Issuu

Genin hlaða b yssuna en það er lífsstíllinn sem skýtur Það er dýrmætt að geta hreyft sig Lífið eftir hjáveituaðgerð Hvað ef þú gætir tekið súrefnið með þér?

„Hef alltaf vitað að ég er minn eigin gæfusmiður“ - Sigrún Elísabeth

beint í innhólfið þitt! Þegar lífið biður okkur um að hlusta Stundum kemur lífið okkur á óvart. Ekki endilega með stórum atburðum heldur litlum merkjum sem safnast upp. Þreytu sem hverfur ekki, verkjum sem verða hluti af hversdagsleikanum eða þeirri tilfinningu að við séum ekki alveg upp á okkar besta. Í þessu tölublaði hittum við fólk sem ákvað að staldra við og hlusta. Við fylgjumst með vegferð Helgu Dýrfinnu sem gekk í gegnum mikla erfiðleika, níu fósturlát og langvarandi vanlíðan áður en hún fann leiðina til baka. Þá deilir Sigrún Elísabeth reynslu sinni sem minnir okkur á að styrkur felst ekki í því að falla aldrei, heldur í því að standa alltaf aftur upp.

Markmið Heilsublaðsins hefur frá upphafi verið að miðla fræðslu, reynslu og innblæstri sem hjálpar fólki að taka upplýstar ákvarðanir um eigin heilsu. Vonandi finnur þú eitthvað í þessu blaði sem kveikir forvitni, veitir innblástur eða hvetur þig til að taka næsta skref í átt að betri líðan. Njóttu lestursins. Bryndís Ragna Hákonardóttir fyrir hönd ritstjórnar Artasan

Í blaðinu fjöllum við einnig um áhrif lífsstíls á heilsu og ræðum þá staðreynd að þó svo að genin móti ákveðnar forsendur, höfum við oft meiri áhrif á eigin heilsu en við gerum okkur grein fyrir.

Ta k t u þ á t t! Skráðu þig á Heilsumola Artasan og þú gætir unnið glæsilegan pakka! Heilsumolar Artasan er ókeypis fréttabréf þar sem við deilum fræðslu, reynslusögum, uppskriftum og innblæstri sem gæti veitt þér hvatningu til að stíga næsta skref í átt að betri heilsu og líðan. Við drögum út þrjá heppna áskrifendur sem hver og einn vinnur eftirfarandi:

• Persónulegt stjörnukort frá orkugreining.is • Mánaðarkort í rauðljósameðferð hjá Greenfit • Glæsilegan vítamínpakka frá Artasan

Útgefandi: Artasan, Suðurhrauni 12a, 210 Garðabæ, Greinaskrif: Ásdís Birta Auðunsdóttir og Bryndís Ragna Hákonardóttir, Umbrot og hönnun: Studio Fin, Prentun: Tryknet ApS - Danmörku, Ljósmynd á forsíðu: Eyþór Árnason, Aðrar ljósmyndir: Eyþór Árnason og fleiri.

Vítamín fyrir alla fjölskylduna Betri næring. Betri þú.

Fæst í apótekum og stórmörkuðum

Viðtal

„Ég var búin að

týna sjálfri mér“

Ferðalag Helgu Dýrfinnu hefur verið langt, krefjandi og um leið lærdómsríkt. Í mörg ár glímdi hún við mikla verki, hormónaójafnvægi og langvarandi vanlíðan. Á þeim tíma missti hún níu sinnum fóstur áður en hún fann jafnvægið sem breytti lífi hennar. Í dag á hún þrjú heilbrigð börn og lifir lífi þar sem hún segir sjálfa sig loksins vera farna að blómstra. Fyrir fimmtán árum stóð Helga Dýrfinna fyrir framan spegilinn, horfði beint í eigin augu og sagði við sjálfa sig „vaknaðu og farðu að hugsa um sjálfa þig.“ Þetta augnablik varð vendipunktur í lífi hennar. Á þeim tíma var hún nýflutt til Þýskalands, nýorðin móðir og föst í erfiðu hjónabandi en líkaminn var farinn að gefa sig. „Ég var stöðugt með verki, gat varla hreyft mig og tók fimm mismunandi lyf daglega,“ segir Helga. Mataræðið var ekki í forgangi, lítið sem ekkert af grænmeti og ávöxtum

börn en leiðin þangað var erfið. Helga missti fóstur níu sinnum, eitt áður en hún eignaðist sitt fyrsta barn, tvö fyrir annað barn og sex áður en hún eignaðist yngsta son sinn. Fyrsta meðgangan var erfið og Helga endaði í hjólastól vegna grindargliðnunar og fór af stað á 32. viku, sonurinn var síðan tekinn með keisaraskurði á 35. viku. Önnur meðgangan gekk mun betur, þó svo að hún fór af stað á 26. viku og þurfti að fara mjög varlega og hlúa vel að sér þar til sonur hennar fæddist á 38. viku. „Eftir seinna fósturlátið vissi ég að ég þyrfti að fara dýpra. Ég þurfti að finna rót vandans. Eitthvað í líkamanum var greinilega ekki í jafnvægi,“ segir Helga.

Vakning úr óvæntri átt Það sem varð til þess að Helga fór að skoða tengslin milli líkamlegrar og andlegrar líðan var þegar hún veiktist eftir að hafa fengið brjóstapúða. Enginn læknir fann skýringu á vanlíðan hennar og hún neyddist því til að leita svara sjálf. Á netinu fann Helga hóp kvenna með svipuð einkenni og þar fékk hún fyrstu vísbendingarnar en síðar leitaði hún einnig til hómópata í Þýskalandi. „Þeir töluðu um að líkaminn minn gæti verið í ójafnvægi, meðal annars vegna

„Líkaminn er alltaf að senda okkur skilaboð. Þegar eitthvað er úr jafnvægi, þá er Níu fósturlát og líkaminn í ójafnvægi það oft ákall um Helga glímdi við langvarandi verki, að hlusta en ekki mikla þreytu, kvíða og hormónaójafn vægi um tíma. Í dag á hún þrjú heilbrigð berjast á móti.“

og kvöldsnarlið oftar en ekki snakkpokinn. „Ég var búin að týna sjálfri mér en ég vissi að ef ég myndi ekki breyta einhverju þá myndi þetta enda illa,“ segir Helga.

Frelsið að fá að vera hún sjálf Í dag starfar Helga sem söngkona í fullu starfi og upplifir loksins frelsi til að vera hún sjálf, bæði heilsulega og skapandi. „Ég fékk nýtt líf þegar ég fór að hugsa um sjálfa mig,“ segir hún þakklát. Hún nefnir sérstaklega mikilvægi fólksins sem hvatti hana áfram, meðal annars söngvarann Reinhard Paul, sem hefur opnað fyrir stór tækifæri. Helga hefur meðal annars sungið þrisvar sinnum á einu stærsta balli Þýskalands, Deutscher Sportpresseball og mun gera það aftur í ár. „Ef sagan mín getur hjálpað einhverjum að hlusta aðeins betur á eigin líkama, þá finnst mér það ómetanlegt,“ segir Helga.

álags og lifnaðarhátta. Þetta kveikti mikla forvitni hjá mér og ég fór að fræðast meira um mataræði og áhrif þess á líðan,“ segir Helga. Á sama tíma gekk Helga í gegnum erfiðan skilnað. Fyrrverandi eiginmaður hennar hélt ítrekað framhjá henni og notaði sönginn, sem er hennar helsta ástríða, gegn henni. „Ég fór smám saman að trúa því að þetta væri mér að kenna,“ segir hún. Einn daginn var síðan nóg komið, hún gekk út úr sambandinu og það var eitthvað sem breyttist. „Eftir að ég fór byrjaði ég að blómstra aftur. Ég fann sönginn, sjálfsvirðinguna og lífið, þó svo að ég væri enn að þjást af verkjum í líkamanum,” segir Helga.

Litlar breytingar sem breyttu miklu Með núverandi maka sínum sem deilir áhuga hennar á heilsu hóf Helga

breytingar á mataræðinu. Helga og maki hennar byrjuðu á því að prófa stutta kúra þar sem áhersla var lögð á ávexti og grænmeti. „Okkur leið alltaf vel eftir svona tímabil, í mínu tilfelli upplifði ég einnig að líkaminn virtist sterkari og stöðugri en áður fyrr,“ segir Helga. Smám saman breyttist lífsstíllinn en þau fóru hægt af stað, án pressu. Þau byrjuðu á hádegismatnum, settu sér markmið um fjölbreytni og minnkuðu unnar vörur, sykur og snakk. Þau voru með markmið að borða 20 mismunandi ávexti og grænmeti á viku og fóru svo í að breyta hlutfallinu í 70% basíska og 30% sýrumyndandi fæðu. „Líkaminn fór bara að kalla eftir meiri hollustu. Niðurstaðan var sú að verkirnir hurfu, orkan jókst og ég fann betra jafnvægi í líkamanum en nokkru sinni fyrr en fyrir mig var þetta lífsbreytandi. Ég missti ekki fóstur á meðan líkami minn var í basísku ástandi og er ég nokkuð viss um það að ef ég hefði ekki breytt mataræðinu, þá væri ég ekki með þrjá heilbrigða stráka í dag,“ segir Helga sem er sátt með sínar lífsstílsbreytingar.

