcháin nua agus bhí an fheidhmíocht fhoriomlán do 2020 le moladh i bhfianaise na gcúinsí ina raibh an fhoireann ag feidhmiú. Ní bhfuair Comhairle Contae an Chláir spriocanna seachadta do 2020 ón Roinn Tithíochta, d’oibrigh an Chomhairle de réir
Bhí spéis mhór áitiúil sna himeachtaí seo le go leor fiosrúchán ar roghanna tithíochta. bhí an ócáid buail isteach le pearsanra ó bhanc na hÉireann, AIB, PTSB, EBS, Banc Uladh, MABS, Ioncam, Gníomhairí Eastáit agus Comhairle Contae an Chláir ar fáil do cheisteanna a fhreagairt ar an
42
Seachadadh tionscadail chaipitil
oíche. Ní rabhthas ábalta sceideal na gceardlann breise a reáchtáil de bharr Covid-19, táthar ag súil gur féidir an sceideal a chríochnú amach anseo a luaithe a cheadóidh srianta. Bhunaigh an Chomhairle an Grúpa Stiúrtha Ardleibhéil Tithíochta leis an gcruinniú tionscnaimh an 23 Meán Fómhair, 2020. Is é aidhm an ghrúpa cur chuige idirghníomhaireachta a sholáthar i leith tithíochta i gContae an Chláir agus oibriú i gcomhar le chéile chun dul i ngleic le saincheisteanna as a dtagann easpa dídine, frithiompar sóisialta agus laistigh de chóiríocht do thaistealaithe.
Críochnaíodh ceithre fhorbairt tithíochta sóisialta in 2020. Seachadadh ocht dteach i Ros Laobháin, Inis, i mí an Mheithimh 2020 agus 18 n-aonad ina dhiaidh sin ag an gCoillteach, agus dhá aonad an ceann ag Cill Mhichíl agus Droichead Abhann ó gCearnaigh i mí na Nollag 2020. Is tithe éifeachtúla ó thaobh fuinnimh de rátáil A2 iad seo a sholáthraíonn 30 aonad cóiríochta san iomlán d’iarratasóirí ar ár liosta tithíochta sóisialta. Bhí sé seo sa bhreis ar 35 aonad a cheannach in áiteanna éagsúla agus forbairt nua lándéanta de cheithre aonad a sholáthar in Inis.
Cothabháil Le linn 2020, rinneadh 84 réadmhaoin folamh agus faighte a athchóiriú agus cuireadh ar fáil iad le haghaidh ath-leithdháilte. Ina theannta sin, críochnaíodh trí réadmhaoin neamhní fadtéarmacha agus tugadh ar ais iad i stoc agus rinneadh roinnt airíonna neamhní fadtéarmacha eile ar aghaidh go céim an dearaidh. Is éacht suntasach é seo i bhfianaise thionchar Covid-19 ar an earnáil tógála. Rinneadh cothabháil ar bhonn “oibreacha riachtanacha amháin” le linn leibhéal 5. Go ginearálta, chuaigh sé chun cinn go maith mar gheall ar thuiscint ó thionóntaí agus bainistíocht nósanna imeachta ag foireann na comhairle agus ár gconraitheoirí. Rinneadh 5,306 glao ar chothabháil a logáil i rith 2020. Síníodh conarthaí chun an Clár Cothabhála Pleanáilte atá ann cheana a fhorbairt ina Chóras Bainistíochta Sócmhainní atá ag feidhmiú go hiomlán i rith 2020. Ionchorpróidh sé seo cothabháil neamhní, sofhreagrach agus pleanáilte i gcóras amháin agus soláthróidh sé próiseas níos sruthlínithe agus, sa deireadh, seirbhís níos fearr dár dtionóntaí.
Chuir earnáil na Tithíochta Ceadaithe borradh faoi sholáthar tithíochta deonach sa chontae trí 51 aonad a thógáil agus a fháil in 2020. Rinne Cooperative Housing Ireland foráil do naoi n-aonad teaghlaigh is fiche ag Gleann Cora, Cora Chaitlín.
Chun tacú le clár na n-oibreacha, fógraíodh Creat Oibreacha Mionfhoirgníochta nua le linn 2020 inar éirigh le 20 conraitheoir áitiúil iarratas a dhéanamh.
43
Cíosanna tithíochta
Mar thoradh ar thionscadal caomhnaithe a rinne Cuan an Chláir cuireadh 14 teaghais do dhaoine scothaosta ar fáil i gclós i bhforbairt Cuan an Chlair ag Cathair Cheallaigh, Inis. Rinne sé seo, mar aon le hocht aonad trí Chuid V, gníomhaíocht dheonach fheabhsaithe agus soláthar méadaithe de réir riachtanais Atógáil Éireann.
D'fhan bailiú cíosa tithíochta láidir le ráta bailiúcháin 86 faoin gcéad agus ioncam iomlán de €8,627,919 ó 2,999 cuntas cíosa le linn 2020.
Scéim um Íocaíocht Cúnaimh Tithíochta (ÍCT) Bhunaigh an Chomhairle 320 iarratas nua ÍCT le linn 2020 lena n-áirítear 41 teaghlach a cháiligh le haghaidh ÍCT do Dhaoine gan Dídean. Ba é líon iomlán na dteaghlach a fuair tacaíocht faoin scéim ÍCT le linn 2020 ná 1,412; de seo, tá tacaíocht á tabhairt do 58 teaghlach lasmuigh den chontae.
Measúnuithe tithíochta agus leithdháiltí Déantar leithdháileadh tionóntachtaí tithíochta sóisialta de réir Scéim Leithdháilte Tithíochta Sóisialta Chomhairle Contae an Chláir. Úsáidtear an scéim seo i leithdháileadh aonaid chaighdeánacha tithíochta na Comhairle, folúntais ócáideacha agus réadmhaoine léasa fadtéarmacha agus gearrthéarmacha. Le linn 2020, ceapadh 197 teaghlach san iomlán mar thionóntaí ar mhaoin de chuid an Údaráis áitiúil, ceapadh 62 teaghlach breise mar thionóntaí ar chomhlachtaí Tithíochta Formheasta.
Scéim Liúntais Cíosa (RAS) Le linn na bliana d’fhág 28 teaghlach an scéim seo, a bhformhór ag baint leasa as tacaí malartacha tithíochta, cuid acu fágtha chun obair lasmuigh den stát agus cheannaigh cuid acu a gcuid maoine féin. Bhí 217 teaghlach ag baint leasa as an scéim seo ag deireadh 2020. Ina theannta sin, oibríonn an Chomhairle le 15 chomhlacht Tithíochta Formheasta chun tacú le 165 dá dtionóntachtaí tríd an scéim RAS.
Le linn 2020, thug Comhairle Contae an Chláir ligin bunaithe ar Rogha (CBL) isteach. Is córas é CBL ina ligtear tithíocht shóisialta atá ar fáil trí fhógairt go hoscailte, rud a ligeann d’iarratasóirí cáilithe spéis a léiriú sna tithe atá ar fáil. Seachas fanacht le Comhairle Contae an Chláir tairiscint tacaíochta a dhéanamh mar atá amhlaidh faoin tsamhail traidisiúnta um ligean díreach, baineann Cbl le hiarratasóirí a bheith ag freagairt d’fhógraí agus ‘tairiscint’ a dhéanamh ar theaghaisí ar mhaith leo maireachtáil iontu. Leanfar leis an leithdháileadh deiridh de thacaíocht a thabhairt fós de réir na dtosaíochtaí atá leagtha síos inár Scéim Leithdháilte. Fógraítear na maoine Cbl atá ar fáil ar shuíomh gréasáin CBL https://cbl. clarecoco.ie gach oíche Dé Luain ag meán oíche agus fanann siad á bhfógairt go dtí meán oíche an oíche dar gcionn. Ní athraíonn CBL ach an chaoi a bhfaigheann iarratasóirí taithí ar an bpróiseas leithdháilte.
Léasú sóisialta Soláthraíonn an Chomhairle dhá chineál léasSaithe: léasú gearrthéarmach suas le 9 mbliana agus 11 mhí; agus léasú fadtéarmach ó 10 mbliana go 25 bliana. Rinneadh idirbheartaíocht ar chúig chomhaontú léasa gearrthéarmacha nua i rith na bliana, rud a fhágann go bhfuil líon iomlán na dteaghlach a bhaineann leas as an scéim seo go 123, is é cúig bliana meán téarma an léasa. Rinneadh idirbheartaíocht ar 12 chomhaontú léasa fadtéarmacha eile le linn 2020, rud a thug líon iomlán na dteaghlach a bhain leas as an scéim seo go 171 faoi dheireadh na bliana. Is é 17 mbliana meán-théarma an léasa. Bhí tionchar diúltach ag leibhéal éagsúil na srianta Covid-19 i rith na bliana ar léasanna féideartha a fháil,
44
toisc gur laghdaíodh an acmhainn chun réadmhaoine a iniúchadh agus bhí sé deacair ar úinéirí réadmhaoine conraitheoirí tógála a fháil chun na hoibreacha riachtanacha a dhéanamh.
/dlí/airgeadais/ morgáistí / probháid, srl. dúshlánach. Is é an toradh atá air sin ná go ndéantar acmhainní suntasacha a infheistiú chun áitribh aonair a shaothrú ar bheagán toraidh.
Cigireachtaí príobháideacha ar cíos
Bainistiú eastáit
Rinneadh 274 iniúchadh príobháideach ar cíos le linn 2020, tá an figiúr seo i bhfad níos lú ná na huimhreacha a baineadh amach i mblianta roimhe seo mar gheall ar thionchar srianta Covid-19 ar an gclár cigireachtaí.
bhí foireann Bainistíochta Eastáit na Comhairle ar fáil chun bualadh le tionóntaí agus le cumainn tionóntaí go rialta chun déileáil le saincheisteanna a tharla le linn 2020 lena náirítear bainistíocht ar iompar frithshóisialta agus a thionchar ar an bpobal. San iomlán, rinneadh 316 gearán faoi ASB a imscrúdú agus déileáladh leo de réir Straitéis um Iompar Frithshóisialta na Comhairle i rith 2020. Lean an Chomhairle leis an gclár rannpháirtíochta le tionóntaí in ainneoin srianta Covid-19 trí theicneolaíocht a úsáid chun teagmháil a dhéanamh le tionóntaí agus na coistí cónaitheacha.
Den 274 réadmhaoin a ndearnadh iniúchadh orthu: Tá 158 réadmhaoin faoin scéim Íocaíochta Cúnaimh Tithíochta (HAP); tá naoi réadmhaoin faoin Scéim Liúntais Cíosa (RAS); agus ba réadmhaoin phríobháideach ar cíos an chuid eile de na réadmhaoine a ndearnadh iniúchadh orthu.
Iasacht Inacmhainne um Atógáil Éireann Tairgeann an scéim iasachtaí ráta úis seasta do cheannaitheoirí céaduaire ar fiú creidmheas íseal agus meánioncaim iad chun úinéireacht tí a dhéanamh níos inacmhainne.
Caitheadh € ,200 san iomlán in 2020 faoin gcomórtas Údaráis Áitiúil um Eastáit Údaráis Áitiúil is Fearr a Choimeádtar an thacaigh le feabhsúcháin atá á ndéanamh i 12 eastát de chuid an Údaráis áitiúil.
In ainneoin thionchar Covid-19 ar thuilleamh le linn 2020, fuarthas 38 iarratas ar ‘Iasacht Tithíochta Atógáil Éireann’ agus tugadh cead sealadach do 15 iarratas ar iasacht le linn na tréimhse seo. Tarraingíodh síos 21 iasacht san iomlán le linn 2020. Mhéadaigh rátaí úis ar iarratais a fuarthas tar éis an 15/01/2020 ó 2 faoin gcéad go 2.745 faoin gcéad (téarma 25 bliana) agus ó 2.25 faoin gcéad go 2.995 faoin gcéad (téarma 30 bliain).
Buiséadaíodh €70,000 san iomlán in 2020 chun oibreacha bainistíochta eastáit a éascú lena náirítear gearradh féir, cothabháil agus ceartú teorainneacha, táillí bainistíochta agus tacú le cumainn cónaitheoirí.
Foireann Gníomhaíochta do Dhaoine gan Dídean
Straitéisí tithe folmha Lean líonrú tras-stiúrthóireachta chun folúntas i mbailte agus sráidbhailte ar fud an chontae a aithint agus aghaidh a thabhairt orthu in 2020. Cuireadh béim ar na sráidbhailte Cathair Cheallaigh, Droichead Abhann ó gCearnaigh, an Tullach agus Cill Dalua. Bhí agus tá fadhbanna maidir le húinéireacht, teideal
I mbliain dhúshlánach de bharr Covid-19, bhí castachtaí breise suntasacha ann do sheirbhís a bhíonn i dteagmháil leis na daoine is leochailí sa Chlár, agus lean an fhoireann ag obair i dtreo seirbhís a thógáil a fhéadfaidh freastal go cuí ar riachtanais chliaint gan dídean sa Chlár. Ag deireadh 2020 bhí 73 duine fásta agus 20 cleithiúnach i gcóiríocht gan dídean.
45
Infheistíodh acmhainní fairsinge i gcóiríocht do thaistealaithe le linn na paindéime. D’oibrigh an Chomhairle go dlúth le FSS i bhforbairt na bprótacal seo agus maidir le cóiríocht do thaistealaithe d’oibríomar le Gluaiseacht Lucht Siúil na hÉireann agus le hAonad Sláinte Lucht Siúil FSS chun aghaidh a thabhairt ar imní faoi shláinte an phobail.
Rinneadh 1,549 cur i láthair (267 athdhéanamh nua agus 1,282 athdhéanamh), agus cuireadh 48 teaghlach nua i gcóiríocht i seirbhísí do dhaoine gan dídean le linn 2020. Cur i láthair nua Cur i láthair athuaire Cur i láthair iomlán
267 1,282 1,549
Cuireadh cóiríocht ar fáil do 10 dteaghlach den lucht siúil le linn 2020 agus bhí trí cinn acu i dtithíocht a bhain go sonrach leis an lucht siúil agus na seacht dteaghlach eile i dtithíocht shóisialta chaighdeánach.
Le linn 2020, d’imigh 36 teaghlach gan dídean chuig tionóntachtaí nua (lA-11, AHB -12, agus ÍCT - 13). Léiríonn na figiúirí seo méid suntasach oibre coiscthe agus leanfaidh an tseirbhís seo mar fhócas na seirbhíse amach anseo. Scoir I dTithe
FéinScaoilte Scaoilte
lA =11 AHB = 12 ÍCT= 13
Deontais tithíochta Ag tús 2020, déileáladh leis an riaráiste suntasach iarratas a bhí idir lámha agus cheadaigh sé seo glacadh le hiarratais nua ar na trí chineál deontais arís. Nuair a thosaigh Covid-19 i mí Mhárta 2020 b’éigean dúinn oiriúnú do dhúshláin nua maidir le riaradh na scéime agus rinneadh é seo a bhainistiú go rathúil.
80 36
18
Faomhadh agus íocadh 346 deontas san iomlán a chuidigh le hoiriúnuithe a sholáthar do thithe príobháideacha chun a chur ar chumas daoine faoi mhíchumas agus daoine scothaosta maireachtáil go compordach. Caitheadh € 2,774,454 san iomlán agus déantar é seo a mhiondealú de réir catagóire deontais sa tábla faoi seo:
26
Laistigh de na figiúirí seo leanann obair shuntasach ag tacú le cliaint aghaidh a thabhairt ar shaincheisteanna a bhaineann le cur i láthair. Dá bharr sin, tá an fhoireann ag leanúint ar aghaidh ag cothú caidrimh oibre láidre lenár gcomhpháirtithe san FSS (Cúram Príomhúil, Míchumas, Cuimsiú Sóisialta, Meabhairshláinte, Cosaint agus Andúil), Gardaí, Tusla (Cosaint Leanaí, Foréigean Baile agus Iarchúram), Promhadh agus Pobal Comhpháirtithe chun aghaidh a thabhairt ar na riachtanais chasta atá ag síormhéadú de bharr na paindéime Covid-19.
Cineál deontais
Deontas Oiriúnaithe Tithíochta do Dhaoine faoi Mhíchumas Cúnamh Tithíochta do Dhaoine Scothaosta Deontas Áiseanna Soghluaisteachta
Cóiríocht don Lucht Siúil Dhírigh freagra Covid-19 ar phrótacail chun grúpaí leochaileacha a chosaint agus maidir leis seo forbraíodh prótacail freagartha Covid19 chun aghaidh a thabhairt ar riachtanais chóiríochta agus aonrúcháin i gcóiríocht don lucht siúil.
Iomlán in 2020
46
Líon a Luach na ceadaíodh noibreacha € 114 1,718,917
120
538,715
112
516,822
346
2,774,454
- Tógáil seomraí feistis nua ag Páirc Tim Smythe
Spórt agus Áineas
- uasghrádú tílithe ar sheomraí feistis ag Ionad fóillíochta Gníomhach na hInse.
Ba bhliain dhúshlánach í 2020 do na háiseanna spóirt agus áineasa sa chontae mar dúnadh na háiseanna ar feadh tréimhse mar gheall ar shrianta Covid-19. Mar an gcéanna, a luaithe a cheadaigh na srianta bhí an-tóir ag daoine agus ag teaghlaigh ar na saoráidí le haghaidh aclaíochta agus gníomhaíochtaí lasmuigh.
Tionscadal Óige an Atlantaigh Ba í 2020 an bhliain deiridh de rannpháirtíocht Chomhairle Contae an Chláir i dTionscadal Óige an Atlantaigh. Ba é an rún a bhí ann go mbeadh bailiú trasatlantach deiridh de chomhpháirtithe agus de scoileanna rannpháirteacha i Vienna de Castelo sa Phortaingéil i mí na Bealtaine, ach ní raibh sé sin indéanta mar gheall ar an bpaindéim dhomhanda.
Tháinig méadú suntasach ar líon na ndaoine i bPáirc John o’Sullivan, Bóthar na Léige agus i bPáirc Smythe i rith an tsamhraidh agus sa dara leath de 2020. Choinnigh Páirc John o’Sullivan agus Páirc Tim Smythe a stádas Brat Glas do 2020. Tá an Bhratach Glas bronnta ag Taisce mar aitheantas ar an tsaoráid a chomhlíonann na caighdeáin tagarmhairc do pháirceanna agus do spásanna glasa.
Cuireadh deireadh leis an tionscadal Eorpach trí bliana seo a mhaoinigh Erasmus agus ghlac an dá scoil páirt i gcur i láthair súmáil isteach sa seomra ranga ar na hábhair a clúdaíodh sna blianta roimhe seo. Ina dhiaidh sin cuireadh i láthair seimineár gréasáin idirnáisiúnta ar an tionscadal iomlán agus a thorthaí.
Cuireadh córais áirithinte nua i bhfeidhm do na háiseanna nuair a bhí cead acu oscailt, chuir na custaiméirí fáilte roimh an gcóras réamhíocaíochta réamh-leabhar seo agus thug sé dearbhú do chustaiméirí maidir le bainistíocht na sláinte poiblí le linn na paindéime.
Agus an dá scoil, Scoil Mhuire, Inis Díomáin agus Coláiste Pobail na Scairbhe, ag obair le chéile, thug Contae an Chláir uathúlacht don chlár oideachais seo. Ba é cuspóir an tionscadail cultúr muirí na nEorpach óg a spreagadh agus a fhorbairt, trí chleachtadh spóirt uisce agus oideachas muirí ar scoil, le comhpháirtithe sa Spáinn, sa Phortaingéil, sa Fhrainc, sa Ríocht Aontaithe agus in Éirinn.
Leanadh le hoibreacha tionscadail agus cothabhála i rith 2020. Bhí na tionscadail seo a leanas críochnaithe nó beagnach críochnaithe faoi dheireadh na bliana
- geataí uathoibrithe nua ag Bóthar na Léige
47
Seirbhísí Cultúrtha - Leabharlann, Ealaíon, Músaem, Cartlanna, glór Seirbhís Leabharlainne Bhí ar an tseirbhís leabharlainne poiblí ar fud na tíre dúnadh ar feadh tréimhsí eatramhacha in 2020. Athosclaíodh go páirteach i rith míonna an tsamhraidh agus isteach san fhómhar nuair a ceadaíodh cuairteanna ar áitribh na leabharlainne cé nach raibh na seirbhísí uile ar fáil go hiomlán riamh. Le linn tréimhsí dianghlasála iomláine bhí an fhoireann ag gabháil do sheirbhísí seachadta leabhar chuig daoine a bhí ag clutharú, a leathnaíodh chuig gach duine a d’iarr an tseirbhís. Ina theannta sin, cuireadh oiliúint agus uasoiliúint ar chohórt foirne i seachadadh an chláir leabharlainne trí mhodhanna fíorúla - podchraoladh, físeáin Youtube, srl. Bhí foireann ag obair freisin ar na línte cabhrach pobail agus bhí siad gníomhach le freagra na Comhairle ar Covid-19 leis an gclár “Coinnigí Bhuel”ag eagrú agus ag dáileadh 500 pacáiste folláine don phobal le linn na tréimhse seo. In ainneoin na ndúnadh, taifeadadh na staidrimh seo a leanas:
2020
Ballraíocht leabharlainne
Míreanna eisithe (gan inathnuaite san áireamh)
R-acmhainní
Seisiúin Idirlín
Wi-Fi saor in aisce
líon na ngníomhaíochtaí sceidealta don phobal
14,152
269,491
57,678
8,973
7,739
***
***áiríodh ar líon na ngníomhaíochtaí sceidealta don phobal i leabharlanna an Chláir imeachtaí beo, imeachtaí zoom agus cláir eile.
• Reáchtáladh 56 imeacht pearsanta le 535 duine i láthair (Eanáir, Feabhra, tús mhí an Mhárta agus Meán Fómhair)
• Tionóladh 80 imeacht Zoom le 1,765 duine ag freastal • Táirgeadh 49 físeán ar líne le 2,914 amharc ar Youtube. • Cuireadh 18,940 earra leis an stoc in 2020. .
Seirbhís seachadta Leabharlann Chontae an Chláir.
48
ranga. Ba é buaicphointe deiridh na bliana Gradam Feabhais sa Rialtas áitiúil Chambers Ireland 2020 a fháil as an tSeirbhís leabharlainne is fearr don tionscadal, Naisc: Scéalta le Teaghlaigh Siriacha i gContae an Chláir.
Seirbhísí leabharlainne le linn Covid-19 • Sheachaid seirbhís leabharlainne Chontae Clare 2,419 leabhar, fuaim agus DVDanna do theaghlaigh le linn gach ceann den dianghlasáil leibhéal 5 in 2020.
