WOENSDAG 4 MAART - PAGINA 1
Het weekblad voor de gemeente Hattem
7e jaargang, nr. 8, 4 maart 2026
Nieuwe molenzeilen voor De Fortuin HATTEM – De wieken van Molen De Fortuin zijn voorzien van nieuwe molenzeilen. Zaterdag 7 maart worden ze feestelijk in gebruik genomen. Voor de redactie van de Hattemer was dat aanleiding om een zaterdagmiddag mee te draaien als assistent-molenaar. Wat volgt, is een inkijk in een historische machine die na ruim twee eeuwen nog altijd op volle kracht functioneert, dankzij de inzet van een hecht team vrijwilligers met een gedeelde passie voor de aloude molen. Blikvanger Wie de oude binnenstad binnenloopt, ziet haar direct: De Fortuin, sierlijk gelegen tegen de vroegere stadsmuur. Het jaartal 1852 in de gevelsteen doet vermoeden dat de molen uit dat jaar stamt, maar de historie reikt verder terug. De huidige molen verving een standerdmolen die in 1808 omwaaide. Vermoedelijk werd in 1816 een lage stellingmolen gebouwd, later in 1852 voorzien van een stenen onderbouw die deels om de achtkantstijlen heen werd gemetseld. Dat juist aan de Molenbelt een korenmolen staat, is geen toeval. Voor een middeleeuwse stadsgemeenschap was een windkorenmolen van levensbelang. De noordwesthoek van de vesting bood en biedt optimale windvang. De molen is eigendom van de gemeente Hattem, maar het dagelijkse beheer ligt in handen van de molenaars. Zaterdagdienst De zaterdagdienst begint met koffie en thee in het molenhuisje. Aan tafel zitten molenaars en winkelvrijwilli-
gers. Voorzitter en molenaar Matthieu Stroobach, al ruim tien jaar betrokken, vertelt dat iedere zaterdagmiddag er minimaal één gediplomeerde molenaar en twee gidsen aanwezig zijn. “In totaal hebben we 26 vrijwilligers, waarvan acht gediplomeerde molenaars.” De molen is elke zaterdagmiddag van 13.30 tot 16.30 uur gratis toegankelijk. In de zomermaanden ook op woensdagmiddag. “Het is mooi werk om te doen. De molen is geen museum”, benadrukt Stroobach. “Het is een historisch werktuig, dat volledig in bedrijf is, met een verhaal. Er komt een perfect product uit.” Het meel vindt onder meer zijn weg naar het Nederlands Bakkerijmuseum. Die middag hebben ook molenaars Theo Friesema en Hans de Weerd dienst. De Weerd kwam in 2007 “aanwaaien” bij de molen en behaalde in 2010 zijn diploma. “Het is vooral het apparaat zelf”, zegt hij. “Een ambachtelijke machine die je kunt bezoeken. En het verhaal erachter; van de molen en de geschiedenis van Hattem, dat je dat kunt doorgeven aan bezoekers van over de hele wereld. Dat is geweldig.” Aan het werk Als assistent-molenaar gaat de redactie niet alleen kijken, maar ook doen. De molenaarsbroek ligt klaar. Voor openingstijd moet er veel gebeuren. De molen is opgebouwd uit verschillende zolders met elk een specifieke functie. Op de kapzolder bevindt zich direct onder de kap de overbrenging van de horizontale bovenas, waaraan de wieken zijn bevestigd, naar de
Schaaktoernooi basisscholen
gemeentenieuws zie pagina 10 en 11
Foto: Hans de Weerd, Theo Friesema en Matthieu Stroobach verticale Koningsspil. Via een stelsel van tandwielen wordt de kracht overgebracht naar de maalstenen. Op de luizolder hangt het luiwerk, het hijsmechanisme waarmee zakken graan omhoog worden getakeld. Op de steenzolder liggen de maalstenen waar het graan tot meel wordt vermalen. Via smalle trappen klimmen we omhoog naar de top van de hals van de molen. Stroobach hangt op de kapzolder de windvaan uit en controleert alle onderdelen. Veiligheid staat voorop; niets wordt aan het toeval overgelaten. “Hoe de molen draait, is afhankelijk van windrichting en windsnelheid.” Routine Deze zaterdag staat er een stevige bries. In vakjargon overleggen de molenaars of de wieken moeten “krimpen” of “ruimen”. Besloten wordt te krimpen. Dat betekent handen uit de mouwen: de kap kruien HATTEM - Ter gelegenheid van het 90 – jarig jubileum van Denk en Zet organiseerde de vereniging woensdag het schaakkampioenschap voor basisscholen in Hattem. Door meerdere scholen werd er fel gestreden om een goed resultaat te behalen. Er waren 4 bekers te verdienen en verder kon elke schaker iets in ontvangst nemen van de rijkgevulde prijzentafel. De prijzen waren gul geschonken door de plaatselijke middenstand. Nadat er 5 ronden waren gespeeld, maakten 3 scholen nog kans op de eindoverwinning. De jeugdige schakers waren dus erg aan elkaar gewaagd.De laatste ronde
– met handkracht via het kruirad – zodat de wieken loodrecht op de wind staan. Touwen worden vastgezet, haken losgemaakt, het kruirad draait gestaag. Met een ruk aan het touw worden daarna de wieken in beweging gebracht. Wanneer de molen eenmaal draait, is het indrukwekkend hoe soepel het geheel loopt. “Je hoort en voelt of de molen goed loopt,” zegt De Weerd. “Maar dat moet je leren. Dat duurt jaren.” Stroobach vult aan: “Elke molen is anders.” Inmiddels komen ook de eerste bezoekers de molen binnen. Winkel Beneden in de molenwinkel hebben Ria van der Weerdt en Barbara Rouwenhorst deze middag dienst. Barbara is zeven jaar vrijwilliger: “De sfeer is altijd goed. Bezoekers komen overal vandaan. Wij zijn het verlengstuk van de molenaars.” Lees verder op pagina 3 moest de beslissing brengen, een zinderende ontknoping. Toen het afgelopen was, kon de wedstrijdleider de eindstand meedelen. De Zaaier werd eerste en daarmee kampioen, tweede werd de Jan Jasperschool, gevolgd door de Van Heemstraschool op de derde plek en als vierde eindigde Het Palet. “Al met al een vlekkeloos verlopen toernooi waar het aan publiek niet ontbrak”, laat Denk en Zet weten. “Een goede reclame voor de schaaksport in Hattem. Er werd volop gevraagd naar informatie over de vereniging.” Wie nog meer belangstelling heeft kan terecht bij Harry Kloppenburg via e-mail: jannieharry@gmail.com.
Uw schade
in goede handen autoschade-jansen.nl
Ampèrestraat 14 Wezep T 038-3769156 / 06-38656875
038 303 82 00 WWW.KNOLMAKELAARDIJ.NL
KERKSTRAAT 3 HATTEM TEL 038 444 72 76 M 06 13 05 39 91
WWW.DELECKERNIJ.COM
Volop voorjaar! Tel. 06 - 363 01 226 strenghoveniers.nl streng hoveniers.nl
CV-ketel
onderhouden? installatie l inregelen service en onderhoud
T (038) 444 89 99
www.zwanepolbv.nl
DAT SM NAAR MAAKT EER!
IJSSEIZOEN
IS BEGONNEN