JAARVERSLAG 2015
BUURTBEMIDDELING GOUDA Maart 2016
BUURTBEMIDDELING
Een burenruzie die onschuldig begint met een kleine ergernis en steeds hoger oploopt. Buurtbemiddeling kan dergelijke problemen in de kiem smoren. Het is een methode die in Nederland al langere tijd met succes wordt toegepast. Samen met getrainde, onafhankelijke bemiddelaars leren buurtgenoten weer met elkaar in gesprek te komen en goede afspraken te maken. De methode werkt het best in een vroeg stadium en bij niet al te ernstige problemen. Dat lukt in maar liefst twee derde van de gevallen.
BRENGT BUREN BIJEEN
FOTO RENE VERHEIJEN - NIJMEGEN
Buurtbemiddeling in breder perspectief 1. Deelname is gratis (en dus laagdrempelig.) 2. Mensen zijn zelf verantwoordelijk voor de oplossing van een conflict. 3. Een snelle, vroegtijdige aanpak voorkomt escalatie. 4. Zelfbedachte oplossingen zijn duurzamer dan opgelegde oplossingen. 5. De bemiddelaars stellen zich onpartijdig op en geven geen oordeel. 6. Gesprekken en afspraken zijn strikt vertrouwelijk.
ATMvormgeving
ZES GOUDEN REGELS BUURTBEMIDDELING
In Nederland zijn we vanaf 1997 bekend met Buurtbemiddeling. Gouda was één van de drie gemeenten waar Buurtmiddeling als pilot van start ging. Na 17 jaar zijn er in Gouda meer dan 1000 meldingen in behandelingen genomen. Inmiddels is er in Nederland een aanbod in 218 gemeenten. Dit is een groei van ongeveer 5% t.o.v. 2014. In 56% van alle gemeenten in Nederland is nu Buurtbemiddeling. En in 2016 zijn er al weer drie gemeenten bij gekomen. Bij elkaar worden er jaarlijks meer dan 10.000 meldingen behandeld! Kwadraad biedt Buurtbemiddeling aan in de volgende gemeenten: Gouda, Woerden, Waddinxveen, Bodegraven-Reeuwijk, Zuidplas, Krimpen a/d IJssel, Ronde Venen en Stichtse Vecht. Stichtse Vecht is erbij vanaf 1 januari 2016.
We werken samen in een team van 4 coördinatoren, dat verantwoordelijk is voor de uitvoering van het werk. Met elkaar verwerken we jaarlijks ongeveer 400 meldingen. Bij veel van deze zaken worden getrainde bemiddelaars ingezet. Ze doen dit op vrijwillige basis met veel enthousiasme, betrokkenheid en deskundigheid. Bij elkaar zijn er 60 bemiddelaars inzetbaar. Ook in 2016 verwachten we weer een goed resultaat te halen. Kwadraad, waaronder Buurtbemiddeling ressorteert, staat voor het versterken van eigenaarschap van burgers en hun sociale netwerken en het aanboren van hun talenten om dat mogelijk te maken. Daarin willen we koploper zijn en blijven en voor burgers, gemeenten en samenwerkingspartners een betrouwbare partner zijn.
JAARVERSLAG BUURTBEMIDDELING GOUDA 2015
2
VERWIJZERS 2015
AANTAL
%
20 40 9 4 2 6 81
25% 49% 11% 5% 2% 7% 100%
Politie Op eigen initiatief Aangemeld door Mozaïek Wonen Aangemeld door Woonpartners Gemeente Maatschappelijke dienstverlening TOTAAL
In 2015 zijn er in Gouda evenveel meldingen binnengekomen als in 2014. Wel zijn er meer zaken op eigen initiatief (40) gemeld. Dit wil zeggen dat de inwoners met een vorm van burenoverlast zelf contact met Buurtbemiddeling hebben opgenomen. Van de helft kan met zekerheid gezegd worden dat er een tip van een instantie (politie, corporatie, sociaal team etc.) achter zit. De uitkomst past bij het doel om inwoners zelf meer verantwoordelijk te maken voor het verbeteren van de relatie met buren.
KOPERS/HUURDERS 2015 Kopers Huurders van Mozaïek wonen Huurders van Woonpartners Huurders particuliere verhuurders TOTAAL
70 66 22 4 162
43% 41% 14% 2% 100%
56 9 4 1 3 8 81
69% 11% 5% 1% 4% 10% 100%
21 10 7 16 8 4 3 4 1 5 1 1 81
26% 12% 9% 20% 10% 5% 4% 5% 1% 6% 1% 1% 100%
Ook veel eigenaren van woningen (kopers) maken gebruik van Buurtbemiddeling. Een groot deel is door de politie op het spoor gezet.