Éire Ildánach
• Bhí méadú mór ar úsáid acmhainní ar líne leis na leabhair r-chlosleabhair agus r-leabhair ba choitianta. R-Leabhair R-Chlosleabhair R-Irisí Cúrsaí ar líne Teangacha Nuachtáin
• Tacaíodh le 40 tionscadal in 2020 agus bhí níos mó ná 150 imeacht ar siúl. Sroicheadh os cionn 25,000 duine agus ina theannta sin, bhí beagnach 40,000 radharc sa tsraith ceolchoirmeacha fíorúla de chuid Cultural Companions
16,846 18,219 11,853 10,760 78 10,761
Lean croíchlárú ag tacú le tionscnaimh Rialtais maidir le litearthacht (Ceart chun Léamh), tacaíocht chuig fostaíocht (Cúrsaí Oibre), tacaíocht don Ghaeilge (Seachtain na Gaeilge), tacaíocht do leanaí níos óige (Spring into Storytime) agus uaslódáladh iad ar shuíomh gréasáin na leabharlainne agus bhí ardáin meán sóisialta ag foireann na leabharlainne, agus bhí Éire Shláintiúil le 27 imeacht beo agus 25 ar líne (os cionn 700 rannpháirtí) ar siúl freisin. Seachadadh an tionscnamh náisiúnta léitheoireachta samhraidh “Réaltaí Samhraidh” ar líne agus chuir oscailt brainse teoranta, iar-dhianghlasáil ar chumas leanaí agus teaghlaigh cuairt a thabhairt ar leabharlanna chun a n-ábhar léitheoireachta a roghnú. I measc bhuaicphointí na bliana bhí comórtas scríbhneoireachta cruthaithí, “A Day in My life”, a eagraíodh do leanaí agus do dhéagóirí agus an Fhéile Leabhar Leanaí bliantúil le 40 imeacht ar siúl ar líne. Seachadadh “Am Teaghlaigh ag Do Leabharlann” ar líne le linn mhí na Nollag le himeachtaí lena n-áirítear léamh scéalta, ceardlanna ealaíne agus ceardaíochta.
Crinniú na nÓg • Tionóladh 22 imeacht fíorúla ar an Satharn, 13 Meitheamh, ag úsáid cuntais na meán sóisialta de leabharlann Chontae an Chláir, Zoom agus Youtube. Sroicheadh 27,000 duine san iomlán le haghaidh imeachtaí an Chláir. Deich mbliana na gCéad bliain
• Reáchtáil 10 ngrúpa comórtha imeachtaí urraithe ag maoiniú DOC
• Bhí 12 imeacht mar Sheachtain Fíorúil
In ainneoin na dtréimhsí dianghlasála thug 170 rang cuairt ar bhrainsí leabharlainne sa chéad dá mhí de 2020 agus leanadh den idirghníomhaíocht le scoileanna i rith na bliana trí chláir ar líne agus tríd an scéim iasachta um úrscéalta
Staire i mí Dheireadh Fómhair ag sroicheadh 1,500 duine
• Thacaigh maoiniú DOC freisin le clár faisnéise Clare FM ar an Rineen Ambush a craoladh faoi dhó agus atá anois ina phodchraoladh ar líne
49
Seirbhís Ealaíon
• I measc na ngrúpaí bhí Grúpa Cuimhneacháin an Chláir Thoir, Coiste Cuimhneacháin Luíochán na Fiacaile, Dúchas na Sionna, Comhairle Pobail Geataí Bána, Comhaltas Inis Cathaigh Chil Rois, Coiste Stairiúil Pobail Lios Uí Chathasaigh, Grúpa Cuimhneacháin Bhriogáid Lár an Chláir, Forbairt Pobail Uí Chonghaile, Grúpa Staire an Ruáin/ an Dísirt agus Oidhreacht Chaisleán an Chláir agus Bhaile Uí Aodha. Meastar gur sroicheadh 10,000 duine trí na meáin shóisialta.
Aithnítear go forleathan go bhfuil earnáil na nealaíon in Éirinn ar cheann de na hearnálacha is measa a bhuail Covid-19 agus sa Chlár mhothaigh tionchar an phaindéim go domhain. Rinne an fhoireann iarracht tacaíochtaí a sholáthar d’ealaíontóirí agus do lucht féachana. Lean an oifig Ealaíon ag tacú le forbairt moil Music Generation ar fud na tíre i gcomhpháirtíocht le Bord Oideachais agus Oiliúna Luimnigh agus an Chláir (BOOLC), ag sroicheadh beagnach 2,300 duine óg trí na Moil Cheoil in Inis, sa Sionainn, Inis Díomáin, Cill Dalua agus Cill Chaoi. Tionscnaíodh tuilleadh tacaíochtaí don óige agus ghlac 16 scoil páirt sa Scéim Ealaíontóir i Scoileanna, ag fostú 12 ealaíontóir thar gach foirm ealaíne. D’éirigh le níos mó ná 500 dalta bunscoile oibriú le healaíontóirí gairmiúla in 2020 agus chuaigh 200 eile i dteagmháil leis an Zoom Art Room (tionscnamh náisiúnta nua ag súmáil ealaíontóirí isteach sa seomra ranga). Tháinig amharclann Óige an Chláir le chéile go seachtainiúil sa ghlór go dtí go raibh sí faoi ghlas agus aistríodh ansin chuig gníomhaíochtaí iargúlta seachtainiúla trí Zoom. Reáchtáladh oíche chultúir i mí Mheán Fómhair ar líne, agus tháinig níos mó ná 5,000 duine isteach le haghaidh 18 imeacht a bhí ar siúl ar fud an chontae.
Deontais Fuair leabharlann Chontae an Chláir roinnt deontas in 2020 - €20,000 ón Roinn Forbartha Tuaithe agus Pobail le haghaidh áiseanna agus trealamh céadfacha. Cuireadh tús le hobair ar ghairdíní céadfacha i leabharlanna Chill Chaoi agus na Sionainne. Cuntais Díomhaoine Fuarthas maoiniú de thart ar €13,000 le haghaidh cláir. Áiríodh air seo ranganna fón cliste, ranganna litearthachta i gCill Rois, cláir chéadfacha sa Scairbh agus teiripe súgartha in Inis. Ceannaíodh 1,000 ceadúnas Léigh agus Litrithe de chineál tadhaill (TTRS) (chun cabhrú le litearthacht) in 2020 lena ndáileadh ar ionaid oideachais éagsúla. Cheadaigh deontas Éire Sláintiúil de €9,348.00 do bhogearraí gan teagmháil a cheannach chun earraí stoic a sheiceáil isteach agus amach ag an bpobal. Chabhraigh deontas de €100,000 (Oibreacha Caipitil ar Scála Beag) le seomraí ilchuspóireacha a chruthú i leabharlanna na Sionainne agus Inis Díomáin.
Tacaíocht d’ealaíontóirí Chun cabhrú le healaíontóirí na scileanna riachtanacha a fhorbairt le haghaidh eispéiris dhigiteacha, reáchtáladh dhá chúrsa oiliúna le lEO agus bhí ealaíontóirí an-bhuíoch dóibh. Chuir an oifig Ealaíon ‘Curam’ le chéile, treoirleabhar d’ealaíontóirí atá ag obair i scoileanna agus i suíomhanna cúraim. Chuaigh Covid-19 i bhfeidhm go mór ar earnáil na n-amharcealaíon, áfach, agus ní raibh ach 10 dtaispeántas ar siúl i gCill Chaoi, sa Scairbh agus in Inis. Mar sin féin, agus iad ag obair le hoifigí Ealaíon Luimnigh agus Thiobraid Árann, reáchtáladh seisiúin forbartha gairmiúla ar líne d’ealaíontóirí le Amharc-Ealaíona na hÉireann.
50
Coimisiúnaíodh Coláiste Ealaíne burren chun píosa a chruthú do Ghaillimh 2020, a bhí le bheith ar siúl anois i 2021, agus leanadh den tacaíocht chuig Gailearaí Theach na Cúirte in Inis Díomáin agus é ag bogadh go taispeántais ar líne. D’oibrigh Tulla Stables Studios agus Easi in Inis go lánacmhainneacht.
Músaem an Chontae Cosúil le hionaid chultúrtha den chineál céanna d’fhulaing Músaem an Chontae go dona le heaspa cuairteoirí in 2020, ag titim ó 27,000 cuairt san iomlán in 2019 go 5,000 don bhliain agus dúnadh an t-ionad don phobal ar feadh 25 seachtaine. I mí Eanár agus Feabhra, cuireadh tús leis an tsraith léachtaí míosúil ag mealladh lucht féachana comhcheangailte de 70 duine agus d’fhreastail naoi ngrúpa scoile le 318 dalta ar cheardlanna ar thraidisiúin Lá Fhéile Bríde. Leanadh den obair ar chatalógú earraí sa bhailiúchán agus cuireadh 420 mír leis - meascán d’earraí agus earraí nuabhronnta a bronnadh ar an Músaem chomh fada siar le 2004. • I measc na míreanna nua a cuireadh leis an mbailiúchán bhí:
Chuir an oifig Ealaíon tús le 10 dtionscadal trí chiste Spreagtha Iúil na hÉireann Cruthaithí i mí Iúil chomh maith le tionscadail bhliantúla. Bhí scéim nua forbartha do dhéantúsóirí scannán i gcomhar le Film i Luimneach ar cheann de na tionscnaimh seo. Rinneadh scannánú idirnáisiúnta le tacaíocht ón oifig Ealaíon i gCill Chaoi/ Carraig an Chabhaltaigh agus sa Leacht trí pháirt a ghlacadh i gCiste WRAP. Cuireadh tús le roinnt tionscadal ealaíon le heagraíochtaí míchumais ar fud na tíre, ach cuireadh go leor acu ar sos mar gheall ar Covid-19. Cuireadh “Fionnathan’s Follies” in ionad na ceolchoirme Nollag bliantúla, ceolchoirm a chuaigh ar camchuairt chuig naoi suíomh cúraim míchumais i mí na Nollag.
o Bailiúchán de bhoinn an Chéad Chogaidh Dhomhanda arb le Fir an Chláir iad
o Biachláir ó Carmody's Hotel sular thit sé o Bailiúchán pictiúr, leabhair chuntais agus cáipéisí eile go luath sa 19ú haois a bhaineann le Teach Chathair Chonnaidh i gCill an Dísirt
Buaicphointí I measc na dtionscnamh eile bhí Scéim Tacaíochta d’Fhéilte le Smart Marketing Ltd chun tacú le himeachtaí agus féilte a ndeachaigh Covid-19 i bhfeidhm orthu agus chun cabhrú leo. Leanadh ar aghaidh leis an gclár ealaíon i sláinte in Ospidéal Naomh Seosamh, Inis, in ainneoin Covid-19. Críochnaíodh “tar Isteach”, coimisiún réigiúnach ó Age and Opportunity leis an “Ground up Artists Collective”, i mí na Samhna le dhá chur i láthair ar líne ar obair na n-ealaíontóirí in ionaid soláthair dhírigh i gClár an Chláir, Gaillimh agus Ros Comáin.
o Liathróid gunna a bronnadh ar an músaem faoin Acht Séadchomharthaí náisiúnta. Chuaigh poiblíocht na meán sóisialta faoi fhionnadh na liathróide gunna seo go víreasach sa Chlár.
• Bronnadh 100 grianghraf ar an mbailiúchán tar éis achomharc poiblí i leith earraí a bhain leis an bpaindéim Covid-19. Cuimsítear sna grianghraif gníomhaíochtaí mhuintir an Chláir le linn na paindéime.
Críochnaíodh an Clár Ealaíne Poiblí Gaining Ground le sraith de choimisiúin ealaíne comhaimseartha ar fud na tíre agus siompóisiam náisiúnta ar ealaín phoiblí i gceantair thuaithe. Bronnadh coimisiúin freisin ar Scéim Tithíochta Cuan an Chláir agus ar Thionscadal Sráid-Dreacha Inis Díomáin in 2020.
Poiblíocht • Bhí an liathróid gunnaí le feiceáil ar nuacht TG4 i mí na Bealtaine
• Chuir déantóirí faisnéise agallamh ar an gcoimeádaí le haghaidh clár faisnéise ar an bpaindéim i mí an Mheithimh
• Tháinig an t-iar-thaoiseach Enda Kenny chuig an músaem chun roinnt míreanna a scannánú le haghaidh clár faisnéise ar Iarnród an Chláir Thiar.
51
Glór
• Chuir an músaem físeáin isteach le déantúsáin sa bhailiúchán do Chrunniú na nÓg agus Seachtain na Staire.
Bhí 2020, an 19ú bliain de ghlór, an-dúshlánach mar gheall ar Covid-19. Bhí an tacaíocht agus an maoiniú ó Chomhairle Contae an Chláir agus ón gComhairle Ealaíon ríthábhachtach chun a chinntiú gur féidir leis an eagraíocht leanúint ar aghaidh. Bhí R1 - díreach sular dúnadh na himeachtaí go léir agus ansin an foirgneamh ar feadh beagnach naoi mí - ina ráithe an-láidir i dtéarmaí aschuir, lucht féachana agus ioncaim ghaolmhara a chabhraigh i dtéarmaí an dearcadh airgeadais. Bhí ról ríthábhachtach ag dhá scéim fóirdheontais pá an Rialtais maidir le croíchostais foirne a laghdú agus an eagraíocht a choinneáil ag feidhmiú. Scaoileadh ceithre bhall is fiche as oifig go sealadach ag deireadh mhí an Mhárta nuair a dúnadh an foirgneamh, agus d’fhill cúigear acu sin ar ais go gairid ar feadh cúig seachtaine d’oscailtí agus de thaispeántais bheo i mí Mheán Fómhair - go luath i mí Dheireadh Fómhair do lucht féachana cumais teoranta de 50-70, agus ó shin i leith tá 24 scaoilte as a bpost go sealadach. In ainneoin na ndúshlán, léirigh glór a athléimneacht agus a inoiriúnaitheacht, agus chruthaigh sé trí shraith taibhithe ar líne glór sa bhaile, glór sa bhaile Shorts, agus 12 Acht na Nollag le lucht féachana os cionn 50,000 go dtí seo, agus chuir sé feidhmíocht ar líne le ticéad le raon i láthair freisin amharclainne agus ceoil i mí na Samhna agus i mí na Nollag. I rith 2020, bhí glór tiomanta i gcónaí tacú le healaíontóirí trí dheiseanna taibhithe a sholáthar, maoiniú a lorg le haghaidh comhoibrithe cruthaitheacha agus raon tionscnamh tacaíochta d’ealaíontóirí. I mí na Nollag, faomhadh €50k de mhaoiniú ón Roinn Ealaíon le maoiniú comhoiriúnach ag Comhairle Contae glór agus an Chláir mar chuid de Scéim Caipitil Cultúir 2019-2022 agus cuirfidh sé ar chumas raon uasghráduithe chun éifeachtúlacht fuinnimh agus bainistíocht sláinte agus sábháilteachta glór a fheabhsú. Fuair glór deontas athoscailte na Roinne Ealaíon freisin chun cabhrú le bearta sábháilteachta Covid-19 a chur i bhfeidhm lena n-áirítear oifig bhosca athlonnaithe. Leanann glór ag cur a spriocanna straitéiseacha 2020-22 chun cinn lena n-áirítear oibriú go dlúth le Comhairle Contae an Chláir chun cuspóirí ailínithe a bhaint amach, agus an t-ionad ag druidim lena 20ú breithlá i mí na Samhna 2021.
Tionscadal Éire Ildánach Críochnaíodh anailís ar iarsmaí bróg a fuarthas ag láithreán gorta tochailte. Léirigh an anailís seo go dtéann an bhróg siar go tréimhse an ghorta agus d’fhéadfadh go léireodh sí traidisiún pan-Eorpach a bhaineann le deasghnátha torthúlachta. Níl anseo ach an tríú huair a fuarthas fianaise den sórt sin in Éirinn.
Deontais • Cheannaigh deontas Oidhreachta trealamh stiúideo grianghrafadóireachta chun bailiúchán an mhúsaeim a dhigitiú agus chun físeáin a shruthú ar bhealach beo
• Ceannaíodh sárthaispeántas do bhailiúchán Bróidnéireachta an Chláir.
Cartlanna Déileálann Ionad Staidéar áitiúil na leabharlainne le hiarrataí ar rochtain ar Chartlanna anois toisc go bhfuil an cartlannaí ar shos gairme agus soláthraítear rochtain ar dhoiciméid san áitreabh ag brath ar shrianta Covid-19. Lean an Tionscadal Digitithe Cartlainne ar aghaidh in 2020. cCríochnaíodh na leabhair Rátaí agus Luachála Contae, agus tá obair ar siúl ar na Cláir Toghcháin. Rinne Rannóg na gCartlann scanadh ar leabhar Cuairteoirí Club Inse do Cheantar Bardasach Inse. Is iad bord na mbailiúchán Sláinte na chéad doiciméid eile a ndéanfar scanadh orthu. Taisceadh roinnt clár scoile náisiúnta leis an rannán Cartlainne lena n-áirítear Baile Uí Chárthaigh, an Chrois agus an Cuibhreann. Rinneadh iad seo a shórtáil, a thaifeadadh agus a stóráil sa Chartlann, déanfar catalógú mionsonraithe níos déanaí.
52
STIÚRTHÓIREACHT FORBARTHA TUAITHE den chéanna agus oibriú go cianda i dtimpeallacht shábháilte, oiriúnach. Tá sé seo ábhartha go háirithe anois mar gheall ar an méadú ar líon na n-oibrithe atá ag iarraidh oibriú go cianda mar thoradh ar eipidéim Covid-19. Tá ocht saoráid den sórt sin bunaithe ar fud an chontae anois. I measc na seirbhísí a chuirtear ar fáil tá deasca te, seomraí cruinnithe, saoráidí closamhairc iomlána, srl., le nascacht Wi-Fi ardluais.
LEONARD CLEARY Stiúrthóir Forbartha Tuaithe
Tá na háiseanna ar fáil d’áitritheoirí agus do phobail áitiúla, d’fhiontair áitiúla, d’fhiontraithe agus do ghnóthais a dteastaíonn spás uathu chun obair agus comhoibriú, r-oibrithe agus comaitéirí ar mian leo am comaitéireachta a laghdú trí oibriú níos gaire don bhaile - ó am go chéile, go rialta nó fiú ar bhonn laethúil - agus cuairteoirí a dteastaíonn spás oifige agus nascacht idirlín uathu.
Rannóg dhigiteach agus leathanbhanda Leathnaigh 2020 an tionscnamh DigiClare i 2020 nuair a bunaíodh cúig mhol digiteacha / saoráid iargúlta oibre ar fud an chontae. tríd an tionscnamh seo, ní amháin go gcuireann Comhairle Contae an Chláir rochtain ar leathanbhanda ar fáil do phobail ach soláthraíonn sí na saoráidí freisin chun a chumasú do phobail leas a bhaint as an acmhainneacht
Tá sonraí iomlána agus sonraí faoi na háiseanna seo ar fáil ar www.digiclare.ie
53
Scéim Tacaíochta Comhpháirtithe
Roinn Tuaithe & Pobail
Faomhadh maoiniú de € 533,900 faoi Scéim Tacaíochta Pobail na Comhairle i mí Feabhra 2020. Thacaigh na leithdháiltí do ghrúpaí pobail agus deonacha le raon leathan tionscadal lena n-áirítear réimse poiblí, cuimsiú sóisialta agus rannpháirtíocht i spórt, Wi-Fi pobail, na healaíona, Gaeilge agus turasóireacht inbhuanaithe.
Maoiniú Rialtais - Scéimeanna Náisiúnta Seolann an Roinn Forbartha Tuaithe agus Pobail roinnt clár maoinithe tríd an gComhairle. In 2020, mheall na scéimeanna tionscadail agus cistí mar a liostaítear thíos: • Scéim Athnuachana Baile & Sráidbhaile 2020– € 779,242 do shé thionscadal i gCora Chaitlín, Cluaine,Gort Lomán, Lios Dúin Bhearna, Cill Fhionnúrach agus an Pairtín.
Straitéis Aoisbhá Comhordaíonn Comhairle Contae an Chláir seachadadh Straitéis Aoisbhá an Chláir don tréimhse 2018-2022 le hocht ngníomhaireacht i gceannas nó ag tacú le seachadadh na ngníomhartha éagsúla. Cuireadh gníomhaíochtaí na straitéise chun cinn in 2020 lena n-áirítear forbairt 'Treoir Faisnéise ar Sheirbhísí do Dhaoine Scothaosta ’, óstáil ceardlann ar líne saor in aisce darb ainm‘ Age Wise ’arna reáchtáil ag Age & Opportunity, searmanas fíorúil ‘Gradam Duine Scothaosta na Bliana’ agus sraith ceolchoirmeacha fíorúla thar chúig seachtaine mar chuid den Chlár Cultural Companions. Leanann Comhairle Contae an Chláir ag óstáil cruinnithe do Chomhairle Dhaoine scothaosta an Chláir, a tionóladh ar líne don chuid is mó de 2020 mar gheall ar shrianta Covid-19.
• Scéim Athnuachana Baile & Sráidbhaile 2020 - Bearta Luathaithe - € 425,868 do 16 thionscadal ar fud an chontae a chuir ar chumas pobail aghaidh a thabhairt ar na dúshláin ghearrthéarmacha a chuireann Covid-19 i láthair.
• Tionscnamh ClÁR 2020 - € 261,365 chuig seacht dtionscadal atá lonnaithe i Lios Uí Chathasaigh, an Leathchoill, Cill Iníne Baoith, Cathair Cheallaigh, Cill Chaoi agus Cill Mhichíl.
• Scéim Bonneagair Áineasa Lasmuigh 2020 - € 488,250 do sheacht dtionscadal in Inis, i nDroichead Uí Bhriain, Cill Chisín, an Díseart, an tSionainn agus ag Aillte an Mhothair.
• Ciste Athghiniúna agus Forbartha Tuaithe 2020 - cuireadh trí iarratas isteach le haghaidh comaoin maoinithe ag an Roinn faoi Chatagóir 1 den scéim seo. Tá na trí thionscadal tionscadal Taithí Cuairteoirí Inis Cealtra, tionscadal taitneamhachtaí cósta agus tionscadal Pháirc an Phobail Chill Mhichíl.