Þú tapar engu á að prófa Helga hvetur öll þau sem upplifa hverskonar líkamlega eða andlega vanlíðan að byrja smátt. „Ekki gera allt í einu, breytið bara einhverju einu. Líkaminn þarf tíma en einkenni verða ekki til á einum degi,“ segir hún. Helga leggur áherslu á sjálfsvirðingu og þolinmæði. „Líkaminn er alltaf að senda okkur skilaboð. Þegar eitthvað er úr jafnvægi, þá er það oft ákall um að hlusta en ekki berjast á móti,“ segir Helga sátt og þakklát með þann stað sem hún er komin á í dag. Helga býr í Þýskalandi ásamt manni sínum og þremur sonum. Á Instagram miðli sínum, @helgadyrfinna, deilir hún sinni sögu og þeirri vegferð sem leiddi hana aftur til jafnvægis. Við hvetjum lesendur til að fylgjast með þessari lífsglöðu konu sem minnir okkur á að stundum byrjar breytingin einfaldlega á því að hætta að hunsa sjálfan sig.

Reynslusaga

„Ef tir langa baráttu

fann ég loks lausn

sem hentar mér“

Anna Steinsen hafði lengi verið að glíma við meltingarvandamál sem voru farin að hafa áhrif á daglegt líf en hún segir frá sinni upplifun og hvernig hún fann lausn. Melting skiptir sköpum þegar kemur að heilsu en oft er sagt að góð heilsa byrji innan frá. Uppþemba og vindgangur eru meðal algengustu einkenna þegar kemur að ójafnvægi í meltingarvegi en ammóníak og vetnisgös mynduð af þarmabakteríum valda þessu þegar fæðan sem við neytum er melt. Margir hafa upplifað einhvers konar uppþembu, vindgang eða önnur óþægindi eftir fæðu sem er eðlilegt annað slagið, en regluleg óþægindi tengd meltingu eru það hins vegar ekki. Ef að við upplifum stöðug meltingaróþægindi í kjölfar fæðu getur það haft bein áhrif á bæði líkamlega og andlega líðan okkar. Rannsóknir hafa

sýnt fram á að ýmsir kvillar sem herja á okkur, svo sem vandamál sem tengjast meltingu og andlegri líðan eigi rætur sínar að rekja til þarma og er því vert að huga að góðri þarmaheilsu.

Heilbrigð melting er grunnur að góðri heilsu

áhrif á daglegt líf og þar með lífsgæði en hún var m.a. farin að forðast ákveðnar fæðutegundir og naut þess ekki lengur að borða góðan mat með fjölskyldu og vinum. Anna hafði prófað ýmis ráð en ekkert hafði virkað fyrir hana sem skyldi. Þegar Anna kynntist Cura Sporebiotics varð hins vegar loks mikil breyting sem hún segir hér frá.

Anna Steinsen, þjálfari og einn eigenda KVAN hafði lengi átt í vandræðum með meltingu en eftir nánast hverja einustu máltíð upplifði hún mikla uppþembu sem skilaði sér í miklu orkuleysi og vanlíðan. Þessar áskoranir höfðu mikil

„Ég var lengi vel alltaf uppþembd og meltingin ekki upp á sitt besta, sérstak lega eftir að ég byrjaði á breytingaskeiðinu. Í gegnum þennan tíma var ég búin að prófa allskonar mismunandi mataræði og töflur til þess að reyna að

laga ástandið en oftar en ekki fór það í sama farið. Mér þótti erfitt að njóta matar en ég var alltaf örlítið stressuð um að ég yrði mikið uppþembd og líðan ekki góð í kjölfarið. Góð vinkona benti mér á svokallaða Cura Sporebiotics grógerla sem ég hafði aldrei heyrt um áður en ég var tilbúin að prófa það eins og margt annað. Eftir að ég byrjaði að taka gerlana fann ég mikinn mun á mér. Í dag er meltingin mun betri og ég er ekki eins uppþembd og ég var vön og í kjölfarið líður mér betur,’’ segir Anna Steinsen um tilkomu Cura Sporebiotics.

Hvað eru þessir Cura Sporebiotics gerlar? Cura Sporebiotics er blanda svokallaðra grógerla sem hafa þá sérstöðu að vera unnir úr gerlaflóru heilbrigðs einstaklings. Grógerlarnir eru vandlega samsettir með afar árangursríkum, öruggum og sannprófuðum gróstofnum. Ólíkt mörgum hefðbundnum góðgerlum eru grógerlarnir náttúrulega gall- og sýruþolnir. Því þola þeir ferðina í gegnum meltingarveginn vel. Þegar þeir ná á áfangastað verða gerlarnir virkir, þar sem þeir taka þátt í örveruflóru þarmanna. Gerlarnir innihalda sérstaka blöndu fjögurra mismunandi k arótenóíða sem eru beta-karótín, astaxanthin, lútein og lýkópen en hvert þessara karótenóíða hefur einstaka efnafræðilega byggingu og virkni. Í sameiningu veitir blandan öflugan og alhliða stuðning með andoxun en rannsóknir hafa jafnframt sýnt fram á að karótenóíð virka betur þegar þau eru notuð saman. Grógerlarnir hafa það að markmiði að lækka pH-gildi í þörmum, draga úr uppþembu, vindgangi og óþægindum sem tengjast meltingu.

Mikill léttir að þurfa ekki lengur að forðast ákveðnar fæðutegundir Anna Steinsen er ekki aðeins þjálfari og einn eigenda KVAN, heldur er hún einnig rithöfundur, fyrirlesari og stjórnarformaður UN Women á Íslandi, svo fátt eitt sé nefnt. Það má því með sanni segja að hún hafi nóg á sinni könnu. „Ég vinn þannig vinnu að ég er alltaf á ferðinni og mikið að gera hjá mér sem gerir það að verkum að ég er svolítið að borða á ferðinni. Það skiptir mig því

„Það skiptir mig því gríðarlega miklu máli að meltingin sé alla jafna í lagi og að mér líði vel yfir daginn.“ gríðarlega miklu máli að meltingin sé alla jafna í lagi og að mér líði vel yfir daginn. Cura Sporebiotics gerlarnir hafa komið að góðum notum fyrir mig þar sem mér líður betur í meltingunni en gerlarnir hafa að auki margskonar góð áhrif á líkamsstarfsemina sem mér þykir frábær kostur og ég finn fyrir,’’ segir Anna sem hefur góðar sögur að segja um ofangreinda gerla og tekur fram að hún þurfi ekki lengur að hræðast það að borða ákveðnar fæðutegundir og getur notið þess að borða án þess að upplifa eftirköst eins og áður fyrr.

Cura Sporebiotics grógerlar • Eru unnir út frá gerlaflóru heilbrigðs einstaklings • Eru gall- og sýruþolnir frá náttúrunnar hendi • Lifa af ferðalagið n iður í þarmana • Þarf EKKI að geyma í kæli • Má opna og nota innihaldið án þess að það hafi áhrif á virkni • Hentar vel samhliða sýklalyfjum

Cura Sporebiotics hentar fullorðnum og börnum eldri en þriggja ára. Mælt er með að fullorðnir taki 1 hylki daglega fyrsta mánuðinn og þar á eftir 1 hylki annan hvern dag. Börn ættu að taka ½ hylki daglega.

Cura Sporebiotics gerlarnir hafa jafnframt það að markmiði að stuðla að heilbrigðu ónæmiskerfi sem og hafa jákvæð áhrif á húð, þvagrás og hormónajafnvægi.

Reynslusaga

Aldur er ekki hindrun hel

dur

nýtt skeið í lífinu

Það kemur tímapunktur í lífi hverrar konu þar sem líkaminn byrjar að tala öðruvísi. Svefntruflanir, skapsveiflur, minni orka, breytingar á húð og hári. Þetta er breytingaskeiðið. Það er náttúrulegur og óumflýjanlegur hluti lífsferilsins sem markar nýtt tímabil. Þrátt fyrir að allar konur gangi í gegnum breytingaskeiðið er upplifunin langt frá því að vera sú sama hjá öllum. Valgerður Kummer er 68 ára í dag en hún var um fimmtugt þegar hún byrjaði að finna fyrir einkennum breytingaskeiðsins sem höfðu áhrif á daglegt líf hennar. Hún fór að leita lausna og hafði heyrt af Femarelle sem er hormónalaus lausn gegn einkennum breytingaskeiðs og ákvað að prófa Femarelle Recharge.

„Hitakófin urðu sjaldgæfari, dagarnir auðveldari og ég fékk orkuna mína smám saman aftur. Mér leið einfaldlega mun betur en ég þorði að vona,“ segir Valgerður og brosir.

„Þegar ég byrjaði að taka Femarelle var ég að glíma við ýmis einkenni sem fylgja breytingaskeiðinu, meðal annars hitakóf, geðsveiflur og almenna vanlíðan sem hafði áhrif á daglegt líf mitt,“ segir Valgerður. Eftir nokkrar vikur fann hún fyrir jákvæðum breytingum.

Breytingaskeiðið, eða tíðahvörf, er ferli sem getur spannað mörg ár. Á þessum tíma ganga konur í gegnum líkamlegar, andlegar og lífefnafræðilegar breytingar sem tengjast hormónakerfi líkamans. Yfirleitt hefst þetta skeið á aldrinum 35–55 ára og markast af því að framleiðsla á estrógeni og prógesteróni minnkar smám saman. Þessi hormón

Líkaminn í umbreytingu

gegna lykilhlutverki í líkamanum og hafa áhrif á allt frá svefni og orku til beinheilsu, húðar og geðheilsu. Þegar þau lækka getur líkaminn brugðist við á margbreytilegan hátt og þess vegna geta einkenni breytingaskeiðsins verið svo ólík milli kvenna.

