hoạch tích hợp đất
Bài học từ các đô thị ven sông thành công
cho thấy không thể quy hoạch theo từng
đoạn rời rạc, mà cần quản lý tổng thể lưu
vực Tại Nhật Bản, các hệ thống sông lớn
được quản lý theo triết lý “trị thủy toàn lưu
vực”, kết hợp đê điều, không gian trữ nước
và hạ tầng ngầm như G-Cans nhằm bảo
Làm đẹp thì dễ
Làm đúng
mới khó
vệ đô thị mà không chiếm dụng mặt đất
Đối với Sông Hồng, quy hoạch ven sông
cần tích hợp giao thông – thoát lũ – không gian xanh – phát triển kinh tế; không tách
rời chỉnh trang cảnh quan với hạ tầng kỹ
thuật; và xem hành lang sông như xương
sống sinh thái – thủy lợi của đô thị Đây
chính là tư duy Landscape Infrastructure, nơi cảnh quan trở thành một hạ tầng thiết yếu.
Định hướng theo đ toàn lũ
Từ kinh nghiệm qu Hồng có thể rút ra đ ven sông chỉ bền vữn và ưu tiên an toàn th “đắp đê cao mãi” đã cận “sống cùng nư trình Room for the R cho nước thoát lũ tha Áp dụng cho Việt N hoạch cần dựa trên vì trạng thái trung bìn
lũ 50–100m ven sông hạn chế bê tông hó
điểm nghẽn dòng ch dựa trên mô phỏng
đó, cảnh quan ven s trang trí, mà trở thàn đảm an toàn đô thị
Nguồn: Freepik
phần cá nhân
Bối cảnh
- B I Ế N Đ Ổ I K H Í H Ậ U -
Lượng mưa cực đoan
Các hệ thống cống rãnh truyền thống được thiết kế dựa trên dữ liệu lịch sử về lượng mưa
Tuy nhiên, biến đổi khí hậu tạo ra những trận mưa có cường độ vượt xa tần suất thiết kế Các cơn bão có cường độ lớn và những trận mưa xối xả xuất hiện với tần suất dày đặc hơn, vượt quá khả năng tính toán của các hệ thống cống rãnh cũ.
Nguồn: wired.com
Nguồn: climateimpactstrackercom
Sụt giảm mực nước ngầm
Do bề mặt bị che phủ bởi nhựa đường và bê tông, nước mưa không thể thấm xuống đất để tái nạp cho các túi nước ngầm, gây ra tình trạng sụt lún và thiếu hụt nước ngọt
Nước biển dâng
Đối với các đô thị ven biển, mực nước biển dâng cao làm hạn chế khả năng thoát nước tự nhiên ra sông,biển, gây ra tình trạng ngập lụt kéo dài
“biếnđổikhí hậukhông chỉlànóng lên,màlàsự cựcđoanhóa cáchiện tượng
Nguồn: nbcnewscom
Nguồn: nguoidothinetvn
Nguồn: tapchixaydungvn
Phá vỡ khả năng tự phục hồi
Trong tự nhiên, đất và thực vật đóng vai trò là vùng đệm. Biến đổi khí hậu làm đất khô cằn (khó thấm nước khi mưa đột ngột) hoặc gây lũ lụt làm xói mòn lớp
đất mặt, triệt tiêu khả năng điều tiết nước tự nhiên của lưu vực
Hạn hán và xâm nhập mặn
Biến đổi khí hậu gây ra sự mất cân bằng Lúc mưa thì lụt, nhưng lúc khô hạn thì thiếu nước ngọt trầm trọng. Thành phố bọt biển giúp giữ lại nước mưa để tái sử dụng thay vì để nó trôi mất
Hiệu ứng đảo nhiệt đô thị
Việc bê tông hóa bề mặt khiến nhiệt độ thành phố luôn cao hơn vùng ngoại ô Các bề mặt không thấm nước hấp thụ nhiệt và làm mất đi khả năng làm mát tự nhiên của đất
Sụt giảm mực nước ngầm
Do bề mặt bị che phủ bởi nhựa đường và bê tông, nước mưa không thể thấm xuống đất để tái nạp cho các túi nước ngầm, gây ra tình trạng sụt lún và thiếu hụt nước ngọt.
đ ô t h ị b ê t ô n g h ó a -
Bề mặt không thấm nước
Đường nhựa, vỉa hè và tòa nhà khiến nước
mưa không thể thấm xuống đất Thay vì chu
kỳ tự nhiên , nước chảy tràn trên bề mặt với
tốc độ cao, gây áp lực tức thời lên hệ thống thoát nước
“Quá trình đô thị hóa nhanh chóng
đã tạo ra các rừng bê tông, dẫn đến những hệ lụy nghiêm trọng”
Tăng tốc độ dòng chảy
Trên mặt đất tự nhiên, cỏ và rễ cây làm chậm
dòng nước Trên bê tông, nước trôi đi với vận tốc gấp 5 - 10 lần, tạo ra áp lực cực lớn cho hệ thống cống thoát nước trong thời gian ngắn
Nguồn: communitywatercenter.org
Nguồn:
Bê tông hấp thụ nhiệt ban ngày và tỏa ra ban đêm, làm nhiệt độ thành phố luôn cao hơn vùng nông thôn Việc thiếu không gian xanh và mặt nước càng làm trầm trọng thêm vấn đề này
Nhiệt độ tại các khu vực bê tông hóa cao thường chênh lệch từ 3°C - 7°C so với vùng ngoại ô có nhiều cây xanh
Làm gia tăng tiêu thụ điện năng cho máy lạnh, tạo thành một vòng lặp ô nhiễm và phát thải khí nhà kính.
Ô nhiễm nguồn nước
Nước mưa chảy tràn qua các bề mặt đô thị sẽ cuốn theo dầu mỡ, rác thải và hóa chất trực tiếp xuống sông ngòi mà không qua bộ lọc tự nhiên của đất
Suy giảm mực nước ngầm và sụt lún
Khi nước mưa không thể thấm xuống, các túi nước ngầm bên dưới thành phố, nguồn nước ngầm bị cạn kiệt dần
Điều này dẫn đến:
Đất bị nén lại gây ra hiện tượng sụt lún
đô thị.
Các tầng địa chất mất đi sự ổn định, đe dọa trực tiếp đến tuổi thọ công trình xây dựng.
thực trạng tại các
đô thị lớn
Tư duy thoát nước nhanh Đa số các thành phố lớn vẫn đang loay hoay với tư duy cũ, nước mưa là kẻ thù và phải đuổi nó ra khỏi thành phố càng nhanh càng tốt thông qua các đường ống khổng lồ Tuy nhiên, khi hạ nguồn cũng bị ngập hoặc ống cống bị tắc, chiến thuật này thất bại hoàn toàn
Khi tất cả nước mưa từ bề mặt bê tông đổ dồn vào miệng cống cùng một lúc, hệ thống ống ngầm trở thành những nút thắt Ngay cả khi mở rộng đường ống, nếu hạ nguồn đang có mực nước cao do triều cường, nước sẽ không thể thoát, thậm chí trào ngược lại phố
Việc duy trì, nạo vét hàng ngàn kilomet cống ngầm bị tắc nghẽn bởi rác thải và bùn đất là một gánh nặng ngân sách nhưng hiệu quả mang lại thường thấp và không bền vững
Nước mưa sạch bị pha trộn với nước thải sinh hoạt trong hệ thống cống chung, biến một nguồn tài nguyên quý giá thành nước thải độc hại cần phải xử lý tốn kém.