Comhairle na nÓg an Chláir Is tionscnamh de chuid na Roinne Leanaí agus Gnóthaí Óige é Comhairle na nÓg an Chláir a bhfuil sé mar aidhm aige deis a sholáthar do dhaoine óga san aoisghrúpa 12-18 na saincheisteanna atá tábhachtach dóibh a aithint, cuid de na hathruithe ar mhaith leo a fheiceáil a phlé agus smaointe agus moltaí a thabhairt ar aghaidh chun athrú a spreagadh. Déanann an Chomhairle an clár a chur ar chonradh so Sheirbhís Óige an Chláir a chomhordaíonn roinnt tionscnamh le baill mhac léinn. In 2020, d’óstáil Comhairle Contae an Chláir CGB Chomhairle na nÓg trí Microsoft Teams mar gheall ar shrianta Covid-19.
54
Feachtas agus tionscnaimh Coinnigí Slán
Tionóladh cruinnithe go dtí seo faoi Zoom, ina raibh cainteanna ó aoichainteoirí agus faisnéis úsáideach faoi conas pobail a dhéanamh níos inbhuanaithe agus níos sláintiúla le maireachtáil iontu chomh maith le leideanna maidir le conas scóráil a fheabhsú i gcomórtas bliantúil na mbailte slachtmhara. Is iad aidhmeanna an líonra: • Leabharlann ábhar agus comhairle Facebook agus/nó Youtube a fhorbairt le cuidiú, ar féidir teacht orthu de réir mar is gá
Tá feachtas “Coinnigí Slán” an Chláir á stiúradh ag Forbairt Tuaithe & Pobail agus á óstáil ar leathanach gréasáin Chomhairle Contae an Chláir (https://www.clarecoco.ie/together) an pobal a nascadh le faisnéis faoi acmhainní agus tionscnaimh áitiúla atá ar fáil faoi na téamaí Coinnigí Slán: Ag coinneáil gníomhach; Ag coinneáil i dteagmháil; Múchadh agus a bheith Cruthaitheach; Dea-Ithe; agus Do Ghiúmar a Bhainistiú.
• foireann daoine a eagrú as gach Ceantar Bardasach chun an líonra a threorú agus a chomhordú
Tá Forbairt Tuaithe & Pobail ag comhordú grúpa oibre idirghníomhaireachta chun maoirseacht a dhéanamh ar an maoiniú agus chun tionscnaimh chuí a phlé. Tá sineirgí tras-chomhoibritheacha á mbaint amach le ranna éagsúla comhairle agus gníomhaireachtaí seachtracha go léir ag obair le chéile.
• Timpeallacht shóisialta teolaí a chruthú inar féidir le grúpaí naisc nua a dhéanamh agus a gcuid eolais agus scileanna a roinnt lena chéile. Chun aghaidh a thabhairt ar na dúshláin a chruthaigh Covid-19, tá na hoifigigh Forbartha Tuaithe & Pobail curtha in oiriúint trí aistriú chuig cruinnithe fíorúla / ar líne le grúpaí pobail chun tacú le comhairliúcháin agus díospóireachtaí leanúnacha agus chun a chinntiú go leantar le hobair luachmhar oibrithe deonacha pobail ar fud an chontae. Tá freagra iontach tugtha don fhorbairt nua seo ag pobail a léirigh athléimneacht mhór agus iad ag obair chun a gceantair a fheabhsú i rith bliana deacra.
Líonra um Bailte Slachtmhara Ba thréimhse dheacair í 2020 do ghrúpaí deonacha a gcuid oibre a chur chun cinn agus ceangal a dhéanamh lena chéile. Mar fhreagairt, comhordaíodh líonra de na grúpaí bailte slachtmhara ar fud an chontae. Coimeádfaidh agus feabhsóidh an líonra seo fuinneamh agus tiomantas gach grúpa bailte slachtmhara.
55
Mórtas Áite Reáchtáladh Mórtas Áite 2020 IPB go cianda. Rinne trí ghrúpa ionadaíocht ar an gClár, eadhon Leaba Shíoda le Chéile, Grúpa Gníomhaíochta Pobail Chathair Cheallaigh agus Gníomhaíocht Óige an Chláir. Bhí gach grúpa bródúil as a gceantair féin le cur i láthair fíorúil nuálach tarraingteach a chuaigh go mór i bhfeidhm ar na moltóirí. Tháinig Leaba Shíoda le Chéile sa dara háit ina gcatagóir iomaíoch agus bhuaigh Gníomhaíocht Óige an Chláir a gcatagóir go hiomlán.
Reiligí Rinneadh oibreacha plionta, máinliacht crainn, deisiúcháin balla agus oibreacha feabhsúcháin cosán ag reiligí timpeall an chontae i rith na bliana. Ina theannta sin, tugadh maoiniú do dhá ghrúpa pobail chun cabhrú le reiligí atá ann cheana a leathnú agus tugadh maoiniú ar scála beag do 41 ghrúpa eile tríd an Scéim Tacaíochta Pobail chun cabhrú le costais chothabhála a bhaineann le reiligí ar fud an chontae. Tá tiomantas leanúnach na ngrúpaí seo fíorluachmhar. Cuireadh tús le síneadh na reilige ag Rinn an Oileáin Mheánaigh sa tSionainn in 2020. Soláthróidh sé seo dóthain acmhainne don chéad 10-15 bliana eile.
56
Freagra Pobail an Chláir ar Covid-19 Mar fhreagairt ar Covid-19, thacaigh thart ar 40 grúpa pobail agus deonach ar fud an chontae leis an ‘nGlao Pobail’ trí chúnamh a thabhairt do dhaoine leochaileacha ina bpobal le tacaíochtaí praiticiúla mar bhailiú agus seachadadh bia, breosla agus míochaine. Tá foireann ag an Líne Chabhrach Freagartha Pobail, seirbhís teileafóin tiomnaithe a fhreagraíonn do riachtanais mhuintir Chontae an Chláir, faighte ón Rannóg Forbartha Tuaithe, Aillte an Mhothair, Seirbhísí leabharlainne agus Seirbhísí do Chustaiméirí le tacaíocht ó bhaill foirne eile na Comhairle Contae, ó mhí an Mhárta. 2020. D’oibrigh an líne chabhrach seacht lá na seachtaine le linn na gcéimeanna éagsúla den ghlasáil agus chabhraigh sí le baill an phobail faisnéis a threorú, atreoruithe gníomhaireachta, teagmhálacha grúpaí pobail agus iompar. Bhí 1,136 glao ar an líne chabhrach in 2020.
Cineál na nglaonna chuig an líne chabhrach Freagartha pobail in 2020 (1,136 glao)
Thacaigh thart ar 40 grúpa pobail agus deonach ar fud an chontae leis an ‘nGlao Pobail’ trí chúnamh a thabhairt do dhaoine leochaileacha ina bpobal le tacaíochtaí praiticiúla mar bhailiú agus seachadadh bia, breosla agus míochaine.
57
Líonra Rannpháirtíochta Poiblí
An Coiste Forbartha Pobail
Tugadh Comhaontú Leibhéal Seirbhíse do 2020 chun críche idir an líonra Rannpháirtíochta Poiblí (PPN) agus Comhairle Contae an Chláir agus plean oibre bliantúil a comhaontaíodh don bhliain. Déanann an Rúnaíocht le tacaíocht ó dhá Chomhordaitheoir páirtaimseartha agus Oibrí Tacaíochta obair an PPN a stiúradh.
Bhí bliain ghnóthach eile ag an gCoiste Forbartha Pobail áitiúil (lCDC) ag bainistiú réimse leathan clár agus gníomhaíochtaí straitéiseacha. Leanann Plean Straitéiseach dhá bhliain, Clare Sláintiúil 2019-2021 ag seachadadh 11 thionscadal leanúnacha. Cheadaigh lCDC 58 tionscadal ar luach €201,075 faoin gClár Feabhsúcháin Pobail (CEP) agus 57 tionscadal dar luach €123,055 san iomlán faoi Chiste Éigeandála Covid-19.
Íocadh costais oibriúcháin 2020 an PPN ó dheontas Roinne de €75,700 agus ó ranníocaíocht ó Chomhairle Contae an Chláir de €35,000.
Seachadadh an Clár um Chuimsiú Sóisialta agus Gníomhachtú Pobail (SICAP) do 2020 agus baineadh amach spriocanna in ainneoin srianta Covid-19 le buiséad de €898,621.
Coiste Forbartha Áitiúil an Chláir
58
I mí Feabhra 2020, tugadh cur i láthair ar an Scéim Marcála Maoine chun daoine aonair a spreagadh chun a gcuid maoine a mharcáil ionas gur féidir i gcás goid é a chur ar ais chuig a úinéir ceart. I mí Feabhra 2020 freisin, d’fhreastail JPC ar Dhámhachtainí Óige Garda an Chláir a d’aithin éacht daoine óga i gContae an Chláir, ina n-aonair nó mar chuid den phobal.
Comhchoiste Póilíneachta is é aidhm fhoriomlán Chomhchoiste Póilíneachta an Chláir (JPC) comhairliúcháin, díospóireachtaí agus moltaí a éascú maidir le póilíneacht Chontae an Chláir. Tá baill JPC comhdhéanta de bhaill tofa, baill oireachtais, ionadaithe pobail agus deonacha, An Garda Síochána, agus oifigigh de chuid an Údaráis Áitiúil. Mar gheall ar Covid-19, tionóladh dhá chruinniú in 2020. Tháinig an JPC le chéile i mí Feabhra agus i mí Dheireadh Fómhair 2020. Tar éis an Olltoghcháin i mí Feabhra 2020 agus rialtas nua a bhunú i mí an Mheithimh 2020, tháinig athrú ar bhaill an oireachtais JPC. D’fhreastail baill nua ar a gcéad chruinniú JPC i mí Dheireadh Fómhair 2020, a tionóladh i nGlór, the Causeway Link, Inis, Contae an Chláir. Chuir an Garda Síochána staitisticí póilíneachta nuashonraithe ar fáil ag gach cruinniú JPC. Tugadh aghaidh ar roinnt saincheisteanna mar fhreagairt ar na staitisticí a cuireadh ar fáil chomh maith le hábhair a bhaineann le hinfheictheacht fheabhsaithe an Gharda Síochána, campaí mídhleathacha, cionta bóthair a bhaineann le halcól agus drugaí, rannpháirtíocht an Gharda Síochána leis an bpobal, iompar a bhaineann le drugaí agus tionchar drugaí ar an tsochaí, cionta gnéis agus coireanna foréigin teaghlaigh, tacaíochtaí meabhairshláinte, uaireanta oscailte stáisiúin Garda, gadaíocht ó reiligí, ciníochas, Covid-19 a thuairisciú.
Taispeántas Marcála Maoine.
I mí Dheireadh Fómhair 2020, d’fháiltigh an JPC roimh chur i láthair ón oifigeach Forbartha Aoisbháúla ar thionscnaimh maidir le sábháilteacht agus slándáil do dhaoine scothaosta, na buntáistí a bhaineann le scéimeanna pobail, oibriú leis na Gardaí, agus éifeachtaí dearfacha tionscadal idirghlúine. Rinne cur i láthair i mí Dheireadh Fómhair ó Aonad Seirbhísí Cosanta an Gharda Síochána, atá lonnaithe i gCroisín, Contae an Chláir, cur síos ar obair an aonaid ag imscrúdú coireanna gnéis agus baile faoin Acht um Íospartaigh na Coireachta (2017). Rinne Innealtóir Sinsearach ó Chomhairle Contae an Chláir an JPC a nuashonrú ar an staid reatha maidir le CCTV, cosc bruscair agus úsáid ceamaraí CCTV atá á rialú go cianda.
Gradaim Óige Garda Síochána an Chláir.
59
Straitéis Turasóireachta an Chláir 2030
An Rannóg Turasóireachta
I Meán Fómhair 2020, ghlac baill tofa Chomhairle Contae an Chláir Straitéis Turasóireachta an Chláir 2030 - Ag Treorú ár dTuras chuig Todhchaí Beoga nua sa turasóireacht. Tharla sé seo tar éis tréimhse fada comhairliúcháin, agus athbhreithniú i bhfianaise thionchar Covid-19 ar thionscal na turasóireachta.
Mar aon le gach seirbhís, bhí tionchar ag an bpaindéim Covid-19 ar ghníomhaíocht Rannóg na Turasóireachta in 2020, rud a d’fhág turraing mhór eacnamaíochta ar an domhan. Chuir sé stad tobann ar thaisteal agus ar thurasóireacht idirnáisiúnta agus chuaigh sé i bhfeidhm go mór ar thurasóireacht intíre in Éirinn. Ach, lean Roinn na turasóireachta lena forbairt, lena pleanáil agus lena hobair chur chun cinn, áfach, agus d’éirigh léi cur go mór le neartú an táirge turasóireachta sa Chlár.
Is iad príomhthosaíochtaí straitéiseacha Straitéis Turasóireachta an Chláir 2030:
1. Fóram Comhairleach turasóireachta ar fud an chontae a bhunú chun rialachas a neartú agus gníomhú mar ghrúpa comhairleach do Chomhairle Contae an Chláir agus mar urlabhraí don turasóireacht
Tascfhórsa Aisghabhála Turasóireachta an Chláir Bhunaigh Comhairle Contae an Chláir, i gcomhar le Fáilte Ireland, tascfhórsa um Aisghabháil Turasóireachta an Chláir chun athghníomhachtú an Chláir a threorú mar cheann scríbe turasóireachta mar fhreagairt oirbheartaíochta ar thionchair na paindéime Covid-19. Téann tascfhórsa nua turasóireachta an Chláir i dteagmháil le príomhpháirtithe leasmhara ar fud na hearnála turasóireachta sa Chlár chun a chinntiú go bhfuil siad go léir ag obair i gcomhar le chéile chun an earnáil a aisghabháil. D’oibrigh tascfhórsa Aisghabhála Turasóireachta an Chláir i dtreo an Clár a bheith mar cheann scríbe a d’aithneofaí go náisiúnta agus go hidirnáisiúnta é as a thiomantas don turasóireacht fhreagrach. Tionóladh cruinniú tionscnaimh thascfhórsa Aisghabhála Turasóireachta an Chláir an 7 Iúil, 2020.
2. oibriú i dtreo an Clár a shuíomh mar cheann scríbe a aithneofar go náisiúnta agus go hidirnáisiúnta é as a thiomantas don turasóireacht fhreagrach agus don inbhuanaitheacht
3. cineálacha nua cur chuige atá ann cheana a fhorbairt chun díospóireachtaí comhtháite agus trasearnála ar thurasóireacht a ghiniúint go háitiúil agus go réigiúnach.
Forbairt Táirgí Turasóireachta Tionscadail chaipitil Mar aitheantas ar an gceanglas maidir le táirgí turasóireachta feabhsaithe sa chontae, tá roinnt tionscadal caipitil suntasach ag leanúint, lena náirítear athchóirithe ar theach solais Cheann Léime, Gairdíní Múrtha Vandeleur agus pleananna dearaidh d’eispéireas an chuairteora d’Inis Cealtra (Oileán Naofa) atá faoi úinéireacht na Comhairle.
Cruinniú tionscnaimh den Tascfórsa um Aisghabháil Turasóireachta an Chláir i mí Iúil 2020.
60
Léiríonn grianghraif baill de Ghrúpa Stiúrtha Straitéis Turasóireachta an Chláir lena n-áirítear Jennifer Houiellebecq agus Caroline Boland ó TEAM Tourism; John Leonard ó Accolades Marketing; Paddy Mathews agus Miriam Kennedy ó Fáilte Ireland; Geraldine Enright ó Aillte an Mhothair; agus baill de Rannóg Turasóireachta Chomhairle Contae an Chláir.
; Rogerson Reddan mar shuirbhéirí cainníochta; agus Kerin Contract Management mar chomhairleoirí bainistíochta tionscadail. Tugadh conradh don fhoireann dearaidh seo chun athchóiriú a dhéanamh ar Theach Solais Cheann Léime atá maoinithe ag an gCiste Athghiniúna agus Forbartha Tuaithe (€ 0.8m), Tionscadal Éireann 2040 faoin Rannóg Forbartha Tuaithe agus Pobail le maoiniú meaitseála breise ó Chomhairle Contae an Chláir .
Eispéireas cuairteora teach solais Cheann Léime Síníodh comhaontú dar dáta 24 Feabhra 2020 idir Coimisinéir soilse na hÉireann agus Comhairle Contae an Chláir chun an mhaoin a léasú ag áitreabh teach solais Cheann Léime ar feadh téarma breise de 25 bliain.
Mar chuid den tionscadal seo arna mhaoiniú ag RRDF, ceapadh Conraitheoirí Michael Boland chun suiteáil 1.7km de 100 píopa uisce HDPE ó Fhóidre go teach solais Cheann Léime a chur i gcrích. Críochnaíodh é seo i mí na Nollag 2020. Ar chúl (clé go deas): Leonard Cleary, Stiúrthóir Seirbhísí um Fhorbairt Tuaithe; Tim Madden, Bainisteoir Geopháirc Temp Burren; Deirdre O’Shea, Ceann Cúnta Turasóireachta. Chun tosaigh (clé go deas): Pat Dowling, Príomhfheidhmeannach, Comhairle Contae an Chláir; Clare Colleran Molloy, Cathaoirleach Chomhairle Contae an Chláir 2020; Dave Ward, Bainisteoir Seirbhísí Tráchtála, Coimisinéir Soilse na hÉireann.
Suiteáil dheiridh an phríomhlíonra uisce sa champún Teach Solais Cheann Léime.
An 10 Aibreán, 2020, ceapadh na sainchomhairleoirí seo a leanas ar an bhfoireann Dearaidh um Thaithí do Chuairteoirí Teach solais Cheann Léime: Drake Hourigan mar phríomhailtirí, in éineacht le Feeney McMahon, ailtirí; O’Connor Sutton Cronin, innealtóirí struchtúrtha sibhialta agus meicniúil
61
maoiniú breise chun aghaidh a thabhairt ar inrochtaineacht agus costais choimhdeacha eile laistigh den ionad atá ann cheana in 2020. Leanann an tionscadal de bheith á mhaoiniú ag an gCiste Athghiniúna agus Forbartha Tuaithe, Tionscadal Éireann 2040 faoin Roinn Forbartha Tuaithe agus Pobail le maoiniú comhoiriúnach ó Chomhairle Contae an Chláir. Tá baint mhór ag an tionscadal seo le páirtithe leasmhara go háirithe le hiontaobhas Taitneamhacht Chill Rois agus le Coillte a sholáthraíonn tacaíocht leanúnach do Chomhairle Contae an Chláir chun an tionscadal a sheachadadh.
Gairdín Múrtha Vandeleur agus eispéireas cuairteora Chuaigh tionscadal Vandeleur ar aghaidh ó cheapachán comhairleoirí go seoladh agus dámhachtain tairisceana le linn 2020. Tá tiomantas leanúnach léirithe ag Comhairle Contae an Chláir lena chinntiú go n-uasmhéadaíonn an infheistíocht i Vandeleur, atá mar chuid den Straitéis Forbartha Cuairteoirí foriomlána a forbraíodh in 2020, úsáid na sócmhainne oidhreachta tábhachtach seo. Tháinig an próiseas forbartha dearaidh chun cinn le linn na paindéime chun forbairt chéimnithe a aithint chun aghaidh a thabhairt ar an mbuiséad agus chun a chinntiú gurb é Gairdín Múrtha Vandeleur an áit is fearr chun cabhrú le téarnamh tar éis an tionchair ar earnáil na turasóireachta agus taitneamhacht áitiúil fheabhsaithe a sholáthar freisin.
I mí Dheireadh Fómhair, síníodh conradh le haghaidh oibreacha suirbhéireachta agus dearaidh le haghaidh Taithí Cuairteoirí Inis Cealtra (Oileán Naofa). Is iad na comhairleoirí a cheaptar ná Ailtirí McCullough Mulvin, Tandem Partners Ltd agus Tobin Consulting Engineers. Tá an tionscadal seo i gcomhar le hoifig na nOibreacha Poiblí, an tSeirbhís Séadchomharthaí náisiúnta, an tSeirbhís Páirceanna agus Fiadhúlra náisiúnta, Uiscebhealaí Éireann agus Fáilte Ireland. Bhí dlúthchaidreamh le Comhairle Pobail Bhaile Uí Bheoláin chun a chinntiú go bhfeabhsaíonn agus go gcomhlánaíonn sé sráidbhaile Bhaile Uí Bheoláin agus an ceantar máguaird.
I measc na n-oibreacha atá beartaithe tá músaem léirmhínitheach, seomra ilfheidhmeach, siopa agus foirgneamh nua cothabhála garraíodóra mar aon le dearadh agus cur chuige nua eispéireas cuairteoirí a fhorbairt don choimpléasc lena n-áirítear obair ar struchtúir chosanta go príomha laistigh de bhloc cobhsaí Theach Vandeleur. Rinne Comhairle Contae an Chláir iarratas ar agus fuair sí
Grianghraf ag síniú oifigiúil conarthaí idir an Príomhfheidhmeannach agus oifigigh ó Chomhairle Contae an Chláir agus Foireann Deartha Gairdíní Múrtha Vandeleur le baill d’Iontaobhas Taitneamhachta Chill Rois agus baill foirne.
62
gur éirigh leis an iarratas tionscadal seo i mí Iúil 2020. Rinneadh iarratais freisin ar chiste Fáilte Éire Ardáin le haghaidh Fáis a bhí dírithe ar ghníomhaíochtaí uisce-bhunaithe lasmuigh d’áiseanna athraithe uile-aimsire, stóráil shlán agus seomraí folctha ag an tSaoráid Gníomhaíochta Spóirt Bhaile Uí Chogaráin in Áiseanna Gníomhaíochta Waterworld Thuath Ó gConaíle agus Cill Chaoi. Táthar ag súil go leanfaidh an méadú suntasach ar líon na ndaoine a bhaineann taitneamh as gníomhaíochtaí uiscebhunaithe lasmuigh cosúil le cadhcáil, surfáil, clárchéaslóireacht agus snámh uisce oscailte ag fás bliain i ndiaidh bliana, agus ní amháin i rith míonna an tsamhraidh.
