GEMEENTERAADSVERKIEZINGEN wat bepaalt op wie u stemt?
DOSSIER lang leve de liefde UW LEDENPAS is goud waard - ontdek waarom -
FEB 2026 | NR. 1 | PRIJS: € 5,95
Samen sterk
‘Oud worden in Rotterdam lijkt me heel bijzonder’
CAROLA SCHOUTEN
JANITA SASSEN
WELKOM
“Ouderen brengen op allerlei vlakken hun wijsheid en levenservaring mee”
In het Dossier Liefde in dit magazine kunt u alles lezen over ons onderzoek naar liefde door de jaren heen. Ik heb de resultaten van die peiling vol ontroering gelezen. Als ze iets duidelijk maken, dan is het wel dat de naam van ons magazine klopt als een bus: OuderenWijzer. Want onze enquête leverde prachtige inzichten op. De levenslessen die ik er zelf uit haal betreffen vooral de mooie bewijzen van liefde die mensen elkaar geven. Die geven ook aan wat liefde eigenlijk is. Een deelnemer aan de peiling omschrijft het zo: “Wederzijds vertrouwen en de vrijheid om te mogen ontplooien, groeien en mijn dromen uit te voeren.”
En over OuderenWijzer gesproken. Wijsheid (maar dan in een heel ander verband) zag ik de afgelopen periode ook in heel wat gemeenten. Lokale ANBO-PCOB-afdelingen gingen in gesprek met hun gemeente over het ouderenbeleid. Niemand weet meer over het lokale bestuur als het om ouderen gaat dan de leden van onze afdelingen. Heel belangrijk dat ze in sommige gemeenten aanschuiven bij raadsleden om de belangen van ouderen stevig onder de aandacht te brengen. De gemeenteraadsverkiezingen staan voor de deur en daarom is het juist nu van belang om politieke partijen daarbij te betrekken.
momenteel voor het eerst meer ouderen dan jongeren. Om precies te zijn:
nen er naar verwachting 3,65 miljoen jongeren in ons land en 4,18 miljoen
dan van ruim 900.000 naar 2,1 miljoen zijn gestegen. Allemaal mensen
In Nederland zijn er volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek momenteel voor het eerst meer ouderen dan jongeren. Om precies te zijn: 3,72 miljoen 20-minners tegenover 3,76 miljoen 65-plussers. In 2030 wonen er naar verwachting 3,65 miljoen jongeren in ons land en 4,18 miljoen 65-plussers. In 2070 lopen die cijfers nog verder uit elkaar: 4,1 miljoen jongeren tegenover 5,4 miljoen 65-plussers. En het aantal 80-plussers zal dan van ruim 900.000 naar 2,1 miljoen zijn gestegen. Allemaal mensen die, net als jongeren, een mooi leven verdienen in een gemeente die er voor hen is en rekening met hen houdt.
Jongeren en ouderen hebben elkaar meer dan ooit nodig. We hebben elkaar veel te geven. Ouderen brengen jongeren ontzettend veel. Als vrijwilliger zorgen ze dat de roeivereniging en padelclub kunnen blijven draaien. Ze passen op en zorgen voor de kleinkinderen, en brengen daarbij hun wijsheid en levenservaring mee. En ook hele mooie lessen over de liefde.
Anneke Sipkens, directeur-bestuurder directie@anbo-pcob.nl of Postbus 2012, 3440 DA Woerden.
OuderenWijzer februari 2026
FOTO:
Langer thuis
wonen met een
Otolift traplift
9,1 (7872 beoordelingen )
Blijf genieten van uw vertrouwde woning
Uw huis is de plek waar u zich thuis voelt. Maar als traplopen moeilijker wordt, kan die vertrouwde plek ineens een uitdaging worden. Bij Otolift begrijpen wij dat u het liefst zo lang mogelijk in uw eigen woning wilt blijven wonen. Een traplift brengt u veilig en comfortabel naar boven en beneden. Zo blijven alle verdiepingen van uw huis eenvoudig bereikbaar en kunt u volop genieten van uw vertrouwde omgeving.
Benieuwd wat Otolift voor u kan betekenen?
Met ons gratis informatiepakket krijgt u alle informatie die u nodig heeft om rustig te bekijken welke traplift het beste aansluit bij uw persoonlijke situatie en wensen.
Gratis informatiepakket
Praktische tips om vallen te voorkomen
Alle trapliften in een overzicht
Urenlang gratis puzzelplezier
Het informatiepakket wordt vandaag nog verzonden
Meer dan 140.000 klanten kozen al voor een Otolift traplift
Gemeenteraadsverkiezingen
Juist op gemeentelijk niveau worden de besluiten genomen die ons dagelijks leven direct raken. Daarom hebben we op een rij gezet waarop u als kiezer kunt letten opdat uw stem bijdraagt aan beleid dat aansluit bij úw wensen.
INHOUD
Carola Schouten
Ze staat erom bekend dat ze hard werkt en daadkrachtig is. Maar als Carola Schouten over haar werk als burgemeester praat, blijkt algauw wat ze zelf ziet als haar belangrijkste taak. “Het gaat om verbinden, luisteren en echt van betekenis zijn voor de mensen in de stad.”
Dossier liefde
De liefde is belangrijk voor alle mensen van alle leeftijden. Dat blijkt ook uit het Liefdesonderzoek van ANBO-PCOB. In dit dossier de uitslagen van dat onderzoek en een gesprek met een relatietherapeut. Plus vijf ANBO-PCOB-leden over de liefde in hún leven.
EN OOK IN DIT NUMMER
6 Jaaroverzicht
12 Post
14 In het nieuws
37 Column Jaap
38 Belastingaangifte 2025
Wij kunnen u helpen
43 Wat doet ú met uw ledenpas?
Alle voordelen op een rij
48 Afdeling Den Helder/ Julianadorp
Hier is het vooral héél gezellig
50 Reizen
Zomer in Scandinavië
55 De grote vraag
Vaker hulp nodig? Zo ga je daarmee om!
60 Luisterend Schrijvers Prinses Laurentien licht toe wat deze vrijwilligers doen
64 Actief op zoek naar nieuwe vrienden
70 Vaar met ons mee over de Rijn en de Moezel
72 Uit & thuis
75 Digitaal iDEAL wordt Wero
76 Gezegd & gezwegen
78 Puzzel en win… …een all-inclusive verblijf bij resort Preston Palace
80 Schrijver op het water
Cees vaart zijn eigen koers
82 Ledenwerf
83 Service
ZO LATEN WIJ ONS ZIEN
10.000
NIEUWE LEDEN!
De optelsom ANBO + PCOB blijkt nog steeds aantrekkelijk. In 2025 hebben we samen weer heel veel nieuwe leden geworven: maar liefst 10.000! Onder hen veel jonge senioren. Ruim een kwart van de nieuwe leden (26 procent) is onder de 69 jaar.
ANBO-PCOB groot in het nieuws
Leeftijd mag geen reden zijn om iemand uit te sluiten of minder te behandelen. Toch gebeurt dat vaak. ANBO-PCOB zocht het uit en de resultaten zijn schokkend: bijna één op de drie 65-plussers heeft de afgelopen vijf jaar discriminatie ervaren vanwege zijn of haar leeftijd. Het onderzoek van ANBO-PCOB kreeg enorm veel aandacht in kranten, op radio en tv en online. Bijvoorbeeld in EenVandaag, NOS Journaal, AVROTROS Radar en MAX Meldpunt. Er kwamen bij ons honderden meldingen binnen.
ANBO-PCOB organiseert (binnen de Seniorencoalitie) in het hele land leuke en interessante bijeenkomsten met de titel ‘Krachtig Ouder Worden’. Met steun van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS). Samen organiseren we grotere regiobijeenkomsten en kleinschalige lokale bijeenkomsten.
In 2025 bereikten we al 4900 senioren in alle provincies van Nederland: zowel via regionale als via lokale bijeenkomsten.
Aantal bijeenkomsten: 15 regionale bijeenkomsten en 30 lokale bijeenkomsten (in onder andere Amsterdam, Eemnes, Drachten, Rotterdam, Zwolle, Heiloo, Nieuwegein, Borne, Lelystad en Emmen).
EEN
GREEP UIT ANBO PCOB IN HET NIEUWS
14/02 ANBO-PCOB deelt zorgen over huurverhoging in De Telegraaf.
13/03 Het AD, De Telegraaf en Dutch News over ons onderzoek ‘Gebrek aan openbare toiletten, houdt ouderen thuis’.
31/03 Babbeltrucs door nepagenten en onze podcast in De Telegraaf.
29/04 ANBO-PCOB op Radio 1 over gordelroos: “Pas het vaccinatiebeleid aan!”
05/05 Eric Brendel van ANBO-PCOB is ‘pensioenvraagbaak’ bij Radar. 12/06 Onze directeur Anneke Sipkens bij SBS6 Nieuws van de Dag over babbeltrucs van nepagenten. 11/07 Podcast over het Hoofdlijnenakkoord Ouderenzorg, waarbij ANBO-PCOB betrokken was.
30/07 Radio 1 Journaal, Hart van Nederland en De Telegraaf: veel aandacht voor ‘t ANBO-PCOB-onderzoek ‘openbaar vervoer en mobiliteit’.
23/09 De Telegraaf schrijft met hulp van ANBO-PCOB over de woonwensen van senioren.
19/10 In het AD onze mening over de financiële houdbaarheid van de AOW.
21/11 Anneke Sipkens bij MAX Meldpunt over robots en AI in de zorg.
16/12 Trouw pakt uit met onze peiling over eenzaamheid.
sterker
onderzoeken die haddenimpact
Het Nationaal Seniorenpanel, een initiatief van ANBO-PCOB, is in het leven geroepen om de stem van ouderen in Nederland te laten horen. In 2025 deden we zes onderzoeken die veel publiciteit opleverden. Met dank aan de vele leden (soms wel zo’n 8000!) die deze zes enquêtes invulden:
1. Merkt u iets van leeftijdsdiscriminatie? 2. Hoe seniorvriendelijk is uw woonplaats? 3. Wat vinden we van de openbare toiletten in Nederland? 4. Hoe afhankelijk bent u van openbaar vervoer en mobiliteit? 5. Ontmoeten: hoe ervaren 65-plussers hun sociale leven?
6. Waar moeten de Tweede Kamerverkiezingen over gaan?
Binnen één minuut contact!
125 JAAR OUDERENBEWEGING
De ouderenbeweging in Nederland vierde in 2025 haar 125-jarig jubileum. Wat begon als een strijd tegen armoede op de oude dag, groeide uit tot een krachtige, breed gedragen belangenbeweging.
Wie belt naar ANBO PCOB krijgt in de meeste gevallen snel iemand aan de lijn. We streven ernaar om binnen één minuut op te nemen. Tijdens erg drukke periodes kan dat soms oplopen tot vier minuten. En u krijgt altijd een medewerker met hart voor ouderen aan de lijn.
80.000
VRAGEN BEANTWOORD
ANBO-PCOB keek in een speciaal jubileumnummer terug én vooruit.
Het team Ledenservice en het Adviesteam van ANBO-PCOB hebben in 2025 maar liefst 80.000 vragen beantwoord, zowel telefonisch als per e-mail.
juist ook ouderen’voor
EEN MOOIE 8 VOOR OUDER EN WIJZER
Ons nieuwe magazine OuderenWijzer krijgt keer op keer het mooie cijfer 8 van u. Dank daarvoor!
“Prachtige en actuele informatie. Heb hier zeker wat aan gehad. Hulde!”
Populaire voordelen
Ook in 2025 maakten onze leden weer volop gebruik van de vele ledenvoordelen bij ANBO-PCOB. De meest populaire voordelen blijven het Zorgcollectief, ANBO-PCOB Energie en Vers aan Tafel.
23 TIPGIDSEN & DEZE
ZIJN HET POPULAIRST
Tipgidsen zijn informatieve digitale boekjes met alle relevante informatie over één bepaald onderwerp. Inmiddels heeft ANBO-PCOB al 23 tipgidsen. De drie populairste:
1. Levenstestament (in november alleen al 1884 keer aangevraagd).
Onze nieuwe website weet enorm veel mensen te trekken. In 2025 hadden we ruim 1 miljoen bezoekers en meer dan 3 miljoen weergaven (bekeken websitepagina’s).
nieuwsbrieven
Dit zijn de nieuwsbrieven waarmee we u op de hoogte houden:
• Nieuwsbrief Nu Actueel
• Nieuwsbrief Ledenvoordeel
• Verenigingsnieuwsbrief naar bestuursleden afdelingen
• Nieuwsbrief Trefpunt
Ontvangt u onze nieuwsbrieven nog niet? Meld u dan aan op: www.anbo-pcob.nl/nieuwsbrief
WIJ LOSSEN HET OP!
Een erg late tandartsrekening, medebewoners die bezwaar maken tegen een gehandicaptenparkeerplaats, het aanvragen van een Gemeentepolis... tegen welk probleem u ook aanloopt, u kunt ANBO-PCOB altijd om advies en hulp vragen. Zo kreeg ons Adviesteam in 2025 meer dan 10.000 vragen per e-mail en telefoon. Waar nodig ging een consulent op huisbezoek. Bel 0348 - 46 66 88 of ga naar www.anbo-pcob.nl/adviesteam
DIT KRIJGT U VAN ONS
WEBINARS GOED BEKEKEN
We hebben dit jaar zes webinars georganiseerd. Soms in samenwerking met partners als SeniorWeb, Onderlinge en Thuisnotaris.
1. Webinar belasting
2. Webinar pensioen
3. Webinar levenstestament
4. Webinar testament
5. Webinar digitale nalatenschap
6. Webinar langer thuis wonen
Kijk ze terug op: www.anbo-pcob.nl/webinars
Nieuw & populair: podcasts
Dit jaar hebben we voor het eerst podcasts gemaakt: een serie van twaalf delen over veiligheid in en om het huis, digitale en financiële veiligheid en veiligheid in een tijd van kunstmatige intelligentie. De podcasts bleken erg populair bij onze achterban. Luisteren kan op www.anbo-pcob.nl/podcast of via Spotify, Apple, YouTube, Deezer en Podimo.
Ruim 15.000 mensen geholpen met hun belastingaangifte
Ruim 15.000 leden zijn door onze 561 belastinginvulhulpen geholpen met hun aangifte inkomstenbelasting. Onze Belastinghulp kreeg van onze leden een mooie 8,9! www.anbo-pcob.nl/belastinghulp
“Gewoon klasse, ik ben er dankbaar voor en werd goed geholpen”
HIEPERDEPIEP: ONZE VERJAARDAGSKALENDER
Sinds 2025 hebben we onze eigen verjaardagskalender. Met twaalf voorbeelden die laten zien hoe divers en actief onze leden zijn en wat voor leuke en goede dingen ze allemaal doen. Van een schaapherder en een stel dat reizen organiseert voor mensen met een beperking tot een ‘vuiljutter’ op het strand van Scheveningen. Met geweldige foto’s van fotograaf Arnaud Mooij. Meer weten? Kijk dan op: www.anbo-pcob.nl/kalender
HOOFDLIJNENAKKOORD OUDERENZORG
In verpleeghuis Oldael in Den Haag tekenden zestien organisaties in juli het Hoofdlijnenakkoord Ouderenzorg (HLO), waaronder De Seniorencoalitie, waarvan ANBO-PCOB deel uitmaakt. De afspraken in het akkoord moeten ervoor zorgen dat ouderen (die dat willen) zo lang mogelijk zelfstandig kunnen wonen en de eigen regie kunnen behouden.
Handig: ons speciale verkiezingsstoplicht
Op woensdag 29 oktober mochten we weer naar de stembus voor de Tweede Kamerverkiezingen. Waar ouderen er zeker toe deden, aangezien meer dan de helft van de stemgerechtigden ouder is dan 50. Maar hoeveel aandacht hadden politieke partijen voor onderwerpen die juist ouderen aangaan? Dat kon u in één oogopslag zien in ons speciale Verkiezingsstoplicht. Handig!
In pensioenfondsen
Onze leden zitten in besturen en verantwoordingsorganen van pensioenfondsen. Daar vertegenwoordigden zij namens ANBO-PCOB de belangen van gepensioneerden, brengen hun stem in bij belangrijke besluiten en houden toezicht op de uitvoering van het pensioenbeleid.
ALLES WAT U WILDE WETEN OVER HET NIEUWE PENSIOENSTELSEL
Het zijn spannende tijden met de komst van het nieuwe pensioenstelsel. Wat blijft hetzelfde, wat verandert er en wat zijn de gevolgen?
ANBO-PCOB heeft in 2025 extra veel inspanningen verricht om haar leden zo goed en objectief mogelijk te informeren.
• In Ouder en Wijzer verscheen een dikke pensioenspecial van niet minder dan 21 pagina’s!
• Op woensdag 22 oktober was er een pensioenwebinar over de overgang naar het nieuwe pensioenstelsel.
• De honderden vragen die binnenkwamen staan mét de antwoorden op onze website, overzichtelijk gerangschikt op onderwerp.
Gratis
PensioenService
Het nieuwe pensioenstelsel roept veel vragen op. Begrijpelijk, want er verandert veel. Daarom heeft ANBO-PCOB in 2025 de PensioenService opgericht voor al uw vragen hierover. Gratis voor leden.
MENSEN KEKEN NAAR ONS PENSIOENWEBINAR
Inderdaad, maar liefst 2000 mensen keken naar ons webinar over de overgang naar het nieuwe pensioenstelsel. Onze expert Willem Reijn ging in gesprek met Eline Lundgren, voorzitter van het pensioenfonds Bouw, en Karin Bitter, pensioenmanager bij Zorg en Welzijn.
Lobby geslaagd
“Pas het vaccinatiebeleid aan”, riep ANBO-PCOB in april. Beleidsadviseur Ger Deleij trok aan de bel op Radio 1: “Maak het vaccin voor gordelroos voor iedereen beschikbaar. Behandeling is veel duurder dan het vaccin.” De oproep hielp: het vaccin gaat er komen voor ouderen. We weten alleen nog niet precies vanaf welke datum.
HANDEN AF VAN DE AOW!
Op 17 oktober deed ANBOPCOB mee aan een AOWverkiezingsdebat met politici. Onze stelling: het is niet verantwoord én niet nodig om nieuwe bezuinigingen op de AOW door te voeren.
HIER ONTMOETEN WE ELKAAR
JANNY IN DE REGIO
We organiseren als ANBO-PCOB ook regionale bijeenkomsten in heel het land. Alle leden in de regio ontvangen dan een uitnodiging voor zo’n leuke en informatieve middag. Met als grote trekker een BN’er, zoals laatst nog Janny van der Heijden, bekend van Heel Holland Bakt.
Leuk: start zelf een activiteit
Vindt u het leuk om zelf activiteiten te organiseren? Neem dan contact op met uw verenigingsadviseur.
• Zuid-Holland en Zeeland: s.vandeuzen@anbo-pcob.nl
• Noord-Holland en Flevoland: jw.graveland@anbo-pcob.nl
1800
NIEUWE CONTACTEN VIA TREFPUNT
Trefpunt is onze digitale ontmoetingsplaats. Afgelopen jaar meldden zich 1800 nieuwe deelnemers aan. Misschien ook wel mensen bij u in de buurt! Nodig ze uit voor een gesprek online, een kop koffie of onderneem samen iets leuks. Het begint met een oproepje op het prikbord. www.uwtrefpunt.nl
JAAROVERZICHT 2025
ER ZIJN ZOVEEL LEUKE BIJEENKOMSTEN!
• Veel afdelingen gaan met de MuseumPlusBus op pad of organiseren zelf busreizen. Zo was er op 7 mei een busreis namens alle afdelingen in Groningen. De bus ging de provincie door om alle 58 deelnemers op te halen.
• Bijeenkomsten vanuit het programma Toegankelijk Bankieren.
• De afdeling Krimpen aan den IJssel maakte gebruik van de gratis cursussen Welkom Online van het Nationaal Ouderenfonds. Dat zijn tien bijeenkomsten met ondermeer thema’s als ‘zoeken op het internet’, ‘digitale veiligheid’ en ‘het gebruik van AI’. Voor deze laatste cursus ontstond zelfs een wachtlijst!
• Op woensdag 24 september organiseerde de afdeling Heerde, Veluwe Gelderland, ‘s avonds een bijeenkomst waarop een cardioloog vertelde over het vrouwenhart. Het was een groot succes met een opkomst van ruim honderd mensen!
208 AFDELINGEN IN HET LAND. KOM LANGS!
Om meer leden te laten kennismaken met de ongeveer tweehonderd afdelingen in het land, hebben we in 2025 maar liefst 123 keer leden die in de buurt wonen uitgenodigd voor een bijeenkomst.
U bent ook van harte welkom!
Wat is er te doen?
U komt het te weten op: www.anbo-pcob.nl/agenda
Energieke markt
Meerdere afdelingen organiseren seniorenbeurzen samen met bijvoorbeeld gemeenten en zorginstellingen. Zo was er op 11 oktober in Almkerk een informatiemarkt met als thema Wonen, Zorg en Welzijn in de Toekomst. Deze dag werd ‘energiek’ geopend door burgemeester Egbert Lichtenberg en tv-bekendheid Olga Commandeur.
INTERESSANTE CURSUS
Verschillende lokale afdelingen hebben presentaties georganiseerd met het Netwerk Palliatieve Zorg. Ziek zijn, niet meer beter worden en uiteindelijk overlijden zijn erg beladen onderwerpen, maar toch wordt deze cursus als heel informatief en interessant beoordeeld.
Kijk voor het complete jaaroverzicht op www.anbo-pcob.nl/2025
Blijf lezen als je zicht achteruit gaat. Gesproken boeken, kranten en tijdschriften vind je op passendlezen.nl
Een blik in onze
brievenbus en opmerkelijke berichten die u met ons deelde.