Opnari umræða um breytingaskeið kvenna Lengst af hefur breytingaskeiðið verið rætt sem vandamál sem þurfi að “laga”. Í dag er sífellt meira litið á þetta tímabil sem umbreytingu, tækifæri til að endurskoða heilsu, lífsstíl og þarfir. “Konur lifa almennt lengur en áður og er stór hluti ævinnar eftir þegar tíðahvörfum líkur. Því er mikilvægt að hugsa um eigin heilsu, hreyfingu og næringu,” segir Valgerður og ítrekar hversu mikilvæg fræðsla um breytingaskeiðið sé svo konur séu betur í stakk búnar til að skilja hvað er að gerast í líkamanum og taka upplýstar ákvarðanir um eigin líðan.

Að hlusta á líkamann Það eru til margar leiðir sem styðja við líkamann á þessu tímabili. Fyrir sumar konur henta hormónameðferðir en aðrar kjósa hormónalausar leiðir. Einn slíkur valkostur er Femarelle, sem er hormónalaust bætiefni sem byggir á virka efninu DT56a, unnu úr soja og hefur verið rannsakað með tilliti til mögulegra áhrifa á einkenni breytingaskeiðsins. Fjölmargir kvensjúkdómalæknar í

,,Í dag er ég 68 ára og hef því farið úr bleika pakkanum í þann appelsínugula eða Femarelle fyrir konur 60 ára og eldri. Með aldrinum breytast þarfir okkar kvenna og það sem hentaði mér fyrir nokkrum árum hentar ekki endilega lengur,” segir Valgerður og lýsir því hvernig markmiðið sé ekki að stöðva tímann eða reyna að vera yngri, heldur sé það frekar að líða vel í eigin skinni, hafa orku til þess að njóta daganna og

„Mér leið einfaldlega mun betur en ég þorði að vona“ Evrópu hafa um árabil mælt með Femarelle vörulínunni sem hormónalausum valkosti fyrir konur á breytingaskeiði. Vörulínan inniheldur þrjár vörur svo allar konur ættu að finna eitthvað við sitt hæfi.

geta tekið þátt í lífinu með krafti. Fyrir henni er mikilvægt að geta farið út í göngut úra, sinnt fjölskyldunni og notið þeirra verkefna sem gefa lífinu gildi.

Femarelle Rejuvenate (40+) hentar konum sem eru að u pplifa fyrstu einkenni hormónabreytinga, áður en óregla kemst á blæðingar.

Femarelle Recharge (50+) er fyrir konur sem eru komnar á breytingaskeiðið, hafa óreglulegar blæðingar eða eru alveg hættar á blæðingum.

Auk DT56a inniheldur blandan hörfræ sem stuðla að betra hormóna j afnvægi, B2- og B7vítamín sem stuðla að eðlilegum efnaskiptum ásamt viðhaldi eðlilegrar húðar, slímhúðar og hárs.

Auk DT56a inniheldur blandan hörfræ sem stuðla að betra hormónajafnvægi, B6- vítamín sem stuðlar að því að halda reglu á hormónastarfsemi og draga úr þreytu og lúa.

Tími til að setja sjálfa sig í fyrsta sæti Það getur verið krefjandi en einnig gefandi fyrir konur að byrja á breytingaskeiðinu. Margar konur upplifa á þessu tímabili aukna sjálfsþekkingu og meiri vilja til að setja eigin líðan í forgang. Kannski snýst breytingaskeiðið því ekki aðeins um það sem við missum, heldur einnig um það sem við öðlumst. ,,Ég er þakklát fyrir reynsluna sem árin hafa fært mér og legg áherslu á að hlúa að heilsunni á hverjum degi. Við eigum að geta horft fram á veginn með bjartsýni og styrk, sama hvað stendur í vegabréfinu. Fyrir mér hefur Femarelle verið hluti af þeirri vegferð í mörg ár. Nú tek ég næsta skref með Femarelle fyrir 60+,“ segir Valgerður.

Femarelle Unstoppable (60+) er ætlað konum sem eru komnar af breytingaskeiðinu eða þegar helstu einkenni þess fara að dvína. Formúlan er þróuð til að styðja við vellíðan og jafnvægi á þessu nýja lífsskeiði. Auk DT56a inniheldur blandan B2og B7- vítamín, kalk og D-vítamín sem stuðlar að viðhaldi eðlilegra beina.

Genin hlaða byssuna

en það er lífsstíllinn sem skýtur Ímyndaðu þér að þú hafir í höndunum kort sem gefur vísbendingar um framtíðina. Kort sem sýnir mögulegar áskoranir á leiðinni en segir ekki endanlega hvernig hún fer, þannig má líta á erfðir okkar. Þær gefa upplýsingar um ákveðnar forsendur en segja ekki alla söguna því sú saga mótast af lífsstíl, umhverfi og ákvörðunum sem við tökum daglega.

Þegar rætt er um gen, upplifa mörg okkar að genin stjórni örlögum okkar en við heyrum oft sagt „Þetta er í fjölskyldunni“ eða „Ég er bara svona gerð/ ur.“ Vísindin hafa þó á síðustu árum sýnt fram á flóknara og áhugaverðara samspil. Rannsóknir á sviði epigenetíkur (samspil erfða og umhverfis) benda til þess að genin okkar séu sveigjanlegri en áður var talið og virki í stöðugu samspili við umhverfið sem við lifum í.

Framtíðin er ekki skrifuð í genin Epigenetík rannsakar hvernig ytri þættir eins og næring, streita, svefn, hreyfing og álag geta haft áhrif á það hvernig genin okkar tjá sig. Með öðrum orðum, við fæðumst

með ákveðinn grunn en það er ekki þar með sagt að allt sé fyrirfram ákveðið. Líffræðingurinn Bruce Lipton, höfundur bókarinnar The Biology of Belief, hefur fjallað um hvernig umhverfi og lífsstíll geta haft áhrif á heilsu okkar umfram það sem genin ein og sér segja til um. Lipton hefur rannsakað hvernig ytri þættir geta haft áhrif á hvernig genin tjá sig en þekktust er rannsókn hans á eineggja tvíburum sem alast upp við ólíkar aðstæður. Þrátt fyrir sama erfðamengi þróast heilsufar þeirra með mismunandi hætti eftir lífsstíl og umhverfi. Þetta undirstrikar að genin eru ekki örlög okkar, heldur möguleikar sem mótast af aðstæðum.

Genin bregðast við umhverfinu Gott er að hugsa um genin okkar sem ljósrofa, þau eru til staðar en það eru ytri aðstæður sem hafa áhrif á hvort á þeim sé kveikt eða slökkt. Erfðafræðileg tilhneiging til sjúkdóma eins og hjarta- og æðasjúkdóma eða sykursýki þýðir ekki að einstaklingur muni endilega þróa með sér slíkan sjúkdóm, heldur að lífsstíllinn skipti sérstaklega miklu máli. Fyrri lífshættir foreldra

gefa okkur ekki dóm, þeir gefa okkur mikilvægar upplýsingar og með þeim upplýsingum fylgir tækifæri til að velja öðruvísi.

Lífsstíllinn skiptir sköpum Daglegar venjur hafa meiri áhrif en mörg okkar gera sér grein fyrir. Rannsóknir sýna að ákveðnir lífsstílsþættir styðja við jafnvægi líkamans og draga úr áhættu á ýmsum sjúkdómum, þar má nefna að:

• Næringarrík og fjölbreytt fæða styður við jafnvægi í líkamanum. • Regluleg hreyfing hjálpar líkamanum að halda jafnvægi og minnkar bólguálag. • Góður svefn er lykillinn að endurnýjun og jafnvægi. • Langvarandi streita getur haft neikvæð áhrif á heilsu bæði til skemmri og lengri tíma.

Það sem þú gerir daglega skiptir meira máli en það sem stendur í erfðamenginu.

Hugurinn er ósýnilegi áhrifavaldurinn Venjur og viðhorf einstaklinga mótast oft á unga aldri. Hegðunarmynstur, eins og að líta á óheilbrigðan mat eða sælgæti sem verðlaun eða að telja streitu sem eðlilegt ástand, geta fest sig í sessi og endurtekið sig sjálfkrafa síðar á ævinni. Mikilvægt er að skilja hvernig fólk lærir að bregðast við streitu, umbuna sér eða vinna úr álagi þar sem þessi mynstur geta haft áhrif langt inn í fullorðinsárin. Þrátt fyrir að umræðan snúist gjarnan um mataræði og líkamlega hreyfingu, eru áhrif hugsana, sjálfsmyndar og

viðhorfa oft lítið rædd. Langvarandi streita, stöðugt áhyggjuhugarfar eða tilfinning um valdleysi geta haft áhrif á líkamsstarfsemi okkar. Á sama hátt getur trú á eigin getu og raunhæf sjálfsumhyggja stutt við jákvæðar breytingar en þegar við trúum því að við höfum áhrif, erum við líklegri til að taka ákvarðanir sem styðja við heilsu okkar til lengri tíma.

en þú heldur. Mistök gera okkur ekki verri, þau eru hluti af lærdómnum. Ef þú misstígur þig, þá er einfaldlega hægt að standa upp aftur. Þú hefur alltaf val og hvert skref skiptir máli.