SOORT AANMELDING 2015 Normale zaak Is eerder bemiddeld Meerpartijenzaak Advies aan verwijzer Zaak tussen bewoner/bedrijf Complexe zaak (multiproblem) TOTAAL
Het aantal ‘normale zaak’ is licht toegenomen en het aantal complexe zaken (met meerdere problemen) is afgenomen.
AARD VAN DE KLACHT 2015 Geluidsoverlast personen Overlast dieren Overlast kinderen Geluidsoverlast apparatuur/audio Tuin/grondgeschil Verstoorde relatie Bedreiging Rommel/troep Pesten/treiteren Stank Parkeerproblemen Roddelen TOTAAL
Zowel op landelijk niveau als bij de bewoners van Gouda is geluidsoverlast de meest gehoorde klacht bij Buurtbemiddeling. Wanneer buren klagen over een verstoorde relatie is er veelal sprake van een conflict dat al langere tijd speelt.
JAARVERSLAG BUURTBEMIDDELING GOUDA 2015
3
WIJKEN 2015 Bloemendaal Korte Akkeren Achterwillens Goverwelle Centrum Oosterwei Plaswijck Nieuwe Park Noord Kort Haarlem Kadebuurt TOTAAL
19 12 3 14 6 8 10 0 5 3 1 81
23% 15% 4% 17% 7% 10% 12% 0% 6% 4% 1% 99%
In 2014 zag de top 5 van de wijken met de meeste meldingen er als volgt uit: Bloemendaal (17), Korte Akkeren(16), Oosterwei (11), Goverwelle (8); Achterwillens (7) Ter vergelijking: In 2015: Bloemendaal (19), Goverwelle (14), Korte Akkeren (12), Plaswijck (10), Oosterwei (8). Bloemendaal blijft dus bovenaan staan, de meldingen uit Goverwelle nemen toe en vanuit Oosterwei, waar veel woningen gesloopt zijn, nemen de meldingen af.
AFGERONDE AANMELDINGEN 75 Opgelost na intakegesprekken Opgelost na bemiddeling Info en advies gegeven Warme doorverwijzing Opgelost na pendelbemiddeling Aanpassen woonsituatie Opgelost na coaching TOTAAL AANTAL ZAKEN POSITIEF
Met 67% aan positief afgeloste zaken laat 2015 eenzelfde beeld zien als 2014. 2/3 van de behandelde zaken brengt buren weer dichter bijeen. In 2015 is dit meer via bemiddelingsgesprekken, informatie en advies en minder via intakegesprekken dan in vergelijk met 2014. Van de 81 aanmeldingen bij Buurtbemiddeling worden zaken, die ongeschikt zijn of nog in behandeling, niet meegenomen in het eindresultaat. Eind 2015 zijn er 2 zaken nog niet afgerond. Niet alle aanmeldingen leiden tot
een huisbezoek of een bemiddelingsgesprek. Bij 18 aanmeldingen geven de buren aan, na telefonisch contact te hebben gehad met de coördinator Buurtbemiddeling, dat ze voldoende informatie en/of advies hebben gekregen om met de overlast om te gaan. Bij 10 zaken zijn beide buren door een bemiddelaar thuis bezocht en gaven de buren aan dat een bemiddelingsgesprek onder leiding van Buurtbemiddeling niet nodig was. De buren wilden zelf met elkaar over de overlast in gesprek gaan. Toen na enige tijd vanuit Buurtbe-
10 15 18 4 1 1 1 50
100% 13% 20% 24% 5% 1% 1% 1% 67%
middeling weer contact met de buren werd opgenomen, bleken de klachten na tevredenheid van beide partijen te zijn opgelost. In 15 gevallen zijn de buren onder leiding van de bemiddelaars met elkaar in gesprek gegaan. In 11 zaken lukte het de buren om in een gezamenlijk gesprek afspraken met elkaar te maken die ertoe leidden dat de overlast verminderde en de onderlinge relatie werd verbeterd. In 4 zaken leidde een gezamenlijk gesprek niet tot een verbetering van de onderlinge relatie, dit wordt geregistreerd als “geen oplossing”.
JAARVERSLAG BUURTBEMIDDELING GOUDA 2015
4
OUD ZEER Soms hebben burenproblemen niks te maken met een verstoorde onderlinge verhouding, maar met vroegere ervaringen. Dat merkte een buurtbemiddelaar uit het westen van het land. “Twee buren spraken niet met elkaar, maar dat kwam eigenlijk omdat een van de buren vroeger ruzie had met de broer van de buurman.” Toen de buurtbemiddelaar een telefoontje kreeg of hij de kemphanen op één lijn wilde proberen te krijgen, leek het eerst nog een klassiek geval. “Een ouder echtpaar woonde naast een alleenstaande man. Die had last van een boom die zijn zon wegnam, terwijl het stel zich ergerde aan een vervallen schutting.