Niet mailen maar schrijven naar ING
Graag geef ik de lezers van dit magazine een suggestie mee. Als je bij ING een klacht wilt indienen, dan moet je een brief sturen. Een e-mail of een bericht via een formulier op de website kan niet. En als er een probleem is, word je verwezen naar de chatbox. Maar een chatbox is niet geschikt om bijvoorbeeld een betaling die niet lukt op te lossen. Waarom kun je niet gewoon een e-mail sturen? Dat moet toch beter kunnen? Banken zouden meer rekening moeten houden met ouderen.
Jacqueline van Schalen
voor toiletten
Ik heb een aanvulling op het artikel over openbare toiletten. Met de app HogeNood kun je het dichtstbijzijnde openbare toilet vinden. Verder ben ik sinds vorig jaar in het bezit van een zogenoemde Eurosleutel, die gratis toegang geeft tot de eurotoiletten in Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland. Ook ideaal voor rolstoelen die niet door de poortjes kunnen van de toiletten langs de snelweg. Kosten €32,50 en te bestellen via www. eurosleutel.nl
Wim Philipse
Stoute schoenen
Regelmatig worden uw lezers op allerlei gevaren gewezen. Fijn, ga zo door! In het kerstnummer echter staat Daphne Deckers met niet goed passende, naaldhakken op een huishoudtrap. Lijkt me nogal gevaarlijk! Op de andere foto draagt ze degelijk schoeisel. Had beter andersom gekund. Jantien de Vries
“Ik ben blij met ANBO-PCOB omdat zij …”
Aangenaam
Neutraal
Belangen
Ondersteunen
Persoonlijk
Contact
Ook
Belangrijk
A.L. Bongaards, Maasland
Doneer uw oude muziekinstrument
Odd Fellows, een wereldwijde broederschap, is bezig met een bijzondere actie. Het gaat niet om geld, maar om ‘ontspullen’ en met die spullen kansarme kinderen blij te maken.
Bij veel mensen liggen muziekinstrumenten te verstoffen. Wij roepen u op om deze te doneren aan kinderen die dan met Het Leerorkest Nederland de kans krijgen om muziek te leren maken. Er is behoefte aan keyboards, violen, cello’s, contrabassen, gitaren, trompetten, trombones, klarinetten, dwarsfluiten, hobo’s en saxofoons.
Henk Wesselius, coördinator
Odd Fellows
Mail of bel naar: wesselius.henk@gmail.com 06 - 53 68 01 69.
WILT U OOK REAGE REN? magazine@ anbo-pcob.nl of schrijf naar
Ouder en Wijzer Post Postbus 2012 3440 DA Woerden.
Een mens heeft twee oren en één mond om twee keer zoveel te luisteren als te praten
Confucius
Zoeken in mijn ziekenhuisdinges…
Ik lag in 2023 in het ziekenhuis en de afgelopen herfst weer. Ik kan maar één ding zeggen: super! Ik werd goed verzorgd en goed op de hoogte gehouden. Maar het afspraken maken en informatie lezen op de COMPUTER valt me tegen. Het duurt soms uren voordat ik de juiste weg heb gevonden. Ik zie er altijd tegenop als ik weer een bericht krijg dat ik iets moet lezen in mijn ziekenhuisdinges… Dat kost me zoveel tijd!
Elsa de Groot, 85 jaar
OuderenWijzer februari
Denk vooruit:
wees
voorbereid
In Nederland zijn stroom, water en internet vanzelfsprekend. Maar bij een noodsituatie, zoals extreem weer of een grote storing, kunnen deze voorzieningen wegvallen. Hulp kan dan op zich laten wachten. Het is dus verstandig om goed voorbereid te zijn.
Een goede voorbereiding vraagt om actie van de overheid, maar ook van uzelf en uw omgeving. Door vooruit te denken, kunt u uzelf én anderen helpen wanneer dat nodig is. Op www.denkvooruit. nl en in het boekje ‘Bereid je voor op een noodsituatie’ leest u wat u kunt doen. Het boekje zou inmiddels bij iedereen bezorgd moeten zijn.
Uw nieuwe
lidnummer
Bij dit magazine (of via de post) treft u uw nieuwe ledenpas aan. Met een nieuw lidnummer! We hebben het afgelopen jaar hard gewerkt om de administraties van ANBO en PCOB samen te voegen. Daarom krijgt u vanaf 2026 een nieuw lidnummer van ANBO-PCOB. Op de nieuwe ledenpas van 2026 treft u dit nieuwe nummer aan.
ANBO-PCOB IN DE MEDIA
De media en ANBO-PCOB weten elkaar uitstekend te vinden. Een kort overzicht van enkele recente hoogtepunten.
Kijk op www. anbo-pcob.nl/inde-media voor meer media-uitingen.
21 november - Anneke Sipkens is te gast bij MAX Meldpunt over robots in de zorg Robots en kunstmatige intelligentie kunnen zorgmedewerkers werk uit handen nemen. Maar er zijn ook nadelen. ANBO-PCOB-directeur Anneke Sipkens plaatst bij het tv-programma MAX Meldpunt Actueel enkele kanttekeningen. “Een robot kan een mooie oplossing zijn, maar niets gaat boven menselijke warmte.”
3 december – In de podcast Echte Oogappels wordt gesproken over ‘Krachtig ouder worden’
In de podcast Echte Oogappels van BNNVARA worden gebeurtenissen uit de populaire tv-serie Oogappels vertaald naar de realiteit. Deskundigen uit de praktijk buigen zich daar dan over. Om die reden is de programmamanager van het project ‘Krachtig ouder worden’, Carolien Appelman, te gast. Zij vertelt over wat zij ervaart bij ‘Krachtig ouder worden’ en over wat zij van ouderen hoort over het leven na het pensioen.
16 december - Trouw pakt uit met de resultaten van onze peiling naar sociale contacten
Uit de ANBO-PCOB-enquête onder 7530 ouderen naar hun sociale contacten bleek een fors deel van de deelnemers eenzaamheid te ervaren. Trouw pakte uit met dit nieuws. De cijfers uit de peiling werden gebruikt om een beeld te schetsen van eenzaamheid onder ouderen en hoe die eenzaamheid bestreden kan worden.
Quiz over voeding
Wat weet u precies over vezels, vetten, vocht, vitaminen en andere belangrijke bestanddelen van onze voeding? Voeding speelt een grote rol in uw gezondheid, maar het is soms lastig om alle voedingsinformatie te schiften en te weten te komen wat nu wel en niet waar is. Daarom hebben we in samenwerking met het Voedingscentrum een leuke én leerzame quiz ontwikkeld. Hiermee kunt u zelf testen hoe het staat met uw kennis over voeding.
Meer weten? Ga naar www. anbo-pcob.nl/voedingsquiz of scan deze QR-code:
De koppeling AOW en minimumloon loslaten is onnodig
Het Instituut voor Publieke Economie heeft eind vorig jaar een rapport gepubliceerd over de koppeling tussen het minimumloon en de AOW. Hierin wordt gepleit voor het loslaten van deze koppeling. Maar ANBO-PCOB ziet daartoe geen enkele reden.
Volgens het Instituut voor Publieke Economie zou het loslaten van de koppeling het voor de overheid makkelijker maken om het minimumloon extra te verhogen. Maar de AOW vormt het fundament van ons pensioenstelsel, vinden wij. De AOW zorgt voor stabiliteit en vertrouwen en geeft ouderen bestaanszekerheid. De netto AOW-uitkering zit iets boven het sociaal minimum, maar zorgt er wel voor dat de armoede onder ouderen in Nederland beperkt blijft.
De AOW is en wordt niet ‘te duur’
Dankzijde koppeling van de AOW aan de ontwikkeling van het netto minimumloon is de AOW meegegroeid met de cao-lonen in Nederland. Daardoor profiteert ook de AOW van de groeiende welvaart. Toch is de AOW goed betaalbaar gebleven. Als percentage van het bruto binnenlands product zijn de AOW-uitgaven in de afgelopen twintig jaar namelijk heel stabiel gebleven, gemiddeld rond de 4,5 procent. En dat ondanks een extra stijging van het minimumloon in 2023 met 8 procent. Als de economische groei op niveau blijft, dan kunnen de stijgende AOW-uitgaven ook in de toekomst worden opgevangen.
Meer AOW, minder toeslagen
Een extra verhoging van het minimumloon, en daarmee van de AOW, zou ook betekenen dat AOW’ers minder toeslagen nodig hebben. Dat bespaart de overheid geld. Er zijn in Nederland inderdaad redenen om het minimumloon in de toekomst extra te verhogen. Maar vooralsnog zien wij geen noodzaak om daarom de koppeling van de AOW los te laten.
Op www. anbo-pcob. nl/aow kunt u hierover meer lezen.
WILT U MEER NIEUWS?
Wilt u op de hoogte blijven van wat er speelt binnen ANBO-PCOB en wat we allemaal voor u doen? Abonneer u dan nu op onze (gratis) digitale nieuwsbrief. Ga naar anbo-pcob.nl/ nieuwsbrief en meld u aan.
CAROLA SCHOUTEN
“De gemeenteraadsverkiezingen hebben veel impact op ouderen”
Carola Schouten, 48 jaar, (ChristenUnie) was lange tijd werkzaam in de landelijke politiek. Totdat ze in oktober 2024 de eerste vrouwelijke burgemeester van Rotterdam werd. Nu, ruim een jaar later, praten we met haar over de ouderen in ‘haar’ stad. En over de gemeenteraadsverkiezingen.
Ooit zei ze Rotterdam de mooiste stad ter wereld te vinden en haar mening daarover is nog niet veranderd. Sterker nog, ze vindt de stad zelfs iedere dag een stukje mooier. “En dat is niet alleen omdat Rotterdam steeds fraaier wordt om te zien”, zegt ze, “maar vooral omdat ik steeds meer Rotterdammers leer kennen die zich met hart en ziel inzetten voor andere Rotterdammers.” Precies daarin ligt voor Carola het Rotterdam-gevoel. “De stad heeft een prachtig uiterlijk, denk aan de skyline, maar vooral een warm hart. Natuurlijk kent Rotterdam ook problemen en we werken er iedere dag hard aan om die opgelost te krijgen. Maar in de kern is Rotterdam een schitterende stad, waar veel mensen
iets voor elkaar over hebben en naar elkaar omkijken. Dát is het Rotterdam waar ik iedere dag voor opsta.” Ze staat erom bekend dat ze hard werkt en daadkrachtig is. Maar als ze over haar werk praat, blijkt algauw wat Carola tot zo’n geliefde burgemeester maakt. “Het gaat om verbinden, luisteren en echt van betekenis zijn voor de mensen in de stad. Mensen écht zien. Alleen dan kun je echt iets voor de ander betekenen.”
OUDEREN HOREN ERBIJ!
Carola vertelt dat veel ‘gewone’ Rotterdammers haar inspireren om haar werk goed te doen. “Ik spreek enorm veel mensen die iedere dag goede dingen doen voor anderen, vaak zonder dat ze daarvoor worden betaald. Ze doen het echt vanuit hun eigen wil en wens. Ze helpen bijvoorbeeld iemand in een rolstoel op weg naar de supermarkt. Of ze maken bewust een praatje met iemand die eenzaam is. Ik noem ze onze ‘stadsverwarmers’. En er zijn veel mensen die hun ondersteuning nodig hebben, zowel lichamelijk als mentaal.”
Ook veel ouderen kunnen wel wat ondersteuning gebruiken. Wat zijn volgens Carola de belangrijkste punten waarop de gemeentelijke overheid voor hen het verschil kan
maken? “Het begint met het besef dat ouderen er evengoed bij horen in de maatschappij als jongeren. Als je zo naar mensen kijkt, kijk je automatisch naar wat ze nodig hebben om mee te kunnen draaien. Dus is de openbare ruimte optimaal ingericht? Kunnen zij zich goed over straat bewegen, ook als ze niet goed ter been zijn? Voelen ze zich veilig? Zijn er fijne plekken om naartoe te kunnen?” Carola vertelt ook over de veiligheidsbijeenkomsten in de Rotterdamse wijken. “Daar gaat het bijvoorbeeld over valpreventie en over hoe ouderen weerbaarder kunnen worden. Denk daarbij aan informatie over babbeltrucs en oplichting via het internet. Die bijeenkomsten worden goed bezocht. We hebben ook projecten waarbij jongeren iets doen voor ouderen, zoals een tuin bijhouden. Zo krijgen jongeren en ouderen meer contact. Met dat alles zorgen we ervoor dat de wereld buiten de deur fijn en aantrekkelijk blijft.”
DE GEMEENTERAADSVERKIEZINGEN
Vaak wordt gezegd dat de gemeenteraadsverkiezingen voor ouderen misschien wel de belangrijkste verkiezingen zijn, omdat veel ouderenbeleid in de gemeente wordt
“Dankzij projecten waarbij jongeren iets doen voor ouderen, is er meer contact tussen de generaties”
bepaald. Maar is dat wel zo? Hoe kan een gemeente op gebieden als zorg, veiligheid, zelfstandig wonen en bestaans- en inkomenszekerheid nu meer doen dan wat in Den Haag wordt afgesproken en begroot?
Carola is daar duidelijk over: “Alle verkiezingen zijn belangrijk voor ouderen. Omdat alle bestuurslagen - dus Europees, landelijk, regionaal en lokaal - stuk voor stuk invloed hebben op het leven van mensen.” Ze raadt daarom iedereen aan om bij iedere verkiezing te gaan stemmen. “Maar”, geeft Carola toe, “de gemeenteraadsverkiezingen hebben wel de meeste impact op de wereld net buiten de voordeur. Hoe ziet de buurt eruit bijvoorbeeld? Zijn er genoeg plekken waar ouderen behoefte aan hebben? De gemeenteraad beslist over alles wat direct met buurt, wijk, dorp of stad te maken heeft - van een losliggende stoeptegel tot aan voorzieningen als een bibliotheek en groen in de wijk. Maar ook over vervoer op maat, zodat ouderen altijd de mogelijkheid hebben ergens naartoe te gaan. Verder beslist de gemeenteraad over compensatiemogelijkheden voor mensen die niet veel geld hebben.”
POSITIEVE GEVOELENS, MAAR OOK ZORGEN
Bijna één op de zes inwoners van Rotterdam is 65-plus. De verwachting is dat dit binnen tien jaar één op de vijf zal zijn. Wat betekent dat voor de stad? Carola: “Dat betekent in eerste instantie dat de gemeente goed moet weten waaraan behoefte is en waarop we ons meer moeten richten. Zowel de medewerkers van de gemeente als de gemeenteraad staan in goed contact met ouderen -
INTERVIEW
organisaties én met ouderen zelf. Dat geldt ook voor mij. Ik praat met heel veel ouderen om goed op de hoogte te blijven.”
Wat raakt haar in die gesprekken met ouderen het meest? Er verschijnt een voorzichtige glimlach op haar gezicht als ze zegt: “Ik voel
“In Rotterdam zorgen mensen voor elkaar en kijken ze naar elkaar om”
en zie dat ouderen heel begaan zijn met elkaar en met jongere generaties. De zorg voor jongeren en ze wereldwijs maken, zit bij veel ouderen in het dna. Daar kan ik erg van genieten. Ouderen hebben zoveel te bieden. Geweldig om te zien.” Wat kunnen jongeren vooral van ouderen leren? “De ouderen van nu hebben heel veel veranderingen meegemaakt. Neem het internet. Veel ouderen zijn opgegroeid met radio en krant. Dat nu alles digitaal gaat, is een enorme verandering. Dat vraagt om een open houding tot nieuwe ontwikkelingen. Niet bang zijn, maar nieuwsgierig. Dat kunnen jongeren met recht van ouderen leren.” Maar zijn er dan geen zorgen als het over ouderen in Rotterdam gaat? Direct is de burgemeester weer ernstig. “Jazeker, ik maak me het meest zorgen over hen die slecht aansluiting vinden in de buurt of wijk. En ook over dat de wereld buiten de voordeur niet fijn of veilig voelt, waardoor ouderen binnenblijven en daarmee vereenzamen. Dus ik doe bijvoorbeeld wijkschouwen om te
zien hoe het staat met de toegankelijkheid. Ouderen zijn zo’n belangrijk onderdeel van Rotterdam. Ik wil ze vooral zelf zoveel mogelijk ruimte en gelegenheid geven om hun leven goed en fijn te kunnen leven. Alles wat ik kan doen om daarbij te helpen, zal ik niet nalaten.”
DE SOCIALE SAMENHANG IN DE GROTE STAD
Zelf is ze opgegroeid op het platteland, maar Carola woont nu alweer meer dan dertig jaar in Rotterdam. Waar zou ze graag zelf oud willen worden? “Ik vind de stad ontzettend dynamisch. Ik wil hier nooit meer weg. Oud worden in Rotterdam lijkt me heel bijzonder. De stad is altijd in ontwikkeling. En daarom ben ik ook heel benieuwd hoe Rotterdam er in de toekomst uit zal zien.”
Toch kleven er ook nadelen aan het leven in een grote stad als je ouder wordt. Op een gegeven moment ben je toch aangewezen op een hecht netwerk van buren, nabije familie en vrienden. Hoe kun je in een metropool als Rotterdam de kleinschalige sociale samenhang die daarvoor nodig is, helpen organiseren en ondersteunen? “Rotterdam is in zekere zin een verzameling dorpen”, zegt Carola. “Iedere wijk heeft zijn buurten. En in die buurten is op straatniveau wél sprake van een sociale samenhang. Veel Rotterdammers letten op elkaar - in positieve zinen helpen elkaar waar het kan. Het buurtgevoel komt dan sterk naar voren. Kijk maar naar het ‘opzoomeren’, waarbij bewoners zelf hun straten opknappen. En er zijn in Rotterdam heel veel initiatieven om juist die sociale samenhang te versterken. Ik blijf hier dus graag wonen.”
De 5 voor Carola
1. Wat is uw volgende reisbestemming?
“Wij gaan naar een gebied waar we heerlijk kunnen skiën met familie en vrienden.”
2. Wat vindt u belangrijker in een relatie: gedeelde waarden of gedeelde interesses?
“Gedeelde waarden. Interesses zijn persoonlijk en zeggen veel over iemands passies. Waarden zitten dieper en zeggen veel over iemands afkomst, opvoeding en persoonlijke ontwikkeling. En dat vormt toch wel de basis van relaties. Natuurlijk kunnen niet alle waarden overeenkomen en ook dat is goed. Zolang je elkaar maar respecteert.”
3. Is er in uw leven een ouder iemand geweest die grote indruk heeft gemaakt?
“Ja, mijn oma. Zij heeft mij ongelofelijk veel levenslessen gegeven.”
4. Hoe kunnen we mantelzorgers beter ondersteunen?
“Door hen te waarderen voor het goede werk dat ze doen. En door ze flexibiliteit en tijd te bieden. Dat is weliswaar aan werkgevers en aan de verschillende instanties, maar ik denk dat we het erover eens zijn dat mantelzorgers zo goed mogelijk ondersteund moeten worden.”
5. Als u één boodschap mag meegeven aan de lezers van OuderenWijzer, wat zou dat dan zijn?
“Blijf actief, aangehaakt en geïnteresseerd in de wereld buiten de voordeur. Er zijn veel mensen die aansluiting zoeken: jong en oud. En er zijn veel mensen in uw straat, wijk en gemeente die u willen en kunnen helpen. Kortom: schroom niet om de hulp van anderen in te roepen. Mensen helpen elkaar graag; ook al lijkt dat op het eerste gezicht niet zo. Dus: gewoon doen en u zult versteld staan hoe vriendelijk en behulpzaam de meeste mensen zijn.”
Speciaal
verzorgde Ackersate-vakantieweken
Naar de Veluwe 2026
Zin in een zorgeloze vakantie op de prachtige Veluwe?
Tijdens onze compleet verzorgde vakantieweken geniet u van een heerlijke week vol ontspanning, comfort en gezelligheid. Alles is geregeld: smakelijke maaltijden, leuke uitstapjes, inspirerende activiteiten én genoeg tijd om te relaxen in uw eigen comfortabele accommodatie.
Of u nu zin heeft in nieuwe mensen ontmoeten, samen leuke dingen doen of juist even helemaal ontspannen, het kan allemaal. In 2026 hebben we meerdere vakantieweken te boeken, verspreid van het voorjaar tot het najaar. Bekijk nu de beschikbare data en boek direct via www.ackersate.nl/seniorenreizen.
De FreeStyle Libre 2 sensor meet je suiker elke minuut.1 Zo maak je ook tijdens een koffiepauze bewust de keuzes2 die je stap voor stap vooruithelpen. This is progress.
Op 18 maart 2026 gaan we naar de stembus voor de gemeenteraadsverkiezingen. Belangrijk, want juist op gemeentelijk niveau worden de besluiten genomen die het dagelijks leven van ons allemaal - en dus ook van ouderen - direct raken.
• het stimuleren en waarderen van vrijwilligerswerk;
• het ondersteunen van mantelzorgers met bijvoorbeeld passende vergoedingen of praktische oplossingen, zoals vrijstelling van parkeerkosten.
daarom is het belangrijk dat hun perspectief zichtbaar en herkenbaar terugkomt in het beleid. Daarom hebben we op een rij gezet waarop u als kiezer kunt letten, zodat uw stem daadwerkelijk bijdraagt aan beleid dat aansluit bij uw wensen en uw manier van leven.
Thema’s als wonen, zorg, mobiliteit, leefbaarheid, veiligheid en deelname aan de samenleving spelen een grote rol bij de gemeenteraadsverkiezingen. Onderwerpen die juist belangrijk zijn voor ouderen. Nederland telt ruim 3,7 miljoen 65-plussers. Een grote groep, die volop deelneemt aan de samenleving: ouderen werken vaak nog, zijn actief als vrijwilliger, ondersteunen anderen via mantelzorg en bouwen aan sterke gemeenschappen. De lokale politiek kan niet zonder hun kennis, ervaring en inzet. Juist
Hoe ziet een politieke partij ouderen?