Þú hefur val Setningin „Genin hlaða byssuna, en það er lífsstíllinn sem skýtur“ lýsir þessu samspili vel. Erfðir gefa forsendurnar en lífsstíllinn ræður miklu um framhaldið. Þú þarft ekki að breyta öllu í einu, ein ný venja getur haft meiri áhrif

VÍTAMÍN & STEINEFNI Bragðgóðar & sykurlausar freyðitöflur

11 Fæst í apótekum og stórmörkuðum

Jafnvægi í meltingu og blóðsykri er

lykillinn að betri líðan Meltingin hefur meiri áhrif á líðan en mörg okkar gera sér grein fyrir. Uppþemba, vindgangur og óþægindi í meltingu eftir máltíðir eru algeng einkenni sem geta bent til þess að eitthvað sé úr jafnvægi. Ástæða þess að tiltekin einkenni geri vart við sig getur verið vegna þess að við erum með of lítið magn magasýra en magasýrur gegna mikilvægu hlutverki og eru ýmist nauðsynlegar til að brjóta niður fæðu og styðja við upptöku næringarefna. Eplaedik hefur lengi notið vinsælda og verið hluti af daglegri rútínu hjá mörgum en það er ekki að ástæðulausu þar sem eplaedikið er sérstaklega þekkt fyrir heilsueflandi eiginleika. Regluleg neysla eplaediks hefur meðal annars þann kost að örva framleiðslu magasýra og stuðla þannig að betra jafnvægi í meltingu.

Áhrif eplaediks á blóðsykur, sætindalöngun og þyngdarstjórnun Eplaedik hefur einnig verið rannsakað í tengslum við blóðsykur en niðurstöður benda til þess að það geti hjálpað til við að styðja við eðlilegt blóðsykurs jafnvægi, sérstaklega þegar það er notað í tengslum við máltíðir. Fyrir mörg okkar getur stöðugt blóðsykurs jafnvægi hjálpað til við að draga úr

sveiflum yfir daginn og jafnvel haft þannig áhrif á sætindalöngun. Eplaedik getur að auki verið hluti af heildstæðri nálgun þegar markmiðið er að styðja við heilbrigðar venjur og þyngdarstjórnun. Mikilvægt er þó að hafa í huga að engin ein lausn stendur ein og sér, jafnvægi í mataræði og lífsstíl skiptir alltaf mestu máli. Mörgum líkar ekki við bragðið af eplaedikinu og jafnvel sleppa því þá alfarið en þá er eplaedikið frá New Nordic afar góður kostur, sem fæst bæði í töflu- og hlaupformi. Auk 1000 mg. af eplaediki innihalda töflurnar meðal annars: • Króm sem stuðlar að eðlilegu viðhaldi blóðsykurs • Kólín sem styður við eðlilega lifrarstarfsemi

Eplaedikshlaupin eru afar hentug og bragðgóð og innihalda 400 mg. af eplaediki í hverjum skammti ásamt því að þau eru bæði sykur- og glútenlaus. Ef þú finnur reglulega fyrir meltingar óþægindum eða sykurlöngun, eða vilt styðja betur við jafnvægi í líkamanum, gæti verið þess virði að prófa að bæta eplaediki inn í daglega rútínu.

Hvers vegna að velja eplaedik í formi bætiefna?

1 2 3 4 5

Auðvelt að grípa í á ferðinni Ekkert súrt bragð Þarf ekki að blanda út í vatn Einfalt í daglega rútínu Góður kostur fyrir þau sem ekki vilja eða eiga erfitt með að drekka hreint eplaedik

ALLT FYRIR TANNHEILSUNA

Fæst í apótekum og stórmörkuðum

Viðtal

„Hef alltaf vitað að ég er minn eigin gæ fusmiður“

Líf Sigrúnar Elísabethar minnir okkur á að við höfum alltaf val, að það er aldrei of seint að byrja upp á nýtt, læra af lífinu, elska og finna tilgang. Hún sýnir okkur að styrkur felst ekki í því að detta aldrei, heldur að standa alltaf aftur upp. Í dag er Sigrún kona sem grípur lífið með báðum höndum. Hún elskar að skapa góðar minningar, segir já við ævintýrum og hikar ekki við að fylgja innsæinu þegar tækifærin banka upp á. Nýlega bókaði hún sér vikuferð til St. Martin í Karabíska hafinu með aðeins þriggja daga fyrirvara. Hana langaði í sól og hita, gat hliðrað verkefnum og lagði af stað í ferð sem fyllti líkama og sál af nýrri orku. „Ég er vinkonan sem er alltaf til í að stökkva til í gott ævintýri,“ segir hún og brosir. Það koma þó augnablik í lífinu þar sem hlutir breytast á einni svipan. Eitthvað sem ekki er hægt að undirbúa sig undir né stýra, heldur aðeins að takast á við

það sem kemur. Fyrir Sigrúnu Elísabeth Arnardóttur komu mörg slík augnablik. Alvarlegt bílslys, sambandsslit og óvissa um framtíðina, allt á sama tíma. Slösuð á líkama og sál stóð hún uppi sem einstæð tíu barna móðir. Margir hefðu brotnað og misst trúna, en Sigrún gerði hið gagnstæða. Hún ákvað að trúa því af fullri einlægni að eitthvað stærra biði hennar hinum megin við fallið.

Móðir tíu barna og lífið sem varð til í leiðinni Við báðum Sigrúnu um að skilgreina sjálfa sig án titla eða hlutverka og var svarið hennar einfalt. Sigrún lýsir sér

sem ákveðinni, drífandi og hugaðri. Hún talar með léttleika um sjálfa sig, hlær mikið og segir að hún spái lítið í áliti annarra. Stöðnun fer henni illa, hún vill vaxa, læra og bæta stöðugt við sig. Í dag starfar Sigrún sem klínískur sálfræðingur og er með eigin stofu á Selfossi og í Reykjavík. Hún vinnur einnig sem vinnusálfræðingur, stjórnenda handleiðari, sáttamiðlari, dómkvaddur matsmaður og sérfróður meðdómari í forsjármálum. Nýverið var Sigrún skipuð kjörræðismaður Möltu sem hún lýsir sem miklum heiðri, en á bak við menntunina, starfsheitin og ábyrgðina er líf sem hefur krafist ótrúlegrar seiglu.

Sigrún hafði aldrei sett sér markmið um að eignast ákveðinn fjölda barna. „Mig langaði bara alltaf í eitt í viðbót, því hvert barn var svo dásamlegt,“ segir Sigrún með bros á vör. Hún gekk inn í foreldrahlutverkið aðeins 16 ára gömul þegar maki hennar átti þegar þrjú börn. Fyrir henni var það eðlilegt skref en hún ólst upp við mikla samheldni og mikla ábyrgð frá unga aldri. Að halda heimili og sinna börnum var ekki óyfirstíganlegt, það var hluti af því sem hún var. Í dag er Sigrún móðir tíu barna, stjúpmóðir þriggja og hefur einnig tekið að sér fjölda fósturbarna. Fjölskyldan hefur alltaf verið í forgangi, sama hvað á gengur annars staðar í lífinu.

„Ég vissi að mig langaði að mennta mig, alveg sama hvað“

„Ég gerði bara það sem þurfti til að ná mínum markmiðum,“ segir Sigrún sem er sérlega metnaðarfull.

Þó svo að móðurhlutverkið sé d ásamlegt vissi Sigrún alltaf að hún vildi mennta sig. Hún fór ekki hefðbundna leið í gegnum framhaldsskóla heldur byrjaði að vinna eftir grunnskóla og eignaðist sitt fyrsta barn. Þegar tækifæri gafst, með fullt hús af börnum, stökk hún svo á námið. Fjarnám var upphafið að löngu ferðalagi í menntun, hún lærði mest á kvöldin, á næturnar og stundum á fæðingardeildinni. Hún iðulega ruggaði ungabarni samtímis lærdómi og sinnti börnum og heimili þar sem börnin hennar voru ekki í leikskóla.

Í meistaranámi í klínískri sálfræði flutti Sigrún með stóran hóp barna á Stúdenta garða í Reykjavík. Íbúðin var lítil miðað við fjölskyldustærðina en lífið þar var þrátt fyrir allt, hlýtt og gleðilegt. Hún svaf á svefnsófa í stofunni með tvö yngstu börnin og hin sex börnin skiptu herbergjum með sér. Fjárhagslega var þetta krefjandi en námslán, aukavinna og útsjónarsemi þurfti til að láta allt ganga upp en það sem situr eftir hjá Sigrúnu eru ekki erfiðleikarnir. „Ég man þakklætið, stoltið og tilfinninguna

„Ég skildi allt ef tir, bað ekki um neitt nema börnin mín og hóf nýtt líf frá grunni.“

þegar allt var komið í ró og ég vissi að allt væri að ganga upp,“ segir Sigrún.

einfaldlega að vera saman og finna að þau væru öll heil og allt væri í lagi. Stuttu seinna sama ár, endaði Sigrún langt samband með maka sínum og stóð hún þá allt í einu ein uppi með stóran hóp barna. „Ég upplifði mig um tíma sem heimsins verstu móður fyrir að skilja við maka eigandi þennan fjölda barna saman og sundra fjölskyldunni,“ segir hún hreinskilnislega en hún þurfti