Tot een serieus gesprek daarover was het echter nooit gekomen.” Bij de kennismaking met de buurtbemiddelaar bleken boom en schutting eigenlijk niet zo belangrijk. “Het echtpaar had vroeger tegenover de broer van de buurman gewoond. Die zorgde voor overlast en dat was nooit opgelost. Oud zeer dus, waardoor ze dachten dat met de buurman ook niet te praten viel. Toen ze zagen dat dit juist wel het geval was, viel er een last van hun schouders en kwamen ze verrassend snel tot zaken”, vertelt de buurtbemiddelaar. De buurman had ook al een plan in zijn hoofd. Als de boom flink zou worden gesnoeid, zou hij de schut-
ting voor zijn rekening nemen. “En hij wilde samen met een vriend het snoeiwerk ook wel uitvoeren”. Eigenlijk was het probleem heel snel opgelost, terwijl het op voorhand een moeilijke zaak leek. Dit was weer typisch een geval van mensen die niet met elkaar praten en daardoor allerlei verhalen in hun hoofd halen. Ik heb wel eens gelezen dat 70 procent van de relaties stuk gaat vanwege gesprekken die niet zijn gevoerd. Nou... met buren is het precies zo.” Bron: www.problemenmetjeburen.nl is een landelijke site over burenoverlast met tips en de mogelijkheid voor bezoekers om doorverwezen te worden naar de dichtstbijzijnde organisatie voor Buurtbemiddeling.
In gesprek met Lily Habra, wijkagent in Gouda Naast wijkagent in Goverwelle is Lily Habra ook contactpersoon van de politie voor Buurtbemiddeling Gouda. Ze oogt tenger maar in het gesprek wordt duidelijk dat ze de kaas niet van haar brood laat eten én ook met veel betrokkenheid en passie haar werk verricht. Voordat we inzoomen op Buurtbemiddeling spreken we over trends binnen het werk. Bij Buurtbemiddeling komen de laatste tijd meer zaken binnen waarbij de spanning tussen buren voorkomt door verschil in leefstijl en culturele achtergrond. Volgens Lily is dit ook voelbaar in de wijken. Na de aanslagen in Parijs zijn de mensen meer op hun hoede, gereserveerder en meer op afstand van elkaar. Ze formuleert meteen een uitdaging; “Wat we nu moeten doen is de bewoners in de wijk vasthouden en daarbij iets bedenken, iets gemeenschappelijks vinden, om het vertrouwen weer terug te winnen. Vormen van dialoog zoeken, op een leuke manier waardoor er gezamenlijke antwoorden komen en er nieuwe verbindingen kunnen ontstaan”. Na Parijs wordt opnieuw het belang en de kracht van de wijkagent ingezien: dicht bij de burger zodat er vroegtijdig op problemen kan worden ingesprongen of zelfs worden voorkomen”. Met de volgende vraag breng ik het op Buurtbemiddeling: Wat is de meerwaarde van Buurtbemiddeling voor de politie daarbij? “De politie, en ik kan voor alle agenten in Gouda spreken, zijn blij met Buurtbemiddeling. De politie is met name toch enerzijds repressief ingesteld en anderzijds zeer oplossingsgericht.
Bij een ruzie of probleem tussen buren hebben we of een duidelijke overtreding nodig of zoeken we direct naar een oplossing. En dat is meestal niet voldoende om de achterliggende oorzaken van een conflict te begrijpen en op te lossen. De kracht van Buurtbemiddeling is dat er juist wel aandacht en tijd is voor de grondslag van een conflict én dat buren in een gesprek uitgedaagd worden met elkaar naar oplossingen te zoeken. De agenten vinden het fijn om Buurtbemiddeling als mogelijkheid te hebben om door te verwijzen. Ze bieden dit aan bewoners aan en laten het steeds meer over aan de bewoners zelf om contact met Buurtbemiddeling te zoeken. Persoonlijk meld ik de zaak liever zelf bij Buurtbemiddeling aan. Hierdoor hou ik de vinger beter aan de pols en zie ook beter hoe het zich ontwikkelt. Van alle gemelde zaken komt er nooit ééntje terug op de lijn. Wat mij betreft is dit het bewijs dat Buurtbemiddeling werkt!” André Lodder, coördinator Buurtbemiddeling Gouda
BUURTBEMIDDELING KWADRAAD Tel. 088-9004000 • buurtbemiddeling@kwadraad.nl • www.kwadraad.nl/buurtbemiddeling • Postbus 440 • 2800 AK GOUDA