Deel 4 LOON, VAKANTIE EN VERLOF
4.8
Verlof Hoofdstuk 4.8 Verlof 4.8
Wet- en regelgeving
Verlof
Burgerlijk Wetboek, artikel 7:634 e.v. (vakantiedagen). Wet arbeid en zorg. Wet aanpassing fiscale behandeling vut/prepensioen en introductie levensloopregeling. De regelgeving in de cao die eventueel van toepassing is.
Samenvatting Verlof is te onderscheiden in betaald verlof en onbetaald verlof. De meeste verlofregelingen zijn vastgelegd in de Wet arbeid en zorg, zoals het zwangerschaps- en bevallingsverlof, het ouderschapsverlof en het kortdurend en langdurend zorgverlof.
Met de Wet Modernisering regelingen voor verlof en arbeidstijden zijn verschillende vormen van verlof gewijzigd. De wet was al in behandeling sinds 2011 maar kreeg nieuwe vaart door wijzigingen in de verschillende zorgregelingen, die per 1 januari 2015 en in 2016 zijn ingegaan. Deze aanpassingen kunnen niet los worden gezien van de toenemende nadruk op de positie van mantelzorgers. Over het algemeen gaat het in deze nieuwe wet om een uitbreiding, verduidelijking en flexibilisering. De wijzigingen betreffen vrijwel alle verlofvormen: zwangerschapsverlof, bevallingsverlof, adoptieverlof, ouderschapsverlof, kort verzuim, kortdurend zorgverlof en langdurend zorgverlof. De meest recente, in het oog springende wijzigingen op dit onderwerp zijn de Wet invoering extra geboorteverlof (WIEG) per 1 juli 2020 (die werknemers recht geeft op 5 weken aanvullend geboorteverlof) en de per 2 augustus 2021 in werking getreden Wet betaald geboorteverlof. Laatstgenoemde wet geeft werknemers recht op 9 weken gedeeltelijk betaald ouderschapsverlof, als onderdeel van het totale ouderschapsverlof van 26 weken. In dit hoofdstuk wordt ook, ter volledigheid, nog de levensloopregeling behandeld. Deze regeling – die werknemers de mogelijkheid bood om onbetaald verlof te financieren, is per 1 januari 2006 in werking getreden en per 1 januari 2012 weer afgeschaft. 4.8.1
4.8.1
Inleiding
Inleiding
Verlof is iets anders dan vakantie. Vakantie is een vrijstelling van het verrichten van de afgesproken arbeid, waarbij de besteding van de vrije tijd geheel ter keuze van de werknemer is met daarbij doorbetaling van het loon als uitgangspunt. Verlof daarentegen is veelal gekoppeld aan een bepaald doel of aan bepaalde omstandigheden, en meestal gebonden aan een aantal voorwaarden, waarbij doorbetaling van het loon afhankelijk is van het type verlof. De mate van koppeling kan per verlofvorm verschillen.
Voorbeeld A is vader geworden en besluit gebruik te maken van zijn recht op ouderschapsverlof. In de periode van ouderschapsverlof is A echter niet zozeer met de nieuwe baby in de weer, maar besteedt hij de meeste tijd aan de verbouwing van zijn huis. Dit is juridisch toegestaan.
Voorbeeld
B meldt aan zijn werkgever dat hij de komende weken op maandag verlof wenst op te nemen op grond van de regeling kortdurend zorgverlof. Hij vertelt dat zijn moeder ernstig ziek is en dat zij thuis is en constant verzorging nodig heeft. De familie heeft gezamenlijk een verzorgingsrooster opgesteld waarbij van B verwacht wordt dat hij de komende weken op elke maandag bij moeder in huis is. De werkgever kan achteraf van B verlangen dat hij aannemelijk maakt dat hij die maandagen niet heeft gewerkt in verband met de noodzakelijke verzorging van zijn moeder. Tijdens het verlof heeft een werknemer wel of geen recht op doorbetaling van (een gedeelte) van zijn loon. Per verlofvorm is dit in de wet nader geregeld.
4.8.1.1
438
Politiek verlof
Het politiek verlof is geregeld in het Burgerlijk Wetboek. In het oorspronkelijke wetsvoorstel Wet arbeid en zorg was deze verlofvorm ook opgenomen, maar nadien is besloten om dit toch in het Burgerlijk Wetboek te laten omdat dit recht te ver afstaat van de doelstellingen van de Wet arbeid en zorg.