Is é cuspóir fadtéarmach an tionscadail Inis Cealtra (Oileán Naofa) a chaomhnú mar shuíomh suntasach stairiúil, eaglasta, seandálaíochta agus cultúrtha agus a tharraingteacht mar cheann scríbe turasóireachta inbhuanaithe a leathnú agus, ar an gcaoi sin, aghaidh a thabhairt ar mheath an daonra agus ar dhíothacht tuaithe. Trí shochair shóisialta agus eacnamaíocha a sholáthar a thagann as an turasóireacht don Chlár Thoir agus do réigiún níos leithne de Lár Iarthair na Tíre. Ag leanúint ar aghaidh ó bheith ag plé le Baill Tofa Cheantar an Chláir ó thuaidh, bhuail foireann trasstiúrthóireachta le foireann baile Inis Díomáin chun na moltaí coincheapa maidir le maoiniú a chur isteach chuig bailte Ceann Scríbe turasóireachta Fáilte Ireland a phlé. Is baile é ceann scríbe turasóireachta ar féidir le turasóir oíche a chaitheamh ann, agus ina dtairgtear cnuasach táirgí, seirbhísí, gníomhaíochtaí agus taithí. Thángthas ar chomhaontú maidir leis na tograí coincheapa tar éis dul i dteagmháil le foireann baile Inis Díomáin. Deimhníodh
Leanadh den obair idir Roinn turasóireachta Chomhairle Contae an Chláir agus Fáilte Ireland ar thrí Phlean Ceann Scríbe um Eispéireas Cuairteoirí ar fud an Chontae lena n-áirítear Boirinn, an Clár Thiar agus tuaisceart Chiarraí agus loch Deirgeirt.
Síniú doiciméad conartha le haghaidh Eispéireas Cuairteoirí Inis Cealtra (Oileán Naofa) i Seomra na Comhairle Áras Contae an Chláir, Inis, Contae an Chláir, an 21 Méan Fómhair, 2020.
63
Plean Margaíochta Straitéiseach don Chlár - 2020
Gníomhaíochtaí i mBoirinn agus Aillte an Mhothair Geo-pháirc Dhomhanda UNESCO
I mí Eanáir sheol an Roinn turasóireachta nuabhunaithe a céad Fhéilire Scéimhe 2020 ‘Experience Clare’ 2020. Tá an féilire dírithe go sonrach ar mhargaí agus seónna trádála thar lear. Is uirlis chur chun cinn turasóireachta gnó-le-gnó é a chabhróidh le gnó a thiomáint isteach i gContae an Chláir.
Tá aip nua geoturasóireachta curtha le chéile ag an tionscadal Atlantic Geoparks (arna chómhaoiniú ag Interreg an AE agus Comhairle Contae an Chláir) darb ainm ‘Geotours’, agus tá an chéad leagan ar fáil le híoslódáil anois ioS agus Android. Leagann an aip béim ar ghnóthais áitiúla agus ar shuíomhanna geooidhreachta sa Gheopháirc agus cuireann sé chun cinn iad chomh maith le Geopháirceanna eile sa Spáinn, sa Phortaingéil, sa Ríocht Aontaithe agus sa Fhrainc.
Rinne Roinn na Turasóireachta urraíocht ar an tsraith teilifíse tG4 ‘An bhoireann’, a thug lucht féachana ar thuras trí áilleacht Bhoirne thar na ceithre shéasúr agus rinne an fhoireann físeán dar teideal ‘Dream of Clare’ ag spreagadh gach duine sa chontae a mheabhrú daoine ar fud na cruinne faoi nithe is díol spéise don Chlár. Chomh maith leis an léiriú físe, forbraíodh blag trádála ar shuíomh gréasáin Visit Clare le hacmhainní saor in aisce agus comhthaobhacht bolscaireachta don tionscal turasóireachta le roinnt ar a láithreáin ghréasáin féin agus ar ardáin meán sóisialta. Leanadh den obair ar chruthú de bhanc íomhánna a bheidh ina acmhainn saor in aisce do dhaoine le húsáid chun an contae a chur chun cinn. Ag leanúint ó chéim athoscailte an Rialtais an 29 Meitheamh, 2020, reáchtáil an fhoireann turasóireachta sraith fógraí baile nua-dheartha i nuachtáin náisiúnta, réigiúnacha agus áitiúla. Eagraíodh feachtas raidió náisiúnta don Chlár freisin.
Mar bheart eile chun tacú leis an tionscal turasóireachta áitiúil, seoladh feachtas margaíochta digití ar Rollercoaster.ie; Evoke.ie agus Extra.ie i dteannta le feachtas meán sóisialta Visit Clare leis an dara físeán bolscaireachta, ‘Tá sé ar fad ann sa Chlár’.
64
Ag obair le teicneolaíochtaí Evolve (Inis Díomáin) d’fhorbair an Geopháirc córas monatóireachta láithreáin dár ngeosítí timpeall an bhoirne. Ligfidh an córas monatóireachta solúbtha, soghluaiste nó táibléid GPS-bhunaithe taifeadadh ar aon líon saincheisteanna bainistíochta (bruscar, speicis ionracha, riocht comharthaíochta, srl.).
Tionscadal Engaged’
Eolaíochta
Saoránach,
Aillte an Mhothair
‘Aille
Socraíodh Taithí Chuairteoirí Aillte an Mhothair do bhliain trádála taifeadta eile in 2020 ach cuireadh iallach air dúnadh don phobal an 13 Márta-29 Meitheamh mar gheall ar shrianta Covid-19 an Rialtais; Tugadh isteach srianta breise i mí Dheireadh Fómhair le tréimhse ghearr trádála sular fhill siad ar dhúnadh arís an 26 Nollaig. Bhí timpeallacht dheacair trádála ag Eispéireas Chuairteoirí Aillte an Mhothair in 2020 agus tháinig laghdú -83% (273,464) ar líon iomlán na gcuairteoirí, gníomhaíocht turais ghrúpa 99% mar thoradh ar dhúnadh fada, srianta agus an spleáchas ar an margadh baile. D’éirigh go maith leis an margadh baile agus mhéadaigh rátaí sástachta eispéireas na gcuairteoirí mar gheall ar na bearta sábháilteachta atá i bhfeidhm, an cumas eispéiris duine le duine agus seirbhís barántúil do chustaiméirí a thabhairt. Thacaigh Bord Aillte an Mhothair le linn 2020 le Eispéireas Chuairteoirí Aillte an Mhothair i mbainistíocht géarchéime agus leis na tionscnaimh seo a leanas.
Baineann an tionscadal Eolaíochta Saoránach ‘Aille Engaged’ le go leor sonraí a bheith aige chun leibhéil abhann ar Abhainn na hAille a thuar bunaithe ar thuar athruithe aeráide maidir le báisteach in Éirinn. Cuireann an tionscadal ar chumas cónaitheoirí áitiúla fíor-shonraí eolaíochta a bhailiú faoina ndobharcheantar abhann. Is é seo an chéad tionscadal dá chineál sa tír le tacaíocht ón Roinn Eolaíochtaí Cruinne agus Aigéin, ÓE Gaillimh, Cumann Staire Lios Dúin Bhearna agus Suirbhéireacht Gheolaíochta na hÉireann. Rinneadh Cód Cleachtais Geopháirc do ghnólachtaí turasóireachta inbhuanaithe, a chláraíonn baill an líonra Éiceathurasóireachta dó, a athbhreithniú agus a uasghrádú chun go mbeidh sé níos freagraí d’úsáid ghnó. Chuir an Cód go mór leis an nuacht spreagúil faoi Dhámhachtain ‘Lonely Planer’ ‘is fearr i dtaisteal 2021’ líonra Éiceathurasóireachta Bhoirne.
Straitéis Aillte an Mhothair 2040 Tá Aillte an Mhothair ag am ríthábhachtach ina fhorbairt agus tá Haley Sharpe Design, na comhairleoirí ceaptha ildisciplíneacha faoi stiúir turasóireachta, ag obair le coiste stiúrtha chun an tionscadal a fhaigheann tacaíocht ó Fháilte Ireland a threorú. Is é an aidhm plean straitéiseach inbhuanaithe agus máistirphlean láithreán ailtireachta foriomlán a sholáthar don mhealladh íocónach a bhfuiltear ag súil go ndéanfar é a sheachadadh go déanach in 2021. Tá fócas na hoibre in 2020 ar réamhthaighde fairsing, imscrúduithe ar an láthair agus staidéir ar an láthair chun na dúshláin a thuiscint agus cuidiú le deiseanna a aithint chun mianta sa todhchaí a bhaint amach.
Áiríodh sa dámhachtain Boirinn sna 30 áit is fearr le taisteal ar domhan i 2021. Is é an líonra an taon iontráil Éireannach ar liosta mór le rá na bliana seo. Déanann an líonra, a bhfuil os cionn 60 gnóthas áitiúil aige turasóireacht inbhuanaithe a chur chun cinn, táirge turasóireachta atá inbhuanaithe ó thaobh an chomhshaoil de a fhorbairt agus a bhainistiú. Príomhriachtanas ballraíochta is ea go gcomhlánaíonn gach gnó Cód Cleachtais Geopháirc um thurasóireacht Inbhuanaithe. Tá an dámhachtain mar thoradh ar chomhoibriú agus tiomantas blianta fada ó bhaill líonra Éiceathurasóireachta Bhoirne agus Geo-pháirc Dhomhanda UNESCO Bhoirne & Aillte an Mhothair, treisithe le tacaíochtaí airgeadais ón Údarás Áitiúil agus ó ghníomhaireachtaí eile.
65
Eispéireas an chuairteora
Deisiúcháin ar Shiúlóid Chósta Aillte an Mhothair
Tugadh struchtúr iontrála cuimsitheach nua isteach sa mhúnla praghsála dinimiciúil le túr o’brien san áireamh i bpraghas an ticéid mar aon le heispéiris breisluacha lena n-áirítear feithicil soghluaisteachta do chuairteoirí le riachtanais bhreise, déshúiligh ar ardchaighdeán ar iasacht, pluideanna picnice, limistéir phicnice nua , Wi-Fi agus féilire imeachtaí ag díriú ar chultúr agus oidhreacht.
Aithníodh go raibh deisiúcháin phráinneacha sláinte agus sábháilteachta ag teastáil ó stráice dhá chiliméadar de Shiúlóid Chósta Aillte an Mhothair, ciliméadar amháin ó thuaidh agus ciliméadar amháin ó dheas ó Ionad Cuairteoirí Aillte an Mhothair. Tar éis próiseas rannpháirtíochta le húinéirí talún agus geallsealbhóirí áitiúla, aithníodh deisiúcháin agus feabhsúcháin, deonaíodh díolúine pleanála Cuid 5 agus fuarthas maoiniú an Scéim Bonneagair Áineasa lasmuigh (ORIS) €19,438 don chuid theas agus €19,933 don chuid thuaidh chun cuid den tionscadal a mhaoiniú a mheastar a bheith €500,000 le comhlánú.
Bainistíocht Cuairteoirí
]
Cuireadh sraith beart i bhfeidhm de réir threoirlínte an Rialtais maidir le hathoscailt shábháilte, lena n-áirítear nósanna imeachta oibríochta caighdeánacha, comharthaíocht, bainistíocht acmhainne, córais aonbhealaigh, scardadh sóisialta, rialú acmhainne tógála, áirithintí ar líne, bearta sábháilteachta fostaithe agus uaireanta oscailte fada.
Uasghrádú leithris phoiblí ionad cuairteoirí Fuair na leithris phoiblí san Ionad Cuairteoirí uasghrádú agus athchóiriú iomlán den chéad uair ó osclaíodh Ionad na gCuairteoirí lena n-áirítear aisiompú na samhla unisex go leithris deighilte fir agus mná. Críochnaíodh na hoibreacha i mí Iúil in am don séasúr. B’ionann costas iomlán an tionscadail agus €243,000.
66
STIÚRTHÓIREACHT UM FHORBAIRT GHEILLEAGRACH agus uasoiliúint na bhfórsaí oibre atá ag lorg deiseanna nua fostaíochta. I rith 2020, lean an Chomhairle ag obair go dlúth leis an BSL maidir le todhchaí ghléasra cumhachta Ghob na Muine. An 18 Meán Fómhair, 2020, chuir Comhairle Contae an Chláir tús le hathbhreithniú ar Phlean Forbartha Contae an Chláir 2017-2023, an plean reachtúil um fhorbairt spásúil agus eacnamaíoch do Chontae an Chláir, agus déanfaidh an Chomhairle Plean Forbartha Contae nua an Chláir 2022-2028.
LIAM CONNEALLY Stiúrthóir um Fhorbairt Réamhrá Gheilleagrach
Cuireadh tús leis an bpróiseas tairisceana do chomhairleoirí spásúlachta agus eacnamaíocha chun Máistirphlean Lár Bhaile na Sionainne a ullmhú in 2019 agus ceapadh é in 2020.
Ba bhliain ghnóthach eile í 2020 do Stiúrthóireacht Forbartha Eacnamaíochta na Comhairle. Léiríonn gníomhaíocht mhéadaithe pleanála agus forbartha comharthaí láidre de gheilleagar atá ag fás sa chontae. Lean fás ar phoist sa chontae ag méadú mar a léirigh poist FDI/FBManna a cruthaíodh agus feidhmíocht lEO. Cuireann JlR, MeiraGtx agus ElS sa tSionainn go mór le geilleagar an Chláir agus mar chuid de fhreagairt ilghníomhaireachta soláthraíodh cúnamh na Comhairle do Molex, Roche agus Avara chun maitrís scileanna a ullmhú
Tascfhórsa Eacnamaíoch an Chláir In 2020, thionóil an Príomhfheidhmeannach grúpa de cheannairí na hearnála poiblí agus príobháidí chun bearta eacnamaíocha iomchuí a threorú agus a threorú a spreagfaidh cruthú post i gContae an Chláir. Is é an tUasal Noel Kilkenny cathaoirleach an ghrúpa agus tionóladh an cruinniú tionscnaimh an 26 Meitheamh, 2020, i Seomra na Comhairle in Inis.
67
Campas Soghluaisteachta na hÉireann sa Todhchaí
Is é cuspóir thascfhórsa Eacnamaíoch an Chláir lámh treorach a thiomáint agus a sholáthar chun cabhrú le Comhairle Contae an Chláir: 1. Na gníomhartha tosaíochta láithreacha a shainaithint riachtanach chun ár n-acmhainn eacnamaíoch áitiúil / réigiúnach a uasmhéadú
Tá an Chomhairle ina comhpháirtí freisin i gCampas Soghluaisteachta na Todhchaí in Éirinn (FMCI). Mhaoinigh Fiontraíocht Éireann an tionscadal seo le déanaí chun leaba tástála a thógáil do shoghluaisteacht sa todhchaí i Saorchrios na Sionainne. Is tionscadal corraitheach é seo a bhfuil an-acmhainn aige gníomhaíocht eacnamaíoch a mhéadú i gContae an Chláir agus i réigiún an Mheán-Iarthair. Tá FMCI comhdhéanta de go leor cuideachtaí ilnáisiúnta agus FBManna ar Chladach an Iarthair chomh maith le Comhairle Contae an Chláir agus Comhairle Cathrach agus Contae Luimnigh.
2. Athléimneacht sa todhchaí inár ngeilleagar áitiúil / réigiúnach a fhorbairt. Cuirfidh an tascfhórsa tionscadail / gníomhartha meántéarmacha / fadtéarmacha chun cinn
3. Scrúdóidh an tascfhórsa conas is féidir le Clare, mar chuid de réigiún an MheánIarthair, deiseanna fostaíochta díláraithe a éascú agus a chumasú
4. Scrúdóidh an tascfhórsa conas is féidir le deiseanna infheistíochta caipitil náisiúnta, AE agus idirnáisiúnta a bheith mar bhonn agus mar thaca le fás eacnamaíoch an Chláir sa todhchaí
5. Tógfaidh an tascfhórsa muinín eacnamaíoch sa Chlár agus i réigiún an Mheán-Iarthair
An Coiste um Beartas Straitéiseach um Fhorbairt Eacnamaíochta (CBS)
6. Osclóidh an tascfhórsa bealaí cumarsáide gnó agus polaitiúla chun cabhrú le gach earnáil de gheilleagar Chontae an Chláir.
Tionóladh ceithre chruinniú den Choiste le linn 2020 agus tionóladh seisiún oiliúna CBS do gach ball den CBS an 24 Eanáir, 2020. Cuimsíonn an Coiste seachtar ball tofa de Chomhairle Contae an Chláir agus sé ionadaí earnála agus tacaíonn an Stiúrthóir Seirbhíse, Liam Conneally leis. áireofar ar phríomhfhócas oibre an CBS sna cúig bliana amach romhainn athbhreithniú ar Phlean Forbartha an Chontae agus an Scéim Ranníocaíochta Forbartha, cur i bhfeidhm Mháistirphlean bhaile na Sionainne agus Straitéis Spásúil agus Eacnamaíoch Inis 2040. Beidh oiriúnú aeráide agus bithéagsúlacht ina míreanna seasta den chlár oibre don CBS le linn a thréimhse.
D’oibrigh an tascfhórsa le chéile le linn 2020 chun aghaidh a thabhairt ar roinnt dúshlán straitéiseacha atá os comhair Chontae an Chláir agus réigiún an Mheán-Iarthair, le fócas ar leith ar thionscal na heitlíochta agus ar thionchar frithdhúnadh paindéimeach Covid-19 ar Aerfort Idirnáisiúnta na Sionainne. Fuair an grúpa cur i láthair ar Phlean Straitéiseach an IDA, leaba tástála gluaisteán uathrialach Champas Soghluaisteachta na hÉireann i gCrios Saor na Sionainne agus rinneadh raon tionscnamh eile, tionscadal caipitil agus bearta freagartha éigeandála trí Chomhairle Contae an Chláir.
68
den RSES chun tacú le hainmniú agus forbairt ina dhiaidh sin ar na tailte atá criosaithe mar Ollscoil i bPlean Forbartha Contae an Chláir 2017-2023 mar Chrios Forbartha Straitéisí eacnamaíoch (SDZ).
Crios Forbartha Straitéiseach an Chláir Theas (SDZ) I mí Aibreáin 2018, gheall na Comhaltaí Tofa d’iarratas ar Chrios Forbartha Straitéisí (SDZ) a ullmhú do champas Ollscoil Luimnigh (Ul) an Chláir Theas. Athróidh an feidhmchlár SDZ láithreán úrnua 325 acra in aice le campas 125 acra OL i gContae an Chláir ina chrios ollscoile oideachais / fostaíochta / cónaithe. Sa phróiseas, táthar ag súil go gcruthófar 3,500 post ar a laghad agus ag an am céanna iarrfaidh OL ainmniú an AE ar an gcéad bhaile ollscoile san Eoraip.
Bhuail an Chomhairle leis an Roinn Tithíochta, Pleanála agus le hoifigigh Rialtais áitiúil a d’iarr an obair bhreise sin, i.e. measúnú comhshaoil straitéiseach agus breithmheas eacnamaíoch a ullmhú, a ghabhann leis an iarratas SDZ chuig an Rialtas. Chríochnaigh Deloitte tuarascáil measúnaithe sóisialta agus eacnamaíoch ar leas an SDZ in 2020. Le linn na tréimhse seo bhí an Chomhairle agus OL i mbun cainteanna chun cuideachta gníomhaíochta ainmnithe a bhunú chun an t-iarratas SDZ agus an scéim phleanála ina dhiaidh sin a dhéanamh.
Glacadh an Straitéis Réigiúnach Spásúil agus Eacnamaíoch (RSES) don Réigiún Theas agus tháinig sí i bhfeidhm i mí Eanáir 2020. Sa RSES tugadh tosaíocht shuntasach réigiúnach don SDZ agus aithníodh é mar chumasóir náisiúnta. Is cuspóir é
69
• Straitéis turasóireachta; tá ról suntasach
Plean feabhsúcháin bhailte, turasóireachta agus Soghluaisteachta do Chill Dalua Béal an Átha
ag an turasóireacht sa gheilleagar áitiúil i gCill Dalua agus sa Bhéal an Átha
• Tionscnaimh a shainaithint a spreagfaidh méadú ar ghníomhaíocht tráchtála ar an bPríomhshráid i gCill Dalua agus i mBéal an Átha. Breithneofar sa chomhthéacs seo feabhsú ar an ríocht phoiblí, bainistíocht tráchta, páirceáil do charranna agus nascacht coisithe le lár na mbailte ó na saoráidí cónaithe, oideachais, pobail, spásanna poiblí agus turasóireachta.
In 2020 chuir Comhairle Contae an Chláir, i gcomhar le Comhairle Contae Thiobraid Árann, tús le hullmhú Plean Feabhsúcháin, Turasóireachta agus Soghluaisteachta do Bhaile Chill Liath. is tosaíocht straitéiseach é an plean do Chomhairle Contae an Chláir agus éascóidh sé cur chuige comhordaithe i leith feabhsúcháin ar an ríocht phoiblí laistigh de Chill Dalua agus sa Bhéal an Átha, ag soláthar físe soiléire do Chill Dalua agus don Bhéal an Átha mar lonnaíochtaí nasctha.
• Líonra bonneagair ghlais a shainaithint agus nascacht fheabhsaithe idir na spásanna glasa sna bailte, mar shampla forbairt bealaí siúlóide lena n-áirítear siúlóidí cois abhann.
Cuirfidh bearta, dearaí agus scéimeanna ar leith comhlántacht na mbailte chun cinn, agus cruthóidh siad fócas foriomlán ar a gcomhláidreachtaí agus a ndeiseanna i dtéarmaí feidhmiúlacht agus aeistéitic. Tá an plean á ullmhú ag foireann dearaidh faoi stiúir na gcomhairleoirí Downey Planning & Architecture. Beidh roinnt comhpháirteanna sa Phlean Feabhsúcháin, Turasóireachta agus Soghluaisteachta do bhaile Chill Laoi-Bhéal an Átha, lena n-áirítear:
Beidh comhairliúchán le Baill Tofa i gCeantair Bardasacha Chill Dalua agus an Aonaigh, leasanna tráchtála agus gnó, earnáil na turasóireachta agus an fháilteachais agus an pobal i gcoitinne mar chuid lárnach den tionscadal agus rinneadh an comhairliúchán poiblí tosaigh go déanach in 2020. Meastar go gcuideoidh an plean, nuair a bheidh sé críochnaithe, le Comhairlí Contae an Chláir agus Thiobraid Árann, ag obair le chéile, iarratas a dhéanamh agus cistí a fháil chun an plean a chur i bhfeidhm faoi shruthanna maoinithe éagsúla.