Ouderen zijn een essentieel onderdeel van de samenleving. Ze nemen verantwoordelijkheid, bouwen aan verbinding in de buurt en draaien mee in werk, vrijwilligerswerk en mantelzorg. Zonder die inzet zouden veel voorzieningen en initiatieven onder druk komen te staan. Een politieke partij die ouderen ziet als actieve, waardevolle inwoners, laat dat merken in haar programma.
Let op of partijen aandacht hebben voor:
• het tegengaan van (leeftijds) discriminatie met een duidelijk antidiscriminatiebeleid;
Goed wonen, in iedere levensfase
Veel mensen willen graag in hun eigen wijk kunnen blijven wonen, ook wanneer hun woonwensen veranderen. De gemeente speelt hierin een grote rol: zij bepaalt de bouwplannen, verstrekt vergunningen en maakt afspraken met woningcorporaties.
Hebben partijen concrete plannen, zoals:
• meer geschikte en levensloopbestendige woningen in eigen wijk of kern, zodat mensen kunnen blijven wonen waar hun netwerk ligt;
• ondersteuning bij woningaanpassingen, met toegankelijke regelingen en heldere procedures;
• gemengde woonvormen waarin jong en oud samenleven en elkaar versterken. Zo kunnen ouderen betrokken blijven bij de maatschappij en - doordat men zorg draagt voor elkaar - langer zelfstandig blijven wonen.
Zorg en ondersteuning, dichtbij huis
Het Rijk heeft inmiddels veel taken en verantwoordelijkheden overge -
heveld naar de gemeente, ook als het gaat om de zorg voor en ondersteuning van ouderen. Hoe toegankelijk en toekomstbestendig deze zorg is, bepaalt voor een groot deel hoe zelfstandig mensen kunnen blijven wonen en leven.
Kijk daarom of partijen:
• willen investeren in actieve, goed bereikbare wijkteams;
• mantelzorgers willen ondersteunen, bijvoorbeeld om overbelasting te voorkomen;
• dagbesteding, buurtcentra en ontmoetingsplekken willen behouden of uitbreiden;
• aandacht hebben voor een soepele overgang tussen thuiszorg en verpleeghuiszorg.
Openbaar vervoer en mobiliteit: sleutel tot deelname
realiseren, zoals betrouwbare busverbindingen binnen en tussen wijken, ook buiten de spits;
• veilige en toegankelijke haltes en looproutes. Denk daarbij aan goede verlichting, voldoende zitplekken en overzichtelijke oversteekplaatsen;
• regiotaxi’s, buurtbussen en andere alternatieven voor wie geen auto gebruikt;
• veilige fiets- en wandelpaden voor rollator- en scootmobielgebruikers.
Mobiliteit maakt deelname aan de samenleving mogelijk. Voor ouderen betekent dat ten eerste goed (openbaar) vervoer. Helaas heeft een gemeente geen directe controle over bijvoorbeeld spoor- of buslijnen, maar door een goede samenwerking en belangenbehartiging kan ze wel degelijk invloed uitoefenen op de aanwezigheid en de kwaliteit van het ov. De gemeente kan ook actief inzetten op andere zaken die voor de mobiliteit van belang zijn.
Partijen die dit alles serieus nemen, zetten in op:
Een veilige en leefbare omgeving
Iedereen wil zich veilig en prettig voelen in de eigen buurt. Een overzichtelijke, schone en goed onderhouden omgeving stimuleert mensen om naar buiten te gaan, anderen te ontmoeten en actief te blijven.
Partijen die hierin investeren, letten op:
• veilige oversteekplaatsen, goede verlichting en duidelijke routes;
• actieve buurtpreventie, samenwerking met wijkagenten en bewoners;
• toegankelijke meldpunten voor overlast of fraude.
• een intensieve samenwerking met de provincie om een goed ov te
Verbonden wijken, waarin mensen niet eenzaam hoeven te zijn
Eenzaamheid is een maatschappelijk vraagstuk dat iedereen kan raken. De gemeente is de spil in het verbinden van initiatieven en het creëren van ontmoetingskansen.
GA ZELF AAN DE SLAG!
Download gratis het informatiepakket:
• Introductiebrief
• Overzicht van wie doet wat binnen gemeenten
• De tipgids ‘Samen naar een seniorvriendelijke gemeente’ www.anbo-pcob.nl/gemeenteraadsverkiezingen
Let op partijen die:
• investeren in laagdrempelige ontmoetingsplekken;
• vrijwilligersorganisaties ondersteunen die activiteiten organiseren;
• projecten stimuleren waarin ouderen hun kennis of talent kunnen inzetten;
• oog hebben voor digitale vaardigheden en mensen daarin ondersteunen;
• armoede actief aanpakken, omdat financiële zorgen de sociale deelname beperken.
Laat uw stem gewicht hebben!
De gemeenteraadsverkiezingen zijn belangrijk, zeker voor wie waarde hecht aan een zelfstandig, prettig en actief leven in de eigen wijk. Ouderen hebben een krachtige stem en een groot maatschappelijk gewicht. Wie zich goed laat informeren, helpt bepalen hoe het lokale beleid de komende jaren vorm krijgt.
Dus: lees de programma’s, ga in gesprek met lokale kandidaten en kijk vooral naar wat een gemeente écht kan regelen. In het dagelijks leven van straten, buurten en dorpskernen wordt het verschil gemaakt!
TEKST: ROB HOEKSTRA
GEMEENTERAADSVERKIEZINGEN 2026
Door te stemmen op een partij die de belangen van 65-plussers serieus neemt, heeft u invloed op het gemeentelijk ouderenbeleid. De lokale ANBO-PCOB-belangenbehartigers oefenen ook invloed uit op dat beleid. Alleen doen zij dat van binnenuit.
Johan Vorderman (59) is lokale belangenbehartiger bij de afdeling HeerdeWapenveld. “De groep ouderen in onze gemeente wordt alleen maar groter. Het is belangrijk dat ze gehoord worden.”
“Toen ik werd gevraagd om belangenbehartiger bij ANBO-PCOB te worden, hoefde ik daar niet lang over na te denken. Nu ben ik alweer zo’n vijf jaar een betrokken schakel tussen de gemeente en onze achterban. Ook ben ik voorzitter van de afdeling Heerde-Wapenveld en zit ik namens ANBO-PCOB in de Adviesraad Sociaal Domein (ASD) van de gemeente Heerde.
“Wij geven gevraagd en ongevraagd advies aan het college van B en W”
We hebben een vaste zetel in die adviesraad en geven gevraagd en ongevraagd advies aan het college van B en W. Belangrijk is dat we dit aan de voorkant kunnen doen en we van begin af aan betrokken zijn bij de stukken die van belang zijn voor ouderen en kwetsbaren. Zo kunnen we direct onze aandachtspunten voor het voetlicht brengen. Zorg en wonen zijn belangrijke problemen, maar eenzaamheid is dat ook. Je ziet soms dat er tien alleenstaande ouderen naast elkaar wonen, maar niet eens een keertje op de koffie bij elkaar gaan. Via groepsbijeenkomsten proberen we die drempel te verlagen. Dat werkt goed. Naast de wekelijkse uren die ik aan belangenbehartiging besteed, verricht ik ook nog onderhoudswerkzaamheden in een woonzorgcomplex voor jongeren met een beperking. Ja, mijn tijd wordt zinvol besteed.”
Jouke Bosma (75) uit Friesland woont al sinds 1978 in Rotterdam. Daar is hij nu vijftien jaar lokale belangenbehartiger. “Vrijwilligerswerk zit in mijn genen. Ik ben van huis uit niet anders gewend.”
“Ik heb een lokale politieke achtergrond en heb de PCOB-afdeling in Rotterdam op poten gezet. Rotterdam is te groot om te werk te gaan vanuit allerlei verschillende organisaties die hetzelfde doel hebben. Daarom hebben we als ANBO-PCOB samen met KBO en NOOM (het migrantennetwerk voor ouderen) in 2014 de stichting Overleg Samenwerkende Ouderenorganisaties (OSO) opgericht. Aanleiding daarvoor was de inwerkingtreding van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo), waarbij wij samen de belangen van alle ouderen in Rotterdam wilden behartigen. We hebben het ouderenbeleid op de kaart gezet en voor elkaar gekregen dat er nu een coördinerend wethouder ouderenbeleid in Rotterdam is. Hierdoor hebben we één aanspreekpunt voor alle domeinen.
“Samen hebben we het ouderenbeleid op de kaart gezet”
We hebben een goede verstandhouding met ambtenaren en politieke partijen. Een paar keer per jaar voeren we overleg om zaken te bespreken en te evalueren. Met de gemeenteraadsverkiezingen in aantocht zetten we via ons Manifest 2026-2030 in op drie overkoepelende thema’s. Ten eerste wonen, welzijn en zorg. Ten tweede samenleven, actief en zinvol bezig blijven. En ten derde meedoen, bestaanszekerheid, digitalisering en openbaar vervoer.”
Simon Binnendijk (76) is lokale belangenbehartiger bij de afdeling Alkmaar-Heiloo.
Simon is raadslid en wethouder in Alkmaar geweest.
“Die kennis en ervaring komen me nu goed van pas.”
“Zo’n negen jaar geleden ben ik vanuit mijn bestuursfunctie bij (toen nog) PCOB in de functie van belangenbehartiger gerold. Een mooie taak om de ouderen in onze gemeente een stem te geven en invloed uit te oefenen op het gemeentebeleid door goed te lobbyen. Ik doe dat samen met twee KBO-afdelingen in Alkmaar. Samen sta je sterker.
“Wij zijn geen klagers, maar volwaardige gesprekspartners”
Wat we willen is senioren betrekken en betrokken houden bij de gemeenschap en zorgen dat punten die van belang zijn voor ouderen op de gemeentelijke agenda terechtkomen. Een succes dat we dit jaar hebben geboekt? Dat we zijn opgenomen als adviseurs binnen de lokale seniorenagenda die door de gemeenteraad van Alkmaar als beleid is vastgesteld. Ook hebben we ervoor gezorgd dat woningen voor 55-plussers een seniorenlabel kregen. Richting de gemeenteraadsverkiezingen zetten we in op een seniorvriendelijke gemeente. Ik vervul mijn taak als vrijwilliger met veel plezier en dat wil ik dus nog wel een tijdje doen. Het is belangrijk dat we niet worden gezien als ‘klagers’, maar als volwaardige gesprekspartners. Daar blijf ik me voor inzetten.”
Voor Theo Kansen (72), lokale belangenbehartiger bij de afdeling Kampen, is het duidelijk: “Het is toch normaal dat je om je heen kijkt, dat je oog hebt voor mensen, dat je elkaar helpt.“
“Mijn motivatie om dit te gaan doen komt vanuit het bijbelvers Micha 6:8 en vanuit het liefdesgebod van Christus. Als het om belangenbehartiging gaat is het contact met de achterban belangrijk. Zo weet je wat er speelt. Via ons lokale magazine Houvast, dat verstuurd wordt naar zo’n 620 mensen, informeren we onze leden over zaken die van belang zijn voor de ouderen in Kampen. En over wat we als cluster ouderen doen of willen gaan doen. In dat tijdschrift staat ook mijn telefoonnummer. Soms krijg ik dan een belletje van een individueel lid die vraagt of ik hem of haar kan helpen. Zo zocht iemand een tijdje terug een aangepaste woning. Daar probeer ik dan bij te helpen door contact te zoeken met de woningbouwvereniging. En als dat dan lukt, is dat mooi.
“Hier spelen dezelfde problemen als landelijk”
In Kampen spelen dezelfde problemen als landelijk. Het tekort aan seniorenwoningen en te weinig doorstroming, maar ook armoede en bijvoorbeeld een gebrek aan voldoende openbare toiletten. Dat alles staat op de gemeentelijke agenda. Een klein succesje dat we afgelopen jaar als ouderencluster hebben geboekt, is het vergroten van de toegang van het stadspark voor mensen met een scootmobiel.”
Aldenhuijsen nu ook op TV!
Prettig in- en uitstappen op de gewenste hoogte
Op hoogte 2x zo snel het bed opmaken
Makkelijk de bedden uit elkaar schuiven
Kom zonder afspraak naar onze winkels
Ontdek de nog later aanpasbare Aldenhuijsen collectie
Wormerveer, Zoetermeer, Rotterdam, Oosterhout, Uden, De Bilt
Of plan een gratis en vrijblijvend adviesgesprek bij u thuis in
Tijdelijke TV actie
Tijdens de Goed Uitgerust Weken ontvangt u tot wel €750 terug voor uw oude bed en nemen wij uw oude bed kosteloos retour. Daarnaast ontvangt u een gratis lakenpakket t.w.v. €89 p.p.
Gratis brochure?
Scan de code via de camera van uw mobiel
Dossier liefde Lang leve de liefde
Liefde is leeftijdloos. Een langdurige relatie heeft liefde nodig om te overleven. Een nieuwe relatie heeft liefde nodig om op te kunnen bloeien. Maar wat zijn de componenten van die liefde en wat zijn de ingrediënten voor een liefdevolle relatie? Daarop geven een relatietherapeut en vijf ANBO-PCOB-leden antwoord. En ook ons liefdesonderzoek biedt waardevolle inzichten.
TEKST: MARIJE REMMELINK
Expert interview
JEROEN STEK IS RELATIETHERAPEUT BIJ MAARSINGH & VAN STEIJN IN LEEUWARDEN.
Een fijne relatie?
DÍT ZIJN DE INGREDIËNTEN!
In het ANBO-PCOB Liefdesonderzoek vroegen we 65-plussers naar hun kijk op en ervaring met de liefde. Respect, zorg voor elkaar en elkaar steunen in moeilijke tijden bleken de essentie. Maar wat zegt relatietherapeut Jeroen Stek over liefde op latere leeftijd?
In reactie op de uitkomsten van ons onderzoek naar liefde op oudere leeftijd zegt Jeroen: “Eigenlijk is het niet verrassend dat elkaar steunen zo belangrijk is in een relatie. ‘Ben ik zo belangrijk voor jou dat je er voor mij bent als het moeilijk wordt?’ Dát is het diepe gevoel waar het allemaal op neerkomt.”
Volgens Jeroen is het op elke leeftijd essentieel dat je op iemand kunt rekenen. Maar op latere leeftijd hebben partners vaker moeilijke momenten meegemaakt, waardoor respect, voor elkaar zorgen en elkaar steunen zichtbaarder worden. “Toch blijft de essentie van liefde - en van een relatie - voor jong en oud hetzelfde”, zegt Jeroen. “Dat is een veilige, liefdevolle verbinding terwijl je toch van elkaar verschilt. De vraag in een langdurige relatie is: kun je op een fijne manier met die verschillen omgaan of maak je er een destructief patroon van?”
WEES JE EIGEN TAART
Zo’n veilige, liefdevolle verbinding vraagt om twee autonome individuen die wel samen zijn, maar niet op elkaar leunen. “Wat je veel ziet, is dat mensen zó dicht op elkaar zitten dat ze geen individu meer zijn. Vraag jezelf eens af: is je relatie de kers op de taart, en zijn jij en je partner allebei je eigen taart? Dan zit je goed.
Maar als de relatie een deel van je taart is, kan het lastig worden.” Dat sommige ouderen vrijwel alles samen doen, vindt Jeroen niet per se een probleem, maar het is belangrijk dat je ook iets voor jezelf houdt. “Anders word je een soort broer en zus van elkaar”, waarschuwt hij. “Als je het mij vraagt, zijn de belangrijkste ingrediënten van een goede, langdurige relatie: elkaar iets gunnen, in elkaar geïnteresseerd blijven, leuke dingen blijven doen en op een goede manier met de onderlinge verschillen omgaan.”
PRATEN MET ELKAAR, LUISTEREN NAAR DE ANDER
In het ANBO-PCOB-onderzoek geven veel ouderen aan dat meningsverschillen vaak door communicatieproblemen ontstaan. Jeroen ziet dat anders: “Het gaat meestal om niet kunnen omgaan met de verschillen. Maar of je nu rommel maakt of altijd alles opruimt, elk gedrag heeft een positieve intentie. Het is belangrijk om die intentie te onderzoeken door te praten over wat jullie fijn vinden en waarom. Gelijkwaardigheid speelt hier ook een rol: wie bepaalt? Sta je schouder aan schouder of heeft één iemand de broek aan?” Veel mensen geven aan weinig behoefte te hebben aan een goed gesprek. “Daar zit precies de crux”, vindt Jeroen. “Verschillen blijven dan onbesproken, waardoor patronen scheefgroeien en irritaties zich opstapelen. Blijf erover praten en wees nieuwsgierig naar de ander. In leven en liefde is er geen waarheid. Geef elkaar je gebruiksaanwijzing en vind een liefdevolle manier om met verschillen om te gaan. Ik zeg altijd: leer zoenen. Dat staat voor zacht, open, eerlijk en nieuwsgierig naar elkaar zijn.”
“De essentie van een goede relatie is een veilige, liefdevolle verbinding terwijl je toch van elkaar verschilt”
Relatietherapeut
EN ZE LEEFDEN NOG LANG EN…
Jeroen ziet veel stellen bij wie de relatie jarenlang te weinig aandacht heeft gekregen. “Er zijn drie lagen”, legt hij uit. “Jezelf, je relatie en je gezin. Veel mensen springen van de eerste laag naar de derde. Maar als je de middelste laag niet voedt, krijg je later ellende.”
Daarom is hij streng in zijn advies over ‘partnertijd’: even samen zijn, zonder telefoon en zonder kinderen. “Elke dag drie kwartier, één dagdeel per week en eens in de drie maanden een weekend weg. Heb je erg kleine kinderen, dan mag dat ook een avond zijn. Blijf ook investeren in intimiteit, want if you don’t use it, you lose it. Vitaal, gezond en gelukkig oud worden begint al op jongere leeftijd.”
EEN NIEUWE LIEFDE? HET KAN!
Een deel van de ouderen is de partner verloren. De meesten daarvan staan - soms voorzichtig - open voor een nieuwe liefde. Volgens Jeroen heeft een vorige relatie daarop invloed. “Als mensen een heel fijne relatie hebben gehad, is de kans groter dat ze na een periode van rouw weer openstaan voor een nieuwe partner. Anderen denken juist: dit nooit weer.” Volgens Jeroen is het voor een vrouw vaak lastiger dan voor een man
om opnieuw iemand te vinden. “Mannen zijn sneller tevreden en er zijn simpelweg meer vrouwen die even oud of iets jonger zijn.”
Voor wie het aandurft, heeft Jeroen goede hoop. Een nieuwe relatie kan volgens hem net zo diepgaand zijn als een relatie van veertig jaar. Het enige wat ontbreekt, is een gedeelde geschiedenis. “Dat kan voelen als een gemis, maar op emotioneel verbindend niveau kan liefde op elke leeftijd even diep gaan. Het idee dat er maar één iemand voor jou is, klopt niet. Er zijn meerdere mensen met wie je een fijne, veilige verbinding kan hebben. Liefde kan op elke leeftijd opnieuw beginnen.”
OVER JEROEN
Jeroen Stek is een relatietherapeut die verschillende therapievormen combineert, waaronder systeemtherapie, emotionally focused therapy (EFT) en oplossingsgerichte interventies. Daarnaast maakt hij theater over dit onderwerp, wat zijn werk een speelse dimensie geeft en inzicht biedt. Het helpt koppels om op een nieuwe manier naar zichzelf en hun relatie te kijken. Meer weten? Kijk op www.mens-werkt.nl en www.mens2producties.nl
Jeroen Stek
Christel Eijkelenboom (66) is 48 jaar samen met haar man
“Je hebt mensen die voor elkaar geboren lijken te zijn. Bij mijn man en mij is dat niet het geval. Wij hadden bijvoorbeeld een relatiedipje toen we zo’n vijftien jaar samen waren. Na een hectische periode zat ik niet lekker in mijn vel, en dat had weerslag op onze relatie. Toen er ruimte ontstond om even stil te staan, dacht ik: wacht even, waar en wie zijn we ook alweer? We runden de boel, maar leefden langs elkaar heen. Dankzij therapie ging ik me beter voelen en ging het tussen ons ook beter.
Liefde op latere leeftijd
DE FEITEN & DE CIJFERS
“Onze relatie is als een dubbele solo”
Wat ons ook heeft geholpen, was een weekend Marriage Encounter. Daar leerden we hoe we weer in verbinding met elkaar konden komen: beter met elkaar communiceren en meer quality time samen. Dat we in de kerk getrouwd zijn en daar de belofte kregen dat we mogen vragen om liefde als onze eigen liefde op is, heeft ons ook geholpen als het wat ‘waterig’ was geworden tussen ons. Ik zie onze relatie als een dubbele solo, een soort lemniscaat. We gunnen elkaar vrijheid en geven elkaar de ruimte, maar we moeten er wel op letten dat we elkaar steeds weer ontmoeten. En de momenten die we samen hebben, echt in verbinding, maken onze relatie zo fijn.”
Op Valentijnsdag denken we vooral aan jonggeliefden, romantische films met happy endings en grootse en meeslepende liefde. Maar als we iets willen leren over de liefde, moeten we bij de ouderen zijn. Dat blijkt wel uit het ANBO-PCOBonderzoek naar de liefde.
In het ANBO-PCOB Liefdesonderzoek vroegen we onze leden naar hun kijk op en ervaring met de liefde. Zo’n vijfduizend mensen deden mee. Van hen is 68 procent getrouwd of samenwonend en 5 procent heeft een lat-relatie, 17 procent is weduwe of weduwnaar en 10 procent heeft geen relatie. Ruim twee op de drie van de ondervraagden is gemiddeld 42 jaar getrouwd, en het merendeel is na al die jaren nog steeds heel gelukkig. Wat is hun geheim? “We lopen na al die jaren nog steeds hand in hand.” “Samen lachen, samen voor de kleinkinderen zorgen.” “Voldoende tijd om met elkaar te communiceren.” “Samen het besef van onze sterfelijkheid en tijdelijkheid delen.” Oudere stellen die al tientallen jaren samen zijn, noemen vooral de kleine dagelijkse dingen als de sleutel voor een goede relatie. Samen aanwezig zijn in elkaars leven.