Seigla, jafnvægi og að hlusta á eigin mörk

Eftir slysið þurfti Sigrún að sættast á að hún væri ekki sú sama og áður. Þrek, þol og einbeiting voru afar takÞegar lífið tók óvænta mörkuð. Hún þurfti að byrja aftur á beygju grunninum, því sem hún hafði stjórn Árið 2018 breyttist hins vegar allt á á, svefni, næringu, hreyfingu, félagseinu augnabliki. Sigrún lenti í alvarlegum tengslum og ánægjuathöfnum. legu bílslysi með átta börn í bílnum „Uppgjöf er ekki til í mér en ég þurfti en hún hlaut alvarlegt höfuðhögg sem að læra að finna aftur jafnvægi hafði langvarandi afleiðingar. og ekki alltaf fara fram úr getu,“ rnig hve Minningar, tími og raunsegir hún. Því stofnaði Sigrún „Þú þar ft ekki að vita ir veruleiki runnu saman. sína eigin sálfræðistofu, til að næg Það . upp ga gan mun allt Óvissan var mikil en fjögurra geta stýrt álagi og haft jafnvægi að um fær að vita að þú ert ára dóttir hennar var lífsí lífinu. Í dag vinnur hún mikið takast á við næsta skref.“ hættulega slösuð og var henni en leggur jafn mikla áherslu á haldið sofandi í viku. „Allt var leik, gleði og að dekra við sjálfa svo óraunverulegt á þessum tíma en það að gera þetta fyrir sig sjálfa. Sigrún sig og fjölskyldu. Ef hún ætti að nefna sem skipti mig mestu máli var að vita að skildi allt eftir, hún bað ekki um neitt eitt lífsviðhorf sem hefur borið hana í börnin mín voru öll á lífi,“ segir Sigrún. nema börnin og byrjaði nýtt upphaf gegnum árin er svarið stutt. „Það er allt Batinn tók tíma og eftir sjúkrahúsdvöl, frá grunni. Hún treysti sjálfri sér til að ekkert mál.“ Ekki vegna þess að lífið aðskilnað og krefjandi endurhæfingu sé auðvelt, heldur vegna þess að hún finna leið, jafnvel þó svo að hún vissi ákvað Sigrún að hún og börnin myndu trúir á eigin færni til að takast á við ekki strax hver hún væri. verja tíma saman í sumarbústað til þess það sem kemur. „Enginn lofaði okkur að lífið yrði dans á rósum en við getum alltaf valið hvernig við mætum því,“ Húsið sem enginn annar segir hún. hefði þorað að kaupa Skömmu fyrir jól sama ár keypti S igrún gistiheimili og breytti því í heimili fyrir sig og börnin sín tíu á örfáum dögum. Húsið var þriggja hæða, með níu svefnherbergjum og sex baðherbergjum. Hún keypti það nánast óséð, í myrkri desembermánaðar, með trú á að þetta væri rétt, þrátt fyrir að allt virtist óraunhæft. „Ég vissi bara að þetta væri húsið okkar og að allt myndi ganga upp. Fyrstu jólin okkar var vaskur í stofunni við hlið jólatrésins og ókunnugt fólk gekk reglulega inn í húsið í þeirri trú að þar væri enn gistiheimili,” segir Sigrún og hlær.

Styrkurinn býr í næsta skrefi Saga Sigrúnar er ekki saga um að gera allt fullkomlega, heldur saga um að halda alltaf áfram, finna leiðir, vera hugrökk og standa með sjálfri sér, jafnvel þegar það er óþægilegt. Kannski er mesta lexían þessi - þú þarft ekki að vita hvernig allt mun ganga upp. Það nægir að vita að þú ert fær um að takast á við næsta skref. Stundum byrjar nýtt líf einmitt þannig.

NÝTT

Kreatín í hlaupformi Einfalt fyrir daglega notkun

Auðvelt og hentugt form kreatíns með fersku sítrónubragði. Dagleg neysla kreatíns getur aukið áhrif styrktarþjálfunar á vöðvastyrk. Kreatín styður við líkamlega frammistöðu.

Fæst í apótekum og stórmörkuðum

Reynslusaga

Það er dýrmætt að geta hreyft sig Júlíana Guðmundsdóttir, eða Júlí eins og hún er kölluð er mikil félagsvera og þykir fátt skemmtilegra en að eyða tíma með sínum nánustu, fara í góðar göngur og að prjóna. Júlí var hins vegar farin að finna fyrir miklum óþægindum í líkamanum um tíma en fann lausn og er mjög fegin daginn í dag. Júlí segir okkur hér sína reynslu á því hvernig göngurnar urðu loks góðar á ný og prjónarnir í fullu fjöri. „Ég er ofsalega hress „heldriborgari“ eins og ég kýs að kalla mig og lifi fyrir góðan félagsskap. Mér finnst mikilvægt að vera dugleg að hitta fjölskyldu og vini sem ég geri nánast daglega og enn skemmtilegra þegar fólkið mitt fer með mér út að ganga, sem að ég geri flesta daga vikunnar. Ég ferðast líka mikið bæði innanlands sem og erlendis og prjóna sem er góð dægrastytting. Ég var farin að finna fyrir óþægindum í líkama sem höfðu áhrif á prjónaskap

minn og einnig var ég orðin slæm í hnjánum og þar sem ég geng mikið var það farið að há mér í daglegu lífi,“ segir Júlí. „Mér var bent á Nutrilenk Gold liðbætiefnið sem ég fór að taka inn og fann ég fljótlega mikinn mun á mér. Ég prófaði eitt sinn að hætta að taka inn töflurnar í smá tíma og þá fór mér að versna aftur í hnjánum og göngurnar urðu erfiðari fyrir mig sem og prjónaskapurinn var ekki eins huggulegur. Ég þurfti því

ekki að hugsa mig tvisvar um og hóf inntöku á Nutrilenk á ný og tek ég það á hverjum degi og mæli hiklaust með. Það má með sanni segja að í dag geti ég farið í mínar góðu göngur og prjónað þökk sé Nutrilenk,“ segir Júlí með stórt bros á vör, enda ríkir mikil gleði að geta sinnt sínum helstu áhugamálum án óþæginda sem slíkra.

„Það má með sanni segja að í dag geti ég farið í mínar góðu göngur og prjónað þökk sé Nutrilenk.“ Nutrilenk liðbætiefnin sem ansi mörg okkar þekkja Nutrilenk liðbætiefnin eru mörgum hverjum góðkunnug en þau hafa verið ein mest seldu liðbætiefnin hér á landi til lengri tíma. Nutrilenk línan inniheldur þrjár vörur sem nefnast Nutrilenk Gold, Nutrilenk Active og Nutrilenk Gel en allar hafa þessar vörur það að markmiði að draga úr stirðleika og eymslum í liðum sem og bæta lífsgæði okkar með einstakri virkni og gæðum.

Nutrilenk Gold er unnið á einstakan hátt til að líkaminn nýti virku innihaldsefnin sem best. Helstu innihaldsefnin eru kondrótín, kollagen og kalk ásamt D- og C vítamíni sem stuðlar að eðlilegri myndun kollagens fyrir eðlilega starfsemi beina og brjósks. Einnig inniheldur formúlan mangan sem stuðlar að viðhaldi eðlilegra beina. Nutrilenk Active inniheldur hýalúronsýru og virkar sem smurning á stirða liði og er fyrst og fremst ætlað þeim sem þjást af minnkuðum liðvökva. Minnkaður

liðvökvi lýsir sér oftast í stirðleika og sársauka í kringum liðamót. Nutrilenk Gelið virkar kælandi og hentar bæði á auma liði og vöðva en nota má gelið bæði fyrir og eftir hreyfingu. Gelið i nniheldur meðal annars eucalyptus ilmkjarnaolíu og engiferþykkni sem hafa verið notuð í aldanna raðir við ýmsum kvillum og óþægindum. Nutrilenk línan virkar einstaklega vel öll saman en einnig hver vara sér í sínu lagi.

Steinefnarík þreföld magnesíum blanda Hröð upptaka. Hröð virkni.

NÝTT BRAGÐGOTT

Fæst í apótekum og stórmörkuðum Vökvajafnvægi

Gegn þreytu

Orkumyndun

Vöðvastarfsemi

Reynslusaga

Lífið eftir hjáveitua ðgerð

„Ég var komin í algert þrot“ Katrín Alexandra tók málin í sínar eigin hendur þegar henni fannst hún ekki lengur vera hún sjálf. Eftir þrjár aðgerðir, mikla vanlíðan og þrálátt járnleysi fann hún loks lausn sem breytti lífi hennar til hins betra. Katrín Alexandra er 37 ára gömul Selfossmær sem býr ásamt manni sínum og tveimur dætrum. Síðustu ár hafa einkennst af ýmsum áskorunum, bæði líkamlegum og andlegum. Hér segir hún okkur frá ferðalaginu sínu og hvernig henni tókst að finna leiðina að betri líðan og meira jafnvægi í lífinu.

Tók málin í eigin hendur og fann sjálfa sig á ný „Ég var orðin allt of þung, mjög þunglynd, leið illa daglega og alltaf búin á því en á þessum tíma var ég orðin 120 kg,“ segir Katrín sem ákvað á þessum tímapunkti að taka málin í sínar eigin

hendur og pantaði sér tíma á Klíníkinni staðráðin að fara í hjáveituaðgerð. „Ég fékk tíma í aðgerð tveimur mánuðum seinna og fór því í undirbúning sem var m.a. að fara í blóðprufur. Þær sýndu að ég var lág í járn og D-vítamín gildum og var mér því ráðlagt að byrja strax að taka inn járn og D-vítamín í formi bætiefna til þess að koma gildunum í lag. Ég tók inn vítamínin mín samviskusamlega en ég átti þó erfitt með járnið. Í mörg ár hef ég verið að glíma við mikla magakrampa, magasár og ristilkrampa og var járnið ekki að gera mér neina greiða nema að skila sér í tíðari krömpum ásamt hægðatregðu svo ég hætti að taka það inn,“ segir Katrín.