• Plean / Straitéis Soghluaisteachta Inbhuanaithe
• Plean / Straitéis um Dhéanamh Áite agus Ríocht Phoiblí agus Treoir Dearaidh Troscán Sráide (soilsiú/cóireáil dromchla), a thabharfaidh anailís ar na bailte le fócas ar leith ar lár na mbailte
70
Máistirphlean Spásúlachta agus Eacnamaíoch do lár bhaile na Sionainne Maoinítear an Máistirphlean seo a tosaíodh in 2020 le Ciste Forbartha Athghiniúna Uirbigh an Rialtais (URDF) agus le Comhairle Contae an Chláir, agus spreagfaidh sé an patrún eacnamaíoch agus spásúil sa todhchaí do lár bhaile na Sionainne. Tá an Máistirphlean, ina bhfuil dhá ghné máistirphlean spásúlachta agus measúnú inmharthanacht eacnamaíoch ar an bplean - á ullmhú ag Building Design Partnership agus McCabe Durney Barnes. Rinneadh obair shuirbhéireachta mionsonraithe agus comhairliúchán spriocdhírithe le páirtithe leasmhara go déanach in 2020, d’fhonn cur chuige Máistirphlean roghnaithe a ullmhú agus ullmhaíodh coincheap atá ag teacht chun cinn. Ag tógáil ar thraidisiún na nuálaíochta sa tSionainn agus le fócas forbartha i lár an bhaile, déanfaidh an Máistirphlean leagan amach spásúil agus indéantacht eacnamaíoch croí uirbeach feabhsaithe agus sráideanna lár an bhaile do bhaile na Sionainne a iniúchadh agus a shainiú; tairiscint chomhdhlúite miondíola; deiseanna don ionad pobail agus cultúrtha agus mol nuálaíochta agus fiontraíochta agus soláthar á dhéanamh do nascacht níos mó idir Lár an bhaile, an Saorchrios, an tAerfort agus an Inbhear.
71
Inis 2040 Straitéis Eacnamaíoch agus Spásúlachta
Inis 2040
Mar gheall ar thionchar agus srianta Covid-19, cuireadh siar seoladh oifigiúil an Taoisigh de Straitéis Eacnamaíoch agus Spásúil Inis 2040. Cé nár seoladh an Straitéis féin go hoifigiúil, leanann Comhairle Contae an Chláir le dul chun cinn a dhéanamh ar na cuspóirí atá leagtha amach sa straitéis chun Inis a athrú chun go mbeidh an baile rathúil mar ionad sóisialta, cathartha, tráchtála, cultúrtha agus cónaithe rathúil, éagsúil agus beoga. Tá an chéad fhócas i Straitéis Spásúil agus Eacnamaíoch Inis 2040 i lár an bhaile ach féachann sí le tosaíocht a thabhairt do shuíomhanna lasmuigh de lár an bhaile a thacóidh le fás dlúth agus a bhainfidh amach deiseanna eacnamaíocha d’Inis agus don Chláir sa todhchaí.
Straitéis Eacnamaíoch agus Spásúlachta
In 2020, bunaíodh feithicil sainchuspóra faoi úinéireacht iomlán údarás áitiúil, i bhfoirm Cuideachta Gníomhaíochta Ainmnithe um Fhorbairt Straitéiseach Inis 2040 (DAC), chun clár infheistíochta spriocdhírithe agus forbairt réadmhaoine a sholáthar. Áirítear leis seo plean straitéiseach a fhoirmiú do shuímh shonracha, agus rannpháirtíocht i dtógáil agus i bhforbairt na suíomhanna seo ar fud na nearnálacha forbartha éagsúla (taitneamhachtaí tráchtála, cónaithe, oifige, sóisialta, pobail agus áineasa, srl.) sna 20 bliain amach romhainn. Is é ról DAC Inis 2040, i gcomhpháirtíocht le Comhairle Contae an Chláir, forbairt eacnamaíoch, comhtháthú sóisialta agus feabhsú comhshaoil bhaile Inis agus a phurláin i gContae an Chláir a chur chun cinn chun í a dhéanamh mar áit iontach chun cónaí agus obair inti agus cuairt a thabhairt uirthi.
72
dréachtaíodh straitéis moil i gcomhar le Coimisiún Forbartha an Iarthair agus chuir sí obair na Roinne Forbartha Tuaithe agus Pobail ar an eolas maidir le In 2017, coimisiúnaíodh McCarthy Keville o’Sullivan (MKO) chun suirbhé ar úsáid éan a dhéanamh ar líonra a mholadh do gach mol digiteach sa tír. Limistéar Cosanta Speisialta Inbhear na Sionainne agus Cuirfear é seo chun cinn tuilleadh in 2021.
Creat Straitéiseach Comhtháite d’Inbhear na Sionainne (SIFP)
Abhainn an Fhorghais (SPA) ina gcuimsítear gnáthóg inbhir iomlán Chathair Luimnigh siar chomh fada le Dún Átha i gContae an Chláir agus Rinn an Dúinín i gContae Chiarraí. coimisiúnaíodh an suirbhé seo faoi choimirce an Chreatphlean Straitéisigh Comhtháite d’inbhear na Sionainne, creat idir-dlínse talún agus mara-bhunaithe chun forbairt agus bainistíocht an inbhear sa todhchaí a threorú. Críochnaíodh an suirbhé in 2019. Mar sin féin, le linn an tsuirbhé 2017/2018 seo níor fhan suirbhéireacht ar limistéar beag. I measc na limistéar nach ndearnadh suirbhé orthu bhí codanna den Inbhear nach raibh le feiceáil ón gcladach mar go raibh siad rófhada nó doiléir ag oileáin. D’fhonn suirbhé 100 faoin gcéad ar feadh na bliana a fháil ar an SPA iomlán, coinníodh seirbhísí MKO chun suirbhé a dhéanamh ar na ceantair nach ndearnadh suirbhé orthu roimhe seo le linn 2020. Is é an t-aschur uaidh seo an suirbhé éan uisce is cuimsithí ar Inbhear Abhainn na Sionainne agus Fhorghais a rinneadh riamh. Cuirfidh sé na sonraí bunlíne ar fáil chun bonn eolais a chur faoi gach forbairt fhéideartha laistigh den Inbhear sa todhchaí.
PLEANÁIL Pleanáil Don Todhchaí Straitéis Réigiúnach Spásúlachta agus Eacnamaíoch D’ullmhaigh Tionól Réigiúnach an Deiscirt Straitéis Réigiúnach Spásúlachta agus Eacnamaíoch (RSES) do Réigiún an Deiscirt a tháinig i bhfeidhm an 31 Eanáir, 2020. Soláthraíonn an RSES creat forbartha straitéiseach fadtéarmach d’fhorbairt fhisiceach, eacnamaíoch agus shóisialta Réigiún an Deiscirt sa todhchaí agus folaíonn sé Pleananna Straitéiseacha do Limistéar Cathrach (MASPanna) chun forbairt na dtrí phríomhchathair agus na limistéar cathrach sa réigiún a threorú - Corcaigh, Luimneach-Sionainne agus Port Láirge.
Conair Eacnamaíoch an Atlantaigh Is é Conair Eacnamaíoch an Atlantaigh (AEC) an téarma a chuirtear i bhfeidhm ar réigiún neamh-riaracháin nó “líneach” feadh chósta an Iarthair, a shíneann ó Chiarraí go Dún na nGall, ina chuimsítear Contae an Chláir. Is í an aidhm ná comhoibriú a thógáil agus a mhéadú laistigh den AEC a uasmhéadaíonn a shócmhainní, a mheallann infheistíocht agus a chruthaíonn poist agus rathúnas sa réigiún. Príomhchuspóir de chuid an AEC is ea forbairt réigiúnach shuntasach a chur chun cinn, cósta thoir na hÉireann a chomhlánú agus a chothromú. I measc na bpríomhthionscadal le linn 2020 bhí an tacaíocht do mhoil sa réigiún le maoiniú faoin gclár for-rochtana moil chun cabhrú le bearta a mhaoiniú chun déileáil le Covid-19. Ina theannta sin,
Féachann an RSES le forbairt réigiúnach chothrom a bhaint amach agus Tionscadal Éireann 2040 a chur i bhfeidhm go hiomlán - an Creat Pleanála náisiúnta. Cuirfear i bhfeidhm é i gcomhpháirtíocht le húdaráis áitiúla agus gníomhaireachtaí Stáit chun an fhís seo a bhaint amach agus réigiún comhtháite agus inbhuanaithe a thógáil.
73
meánscoileanna trí leabhair thionscadail agus nótaí treorach múinteoirí a tháirgeadh, cuireadh meán ar fáil do leanaí de gach aois páirt éifeachtach a ghlacadh sa phróiseas déanta plean. Cuireadh leis seo le ceardlanna fíorúla le ranganna mac léinn agus thug sé an deis an próiseas déanta plean a nascadh le curaclam na scoile. Ghlac Coláiste Pobail na Scairbhe páirt i seisiún fíorúil beo le baill tofa Cheantar Bardasach Chill Dalua chun a gcuid tionscadal a chur i láthair agus chun plé a dhéanamh leis na hionadaithe áitiúla. Cur chuige nuálach a bhí anseo chun rannpháirtíocht dhíreach a bhunú idir daltaí scoile agus ionadaithe tofa i dtimpeallacht an tseomra ranga.
Plean Forbartha Chontae na Chláir 2022-2028 Cuireadh tús leis an bpróiseas reachtúil dhá bhliain chun Plean Forbartha Contae nua 2022-2028 a ullmhú an 18 Meán Fómhair, 2020. Leagfaidh an Plean Forbartha Contae nua an straitéis fhoriomlán amach maidir le pleanáil cheart agus forbairt inbhuanaithe an chontae thar thréimhse sé bliana. Cuireadh tús leis an bpróiseas le tréimhse ocht seachtaine de chomhairliúchán poiblí réamhdhréachta a cuireadh, trí shrianta Covid-19, chun cinn ar bhealaí éagsúla le béim ar leith ar rannpháirtíocht fhíorúil. Áiríodh air seo Páipéar Saincheisteanna a ullmhú agus físeán a tháirgeadh chun spéis, rannpháirtíocht agus díospóireacht a spreagadh chun na príomhcheisteanna ba cheart a bheith mar fhócas sa Phlean Forbartha a aithint, a cuireadh ar leathanach gréasáin tiomnaithe do Phlean Forbartha Chontae an Chláir 2022 -2028 agus cuireadh suas iad ar mheáin shóisialta na Comhairle. Le rannpháirtíocht fhairsing le bunscoileanna agus
Leanfaidh an próiseas ar aghaidh trí 2021 nuair a bheidh deiseanna breise ann chun dul i mbun comhairliúcháin phoiblí ag céim ar leith, agus críochnóidh an próiseas nuair a ghlacfar Plean Forbartha Contae an Chláir 2022-2028 i mí Mheán Fómhair 2022.
74
Plean Feabhsúcháin Áise Loch Bhaile Uí Áille
Straitéis Feabhsúcháin na Ceapaí Suíonn sráidbhaile na Ceapaí ar imeall bhaile Chill Rois ar Shlí an Atlantaigh Fhiáin. Aithníodh é mar shráidbhaile a bhfuil acmhainneacht mhór ann mar gheall ar a shuíomh muirí agus a charachtar agus a scála geanúil. Cheap Comhairle Contae an Chláir foireann deartha, faoi stiúir Helena McElmeel Architects, chun anailís a dhéanamh ar an sráidbhaile atá ann agus fís nua a mholadh dá fhorbairt sa todhchaí. Bhreathnaigh an staidéar ar an sráidbhaile agus an nasc atá aige leis an bhfarraige, leis an gcé agus leis an trá agus rinne sé iarracht na taitneamhachtaí seo a chomhdhlúthú trí idirghabhálacha nua. Mhol an staidéar athfhorbairt a dhéanamh ar éadan na trá agus áiseanna nua turasóireachta agus áineasa a thógáil. bhí an próiseas bunaithe ar chomhairliúcháin phoiblí agus ar dhlúthchomhar le grúpaí pobail agus páirtithe leasmhara. Tugadh an tuarascáil chun críche go déanach in 2020, agus soláthróidh sí creatlach luachmhar d’fhorbairt an tsráidbhaile sa todhchaí.
Sheol an Rannóg Pleanála Chomhairle Contae an Chláir, Bailte Slachtmhara Ghort Lomán agus Cuideachta Forbartha Áitiúil an Chláir (CLDC) Plean Feabhsúcháin Taitneamhaí Loch Bhaile Uí Áille go hoifigiúil an 22 Eanáir, 2020. Glacadh le cur chuige nua maidir le comhoibriú pobail in ullmhú Phlean Feabhsúcháin Áise Loch Bhaile Uí Áille tríd an bpobal a chur i gcroílár an tionscnamh plean feabhsúcháin
Máistirphlean Inis Díomáin Tá foireann ildisciplíneach ceaptha ag Comhairle Contae an Chláir, mar aon lena comhpháirtithe Cuideachta Forbartha áitiúil Clare agus foireann baile Inis Díomáin, faoi stiúir Helena McElmeel Architects chun Máistirphlean a chríochnú do láithreáin le baile Inis Díomáin. Féachann an Máistirphlean le tógáil ar mholtaí reatha Chomhairle Contae an Chláir atá i bhfeidhm a bhaineann leis an gcrosbhealach nua droichid atá beartaithe don bhaile agus leis na hoibreacha uasghrádaithe atá le déanamh ar an bPríomhshráid, Inis Díomáin. Déanfaidh an staidéar iniúchadh ar acmhainneacht an tsráiddreach atá ann agus a thimpeallacht thógtha d’fhonn forbairt an bhaile a threorú ar bhealach dearfach. Cuimseoidh sé freisin straitéis nua comharthaíochta agus plean feabhsúcháin sráiddreacha, a fhéachann le taithí an chuairteora agus na gcónaitheoirí a fheabhsú. Cuirfear an staidéar i gcrích in 2021 agus soláthróidh sé treoirphlean luachmhar d’fhorbairt an bhaile sa todhchaí.
seo. Léiríonn rannpháirtíocht bhailte slachtmhara Ghort Lomán ag glacadh lena ról ceannais agus catalaíoch maidir leis an bpobal a shíneadh amach agus a thabhairt le chéile, in éineacht leis an gcomhoibriú agus an tacaíocht ó LEADER, an CLDC, Ceantar Bardasach Insa agus Rannóg Phleanála Chomhairle Contae an Chláir an cur chuige láidir comhoibritheach a glacadh le haghaidh an tionscnamh seo. Chomhlíon an cur chuige seo an dúshlán plean a fhorbairt a bhainfidh cothromaíocht amach idir freastal ar riachtanais an phobail agus príomhúsáideoirí le cosaint na hacmhainne nádúrtha uathúil tábhachtach seo. Chuir sé fís fhadtéarmach agus mothú láidir úinéireachta ar an taitneamhacht ar fáil ag cinntiú go ndéanfar í a chosaint agus go dtabharfar aire di sa todhchaí. Cuirfidh sé acmhainn dochreidte ar fáil do gach earnáil den daonra chun taitneamh a bhaint aisti, saolta a fheabhsú agus
75
Clár na Láithreán Tréigthe
cur le sláinte agus folláine gach duine. Mar an chéad phlean dá chineál d’Áis Loch Bhaile Uí Áille, is é an treoirphlean le haghaidh taitneamhachta áineasa inbhuanaithe sa todhchaí a threoróidh cinntí maidir le bainistíocht agus infheistíocht sa todhchaí i Limistéar Feabhsúcháin Taitneamhachta Loch Bhaile Uí Áille.
I rith na bliana, rinne an Rannóg Phleanála measúnú ar thailte ar fud an chontae ina bhféadfadh an tobhach iarratas a dhéanamh de réir fhorálacha an Achta um Athghiniúint Uirbeach agus Tithíocht 2015 (arna leasú 2018). Rinne an Bord Pleanála roinnt achomhairc a chinneadh maidir le suíomhanna a moladh le háireamh ar Chlár Láithreán Folamh na Comhairle. Tar éis na hachomhairc sin a dhearbhú, chuir an tÚdarás Pleanála tús leis an bpróiseas chun luachálacha a ullmhú ar na láithreáin agus leanfaidh sé ag déanamh monatóireachta ar na tailte agus ag plé le húinéirí talún le linn 2021.
Straitéis Feabhsúcháin Chora Finne Cuireadh tús le hobair ar ullmhú Straitéise Feabhsúcháin Sráide do Chora Finne in 2020 agus leanfaidh sé ar aghaidh go 2021. Chuir Comhairle Contae an Chláir agus na Seirbhísí Páirceanna agus Fiadhúlra náisiúnta tús leis an bpróiseas a d’oibrigh le chéile chun sainchúram a fhorbairt don Straitéis. Féachann an Straitéis um Fheabhsúchán Chora Finne le hacmhainn an tsráidbhaile agus a ghaireacht don bhoirinn a uasmhéadú trí idirghabhálacha tuisceanacha íogaire. Féachfaidh an Straitéis le suíomh oiriúnach a shainaithint agus dearadh a fhorbairt d’Ionad Cuairteoirí agus Saoráid Riaracháin Páirc náisiúnta náisiúnta do SPFN, feabhsuithe ar an bhfearann poiblí a sholáthar trí phlean feabhsúcháin sráid-dreacha agus eispéireas na turasóireachta a fheabhsú trí straitéis nua comharthaíochta a fhorbairt. Samhlaítear go gceapfar an príomhfhoireann Dearaidh ailtire/dearthóra uirbigh i mí an Mhárta 2021, d’fhonn an Straitéis a chur i gcrích roimh dheireadh 2021.
Caomhnú ailtireachta I rith 2020, eisíodh 22 dearbhú faoi Alt 57 maidir le hoibreacha ar struchtúir chosanta. Tugadh tacaíocht don phobal, do bhaill tofa, do bhailte slachtmhara agus do ghrúpaí pobail ar shaincheisteanna caomhnaithe éagsúla. Chuir an Roinn Cultúir, Oidhreachta agus Gaeltachta maoiniú ar fáil do struchtúir agus d’fhoirgnimh chosanta in ACAanna in 2020 tríd an Scéim Infheistíochta Oidhreachta tógtha (BHIS) agus an Ciste Struchtúir Stairiúla (HSF). San iomlán, cuireadh deontais de luach iomlán de €60,000.00 ar fáil chun cabhrú le hoibreacha ar ocht dtionscadal faoin BHIS agus soláthraíodh €35,000 de chúnamh deontais faoin HSF maidir le hoibreacha do Séadchomhartha Uí Chonail, Inis.
Seiceáil Sláinte Lár Bhaile Inse Rinneadh suirbhé ar úsáidí talún Lár Bhaile Inse don Inis in 2020 agus tá sé ar fáil ón Rannóg Phleanála.
76
Lóiste an Túirín, Cill Rois Bhí an seachadadh bunaithe ar chur chuige comhoibritheach idir Cumann Staire Chill Rois agus Dúiche, Comhairle Contae an Chláir agus an Chomhairle Oidhreachta ag soláthar spáis don phobal áitiúil a mbeidh siad freagrach as agus ag an am céanna ag caomhnú foirgneamh tábhachtach.
D’oscail Comhairle Contae an Chláir Lóiste an Túirín go hoifigiúil, Cill Rois ar 22 Meán Fómhair, 2020. Is sainchomhartha suntasach é lóiste an túirín i mbaile Chill Rois a rialaíonn rochtain idir an baile agus diméin Eastáit Vandeleur. Fuair an tionscadal seo maoiniú faoi Thionscnamh na mBailte Stairiúla 2019 atá ina chomhpháirtíocht idir an Chomhairle Oidhreachta, an Roinn Cultúir, Oidhreachta agus na Gaeltachta le Comhairle Contae an Chláir ag soláthar maoinithe chomhoiriúnaigh.
77
chun leasa na bithéagsúlachta. Chuir an tuarascáil seo, mar aon le comhairliúchán foirne agus Ceistneoir Bithéagsúlachta, bonn eolais faoi fhorbairt an Lámhleabhair Acmhainní Bithéagsúlachta.
Oidhreacht Plean Uile-Éireann um Phailineoirí An 3 Feabhra, shínigh Comhairle Contae an Chláir creat-chomhaontú leis an Ionad Sonraí Bithéagsúlachta náisiúnta chun tabhairt faoi ghníomhartha chun tacú le pailneoirí i gContae an Chláir. is tionscnamh trasearnála é an Plean Pailneoirí Uile-Éireann, faoi stiúir an Ionaid Náisiúnta Sonraí Bithéagsúlachta le húdaráis áitiúla, feirmeoirí, gnóthaí, scoileanna agus pobail áitiúla chun tacú le pailineoirí cosúil le beacha. Agus í ina Comhpháirtí ar Phlean Uile-Éireann um Phailineoirí, aontaíonn Comhairle Contae an Chláir: • tacú le héiteas an Phlean Uile-Éireann um Phailineoirí agus breithneoidh sé an Plean ina beartais, ina pleananna agus ina cinntí bainistíochta nuair is féidir
Meastar go gcuirfear an Lámhleabhar Acmhainní Bithéagsúlachta (lena n-áirítear na Nósanna Imeachta Comhshaoil maidir le Fálta Sceach, Draenáil, Bainistíocht Féaraigh agus Bainistíocht Crann agus Úsáid Luibhicídí) i gcrích go luath in 2021 agus seachadfar gné oiliúna ar úsáid an Lámhleabhair chuig Foireann Chomhairle Contae an Chláir i R1 2021.
Láithreáin Taispeána Bithéagsúlachta Críochnaíodh an tionscadal Láithreáin Taispeána bithéagsúlachta in 2020 ó mhaoiniú a fuarthas ón gComhairle Oidhreachta, agus trí mhaoiniú Spreagtha Iúil ó Phlean Gníomhaíochta na Bithéagsúlachta náisiúnta, agus mar thoradh air sin taispeánadh dea-chleachtas limistéarbhunaithe go hinláimhsithe i mbainistiú talún poiblí chun leasa bithéagsúlacht agus caomhnú an dúlra, lena mbaineann na páirtithe leasmhara ábhartha go léir. Roghnaíodh 10 Suíomh Taispeántais do Bhainistíocht Bithéagsúlachta agus rinneadh suirbhé orthu, tiomsaíodh liosta speiceas i gcomhpháirtíocht leis na daoine ábhartha a bhainistíonn na suíomhanna seo agus leis na Ceantair Bardasacha agus leis an bpobal áitiúil.
• breithniú a dhéanamh ar na gníomhartha atá bunaithe ar fhianaise sa doiciméad treorach, Comhairlí: Gníomhartha chun cabhrú le pailineoirí, agus chun gníomh amháin a thacaíonn le pailineoirí a dhéanamh sa chéad bhliain ag síniú suas agus ag pleanáil chun trí cinn eile ar a laghad a dhéanamh laistigh de na cúig bliana ina dhiaidh sin. Liostaítear sa treoirdhoiciméad 30 gníomh féideartha
• An fhoireann Phlean Uile-Éireann um Phailineoirí (laistigh den Ionad Sonraí Bithéagsúlachta náisiúnta) a nuashonrú ar na gníomhartha dearfacha pailneora a rinne an t-údarás áitiúil a phleanáil, a chur i bhfeidhm nó a chothabháil ag deireadh gach bliana, nuair a dhéantar teagmháil leo, chun cabhrú linn a gcuid oibre a chur chun cinn.