Hans Bol (69) is 44 jaar samen met zijn vrouw
“Ze ging in haar blauwe overall als een tornado door de kantine van de lerarenopleiding en maakte een onuitwisbare indruk op mij. Een jaar later kwamen we bij elkaar in de klas, maar we hadden op dat moment beiden een relatie. Toen die relaties uitgingen, werd het al snel serieus tussen ons. Ze werd eerst mijn beste vriendin en toen mijn vrouw.
“Wat er ook gebeurde, we waren er altijd voor elkaar”
Wat is fijn, wat minder fijn?
Meer dan veertig jaar getrouwd zijn… Hoe houd je het leuk? Volgens de deelnemers aan ons onderzoek zijn de hoofdingrediënten: respect en waardering (34 procent), zorg voor elkaar (32 procent) en elkaar steunen op moeilijke momenten (32 procent). Ook belangrijk: elkaar vrijheid gunnen (29 procent) en vertrouwen (27 procent). Toch is het niet alleen pais en vree. Meer dan de helft van de stellen heeft af en toe een meningsverschil en 70 procent noemt niet goed luisteren of algemene communicatieproblemen als belangrijkste bron van de wrijving. Ook alledaagse dingen, zoals rommel laten slingeren of te laat komen, zorgen geregeld voor irritatie.
Samen uit, samen thuis
Toch schaden die onenigheden de meeste relaties niet: van alle mensen met een relatie is 40 procent gelukkig en 45 procent zelfs heel gelukkig. En ruim de helft maakt minder ruzie dan vroeger (51 procent). Wat deze
We doen heel veel samen: vakanties, sporten, concerten, de toneelvereniging, een avondje doorzakken en vooral heel veel kletsen. Maar we doen ook graag dingen voor onszelf. Wat onze relatie zo fijn maakt is communicatie, respect en elkaar verrassen. Dat zijn de geheime ingrediënten van onze relatie. We kopen graag cadeautjes voor elkaar of nemen de ander mee uit eten. Elkaar vertrouwen en elkaar vrij laten vinden we ook belangrijk. We hebben samen zoveel meegemaakt, van de ontspannen studententijd tot een periode dat we zorgen hadden om de zich opstapelende rekeningen. Maar wat er ook gebeurde, we konden er altijd voor elkaar zijn. Ik ben altijd dolgelukkig geweest met mijn vrouw.”
Joke Holtrust (70) is sinds 1
jaar weduwe
“Ik kom uit een gereformeerd gezin, het woord lesbisch kenden we niet eens. Maar toen Marijtje en ik huisgenoten werden, werd ik stapelverliefd op haar. Ze was een mooie, zachtmoedige, aardige en intelligente vrouw. Ze viel bij mijn familie in de smaak, maar mijn moeder, die best dol op haar was, moest in eerste instantie niets weten van onze lesbische relatie. Ook aan trouwen en het opvangen van pleegkinderen moest ze wennen. ‘Wat ben je toch een gek mens’, zei ze als het daarover ging. Toch was mijn moeder altijd heel graag bij ons.
“Ik heb met mijn lievelingsmens geleefd”
Marijtje en ik waren heel verschillend, maar we deelden een aantal passies: kinderen, reizen en fietsen. We waren complementair aan elkaar. Onvoorwaardelijk vertrouwen was de basis van onze relatie. Marijtje heeft dertig jaar multiple sclerose gehad en met name de laatste jaren waren zorgintensief. We zijn altijd met elkaar in gesprek gebleven, we voelden ons zó verbonden. Een jaar geleden is ze overleden. Ondanks de ellende van haar ziekte mis ik haar gezelschap en warmte, het samen ervaringen delen. Ik had haar lief en voelde me geliefd. Ik ben een rijk mens doordat ik zolang met mijn lievelingsmens heb geleefd.”
stellen helpt, zijn zowel gezamenlijke uitstapjes als simpele dagelijkse momenten. Een van de deelnemers: “We doen veel samen: vakantie vieren, wandelen, fietsen en vrijwilligerswerk.” Een ander noemt: “Samen tv kijken, boodschappen doen, gezellig samen eten.” En soms betekent samen oud worden juist elkaar de ruimte geven: “We hebben elk ons eigen vrijwilligerswerk. Daardoor is ons leven nooit saai.”
VOOR 34% ZIJN RESPECT
EN WAARDERING DÉ VOORWAARDEN
VOOR EEN GOEDE RELATIE
Uit elkaar, of toch maar niet?
Soms loopt een relatie anders dan je had gehoopt. Gelukkig heeft maar een kleine groep (17 procent) ooit overwogen om uit elkaar te gaan. Vooral jongere ouderen twijfelden vaker: van de 65- tot 69-jarigen speelde 23 procent met het idee, tegenover 9 procent van de 80-plussers. Mannen overwogen minder vaak een scheiding dan vrouwen (13 procent versus 22 procent). Niet-gelovigen dachten er vaker aan dan roomskatholieken (14 procent) en protestanten (11 procent). De belangrijkste redenen om toch bij elkaar te blijven zijn gehechtheid en het gevoel samen veel te hebben meegemaakt (50 procent). Ook de (klein)kinderen spelen een rol (38 procent), net als de hoop dat het beter wordt (37 procent). Relaties worden het vaakst hersteld door de onderlinge verschillen of de situatie te accepteren (61 procent).
En dan is het toch over…
Van de ondervraagden heeft 10 procent op dit moment geen relatie. Van hen kijkt 51 procent terug op een relatie van 11 tot 30 jaar. Deze mensen hadden vaker meningsverschillen met hun ex-partner dan de mensen die nog samen zijn. En opnieuw worden communicatieproblemen het vaakst als oorzaak genoemd (54 procent). De redenen waarom de relaties uiteindelijk zijn beëindigd, zijn divers. Vreemdgaan kan een reden zijn, even -
als uit elkaar groeien of als broer en zus leven. Ook worden er soms externe omstandigheden genoemd, zoals een relatie op grote afstand die de coronapandemie niet doorstond. Verder lezen we in het onderzoek over verdrietige zaken, zoals drugs- en alcoholproblemen en huiselijk geweld. En een aanzienlijk deel geeft aan nooit liefde of een bewijs van liefde te hebben ervaren tijdens de relatie.
Toch zijn er ook deelnemers die zeggen wel een bewijs van liefde van hun ex-partner te hebben gekregen: “support na een zwaar ongeval”; “complimenten, dat ik gezien werd”; “dat zij voor mij had gekozen boven een ander” en “dat hij een briefje met mijn naam in de Klaagmuur in Jeruzalem heeft gestopt.”
Groot gemis na overlijden
“Ik mis zijn aanwezigheid, zijn lach, zijn aandacht.”
Van 17 procent van de deelnemers aan het onderzoek is de partner overleden. Van hen was 44 procent maar liefst 31 tot 50 jaar samen en 49 procent is in die relatie heel gelukkig geweest. Het verlies van een partner betekent het einde van een lange gedeelde levensweg. Het is een gebeurtenis die enorm veel impact heeft en die de rest van het leven tekent.
Veel deelnemers voelen het gemis in kleine, alledaagse dingen: “dat ik geen maatje meer heb”; “lijfelijk contact, knuffels”; en “iemand bij wie je je verhaal kwijt kan, op moeilijke momenten, maar ook bij de leuke dingen.”
Annemieke
Kuipers (75) is sinds 13 jaar weduwe “Hij was de krantenjongen en mijn broertje nam dat twee weken over. Ze bespraken hoe en wat in de huiskamer, waar ik ook zat. Ik was 15 en meteen verliefd. Hij had een prachtige mond en handen. En heerlijke krullen.
Dertien jaar geleden overleed hij, na veertig jaar samen. We waren heel gelukkig met elkaar. Ik mis vooral het exclusief bij die ene man horen en de intimiteit. Wat volgens mij een belangrijk ingrediënt is voor een goed huwelijk? Oprecht nieuwsgierig blijven naar de ander. Waarom denk je zo, waarom doe je zo, waar komt dat vandaan? We hebben allebei in onze opvoeding niet geleerd dingen uit te spreken en verwachtingen duidelijk te maken. Dat moesten we leren. We werden er steeds beter in.
“Dat moesten we leren. We werden er steeds beter in”
Hij was geen prater, maar de laatste weken van zijn leven hebben we echt álles besproken. We hebben samen alle rafels opgeruimd. Ons hele leven, de fouten en misverstanden. Uitgesproken hoe ontzettend wij van elkaar houden en dat als er een wonder en een volgend leven zou zijn, wij opnieuw ons leven samen zouden leven.”
Gerard Krebbers (85) heeft een lat-relatie
“We hadden een prachtige vriendschap. Maar ik werd opgeslokt door mijn werk en we raakten elkaar uit het oog. We leidden allebei ons eigen leven, ontmoetten nieuwe liefdes, trouwden en kregen kinderen. We waren gelukkig. Toch heb ik mij altijd afgevraagd hoe het met haar ging. Met mijn vrouw heb ik daar altijd goed over kunnen praten. Ik besloot haar op te zoeken. Die zoektocht heeft jaren geduurd. Toen ik haar eindelijk vond en we elkaar na vijftig jaar weer ontmoetten, hebben we de vriendschap weer opgepakt. Zij terughoudend, omdat ze destijds veel verdriet heeft gehad om hoe ik het had aangepakt.
“We beleven de liefde volop”
Toen mijn vrouw overleed, ontwikkelde onze vriendschap zich tot een relatie. We wonen zo’n 150 kilometer bij elkaar vandaan en we zoeken elkaar regelmatig op. Dan gaan we samen fietsen of bezoeken een theater of museum. We zijn inmiddels oudjes, maar wij dragen de liefde naar elkaar en beleven de liefde volop. We sturen elkaar hartverwarmende liefdesbetuigingen in de vorm van tekst en muziek. In die jaren zonder elkaar hebben we allebei een fijn leven gehad, nu hebben we elkaar weer gevonden. Ik ben blij dat we dit nog mogen meemaken.”
SPECIALE VALENTIJNSACTIE VOOR ANBO-PCOB-
LEDEN
Ook zin in lentekriebels? Ga dan naar onze eigen datingsite bij 50PlusMatch. Met het oog op Valentijnsdag hebben we een speciale actie: gratis twee weken proberen! En extra maand(en) cadeau bij een lidmaatschap! Wie drie maanden lid wordt van 50PlusMatch, krijgt één maand gratis (3=4). Wordt u zes maanden lid van 50PlusMatch, dan krijgt u twee maanden gratis (6=8). Deze actie loopt tot 10 maart 2026. Kijk op www.anbo-pcob.nl/ 50plusmatch
ANBO-PCOB Liefdesonderzoek
Daten: doen of niet?
Een op de vijf van de alleenstaande ondervraagden (22 procent) staat - met het oog op een mogelijke nieuwe relatie - open voor een date . Slechts 6 procent heeft daadwerkelijk een afspraakje gehad. Hoewel de meeste 65-plussers aangeven dat daten niets voor hen is (67 procent), is er dus wel degelijk interesse in een nieuwe partner.
Ruim de helft van de geïnteresseerden (58 procent) gebruikt dating-apps of -websites, vooral 50PlusMatch (28 procent), Ourtime (20 procent) en Lexa (16 procent). De ervaringen met daten lopen uiteen: 38 procent kijkt er met een goed gevoel op terug, voor 31 procent was het geen succes.
Er zijn ook mensen die wel wíllen daten, maar het niet durven. Zij zijn bang voor teleurstellingen (30 procent) of weten niet hoe ze eraan moeten beginnen (27 procent). Voor wie een zetje nodig heeft, heeft een van onze deelnemers advies: “Doen! Je krijgt eerder spijt van de dingen die je niet hebt gedaan dan van de dingen die je wel hebt gedaan.”
De beste Hoog/Laag boxspring van Nederland!
Unieke service van Bedder
Unieke service van Bedder
Ervaar het ultieme comfort en gebruikersgemak, een zorg minder voor later winterdekbed* Onze Hoog/Laag boxspring Nieuw:
Vraag nu aan!
Vraag nu aan!
Bekijk
Bekijk
€550 INRUIL KORTING*
Benieuwd wat FitteZit
voor u kan betekenen?
Ga naar www.velderhof.nl/ ttezit en ontdek de FitteZit
COLUMN
Gewichtige zaken
Nu presentator
JAAP JONGBLOED
(70) op papier met pensioen is, heeft hij tijd om zijn passie voor sport en gezondheid te delen. Met podcasts, webinars en bijeenkomsten hoopt hij ouderen in beweging te krijgen. Kijk op www. jaapjongbloed.nl
COLUMNISTEN
ZIJN VRIJ OM HUN
PERSOONLIJKE
MENING TE UITEN
EN VERWOORDEN
NIET DE MENING
VAN ANBO-PCOB..
Een paar jaar geleden liep ik op een vrolijke middag over het Leidseplein. Voor mij wandelde een klein mensje. In een uitgelaten bui ben ik geneigd om aandoenlijke kinderen een aai over de bol te geven, soms ook onbekende. Ik had m’n arm al uitgestrekt toen ik me bedacht: toch wel een beetje eigenaardig gedrag misschien.
Toen ik het kleintje voorbijliep, zag ik dat dit een goede beslissing was geweest: in plaats van een kleuter passeerde ik een volwassen ‘klein mens’.
Saved by the bell… Vroeger zouden we trouwens lilliputter hebben gezegd, nu spreken we de Amerikanen na en is de aanduiding ‘little people’. Zoals we voor allerlei gevoelige zaken aan het Engels de voorkeur geven. Om het effect van de woorden te verzachten? Als camouflage?
Overgewicht is ook zo’n mijnenveld, waarbij het Engels als snuffelhond fungeert. Fat shaming, weight watchers, body positivity, comfort food. Mijn jongste dochter is daar erg scherp op, ‘een dik mens’ mag ik absoluut niet zeggen.
Ik snap het. Overgewicht is het enige probleem waar je voor op straat wordt uitgescholden én door je arts voor op de vingers wordt getikt. Het is het moderne morele falen. Je mag alles zijn - luid, chaotisch, realitystermaar wees vooral niet dik. Want dan ben je niet alleen ongezond, maar ook lui en ongedisciplineerd.
Maar toch: we weten allemaal dat overtollige kilo’s gezondheidsrisico’s met zich meebrengen: hart- en vaatziekten, diabetes en bij elke traptrede krakende knieën. En ja, body positivity klinkt prachtig, tot je beseft dat sommige lichamen letterlijk kreunen onder de druk van hun gewicht. Acceptatie is mooi. Ontkenning toch iets minder.
Bij een deel van de mensen met obesitas is hun overgewicht te wijten aan een genetische aanleg of een aandoening - hormonaal of neurologisch. Maar het valt niet te ontkennen: overgewicht komt ook heel vaak door de leefstijl. Zoals bij de Amerikaan met obesitas die bij de dokter kwam en zei “Doc, the problem is: it runs in my family.” Waarop de dokter reageerde met “No, the problem is: nobody runs in your family!”
Overgewicht, het is een beladen onderwerp in elke taal. Fat shaming, ofwel het belachelijk maken van iemand die overgewicht heeft, helpt niemand. Het maakt mensen niet dunner, alleen verdrietiger. Maar vaag doen over overgewicht staat weer actie in de weg. Misschien moeten we gewoon een middenweg vinden. En vooral: aardig zijn. Tegen dikke mensen, dunne mensen, grote mensen, kleine mensen. Soms misschien toch een aai over de bol. Maar dan figuurlijk. Laten we er vooral luchtig over blijven doen. Want stress, dat is pas echt dikmakend.
TEKST: ELSBETH
Aangifte 2025
De jaarlijkse aangifte inkomstenbelasting komt er weer aan. Ziet u ertegenop? Dan bent u niet de enige, heel veel mensen vinden het lastig. Al is het alleen maar omdat ze het ingewikkeld vinden om hun aangifte via de computer te doen.
Heeft u hulp nodig bij het invullen en indienen van uw belastingaangifte? Of bij het aanvragen van huur- of zorgtoeslag? Meld u dan aan voor onze Belastinghulp. Er komt dan een opgeleide vrijwilliger bij u thuis om u te helpen. Zo weet u zeker dat alles goed wordt ingevuld.
Als u zich aanmeldt voor de ANBO-PCOB Belastinghulp zijn dit uw voordelen:
• Hulp van een goed opgeleide vrijwilliger bij u thuis.
• Hulp bij het digitaal invullen, controleren en indienen van uw aangifte inkomstenbelasting.
• Een gratis check om te zien of u recht heeft op zorgof huurtoeslag.
• Hulp bij het aanvragen van uitstel als dat nodig is.
• U laat geen geld liggen.
• Meer dan de helft van de mensen die geholpen worden, krijgt geld terug.
• Mensen geven onze Belastinghulp een 8,9.
Geen zorgen over de machtiging
Is uw machtiging voor het doen van aangifte nog geldig? Dan geldt die voor dezelfde vrijwilliger ook in 2026. Is de machtiging verlopen of maakt u voor het eerst gebruik van onze Belastinghulp? Dan vraagt de vrijwilliger een machtiging voor u aan.
Verzekerd van deskundigheid
Wanneer een belastinginvulhulp bij u op huisbezoek komt, kan hij zich legitimeren met een ANBO-PCOB-pasje. Dit pasje betekent dat de vrijwilliger de verplichte jaarlijkse bijscholing met succes heeft afgerond. Als de vrijwilliger u deze pas kan laten zien, bent u verzekerd van deskundige belastinghulp. De invuller mag maximaal vijftien euro onkostenvergoeding vragen (plus vijf euro extra als er sprake is van een scaal partner die geen lid is van ANBO-PCOB). Deze bedragen gelden ongeacht de tijdsduur die de aangifte in beslag neemt.
We doen niet alle aangiften
De Belastinghulp is bedoeld voor eenvoudige aangiften. Hierbuiten vallen bijvoorbeeld inkomen uit aanmerkelijk belang (box 2), winst uit onderneming, inkomsten als zzp’er, buitenlandse bezittingen of buitenlandse inkomsten anders dan pensioen. Als u geen eenvoudige aangifte heeft, kan ANBO-PCOB u helaas niet helpen. Ook helpen wij niet met de aangifte erfbelasting. Onze vrijwilligers zijn daar namelijk niet voor opgeleid. Wij hanteren geen inkomens-, vermogens- of leeftijdsgrens. Meer informatie: www.anbo-pcob.nl/belastinghulp
Heeft u interesse?
Volg dan het schema op de rechterpagina en meld u aan. Kijk voor meer informatie op: www.anbo-pcob.nl/belastinghulp
TIP VAN EEN LID:
“Ook als u de aangifte altijd zelf doet, kan het nuttig zijn om een keer gebruik te maken van de Belastinghulp. U weet dan zeker dat u geen geld laat liggen”
Zo regelt u de Belastinghulp
1. Bent u vorig jaar ook door een belastinghulp van ANBO-PCOB geholpen?
Nee ga naar 2 Ja ga naar 3
2.
Neem contact op met ANBO-PCOB Belastinghulp. Iedere werkdag van 09.00 tot 16.00 uur telefonisch bereikbaar op 0348 - 46 66 66. Of ga naar www.anbo-pcob.nl/belastinghulp U krijgt dan de contactgegevens van een vrijwilliger bij u in de buurt. U neemt met die vrijwilliger zelf contact op voor het maken van een afspraak.
3.
Wilt u dat dezelfde vrijwilliger u dit jaar weer helpt?
Nee ga naar 2 Ja ga naar 4
4.
Neem contact op met de betreffende vrijwilliger voor het inplannen van de afspraak. Vraag of hij of zij nog actief is voor ANBO-PCOB. Is dit niet het geval, neem dan contact op met ANBO-PCOB Belastinghulp: tel. 0348 - 46 66 66 (iedere werkdag van 09.00 tot 16.00 uur). Of ga naar de website: www.anbo-pcob.nl/belastinghulp. Doe dat ook als u zijn of haar gegevens niet meer heeft. Is uw voorkeur voor een bepaalde belastinghulp niet meer beschikbaar, dan geven we u de gegevens van een andere vrijwilliger. In beide gevallen neemt u zelf contact op.
Vraag nu gratis een informatiepakket belasting 2026 aan! www.anbo-pcob.nl/ belasting
HUURTOESLAG 2026
Met ingang van 1 januari 2026 verandert er nogal wat in de huurtoeslag. Zo verdwijnt de maximale huurgrens en vervalt de post servicekosten in de berekening. Wij laten u zien wat dat voor u betekent.
Maximale huurgrens vervalt
Tot en met 2025 was er alleen recht op huurtoeslag als de huur die u betaalde niet hoger was dan €900,07 per maand. Was de huur hoger, dan had u geen recht op huurtoeslag. Toch kregen sommige mensen in 2025 wél huurtoeslag bij een hogere huur. In die gevallen is de huur door huurverhogingen boven die grens uitgekomen.
Voor de huurtoeslag is die maximale huurgrens vervallen. En dat betekent dat ook mensen met een huur boven die grens nu recht kunnen hebben op de toeslag. Het inkomen en het vermogen spelen bij het recht op huurtoeslag wel een grote rol.
Servicekosten tellen niet meer mee
De post servicekosten telde tot en met 2025 mee voor het recht op huurtoeslag. Het ging alleen om kosten voor onderhoud en energie voor gemeenschappelijke ruimten, kosten voor een huismeester en kosten voor dienst- en recreatieruimten. Per soort werd maximaal €12 meege- >
BELASTINGHULP
Wij nemen u nu mee in een aantal rekenvoorbeelden. Meer voorbeelden vindt u op www.anbo-pcob.nl/belastinghulp
VERVALLEN VAN DE HUURGRENS
teld in de berekening. Voor mensen die huurtoeslag ontvangen waarin deze servicekosten zijn meegenomen, betekent deze maatregel dat zij gemiddeld €9 per maand minder huurtoeslag zullen krijgen. Deze wijzigingen hebben op twee vlakken gevolgen. Door het loslaten van de maximale huurgrens zullen meer mensen dan voorheen recht hebben op huurtoeslag. Het vervallen van de servicekosten heeft voor de mensen die wel servicekosten betalen een lagere huurtoeslag tot gevolg.