„Einu og hálfu ári eftir hjáveitu aðgerðina var ég enn að glíma við mikla vanlíðan, ég var alltaf svo rosalega þreytt en ég fór þá aftur í blóðprufu sem kom ekki vel út. Ég hóf aftur inntöku á járni sem mér var ráðlagt að gera sem aftur fór illa í mig. Á þessum tíma fór ég í veikindaleyfi frá vinnu til þess að vinna almennilega í sjálfri mér. Ég opnaði Instagram miðilinn minn @hjaveitu_lifid með það að markmiði

„Ég var tilbúin að prófa allt þar sem ekkert virtist virka fyrir mig.“ að komast í samband við fleiri konur á sama stað og ég, sýna frá ferlinu eftir aðgerð, fá stuðning og veita jafnframt stuðning eftir minni bestu getu,“ segir Katrín og tekur fram að tiltekinn miðill hafi gengið sérlega vel og er hún virkilega ánægð með hann.

„Það er ótrúlegt hvað það hefur mikil áhrif á andlega líðan mína að vera loksins stöðug í járninu.“ Almennt glaðari og líður betur andlega Lífið hélt áfram en í október 2025 fékk Katrín svo alvarlegt brjósklos og þurfti aðgerð í kjölfarið. „Ég var enn og aftur lág í járni og skammturinn minn því aukinn samhliða aðgerðinni en ég endaði á að þurfa járngjöf í æð. Stuttu síðar var ég send í aðra aðgerð vegna þessa en strax féll ég aftur í járngildum þrátt fyrir járngjöf,“ segir Katrín sem var orðin ansi þreytt á þessum járn vanda sem ætlaði engan endi að taka. „Það var á þessum tíma sem ég kynntist aminoJern en ég var tilbúin að prófa allt þar sem ekkert virtist virka fyrir mig. Síðan þá eða í febrúar hef ég tekið 50 mg aminoJern daglega og finn þvílíkan mun á mér, ég fæ ekki lengur þessi miklu ónot í maga. Sykurlöngun hefur minnkað, orkan er að koma til baka, ég er ekki lengur hvít eins og draugur, minna hárlos, færri svitaköst og ég er bara almennt glaðari og líður betur andlega. Það besta við þetta samt sem áður, er að ég helst stöðug í járni í blóðprufum, loksins. Það er ótrúlegt hvað það hefur mikil áhrif á andlega líðan mína að vera loksins stöðug í járninu,“ segir Katrín hæstánægð.

Ekki er allt járn eins Í aminoJern er sérstakt einkaleyfisvarið járnefnasamband sem kallast Ferrochel®. Í Ferrochel® er járn

sameindin umkringd tveimur amínósýrum, einni á hvorri hlið sem mynda svokallað tvípeptíð. Þessi uppbygging er f rábrugðin mörgum hefðbundnum járnsamböndum og getur haft áhrif á hvernig járnið frásogast og nýtist í líkamanum. Ferrochel® er eitt best rannsakaða form járnbisglýsínats og hefur verið notað í fjölmörgum klínískum rannsóknum. Margir upplifa að aminoJern fari vel í meltinguna og valdi síður óþægindum en hefðbundin járnbætiefni.

Upplifir þú þreytu og orkuleysi?

Járn er lífsnauðsynlegt steinefni en það stuðlar m.a. að: • Aukinni orku með því að draga úr þreytu og lúa. • Skarpari einbeitingu með því að stuðla að eðlilegri vitsmuna starfsemi. • Eðlilegum flutningi súrefnis um líkamann og eðlilegri myndun rauðra blóðkorna.

Það skiptir öllu að velja rétta járnið „AminoJern hefur hjálpað mér mikið í gegnum þessa erfiðu tíma, það skiptir svo miklu að eiga orku til að takast á við daglegt líf og þetta kom mér alveg til bjargar eftir þrjár aðgerðir á stuttum tíma og langa rúmlegu. Ég er því einstaklega þakklát fyrir að hafa kynnst aminoJern og get mælt með því fyrir öll, sérstaklega konur sem eru lágar í járni og orkulausar. Einnig fyrir öll þau sem hafa farið í efnaskiptaaðgerð, því eftir slíkar aðgerðir er aukin hætta á járnskorti og því er mikilvægt að fylgjast reglulega með járnbirgðum í samráði við heilbrigðisstarfsfólk. Járn er mikilvægt steinefni eftir svona aðgerð og það skiptir öllu að velja rétta járnið,“ segir Katrín sem er einstaklega þakklát fyrir tilkomu aminoJern í sitt líf þar sem líðan hefur verið mun betri og Katrín almennt glaðari.

ti æ g ú þ f e ð a v H

tekið súre f nið

með þér ?

Við hugsum sjaldan um súrefni. Við hugsum um vítamín, prótein, svefn, hreyfingu og hollt mataræði en það er eitt sem líkaminn getur ekki verið án og það er súrefni. Án þess gæti líkaminn ekki framleitt þá orku sem frumurnar þurfa til eðlilegrar starfsemi. Súrefni gegnir því mikilvægu hlutverki í daglegri starfsemi líkamans þó við leiðum sjaldan hugann að því. Súrefni og orkuframleiðsla

Við tökum öndun sem sjálfsögðum hlut

Í hverri frumu líkamans eru hvatberar sem oft eru kallaðir orkustöðvar frumunnar. Þar er súrefni notað ásamt næringarefnum úr fæðunni til að framleiða orkuna sem líkaminn nýtir allan sólarhringinn. Þetta er eitt af grundvallarferlum líkamans.

Flest okkar hugsa lítið um öndun í daglegu lífi. Hún fylgir okkur allan sólarhringinn og við öndum þúsundir andardrátta á hverjum degi án þess að hugsa út í það.

Þó svo að við öndum sjálfkrafa þarf súrefnið að fara ákveðna leið frá lungunum, út í blóðrásina og þaðan til frumna líkamans þar sem það tekur þátt í orkuframleiðslu. Þessi samvinna öndunar, blóðrásar og frumna er forsenda eðlilegrar starfsemi líkamans.

Við ákveðnar aðstæður, til dæmis við mikla líkamlega áreynslu eða þegar dvalið er í mikilli hæð þar sem minna súrefni er í andrúmsloftinu, verður þó auðveldara að átta sig á því hversu mikilvægu hlutverki súrefni gegnir. Kannski er það einmitt ástæðan fyrir því að nýjar lausnir sem tengjast súrefni hafa vakið athygli á undanförnum árum og orðið til þess að fleiri velta fyrir sér mikilvægi þess í daglegu lífi.

Nýjung sem vekur forvitni Á undanförnum árum hafa komið fram vörur sem gera hreint súrefni aðgengilegt í handhægum umbúðum. Ein þeirra er Boost Oxygen sem inniheldur 95% hreint súrefni í þjöppuðu formi. Til samanburðar inniheldur andrúmsloftið um 21% súrefni. Hugmyndin að vörunni er að bjóða upp á hreint súrefni í hentugum umbúðum sem auðvelt er að hafa með sér. Boost Oxygen er ætlað fullorðnum og er markaðssett sem lífsstílsvara. Varan er hvorki lyf né lækningatæki og er ekki ætluð til að greina, meðhöndla, lækna eða fyrirbyggja sjúkdóma.

Ný nálgun Áhugi á nýjum vörum og lausnum sem tengjast daglegum lífsstíl heldur áfram að þróast og Boost Oxygen er dæmi um slíka nýjung. Varan er hönnuð til að vera einföld í notkun og auðveld að hafa með sér við ýmsar aðstæður, svo sem á ferðalögum eða við útivist.

Við gerum þetta um 20.000 sinnum á dag Við hugsum sjaldan um súrefni fyrr en eitthvað breytist þó svo það sé ómissandi þáttur í þeirri starfsemi sem heldur líkamanum gangandi allan sólar hringinn. Boost Oxygen er dæmi um nýja vöru sem hefur vakið forvitni fyrir þau sem hafa áhuga á nýjungum á sviði lífsstíls og útivistar. Um leið minnir hún okkur á eitt af grundvallarferlum líkamans sem við tökum oft sem sjálfsögðum hlut - að anda.

10 lítrar 200 púst

NÝTT 5 lítrar 100 púst

3 lítrar 60 púst

Fæst í apótekum og stórmörkuðum

Reynslusaga

U p pl i f i r m e i r i r ó í h u ga n u m

Athafnakonan Íris Líf Stefánsdóttir hefur vakið mikla athygli á samfélagsmiðlum upp á síðkastið en það er ekki að ástæðulausu þar sem hún deilir hinum ýmsu ráðleggingum hvað varðar m.a. sparnað og almenn heilsuráð sem landinn er æstur í að fylgjast með. Íris Líf hefur mikinn áhuga á líkama og hug en við fáum hér að skyggnast örlítið inn í hennar líf og hvernig hún náði að auka einbeitingu og upplifa meiri ró yfir daginn.

„Ég er manneskja sem er með marga bolta á lofti á hverjum degi. Ég rek fyrirtæki, er í miklu skapandi ferli, tek ákvarðanir allan daginn og þarf að vera mjög skörp í hausnum, bæði í vinnu og einkalífi. Á tímabili fann ég að þó ég væri líkamlega ekki þreytt, þá var hugurinn oft „fullur“ og einbeitingin flökti og mér fannst erfitt að halda mér við efnið. Ég er rosalega metnaðarfull og þarf að nýta dagana mína eins vel og ég mögulega get. Fyrir mér snýst lífið ekki bara um að „komast í gegnum daginn“, heldur að líða vel á meðan, hafa orku, einbeitingu og rými í hausnum til að

njóta þess sem maður er að gera,“ segir Íris Líf sem vill miðla þessum hugsunarhætti til fleiri en lífið á ekki að snúast um að þjóta og vera í flýti, við eigum að njóta þess að lifa og leyfa okkur að líða vel.