Ba iad na suíomhanna a roghnaíodh ná Páirc Smythe, Inis, Bogaigh na Sionainne, an tSionainn, limistéar na Faiche Poiblí ar bhóthar Chuar an Chláir i gCill Rois, Rinn na mBan, Baile Uí Chogaráin, Cill Dalua, páirc phoiblí gar don Eaglais i Sráid na Cathrach, limistéar triantánach ag acomhal Lios Ceannúir/Bóthar Inis Díomán sa Leacht, bóthar poiblí idir Inis Díomán agus an Leacht, limistéar picnice trasna ó Eaglais Inis Díomán ar Bhóthar an Leachta, Páirc Chois Abhann, an Scairbh, Reilig Bhaile Uí Chanann, Míleac.
Foireann Dea-Chleachtais Bithéagsúlachta an Chláir - Tionscadal Lámhleabhar agus Oiliúna Críochnaíodh an chéad chéim den tionscadal seo in 2020 agus bhí tuarascáil Anailíse Bearna ann, inar cuimsíodh athbhreithniú ar chleachtais oibre reatha agus scrúdú ar an acmhainn bithéagsúlachta atá ar fáil d’fhoireann Chomhairle Contae an Chláir d’fhonn riachtanais oiliúna a aithint agus scrúdú a dhéanamh ar an gcaoi a bhféadfar cleachtais a athrú
Dáileadh na tuarascálacha deiridh agus moltaí na Láithreán Taispeána bithéagsúlachta ar an
78
in Inis, Cill Rois, Cuinche, Tuaisceart an Chláir, an Gheata Bán, an Scairbh, Cill Dalua agus Tuaim Gréine. Ní raibh Gabhláin Ghaoithe ag go leor dár mbaile agus sráidbhailte ar nós an Leacht, Cora Finne agus Sráid na Cathrach. I bhfianaise an líon an-íseal de Ghabhláin Ghaoithe phórúcháin sa Chlár, cheannaigh Comhairle Contae an Chláir líon beag boscaí neadacha éan ionas go dtógfaí pobail agus teaghlaigh ar fhoirgnimh de réir mar a thagann deiseanna chun cinn. Cuirfear brící neadacha gabhlán gaoithe agus boscaí neadacha ar fáil d’úinéirí tí in 2021 chun foirgneamh a spreagadh chun deiseanna do shuíomhanna neadacha Ghabhlán Gaoithe a choinneáil agus a fhorlíonadh i bhfoirgnimh oiriúnacha
mbainistiú de 10 ar na páirtithe leasmhara ábhartha.
Iniúchadh agus Suirbhé ar Thobar Naofa an Chláir De bhun mhaoiniú na Comhairle Oidhreachta críochnaíodh suirbhé ar Thobair Naofa ar fud an chontae in 2020. Bhreathnaigh an suirbhé ar an 241 Tobar Naofa i dTaifead na Séadchomharthaí agus na nÁiteanna do Chontae an Chláir agus chuaigh sé i dteagmháil le go leor de na pobail áitiúla a mbíonn claonadh acu leis na háiteanna naofa seo. Mar thoradh air seo tiomsaíodh bunachar sonraí cuimsitheach faisnéise. Tá sé beartaithe go n-iarrfar maoiniú breise in 2021 chun an bunachar sonraí seo a chur ar fáil don phobal le súil go n-ardófar feasacht agus eolas ar an oidhreacht shaibhir a bhaineann le Tobair Naofa agus a suíomhanna.
Dámhachtainí Oidhreachta Náisiúnta Bhí na Dámhachtainí Oidhreachta Náisiúnta ar siúl beagnach agus bhí siad á n-óstáil ag an gComhairle Oidhreachta. Aithníonn na Dámhachtainí iarrachtaí daoine aonair, theaghlaigh agus ghrúpaí pobail ar fud na hÉireann chun caomhnú, cosaint agus cur chun cinn oidhreacht thógtha, nádúrtha agus chultúrtha na hÉireann a chinntiú.
Seachtain na hOidhreachta Ní raibh Seachtain na hOidhreachta sa Chlár 2020 (15 Lúnasa - 23 Lúnasa) cosúil le haon cheann eile, áit a raibh an fócas ar thionscadail oidhreachta a chruthú a d’fhéadfaí a thaispeáint ar líne. Cláraíodh níos mó ná 33 tionscadal Sheachtain Oidhreachta an Chláir ó gach cearn den chontae agus tá cuid de na tionscadail seo fós inrochtana ar shuíomh gréasáin Sheachtain na hOidhreachta.
Bronnadh Dámhachtain Sheachtain Oidhreachta Contae an Chláir 2020 ar Ghrúpa Oidhreachta agus Fiadhúlra Bhaile an Chláir as a thionscadal, “Clarecastle on Film in the 1950s”. Is éard a bhí i gceist leis an scannán fionnachtain agus athchóiriú sean-phictiúrlann a tógadh i nDroichead an Chláir sna 1950idí, a thaispeánann gnéithe den sráidbhaile a d’athraigh agus, go háirithe, díluchtú long ag Cé Dhroichead an Chláir. Bhunaigh eagraithe an tionscadail suíomh gréasáin, leathanaigh Facebook agus Instagram, áit a bhfuil bailiúcháin de sheanghrianghraif, foilseacháin, cáipéisí taighde agus go leor eile ar taispeáint.
Seachtain na Bithéagsúlachta Reáchtáladh Seachtain na Bithéagsúlachta ón 22 go 29 Bealtaine agus d’úsáid Comhairle Contae an Chláir raidió Clare FM chun aird a tharraingt ar “Dawn Chorus” agus chun an spéis athnuaite in amhrán éan a spreagadh agus mar chuid de Thionscnamh Folláine Chomhairle Contae an Chláir. Ina theannta sin, chuir Comhairle Contae an Chláir fógraí faisnéise ar Clare FM chun bithéagsúlacht agus pailineoirí a chur chun cinn a reáchtáladh le linn Sheachtain na Bithéagsúlachta.
Ainmníodh Tionscadal Ghrúpa Leaba Shíoda mar an dara háit sa chatagóir ‘Gradam Oidhreachta an Oideachais’ don tionscadal, ‘Leaba Shíoda Ar Scoil - Turas Oideachais.’ D’inis an tionscadal seo scéal an oideachais i gceantar Leaba Shíoda ar feadh na n-aoiseanna ó chur síos a dhéanamh ar an gcaoi ar sháraigh muintir na háite go leor dúshlán le linn na laethanta pionóis go dtí an lá inniu, le
Suirbhé Gabhláin Ghaoithe Chontae an Chláir 2020 Taispeánann torthaí deiridh Shuirbhé Swift Chontae an Chláir 2020 go bhfuil daonra an-bheag de Swift fágtha, agus nach bhfuil ann ach 56 nead Ghabhlán Gaoithe nó péire pórúcháin. Deimhníodh líon íseal péirí pórúcháin
79
amlínte dochta agus bhí ró-shuibscríobh ó úinéirí séadchomharthaí leasmhara i gContae an Chláir nuair a fógraíodh é i mí Mheán Fómhair 2020. Tá an Roinn Pleanála ag obair chun cabhrú le pobail leas a bhaint as an deis maoinithe seo ar cheart a fhógairt arís go luath in 2021.
hoscailt de scoil nua sa bhliain 1975. Tháinig Bogaigh Phobail bhaile na Sionainne sa dara háit sa chatagóir ‘Dámhachtain Oidhreachta Uisce’ don ‘Tionscadal Bogaigh Pobail Bhaile na Sionainne’, tionscnamh chun taitneamhacht tarraingteach a fhorbairt laistigh den bhaile a chuireann bithéagsúlacht chun cinn agus a fheabhsaíonn luach pobail an láithreáin, agus rud a fhágann go mbeidh sé so-úsáidte agus inrochtana.
Bainistíocht forbartha iarratais phleanála Ba é 1,013 líon na n-iarratas pleanála a fuarthas in 2020, cosúil leis na huimhreacha a fuarthas in 2018 agus 2019. Ina theannta sin bhí ocht n-iarratas forbartha féin de chuid Údarás Áitiúil Chuid VIII, agus bhí forbairtí tithíochta i measc cuid acu, agus ceadaíodh 26 áitreabh nua san iomlán. Rinneadh cinntí maidir le 848 iarratas pleanála, ar deonaíodh 786 (92.7 faoin gcéad) díobh agus diúltaíodh 62 (7.3 faoin gcéad). Seasadh le 34 cinneadh ó Chomhairle Contae an Chláir as na 44 iarratas a shocraigh an Bord Pleanála i rith na bliana.
Clár um Glacadh le Séadchomhartha Le maoiniú ón gComhairle Oidhreachta tríd an gclár Éire Ildánach / Glacadh le Séadchomhartha, rinne bailte slachtmhara Chill Mhuire Measúnacht Tionchair ar Oidhreacht Ailtireachta mar aon le hoibreacha caomhnaithe éigeandála chuig an Áith Aoil d’fhonn é a dhéanamh mar cheann scríbe oidhreachta inrochtana don phobal áitiúil. Tá tuilleadh oibreacha caomhantais chun an pota sainiúil le líne bríce a chaomhnú beartaithe mar chuid den chéad chéim eile d’oibreacha.
Fiosrúcháin réamhphleanála: Tionóladh 274 comhairliúchán réamhphleanála san iomlán i rith na bliana chun a chur ar chumas iarratasóirí prionsabal a gcuid tograí a phlé saor in aisce le hoifigeach pleanála Comhairle.
Choimisiúnaigh an Grúpa Tionscadal Leaba Shíoda, le maoiniú ón Scéim Uchtála Séadchomhartha, suirbhé éiceolaíoch ar Fhort Chill Choirín agus a phurláin láithreach agus tuarascáil chaomhnaithe.
Ciste Séadchomhartha Pobail
Ranníocaíochtaí Forbartha
Den chéad uair d’fhógair an Roinn Tithíochta, Rialtas áitiúil agus Oidhreachta an Ciste Séadchomhartha Pobail den chéad uair. Tá an Ciste chun tacú le caomhnú ár n-oidhreachta seandálaíochta. Tá ceann de na dlúis séadchomharthaí is airde ag Contae an Chláir in aon chontae in Éirinn agus tá sé saibhir go háirithe i séadchomharthaí páirce luath agus lonnaíochtaí eaglasta. Tá thart ar 7,500 láithreán seandálaíochta ar eolas agus go leor eile nár aimsíodh sa chontae. Tá níos mó ná 170 reilig stairiúla sa chontae, gan Cillíní nó reiligí leanaí san áireamh. Bhí an-chiste ag an gCiste Séadchomharthaí ag an Roinn Cultúir, Oidhreachta agus Gaeltachta
Bailíodh suim de €2,693,292 le linn 2020. Soláthraíonn na ranníocaíochtaí seo maoiniú i dtreo clár oibre caipitil ar raon seirbhísí, lena n-áirítear bóithre, taitneamhacht, pobal, áineas agus páirceáil. Leanann an Chomhairle ag bailiú ranníocaíochtaí uisce agus séarachais thar ceann Uisce Éireann ar cheadanna pleanála a deonaíodh roimh 1 Eanáir, 2014.
80
Críochnaíodh conarthaí go mór ar na forbairtí seo a leanas le linn 2020 (i dteannta le hoibreacha ar roinnt forbairtí níos lú ar fud an chontae):
Dlí Pleanála a Fhorfheidhmiú Bhí an Rannán Forfheidhmithe den Roinn Pleanála gnóthach le linn 2020 agus tá achoimre ar an ngníomhaíocht sa tábla seo a leanas: líon na ngearán a fuarthas 198 Líon na gcásanna a imscrúdaíodh 127 Litir rabhaidh a eisíodh 150 Fógraí forfheidhmithe a eisíodh 12 Cásanna dlí a thionscnaíodh 1 Comhaid ar dúnadh 120
• Ard na Coille, Inis Díomáin • Coill an Stócaigh & Woodstock View Inis • Gort na mBlath / Rath Bán / Lios Ard, Inis • Mountclare, Cnoc an Chláraigh Droichead an Chaisleáin • Bóthar an Ruáin, Cora Chaitlín • Dún Áras, an tSionainn
Ghlac Comhairle Contae an Chláir sé eastát tithíochta déag (16) i gceannas in 2020. Rinneadh dul chun cinn maidir le go leor eastát eile a chríochnú trí chaidreamh le sealbhóirí bannaí, forbróirí, conraitheoirí agus cónaitheoirí.
• Cluain Alainn, an tSionainn • Ascaill Dhún Aras, an tSionainn • Fearann na Creige, Baile na Caillí • Ascaill Bhaile Ó gCathasaigh, an tSionainn • Clochan na Mara / Céide an Draighin, Lios Ceannúir.
Rinne an fhoireann i gceannas sa Roinn Pleanála faireachán réamhghníomhach ar 16 fhorbairt nua atá á dtógáil le linn 2020. Ba cheart go gcinnteodh an mhonatóireacht leanúnach seo ar eastáit, cé go bhfuil siad dian ar acmhainní, go gcríochnófar forbairtí tithíochta sa todhchaí ar chaighdeán níos airde agus go mbeadh próisis um ghlacadh ar láimh a bheith níos simplí.
I bhforbairtí nach leor na bannaí, ar chúiseanna éagsúla, chun na hoibreacha riachtanacha a chur i gcrích, táthar ag súil go mbeadh scéim dreasachta náisiúnta, cosúil leis an scéim a chuir an Roinn ar fáil in 2016, ar fáil don Chomhairle, a chuideodh léi forbairtí den sórt sin a chur i gcrích.
Lean an Roinn Pleanála ag tabhairt pleananna réitigh láithreáin chun críche agus ag socrú go gcuirfí conarthaí oibreacha feabhais i bhfeidhm ar roinnt eastáit ina raibh an Chomhairle ag fáil airgid bannaí.
81
Campas LIT Inse
Bainistíocht Mhaoine
Aithníodh obair Chomhairle Contae an Chláir maidir leis an bhfoirgneamh ar Shráid bindon a fháil agus a athchóiriú mar chéad champas buan tríú leibhéal Inis d’institiúid teicneolaíochta Luimnigh (LIT) ar leibhéal náisiúnta tríd an dámhachtain a bhaint amach ag Cumann Comhaltaí an Údaráis áitiúil (lAMA) as an ‘foirgneamh Oideachais is fearr’. Rinne Uachtarán na hOllscoile, an tOllamh Vincent Cunnane, comhghairdeas le Comhairle Contae an Chláir as dea-aitheantas bheith tugtha dá cuid oibre ag na gradaim iomráiteacha seo agus is fianaise é an LIT, Campas Inse, ar an méid is féidir a bhaint amach trí chomhpháirtíocht láidir oibre idir comhlachtaí poiblí agus eagraíochtaí.
Chuir an tAonad Bainistíochta Maoine roinnt tionscadal athchóirithe réadmhaoine chun cinn i rith na bliana, mar a shonraítear thíos. Ina theannta sin, rinneadh dul chun cinn suntasach maidir le teideal ar mhaoin faoi úinéireacht na Comhairle a cheartú agus a chlárú agus déileáil le ceisteanna ón bpobal. Tugann an Chomhairle maoin ar léas agus ceadúnais do go leor grúpaí pobail agus tá roinnt léasanna tráchtála aici freisin agus bainistítear iad seo mar phríomhthacaíocht do stiúrthóireachtaí eile. Tá léasanna agus díolacháin fadtéarmacha faoi réir cheadú na Comhairle tofa. Taispeánann an tábla thíos líon na nidirbheart réadmhaoine a chuir an tAonad Bainistíochta Maoine i gcrích in 2020.
Cineál idirbhirt léas maoine / foirgnimh ceadúnas chun maoin / foirgneamh a úsáid Comhaontú innilte do thailte Gníomhas aistrithe sínithe Gníomhas ceartaithe sínithe
líon 4 9 18 9 3
82
83
Tionscadal cuibhrinn na Sionainne
Tionscadal campais Bhóthar Chuinche
Le linn 2019, fuarthas suíomh nua ag Baile Ó gCathasaigh chun na cuibhrinn sa tSionainn a athlonnú óna suíomh reatha in Oileáin Mheánaigh, toisc go raibh an limistéar talún seo ag teastáil chun an reilig a shíneadh. Críochnaíodh tógáil an cheantair do na 39 cuibhreann go luath in 2020 agus cé go raibh drochthionchar ag an bpaindéim Covid-19 air, bhí na cuibhrinn ina moil ghníomhaíochta le linn an tsamhraidh 2020 agus tá ag éirí go maith leo, agus tá liosta feithimh ann anois chun cuibhreann a fháil. Bhunaigh sealbhóirí na cuibhrinn Cumann Leithroinnte nua agus bíonn sé i dteagmháil go rialta leis an gComhairle maidir le cúrsaí oibríochta.
Cuireadh tús le hobair ar athchóiriú seanfhoirgnimh folamh in Eastát Tionscail Bhóthar Chuinche in Inis in 2019 do cheanncheathrú Cosanta Sibhialta nuaaimseartha le saoráidí iomlána d’Oibrithe Deonacha Cosanta Sibhialta an Chláir (90 ball deonach gníomhach faoi láthair), áiseanna oiliúna agus limistéar le stóráil agus cabhlach na bhfeithiclí oibríochta a úsáideann Cosaint Shibhialta a bhainistiú.
Cuimsítear sa chabhlach trí otharcharr faoi láthair, trí jíp 4x4, feithicil cumarsáide, veain cuardaigh & tarrthála, mionbhus agus veain tacaíochta oibríochta, chomh maith le dhá bhád, árthach uisce tarrthála amháin agus rafta tarrthála. Beidh ionad bainistíochta taifead san fhoirgneamh do Chomhairle Contae an Chláir freisin. Comhlánóidh an campas nua seo ár gcuspóir na seirbhísí is féidir linn a sholáthar do mhuintir an Chláir a mhéadú, meallfaidh sé saorálaithe nua agus ligfidh sé oiliúint a sholáthar ag an leibhéal is airde is féidir. Cuirfidh an tsaoráid oiliúna scóip ar fáil go háirithe chun comhoibriú le páirtithe eile san áis. Cé gur cuireadh an obair ar sos le linn srianta Covid-19, le linn an tsamhraidh 2020, ghlac an Chosaint Shibhialta seilbh ar a láithreán buan nua.
84
Bainistíocht saoráide
Athchóiriú de bhotháin trá ag Cill Chaoi
Bearta a fheabhsú agus monatóireacht a dhéanamh orthu chun a chinntiú go gcomhlíonann na hionaid oibre agus na socruithe d’fhoireann agus do bhaill tofa riachtanais phlean freagartha na Comhairle agus bhí an treoir náisiúnta agus FSS ar Covid-19 mar phríomhthosaíocht dár bhfoireann Saoráidí in 2020.
Rinneadh trí bothán trá i gCill Chaoi a athchóiriú go hiomlán agus chruthaigh siad an-spleodar i gCill Chaoi de réir mar a uasmhéadaíodh acmhainn na struchtúr stairiúil seo. Is iontach an rud é leithreas poiblí inrochtana a sholáthar i lár na trá do gach úsáideoir trá. Tugadh painéal gréine don Chomhairle agus tá sé suiteáilte ar an bhfollán garda tarrthála, rud a sholáthraíonn foinse inbhuanaithe uisce te.
Rinneadh soilsiú ar an Áras chun tacú le heagraíochtaí agus ócáidí éagsúla i rith na bliana, lena n-áirítear tréimhse na Nollag.
Tionscadal uasghrádaithe ar Mhúsaem an Chontae
Corrthrádáil Faoin Acht um Chorrthrádáil 1995, agus na fodhlíthe a rinneadh faoi, tá an Stiúrthóireacht um Fhorbairt Gheilleagrach freagrach as corrthrádáil a riaradh i gContae an Chláir. Caithfidh ceadúnas corrtrádála bailí a bheith ag gach corrthrádálaí, a bhíonn ag trádáil ar spás poiblí. Le linn 2020 deonaíodh na ceadúnais seo a leanas do Chontae an Chláir agus, go ginearálta, chuaigh Covid-19 i bhfeidhm go mór ar leibhéil ghníomhaíochta agus trádála agus cuireadh na gnáthfhéilte agus imeachtaí ar ceal.
Críochnaíodh an obair dhearaidh in 2020 agus tá infheistíocht i dtairiscint an mhúsaeim i gceist leis an tionscadal seo trí chion na spáis a mhéadú do Mhúsaem an Chontae chun carr Dodge Eamon De Valera i 1947 a ionchorprú, ag athnuachan an spáis don oifig turasóireachta chun go mbeidh sé níos fáiltí agus uasghrádú a dhéanamh ar an seomra cruinnithe, spás oifige agus spás ceaintín / sos ar an gcéad agus an dara hurlár. Faoi réir srianta Covid-19, is dóigh nach dtosófar ar oibreacha ach in 2021.
Ceadúnais bhliantúla
Ag tacú le hoideachas bunscoile Faoi chomhaontú náisiúnta, oibríonn Comhairle Contae an Chláir leis an Roinn Oideachais agus Scileanna chun suíomhanna a fháil do scoileanna nua. Fuair an Chomhairle tailte i gCill Rois do Gaelscoil Uí Choimín, a d’oscail 25 bliain ó shin ar dtús.
Inis Cill Chaoi Inis Díomáin Cé Dhúlainn Cill Dalua Ceadúnais iomlána a eisíodh in 2020 Cill Rois - 1 Aonach Capall Líon Iomlán na gceadúnas imeachta in 2020
Chomhaontaigh an Chomhairle tailte sa tSionainn a dhíol leis an Roinn Oideachais chun scoil nua a sholáthar do Gaelscoil Donnacha Rua. Cuirfidh an Roinn é seo ar aghaidh anois go dtí an chéim phleanála in 2021, a thabharfaidh foirgnimh bhuana agus todhchaí gheal don scoil. Tá an Chomhairle ag obair leis an Roinn Oideachais chun suíomh a fháil in Inis do shuíomh scoile nua le haghaidh Ag Foghlaim Le Chéile Inse agus tá cainteanna ar siúl ina leith seo.
85
Ceadúnais imeachta speisialta
11 11 1 1 16 40
4
40
4
I measc na gclár, bhí ábhair ar nós Tosaigh Do Ghnó Féin, Margaíocht, Forbairt Bainistíochta, Bainistíocht Airgeadais agus Margaíocht Dhigiteach.