Vermogen en de huurtoeslag
Heeft u vermogen, zoals spaargeld, beleggingen en uitgeleend geld, dan kan dat uw recht op huurtoeslag beïnvloeden. Het gaat om de hoogte van uw vermogen op 1 januari van het betreffende jaar. De maximale grens gaat in 2026 omhoog. Het zou kunnen dat u door deze verhoging met uw vermogen net onder de nieuwe grens uitkomt.
Dit zijn de vermogensgrenzen:
UW VERMOGEN EN DE HUURTOESLAG
In deze voorbeelden gaan wij ervan uit dat het vermogen in beide jaren op 1 januari gelijk is.
Situatie 1
Situatie 4
ZORGTOESLAG IN 2026
De zorgtoeslag verandert niet zoveel in 2026. De inkomens- en vermogensgrenzen voor de zorgtoeslag worden in 2026 hoger. Dat betekent dat in beginsel meer mensen voor zorgtoeslag in aanmerking komen. Daartegenover staat dat de zorgtoeslag zelf niet omhoog gaat. Rekenvoorbeelden met betrekking tot de zorgtoeslag vindt u op www. anbo-pcob.nl/belastinghulp
De praktijk
Ontving u in 2025 al huur- of zorgtoeslag? Dan zal de Dienst Toeslagen uw toeslagen voor 2026 vanzelf aanpassen. U hoeft zelf niets te doen. Maar kijk wel de gegevens na die de Dienst Toeslagen heeft gebruikt. Wellicht is er iets in uw situatie veranderd. U vindt uw gegevens in Mijn Toeslagen.
Ontving u nog geen huur- of zorgtoeslag? Maar denkt u daar nu wel voor in aanmerking te komen? Maak dan een proefberekening. Ga naar www.belastingdienst.nl en typ in het zoekveld ‘proefberekening toeslagen’.
Of maak gebruik van ANBO-PCOB Belastinghulp.
Scan de QR-code of ga naar
www.anbo-pcob.nl/ belastinghulp
“Fijn om mensen te helpen met de belastingaangifte”
“Het is gewoon leuk om te doen en ik haal er veel voldoening uit”, zegt de 73-jarige belastinghulp Roel van den Bosch. “Veel mensen zien de aangifte inkomstenbelasting als een ingewikkelde puzzel, maar ik vind het fijn om die puzzel samen op te lossen. En het mooiste is: ik kan anderen er écht mee helpen.”
Sinds 2022 is Roel in de regio EindhovenHelmond-Weert actief als belastinginvulhulp voor ANBO-PCOB. “Ik was al gepensioneerd, deed veel vrijwilligerswerk en hielp familieleden met hun aangiften. Toen ik de oproep zag om belastinghulp te worden, dacht ik: dat is iets voor mij. Ik kreeg een opleiding en volg de jaarlijkse bijscholing, want de regels veranderen voortdurend. Daar moet je van op de hoogte zijn.”
Vertrouwen is belangrijk
Roel controleert aangiften, beantwoordt vragen, neemt onzekerheid weg en maakt vaak ook gewoon een praatje. “Belastingvragen gaan vaak over zorgkosten, toeslagen of de situatie na het overlijden van een partner. Daar kan ik bij helpen. Ook bied ik
een luisterend oor en kan ik mensen zo nodig doorverwijzen naar deskundigen bij ANBO-PCOB.” Roel gaat persoonlijk langs bij de mensen die hulp hebben aangevraagd. “Inmiddels heb ik een hele groep vaste klanten die ik elk jaar weer bezoek. Gemiddeld help ik zo’n zestig mensen per jaar. Het is mooi om te zien dat mensen vertrouwen in je krijgen.”
Blij met de hulp
Een van die klanten is de 80-jarige mevrouw Huits uit Helmond. “Mijn man deed altijd de aangifte, maar toen hij dat niet meer kon, stond ik er alleen voor. Daarom heb ik drie jaar geleden contact opgenomen met ANBO-PCOB. Dat gaf me meteen rust. Roel neemt alles zorgvuldig door en legt alles helder uit.”
Roel: “Het eerste jaar was een gewone aangifte, het tweede jaar was anders vanwege de verpleeghuissituatie van haar man, en daarna weer een normale aangifte. Ook komend jaar sta ik weer klaar. Mijn vaste klanten bellen me gewoon rechtstreeks. Dat zegt genoeg over het vertrouwen dat er is.”
TEKST: ROB HOEKSTRA FOTO: MARC BOLSIUS
BESCHERM MENSEN OP DE VLUCHT MET UW NALATENSCHAP
Overweegt u iets na te laten aan een goed doel? Denk dan eens aan mensen die een van de meest ingrijpende dingen meemaken: je eigen huis moeten ontvluchten. Niet weten waar je de volgende dag zult zijn. Alles wat veilig en vertrouwd is verliezen.
Meer dan honderd miljoen mensen wereldwijd zijn op de vlucht voor oorlog, geweld of vervolging. Achter dat enorme aantal gaan evenzoveel persoonlijke verhalen schuil, van gezinnen die alles achterlieten in de hoop op veiligheid. In een wereld die onzekerder is, hebben zij bescherming en hulp nodig. Vandaag en in de toekomst. De bescherming van mensen op de vlucht mag nooit verdwijnen.
U levert daar een onmisbare en concrete bijdrage aan als u UNHCR een plaats geeft in uw testament. Zo zorgt u dat mensen op de vlucht ook in de toekomst kunnen leven in waardigheid – met toegang tot onderdak, voedsel, schoon water en medische zorg. Kijk voor meer informatie op unhcr.nl/nalaten
Neem gerust contact op. Ik vertel u graag meer over de mogelijkheden en beantwoord vrijblijvend uw vragen. Sara Kleine Vennekate, Relatiemanager Nalatenschappen E: kleineve@unhcr.org, M: 06 8248 3981
Als u nalaat aan UNHCR, kiest u voor blijvende bescherming van mensen op de vlucht.
Als vluchtelingenorganisatie van de Verenigde Naties is UNHCR wereldwijd aanwezig. Wij zorgen voor onderdak, schoon water, medische zorg en bescherming.
Al sinds 1950 staan we mensen bij die alles zijn kwijtgeraakt. En dat blijven we doen. Zo weet u zeker dat uw nalatenschap terechtkomt waar die echt van betekenis is.
Scan deze QR-code en vraag de gratis brochure aan
unhcr.nl/bescherm
Mijn gegevens: De Heer Mevrouw Anders
Ja, ik wil graag vrijblijvend en kosteloos de brochure over nalaten van UNHCR ontvangen: Per post Digitaal Per post & digitaal
Stuur deze antwoordkaart in een gesloten envelop naar: UNHCR Nederland, Antwoordnummer 11011, 2509 VE Den Haag. Een postzegel is niet nodig.
Alstublieft! Bij dit nummer van Ouder en Wijzer ontvangt u als lid van ANBO-PCOB uw nieuwe ledenpas. U vraagt zich misschien af wat je daar zoal mee kunt. Nou, dat is best heel veel! Kijk hier wat we allemaal voor u geregeld hebben. Bewaar uw ledenpas dus goed. Hij is GOUD waard.
ANBO-PCOB-lid, hier kunt u op rekenen:
ANBO-PCOB is van, voor en door leden. Wij zijn er voor u!
Met advies, praktische hulp, waardevolle ontmoetingen en krachtige belangenbehartiging.
Ledenpas
HET ADVIESTEAM
Lidmaatschapsjaar
OUDEREN WIJZER
Als ANBO-PCOB-lid krijgt u acht keer per jaar het mooie magazine Ouder enWijzer thuisgestuurd. Met betrouwbare informatie over belangrijke onderwerpen, mooie interviews met bekende en minder bekende mensen, persoonlijke verhalen, leuke tips voor uit en thuis, boeiende reisreportages, een puzzel en ga zo maar door.
De medewerkers van het ANBOPCOB Adviesteam zitten dagelijks tussen 10.00 en 15.00 uur voor u klaar. Zij beantwoorden allerhande vragen van leden. Grote, kleine, praktische of ingewikkelde vragen. Over juridische zaken, het opstellen van bezwaarschriften of over erfrecht. Heeft u een vraag of een probleem?
Bel 0348 - 46 66 88 of mail naar adviesteam@anbo-pcob.nl
ADVIES AAN HUIS
Onze ANBO-PCOB Consulenten (vrijwilligers) kunnen ook bij u thuis komen voor hulp en advies. Bijvoorbeeld bij het voorbereiden van een keukentafelgesprek of een check of uw woning veilig is. Ook kunnen zij helpen met administratie, formulieren en regelzaken. Bel 0348 - 46 66 88 of mail naar adviesteam@ anbo-pcob.nl
HULP BIJ BELASTINGZAKEN
Jaarlijks helpen onze betrouwbare belastinginvulhulpen bijna 15.000 leden door het hele land met hun aangifte inkomstenbelasting. En ze checken meteen even of deze leden in aanmerking komen voor huurof zorgtoeslag. Wilt u ook graag hulp bij uw aangifte?
Kijk op www.anbo-pcob.nl/ belastinghulp
Of bel 0348 - 46 66 66 (van 09.00 - 16.00 uur).
VOORDEEL
GRATIS TIPGIDSEN
ANBO-PCOB maakt speciale tipgidsen over onderwerpen die u echt aangaan. Zoals het levenstestament, pensioen, voeding, wandelen, woningaanpassingen, mantelzorg of palliatieve zorg. Voor u gratis te downloaden via www.anbo-pcob.nl/tipgidsen Heeft u geen internet? Bel dan de Ledenservice: 0348 - 46 66 66.
PENSIOENSERVICE
Het nieuwe pensioenstelsel roept veel vragen op. Begrijpelijk, want er verandert veel. Heeft u vragen over de nieuwe pensioenregeling bij uw pensioenfonds? Of wilt u wat uitleg hierover? Bel de PensioenService: 0348 - 46 66 88 (10.00 - 15.00 uur).
TREFPUNT
Het digitale ontmoetingsplatform Trefpunt is voor u als lid gratis toegankelijk. U kunt er andere leden ontmoeten, interesses uitwisselen, samen puzzelen en oproepjes plaatsen. Spreek bijvoorbeeld af om met elkaar te gaan wandelen of te eten, start een leesclub, of wissel ideeën uit.
Kijk op www.uwtrefpunt.nl
BELANGENBEHARTIGING
ANBO-PCOB is dé invloedrijkste ouderenvereniging van, voor en door leden. Wij peilen de meningen en behoeften van onze achterban en laten hun stem horen. We zitten aan overlegtafels en komen voor u op bij onderwerpen als inkomen, pensioen, digitalisering, wonen, veiligheid, zingeving en gezondheid.
ACTIEVE AFDELINGEN
In de 208 lokale afdelingen door heel Nederland kunnen we elkaar ontmoeten en samen activiteiten ondernemen. Van gezellige koffieochtenden en gezonde wandelingen tot mooie reisjes en interessante lezingen. Wilt u weten of er in uw buurt een afdeling actief is? Kijk dan eens op de activiteitenagenda: www.anbo-pcob.nl/agenda of op www.anbo-pcob.nl/afdelingen
SAMEN STERK!
Of u nu advies zoekt, hulp aan huis nodig heeft, maatschappelijk wilt meedoen of graag nieuwe mensen ontmoet... ANBO-PCOB is er voor u. Heeft u een vraag? Onze medewerkers zijn iedere werkdag telefonisch bereikbaar op 0348 - 46 66 66.
Wandelen Tipgids
Levenstestament
UW LIDMAATSCHAP IS ÉCHT
GELD WAARD
Als lid van ANBO-PCOB profiteert u van voordelen die het leven makkelijker, leuker en voordeliger maken. Al die ledenvoordelen vindt u op www.anbo-pcob.nl/ ledenvoordeel. Hier laten we u alvast een paar mooie voordelen zien.
FIETSVOORDEELSHOP
Ontvang minimaal 15% korting op de consumentenadviesprijs van een nieuwe fiets of e-bike. Mooie merken, zoals Gazelle, Sparta, Batavus. 085 - 071 77 29 of www. anbo-pcob.nl/fietsvoordeelshop
OPTISPORT
Ontvang 10% korting op een los entreekaartje voor recreatief of banenzwemmen, of een kaart voor 12 of 25 Aqua’Fit groepslessen bij een van de 80 locaties in Nederland. Kijk voor de locaties en de voorwaarden op: www.anbo-pcob.nl/optisport
LIDMAATSCHAP
AMAC, DE APPLE-EXPERT
Als lid van ANBO-PCOB krijgt u tot 10% korting in de Amac-webwinkel op de adviesprijs van Apple producten als de iPhone, iPad, AirPods en de Apple Watch. www.anbo-pcob.nl/amac of bel 088 - 770 60 00.
MEDIPOINT
Krijg 10% korting op het volledige koopassortiment. Of leen loophulpmiddelen, zoals krukken, voor maximaal 13 weken. www.anbo-pcob.nl/medipoint of bel 088 - 102 01 00.
75+ RIJBEWIJSKEURING
Voor verlenging van uw rijbewijs na uw 75ste is een medische rijbewijskeuring verplicht. Krijg korting bij Regelzorg en Rijbewijskeuringsarts.nl. www.anbo-pcob.nl/ rijbewijskeuring-voordeel
ANBO-PCOB
ENERGIE
Profiteer van voordelige energietarieven. De medewerkers aan de telefoon nemen de tijd voor u en geven een eerlijk advies. Ook als blijkt dat u beter nog even kunt wachten met overstappen.
www.anbo-pcobenergie.nl of bel 085 - 486 33 60.
ONTZORGD VERHUIZEN
Verhuis zonder stress en zorgen. U krijgt €100 korting, gratis verhuisdozen en een gratis allrisk verhuisverzekering van €75. www.anbo-pcob.nl/ontzorgdverhuizen of bel 085 - 041 01 01.
RCN VAKANTIEPARKEN
Het ultieme vakantiegevoel in 18 vakantieparken, midden in de natuur. 10% korting op uw vakantie in Nederland, Frankrijk en Duitsland. www.anbo-pcob.nl/rcn of bel 085 - 040 07 00.
OuderenWijzer februari
ANBO-PCOB LEDENREIZEN
Samen met De Jong Intra organiseren we dit jaar weer enkele geheel verzorgde ledenreizen. Dit jaar bezoeken we De Tuinen van Engeland en het Lago Maggiore. Wegens succes staat ook de riviercruise over de Moezel en Rijn weer op de agenda. U betaalt op deze cruise géén eenpersoonskamertoeslag. Houd ons magazine
Ouder en Wijzer in de gaten!
WOLK HEUPAIRBAG
Als u valt, blaast de Wolk Heupairbag zich razendsnel op en helpt zo een heupfractuur voorkomen. U krijgt 5% korting op de Wolk. www.anbo-pcob.nl/wolkheupairbag of bel 085 - 060 55 56.
VERS AAN TAFEL
MAALTIJDSERVICE
VOORDEEL
ONZE VOORDEELWINKEL
In De Winkel van ANBO-PCOB vindt u handige producten die uw leven leuker en makkelijker maken. Met wekelijks nieuwe producten. www.dewinkelvananbo-pcob.nl
THUISNOTARIS
Uw (levens)testament regelt u eenvoudig en voordeliger zelf online. Leden krijgen 10% korting op de aktes en op de uitgebreide persoonlijke begeleiding. Lees op onze website hoe het precies werkt. www.anbo-pcob.nl/thuisnotaris
THERMAE2000
Krijg tot €20 korting op de entree van Thermae2000. En 18% korting op overnachting én entree. www.anbo-pcob.nl/thermae-2000 of bel 043 - 609 20 00
ZILVERFITNESS
Word sterker en fitter
UNIVÉ VERZEKERINGEN
Krijg 5% korting op diverse schadeverzekeringen. Bij meerdere verzekeringen kan dit oplopen tot 10% pakketkorting. www.anbo-pcob.nl/ unive-schadeverzekeringen of bel 0592 - 34 89 99.
Geniet van 10% korting op maar liefst meer dan 170 vriesverse maaltijden van Vers aan Tafel. De maaltijden worden op een vaste werkdag gratis bij u thuisbezorgd door het eigen bezorgteam. www.anbo-pcob.nl/versaantafel of bel 085 - 401 64 44.
Onder leiding van een goed opgeleide coach volgt u een lesprogramma dat speciaal is ontwikkeld voor 55-plussers. U krijgt - naast een gratis proefles - 5% korting op het abonnement.
www.anbo-pcob.nl/zilverfitness of bel 030 - 752 35 48.
ALTIJD ALS EERSTE OP DE HOOGTE
Wilt u als eerste weten wanneer er nieuwe voordelen en voordeelacties zijn?
Meld u dan aan voor onze gratis maandelijkse
Ledenvoordeelnieuwsbrief via www.anbo-pcob.nl/ nieuwsbrief
TEKST: ANITA HARTE
INITIATIEVEN
ANBO-PCOB DEN HELDER/JULIANADORP
Met elkaar praten, lachen en iets leuks doen
Als bestuurslid Annemarie
Leemans de afdeling
Den Helder/Julianadorp omschrijft, vertelt ze eerst over alle activiteiten. Dat zijn er veel, de afdeling is heel actief.
Maar als Annemarie de sfeer benoemt, dan zijn twee woorden genoeg: “Héél gezellig.”
Het is zelfs zo gezellig dat bestuursvoorzitter Jan van der Velde af en toe zijn stem wat moet verheffen. “Kom dames en heren”, zegt hij dan, “nu even stil, want we moeten weer door.” Voor Annemarie (72) laat dat precies zien waar de afdeling om draait: de ontmoeting met andere leden. “Mensen hebben behoefte aan contact en een praatje.”
Jubileumfeest met muziek
Vermoedelijk is de afdeling 35 jaar geleden ook uit die behoefte aan contact ontstaan. Annemarie was daar zelf nog niet bij. “Ik rolde er in 2010 in toen ik als vrijwilliger ouderenadviseur werd. Het ANBO-PCOB Adviesteam bestaat namelijk lokaal uit vrijwilligers die de leden ondersteunen met hulpvragen over bijvoorbeeld de administratie, de belastingen
of de Wmo.” Wel weet Annemarie dat een mevrouw uit Dordrecht het initiatief tot de afdeling nam. “Zij verhuisde naar Den Helder, miste de PCOB en kaartte dat aan bij een aantal kerkgangers.” Op 15 november 1990 was de afdeling een feit. Uiteraard is dat het afgelopen jaar goed gevierd, met een mooie feestavond met onder meer muziek en een fotopresentatie die de ontwikkeling van Den Helder liet zien.
Van sjoelen tot reizen
De afdeling heeft haar 575 leden veel te bieden. Zo is er tien keer per jaar een themamiddag, waarbij er steeds geprobeerd wordt iets te kiezen wat voor alle leeftijdsgroepen aantrekkelijk is. “Iedere dinsdagochtend gaat de heel diverse en trouwe wandelgroep op stap en is er na de wande -
Links De leden gaan graag samen op reis.
Onder De Seniorenbeurs
Den Helder zorgt altijd voor nieuwe leden.
ling koffie.” Ook noemt Annemarie de high tea (“organiseren we af en toe”) en het maandelijkse sjoelen en de bingo. “Voor de bingo komt altijd een vaste groep mensen en de bingo zelf is voor hen eigenlijk bijzaak. Er wordt vooral heel veel gelachen, gekletst en bijgepraat.”
En dan zijn er nog de vijf jaarlijkse dagreizen en een vijf- of zesdaagse reis begin september, waarvoor Annemarie vanuit het bestuur verantwoordelijk is. “Dit jaar was het trouwens een gekkenhuis”, zegt ze. “Ik werd platgebeld door leden die meewilden naar het Sauerland. Binnen twee uur hadden we een bus vol!”
Bij alle activiteiten zijn ook nietleden welkom en die zijn er dan ook regelmatig. “En komen deze mensen vaker, dan worden ze meestal al snel zelf lid.”
Dít
maakt
de afdeling zo bijzonder
Links en onder Er zijn veel activiteiten en er is dus altijd iets om naar uit te kijken.
“Ons programma geeft mensen houvast”, zegt Annemarie. “Het is iets om naar uit te kijken. Maar de afdeling is meer. Ouderen kunnen op ons terugvallen. Ze weten dat wij er zijn als het nodig is.” Daarmee doelt Annemarie op de ouderenadviseurs, de hulp bij de belastingaangifte en bij computerproblemen, en de autodienst waar mensen tegen een kleine vergoeding een beroep op kunnen doen. “Die persoonlijke benadering en aandacht maakt ons bijzonder.”
Naast het vaste programma vindt de afdeling ook altijd ruimte om eens iets spontaans te doen. “Dan prikken we een datum, zoeken een leuke locatie en organiseren een lunch. Die is weliswaar op eigen kosten, maar wordt toch goed bezocht en is heel gezellig!”
WIN EEN TAART!
De afdeling Den Helder/ Julianadorp won met haar activiteiten een taart voor honderd personen! Heeft u ook een bijzondere activiteit georganiseerd binnen ANBO-PCOB? Laat het ons weten via magazine@ anbo-pcob.nl Misschien wint u dan ook zo’n taart.
REIZEN
SCANDINAVIË! Van de zomer gaan we naar
Wie naar Scandinavië gaat, gaat voor beleving en rust. De noordelijke landen nodigen uit om te vertragen, te luisteren, te kijken en te genieten van de schitterende natuur. Maar gaan we naar Zweden, Noorwegen, Denemarken of Finland?
in Kopenhagen.