Finnur skýran mun á einbeitingu Mörg okkar kannast eflaust við þessi atriði sem Íris Líf fjallar hér um, þegar kemur að einbeitingarskorti og orkuleysi í amstri dagsins en oft á tíðum er

svo gríðarlegur hraði í samfélaginu sem við lifum í. Mörg okkar eru á ferð allan liðlangan daginn sem hefur auðvitað áhrif á okkur heilt yfir. „Ég hef alltaf haft mikinn áhuga á því hvernig líkami og hugur vinna saman en því ákvað ég að prófa Lion‘s Mane til þess að athuga hvort að það myndi auka einbeitingu hjá mér. Eftir að ég fór að taka Lion‘s Mane reglulega fann ég smám saman breytingu. Mér fannst auðveldara að halda einbeitingu, klára verkefni án þess að vera stöðugt að hoppa á milli og ég upplifði meiri ró

í huganum. Í dag er Lion‘s Mane orðið fastur liður í minni heilsurútínu og ég finn skýran mun á minni einbeitingu þá daga sem ég gleymi að taka það,“ segir Íris Líf sem hvergi er hætt að dásama virkni vörunnar sem hefur reynst henni ansi vel.

Eitt öflugasta náttúrulega efni til að styðja við heila heilsu og taugakerfi Þessi einstaki sveppur, Lion‘s Mane, sem hefur náð gríðarlegum vinsældum á heimsvísu er þekktur fyrir ýmsa heilsufarslega ávinninga sína, sérstaklega tengda heila og taugakerfi. Hann er talinn skerpa á einbeitingu hugans sem og styðja við almenna vellíðan og orku ásamt því að hafa góð andoxandi áhrif á líkamann. Sveppurinn hefur verið notaður í aldanna raðir í austur lenskum lækningum og er nú álitinn einn af öflugustu náttúrulegu efnum til að styðja við þessa þætti. Lion‘s Mane Plus frá New Nordic er gríðarlega öflug blanda sem er þróuð með það að markmiði að auka einbeitingu, minni og andlega skýrleika. Formúlan inniheldur Lion's Mane svepp, strandfuru sem þekkt er fyrir að hafa jákvæð áhrif á blóðflæði í minnstu æðum líkamans, langpipar sem styður við frásog og upptöku annarra jurta, joð sem er mikilvægt steinefni sem stuðlar að eðlilegri vitsmunastarfsemi ásamt B vítamínum, svo sem pantóþensýru (B5 vítamín) sem stuðlar að eðlilegri andlegri getu og því að draga úr þreytu og lúa. „Ég mæli hiklaust með Lion‘s Mane fyrir öll þau sem vilja skerpa á einbeitingunni og halda fókus jafnt og þétt yfir allan daginn ásamt því að upplifa meiri ró,“ segir Íris Líf.

Orka & testósterón NÝTT

Öflug blanda sem inniheldur shilajit, sink, selen og B12 vítamín. Blandan er hönnuð með það að markmiði að styðja við orku, úthald og að viðhalda testósterón gildum. Shilajit er náttúrulegt efni sem unnið er úr plöntu- og steinefnum. Shilajit hefur lengi verið þekkt fyrir að styðja við orku og úthald sem og að hafa jákvæð áhrif á hormónajafnvægi líkamans. Þar sem shilajit hefur sterkt og beiskt bragð eru töflur þægileg og einföld leið til að njóta ávinnings þess daglega. Fæst í apótekum og stórmörkuðum

Ef þú þarft að fara oft á klósettið á nóttunni

gæti þetta átt við þig

Að vakna ítrekað á nóttunni til þess að fara á klósettið er algengt vandamál hjá körlum, sérstaklega þegar þeir eldast. Þó svo að þetta geti virst saklaust til að byrja með þá getur þetta haft veruleg áhrif á svefn, líðan og daglega orku.

Hvað veldur þessu?

Lífsgæði skipta máli

Blöðruhálskirtillinn er lítill kirtill sem liggur við þvagblöðruna og umlykur þvagrásina. Með aldrinum getur hann stækkað sem getur þrýst á þvagrásina og haft þannig áhrif á þvaglát.

Dagurinn er búinn. Þú leggst upp í rúm, lokar augunum og reynir að sofna en stuttu síðar þarftu að standa aftur upp.

Stækkandi blöðruhálskirtill getur haft áhrif á daglegt líf á ýmsa vegu. Auk þess að trufla nætursvefninn geta einkenni eins og tíð þvaglát, bráð þvagþörf eða veik þvagbuna haft áhrif á daglegt amstur, félagslíf og almenna vellíðan.

Hvað er hægt að gera?

Einu sinni. Tvisvar. Kannski oftar.

Fyrst og fremst er mikilvægt að leita til heilbrigðisstarfsfólks ef einkenni eru viðvarandi.

Að bregðast tímanlega við og leita réttra lausna getur því skipt sköpum fyrir bætt lífsgæði og daglegt jafnvægi.

Ef að þú þekkir þetta mynstur getur það verið merki um breytingar í blöðruhálskirtli sem eru algengar með hækkandi aldri.

Samhliða hefðbundinni meðferð velja sumir að nota fæðubótarefni sem stuðning, meðal annars vörur sem sérstaklega eru hannaðar til að styðja við þægilegri þvaglát og lífsgæði.

Þetta getur leitt til einkenna eins og:

• Aukinnar þvaglátaþarfar, sérstaklega á nóttunni • Skyndilegrar og brýnnar þvaglátaþarfar • Veikrar eða slitróttrar þvagbunu • Tregðu við að hefja þvaglát • Tilfinningar um að þvagblaðran tæmist ekki að fullu

Fæðubótarefnið Brizo® er dæmi um slíkt en það er þróað fyrir karla sem finna fyrir óþægindum tengdum stækkuðum blöðruhálskirtli. Brizo inniheldur einkaleyfisvarið efni, SC012, sem er unnið úr gerjuðu, óerfðabreyttu soja. Þessi framleiðsluaðferð hefur það að markmiði að auka aðgengi líkamans að virka efninu og stuðla þannig að bættri virkni.

Brizo fæst í apótekum, Fjarðarkaup og Nettó.

Mest selda liðbætiefnið á Íslandi „Ég finn mikinn mun á mér þegar ég tek Nutrilenk Gold, sérstaklega í kringum álagstímabil þegar ég æfi mikið.“ - Kristinn Pálsson Landsliðsmaður í körfubolta

Reynslusaga

Það vantaði ekki vilja, heldur

lausn sem hentaði

Katarína Sif fann lengi fyrir orkuleysi og átti erfitt með að halda reglulegri heilsurútínu. Þegar hún fann lausn sem hentaði hennar lífsstíl varð dagleg vítamínrútína loksins einfaldur hluti af hverjum degi. Góð heilsurútína byggir meðal annars á reglusemi og fyrir marga er dagleg inntaka vítamína eðlilegur hluti af henni. Það er þó ekki alltaf auðvelt að halda slíkri rútínu. Í annríki dagsins gleymast vítamínin auðveldlega og fyrir sum okkar getur dagleg inntaka taflna eða hylkja verið ákveðin hindrun. Sumir eiga erfitt með að kyngja töflum, aðrir kjósa einfaldlega léttari og þægilegri lausn sem auðvelt er að grípa í. Í slíkum tilfellum geta vítamín í spreyformi verið góður valkostur. Þau eru einföld í notkun, handhæg og henta meðal annars þeim sem eiga erfitt með að gleypa töflur eða hylki eða kjósa aðra leið til að taka vítamín sem hluta af daglegri rútínu. Þetta snýst ekki alltaf um viljastyrk. Stundum snýst það einfaldlega um að finna lausn sem passar betur inn í daglegt líf.

Orðin hluti af daglegri rútínu Katarína Sif Kjartansdóttir, 31 árs viðskiptastjóri hjá BioEffect, þekkir þetta vel. Hún lifir virkum lífsstíl, er mikið á ferðinni og leggur áherslu á að hugsa vel um bæði líkamlega og andlega heilsu. Þrátt fyrir það fann hún lengi fyrir orkuleysi og viðvarandi þreytu. „Ég á mjög erfitt með að gleypa töflur og hef því oft sleppt því að taka vítamín reglulega. Þar sem ég hreyfi mig mikið og legg áherslu á góða heilsurútínu

því mér fannst hugmyndin um að taka vítamín í spreyformi vera spennandi. Það kom mér á óvart hvað þetta hentaði mér vel. Spreyin eru þægileg í notkun, bragðast mjög vel og þess vegna gleymi ég þeim mun sjaldnar. Fyrir mig hentar þetta miklu betur en að taka töflur.“ „Eftir að ég fór að taka vítamín reglulega finnst mér ég orkumeiri, hressari og almennt líða betur. Ég tek sérstaklega eftir því ef ég gleymi þeim í einhvern tíma."