Láithreáin thréigthe Le linn 2020, aistríodh feidhm na suíomhanna tréigthe chuig an Stiúrthóireacht Gheilleagrach. Tá athbhreithniú á dhéanamh ar na comhaid, na suíomhanna agus na hairíonna go léir ar Chlár na Láithreán Tréigthe agus tógfaidh sé tamall. Bhí freagra dearfach ann ar chuid den chaidreamh le húinéirí láithreán tréigthe agus cé go raibh srianta ar oibreacha a dhéanamh, réitíodh roinnt comhad. Tionóladh cruinnithe réamhphleanála maidir le roinnt suíomhanna agus tá roinnt oibreacha críochnaithe nó beartaithe ag úinéirí chun láithreáin a dhéanamh neamh-thréigthe. Tugann an tábla thíos léargas ar an ngníomhaíocht sa bhliain 2020. Gníomhaíocht láithreáin tréigthe in 2020
líon
líon na ngearán nua
19 0
líon na bhfógraí Alt 8(2) arna neisiúint - Rún dul isteach ar
Ina theannta sin, reáchtáil OFÁ an Chláir 14 Clár um Thosaigh Do Ghnó féin chun gnólachtaí nuathionscanta a spreagadh agus chun cabhrú leo. Bhí 181 rannpháirtí sna cúrsaí seo. Bhí an mheantóireacht mar phríomhthosaíocht le 350 tasc meantóireachta “duine le duine” ar siúl. D’fhonn oiriúnú do threochtaí paindéime agus ríomhthráchtála Covid-19, rinne 439 fiontar iarratas ar Dhearbháin Thrádála ar líne in 2020, méadú suntasach ó 34 an bhliain roimhe sin. Ina theannta sin, cuireadh maoiniú dar luach €678,000 san iomlán ar fáil do 397 gnó chun a chur ar a gcumas dul i dteagmháil le comhairleoirí gairmiúla faoin Scéim Leanúnachais gnó a bhfuil sé mar aidhm aici cosán a nascleanúint trí na dúshláin a bhaineann le Covid-19. I bhfianaise an suaitheadh eacnamaíochta seo, lean líon na ndeontas féidearthachta, prímeála agus leathnú gnó a ceadaíodh ag dul i méid ar fhigiúirí 2018 agus 2019 agus fuair 28 fiontar cead maoinithe de bheagán os cionn €650,000.
ar Chlár na Láithreán Tréigthe líon na bhfógraí Alt 8(7) arna n-eisiúint - - Iontráil ar Chlár na
0
Láithreán Tréigthe líon na bhfógraí Alt 11 arna n-eisiúint
0
D’ainneoin na ndúshlán a bhaineann le scaradh sóisialta agus dianghlasála, leanamar lenár rannpháirtíocht réamhghníomhach i gcláir náisiúnta éagsúla ar nós Cluichí Ceannais Fiontar na Mac Léinn inar ghlac níos mó ná 225 dalta ó 11 scoil dhifriúla páirt.
- Bearta a theastaíonn chun an láithreán a dhéanamh neamhthréigthe líon na gcomhad dúnta / maoine
6
bainte den Chlár líon na nOrduithe Ceannaigh
0
Éigeantaigh
Oifig Fiontair Áitiúil I mbliain ina raibh gafa le dianghlasáil agus srianta, is mór an iontas gur bhliain rathúil eile í 2020 don Oifig Fiontair Áitiúil (OFÁ) an Chláir. In ainneoin na ndúshlán eacnamaíochta ar nós an Bhreatimeachta agus na paindéime Covid-19, bhí an líon agus, níos tábhachtaí fós, cáilíocht na dtionscadal a rinne iarratas ar thacaíocht anspreagúil. Is príomhfhócas iad cláir oiliúna i gcónaí agus tá siad dírithe ar shraith scileanna úinéirí gnóthaí beaga a fheabhsú. Le linn 2020, reáchtáil OFÁ an Chláir 149 clár oiliúna le níos mó ná 2,643 rannpháirtí.
86
Roimh an Nollaig, sheol OFÁ an Chláir, in éineacht leis an Clare Echo, an feachtas Click for Clare. D’éirigh go hiontach leis an bhfeachtas seo, ba é 62,000 cuairt iomlán ar ailt a bhaineann le Click for Clare agus thug os cionn 12,000 cuairt ar an eolaire ar líne. Bhí 18 leathanach clóite iomlán sa leagan clóite de nuachtán Clare Echo le brandáil OFÁ an Chláir comhdhéanta de 16 agallamh próifíl ghnó iomlán agus liostaí gnó. Chuir an feachtas seo ardán ar fáil chun tacaíochtaí OFÁ a chur chun cinn don phobal, chomh maith le margaíocht saor in aisce d’fhiontair áitiúla roimh an Nollaig mar spreagadh tomhaltóirí chun “siopadóireacht a dhéanamh go háitiúil”. Thacaigh feachtas forlíontach “look for local” a bhí ar siúl sna asraonta meán áitiúla eile leis an bhfeachtas seo. Ar an iomlán, ba é aiseolas ó ghnólachtaí rannpháirteacha gur chuidigh an feachtas seo leo custaiméirí nua a bhuachan.
Is príomhimeacht iad na Dámhachtainí Fiontraíochta náisiúnta do chliaint OFÁ an Chláir chun rath i measc ár gcliant féin a aithint agus chun cabhrú leo a bhfiontar a chur chun cinn i measc lucht féachana náisiúnta. In 2020, ba é cliant OFÁ an Chláir WowWee.ie buaiteoir ár gcontae agus chuaigh sé ar aghaidh chun ionadaíocht a dhéanamh ar an gClár ag an ócáid náisiúnta, ar cuireadh moill air go dtí go luath in 2021. Ba é an ócáid cheannais chontae an 6 Márta, 2020, an timeacht poiblí deireanach a óstáil ag Oifigí Fiontair Áitiúil an Chláir in 2020.
In iarracht cumas a fhorbairt i dteicneolaíochtaí nua, reáchtáil Oifigí Fiontair Áitiúil an Chláir, i gcomhar leis an Oifigí Fiontair Áitiúil i Luimneach, scéim phíolótach a bhí dírithe ar chúnamh a thabhairt do thionscadail idéalaithe luathchéime dírithe ar Thionscal 4.0. Ghlac tríocha fiontraí páirt i sraith ceardlann agus meantóireacht duine le duine sular chuir siad a smaoineamh faoi bhráid phainéal breithiúna seachtracha. Roghnaíodh sé ghnó chun dearbháin suas le luach €25,000 a fháil a bhí dírithe ar chúnamh a thabhairt dá smaoineamh chuig táirge / seirbhís inmharthana ar a laghad. Beidh an obair seo ar siúl in 2021.
Sheol OFÁ an Chláir sraith podchraoladh darb ainm #Making It Happen go luath i mí Mheán Fómhair 2020 chun ocht gcliant a chur chun cinn a chomhlíonfaidh dúshlán Covid-19. Foilsíodh an tsraith ar seacht n-ardán podchraolta mar Spotify, Apple Podcasts agus scamallach. Bhí éisteoirí ag éisteacht le gach cearn den domhan le hÉirinn agus na Stáit Aontaithe ag fáil níos mó éisteoirí ná aon tíortha eile. Go dtí seo, tá 367 éisteacht ag an tsraith podchraolta, agus bhí 61 faoin gcéad díobh ar ardán Spotify.
87
CEANTAIR BHARDASACHA
Tá ceithre cheantar bardasacha sa chontae, a sholáthraíonn raon seirbhísí áitiúla ag ionaid seirbhíse áitiúla in Inis, sa Scairbh, Cill Rois agus sa tSionainn.
Ceantar Bardasach Inse Plean Soghluaisteachta Sealadach Covid-19 do Lár Baile Inse Cuireadh an plean seo le chéile mar fhreagairt ar threochlár foilsithe an Rialtais chun srianta agus na ceanglais maidir le scaradh sóisialta a mhaolú. Bhunaigh Comhairle Contae an Chláir grúpa geallsealbhóirí lena n-áirítear ionadaithe ó ghrúpaí gnó, pobail agus reachtúla (Inis a Chur Chun Cinn, Feabhas Miondíola Éireann, Cumann Inis, Cónaidhm Fíoncheannaithe na hÉireann, Bailte Slachtmhara Inse, Comhairle na nDaoine Scothaosta, abhcóidí míchumais, ionadaithe tofa, FSS, an Garda Síochána, Miondíoltóirí Inse, Inis níos fearr). Cuireadh de chúram ar an ngrúpa timpeallacht níos sábháilte a sholáthar do chách de réir threoirlínte sláinte poiblí, agus tacú leis an earnáil ghnó trí thionscnaimh éagsúla chomh maith le daoine a mhealladh go hInis mar chuid dá saoire sa bhaile.
Chuir Ceantar Bardasach Inse (MD) socruithe páirceála malartacha i bhfeidhm chun tacú leis na cuspóirí seo agus leis an timpeallacht oibriúcháin nua. Áiríodh orthu seo spásanna páirceála tosaíochta, páirceáil cliceáil agus bailigh agus páirceáil bhreise saor in aisce ag carrchlós an Chlabhstra/ CLG ar bhonn sealadach.
88
Suiteáladh páircéad a úsáideann suíocháin aoisbháúla ar Shráid Uí Chonaill.
Suiteáladh seastáin rothair nua ag Plás an Bhainc agus ar Shráid Bindon.
Criúnna foirne Bardas Inse ag stionsalú ar an mbaile.
Rinneadh triail as modh neamhcheimiceach chun fiailí a mharú lena mbaineann uisce te agus cúr inslithe a bhí an-éifeachtach ach an-dian ar shaothar, rud a d’fhágfadh go mbeadh méadú suntasach ar chostais. Thug an Ceantar Bardasach freagra agus bainistíocht ar an méadú ar dhumpáil neamhdhleathach in Inis agus sa cheantar máguaird.
Tionscnaimh chomhshaoil agus bhithéagsúlachta Cuireadh moill ar ghearradh féir, agus níor gearradh ach imill na dtimpeallán go dtí deireadh an tséasúir, ag éascú fás caisearbhán chun leasa pailineoirí, chomh maith le feithidí eile.
Féilte & Imeachtaí Tacaíodh le seacht bhféile agus imeacht, agus 15 thionscadal pobail ón Leithdháileadh Bardasach Ginearálta (GMA). Imeacht ar líne Nollaig 2020 Ócáid fhíorúil, arna roinnt ar na meáin shóisialta, in ionad na hócáide traidisiúnta ‘lasctha’ le sroicheadh de 40k. Bhí an rithim ar ais ar shráideanna Inse le raidió sráide na Nollag, comhthionscnamh idir Comhairle Contae an Chláir agus Cumann Inse. Chomhoibrigh an Ceantar Bardasach le Cumann Inse chun Cárta Bronntanais an Chláir a sheoladh.
Stáisiún líonadh uisce - Sráid na Mainistreach.
Tógadh stáisiún líonta uisce, an chéad cheann sa chontae, i gcarrchlós Shráid na Mainistreach mar iarracht líon na mbuidéal plaisteach aonúsáide atá i gcúrsaíocht in Inis a laghdú ar bhonn píolótach sé mhí. Arna sholáthar ag bailte slachtmhara Inse, chuir Comhairle Contae an Chláir an láithreán, an t-uisce ar fáil agus rinne sé suiteáil chomh maith le conradh glantacháin a eagrú.
89
Bhog Tionscadal Éireann 2040 agus Comhairle Contae an Chláir) go dtí an chéim cur chun feidhme le Shareridge Ltd., conraitheoirí an tionscadail, ag cur tús le hoibreacha ar an talamh i mí Iúil 2020. Cuireadh tús le hoibreacha innealtóireachta sibhialta i lána abhann agus lean siad ar aghaidh go dtí lár mhí Lúnasa. Cuireadh tús le hoibreacha sibhialta go Sráid Parnell go gairid ina dhiaidh sin, ag tosú ag an acomhal le Sráid Uí Chearmada. I dteannta leis na hoibreacha i Sráid Parnell bhí oibreacha á ndéanamh freisin sna lánaí agus sna bealaí bogha amach ó Shráid Parnell. Cuireadh tús le hoibreacha pábhála ar Shráid Parnell agus ar lána na hAbhann ag tús mhí Dheireadh Fómhair. Ag deireadh na bliana, bhí 35 faoin gcéad de na hoibreacha sibhialta go Sráid Parnell críochnaithe chomh maith leis na hoibreacha sibhialta go léir ar lána abhann, Lána Uí Allúráin agus Lána Mhic Cruitín.
Clár Oibreacha Bóthair Seachadadh Sceideal na nOibreacha Ceantair Bhardasaigh in am agus laistigh den bhuiséad ainneoin go raibh sé teoranta d’oibreacha riachtanacha ar feadh beagnach dhá mhí. Áiríodh sa chuid oibre seo cothabháil draenála, cóiriú dromchla, atógáil bóithre lena n-áirítear athdhromchlú ar bhóithre mar Bhóthar na Cloiche Léithe, na Paidhce agus an Chíosógaigh. Éacht eile a bhí ann ná an rotharbhealach a leathnú idir Flannáin Naofa agus SN Inse agus an trasrian coisithe a ghabhann leis ar Bhóthar Chill Rois.
Thacaigh Ceantar Bardasach Inse le brainse an Chláir de Chumann Duán na hÉireann le pleanáil agus dearadh an cheantair do chloch cuimhneacháin atá tiomnaithe do dheontóirí orgán agus a dteaghlaigh.
Inis ar cheann de thrí bhaile a measadh a bheith ‘Níos Glaine ná Noirm Eorpacha' in 2020 Ba mhaith le Ceantar Bardasach Inis aitheantas a thabhairt don obair chrua a dhéanann na foirne glantacháin sráide, bailte slachtmhara Inse, agus an chuid garraíodóireachta de Chomhairle Contae an Chláir as a gcuid oibre crua.
Tionscadal Athghiniúna Ríocht Poiblí Inse - Sráid Parnell Athghiniúint agus athbheochan Shráid Parnell agus 23 lána agus bealaí bogha tadhlacha (maoinithe faoin gCiste Athghiniúna agus Forbartha Uirbí [URDF],
90
Dúiche Bardasach na Sionainne Le linn mhí Feabhra 2020, comhthoghadh na Comhairleoirí Donna McGettigan agus Pat O'Gorman ar Chomhairle Contae an Chláir, ag glacadh a gcuid suíochán i gCeantar Bardasach na Sionainne.
An Comhairleoir Donna McGettigan agus an Comhairleoir Pat O'Gorman.
Tar éis athbhreithnithe ag an bhfoireann bainistíochta rinneadh coigeartú ar struchtúir na gCeantar Bardasach i mí an Mhárta 2020 agus tá Ceantar Bardasach na Sionainne ag tuairisciú anois don Stiúrthóir um Fhorbairt Gheilleagrach. Tharla an t-athrú seo ag an am céanna le hoifigeach Feidhmiúcháin Sinsearach a cheapadh chun bheith i gceannas i ngach ceantar agus fócas nua ag an bhfoireann i Halla an Bhaile sa tSionainn ar ghníomhaíochtaí gnó níos leithne na heagraíochta. Bhí an Comhairleoir Gerry Flynn ina Chathaoirleach ar Cheantar Bardasach na Sionainne le linn na hidirthréimhse seo agus ba é an Comhairleoir Pat McMahon an LeasChathaoirleach. Sna míonna níos luaithe de 2020 thug foireann 35 sa cheantar freagra ar éigeandáil Covid-19 ina gcuid gníomhaíochtaí agus cleachtas agus ar thionchar na drochaimsire
ar bhonneagar agus ar chustaiméirí. Bhí an drochaimsir seo le bheith i láthair arís i rith mhí Lúnasa agus bhagair sí cur isteach ar an gclár dromchla bóthair. Mar is gnáth, d’fhreagair an fhoireann na caighdeáin is airde ag cinntiú timpeallachtaí oibre sábháilte agus iad ag freastal ar riachtanais na gcustaiméirí. Shroich an Ceantar Bardasach na heagraíochtaí comhpháirtíochta ar nós Ionad fóillíochta na Sionainne, Grúpa na Sionainne, Coillte agus grúpaí pobail éagsúla agus d’oibrigh siad le chéile chun an dúshlán a chomhlíonadh. D’ainneoin na dteorainneacha a leagadh orainn go léir i rith 2020, seachadadh roinnt príomhthionscadal bonneagair mar chríochnú na gcosaintí tuile Gort na nÚll, suiteáil soilsithe poiblí sa Chreatalach agus bearta alt 38 (sábháilteacht ar bhóithre) i Westbury agus Crois an Lorcánaigh le córais bhainistíochta tráchta a shuiteáil - gach tionscadal a sheachadtar le tacaíocht ón seachtar ball tofa dúiche againn. Rinne Ceantar Bardasach na Sionainne bainistíocht ar an tairiscint le haghaidh ‘Tionscadal Forleagan Bóithre Réigiúnacha agus Áitiúla’ 2020 don chontae a tharla i gcomhthráth le glacadh le clár Sceideal na nOibreacha Ceantair Bardasach. Maoiníodh clár na n-oibreacha ar luach €4,144,684 agus léirigh sé seo méadú 25% ar aschur na foirne ón mbliain roimhe sin. I rith na bliana rinne an Ceantar Bardasach roinnt iarratas rathúil ar mhaoiniú faoin ‘Scéim Athnuachana Baile agus Sráidbhaile’ do Shráidbhaile an Phairtín (cosáin nua); Fuarthas maoiniú ‘Oiriúnú ar son na hAeráide’ le haghaidh oibreacha i stáisiún caidéil Westbury agus i mbaile na Sionainne; Fuarthas maoiniú ‘taisteal gníomhach’ do chosán nua i Míleac; agus leis an Scéim um Fhorbairt
90
I rith na bliana, d’oibrigh an seachtar comhairleoir leis an bhfoireann Cheantair Bhardasaigh chun tionscadail a aithint, tacú le tionscnaimh agus tionchar a imirt ar bheartas. Reáchtáladh roinnt ceardlann i rith na bliana agus thug na Comhairleoirí Ceantair Bhardasaigh breathnuithe agus treoir ar phríomhdhoiciméid bheartais mar Straitéis Iompair Ceantair Chathrach na Sionainne (lSMAtS), an Dréachtphlean Forbartha Contae, oibreacha uasghrádaithe N19 agus Scéim Chlaífort na Sionainne.
Ranníocaíochta tugadh tacaíocht do dhromchla nua a shuiteáil ar Chlós Súgartha bhaile na Sionainne, Tír na nÓg. Le linn 2020, bronnadh leithdháileadh maoinithe iomlán de €35,000 ar 39 grúpa spóirt, cultúrtha, staire agus pobail faoin Scéim Deontais Pobail i gCeantar Bardasach na Sionainne. Is é cuspóir na scéime deontais eagraíochtaí pobail áitiúla agus grúpaí pobail atá gníomhach i gceantair chultúrtha, ealaíne agus forbartha pobail an cheantair a spreagadh agus tacú leo. I measc na ngrúpaí a fuair tacaíocht dá dtionscadail bhí Dúchas na Sionna, Bothán Fhir na Sionainne, Grúpa Forbartha Chluain Lára, Grúpa Forbartha Áitiúil Bhun Raite agus Cumann Áitritheoirí Keelgrove-an Bhaile Ghlais, i measc nithe eile.
De réir mar a tháinig an bhliain chun deiridh chuir an fhoireann i gCeantar Bardasach na Sionainne soilsiú nua isteach i bPáirc bhaile na Sionainne chun misneach a sholáthar sa bhliain eisceachtúil seo. Tháinig deireadh leis an mbliain le hócáid sruthaithe beo ó sheastán an bhanna i bPáirc bhaile na Sionainne, áit ar sheol baill de chumann ceoil áitiúil agus ár Santa Claus áitiúil féin agus Ms Claus teachtaireacht fhéile ‘scartha go sóisialta’ chuig diaspóra na hÉireann thar lear mar chuid den tionscnamh ‘bheith Éireannach um Nollaig' arna chur chun cinn tríd an Roinn Gnóthaí Eachtracha.
Tháinig an Comhairleoir Pat McMahon mar Chathaoirleach ar Cheantar Bardasach na Sionainne an 30 Meitheamh, 2020, agus ghlac an Comhairleoir John Crowe dualgais mar LeasChathaoirleach.
Thuas: Cathaoirleach Pat McMahon leis an gComhairleoir Gerry Flynn. Thíos: Leas Cathaoirleach John Crowe.
91
Ceantar Bardasach Iarthar an Chláir
is féidir an ceiliúradh ar cheol seo de 20 nóiméad a bhfuil an-tóir air a fheiceáil ar chainéal Youtube Chomhairle Contae an Chláir ag https://www.youtube. com/watch?v=JMulUxlrtCI&t=305s.
Tháinig baill tofa Cheantar Bardasach Iarthar an Chláir le chéile go rialta le linn 2020 chun soláthar seirbhísí agus feabhsúchán áiseanna agus taitneamhachtaí ina gceantar a mheas. Bhuail na baill le go leor ionadaithe ó ghrúpaí pobail áitiúla i rith na bliana chun saincheisteanna a bhaineann lena gceantair a phlé. Chomh maith leis na cruinnithe reachtúla, tionóladh roinnt cruinnithe speisialta i rith na bliana ar roinnt cúiseanna, lena n-áirítear géarchéim Covid-19 agus forbairt eacnamaíoch iar-phaindéimeach an Cheantair Bhardasaigh agus soláthar tacaíochtaí do sholáthar uisce i Sráid na Cathrach agus na ceantair máguaird. D'éascaigh an Leithdháileadh Bardasach Ginearálta maoiniú do roinnt tionscadal pobail in 2020.
bhí an ócáid ina chreidiúint do chriúnna Cheantar Bardasach na Sionainne a d’ullmhaigh an suíomh sna laethanta roimh an ócáid agus dóibh siúd a thacaigh agus a ghlac páirt i mbeogacht a thabhairt don tsiamsaíocht seo, lena n-áirítear Daidí na Nollag, an Bhean Uasail Claus agus an cumann ceoil. Is fíor-léiriú é ar spiorad pobail mhuintir bhaile na Sionainne.
An Ciste Forbartha Athbheochana Uirbí (CFAU) Le linn 2020, rinneadh iarratas ar mhaoiniú. Cé nach ndearnadh aon ghlaoch maoinithe ar leith faoin scéim seo in 2019, rinneadh socruithe chun páirt-mhaoiniú comhairleachta eacnamaíochta agus spásúlachta a fháil d’fhonn Máistirphlean baile na Sionainne a ullmhú. Ceapfar na comhairleoirí go luath in 2020. Déanfaidh an Rialtas glao eile ar iarratais faoin scéim seo, atá dírithe ar bhailte Inse agus na Sionainne, i mí Eanáir 2020.