Anne Valkenburg van Scandinaviëspecialist Nordic weet precies wat de Scandinavische landen te bieden hebben en ook waarin ze verschillen. Eén ding is zeker: overal is de natuur dichtbij - in het zachte ruisen van de dennen, het heldere water van de meren en in de gastronomische maaltijden. ’s Winters is het in Scandinavië mooi maar koud. De zomer is daarom een perfect seizoen om het Hoge Noorden te ontdekken.
DENEMARKEN
Denemarken combineert maritieme charme met een ontspannen sfeer. Het land is overzichtelijk, heeft een goed wegennet en is rijk aan cultuur.
Vriendelijk Kopenhagen
Een goed beginpunt is Kopenhagen, een stad die opvalt door haar vriendelijke uitstraling en historische grandeur. Tijdens een wandeling door de oude binnenstad, met haar smalle straatjes en kleurrijke huizen aan de Nyhavn, ontdek je waarom de Deense hoofdstad zo geliefd is. Bezienswaardigheden als het koninklijk paleis Amalienborg en de Ronde Toren bieden een inkijkje in de rijke geschiedenis van het land.
De cultuur van de Vikingen
Ontdek in Denemarken de erfenis van de Vikingen. Zoals de beroemde runestenen in Jelling. Ook zijn er in het land verschillende Vikingmusea en gereconstrueerde nederzettingen, waar je de ambachten, scheepsbouw en dagelijkse gebruiken uit die periode kunt zien. Indrukwekkend zijn ook de voormalige begraafplaatsen en scheepsgraven aan de kust: stille getuigen van een cultuur die diep in de Deense geschiedenis is verankerd.
Nyhavn
FOTO: DAVID LONUT
Boven
Culinair genieten.
Rechts
Fietstocht langs het meer Vättern.
Onder
Schilderachtig straatje in Lund.
ZWEDEN
Zweden staat bekend om zijn uitgestrekte bossen, talloze meren en verfijnde eetcultuur. De zomer is het seizoen waarin het land op zijn mooist is: het water schittert in de zon en de geur van dennenbossen vult de lucht.
De smaak van Zweden
Een culinaire ontdekkingstocht is een uitstekende manier om het land te leren kennen. De Zweedse keuken weerspiegelt namelijk het landschap: van verse zalm en haring aan de westkust tot wildgerechten en bessen uit de bossen van Dalarna. Bezoek in Stockholm en Göteborg de gezellige lokale markten en proef de regionale producten: kazen, knäckebröd en zelfgemaakte jam.
De zomer is het seizoen waarin
Zweden
op zijn mooist is
Van de stad naar het platteland
Voor wie liever cultuur opsnuift, is een bezoek aan de koninklijke paleizen aan te bevelen. Of bezoek het openluchtmuseum Skansen in Stockholm. Hier brengen de traditionele houten huizen en ambachtelijke werkplaatsen de geschiedenis van Zweden tot leven. Op het platteland nodigt de serene rust uit tot wandelingen en fietstochten. De dorpjes zijn omringd door uitgestrekte dennenbossen.
FOTO: ROBERT BROLIN
FOTO: JPEFFLEY
Rechts
Houten huisjes in Troms ø.
Onder
Rode vissershutjes in het noorden van Noorwegen.
Imposante bergen
fjorden.
NOORWEGEN
Noorwegen is een land van contrasten: imposante bergen, diepblauwe fjorden en charmante kustplaatsen wisselen elkaar af.
In de zomer schijnt de zon boven de poolcirkel bijna onafgebroken, wat zorgt voor een betoverende ervaring: de middernachtzon.
Op de grens van de Noordpool
Een bijzondere beleving is een stadswandeling door Tromsø, ‘de poort tot het Arctisch gebied’. Deze levendige stad combineert moderne architectuur met traditionele houten huizen. Ook kun je hier volop genieten van het prachtige uitzicht over de fjorden. En met een bezoek aan het Polar Museum kom je alles te weten over de avonturiers die de poolgebieden verkenden.
Walvissen en ruige natuur
Ten zuiden van Tromsø liggen de Lofoten. Deze eilanden zijn bekend om hun ruige schoonheid en historische betekenis. In het Viking-museum van Borg wordt het leven van de Noorse zeevaarders op indrukwekkende wijze gereconstrueerd. Bezoekers kunnen er originele vondsten bekijken, schepen bewonderen en luisteren naar verhalen over de Vikingtijd. Langs de kust zijn zeevogels en soms zelfs walvissen te zien. Een heel bijzondere manier om de Noorse kust te ontdekken is een zeereis met de veer- en transportdienst Hurtigruten . De authentieke postboten leggen aan in 34 havens. Op zo’n postboot ervaar je de kracht van de natuur en ontdek je de meest pittoreske stadjes.
Boven
Het uitgestrekte
Saimaa-merengebied.
Rechts
De skyline van Helsinki.
FINLAND
Finland staat bekend als het ‘land van de duizend meren’. Het is dan ook een paradijs voor wie rust en natuur zoekt. De Finse zomer wordt gekenmerkt door heldere luchten, spiegelende meren en eindeloze bossen vol vogelgezang.
Vreugdevuren en bloemenkransen
Een bijzondere ervaring is het bijwonen van het midzomerfeest (of Juhannus , zoals de Finnen het noemen). Op 21 juni, de langste dag van het jaar, ontsteken de Finnen overal in het land vreugdevuren. Ze zingen, dragen bloemenkransen en genieten van de lange zomernacht.
Eindeloos veel meren en eilanden
Voor natuurliefhebbers is het Saimaa-merengebied een aanrader. In dit doolhof van meren en rivieren varen de bootjes tussen de eilanden en scheren. En met wat geluk laat de zeldzame Saimaa-ringelrob zich zien. In de stad Savonlinna vindt jaarlijks een operafestival plaats. In het indrukwekkende middeleeuwse Olavinlinna-kasteel komen dan muziek en geschiedenis samen. De Finse hoofdstad Helsinki biedt een mix van neoklassieke architectuur, moderne kunst en, met zijn bruisende haven, een heerlijke maritieme sfeer.
NORDIC, DÉ SCANDINAVIËSPECIALIST
Nordic is dé specialist voor authentieke natuurreizen naar Scandinavië en de exclusieve vertegenwoordiger in Nederland van de Hurtigruten-zeereizen. De ervaren reisspecialisten van Nordic hebben stuk voor stuk een passie voor het Hoge Noorden en dat vertaalt zich in vakmanschap. Bij het boeken van een reis verloopt het contact altijd via één bestemmingsexpert, die de allermooiste droomreis voor je samenstelt.
Een reis naar het Hoge Noorden begint op www.nordic.nl
Heeft u ook zo’n zin om er even lekker tussenuit te gaan? In een andere omgeving genieten van mooie natuur, goed gezelschap en een uitstekende verzorging - dát is vakantie!
Of u nu wel of geen zorg nodig heeft, u bent van harte welkom. Met Allegoeds gaat u volledig verzorgd op vakantie, met veel keuzevrijheid en tegelijkertijd het gemak van een groepsvakantie.
Je went er in no-time aan en dan wil je nooit meer anders.
• Installatie zonder hakken of breken.
• Eigen technische dienst.
• Zeer hoge tevredenheidsscore.
Inclusief installatie 1.140 euro incl. btw (Installeert u zelf: 795 euro incl. btw)
te oud voor vakantie!
www.spatoilet.com of bel voor een installatieafspraak 06 53 14 32 34 of 06 29 04 38 12
En altijd: 3 weken gratis op proef en 5 jaar garantie. Niet langer aarzelen; BESTEL NU! Klant beoordeling 9,7
TEKST: RIANNE VAN DER MOLEN FOTO’S: MARK KOHN
Afhankelijker worden van anderen, hoe ga je daarmee om?
Hoe ouder we worden, hoe groter de kans is dat we op een zeker moment hulp en ondersteuning nodig hebben van anderen. Accepteren dat je dingen uit handen moet geven, is niet altijd makkelijk. Dus: hoe ga je daarmee om?
We vroegen het een psycholoog, een filosoof en een socioloog.
DORINE VAN DRIEL IS KLINISCH PSYCHOLOOG EN WERKT VIA SENIORBETER (WWW.SENIORBETER.NL) IN DE OUDERENZORG.
Blijf gewoon om hulp vragen, dan wordt het vanzelf makkelijker
“Ik spreek veel mensen die worstelen met het feit dat ze een ander ‘tot last’ zouden zijn. In veel gevallen kan ik dat koppelen aan hun verleden. Zo zag ik iemand die het tiende kind van een gezin was, waardoor ze altijd het gevoel had dat ze te veel was. Ze werd vroeg zelfredzaam en was daar trots op. Toen ze op latere leeftijd afhankelijk werd van anderen, kwam dat oude gevoel weer naar boven. Omdat ze haar zelfredzaamheid niet meer kon vergroten, kwam ze vast te zitten. Dat leidde uiteindelijk tot een depressie.”
“Als het gaat om afhankelijkheid, kijk ik in die gesprekken graag naar wat iemand nog wel kan. Het is natuurlijk frustrerend als je niet meer wekelijks op de tennisbaan kan staan, maar wat gaat wel? Kun je genieten van een uurtje gymmen op de stoel? En misschien kun je niet meer zelf naar de supermarkt in het centrum, maar nog wel naar de bakker om de hoek?”
“Veel mensen vinden het lastig om hulp te vragen als ze ouder worden. Het risico op afwijzing speelt daarin een grote rol. Het helpt om je te realiseren dat je altijd een ‘nee’ kunt krijgen. Dat hoort erbij en is geen afwijzing van jou als persoon. Blijf het gewoon vragen, dan wordt het vanzelf makkelijker. En praat erover met anderen als het toch lastig is, eventueel met behulp van een psycholoog. In mijn praktijk zie ik iedere dag dat we nooit te oud zijn om iets te leren.”
SIMON VAN DER WEELE IS FILOSOOF EN ALS DOCENT EN ONDERZOEKER
VERBONDEN AAN DE UNIVERSITEIT
VOOR HUMANISTIEK IN UTRECHT.
“In onze moderne samenleving geldt autonomie als een grote waarde. Zelfredzaamheid is daarin belangrijk. Sterker nog: afhankelijk worden is voor veel mensen een schrikbeeld. En dat terwijl afhankelijkheid simpelweg hoort bij het menszijn. De eerste jaren van ons leven kunnen we niet zonder hulp en helaas hoort die afhankelijkheid ook bij het ouder worden.”
“Maar in feite leunen we ons hele leven in grote en kleine dingen op de mensen om ons heen. Of dat nu gaat om de collega’s waarmee je samenwerkt, de supermarktmedewerkers die de schappen vullen of de mensen die in de medische zorg werken. We kunnen het niet alleen. Het helpt om daarover na te denken en je te realiseren dat niemand echt onafhankelijk is.”
“Vaker hulp nodig hebben, voelt voor sommige mensen ongemakkelijk. Vooral wanneer er geen sprake is van wederkerigheid; dus als je meer hulp krijgt dan dat je nog kunt geven. Het kan helpen om kleine dingen terug te doen voor die ander, zodat er balans blijft in de relatie.”
“Lukt dat niet? Kijk dan eens naar je hele leven. Dan zul je zien dat er momenten zijn geweest waarop jij veel meer hebt gegeven, bijvoorbeeld door voor anderen te zorgen. Die gedachte kan het makkelijker maken om nu zelf hulp te accepteren. Zo kun je vrede hebben met de afhankelijkheid die nu eenmaal bij het leven hoort.”
Het helpt om je te realiseren dat niemand echt onafhankelijk is
WAT VINDT U?
Hoe gaat u ermee dat u afhankelijker wordt van anderen? Praat mee op onze digitale ontmoetingsplaats www.uwtrefpunt.nl (klik op ‘Doe mee’ en dan ‘De grote vraag’). Of schrijf naar De Grote Vraag, postbus 2012, 3440 DA Woerden.
WIM DEKKER IS DOCENT SOCIOLOGIE AAN DE CHRISTELIJKE HOGESCHOOL IN EDE EN DOET ONDERZOEK NAAR ONDER MEER WAT DE LOKALE OVERHEID DOET VOOR BURGERS.
Door verbinding te maken, is het makkelijker om een ander te vragen iets voor je te doen
“Toen ik mijn been brak en in het gips moest, werd ik direct afhankelijk van de mensen om me heen. Ik had ze nodig, harder dan ooit. Maar in ons menszijn is er altijd een spanningsveld tussen autonomie en verbondenheid. We willen onszelf kunnen redden, maar dat gaat niet altijd.”
“Zo zeiden mijn ouders een tijdlang ‘nee’ tegen elke vorm van hulp - hoe vaak ik die ook aanbood. Tot een paar weken geleden. Opeens merkte ik een soort opluchting toen ik opnieuw voorstelde te helpen. Het is ook logisch dat die stap niet in één keer gaat. Je kinderen vragen voor bepaalde taken, is zelf een stukje autonomie verliezen. Dat vraagt om een andere mindset .”
“Tegenwoordig hoeven we meestal niet naar de buren voor een kopje suiker. Maar juist die kleine contactmomenten zorgen voor verbinding en maken het makkelijker om later de ander te vragen om bijvoorbeeld een boodschap voor je te doen.”
“In geloofsgemeenschappen zorgt men vaak voor elkaar. In de seculiere maatschappij is dat lastiger, waardoor de schijn van autonomie ontstaat. Maar als we niet verbonden zijn met anderen, is dat een groot risico als we later afhankelijker worden.”
Echt heerlijk zitten met Flowsit ®
Wij vieren feest met onze nieuwste innovatie; Flowsit®.
De stoel die zich vormt naar uw lichaam. Kom proefzitten en ontdek Flowsit® in onze winkels of bij een thuisadvies:
✓ Echt heerlijk zitten
✓ Op maat gemaakt
Vraag onze brochure aan
✓ Bekijk alle stoelen en banken
✓ Relaxstoelen v.a. €795,-
✓ Lees meer over Flowsit®
✓ Drukverlaging en pijnverlichting Ga naar meubelzorg.nl of bel ons: 085 - 401 75 67
TEKST: JEROEN FIDDER
FOTO’S: WALTER KALLENBACH, MAE DANIELS
PRINSES LAURENTIEN:
“De Luisterend Schrijver helpt gedupeerden bij hun herstel”
De toeslagenaffaire laat diepe sporen na. De Stichting (Gelijk)waardig Herstel helpt gedupeerden met hun schadevergoeding. Zo’n achtduizend ‘Luisterend Schrijvers’ helpen ouders om - in het kader van hun herstel - de gebeurtenissen en hun gevoelens op papier te zetten. Is dat ook iets voor u?
We zijn op bezoek bij prinses Laurentien van Oranje, medegrondlegger van de Stichting (Gelijk)waardig Herstel (SGH). Vol passie vertelt ze: “In 2020 vroeg het ministerie van Financiën me te luisteren naar de kinderen en jongeren van de toeslagenaffaire. Ik stond versteld van hun verhalen. Gaandeweg werd ik benaderd door ouders die me vroegen te helpen, zodat ze eindelijk de regie kregen over hun herstel.” Zo ontstond het idee van een collectieve aanpak met individuele erkenning. Samen met de ouders is geprobeerd ze zelf hun verhaal te laten opschrijven. Dit zogenoemde Feitenrelaas is het volledige verhaal van de ouders over hun leven voor de onrechtmatige terugvorderingen, het domino-effect dat dit op hun leven had en hoe ze vanaf nu verder willen. “Maar dat werkte niet: het ging te diep en te ver terug”, legt de prinses uit. “Er waren onbevooroordeelde vragen en de ogen en oren van een ander nodig om het volledige verhaal vast te leggen. Om dat landelijk goed te organiseren, ontwikkelden we een gespreksmethode en gingen we vrijwilligers werven en trainen om Luisterend Schrijver te worden. Het is hoopvol dat al zoveel mensen naar voren stapten.”
HET FEITENRELAAS WERKT HELEND
Hoe gaat dat in de praktijk? Gedupeerden melden zich bij de stichting. Die maakt een match met een Luisterend Schrijver op basis van woonplaats, zodat de schrijver en de gedupeerde makkelijk kunnen afspre -
ken. Na een eerste kennismaking bepalen ze beiden of ze samen aan de slag willen met het Feitenrelaas. Het optekenen ervan gaat aan de hand van meerdere gesprekken, die samen gemiddeld zo’n vijftien uur in beslag nemen. Prinses Laurentien: “Het is vaak het eerste moment waarop mensen hun hele verhaal in één keer terugzien. Dat alleen al kan helend zijn.”
Vervolgens vertalen schade-experts dit Feitenrelaas naar vijf typen schadeposten: wonen, werk, financiën, zorg en gezin. Op basis daarvan wordt het schadebedrag bepaald. “Maar”, zo benadrukt de prinses, “geen enkele vergoeding maakt goed wat er verloren is gegaan in iemands leven.”
DE MENSEN VOELEN ZICH GEZIEN EN GEHOORD
Een Luisterend Schrijver doet veel meer dan helpen met het vastleggen van het verhaal. Prinses Laurentien: “Mensen zijn vaak kapotgemaakt, doordat ze continu zijn gewantrouwd, soms wel twintig jaar lang. Ze hebben zo lang alleen gestreden. Nu worden ze eindelijk gehoord en gezien. Niet door alweer een professionele hulpverlener, maar door een onafhankelijke vrijwilliger die naast hen staat als medemens en helpt hun recht te halen. Juist omdat het geen professionele hulpverleners zijn, ontstaat vertrouwen. Belangrijk, want wat door stelselmatig wantrouwen is ontstaan, kun je alleen herstellen vanuit vertrouwen.”
HET ZIJN SCHRIJNENDE VERHALEN
Prinses Laurentien is terughoudend om individuele situaties te schetsen. Vooral omdat ze andere gedupeerden niet tekort wil doen. “Bovendien gaat het niet alleen om de individuele verhalen, maar juist ook over de patronen die ze blootleggen.”
Toch wil ze wel een paar voorbeelden geven, “want de verhalen zijn schrijnend”, zegt de prinses. “Een ouder die tien kilometer moest lopen naar de goedkoopste
OPROEP
Misschien wilt ook u Luisterend Schrijver worden. Juist ouderen hebben vaak de rust en de levenswijsheid die voor dit werk nodig zijn. “Het allerbelangrijkste is je intrinsieke motivatie”, stelt prinses Laurentien. “Dat voelt de ander meteen: iemand die het onrecht onder ogen wil zien en echt helpt, van mens tot mens.
Gelijkwaardig.” Goed om te weten: de Luisterend Schrijver werkt in een digitaal portaal. Het is dus handig om enigszins digitaal vaardig te zijn.
supermarkt omdat hem de auto was afgenomen. Een ouder die de verjaardagscadeautjes van de kinderen doorverkocht zodat ze te eten hadden. Veel ouders zijn gescheiden. Ik ken een meisje van wie de goede relatie met haar moeder omsloeg en uit de hand liep doordat de moeder altijd boos en gestrest was. Het meisje kreeg leerproblemen, kwam in de jeugdzorg en werd uit huis geplaatst. Zoiets gaat je door merg en been.”
ER ONTSTAAT VAAK EEN BAND
De Luisterend Schrijver legt samen met de gedupeerde de puzzel: alle gebeurtenissen en emoties, en vooral ook de impact daarvan. “Het is uniek dat er zo verbindingen ontstaan tussen mensen die elkaar anders nooit hadden ontmoet”, vindt de prinses. “Zo komt er ook erkenning voor de gedupeerden als gelijkwaardige inwoners van Nederland.”
Prinses Laurentien vertelt glimlachend dat gedupeerden en Luisterend Schrijvers vaak een bijzondere band opbouwen. “Soms is die band zo goed dat ze contact houden. Dat laat zien dat het niet even een kortstondige transactie was, maar dat ze het project samen hebben meegemaakt en doorleefd. Het is verdrietig dat het moet, maar het contact tussen mensen die naar elkaar luisteren is betekenisvol.
De positieve reacties van de ouders en de Luisterend Schrijvers zijn zó inspirerend en hoopgevend. Voor zowel de mensen zelf als voor de samenleving.”
LUISTEREND SCHRIJVER IRENE KOEL:
“Zullen we dit gewoon met z’n allen oplossen?”
Als Luisterend Schrijver helpt Irene Koel de gedupeerden van de toeslagenaffaire hun Feitenrelaas op te schrijven. Dat helpt om de schadevergoeding te bepalen, maar werkt ook helend. “Voor het eerst krijgen mensen te maken met een onafhankelijk iemand die écht luistert en meevoelt.”
Irene is druk als zelfstandige.
ER VLOEIEN VAAK TRANEN
De ouder bepaalt zelf hoe het proces gaat. Meestal zijn er meerdere gesprekken van twee tot tweeënhalf uur. “Na elk gesprek tik ik alles in het online Feitenrelaas. De gedupeerde leest het na en kan het goedkeuren of aanpassingen aangeven. Zo maken we samen stapsgewijs het Feitenrelaas.”
Tijdens dit proces komen veel emoties los. “Mensen kunnen huilen of boos worden. En het raakt mij ook. Soms had ik tranen in mijn ogen.” Ook van collegaschrijvers hoort Irene hartverscheurende verhalen. Zoals dat van een accountant die al haar klanten kwijtraakte omdat ze in het dorp bekendstond als fraudeur. “Of het verhaal van iemand die het criminele circuit inging om geld te kunnen verdienen en in de gevangenis belandde.”
“Je leert hoe het is om in de schoenen van iemand anders te staan”
EEN ONTROEREND MOMENT
Toch werd ze Luisterend Schrijver. “Ik vind het belangrijk om buiten mijn eigen wereld te kijken. Ook voel ik een enorme betrokkenheid bij de gedupeerden. Dat dit in ons land gebeurt! Zullen we dit gewoon met z’n allen oplossen?
Hoe moeilijk kan dat zijn?”