„Það vantaði ekki viljann. Ég þurfti bara að finna lausn sem hentaði mínum lífsstíl“ langaði mig að finna lausn sem hentaði mér betur," segir Katarína. Fyrir um tveimur árum ákvað hún að prófa vítamín í spreyformi. „Ég byrjaði að kaupa BetterYou vítamínspreyin

Dagurinn byrjar á vatnsglasi með hálfri sítrónu og síðan vítamínunum. K atarína tekur meðal annars B12-vítamín sem stuðlar að eðlilegum orkuefnaskiptum og því að draga úr þreytu og lúa. Hún tekur einnig D3+K2, þar sem

D-vítamín stuðlar meðal annars að eðlilegri starfsemi ónæmiskerfisins, eðlilegri starfsemi vöðva og viðhaldi eðlilegra beina. Auk þess tekur hún fjölvítamínsprey sem inniheldur fjölbreytt úrval vítamína og steinefna. „Fyrir mig hefur þetta einfaldlega verið lausn sem hentar mínum lífsstíl. Það tekur örfáar sekúndur og ég gleymi þeim mun sjaldnar en áður fyrr,“ segir Katarína Sif.

Rannsókn sýndi mismun á frásogi D-vítamíns Í rannsókn sem birt var í Nutrition Journal (Satia et al. 2015) var borið saman D-vítamín í spreyformi og í hefðbundnum gelhylkjum. Þátttakendur fengu bæði form D-vítamíns í sitt hvoru lagi í 30 daga.

Fæst í apótekum og stórmörkuðum

Rannsóknin náði annars vegar til heilbrigðra einstaklinga og hins vegar einstaklinga með meltingarvandamál. Niðurstöðurnar sýndu að hjá heilbrigðum einstaklingum jókst magn D3-vítamíns um 21,7% við notkun gelhylkja samanborið við 43% við notkun vítamínspreyja. Hjá einstaklingum með meltingarvandamál var munurinn enn meiri, eða 36% með gelhylkjum á móti 118% með spreyjum. Niðurstöðurnar benda til að D-vítamín í spreyformi geti, við ákveðnar aðstæður, frásogast með öðrum hætti en hefðbundin gelhylki.

Þegar einfaldari lausn hentar betur BetterYou vítamínspreyin hafa notið vinsælda víða um heim og eru þróuð með það að markmiði að gera daglega

inntöku vítamína eins einfalda og mögulegt er. Vítamínsprey eru notuð í munn þar sem næringarefnin frásogast um slímhúð. Þau fara því að hluta aðra leið en hefðbundnar töflur og hylki sem fara fyrst í gegnum meltingarveginn. Fyrir flesta henta töflur og hylki mjög vel en vítamínsprey geta verið góður valkostur fyrir þau sem eiga erfitt með að gleypa töflur eða kjósa einfaldari leið til að taka vítamín sem hluta af daglegri rútínu. BetterYou býður upp á fjölbreytt úrval vítamína og steinefna í spreyformi fyrir bæði börn og fullorðna.

Heimildir: Satia et al. Nutr J. (2015). 14:114. doi: 10.1186/s12937-015-0105-1

Reynslusaga

Sama hvað ég borðaði,

þá leið mér alltaf illa Mörg okkar þekkja hvernig það er að finna fyrir uppþembu eða óþægindum eftir máltíðir. Stundum þarf ekki stórar breytingar til að gera gæfumuninn og það var einmitt raunin hjá Nadíu Sif. Hér segir hún frá sinni reynslu.

Heilbrigð melting er grunnur að líkamlegri og andlegri vellíðan. Til þess að meltingarferlið starfi eðlilega þurfa meltingarensím að vera til staðar, en þau eru prótein sem hjálpa líkamanum að brjóta niður fæðu og styðja við upptöku næringarefna. Líkaminn framleiðir þessi ensím sjálfur, en ýmsir þættir geta haft áhrif á framleiðsluna. Þegar meltingin er ekki í jafnvægi geta komið fram einkenni eins og uppþemba, gasmyndun og önnur meltingaróþægindi sem geta haft áhrif á almenna líðan.

Alltaf illt í maganum Nadía Sif Líndal Gunnarsdóttir, 26 ára áhrifavaldur, fyrirsæta og leikari var orðin ansi þreytt á uppþembu og óþægindum sem fylgdu í kjölfar máltíða. Einkenni sem hún þurfti að glíma við voru farin að hafa mikil áhrif á andlega líðan. „Ég hafði lengi verið að glíma við mikla uppþembu eftir máltíðir þar sem maginn á mér blés út ef svo má segja, nánast samstundis. Það var alveg sama hvað ég borðaði, hvort sem það var mikið eða lítið magn af mat, ég var alltaf uppþembd og illt í maganum. Þessi einkenni höfðu mikil áhrif á hvernig mér leið yfir daginn og sérstaklega eftir ákveðnar máltíðir, sem voru kannski aðeins stærri eða þyngri,“

segir Nadía Sif. Hún segist loks hafa fundið leið sem virkar fyrir sig. Sú litla breyting að bæta meltingarensímum inn í rútínuna hefur haft jákvæð áhrif og í dag getur hún frekar notið þess að borða án þess að upplifa sömu óþægindi.

verið góður kostur, sérstaklega ef þau upplifa óþægindi eftir stærri eða fjölbreyttar máltíðir. Digest Gold hefur notið mikilla vinsælda og er meðal mest seldu meltingarensíma í Bandaríkjunum.

Nadía Sif kynntist meltingarensímunum Digest Gold þegar hún rakst á sögu áhrifavalds sem hafði líkt og hún sjálf verið að glíma við ýmis meltingar óþægindi. „Ég ákvað að prófa sjálf þessi tilteknu meltingarensím og sjá hvort að ég myndi finna mun á mér. Eftir að ég byrjaði að taka þau inn hef ég fundið greinilegan mun á meltingunni og mér líður almennt betur eftir máltíðir og jafnframt heilt yfir,“ segir Nadía Sif. Hún segir þessa einföldu viðbót hafa haft meiri áhrif en hún bjóst við. „Það sem ég tek mest eftir er að ég fæ ekki lengur þessi miklu þyngsli í magann eftir kjötmáltíðir og mér finnst meltingin vinna mun betur með fæðu sem hafði áður verið erfið fyrir meltinguna, eins og brauð og þyngri kolvetni,“ segir hún.

Það sem aðgreinir Digest Gold er að varan sameinar tvær ólíkar formúlur í einni vöru. Annars vegar fjölbreytta ensímformúlu sem styður við niðurbrot próteina, fitu, kolvetna og ákveðinna plöntutrefja og hins vegar ATPro®, sérhannaða blöndu sem inniheldur ATP (adenósínþrífosfat), orkuefni sem allar frumur líkamans nýta, ásamt magnesíum sítrati, kóensími Q10 og phytase.

Öflugustu meltingarensím sem völ er á Meltingarensím hjálpa líkamanum að brjóta niður prótein, fitu og kolvetni úr fæðunni. Fyrir sum geta meltingarensím

Að auki er Digest Gold byggt á einkaleyfisvarinni Therablend® tækni sem er hönnuð til að ensímin geti verið virk við mismunandi sýrustig í meltingarveginum. „Þó svo að upplifun sé alltaf einstaklingsbundin, þá hafa þessi ensím verið algjör „game changer“ fyrir mig þegar kemur að því að vera ekki stöðugt að glíma við uppþembu og líða almennt betur eftir máltíðir,“ segir Nadía Sif að lokum.

Vítamínspreyin frá BetterYou eru einföld og áhrifarík leið til að tryggja að börn fái öll þau helstu vítamín til þess að uppfylla daglega þörf og styðja við eðlilegan vöxt og þroska.

Náttúrulegt jarðarberja-, epla- og perubragð.

Náttúrulegt kirsuberja-, appelsínu- og sítrónubragð.

Disney fjölvítamín hlaupin innihalda öll þau helstu vítamín sem þörf er á fyrir börn, A, B6, B12, fólínsýru (B9), C, D- og E vítamín, bíótín, joð og sink sem allt hefur það að markmiði að stuðla að vexti og þroska barna. D400 Infant D400 er ætlað börnum yngri en 3 ára. Einungis einn úði inniheldur ráðlagðan dagskammt af D- vítamíni fyrir börn sem jafngildir 400 IU. D400 Infant er bragðlaust og því frábær kostur fyrir börn.

Bio-Kult Infantis er sérstaklega hannað fyrir börn og ungabörn, alveg frá fæðingu. Inniheldur blöndu af virkum góðgerlum ásamt C vítamíni sem stuðlar að eðlilegri starfsemi ónæmiskerfisins. Kemur í bragðlausu duftformi sem auðvelt er að bæta í fæðu eða drykk.

Multivitamin Kids Multivitamin Kids er fjölvítamín sem er ætlað börnum frá 1 árs aldri. Blandan inniheldur öll þau 14 nauðsynlegu næringarefni sem líkami barna þarf á að halda, m.a. A, B, C og D- vítamín ásamt fólínsýru og joð. Krakka Multivítamínspreyið er með súkkulaði- og sykurpúðabragði. D+K2 Vitamin Kids D+K2 kids er vítamínsprey fyrir börn frá 12 mánaða aldri. Vítamínspreyið inniheldur D3- og K2 vítamín og er með bláberja- og tyggjókúlubragði. Ráðlagður dagskammtur fyrir börn frá 1-8 ára er 1 sprey á dag en fyrir börn frá 9-13+ ára er 2 sprey á dag.

Sérfræðingar í góðgerlum Góðgerlablöndur sérsniðnar að þínum þörfum

Fæst í apótekum og stórmörkuðum

Heilsublaðið 4. tbl. - 26.08.26