Toghadh an Comhairleoir Joe Garrihy mar Chathaoirleach ag an gCruinniú Ginearálta Bliantúil i mí an Mheithimh 2020 agus ceapadh an Comhairleoir Cillian Murphy mar LeasChathaoirleach. Rinneadh roinnt athruithe ar an struchtúr foirne sa Cheantar Bardasach nuair a ceapadh John o'Malley i ról an Oifigigh Feidhmiúcháin Sinsearach Gníomhach, agus Alan Kennelly agus Enda Macnamara mar Innealtóirí Feidhmiúcháin Sinsearacha in 2020. Ag cruinniú Mheán Fómhair de Chomhairle Contae an Chláir, comhthoghadh Susan Crawford chun an folúntas ar Chomhairle Contae an Chláir a líonadh ag eascairt as ceapadh Róisín Garvey chun Seanad Éireann. De bhua a comhroghnaithe don Chomhairle, líon Susan Crawford an post folamh mar Chomhairleoir ar Cheantar Bardasach Iarthar an Chláir ar feadh shaolré na Comhairle iomláine.
92
•
Bhí Straitéis agus Plean Oibre Tionscadal aontaithe ag baill Cheantar Bardasach Iarthar an Chláir in 2020, agus leanfar den obair ar na tionscadail i rith na bliana. Tionóladh ceardlann ar an bplean i mí na Nollag 2020 le baill Cheantar Bardasach Iarthar an Chláir. Is í fís an Straitéise agus an Phlean Oibre d’athghiniúint agus inbhuanaitheacht ár mbailte agus ár sráidbhailte d’fhonn an Clár Thiar a dhéanamh mar an áit is fearr le cónaí agus obair inti agus cuairt a thabhairt uirthi san ord tosaíochta sin. I measc Cobhsú na/ fásbpríomhghníomhartha daonra a • Táirgí turasóireachta • inbhuanaithe a sheachadadh
• Clár chun réadmhaoine níos sine a athchóiriú i mbailte agus i sráidbhailte
•
Rochtain a dhéanamh ar fhaisnéis dár saoránaigh
•
ICT a rolladh amach i gComhairle Contae an Chláir agus ar fud an Cheantair
•
Leathanbhanda
•
‘Gob na Muine’ nua a athshainiú
•
Naisc iompair a mheas agus a uasmhéadú ar fud an Cheantair Ag obair lenár bpobal feirmeoireachta agus iascaireachta chun breisluach breise a chruthú d’earraí agus do sheirbhísí a tháirgtear go háitiúil.
Rotharbhealaí / siúlbhealaí nasctha •
líonra acmhainní uiscebhunaithe le cur i bhfeidhm
93
Samplaí de chuid de na tionscadail a cuireadh chun cinn in 2020:
•
•
•
•
Pobail Fuinnimh Inbhuanaithe - D’fhorbair samhail de fhuinneamh inbhuanaithe pobalbhunaithe atá oiriúnach d’Iarthar an Chláir ag obair le Chomhpháirtíocht Gníomhaíochta Fuinnimh Ceann Léime (lEAP) mar phríomhpháirtí d’fhonn macasamhlú a dhéanamh ar fud an Cheantair Bhardasaigh. Pobal Fuinnimh Inbhuanaithe Cheantar Bardasach Iarthar an Chláir a bhunú.
Mol agus Parlús Tras-Sráidbhaile - Rinneadh mol oibre cianda agus forbairt spás pobail aoisbháúil in áitribh iar-scoile chun cinn i rith na bliana. Tionscadal baile Inis Díomáin - Dul chun cinn ar thionscadal réimse poiblí baile Ceann scríbe Turasóireachta de chuid Fáilte Éireann le dul chun cinn déanta ar phleanáil do phleananna sráide. Dul chun cinn suntasach maidir le pleananna do limistéir pháirceála lasmuigh den phríomhshráid. Dul chun cinn CPO ar Chúinne Blake ag an oifig Bainistíochta Tionscadail. Tionscadail Chill Rois Straitéis Feabhsúcháin na Ceapaí curtha i gcrích. Dul chun cinn maidir le Máistirphlean a fhorbairt le haghaidh obair bhaile le foireann an bhaile. Oibreacha feabhsúcháin cosán Choillte Vandeleur agus dul chun cinn ar thionscadal RRDF a bhaineann le Gairdíní Vandeleur.
•
Feabhsú Sráidbhaile Dhúlainn - dul chun cinn suntasach maidir le feabhsúcháin ar fhearainn phoiblí na gcosán.
•
Teach Solais Cheann Léime - rinneadh obair ar leathnú uisce agus tionscadal chun eispéireas níos fearr do chuairteoirí a fheabhsú.
Lahinch Seaworld Project - dul chun cinn suntasach ar athfhorbairt mhór fhoriomlán na saoráide agus an obair thógála ag tosú in 2020.
•
Ionad Michael Cusack - seoladh an clár náisiúnta taithí folláine ‘Going Well’ i mí Mheán Fómhair 2020.
I measc cuid de na saincheisteanna eile a pléadh agus a comhaontaíodh ag Cruinnithe Ceantair Bhardasaigh Iarthar an Chláir i rith na bliana bhí:
Plean Straitéiseach Aillte an Mhothair D’oibrigh na baill go gníomhach le hAillte an Mhothair chun an Straitéis leanúnach Aillte an Mhothair 2040 a fhorbairt.
•
•
94
•
Oibreacha Ceantair Bardasach a bhreithniú agus a ghlacadh don bhliain 2020
•
Bóithre a ghlacadh ar láimh ar roinnt eastáit de réir A11 den Acht um Bóithre 1993
•
Bóithre príobháideacha a ghlacadh i gceannas de réir A11 den Acht um Bóithre 1993
•
S183 Diúscairt réadmhaoine faoi úinéireacht na Comhairle ag áiteanna éagsúla sa Cheantar Bardasach
•
Bearta maolaithe tráchta S38 i roinnt áiteanna.
Chuir na comhaltaí a gcumhachtaí i bhfeidhm i rith na bliana i:
Ceantar Bardasach Chill Dalua Tionóladh cruinnithe Ceantair Bhardasaigh gach dhá mhí i rith 2020. Tionóladh CGB Cheantar Chill Dalua an 29 Meitheamh, 2020. Toghadh an Comhairleoir Pat Hayes mar Chathaoirleach,in ionad na Comhairleora Pat Burke, agus toghadh an Comhairleoir Joe Cooney mar LeasChathaoirleach.
• Oibreacha Ceantair Bardasach a bhreithniú agus a ghlacadh don bhliain 2020
• Bóithre a ghlacadh ar láimh ar eastáit de réir A11 den Acht um Bóithre 1993
• S183 diúscairt réadmhaoine faoi úinéireacht na Comhairle ag áiteanna éagsúla sa Cheantar Bardasach
Phléigh baill Cheantar Bardasach Chill Dalua soláthar seirbhísí laistigh den cheantar agus d’fhéach siad le forbairt straitéiseach áiseanna agus taitneamhachtaí sna bailte agus sna sráidbhailte sa cheantar a chur chun cinn. Comhlíonadh na hoibleagáidí reachtúla go léir maidir le Cruinnithe Bardasacha a reáchtáil i dtráth Covid-19.
• Bearta maolaithe tráchta S38 i roinnt áiteanna.
Soláthar Foirne Tháinig struchtúr nua i bhfeidhm i mí an Mhárta 2020 nuair a cuireadh oifigeach Feidhmiúcháin Sinsearach isteach sa Cheantar Bardasach chun freagracht a ghlacadh as reáchtáil an MD agus chun breathnú ar thionscadail straitéiseacha agus ar bhealaí do thodhchaí an MD i gcomhar le Comhairleoirí. Ghlac Innealtóir Feidhmiúcháin Sinsearach Niamh Madden seilbh ar Tom Mellett i mí na Nollag 2020.
Rith comhairleoirí an Leithdháileadh Bardasach Ginearálta ag cruinniú mhí Iúil den Cheantar Bardasach. Chuir na tionscadail seo ar chumas na gComhairleoirí oibriú leis an bhFeidhmeannas lena chinntiú go dtabharfaí tosaíocht do na tionscadail ar fud an Cheantair Bardasach áit nach raibh sruthanna maoinithe i láthair agus chuir siad ar chumas Comhairleoirí tacú le go leor gníomhaíochtaí pobail ar fud an cheantair. Samplaí d’obair den sórt sin in 2020 ba ea oibreacha bonneagair eastáit tithíochta agus cosán i nDroichead Uí Bhriain, Cill Chisín, an Scairbh agus Cill Mhuire, oibreacha draenála sa Gheata Bán agus oibreacha droichid i nDrom an Dúdhoire, i measc rudaí eile.
Deontais Tuaithe agus Deontais Fhisiciúla Chuir Ceantar Bardasach Chill Dalua Tionscadal Athnuachana baile agus sráidbhaile isteach do Chluaine ar éirigh leis maoiniú a fháil. Bronnadh maoiniú de €100,000 chun bonneagar a bhfuil géarghá leis a sholáthar sa sráidbhaile. Tá na hoibreacha le tosú i Ráithe 3 2021.
Ghlac na baill an plean buiséadach freisin agus chomhaontaigh siad Leithdháileadh Bardasach Ginearálta ar luach de €227,321 do 2021 ag a gcruinniú buiséid an 11 Samhain, 2020.
Deontais CLÁR: D’éirigh le Ceantar Bardasach Chill Dalua le hiarratas CLÁR chun bonneagar a uasghrádú i Sráidbhaile Chathair Cheallaigh. Tá oibreacha ar siúl faoi láthair.
I rith na bliana, tugadh eolas do na baill ar go leor tionscadal tras-stiúrthóireachta ó Oileán Naofa Inis Cealtra go Plean Soghluaisteachta Chill Dalua Béal an Átha.
Maoiniú ORIS: cuireadh tús le tógáil an chosáin conaire gormbhealaigh a nascann Cill Dalua le Tuaim Gréine in Aibreán 2020. Tógadh oibreacha tógála
95
roinnt catagóirí lena n-áirítear cothabháil athchóirithe (€0.8m), feabhsú athchóirithe (€2.7m) agus draenáil (€0.2m). Foireann theicniúil an Cheantair Bhardasaigh a bhí i gceannas ar na hoibreacha seo agus áiríodh iontu pleanáil, soláthar, gach gné de shláinte agus sábháilteacht agus maoirseacht ar oibreacha.
thart ar 8 mhí. I measc na n-oibreacha bhí conair nua a thógáil ó Thuaim Gréine go Béal Coille agus uasghrádú ar an gcosán atá ann cheana ó Béal Coille go Rinn na mBan. Rinneadh oibreacha de thart ar €1 millon san iomlán. cruthaíonn an táirge deiridh rian ilmhódach 18km idir bailte Chill Dalua agus Tuaim Gréine chomh maith le folláine choirp agus mheabhrach a chur chun cinn. Taisteal Gníomhach: D’éirigh le Ceantar Bardasach Chill Dalua maoiniú a bhaint amach do bhonneagar taistil Gníomhach nua ag an Tullach, chuig an bpáirc sacair agus in aice leis an R352 freisin. Cé go bhfuil tionscadal amháin críochnaithe, de bharr srianta Covid-19, tá bailchríoch mhoillithe ar an dara tionscadal. Ciste um Oiriúnú na hAeráide: Fuair Ceantar Bardasach Chill Dalua maoiniú iomlán de €170,000 do roinnt tionscadal a bhaineann go díreach le saincheisteanna leanúnacha tuilte sa cheantar. Bhí am seachadta dúshlánach ann maidir leis na tionscadail seo. Seachadadh gach tionscadal faoi Nollaig 2020, áfach. Thug teacht Covid-19 dúshláin don Cheantar Bardasach i dtéarmaí soláthar seirbhíse, ag oifig na Scairbhe agus maidir le gníomhaíochtaí lasmuigh. Cuireadh tús arís le hoibreacha bóthair i mí na Bealtaine 2020.
Conair Taitneamhachta Ghorm Bhealach a nascann Cill Dalua le Tuaim Gréine.
Conláistí Bhí béim an tSamhraidh 2020 ar ‘shaoire ag fanacht sa bhaile’. Agus é sin san áireamh, chuir Ceantar Bardasach Chill Dalua béim ar a chinntiú go n-ullmhaítear agus go gcothabháilfí Bhaile Uí Bheoláin, an dá limistéar brataí gorma in Oirthear an Chláir, ar ardchaighdeán. Beidh an t-ionchas mar an gcéanna do Samhradh 2021.
I measc na soláthar seirbhíse a rinne na maoirseoirí agus an fhoireann lasmuigh bhí: cothabháil bóithre de gach cineál, glaonna éigeandála, cúnamh a thabhairt don Gharda Síochána agus don tSeirbhís Dóiteáin, bainistíocht tráchta, comharthaíocht Covid-19, freagairt do ghearáin phoiblí agus suiteáil bonneagair scaradh sóisialta i roinnt bailte.
Rinne Ceantar Bardasach Chill Dalua, i gcomhar le Comhairleoirí agus Uiscebhealaí Éireann, dul chun cinn freisin maidir le báid thréigthe a bhaint den chuan ag Baile Uí Bheoláin.
Cuireadh clár uaillmhianach oibreacha bóthair i gcrích i rith míonna an tSamhraidh thar
96
RÁITEAS AIRGEADAIS GIORRAITHE: BLIAIN DAR CRÍOCH 31 NOLLAIG 2020 Ioncam agus Caiteachas
2020 €’000 79.8 8.0 28.2 44.7 0.1
2019 €’000 41.8 6.5 38.1 43.0 0.1
160.8 148.3 12.5 (12.2) 0.26 2.5 2.7
129.5 116.8 12.8 (12.2) 0.54 1.9 2.5
Sócmhainní Seasta Obair atá ar Bun agus Réamhspeansais Féichiúnaithe Fadtéarmacha Sócmhainní Reatha Dliteanais reatha Glan-Sócmhainní / (Dliteanais) Reatha Creidiúnaithe (méideanna dlite laistigh de bhliain amháin) Glan-Sócmhainní
2020 €’000 2782.0 42.2 22.6 75.0 (41.6) 33.4 (81.3) 2,799
2019 €’000 2,770.9 37.0 21.0 66.2 (35.3) 30.8 (82.9) 2,777
Maoinithe ag Cuntas Caipitlithe Ioncam - Obair idir lámha Cúlchiste Ioncaim Sonrach Cúlchistíe Ioncaim Ginearálta Iarmhéideanna Eile Cúlchistí Iomlán
2,782.0 41.6 2.7 (27.5) 2,799
2,770.9 37.0
Deontais Stáit Cáin Mhaoine Áitiúil Earraí agus Seirbhísí Rátaí Tráchtála Ioncam Ó Údaráis Áitiúla Eile Tobhach Pinsin Ioncam Iomlán Caiteachas Iomlán Barrachas/(Easnamh) don Bhliain roimh Aistrithe Aistrithe chuig / ó Chúlchistí Barrachas / (Easnamh) Foriomlán don bhliain Cúlchiste Ioncaim Ginearálta / (Easnamh) - Tosaigh Cúlchiste Ioncaim Ginearálta / (Easnamh) - Deiridh Clár Comhardaithe
97
2.5 (33.6) 2,777
SEIMINEÁIR / COMHDHÁLACHA / OILIÚINT AR FHREASTAIL COMHAIRLEOIRÍ CONTAE AN CHLÁIR ORTHU IN 2020 An tAcht Airgeadais 2019 Cairlinn, Co Lú: 10-12 Eanáir, 2020 (d’fhreastail ball amháin) Comhdháil Institiúid Pleanála na hÉireann, Corcaigh: 5 Feabhra, 2020 (d’fhreastail ball amháin) Oiliúint Chumann Rialtais Áitiúil na hÉireann An Cabhán: 13 Feabhra, 2020 (d’fhreastail 3 bhall air) Oiliúint Chumann Rialtais Áitiúil na hÉireann Port Láirge: 15 Feabhra, 2020 (d’fhreastail 14 ball) Sláinte agus Sábháilteacht san Ionad Oibre Cloich na Coillte, Co Chorcaí: 21-23 Feabhra, 2020 (d’fhreastail 3 bhall air) Scoil Gheimhridh Colmcille, Mín an Lábáin, Dún na nGall: 28-29 Feabhra, 2020 (d’fhreastail 1 bhall) Oiliúint Chumann Rialtais Áitiúil na hÉireann Longfort 4 Márta, 2020 (d’fhreastail 17 ball) Coiste iarnróid idirchontae an Iarthair Maigh Eo: 23 Iúil, 2020 (d’fhreastail 3 bhall air) Oiliúint Chumann Rialtais Áitiúil na hÉireann, Óstán Claytons Whites, Loch Garman: 25 Iúil, 2020 (d’fhreastail 3 bhall air) Oiliúint Chumann Rialtais Áitiúil na hÉireann, Óstán Carrickdale, Dún Dealgan, Co Lú: 30 Iúil, 2020 (d’fhreastail ball amháin) Oiliúint Chumann Rialtais Áitiúil na hÉireann, Horse & Jockey, Co. Thiobraid Árann: 6 Lúnasa, 2020 (d’fhreastail 2 bhall air) Oiliúint Chumann Rialtais Áitiúil na hÉireann, Óstán Rochestown Park, Corcaigh: 13 Lúnasa, 2020 (d’fhreastail 11 ball)
98
• Cartlanna (065) 684 6402
Faisnéis teagmhála / uimhreacha teileafóin
• Oifig Ealaíon, (065) 6899084
• Comhairle Contae an Chláir
• Leathanbhanda & Digiteach, (065) 6846375
Áras Contae an Chláir, An Bóthar Nua, Inis, Co. an Chláir teileafón: (065) 6821616, Facs: (065) 6828233, r-phost: customerservices@clarecoco.ie, suíomh gréasáin, www.clarecoco.ie
•
• An Phríomh-Oifig Airgid Thirim, (065) 6846208 • Cosaint Shibhialta, (065) 6822199 • Rannóg Seirbhísí Corparáideacha, (065) 6846209
Uaireanta Oibre 9:00 rn go 5:00 i.n Luain go hAoine
• Rannóg Comhshaoil, (065) 6846331, facs
Nóta: Áiritheoirí poiblí sa Roinn Pleanála: 9:00 rn go 4:00 in An Roinn Tithíochta agus an Oifig Airgid Thirim: 09:00 r.n. – 01:00 i.n. Uimhir theagmhála i rith éigeandála: (087) 4169496 (lasmuigh d’uaireanta oifige amháin)
• Saorghlao comhshaoil frithbhruscair,
Mótarcháin Áras Contae an Chláir, An Bóthar Nua, Inis teileafón. (065) 6844661, 9:00 r.n. go 5:00 i.n. Luan go hAoine r-phost: motortax@clarecoco.ie Áiritheoir Poiblí 9:00 r.n. go 1:00 i.n. Luan go hAoine
• Scéimeanna Grúpa, (065) 6866119
(065) 6846444 1800 606706
• Rannóg Airgeadais, (ceisteanna ginearálta), (065) 6846329
• Rannóg um Sheirbhísí Dóiteáin agus Éigeandála, (065) 6846410
• Saoráil Faisnéise, (065) 6846405 • Deontais Ardoideachais, (065) 6846320 • Rannóg Tithíochta, (065) 6846334 • Rannóg na nAcmhainní Daonna (065) 6846415
• Rannóg TF, (065) 6846339
• Músaem Contae an Chláir
• Oifig Fiontair Áitiúil an Chláir, (065) 6846230
Teil: (065) 6823382, Ríomhphost: ClareMuseum@clarecoco.ie
• Éascaitheoir Comhpháirtíochta, (065) 6846435 • Rannóg Phleanála, (065) 6846232
• Spórt agus Fóillíocht Ghníomhach na hInse Áiseanna Teil: (065) 6821604,
• Bainistíocht Taifead, (065) 6846414 • Clár na dToghthóirí, (065) 6846363 • Rannóg Ioncaim, (065) 6846530
• Ionad Ceoil Glór
• Rannóg Iompair, (065) 6846312
Teil: (065) 6845370
• Dearadh Bóthair (065) 6846479 • Rannóg Tuaithe agus Pobail, (065) 6846222
Áis dhiailithe dhírigh
• Rannóg Turasóireachta, (065) 6846283
Chun éascaíocht a dhéanamh ar ár nglaoiteoirí, tá áis dhialithe dhírigh ag gach rannóg. Is féidir teagmháil a dhéanamh le rannóga aonair trí na huimhreacha seo a leanas a dhiailiú:
• Rannóg Seirbhísí Tréidliachta, (065) 6846560
• Sábháilteacht Uisce, (065) 6846270 • Rannóg Seirbhísí Uisce, (065) 6866116
99
Oifigí ceantair bhardasaigh • Inis, (065) 6866133 • Cill Dalua, (061) 640815 • An tSionainn, (061) 362319 • Iarthar an Chláir, (065) 7072283/ (065) 9054310
Brainsí Leabharlainne • Cora Finne, (065) 6837219 • Brainse Leabharlainne De Valera, (065) 6846353 • Ceanncheathrú Leabharlainne Inse, (065) 6846350, suíomh gréasáin www.clarelibrary.ie • Inis Díomáin, (065) 7071245 • Leabharlann Chuimhneacháin Sweeney Chill Chaoin, (065) 9056034 • Cill Mhichíl, (065) 9050528 • Cill Dalua, (061) 376062, Facs (065) 376062 • Cill Rois, (065) 9051504 • Lios Dúin Bhearna, (065) 7074029 • Ionad Staidéar Áitiúil, Inis, (065) 6846271 • Sráid na Cathrach, (065) 7084822 • Cora Chaitlín, (061) 368411 • An Scairbh, (061) 922893 • An tSionainn, (061) 364266 • Droichead Abhann ó gCearnaigh, (061) 369678 • An Tulach, (065) 6835919
Uimhreacha Úsáideacha Eile • Lárionad Bainistíochta Dramhaíola, An Baile Dubh Beag, Eidhneach, (065) 6836960 • Ionad Athchúrsála Scariff agus Stáisiún Aistrithe na Scairbhe, (061) 921735 • Ionad Athchúrsála na Sionainne, (061) 364483 • Ionad Athchúrsála agus Stáisiún aistrithe Lios Duibhinn, (065) 9060175 • Ionad Athchúrsála Inse, (065) 6893705
100
Comhairle Contae an Chláir Clare County Council
COMHAIRLE CONTAE AN CHLÁIR CLARE COUNTY COUNCIL