Irene volgde een korte online training over de methodiek en werd gekoppeld aan een gedupeerde. Na de kennismaking besloot de ouder met haar verder te gaan. “In het begin was ze wantrouwig en best vijandig. Zo van: ik wil gewoon mijn schadevergoeding, waarom moet ik mijn ziel en zaligheid blootleggen? Maar na twee, drie gesprekken besefte ze dat ik een vrijwilliger was, iemand die ook wil dat dit wordt opgelost. Ze voelde zich daardoor enorm gesteund. Vanaf dat moment deden we het samen.”
Irene vindt dit werk waardevol om te doen. “Je leert hoe het is om in de schoenen van iemand anders te staan. En hoe mooi het is om menselijke verbindingen te maken.” Het mooiste moment? Toen ‘haar gedupeerde’ haar uitnodigde voor de tekenceremonie. “Ze appte: we zijn hier samen doorheen gegaan, dus ik zou het bijzonder vinden als je meeging. Dat was zo ontroerend - ook om haar zo opgelucht te zien.”
HELP MEE ALS LUISTEREND SCHRIJVER
Veel gedupeerden van de toeslagenaffaire vinden het moeilijk om hun verhaal op papier te zetten. Als Luisterend Schrijver helpt u hen om samen het Feitenrelaas op te schrijven. Dat is belangrijk en waardevol. Wilt u meehelpen? U kunt zich aanmelden via www.gelijkwaardigherstel.nl (klik op ‘Ik wil iets doen’).
Elke verdieping weer bereikbaar
S200 traplift van TKE Trapliften
Wilt u extra comfort en zekerheid?
Kies voor Light Assist. Deze slimme functie zorgt voor automatische LEDverlichting in de armleuningen, visuele begeleiding bij de veiligheidsgordel en sensoren die zich aanpassen aan het licht in huis. Zo maakt u elke rit veilig!
Meer informatie over de traplift?
Vraag een gratis traplift brochure aan:
TEKST: KOEN TUERLINGS, INGRID NIES
51 procent van de ouderen is (weleens) eenzaam
Eén op de drie op zoek naar
Menselijke contacten geven kleur aan het leven. Een praatje met de buurman, een kop koffie met een vriendin of een wandeling met een maatje. Als we ouder worden, verandert ons sociale leven. De contacten met ex-collega’s vervagen, het netwerk van familie en vrienden wordt kleiner.
Hoe bouw je dan toch een actief, betrokken sociaal leven op? Dat vroegen we aan maar liefst 7.530 65-plussers in ons onderzoek ‘Ontmoeten’, uitgevoerd door Abbi Insights.
ouderen is actief nieuwe vrienden
De meeste 65-plussers zijn best blij met hun huidige sociale leven, zo blijkt uit ons onderzoek. Bijna acht op de tien deelnemers geven aan (heel) tevreden te zijn. Samenwonende ouderen zijn vaker tevreden (85 procent) dan leeftijdgenoten die een latrelatie hebben (73 procent) of die gescheiden zijn (61 procent), hun partner zijn verloren (67 procent) of die nog nooit een relatie hebben gehad (68 procent). Opvallend: meer mannen dan vrouwen zijn tevreden (82 procent tegenover 75 procent).
GEBREK AAN CONTACT
Toch is ook een flinke groep minder gelukkig met het sociale leven, namelijk een op de vijf ouderen. En 51 procent van de ondervraagden is (weleens) eenzaam. Dat zijn een kleine twee miljoen Nederlandse ouderen!
Contact met anderen is voor een grote groep niet vanzelfsprekend. Een op de acht ouderen heeft niet eens wekelijks contact met familie, vrienden of buren. En nog erger: 10 procent heeft hooguit eenmaal per maand contact met anderen, 4 procent heeft dat zelden of nooit. Gesprekjes in de supermarkt met
de kassière zijn er soms wel. Maar hoe vaak hebben ouderen goede gesprekken die écht ergens over gaan? Ongeveer zeven op de tien ouderen voeren wekelijks of vaker zo’n betekenisvol gesprek. Maar 14 procent doet dit zelden of zelfs nooit! Om de trieste omvang hiervan te begrijpen: er zijn 3,7 miljoen 65-plussers in Nederland. Dat betekent dat 518.000 ouderen niemand hebben om mee te praten.
DIT IS EEN GOEDE GESPREKSPARTNER
man, 79 jaar: “ Iemand die luistert, belangstellend is en goede vragen stelt. Die niet alleen over eigen ervaringen en zorgen vertelt.”
vrouw, 67 jaar: “Iemand die over meer dan alleen het weer kan praten.”
man, 88 jaar: “Iemand die een luchtige babbel afwisselt met gesprekken over meer ernstige zaken.”
Echt contact en samen op stap
AAN DE SLAG: NIEUWE VRIENDSCHAPPEN
Van de deelnemers aan ons onderzoek heeft bijna een derde (31 procent) het afgelopen jaar wel actief geprobeerd om nieuwe contacten te leggen. Zij deden dit onder meer door vrijwilliger te worden en naar feestjes te gaan. Kijk maar eens:
SAMEN OF ALLEEN OP PAD?
We hebben het beeld dat ouderen altijd op stap zijn. Samen wandelen, fietsen, naar het museum, een terrasje pakken... Dat maakt het leven zoveel leuker, zeker als je met pensioen bent. Iets meer dan de helft van de 65-plussers (52 procent) gaat inderdaad minimaal wekelijks met iemand op stap en geniet daarvan. Maar dat geldt niet voor iedereen. Bijna een kwart van alle ouderen (24 procent, oftewel 888.000 ouderen) gaat er zelden of nooit met een ander op uit, ook niet voor een wandeling of kopje thee.
HALLO, CONTACT GRAAG!
Voor wie weinig contacten heeft, kan één nieuwe vriendschap al een groot verschil maken. Maar nieuwe contacten leggen gaat de een gemakkelijker af dan de ander. Ongeveer een op de vier ouderen vindt het helemaal niet meer zo makkelijk om nieuwe mensen te leren kennen. Bijna een derde van de 65-plussers was het afgelopen jaar daar wel actief mee bezig, zo blijkt uit ons onderzoek.
WAAROM HET LEGGEN VAN
CONTACT SOMS LASTIG IS
• 45 procent van de ondervraagden weet niet goed waar gelijkgestemden te vinden zijn.
• 32 procent vindt het lastig om iemand te benaderen.
• 23 procent voelt zich onzeker in sociale situaties.
• 21 procent kan vanwege de gezondheid of een beperking moeilijk de deur uit.
Andere obstakels zijn: onbekendheid met de online mogelijkheden, het ontbreken van geschikte ontmoetingsplekken, gebrek aan tijd of energie en teleurstellende ervaringen.
Man van 71 jaar: “Het is moeilijk om gelijkgestemden met enige diepgang te vinden.”
Vrouw van 72 jaar: “Ik vind mezelf niet zo de moeite waard.”
Man van 79 jaar: “Ik voel me onzeker en nerveus in sociale contacten.”
Vrouw, 79: “Bij het ouder worden horen vaak lichamelijk ongemakken die de mobiliteit kunnen beperken. Ik kan wel veel willen doen, maar dat lukt niet meer.”
Vrijwilligerswerk
Hobbyclubs
Buurtactiviteiten Sportactiviteiten
Het is niet iedereen gelukt om een duurzame vriendschap op te bouwen. Maar een ruime meerderheid zag de inspanning in het actief zoeken naar nieuwe contacten wél beloond. Van hen sloot 34 procent meerdere nieuwe vriendschappen en 25 procent minstens één.
WAAR HEEFT U NIEUWE VRIENDEN GEVONDEN?
“Wij zijn gaan dansen, zo krijg je snel een gezamenlijke klik”
vrouw (71)
“Via de vluchtelingen die hier in het dorp wonen heb ik kennis gemaakt met andere vluchtelingen. En door ze te helpen met de taal hebben we nu een leuk contact”
vrouw (81)
OVER HET ONDERZOEK
“Via een buurtfeest dat ik zelf heb georganiseerd. Daar zijn hele leuke contacten uit ontstaan”
man (73)
“Via een leesclub”
man (70)
“In de sportschool komen vogels van allerlei pluimage. Ik leerde er twee mannen en drie vrouwen kennen door ze even te helpen met het instellen van de toestellen”
man (70)
“Na een cursus valpreventie ben ik met een paar mensen samen verder gegaan. We houden elkaar met frisse tegenzin aan de gang”
vrouw (76)
“Ik werd lid van een wandelclub en twee koren. Zo ontmoette ik nieuwe mensen”
vrouw (76)
Het onderzoek naar sociale contacten en elkaar ontmoeten is uitgevoerd door Abbi Insights in opdracht van ANBO-PCOB. In de periode van 15 augustus tot en met 1 september 2025 deden 7.530 65-plussers mee aan het onderzoek. De gemiddelde leeftijd van de deelnemers is 77 jaar. De resultaten zijn representatief op basis van leeftijd, geslacht, opleidingsniveau en huishoudsamenstelling.
ONDERZOEK SOCIALE CONTACTEN
Trefpunt
Op Trefpunt, het online platform van ANBO-PCOB, kunt u mensen vinden die in de buurt wonen en dezelfde interesses hebben.
Op Trefpunt kunnen de leden van ANBO-PCOB berichten uitwisselen, activiteiten starten en reageren op oproepen van anderen. Zo wordt de eerste stap naar een ontmoeting met een onbekende stukken makkelijker. Minder digitaal vaardige ouderen ondervinden natuurlijk wel een drempel. Maar de meeste 65-plussers (82 procent) ervaren Trefpunt als (heel) positief.
Wilt u ook anderen leren kennen?
Ga dan naar: www.uwtrefpunt.nl en maak een account aan met uw e-mailadres (dat bij ANBOPCOB bekend is).
Als u bijvoorbeeld een wandelof fietsmaatje zoekt, is het wel zo handig als die persoon niet te ver bij u vandaan woont. Zo zoekt u eenvoudig mensen binnen een straal van bijvoorbeeld 5 of 10 kilometer.
1
IN HET VAK ‘ZOEK OP POSTCODE OF PLAATS’ vult u uw eigen woonplaats of postcode in. Stel, dat is Utrecht.
KLIK NU OP DE TEKST DIE DAARONDER VERSCHIJNT. In dit voorbeeld zou dat zijn: ‘Utrecht, Nederland’.
3
KLIK IN HET VAKJE ‘ALLE AFSTANDEN’ OP HET PIJLTJE. En klik dan op ‘Tot 5 km’ of ‘Tot 10 km’. Nu krijgt u mensen te zien die op niet meer dan die 5 of 10 kilometer van Utrecht wonen.
VINDT U IEMAND DIE U AANSPREEKT?
Klik dan op ‘Bekijk profiel’ en stuur een berichtje om het eerste contact te leggen.
4
Senioren valalarm, voor thuis en onderweg Slechts €10,95 per maand
Keuze uit alarmknop met halsketting en kledingclip (€70,-) of polsband (€110,-)
Keuze uit 2 abonnementen:
1. alarmeren naar eigen contactpersonen (€10,95 p/mnd)
2. alarmeren naar de Persafe meldkamer (€14,95 p/mnd)
LEDENREIS ANBO-PCOB
VAAR MEE!
Romantische riviercruise van ANBO-PCOB
Ontspannen vanaf het water genieten van het mooie landschap dat langzaam aan je voorbijtrekt. Dát gevoel maakt een cruisevakantie zo speciaal. De eerste riviercruise van ANBO-PCOB vorig jaar was zo’n succes dat we dit jaar nóg een keer gaan.
Hoe is het om te varen op een knus schip dat op zijn gemakje de rivier afzakt? Onze redacteur Ed Lodewijks vertelt over zijn ervaringen… “We zijn met kapitein Pascal en zijn bemanning op de MPS Horizon vertrokken uit Arnhem, en varen over de Rijn richting Duitsland. Vandaag zitten we lekker op het zonnedek. Dan gaan we de Moezel op: voor onze ogen ontvouwt zich een romantisch decor van glooiende heuvels vol wijnranken. Op de toppen stoere kastelen en langs de oevers slaperige dorpen en stadjes met kerktorens en vakwerkhuizen. Aan dek komen de fototoestellen massaal tevoorschijn om alles vast te leggen. Ondertussen wordt er Kaffee und Kuchen geserveerd. Het leven is goed aan boord.”
EEN PITTORESK PLEIN
“Eerste stopplaats vandaag is het stadje Cochem, zo’n beetje dé
etalage van het schilderachtige Moezeldal. Dat vraagt natuurlijk om een bezoekje. Het schip meert af vlak bij het oude centrum. We wandelen zo naar het marktplein, dat omgeven is door in zoete kleuren gehulde vakwerkhuizen. Met de winkeltjes, cafeetjes, terrassen en de smalle straatjes eromheen heeft Cochem een hoog schattigheidsgehalte.”
HISTORISCHE STAD
AAN DE MOEZEL EN DE RIJN
“De volgende ochtend varen we in alle vroegte richting Koblenz, waar de Moezel in de Rijn stroomt. Het zachte licht van de opkomende zon en de lage mistflarden zorgen voor een mystieke sfeer. Aan het einde van de middag arriveren we in de stad. Wat een prachtige aanlegplek, zo pal voor een rij historische panden. Hup, de loopplank af en we staan midden in de Altstad . Heel sfeervol met het barokke stadhuis, de Liebfrauenkirche en de twee strakke torens van de Florinskirche. Even verderop staat het spierwitte Kurfürstliches Schloss met zijn ronde zuilen in de zon te pronken. ‘s Avonds hult de stad zich in een warme gloed van vele lampjes, die prachtig weerspiegelen in de rivier.”
ALTIJD WAT TE BELEVEN
“We leggen iedere dag ergens anders aan: in Keulen, Düsseldorf en het Romeinse stadje Andernach. Dat zorgt op deze zevendaagse reis voor een mooi ritme. Overdag varen, ergens in de (na)middag aanleggen en de nacht doorbrengen langs de kade. Motor uit, rust! Om lekker te eten hoef je niet van boord, want zowel het ontbijt als de lunch en het diner worden in het restaurant van de Horizon geserveerd. Verder heeft het schip naast het zonnedek ook binnen nog een grote lounge met bar. Zo kan iedereen doen en laten wat hij wil. Aan boord blijven, zelfstandig de wal opgaan of meegaan met een excursie. Wat wenst een mens nog meer?”
Boven
De MPS Horizon meert vlak bij het oude centrum af.
Rechts
De markt in Cochem.
Uiterst rechts
Relaxen aan dek mét uitzicht.
Vanaf
7-DAAGSE ANBO-PCOBRIVIERCRUISE OVER DE RIJN
Welkom aan boord van deze riviercruise die speciaal voor leden van ANBO-PCOB is samengesteld. Beleef samen met de gastvrije bemanning en de gastheer of -vrouw van ANBO-PCOB een ontspannen vaarvakantie over het mooiste gedeelte van de Rijn. Aanschouw de indrukwekkende burchten en kastelen en wandel door de charmante en gezellige plaatsen.
• Cruise per MPS Horizon.
• Extra nacht voor vertrek los bij te boeken.
• Geniet van de prachtige panorama’s van het Moezeldal.
• Volpension: ontbijt, lunch en diner aan boord.
Prijs en vertrekdatum
Vanaf €1199 p.p. Vertrek: donderdag 23 juli 2026. Gegarandeerd vertrek vanaf 70 personen, maximaal 90 personen.
Inbegrepen
• welkomstcocktail • 6 overnachtingen en havengelden • volpension: ontbijt, lunch en diner aan boord • twee avonden met live muziek • Captains Dinner: feestelijke afscheidsavond • gastheer of -vrouw van ANBO-PCOB
€1199 p.p. Geen toeslag 1-persoonshut!
• reisleiding van de Jong Intra Vakanties
• geen 1-persoonstoeslag voor uw hut (op=op)
• inclusief reserveringskosten, bijdrage Calamiteitenfonds en bijdrage SGR.
Niet inbegrepen
• reis naar en van Arnhem • niet genoemde maaltijden en drankjes, excursies en entreegelden • extra nacht op woensdag 22 juli 2026 (logies en ontbijt) is optioneel bij te boeken à €50 p.p.
MEER INFORMATIE EN BOEKEN?
Deze ledenreis is exclusief voor ANBO-PCOB-leden. Te boeken via www.dejongintra.nl/crcr4h9 of 0180 - 45 78 03.
Vermeld dat het gaat om de ANBOPCOB-ledenreis met de reiscode CRCR4h9. Genoemde prijs geldt alleen als u op deze manier boekt.
Of u nu lekker thuisblijft of eropuit gaat: wij hebben leuke tips voor u!
ONTROEREND EN GEESTIG: PA
In de solovoorstelling Pa, gespeeld door Eric Corton (ook op gitaar), wordt stilgestaan bij de honderdduizenden mensen met dementie en hun mantelzorgers. Een ontroerend, geestig en muzikaal verhaal over een vader die een fascinerende tournee maakt door zijn eigen werkelijkheid.
Te zien t/m 21 juni 2026 in diverse Nederlandse theaters. www.solostories.nl
DE GESCHIEDENIS HERSCHREVEN
De spectaculaire muziektheatervoorstelling Moeder van Europa gaat over de wispelturigheid van macht. Aan de vooravond van de Franse Revolutie broeit het in Europa tussen de verschillende landen, tussen de generaties en tussen de elite en het volk.
Te zien t/m 11 april 2026 in diverse Nederlandse theaters. www.orkater.nl
Kijken als een kind
Hoe is het om de wereld te zien als een kind, zonder oordeel, met open ogen en vol verwondering? Ervaar het met Don’t stop the kids, een rijke, interactieve expositie rond foto’s van Carla Kogelman.
Te zien vanaf 19 februari 2026 in het Rietveldpaviljoen, Zonnehof 8, 3811 ND Amersfoort. www.033rietveldpaviljoen.nl
Kunst op zijn
koelst
Biddinghuizen verandert in een magische wereld van ijs en sneeuw wanneer vijfenveertig topkunstenaars ruim 300.000 kilo ijs en 275.000 kilo sneeuw omtoveren tot scènes uit beroemde films.
Te zien t/m 8 maart 2026. www.ijsbeelden.nl
ICONISCHE MUSICAL
De legendarische musical Foxtrot van Annie M.G. Schmidt en Harry Bannink is terug! Een meeslepend verhaal, dat zich afspeelt in de roerige jaren dertig van de vorige eeuw.
Te zien t/m 26 juli in diverse Nederlandse theaters. www.foxtrotdemusical.nl
KAISERSCHMARRN
NODIG VOOR 2 PERSONEN
• 4 eieren
• 200 ml melk
• 1 tl vanille-extract
• 250 g bloem
• 50 g suiker (plus een beetje)
• snufje zout
• roomboter
• 50 g rozijnen (eventueel geweekt in rum)
• poedersuiker
• mixer of garde
BEREIDING
Splits de eieren. Klop de eiwitten stijf tot er pieken ontstaan. Klop in een andere kom de eidooiers met de melk, het vanille-extract, de bloem, de suiker en het zout tot een glad beslag. Spatel de stijfgeklopte eiwitten voorzichtig door het eidooierbeslag. Roer de rozijnen erdoor. Verhit de boter in een grote koekenpan op middelhoog vuur. Giet het beslag in de pan. Bak 3 à 4 minuten tot de onderkant goudbruin is. Keer om en bak nog eens 2 à 3 minuten. Scheur de Kaiserschmarrn met twee spatels in stukken. Bestrooi deze met wat extra suiker en laat 1 à 2 minuten karamelliseren. Bestrooi met poedersuiker en serveer direct.
& THUIS
3x boeken
1
DE ZWEVENDE
WERELD
Annejet van der Zijl Meeslepende en vaak emotionele dubbelbiografie van een uitzonderlijke vader en zijn minstens zo unieke dochter. Uitgeverij Hollands Diep | €26,99
OMA’S OVENGERECHTEN
S tichting
Oma’s Soep Van plaattaarten en quiches tot lasagnes en traybakes. Een echte ode aan oma’s keuken! Uitgeverij HarperCollins Holland | €21,99
2
Robot & Frank
Meesterdief Frank begint te lijden aan alzheimer en daarom geeft zijn zoon hem een behulpzame robot cadeau. Deze robot wordt Franks steun en toeverlaat in diens warrige bestaan. Meeslepend én grappig.
Te zien via www.pathe-thuis.nl
WIN!
Kans maken op een van deze fijne boeken?
DE DUURZA-
ME UITVAART
HOEFT NIET
DUUR
3
Marieke
Henselmans
Een persoonlijk en duurzaam afscheid kan duizenden euro’s voordeliger. Daarover vertellen enkele kleine uitvaartondernemers. Duurzaam betekent vaak dingen niet doen, wat geld bespaart. Uitgeverij Meer dan Genoeg | €19,99
Bel vóór 10 maart 2026 naar 0909 - 0108 en kies optie 2 (€ 0,60 per gesprek)
Of sms naar 3669 voor: De zwevende wereld magazine<spatie>wereld
Oma’s ovengerechten magazine<spatie>oma
De duurzame uitvaart hoeft niet duur magazine<spatie>duurzaam
Hoe kan het voor zo’n
Enjoyhotel
Ontvangst met lunch of koffie met gebak of iets anders lekkers
4 x overnachting met uitgebreid “Enjoy” ontbijtbuffet
4 x lunch of lunchpakket
4 x driegangen keuzediner of dinerbuffet
Koffiecorner: koffie en thee gehele dag GRATIS
Inbegrepen bij uw 5-daagse alles-inclusief
* In Frankrijk alcoholische drankjes tot 22:30 uur i.v.m. wet- en regelgeving Dagelijks van 17:00 tot 24:00* uur alle drankjes GRATIS: frisdrank, vruchtensap, bier, wijn, jenever en Apfelkorn Iedere avond vertier en entertainment, met o.a. een wandeling en live muziek. Hierbij wordt regelmatig iets lekkers geserveerd, zoals een bittergarnituur of een hartige snack GRATIS diverse auto-, fiets- en wandelroutes
NOORD-LIMBURG
Enjoyhotel De Papenberg in Afferden
DRENTHE
Enjoyhotel
Enjoyhotel
TEKST:
Als u betaalt in een webwinkel, gebruikt u waarschijnlijk iDEAL.
Daarmee maakt u makkelijk en veilig geld over via uw eigen bank. Heel handig. Toch verandert dit vanaf januari 2026: iDEAL gaat stap voor stap over naar Wero, het nieuwe Europese betaalsysteem. Wat betekent dit voor u?
iDEAL wordt Wero
Waarom wordt iDEAL vervangen?
Wero werkt in tegenstelling tot iDEAL (dat een puur Nederlands betaalsysteem is) in heel Europa. Met Wero zul je op termijn ook veel meer kunnen doen dan alleen afrekenen in een webwinkel. Dat maakt het nieuwe betaalsysteem een stuk makkelijker én moderner.
Waar komt die naam vandaan?
Wero is een samentrekking van het Engelse persoonlijke voornaamwoord ‘we’ en ‘euro’, onze munteenheid. Het woord doet ook denken aan ‘vero’, dat in het Latijn waar of echt betekent.
Hoe werkt Wero?
‘iDEAL|Wero’. De overstap gaat geleidelijk. Uw bank laat u weten wanneer Wero beschikbaar is en hoe u het systeem kunt gaan gebruiken.
Is er een overgangsperiode?
Ja, die duurt twee jaar. iDEAL en Wero werken nog een tijdje naast elkaar. U hoeft dus niet meteen over te stappen. Webshops krijgen de tijd om Wero naast of in plaats van iDEAL aan te bieden. iDEAL verdwijnt waarschijnlijk eind 2027 helemaal.
Moet u iets regelen?
U gebruikt Wero gewoon via uw eigen bankapp, maar u kunt ook een losse Wero-app gebruiken. Bij online winkelen werkt het zoals u van iDEAL gewend bent: u kiest Wero en bevestigt de betaling in uw bankapp. De betaling is binnen enkele seconden verwerkt. Met Wero kunt u ook geld sturen naar familie en vrienden, zoals met Tikkie. Later zult u er ook mee kunnen betalen in fysieke winkels. Wero komt stapje voor stapje in heel Europa beschikbaar. Dan betaalt u dus ook makkelijk en veilig in (web)winkels over de grens.
Wanneer verandert er iets voor u?
Vanaf 29 januari 2026 ziet u bij webshops het gecombineerde logo
Nee, uw bank regelt alles. U hoeft geen nieuw account aan te maken. Wero komt vanzelf in uw bestaande bankapp. Er komt ook een losse Wero-app, maar die hoeft u niet te gebruiken als u tevreden bent met uw bankapp.
Is het wennen?
Valt mee. Voor online winkelen verandert er weinig. U kiest Wero in plaats van iDEAL en bevestigt de betaling in uw bankapp. De extra functies ontdekt u vanzelf. Uw bank legt het straks allemaal uit.
Hoe veilig is Wero?
De banken beloven dat Wero minstens zo veilig is als iDEAL. Wat nieuw is: Wero biedt aankoopbescherming. Gaat er iets mis met uw bestelling? Dan helpt uw bankapp u contact op te nemen met de winkelier.
GEZEGD &
Ik voelde me als een klein meisje dat haar plas niet kan ophouden
“Je denkt: ik kan het wel ophouden, maar het gebeurt buiten jezelf om”, zegt Pauline (62) over haar incontinentie.
Toch heeft Paulines verhaal een min of meer happy end . OPGETEKEND
“Ik had er totaal geen controle over en schaamde me vreselijk.”
“Al jaren ben ik incontinent, maar ik wilde het niet accepteren en schaamde me ervoor. Misschien was het ook wel mijn eigen schuld, want ik had best meer kunnen doen om het te voorkomen. Je moet je plas toch wel kunnen ophouden? Ik maakte mijn plasprobleem niet bespreekbaar, dacht zelfs dat ik de enige was die er last van had. Maar misschien was het ook voor mezelf een taboe. Het probleem was er alleen als ik er last van had en dan loste ik het zelf op.”
“Een paar jaar geleden ben ik toch naar de huisarts gegaan met mijn klachten. Er bleek sprake te zijn van een lichte verzakking. Door zwakke bekkenbodemspieren zitten dan de blaas, darm of baarmoeder niet meer goed op hun plaats. Ik werd naar huis gestuurd, want er kon niets aan worden gedaan. Het werd door de arts gepresenteerd als een voldongen feit. Ik werd in ieder geval niet gestimuleerd om er zelf iets aan te doen.”
“Als ik moest plassen, was er geen houden aan en moest het meteen. Als ik alleen in het bos wandelde,
was dat geen enkel probleem. Maar als ik met anderen was of de stad in ging, was het lastiger. Ik was er meer mee bezig dan ik wilde en ging bij de allerminste aandrang al op zoek naar een toilet. Als ik echt moest plassen, kon dat ook echt niet wachten en liep ik snel een restaurant of café binnen. Dan zei ik tegen mezelf: als ze moeilijk doen, bestel ik gewoon een koffie en loop ik toch door.
Het was mijn verhaal en dat ging niemand iets aan. Het is de meest intieme plek van mijn lijf, daar komt verder niemand, behalve ik en mijn partner. Daar wil ik niet zomaar over praten, dat voelt te veel als me blootgeven. Het is echt anders dan aan je omgeving vertellen dat je een gebroken arm hebt.”
“Op een warme dag kwam ik in mijn zomerjurkje in een koude supermarkt en moest ik ineens ontzettend plassen. Een medewerkster van de winkel bracht me naar het personeelstoilet, ik was nog net op tijd. Maar toen ik uit de wc kwam stond de bedrijfsleidster me op te wachten. Ze gaf me te kennen dat dit absoluut niet
DOOR MONICA BOSCHMAN
de bedoeling was - eens maar nooit weer. Ik schaamde me enorm, voelde me als een klein meisje dat haar plas niet kan ophouden terwijl ze dat allang zou moeten kunnen. Ik was ook boos op mezelf. Had ik maar meer geoefend, dan had ik dit probleem niet gehad.
Wanneer ik weer naar een winkel moest, zorgde ik ervoor dat ik van tevoren naar de wc ging. Wanneer ik dat bij mijn vertrek bijna vergat, stapte ik alsnog de auto uit om toch nog even te gaan plassen.”
“Af en toe ging het mis. Soms een paar druppels en een paar keer liep ik volledig leeg. Gelukkig gebeurde dat laatste altijd thuis, als ik buiten aan het werk was geweest. Dat je met een natte broek naar binnen moet lopen, dat voelt zo raar. Ik werd dan steeds boos op mezelf. Waarom ben ik niet eerder naar de wc gegaan? Vooral dit ‘voordeurplassen’ zullen veel mensen met incontinentie wel herkennen. Thuiskomen en het met de wc binnen bereik toch niet meer op kunnen houden. Steeds het verkrampen en de paniek: als ik het maar haal!”
“Vorig jaar zomer kreeg ik zoveel last van mijn incontinentie dat ik opnieuw naar de huisarts ging. De verzakking was verergerd en ook voelbaar in mijn vagina. Ik zou geopereerd kunnen worden, maar wilde eerst naar een fysiotherapeut die gespecialiseerd is in de bekkenbodem. Daar bleek dat ik aan de verzakking zelf niets meer kon doen, maar wel aan de bekkenbodem. Die
VERTEL UW VERHAAL!
Heeft u ook een persoonlijk verhaal dat u anoniem wilt delen? Stuur dan een bericht naar: magazine@anbo-pcob.nl
ben ik gaan trainen, waardoor de incontinentie veel minder is geworden. Dankzij de oefeningen heb ik geleerd dat ik controle kan hebben over mijn blaas en bekkenbodem. Niet dat het altijd goed gaat, maar het gevoel van paniek is er niet meer.”
“Ook koos ik voor een pessarium. Dat is een ring die de verzakking ondersteunt. Ik heb veel nieuwe kennis over mijn lijf gekregen. Over de bekkenbodem, de subtiele spieren die je kunt trainen. Dat de ene verzakking de andere niet is, dat het kan gaan over je baarmoeder, blaas of darmen. Nu ik weet hoe het zit, is de schaamte weg en kan ik er ook makkelijker over praten. En nu ik dat doe, blijkt dat veel vrouwen en ook mannen het hebben. Dan hoor ik: ‘O ja, maar
nadering zoeken en is er een nieuwe intimiteit ontstaan.”
“Achteraf denk ik dat mijn huisarts er onvoldoende van afwist of het ook zelf een taboe vond. Terwijl het toch een groot vrouwenprobleem is. Ze had bijvoorbeeld kunnen zeggen: hier hebben veel vrouwen last van, praat erover, ontdek wat bij jou werkt. Inmiddels weet ik dat mijn moeder hetzelfde had, maar het ook voor niemand wilde weten. Volgens mij moet dat veranderen. Moeders kunnen hun dochters erover voorlichten. Een bevalling is een aanslag op je bekkenbodem, waar je dan al serieus naar kunt handelen. Wat zou het mooi zijn als het op dat moment al bespreekbaar is.”
“Als ik moest plassen, was er geen houden aan en moest het meteen”
dat herken ik wel.’ Maar hoe erg het is, dát zeggen ze er niet bij. Iedereen heeft eigen oplossingen of lapmiddelen, zoals altijd een maandverbandje dragen of steeds gaan plassen, zelfs als er geen aandrang is.”
“Gedurende de overgang had ik weinig behoefte aan seks, nu vindt mijn man het juist lastig door het pessarium en ook omdat ik praat over mijn probleem. Als ik vroeger dicht tegen hem aan ging liggen, wilde hij meteen vrijen. Nu kan ik makkelijker toe -
“Wat ik andere vrouwen zou willen zeggen? Dat het niet zomaar weggaat en je zelf aan zet bent. Dat begint met kennis over je lichaam. En bij urineincontinentie vergoedt de basisverzekering een aantal bekkenfysiotherapiebehandelingen. Die hebben mij veel geholpen. Ik raak niet meer in paniek, want ik heb geleerd het plassen beter onder controle te houden. Het is een hele klus, maar ik heb er baat bij.”
De echte naam van Pauline is bekend bij de redactie.
BEL & WIN
We hebben ook voor deze editie weer een prachtige prijs die u kunt winnen als u de oplossing van de puzzel goed heeft. Hoe het werkt? Maak de puzzel, noteer de oplossing en bel of sms de oplossing door. U kunt zo vaak meedoen als u wilt. Succes!
BEL 0909 - 0108
Bel 0909 - 0108 (€0,60 per gesprek), kies voor optie 1 (puzzelprijs) en spreek de oplossing in. Uw telefoonnummer wordt automatisch genoteerd.
OF SMS NAAR 3669
Sms naar 3669 de tekst: MAGAZINE<spatie>OPLOSSING Dus bijvoorbeeld: magazine broodkruimel (€0,60 per deelname).
Heeft u een geheim nummer? Sms dan behalve de oplossing ook uw telefoonnummer.
Prijswinnaars krijgen persoonlijk bericht.
Oplossing puzzel in editie 8: SOLDIJ
SLUITINGSDATUM
U kunt meedingen naar deze prijs tot 10 maart 2026.
kraaiachtige vogel Nederlandse schaakgrootmeester misnoegen gedorste halmen niet tegen stadium omloop biljartstok Noor 4 onbepaald voornaamwoord
bloeiwijze woonboot persoonlijk vnw. bakplaats
Nederlandse schaakgrootmeester misnoegen gedorste halmen
niet tegen stadium omloop biljartstok Noor 4 onbepaald voornaamwoord
inleidende muziek 6 zetel Z.-Am. dans
bloeiwijze woonboot persoonlijk vnw. bakplaats
vreemde munt vogel las bedekking erffactor betamen deksel 5 stappen rund na zessen vochtig inzet smoren zuilengang gezicht 2 slee artikel open ruimte i.e. huis blank deel van een atoom boven file voorschrift noot 1 niet vóór luchtalarm wieler-
inleidende muziek 6 zetel Z.-Am. dans vreemde munt vogel las bedekking erffactor betamen deksel 5 stappen rund na zessen vochtig inzet smoren zuilengang gezicht 2 slee artikel open ruimte i.e. huis blank deel van een atoom boven file voorschrift noot 1 niet vóór luchtalarm wielerterm vent 3
Breng de letters uit de genummerde vakjes over naar de gelijkgenummerde vakjes van de oplossingsbalk.
Breng de letters uit de genummerde vakjes over naar de gelijkgenummerde vakjes van de oplossingsbalk.
Breng de letters uit de genummerde vakjes over naar de gelijkgenummerde vakjes van de oplossingsbalk. 1 2 3 4 5 6 7 8
PUZZEL
DRIE DAGEN ALLINCLUSIVE GENIETEN IN PRESTON PALACE!
GEZELLIG & COMPLEET VERZORGD
Puzzel mee en win een all-inclusive arrangement in Preston Palace, het gastvrije all-in familie-resort in Twente. Dit gezellige hotel en uitgaanscentrum heeft talrijke faciliteiten onder één dak. Zoals een subtropisch zwemparadijs, een indoor-kermis, een uitgaanscentrum en een feestzaal met elke avond entertainment. Er zijn diverse restaurants, barretjes, een knusse koffiecorner met vers gebak en luxe koeken en heel veel fiets- en
wandelroutes in de groene omgeving. Preston Palace is een unieke belevenis voor iedereen.
De prijs
• All-inclusive midweek (twee nachten) voor twee personen in een Royal hotelkamer.
• Aankomst tussen zondag en woensdag (een jaar geldig, m.u.v. vakanties en feestdagen).
• All-inclusive, dus compleet verzorgd, inclusief ontbijt-, lunch-
en dinerbuffet, alle consumpties, entertainment, subtropisch zwemparadijs, indoor-kermis en spelfaciliteiten.
• Gratis wifi en gratis parkeren.
Meer informatie
www.prestonpalace.nl of bel 0546 - 54 21 21
OUDEREN MAKEN HET VERSCHIL
CEES DE BAARE (71)
“Het zoute water zit me in het bloed”
Al van jongs af aan wist
Cees de Baare het zeker: hij wilde de zee op, net als zijn vader en grootvader. Maar net voordat hij die droom kon waarmaken, verkocht zijn vader de visserskotter…
Toch bleef de zee trekken. En dus begon Cees op zijn zeventiende aan zijn eigen avontuur, als matroos op een havensleepboot. Het was het begin van een leven lang werken in en rondom het water. Cees werkte als schipper, machinist, havenbeambte op patrouilleboten en later als verkeersleider op de verkeerscentrale. Alles draaide om
de zee, rivieren en havens. Tot op de dag van vandaag blijft hij nauw verbonden met het water als vrijwilliger bij de Koninklijke Nederlandse Redding Maatschappij (KNRM).
Oud zout
Al jaren vaart hij op de Johanna Louisa, een reddingsboot uit 1968. “Een lastige dame om te manoeu-
vreren”, zegt hij met een twinkeling in zijn ogen. Samen met veertig andere vrijwilligers verzorgt hij het onderhoud en maken zij tochten. Cees zet zich ook in voor de public relations van de KNRM, wat zeker bij het 200-jarig jubileum een flinke klus was.
Als vrijwilliger mag je tot je 75ste meevaren. Daarna word je bij de
vrijwilligersgroep van de Johanna Louisa oud zout . “Dan mag je nog meehelpen, maar alleen met kleine klussen. Dus ik mag nog vier jaar echt meedoen”, lacht Cees.
Schrijver op het water
Op zijn 45ste begon Cees met schrijven, vaak op rustige momenten aan boord. Wat begon als een kort verhaal over zijn zoon en kameraad, groeide uit tot een oeuvre van vijf jongensboeken, twee romans, vier dichtbundels en een boek over de geschiedenis van rederij Iskes. Zijn werk geeft hij uit via print-on-demand . “Ik word er niet rijk van, maar het brengt me zóveel”, zegt hij dankbaar.
Leven volgens je eigen kompas Hoewel hij zijn liefde voor water graag had overgedragen op zijn kinderen, zag dat er lange tijd niet naar uit. Zijn zoon werd al zeeziek bij de zeekadetten. Maar jaren later verraste hij Cees met een eigen zeilbootje. Nu varen ze soms samen en voor Cees zijn dat zijn mooiste genietmomenten. “Dan straal ik van oor tot oor.”
“Ik voel me zo fijn”, zegt Cees. “Ik hoef niks en mag alles. Dat is mijn hele leven al mijn motto geweest.” Dat is ook wat hij wil meegeven aan de volgende generatie: leef met plezier, volg je passie en blijf trouw aan jezelf.
Het verhaal van Cees vindt u ook op onze website via www.anbo-pcob.nl/cees
De overige elf kalenderverhalen verschijnen uiteindelijk allemaal op www.anbo-pcob.nl/ouderenmaken-het-verschil
BESTEL NU!
Als lid van ANBO-PCOB kunt u de verjaardagskalender met korting aanschaffen.
De kalender kost voor leden €12,50 (exclusief €5 verzendkosten). Voor meer informatie: www.anbo-pcob.nl/kalender Via deze pagina kunt u de kalender ook bestellen.
Gebruik daarbij de kortingscode 7VKSHP.
U kunt de kalender ook bestellen via onderstaande QR-code. Gebruik dan eveneens de kortingscode 7VKSHP.
SAMEN STERK!
MAAK IEMAND LID
HET NIEUWE LID KRIJGT DE EERSTE
6 MAANDEN GRATIS!
HUIDIG ANBO-PCOB -LID JA, ik maak iemand lid en krijg een VVV Cadeaukaart ter waarde van €15 cadeau.
Voornaam Tussenvoegsel
Achternaam
Postcode Huisnr.
Lidnummer
E-mailadres
Telefoonnummer
VOORWAARDEN
Actie geldt t/m 10 maart 2026. Eén VVV Cadeaukaart per geworven lid. Hoe meer leden, hoe meer cadeaubonnen. Geef uw gegevens door op www.anbo-pcob.nl/lidwerftlid . Of vul de bon in en stuur deze naar: ANBO-PCOB o.v.v. ‘LWL’ , Postbus 2012, 3440 DA Woerden . U kunt ook bellen met onze Ledenservice: 0348 - 46 66 66 (0 9.0016.00 uur). Het lidmaatschap wordt automatisch met 1 jaar verlengd.
NIEUW ANBO-PCOB -LID JA, ik word lid van ANBO-PCOB en betaal de eerste 6 maanden niets. Daarna betaal ik €4 per maand (automatische incasso).
Heer Mevr. Voorletters Tussenvoegsel
Achternaam
Geboren op: / /
Straat Huisnr.
Postcode Woonplaats
E-mailadres
Handtekening
Datum: / /
Oudere nWijzer februari 2026
OuderenWijzer is een uitgave van ANBO-PCOB en verschijnt 8x per jaar.
Contact met ANBO-PCOB?
E-mail: contact@anbo-pcob.nl
Telefoon: 0348 - 46 66 66
Website: www.anbo-pcob.nl
Lid worden?
Ga naar www.anbo-pcob.nl/word-lid Of bel 0348 - 46 66 66
Opzeggen?
Leden: schriftelijk één maand voor het einde van uw lidmaatschap via: contact@anbo-pcob.nl of www.anbo-pcob.nl/opzeggen of Postbus 2012, 3440 DA Woerden
Redactie OuderenWijzer magazine@anbo-pcob.nl
Hoofdredactie: Ingrid Nies en Studio Room (a.i.)
Eindredactie: Sylvia Aué (a.i.)
Redactiemedewerker: Suzanne Meeboer
Aan dit nummer werkten mee
Elsbeth van Apeldoorn, Jurriën Beerda, Marc Bolsius, Monica Boschman, Eric Brendel, Martha Cats, Mae Daniels, Jeroen Fidder, Anita Harte, Egbert Hartman, Simon van Herpen, Rob Hoekstra, Jaap Jongbloed, Walter Kallenbach, Mark Kohn, Mans Kuipers, Ed Lodewijks, Rianne van der Molen, Arnaud Mooij, Marije Remmelink, Casper Rila, Janita Sassen, Alex van Scherpenzeel, Steven Schotte, Yvette Sens, Jeroen Stek, Anne Valkenburg.
Concept en vormgeving Studio Room, Hilversum
SERVICE
Druk
Senefelder Misset, Doetinchem
Adverteren
Dock35 Media
Frank Roosenbeek 0314 - 35 58 30 frank@dock35media.nl
Bladerbare versie
Leden kunnen OuderenWijzer ook gratis online lezen. Ga naar: anbo-pcob.nl/magazine
Gesproken versie
OuderenWijzer is via CBB ook beschikbaar in gesproken vorm. Bel 0348 - 46 66 66. Of mail naar contact@anbo-pcob.nl
Copyright/advertenties
Niets uit deze uitgave mag worden overgenomen zonder toestemming van de uitgever. ANBO-PCOB draagt op geen enkele wijze verantwoordelijkheid voor advertenties/bijsluiters.
Ouder worden doe je niet alleen. Ontmoetingen met anderen en mee blijven doen, zorgen voor vreugde in het leven. ANBO-PCOB - dé invloedrijkste ouderenverenigingzet zich in opdat ouderen gezien worden en betrokken blijven. We geven ouderen een stem in Den Haag en bieden informatie, voordeel, advies en hulp. Leden ontmoeten elkaar in de ruim tweehonderd lokale afdelingen en online op ons Trefpunt. We werken graag samen met andere partijen.
ANBO-PCOB: Samen sterk
HET VOLGENDE NUMMER VERSCHIJNT OP 10 MAART
ANNA ENQUIST
Haar nieuwe boek gaat over een beroemde schrijfster en ouder worden. Gaat dit boek dan misschien over haarzelf?
DOSSIER:
PASEN EN HOOP
Alain Verheij gaat in gesprek met Arnold Huijgen, de nieuwe Theoloog der Nederlanden.
REIZEN De tuinen van Engeland
voor nú
✓ Altijd deel- en verrijdbaar ✓ Fris en uitgerust wakker worden ✓ Makkelijk op- en schoonmaken